695 Vâ CHÝ C¤NG - NG¦êI CéNG S¶N MÉU MùC SUèT §êI TËN TRUNG VíI N¦íC, TËN HIÕU VíI D¢N TS. §Æng V¨n Th¸i* §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, tªn khai sinh lµ Vâ Toµn, sinh ngµy 7-8-1912, t¹i x· Tam Xu©n 1, huyÖn Nói Thµnh, tØnh Qu¶ng Nam, trong mét gia ®×nh trÝ thøc yªu níc vµ c¸ch m¹ng. §îc thõa hëng dßng m¸u yªu níc, c¸ch m¹ng cña gia ®×nh, l¹i ®îc nu«i dìng trªn m¶nh ®Êt quª h¬ng cã bÒ dµy truyÒn thèng v¨n hiÕn, kiªn cêng bÊt khuÊt chèng giÆc ngo¹i x©m, tuæi th¬ cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc rÌn ®óc trong c¸c phong trµo ®Êu tranh yªu níc chèng Ph¸p sôc s«i ë Trung Kú lóc ®ã, vµ ®· sím trë thµnh mét thanh niªn yªu níc, giµu nhiÖt huyÕt c¸ch m¹ng. N¨m 1930, ®ång chÝ tham gia phong trµo thanh niªn ë quª h¬ng; n¨m 1935, ®îc kÕt n¹p vµo §¶ng Céng s¶n §«ng D¬ng (nay lµ §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam) vµ chØ Ýt l©u sau _______________ * Häc viÖn ChÝnh trÞ - Hµnh chÝnh quèc gia Hå ChÝ Minh.
696 ®ång chÝ trë thµnh ngêi l·nh ®¹o chñ chèt cña tæ chøc ®¶ng ë phñ Tam Kú, tØnh Qu¶ng Nam. Trong nh÷ng n¨m 30 cña thÕ kû XX, ®ång chÝ tham gia x©y dùng vµ ph¸t triÓn lùc lîng c¸ch m¹ng t¹i quª h¬ng Tam Kú, Qu¶ng Nam vµ c¸c tØnh miÒn Trung. Nhê ®ã, hµng lo¹t c¬ së c¸ch m¹ng vµ c¸c tæ chøc, ®oµn thÓ yªu níc ®· ra ®êi, tËp hîp ®îc ®«ng ®¶o lùc lîng nh©n d©n tham gia, t¹o nªn phong trµo c¸ch m¹ng s«i næi trong thêi kú MÆt trËn D©n chñ (1936 - 1939) trªn ®Þa bµn c¸c tØnh Qu¶ng Nam, §µ N½ng, Qu¶ng Ng·i vµ nhiÒu tØnh kh¸c ë miÒn Trung. N¨m 1940, ®ång chÝ tham gia kh«i phôc TØnh ñy Qu¶ng Nam vµ ®îc bÇu lµm BÝ th TØnh uû l©m thêi. N¨m 1941, ®ång chÝ ®îc ph©n c«ng phô tr¸ch c¸c tØnh tõ Qu¶ng Nam - §µ N½ng ®Õn Phó Yªn. N¨m 1942, ®ång chÝ ®îc ph©n c«ng vµo g©y dùng c¬ së t¹i c¸c tØnh cùc nam Trung Bé. Víi tinh thÇn kh«ng qu¶n hy sinh, gian khæ, ®ång chÝ thêng xuyªn b¸m d©n, b¸m ®Þa bµn, g©y dùng, ph¸t triÓn c¬ së c¸ch m¹ng t¹i ®Þa bµn thêng xuyªn bÞ ®Þch khñng bè, ®¸nh ph¸ ¸c liÖt nµy. Th¸ng 10-1943, ®ång chÝ bÞ mËt th¸m Ph¸p b¾t vµ bÞ ®a ®i ®µy t¹i Bu«n Ma Thuét víi møc ¸n 25 n¨m cÊm cè. Sù hung d÷, tµn b¹o, nh÷ng ®ßn tra tÊn man rî cña kÎ thï ®· kh«ng khuÊt phôc ®îc ®ång chÝ. Sèng trong c¶nh tï ®µy nghiÖt ng· cña nhµ tï ®Õ quèc, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÉn tá râ tinh thÇn kiªn cêng, gi÷ v÷ng niÒm tin vµo th¾ng lîi cña c¸ch m¹ng. Sau ngµy NhËt ®¶o chÝnh Ph¸p, th¸ng 3-1945, ®ång chÝ ra tï vÒ Qu¶ng Nam lµm Trëng
697 ban Khëi nghÜa tØnh Qu¶ng Nam. Sù tham gia cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ c¸c cùu tï chÝnh trÞ ®· gãp phÇn kh«ng nhá vµo viÖc cñng cè vµ t¨ng cêng c¬ quan l·nh ®¹o cña §¶ng ë Qu¶ng Nam trong nh÷ng ngµy Tæng khëi nghÜa Th¸ng T¸m n¨m 1945. Sau Tæng khëi nghÜa Th¸ng T¸m n¨m 1945, trªn c¸c c¬ng vÞ: Trëng ty T ph¸p, ChÝnh ñy Trung ®oµn 93 cña tØnh Qu¶ng Nam; Phã Ban Tæ chøc c¸n bé vµ lµm Thanh tra Khu 5 (1946); BÝ th Trung ®oµn 95, bé ®éi chñ lùc Khu 5 (th¸ng 7-1947), ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®· ho¹t ®«ng kh«ng ngõng nghØ, vît qua mäi khã kh¨n, ¸c liÖt, lu«n b¸m s¸t c¬ së, tham gia x©y dùng, t¨ng cêng lùc lîng kh¸ng chiÕn, tæ chøc l¹i lùc lîng vò trang, ®µo t¹o c¸n bé qu©n sù, x©y dùng §¶ng trong qu©n ®éi trªn chiÕn trêng cùc nam Trung Bé. N¨m 1950, ®îc chØ ®Þnh lµm BÝ th kiªm chÝnh ñy Ban C¸n sù khu §«ng - B¾c Miªn, ®ång chÝ ®· hoµn thµnh xuÊt s¾c nhiÖm vô quèc tÕ cña §¶ng, gãp phÇn x©y dùng liªn minh chiÕn ®Êu ba níc §«ng D¬ng. Th¸ng 8-1951, ®ång chÝ ®îc bÇu vµo Khu uû Khu 5, sau ®ã ®îc cö lµm BÝ thTØnh uû Qu¶ng Nam - §µ N½ng (1952). Díi sù l·nh ®¹o cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, §¶ng bé vµ nh©n d©n Qu¶ng Nam - §µ N½ng cïng víi nh©n d©n c¸c tØnh duyªn h¶i miÒn Trung ®· kiªn cêng chiÕn ®Êu, chia löa víi chiÕn trêng chÝnh §iÖn Biªn Phñ, gãp phÇn vµo th¾ng lîi chung cña cuéc kh¸ng chiÕn chèng thùc d©n Ph¸p x©m lîc. Sau kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p, nh©n d©n miÒn Nam bíc vµo cuéc chiÕn ®Êu míi ®Çy khã kh¨n, thö th¸ch.
698 §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc §¶ng vµ nh©n d©n tin cËy giao cho nhiÒu träng tr¸ch: Phã BÝ th Khu uû Khu 5 (1955), BÝ th Khu ñy kiªm ChÝnh ñy Qu©n khu 5 - bao gåm nam Trung Bé vµ T©y Nguyªn. Trªn c¬ng vÞ c«ng t¸c míi ë mét ®Þa bµn kÎ thï tiÕn hµnh khñng bè hÕt søc khèc liÖt, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®· kh«ng qu¶n hy sinh, gian khæ, b¸m trô kiªn cêng, tæ chøc chØ ®¹o qu©n vµ d©n Khu 5 chiÕn ®Êu kh«ng lïi bíc. Thùc tiÔn chiÕn trêng Khu 5 trong nh÷ng ngµy ®en tèi cña c¸ch m¹ng miÒn Nam ®· ®îc ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng kÞp thêi b¸o c¸o víi Trung ¬ng §¶ng. Trªn c¬ së ý kiÕn cña ®ång chÝ, cïng víi b¶n §Ò c¬ng C¸ch m¹ng miÒn Nam cña ®ång chÝ Lª DuÈn, Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng ®· x©y dùng nªn NghÞ quyÕt 15 lÞch sö, t¹o ra phong trµo "§ång khëi", më ®Çu thêi kú ®Êu tranh vò trang, dïng b¹o lùc c¸ch m¹ng ®Ó chèng l¹i b¹o lùc ph¶n c¸ch m¹ng cña kÎ thï ë miÒn Nam. T¹i §¹i héi lÇn thø III cña §¶ng (th¸ng 9-1960), ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc bÇu vµo Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng. Sau §¹i héi, ®ång chÝ lÇn lît ®îc §¶ng cö l·nh ®¹o nhiÒu lÜnh vùc vµ ®Þa bµn nãng báng trªn chiÕn trêng miÒn Nam: Phã BÝ th Trung ¬ng Côc miÒn Nam, phô tr¸ch c«ng t¸c d©n vËn, mÆt trËn, kinh tÕ, tµi chÝnh vµ phô tr¸ch vÊn ®Ò ph¸ Êp chiÕn lîc, chèng b×nh ®Þnh cña ®Þch (1961); Phã Chñ tÞch ñy ban Trung ¬ng MÆt trËn D©n téc gi¶i phãng miÒn Nam ViÖt Nam (th¸ng 2-1962); Phã BÝ th Trung ¬ng Côc miÒn Nam, kiªm BÝ th Khu uû 5, ChÝnh uû Qu©n Khu 5 (1964). Díi sù chØ ®¹o cña §¶ng bé khu 5, trùc tiÕp lµ ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng - BÝ th Khu ñy,
699 ®Þa bµn Khu 5 lu«n ®i ®Çu trong phong trµo thi ®ua diÖt Mü, gãp phÇn t¹o thÕ ®øng quan träng cña ta trªn chiÕn trêng miÒn Nam. Th¾ng lîi vang déi t¹i Nói Thµnh, Qu¶ng Nam lµ trËn ®Çu qu©n ta th¾ng Mü trªn chiÕn trêng miÒn Nam gãp phÇn t¹o ra chuyÓn biÕn míi vÒ nhËn thøc vµ hµnh ®éng cña qu©n vµ d©n c¶ níc: qu©n Mü cã thÓ bÞ ®¸nh b¹i lµ kh¶ n¨ng hiÖn thùc. Chñ tr¬ng ®¸nh Mü vµ quyÕt t©m th¾ng Mü ®îc hiÖn thùc hãa trªn chiÕn trêng, t¹o niÒm tin s¾t ®¸ trong toµn qu©n vµ d©n ta: §¸nh vµ th¾ng Mü ! Mïa Xu©n n¨m 1975, víi ®ßn ®¸nh hiÓm vµo Bu«n Ma Thuét th¾ng lîi, gi¶i phãng toµn bé vïng ®Êt chiÕn lîc T©y Nguyªn, liÒn sau ®ã ngôy qu©n tiÕp tôc th¸o ch¹y ë mÆt trËn TrÞ Thiªn - HuÕ, §µ N½ng trë thµnh n¬i co côm rÊt ®«ng binh lÝnh ngôy. N¾m b¾t thêi c¬ míi xuÊt hiÖn, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®· ®Ò xuÊt ý kiÕn víi Bé ChÝnh trÞ chíp thêi c¬, l·nh ®¹o qu©n vµ d©n Khu 5 ph¸t huy lîi thÕ t¹i chç, kÕt hîp víi c¸c ®¬n vÞ chñ lùc, nhanh chãng xãa sæ Qu©n ®oµn I vµ Vïng I chiÕn thuËt cña ®Þch, ®¸nh tan mêi v¹n tµn qu©n ®Þch, gi¶i phãng thµnh phè §µ N½ng sím h¬n dù ®Þnh, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho viÖc gi¶i phãng Sµi Gßn - Gia §Þnh vµo ngµy 30-4-1975 lÞch sö, gi¶i phãng hoµn toµn miÒn Nam, thèng nhÊt ®Êt níc, ®a c¶ níc ®i lªn chñ nghÜa x· héi. Lu«n cã mÆt ë nh÷ng ®Þa bµn träng yÕu, ¸c liÖt nhÊt trong hai cuéc kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p vµ chèng Mü, b¸m s¸t thùc tiÔn, quyÕt ®o¸n, s¸ng t¹o, d¸m lµm, d¸m chÞu tr¸ch nhiÖm, vËn dông s¸ng t¹o kinh nghiÖm, ®êng lèi
700 chiÕn tranh nh©n d©n, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®· cïng tËp thÓ Trung ¬ng Côc miÒn Nam, Khu ñy Khu 5 trùc tiÕp chØ ®¹o viÖc ®oµn kÕt, tËp hîp, ®éng viªn mäi lùc lîng trong MÆt trËn D©n téc gi¶i phãng miÒn Nam ViÖt Nam, l·nh ®¹o qu©n vµ d©n miÒn Nam vît qua mu«n vµn hy sinh, gian khæ, ®i tõ th¾ng lîi nµy ®Õn th¾ng lîi kh¸c. N¨m 1975, sau khi gi¶i phãng hoµn toµn miÒn Nam, thèng nhÊt ®Êt níc, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc ph©n c«ng lµm Phã Ban ®¹i diÖn cña Trung ¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ ë miÒn Nam, phô tr¸ch Khu 5. N¨m 1976, ®ång chÝ ®îc bÇu lµm ®¹i biÓu Quèc héi kho¸ VI, ®îc cö gi÷ chøc Phã Thñ tíng ChÝnh phñ, kiªm Bé trëng Bé H¶i s¶n. Th¸ng 12-1976, t¹i §¹i héi §¶ng toµn quèc lÇn thø IV, ®ång chÝ tiÕp tôc ®îc bÇu l¹i vµo Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng vµ ®îc Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng bÇu vµo Bé ChÝnh trÞ. N¨m 1978, ®ång chÝ lµm Phã Thñ tíng ChÝnh phñ kiªm Bé trëng Bé N«ng nghiÖp vµ Trëng Ban C¶i t¹o n«ng nghiÖp miÒn Nam. §©y lµ c«ng viÖc míi mÎ, phøc t¹p vµ nÆng nÒ, nhng víi t¸c phong lµm viÖc lu«n ®i s©u ®i s¸t c¬ së, ®ång chÝ ®· xuèng nhiÒu ®Þa ph¬ng nh VÜnh Phóc, Hµ Nam Ninh... ®Ó t×m hiÓu thùc tiÔn khã kh¨n, nh÷ng vÊn ®Ò vÒ c¬ chÕ "trãi buéc" n«ng d©n, tõ ®ã cã nh÷ng kiÕn nghÞ cô thÓ víi Trung ¬ng, tõng bíc th¸o gì, t¹o ®µ cho viÖc h×nh thµnh t tëng "kho¸n" trong n«ng nghiÖp, më ®Çu cho thêi kú ®æi míi "diÖu kú" cña ®Êt níc. Th¸ng 4-1981, ®ång chÝ ®îc bÇu lµm ®¹i biÓu Quèc héi kho¸ VII vµ ®îc cö gi÷ chøc Phã Chñ tÞch Héi ®ång Bé trëng.
701 Th¸ng 3-1982, t¹i §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø V cña §¶ng, ®ång chÝ tiÕp tôc ®îc bÇu l¹i vµo Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng vµ ®îc Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng bÇu lµm ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th Trung ¬ng §¶ng, ph©n c«ng lµm Thêng trùc Ban BÝ th. Th¸ng 6- 1986, ®ång chÝ ®îc ph©n c«ng gi÷ chøc Phã Chñ tÞch Héi ®ång Bé trëng. Th¸ng 12-1986, t¹i §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VI cña §¶ng, ®ång chÝ tiÕp tôc ®îc bÇu l¹i vµo Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng vµ ®îc Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng bÇu vµo Bé ChÝnh trÞ vµ ®îc cö tham gia §¶ng uû Qu©n sù Trung ¬ng. Víi nh÷ng cèng hiÕn quan träng ®èi víi sù nghiÖp c¸ch m¹ng ViÖt Nam, t¹i kú häp thø nhÊt, Quèc héi kho¸ VIII, th¸ng 4-1987, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc bÇu lµm Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc, Chñ tÞch Héi ®ång Quèc phßng. §ång chÝ lµ Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng kho¸ VII (th¸ng 6-1991) vµ kho¸ VIII (th¸ng 6-1996). §ång chÝ lµ ®¹i biÓu Quèc héi c¸c kho¸ VI, VII, VIII. Víi tinh thÇn tr¸ch nhiÖm cao tríc §¶ng vµ nh©n d©n, trªn mäi c¬ng vÞ c«ng t¸c, ®ång chÝ lu«n tr¨n trë vÒ con ®êng ®i lªn cña c¸ch m¹ng; sím thÓ hiÖn sù t×m tßi ®æi míi t duy vÒ kinh tÕ, nhÊt lµ trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp; tr©n träng, ñng hé nh÷ng s¸ng kiÕn cña c¸n bé, nh©n d©n vµ c¸c ®Þa ph¬ng; cïng tËp thÓ Trung ¬ng l·nh ®¹o toµn §¶ng, toµn d©n, toµn qu©n ta thùc hiÖn c«ng cuéc ®æi míi, ®a ®Êt níc ra khái khñng ho¶ng kinh tÕ - x· héi, ph¸ thÕ bÞ bao v©y, cÊm vËn; gi÷ v÷ng æn ®Þnh
702 chÝnh trÞ - x· héi; t¨ng cêng quèc phßng - an ninh, më réng quan hÖ ®èi ngo¹i; thu ®îc nh÷ng thµnh tùu to lín, cã ý nghÜa lÞch sö trong c«ng cuéc ®æi míi, x©y dùng vµ b¶o vÖ Tæ quèc. Trªn c¬ng vÞ Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®· cã sù chØ ®¹o vµ ho¹t ®éng tÝch cùc, hiÖu qu¶ trªn lÜnh vùc lËp hiÕn vµ lËp ph¸p, nh»m bæ sung, hoµn thiÖn hÖ thèng HiÕn ph¸p vµ luËt ph¸p, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi vÒ khung ph¸p lý vµ m«i trêng s¶n xuÊt cho c«ng cuéc ®æi míi cña nh©n d©n ta th¾ng lîi. Trªn c¬ng vÞ Chñ tÞch ñy ban söa ®æi HiÕn ph¸p, díi sù l·nh ®¹o cña Bé ChÝnh trÞ, ®ång chÝ ®· trùc tiÕp chØ ®¹o c¸c c¬ quan chuyªn m«n hoµn thµnh viÖc söa ®æi HiÕn ph¸p n¨m 1980 thµnh HiÕn ph¸p míi - HiÕn ph¸p n¨m 1992, HiÕn ph¸p cña thêi kú ®æi míi, ®a ®Êt níc ta bíc vµo kû nguyªn héi nhËp vµ ph¸t triÓn. §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng mÊt ngµy 8-9-2011 (tøc ngµy 11 th¸ng 8 n¨m T©n M·o) t¹i BÖnh viÖn Thèng NhÊt, Thµnh phè Hå ChÝ Minh ®Ó l¹i niÒm tiÕc th¬ng v« h¹n cho §¶ng, Nhµ níc, ®ång chÝ, ®ång bµo vµ b¹n bÌ trªn thÕ giíi. Lµ mét nhµ l·nh ®¹o trëng thµnh tõ c¬ së, cuéc ®êi cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lu«n g¾n liÒn víi qu¸ tr×nh c¸ch m¹ng vµ nh÷ng sù kiÖn lÞch sö v« cïng quan träng cña §¶ng vµ nh©n d©n ta. Tr¶i qua nhiÒu c¬ng vÞ c«ng t¸c kh¸c nhau, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lu«n lu«n nªu cao tinh thÇn c¸ch m¹ng cao quý, gian nan kh«ng lïi bíc, nguy hiÓm kh«ng sên lßng, s½n sµng hy sinh tÊt c¶ v× níc, v× d©n, gi÷ v÷ng niÒm tin
703 ë th¾ng lîi cuèi cïng. §ång chÝ ®· cèng hiÕn trän ®êi m×nh cho sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña §¶ng vµ cña d©n téc. Trªn mäi c¬ng vÞ c«ng t¸c, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lu«n thÓ hiÖn tinh thÇn tr¸ch nhiÖm cao, sù nghiªm tóc mÉu mùc, lu«n ch¨m lo gi÷ g×n ®oµn kÕt, thèng nhÊt trong §¶ng, ®em hÕt trÝ tuÖ vµ søc lùc hoµn thµnh xuÊt s¾c nhiÖm vô ®îc §¶ng vµ nh©n d©n giao phã. "Dùa vµo d©n, lÊy d©n lµm gèc" lµ t tëng xuyªn suèt trong cuéc ®êi vµ sù nghiÖp c¸ch m¹ng cña ®ång chÝ. KÝnh träng nh©n d©n, th¬ng yªu nh©n d©n, tin tëng nh©n d©n, g¾n bã m¸u thÞt víi nh©n d©n, phÊn ®Êu kh«ng mÖt mái cho khèi ®¹i ®oµn kÕt d©n téc, lo l¾ng lµm sao ®Ó kh«ng ngõng n©ng cao ®êi sèng vËt chÊt vµ tinh thÇn cña nh©n d©n lµ suy nghÜ thêng trùc cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng. Trung thµnh tuyÖt ®èi víi môc tiªu, lý tëng c¸ch m¹ng, mét lßng mét d¹ phôc vô sù nghiÖp ®éc lËp cho d©n téc, tù do vµ h¹nh phóc cho nh©n d©n, ®ång chÝ lu«n lµ tÊm g¬ng mÉu mùc vÒ tinh thÇn cÇn, kiÖm, liªm, chÝnh, chÝ c«ng v« t, khiªm tèn, trung thùc trong ®èi nh©n xö thÕ, nãi ®i ®«i víi lµm. Suèt ®êi phÊn ®Êu, lµm hÕt søc m×nh ®Ó gi÷ g×n, t¨ng cêng sù ®oµn kÕt, thèng nhÊt trong §¶ng, sù g¾n bã m¸u thÞt gi÷a §¶ng víi nh©n d©n. C¶ cuéc ®êi, dï ë trªn c¬ng vÞ nµo, ®ång chÝ còng lu«n t©m niÖm: "Søc m¹nh cña §¶ng lµ sù g¾n bã mËt thiÕt víi nh©n d©n. Quan liªu, mÖnh lÖnh, xa rêi nh©n d©n sÏ ®a ®Õn nh÷ng hËu qu¶ kh«n lêng ®èi víi vËn mÖnh cña ®Êt níc", vµ ®ång chÝ ®· lµm ®óng nh vËy. Tõ khi lµ ®¶ng viªn b×nh thêng ®Õn khi trë thµnh ngêi ®øng ®Çu bé
704 m¸y nhµ níc, ®ång chÝ lu«n lu«n gÇn gòi, quý träng nh©n d©n; sèng gi¶n dÞ, khiªm tèn, ®Æt lîi Ých cña §¶ng, cña Tæ quèc, cña nh©n d©n lªn trªn hÕt; ®îc ®ång chÝ, ®ång bµo quý mÕn, tin cËy; ®îc b¹n bÌ quèc tÕ tr©n träng. Cuéc ®êi vµ sù nghiÖp cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ mét tÊm g¬ng cao ®Ñp cña mét ngêi céng s¶n ch©n chÝnh, ngêi häc trß xuÊt s¾c cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, suèt ®êi tËn trung víi níc, tËn hiÕu víi d©n.
705 CUéC KHëI NGHÜA GIµNH CHÝNH QUYÒN TRONG C¸CH M¹NG TH¸NG T¸M N¡M 1945 ë HéI AN Vµ Sù CHØ §¹O S¸NG SUèT CñA §åNG CHÝ Vâ CHÝ C¤NG Ban Tuyªn gi¸o Thµnh ñy Héi An §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ nhµ l·nh ®¹o tµi ba cña §¶ng ta, ngêi con u tó cña quª h¬ng Qu¶ng Nam - §µ N½ng. Cuéc ®êi ho¹t ®éng c¸ch m¹ng cña ®ång chÝ g¾n liÒn víi nh÷ng mèc son lÞch sö cña xø Qu¶ng, trong ®ã cã cuéc khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn trong C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m n¨m 1945 ë Héi An. Trong qu¸ tr×nh chØ ®¹o, ®ång chÝ ®· cã nh÷ng quyÕt ®Þnh ®óng ®¾n, s¸ng suèt ®a cuéc khëi nghÜa nhanh chãng giµnh th¾ng lîi. Sau ngµy NhËt ®¶o chÝnh Ph¸p (9-3-1945), ë níc ta, phong trµo chiÕn tranh du kÝch, x©y dùng lùc lîng vò trang vµ c¨n cø kh¸ng NhËt, chuÈn bÞ khëi nghÜa ngµy cµng ph¸t triÓn v÷ng m¹nh, t¹o tiÒn ®Ò v÷ng ch¾c ®Ó tiÕn lªn khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn khi cã thêi c¬. Phong trµo c¸ch m¹ng ë Qu¶ng Nam, Héi An còng d©ng lªn s«i sôc. Ngµy 12-3-1945, Ban Thêng vô Trung ¬ng §¶ng ra ChØ thÞ NhËt - Ph¸p b¾n nhau vµ hµnh ®éng cña chóng ta.
706 Lóc bÊy giê ë Héi An, kh«ng khÝ chuÈn bÞ khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn hÕt søc khÈn tr¬ng. Dï bÞ thùc d©n Ph¸p vµ ph¸t xÝt NhËt t¨ng cêng khñng bè nh÷ng ngêi yªu níc vµ phong trµo c¸ch m¹ng, nhng nh©n d©n Héi An vÉn mét lßng híng vÒ §¶ng, vÒ c¸ch m¹ng. Díi sù l·nh ®¹o cña Xø ñy Trung Kú, mµ trùc tiÕp lµ TØnh ñy Qu¶ng Nam, c¬ së ®¶ng cña Héi An ngµy cµng ®îc cñng cè vµ ph¸t triÓn, s¸t c¸nh cïng nh©n d©n toµn tØnh chuÈn bÞ vò trang khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn vÒ tay nh©n d©n. Thùc hiÖn chñ tr¬ng cña TØnh ñy, Thµnh ñy Héi An nhanh chãng tæ chøc tuyªn truyÒn, huÊn luyÖn c¸c ®éi tù vÖ vò trang. Trong lóc c¶ níc ®· s½n sµng vò trang khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn th¸ng 8-1945, t×nh h×nh thÕ giíi vµ trong níc diÔn biÕn hÕt søc mau lÑ, t¹o ra thêi c¬ ngµn n¨m cã mét cho c¸ch m¹ng ViÖt Nam giµnh th¾ng lîi: ngµy 14-8-1945, ph¸t xÝt NhËt ®Çu hµng qu©n §ång minh v« ®iÒu kiÖn; chÝnh quyÒn bï nh×n TrÇn Träng Kim hÇu nhbÞ tª liÖt hoµn toµn. Tríc t×nh h×nh ®ã, TØnh ñy Qu¶ng Nam khÈn tr¬ng triÖu tËp Héi nghÞ t¹i Kh¬ng Mü, Tam Kú quyÕt ®Þnh nhiÖm vô lÞch sö: khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn trong toµn tØnh vµ nhanh chãng thµnh lËp ñy ban khëi nghÜa cña tØnh, c¸c phñ, c¸c huyÖn. §ång chÝ NguyÔn Phe (¦ng) ®îc chØ ®Þnh lµm Trëng ban khëi nghÜa Héi An. Ngµy 17-8-1945, ñy ban khëi nghÜa Héi An häp t¹i nhµ «ng Huúnh §ñ, Êp Ngäc Thµnh, lµng Kim Bång (nay thuéc phêng CÈm Ph«) ®Ó bµn c«ng viÖc khëi nghÜa. Gi÷a lóc cuéc häp ®ang diÔn ra th× ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cïng ®ång
707 chÝ Phan ThÞ NÔ theo ph©n c«ng cña ñy ban khëi nghÜa tØnh ®Õn kiÓm tra t×nh h×nh chuÈn bÞ khëi nghÜa cña Héi An ®Ó chØ ®¹o phong trµo. Sau khi n¾m b¾t t×nh h×nh chuÈn bÞ khëi nghÜa cña c¬ së néi tuyÕn cña ta ë ®ån B¶o An, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ ñy ban khëi nghÜa Héi An nhËn ®Þnh: - NhËt ®· ®Çu hµng §ång minh, ë Qu¶ng Nam chóng tËp trung chñ yÕu t¹i §µ N½ng vµ Hoµ Vang. Ngµy 17-8, qu©n NhËt ®· rót ra khái Héi An, chÝnh quyÒn bï nh×n mÊt chç dùa, hoang mang cao ®é. Binh lÝnh ®ån B¶o An ®a sè cã c¶m t×nh víi c¸ch m¹ng, sè c¬ së ë ®ån s½n sµng lµm néi øng. - Nh©n d©n Héi An chñ yÕu lµ c¸c tÇng líp lao ®éng, cã truyÒn thèng yªu níc vµ c¸ch m¹ng l©u ®êi; lùc lîng tù vÖ tuy cha nhiÒu nhng ®· qua huÊn luyÖn, cã tinh thÇn tæ chøc kû luËt vµ chiÕn ®Êu cao. ë Héi An lóc nµy, bän ph¶n ®éng cÇm ®Çu c¸c tæ chøc "ph¶n ®Õ", Cao §µi ®ang ho¹t ®éng m¹nh, chóng ®ang chuÈn bÞ lùc lîng hßng nh¶y ra giµnh chÝnh quyÒn tríc ta. NÕu chËm trÔ th× t×nh thÕ rÊt khã kh¨n, cuéc khëi nghÜa sÏ khã thµnh c«ng. XÐt thÊy ®iÒu kiÖn v« cïng thuËn lîi, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng thèng nhÊt víi ®Ò xuÊt cña Ban B¹o ®éng khëi nghÜa Héi An lµ xin tØnh cho phÐp khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ngay trong ®ªm 17-8-1945. §ång thêi, ph©n c«ng ®i huy ®éng lùc lîng, chØ ®¹o c¬ së n¾m l¹i t×nh h×nh binh lÝnh ë ®ån B¶o An vµ ph©n c«ng mét sè ®ång chÝ th¶o th göi T«n ThÊt Gi¸ng. 18 giê ngµy 17-8-1945, ñy ban khëi nghÜa cö ®ång chÝ TrÇn §×nh Tri ®a tèi hËu th cho T«n ThÊt Gi¸ng
708 yªu cÇu bµn giao chÝnh quyÒn cho MÆt trËn ViÖt Minh. Khëi nghÜa ë Héi An th¾ng lîi sÏ hç trî cho c¸c phñ, huyÖn trong tØnh giµnh chÝnh quyÒn. §©y lµ mét quyÕt ®Þnh t¸o b¹o vµ s¸ng suèt cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cïng víi ñy ban khëi nghÜa Héi An. V× vËy, Héi An khëi nghÜa sím h¬n so víi kÕ ho¹ch cña tØnh chØ ®¹o. Trong lóc chê ®îi sù chØ ®¹o cña tØnh, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cïng víi ñy ban khëi nghÜa cña Héi An khÈn tr¬ng chuÈn bÞ mäi ®iÒu kiÖn ®Ó s½n sµng khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn, nh huy ®éng lùc lîng tham gia khëi nghÜa, lùc lîng may cê, d¸n biÓu ng÷... ®îc lµm gÊp trong ®ªm 17-8-1945 vµ ra lÖnh s½n sµng khëi nghÜa, thiÕt qu©n luËt ë Êp Ngäc Thµnh, bè trÝ c¸c ®¬n vÞ tù vÖ canh g¸c nghiªm ngÆt ®Þa ®iÓm tËp kÕt qu©n khëi nghÜa. Trong ®ªm 17-8-1945, ®ång chÝ NguyÔn Phe tõ c¨n cø cña tØnh vÒ truyÒn ®¹t mÖnh lÖnh cña tØnh ®ång ý cho Héi An khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn. Cuéc khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ë Héi An chÝnh thøc b¾t ®Çu vµ nhanh chãng giµnh th¾ng lîi. §Õn 5 giê s¸ng ngµy 18-8-1945, tØnh trëng T«n ThÊt Gi¸ng tuyªn bè ®Çu hµng vµ giao nép Ên tÝn, tµi liÖu, sæ s¸ch cho c¸ch m¹ng. KÓ tõ ®©y, c¬ quan ®Çu n·o cña chÝnh quyÒn tay sai ë Héi An hoµn toµn sôp ®æ. S¸u giê s¸ng ngµy 18-8, cê ®á sao vµng ®îc kÐo lªn tung bay tríc dinh tØnh trëng, nh©n d©n Héi An ®îc chøng kiÕn giê phót thiªng liªng cña ngµy héi c¸ch m¹ng, ngµy chÝnh quyÒn ph¸t xÝt, thùc d©n, phong kiÕn bÞ sôp ®æ, nh©n d©n tho¸t khái xiÒng xÝch n« lÖ ®øng lªn giµnh ®éc lËp, tù do. ChÝnh quyÒn c«ng n«ng ®Çu tiªn ë Héi An ®îc
709 thµnh lËp. §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng thay mÆt ñy ban khëi nghÜa tØnh, dâng d¹c tuyªn bè lËt ®æ chÝnh quyÒn bï nh×n, thµnh lËp chÝnh quyÒn c¸ch m¹ng vµ ®ång chÝ NguyÔn Phe (¦ng) ®äc 10 chÝnh s¸ch cña MÆt trËn ViÖt Minh, ®ång thêi kªu gäi c¸c tÇng líp nh©n d©n ra søc tham gia b¶o vÖ chÝnh quyÒn võa míi giµnh ®îc. Mét cuéc mÝt tinh mõng th¾ng lîi ®· ®îc tæ chøc t¹i ®©y vµ biÕn thµnh mét cuéc biÓu d¬ng lùc lîng cña qu©n c¸ch m¹ng. Hµng v¹n ®ång bµo vui mõng hß reo kh¾p phè phêng mõng th¾ng lîi cha tõng cã trong lÞch sö ®Êu tranh c¸ch m¹ng cña nh©n d©n Héi An, Qu¶ng Nam. T¸m giê s¸ng ngµy 18-8-1945, c¸c c«ng së cña ®Þch ®îc ta chiÕm xong. Cuéc khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ë Héi An th¾ng lîi hoµn toµn. Sau khi qu©n ta chiÕm xong kho b¹c, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng liÒn chØ huy mét ®oµn qu©n ®îc trang bÞ ®Çy ®ñ vò khÝ, chë vò khÝ vµ tiÒn võa thu ®îc, cÊp tèc lªn §iÖn Bµn, Duy Xuyªn...®Ó hç trî cho c¸c huyÖn næi dËy giµnh chÝnh quyÒn. Th¾ng lîi cña cuéc khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ë tØnh lþ Héi An ®· gãp phÇn to lín vµo th¾ng lîi cña C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m n¨m 1945 cña tØnh Qu¶ng Nam. Héi An trë thµnh mét trong nh÷ng tØnh lþ cña c¶ níc sím khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn vÒ tay nh©n d©n. §· 67 n¨m tr«i qua, nhng nh÷ng bµi häc cña cuéc khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ë Héi An vÉn vÑn nguyªn gi¸ trÞ vµ nh÷ng ®ãng gãp cña ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ v« cïng to lín.
710 Th¾ng lîi nµy tríc hÕt lµ do ®êng lèi ®óng ®¾n cña Trung ¬ng §¶ng, cña TØnh ñy Qu¶ng Nam, mµ ®Æc biÖt lµ cña Thµnh ñy Héi An vµ ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ngêi ®· s¸t c¸nh, theo dâi chØ ®¹o khëi nghÜa ë Héi An, kÞp thêi ®Ò ra chñ tr¬ng, kÕ ho¹ch khëi nghÜa ®óng ®¾n, biÓu thÞ sù ®oµn kÕt nhÊt trÝ cña toµn §¶ng, toµn d©n thÞ x· trong giê phót quyÕt ®Þnh cña lÞch sö d©n téc. Lµ mét con ngêi th«ng minh, quyÕt ®o¸n, gan d¹, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng biÕt chíp lÊy thêi c¬, vËn dông s¸ng t¹o nh÷ng chñ tr¬ng, ®êng lèi cña TØnh ñy trong viÖc tuyªn truyÒn vÒ chÝnh s¸ch cña §¶ng vµ MÆt trËn ViÖt Minh, kh¬i dËy tinh thÇn d©n téc, tinh thÇn yªu níc ch©n chÝnh trong mçi ngêi d©n Héi An. Th¾ng lîi cña C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m ë Héi An ®· ®Ó l¹i nhiÒu bµi häc c¸ch m¹ng vÒ sù kÕt hîp ®Êu tranh chÝnh trÞ víi ®Êu tranh vò trang vµ khëi nghÜa vò trang, bµi häc vÒ nghÖ thuËt t¹o thêi c¬, chän thêi ®iÓm ®Ó ph¸t ®éng quÇn chóng ®Êu tranh giµnh chÝnh quyÒn, bµi häc vÒ t¨ng cêng sù l·nh ®¹o cña §¶ng, bµi häc vÒ x©y dùng MÆt trËn d©n téc thèng nhÊt réng r·i cã ý nghÜa phæ biÕn, trë thµnh mét trong nh÷ng ®iÓn h×nh trong qu¸ tr×nh ®Êu tranh giµnh chÝnh quyÒn ë Qu¶ng Nam.
711 §åNG CHÝ Vâ CHÝ C¤NG VíI §¶NG Bé Vµ NH¢N D¢N QU¶NG NAM - §µ N½NG, MéT Sè Sù KIÖN TI£U BIÓU phßng lÞch sö ®¶ng, ban tuyªn gi¸o tØnh ñy Qu¶ng nam - N¨m 1912: §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, sinh ngµy 7-8-1912, t¹i lµng Kh¬ng Mü, tæng Phó Quý, phñ Tam Kú, nay thuéc x· Tam Xu©n 1, huyÖn Nói Thµnh, tØnh Qu¶ng Nam. Khi sinh ra, ®ång chÝ cã tªn lµ Vâ Toµn. Vâ ChÝ C«ng lµ tªn cña ®ång chÝ ®îc dïng trong cuéc kh¸ng chiÕn chèng Mü, cøu níc. B¹n bÌ, ®ång chÝ gäi ®ång chÝ b»ng c¸i tªn tr×u mÕn, th©n th¬ng: N¨m C«ng. - N¨m 1926: §ång chÝ theo cha ra trêng TiÓu häc Ph¸p - ViÖt, Tam Kú (nay thuéc phêng Phíc Hßa, thµnh phè Tam Kú) ®Ó nghe §èc häc TrÇn C¶nh b¸o c¸o l¹i néi dung lÔ tang cô Phan Chu Trinh ®îc tæ chøc ë Sµi Gßn. - N¨m 1930: B¾t ®Çu tham gia ho¹t ®éng c¸ch m¹ng ë ®Þa ph¬ng.
712 - N¨m 1932: Sau khi ngêi cha bÞ ®Þch b¾t giam, ®ång chÝ vµo tØnh Kh¸nh Hßa vµ tù ®éng c«ng t¸c trong phong trµo c«ng nh©n xe löa; sau ®ã ®ång chÝ trë vÒ quª, b¾t nèi liªn l¹c víi c¸c ®¶ng viªn ë phñ Tam Kú. - N¨m 1935: Th¸ng 5-1935, ®ång chÝ ®îc kÕt n¹p vµo §¶ng Céng s¶n §«ng D¬ng. - N¨m 1936 - 1937: N¨m 1936, ®ång chÝ ®îc cö lµm BÝ th Chi bé ghÐp Kh¬ng Mü, Danh S¬n, Mü S¬n. §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµm Tæng uû viªn tæng Phó Quý, phñ Tam Kú. - N¨m 1938: §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc Phñ ñy Tam Kú cö ®i dù líp huÊn luyÖn t¹i An Cùu (Thõa Thiªn - HuÕ) do Xø ñy Trung Kú tæ chøc, do c¸c ®ång chÝ Lª DuÈn, Phan §¨ng Lu trùc tiÕp truyÒn ®¹t. Gi÷a n¨m 1938, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc cö mang ®¬n ®ßi gi¶m thuÕ vµ nhiÒu yªu s¸ch d©n sinh d©n chñ kh¸c cña nh©n d©n Tam Kú ra HuÕ nép cho ViÖn d©n biÓu Trung Kú. - N¨m 1939: Th¸ng 9-1939, ®ång chÝ tham gia Héi nghÞ Phñ ñy Tam Kú më réng t¹i tr¶ng c¸t Bµu Mï (nay thuéc x· Tam HiÖp, huyÖn Nói Thµnh), ®îc bæ sung vµo Phñ ñy. Cuèi n¨m 1939, phong trµo c¸ch m¹ng ë Qu¶ng Nam bÞ ®Þch ®¸nh ph¸, thiÖt h¹i nÆng nÒ, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ c¸c ®ång chÝ cßn l¹i trong Phñ uû Tam Kú tÝch cùc x©y dùng l¹i c¬ së.
713 - N¨m 1940: + Th¸ng 1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng tham dù Héi nghÞ cñng cè l¹i Phñ ñy Tam Kú vµ ®îc cö lµm BÝ th Phñ ñy Tam Kú. Héi nghÞ nµy còng cö ra Ban liªn l¹c tØnh vµ ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc cö lµm Trëng ban, ®ång thêi phô tr¸ch vïng §iÖn Bµn, Héi An vµ liªn l¹c víi nhµ lao Héi An. + Th¸ng 2, ®ång chÝ cïng víi ®ång chÝ NguyÔn S¾c Kim thµnh lËp Ban VËn ®éng phô n÷ ph¶n ®Õ phñ Tam Kú. + Th¸ng 3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc cö lµm BÝ thTØnh ñy l©m thêi. + Th¸ng 10, t¹i Héi nghÞ Chïa Hang, ®ång chÝ ®îc bÇu l¹i vµo TØnh ñy; BÝ th TØnh ñy lµ ®ång chÝ Hå Tþ (Hå TrÝ T©n). - N¨m 1941: Th¸ng 6-1941, phong trµo c¸ch m¹ng ë Tam Kú bÞ vì. §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ NguyÔn S¾c Kim bÞ ®Þch truy n· r¸o riÕt vµ ®îc c¸c c¬ së che giÊu. Hai ®ång chÝ võa tham gia cñng cè phong trµo ë Tam Kú võa t×m c¸ch liªn l¹c víi c¸c c¬ së c¸c c¸nh b¾c cña tØnh. - N¨m 1942: + Th¸ng 2, TØnh ñy Qu¶ng Nam vµ Thµnh ñy Héi An tæ chøc héi nghÞ liªn tÞch, quyÕt ®Þnh thµnh lËp Ban ChÊp hµnh Liªn thµnh, TØnh ñy Qu¶ng Nam - Héi An - §µ N½ng, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc cö lµm BÝ th. + Gi÷a n¨m 1942, ®Þch khñng bè ¸c liÖt, c¸c ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, NguyÔn S¾c Kim tho¸t ®îc vßng v©y b¾t cña ®Þch t¹m l¸nh vµo c¸c tØnh Ninh ThuËn, B×nh ThuËn ®Ó ho¹t ®éng g©y c¬ së.
714 + Sau ba th¸ng t×nh h×nh dÇn æn ®Þnh, c¸c ®ång chÝ trë vÒ Qu¶ng Nam liªn l¹c víi Thµnh ñy Héi An bµn viÖc kh«i phôc phong trµo toµn tØnh, thµnh lËp Liªn TØnh ñy - Thµnh uû Qu¶ng Nam, Héi An vµ §µ N½ng gåm 5 uû viªn; ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc cö lµm BÝ th. - N¨m 1943: + Ngµy 16-1, Héi nghÞ Liªn TØnh uû l©m thêi cö TØnh uû míi gåm 7 ®ång chÝ; ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµm BÝ th. - Th¸ng 10, t¹i nhµ c¬ së ë gÇn ga An T©n (nay thuéc x· Tam NghÜa, thÞ trÊn Nói Thµnh), ®ång chÝ bÞ ®Þch b¾t vµ bÞ kÕt ¸n tï chung th©n, sau gi¶m xuèng 25 n¨m vµ ®µy lªn Nhµ lao Bu«n Ma Thuét. - N¨m 1944: Lóc ®ang ë Nhµ lao Bu«n Ma Thuét, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng giíi thiÖu c¸c c¬ së mµ ®ång chÝ ®· x©y dùng ë Qu¶ng Nam tríc khi bÞ b¾t cho c¸c ®ång chÝ m·n h¹n tï tríc, nhê ®ã c¸c ®ång chÝ nµy ®· mãc nèi, x©y dùng phong trµo, lËp l¹i TØnh ñy Qu¶ng Nam. - N¨m 1945: + Th¸ng 3, sau khi NhËt ®¶o chÝnh Ph¸p, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ra tï, vÒ l¹i Qu¶ng Nam mãc nèi, gãp phÇn x©y dùng phong trµo chuÈn bÞ khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn. + Th¸ng 5, ®ång chÝ chñ tr× Héi nghÞ thµnh lËp Ban VËn ®éng khëi nghÜa huyÖn QuÕ S¬n. + Th¸ng 6, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng chñ tr× Héi nghÞ thµnh lËp l¹i Phñ ñy Duy Xuyªn. + Th¸ng 6, Héi nghÞ TØnh ñy më réng häp t¹i Thä Kh¬ng, Tam Kú. Héi nghÞ nhÊt trÝ bæ sung ®ång chÝ
715 Vâ ChÝ C«ng vµ ®ång chÝ NguyÔn Xu©n NhÜ vµo Ban ChÊp hµnh ViÖt Minh Vô Quang (mËt danh ViÖt Minh tØnh Qu¶ng Nam). + Ngµy 17-8, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ ®ång chÝ Phan ThÞ NÔ xuèng Héi An kiÓm tra t×nh h×nh chuÈn bÞ khëi nghÜa cña thÞ x· vµ qua kiÓm tra, ®ång chÝ thèng nhÊt víi ®Ò xuÊt cña ñy ban B¹o ®éng khëi nghÜa thÞ x· ®Ò nghÞ ñy ban B¹o ®éng khëi nghÜa tØnh cho phÐp Héi An khëi nghÜa tríc c¸c phñ, huyÖn so víi kÕ ho¹ch ban ®Çu cña tØnh. Ngay sau khi khëi nghÜa giµnh chÝnh quyÒn ë Héi An th¾ng lîi, ®ång chÝ dÉn ®Çu ®oµn xe tù vÖ cña tØnh chuyÓn hå s¬, vò khÝ vÒ cÊt giÊu ë Duy Xuyªn sau ®ã ®i hç trî c¸c ®Þa ph¬ng phÝa nam giµnh chÝnh quyÒn. - Ngµy 2-9, ñy ban nh©n d©n c¸ch m¹ng l©m thêi tØnh Qu¶ng Nam ®îc thµnh lËp. §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ uû viªn, ®îc ph©n c«ng lµm ñy trëng T ph¸p; sau ®ã lµm ChÝnh trÞ viªn Chi ®éi 1 gi¶i phãng qu©n tØnh Qu¶ng Nam råi lµm ChÝnh uû Trung ®oµn 96. - Nh÷ng n¨m 1947- 1950: Sang n¨m 1947, ®ång chÝ phô tr¸ch Ban C¸n bé Qu©n khu 5; tõ n¨m 1948 ®Õn n¨m 1949, ®ång chÝ tham gia c«ng t¸c trong ñy ban qu©n sù tØnh B×nh §Þnh; n¨m 1950, lµm BÝ th Ban C¸n sù §«ng B¾c Miªn. - N¨m 1952: Th¸ng 3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lóc nµy Liªn khu ñy viªn, ®îc Liªn khu ñy 5 ph©n c«ng lµm BÝ th TØnh ñy Qu¶ng Nam - §µ N½ng.
716 - N¨m 1953: §ång chÝ ®îc triÖu tËp ®i dù Héi nghÞ toµn quèc bµn vÒ ph¸t ®éng quÇn chóng gi¶m t« vµ thùc hiÖn c¶i c¸ch ruéng ®Êt ë ViÖt B¾c. T¹i ®©y, ®ång chÝ ®îc gÆp Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, ®îc B¸c hái lµ ngêi tØnh nµo vµ sau khi biÕt ®ång chÝ lµ ngêi Qu¶ng Nam, B¸c Hå nãi: "Qu¶ng Nam lµ ®Êt c¸ch m¹ng kiªn cêng". Sau lÇn nµy, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cßn cã vinh dù nhiÒu lÇn ®îc gÆp B¸c Hå. - N¨m 1955: Th¸ng 5, ®ång chÝ cïng mét bé phËn c¬ quan Liªn khu ñy tõ vïng tù do tØnh B×nh §Þnh ra vïng nam Thõa Thiªn, t©y Qu¶ng Nam x©y dùng c¬ quan Liªn khu 5 (lóc nµy c¸c tØnh Qu¶ng TrÞ, Thõa Thiªn thuéc Liªn khu 5). Tõ n¨m 1956 ®Õn n¨m 1958, ®ång chÝ lµ Phã BÝ th Liªn khu ñy 5. - N¨m 1958: C¬ quan Liªn khu ñy 5 chuyÓn tõ Thõa Thiªn vµo huyÖn Hiªn, Qu¶ng Nam (sau ®ã chuyÓn vµo huyÖn Gi»ng). §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc Trung ¬ng chØ ®Þnh lµm BÝ th Liªn khu ñy thay cho ®ång chÝ TrÇn L¬ng (TrÇn Nam Trung). - N¨m 1960: C¬ quan Liªn Khu ñy 5 chuyÓn tõ huyÖn Gi»ng vµo huyÖn Trµ My, sau ®ã c¬ quan Khu ñy chuyÓn nhiÒu ®Þa ®iÓm kh¸c nhau nhng hÇu hÕt ®Òu n»m trªn ®Þa bµn tØnh Qu¶ng Nam. - N¨m 1964: + Th¸ng 4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®îc ®iÒu ®éng vÒ
717 lµm BÝ th Khu ñy 5 kiªm ChÝnh ñy Qu©n khu 5. Tõ ®©y, ®ång chÝ g¾n bã víi chiÕn trêng Qu¶ng Nam cho ®Õn khi kÕt thóc cuéc kh¸ng chiÕn chèng Mü, cøu níc. + Th¸ng 12, §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam lÇn thø VI, diÔn ra t¹i §ång Linh, huyÖn Th¨ng B×nh, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, BÝ th Khu ñy, thay mÆt Thêng vô Khu ñy vÒ dù vµ chØ ®¹o §¹i héi. - N¨m 1965: Th¸ng 10, ®ång chÝ ®· ®Õn huyÖn Nam Tam Kú nghiªn cøu c¸ch ®¸nh Mü trªn vµnh ®ai diÖt Mü Chu Lai cña qu©n vµ d©n nam Tam Kú, tØnh Qu¶ng Nam vµ b¾c huyÖn B×nh S¬n, tØnh Qu¶ng Ng·i. - N¨m 1968: Trong cuéc Tæng tiÕn c«ng vµ næi dËy Xu©n MËu Th©n n¨m 1968, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng trùc tiÕp xuèng ®Þa bµn tØnh Qu¶ng Nam ®Ó chØ ®¹o, ®Æc biÖt xuèng bé phËn tiÒn ph¬ng cña Khu uû 5 ®øng ch©n ë Duy Xuyªn, §iÖn Bµn ®Ó chØ ®¹o träng ®iÓm cña Khu ë §µ N½ng. - N¨m 1969: Tõ ngµy 16 ®Õn ngµy 30-11, §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam lÇn thø VIII, diÔn ra t¹i x· Trµ Cãt (huyÖn B¾c Trµ My), ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, BÝ th Khu ñy, thay mÆt Thêng vô Khu ñy vÒ dù vµ chØ ®¹o §¹i héi. - N¨m 1972: §ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÒ x· Tiªn L·nh, huyÖn Tiªn Phíc, lµm viÖc víi TØnh ñy Qu¶ng Nam ®Ó chuÈn bÞ chiÕn dÞch xu©n - hÌ n¨m 1972.
718 - N¨m 1973: Th¸ng 12, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng chñ tr× tæ chøc §¹i héi §¶ng bé Khu 5 lÇn thø III t¹i c¨n cø Khu ñy ë Phíc Trµ, nay thuéc huyÖn HiÖp §øc. - N¨m 1974: + Th¸ng 3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®Õn lµng Håi, x· Phíc HiÖp, huyÖn Phíc S¬n dù LÔ khëi c«ng khai th¸c gç quý ®Ó vËn chuyÓn ra miÒn B¾c gãp phÇn x©y dùng l¨ng Chñ tÞch Hå ChÝ Minh. + Th¸ng 12, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ra dù Héi nghÞ Bé ChÝnh trÞ më réng bµn vÒ gi¶i phãng miÒn Nam. Cïng ®i cã ®ång chÝ TrÇn ThËn, BÝ th §Æc khu ñy Qu¶ng §µ; ®ång chÝ Hoµng Minh Th¾ng, BÝ th TØnh ñy Qu¶ng Nam vµ hai ®ång chÝ BÝ th TØnh ñy Qu¶ng Ng·i vµ BÝ th TØnh ñy B×nh §Þnh. + Sau Héi nghÞ, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vµ ®ång chÝ Chu Huy M©n (Hai M¹nh) giao nhiÖm vô cho ®ång chÝ Hoµng Minh Th¾ng vµ ®ång chÝ BÝ th TØnh ñy Qu¶ng Ng·i lµ sau khi chñ lùc qu©n khu cïng lùc lîng ®Þa ph¬ng gi¶i phãng hai thÞ x· Tam Kú vµ thÞ x· Qu¶ng Ng·i, hai tØnh ph¶i gi÷ ®o¹n ®êng quèc lé 1A dµi 120km trong mét n¨m ®Ó qu©n ta cã ®iÒu kiÖn chuÈn bÞ gi¶i phãng §µ N½ng vµ toµn Khu 5. - N¨m 1975: + Ngµy 21-3, ®ång chÝ triÖu tËp toµn bé Ban Thêng vô §Æc khu ñy Qu¶ng §µ lªn c¬ quan Khu ñy ®Ó chØ ®¹o viÖc gi¶i phãng §µ N½ng. + Ngµy 27-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng chuyÓn tõ c¨n cø cña Khu xuèng c¬ quan §Æc khu ñy Qu¶ng §µ ë Hßn Tµu,
719 so¸t l¹i kÕ ho¹ch tÊn c«ng, gi¶i phãng §µ N½ng vµ ngay trong ®ªm ®ã xuèng nói Hßn Tµu ®Ó kÞp ra chØ ®¹o tÊn c«ng §µ N½ng. + Ngµy 29-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®iÖn cho Bé ChÝnh trÞ: "§µ N½ng ®· gi¶i phãng råi. T«i vµ anh Hå Nghinh ®ang ë trong §µ N½ng". ChiÒu ngµy 30-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng tiÕp tôc vµo §µ N½ng ®Ó thµnh lËp Ban Qu©n qu¶n vµ bµn c«ng t¸c tiÕp qu¶n thµnh phè. + Ngµy 4-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cïng c¸c c¬ quan cña Khu ñy chuyÓn tõ c¨n cø ë Phíc Trµ xuèng Héi An, kÕt thóc 20 n¨m b¸m trô vµ c«ng t¸c ë rõng nói. + Gi÷a th¸ng 4, ®ång chÝ vµo tØnh Qu¶ng Nam kiÓm tra t×nh h×nh vµ chØ ®¹o c«ng t¸c sau ngµy gi¶i phãng. + Ngµy 15-5, t¹i s©n vËn ®éng Chi L¨ng, §µ N½ng, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Trung ¬ng §¶ng, Phã Chñ tÞch ñy ban Trung ¬ng MÆt trËn D©n téc gi¶i phãng miÒn Nam ViÖt Nam, BÝ th Ban ChÊp hµnh §¶ng bé Khu 5, kiªm ChÝnh ñy Qu©n khu, ®äc bµi diÔn v¨n t¹i buæi lÔ träng thÓ mõng ngµy chiÕn th¾ng ë Khu 5. + Th¸ng 9, Khu ñy 5 ®îc gi¶i thÓ ®Ó thèng nhÊt sù chØ ®¹o trùc tiÕp cña Trung ¬ng §¶ng ®Õn c¸c tØnh ñy, thµnh ñy vµ lËp c¬ quan ®¹i diÖn cña Trung ¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ t¹i miÒn Trung Trung Bé, do ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng phô tr¸ch. - N¨m 1976: + Nh©n dÞp tÕt BÝnh Th×n, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng Lao ®éng ViÖt Nam, ®¹i diÖn Trung ¬ng vµ ChÝnh phñ t¹i miÒn Trung
720 Trung Bé ®· ®i th¨m vµ chóc tÕt ®ång bµo, c¸n bé, bé ®éi tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. Còng trong thêi gian nµy, ®ång chÝ ®i th¨m mét sè ®¬n vÞ bé ®éi, anh chÞ em th¬ng binh, bÖnh binh ®ang ®iÒu dìng t¹i bÖnh viÖn qu©n y, th¨m c¸n bé, vµ bÖnh nh©n BÖnh viÖn C §µ N½ng, vµ trång c©y lu niÖm. + Ngµy 27-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ mét trong 15 øng cö viªn ®îc bÇu lµm ®¹i biÓu Quèc héi kho¸ VI ®¬n vÞ tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. + Ngµy 13-11, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Trung ¬ng §¶ng vÒ dù §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh lÇn thø XI (vßng I) vµ ®îc Trung ¬ng giíi thiÖu øng cö ®¹i biÓu cña §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng ®i dù §¹i héi IV cña §¶ng. T¹i §¹i héi §¶ng bé tØnh, ®ång chÝ ®· ph¸t biÓu vµ ph©n tÝch mét sè ®iÓm chñ yÕu trong Dù th¶o B¸o c¸o chÝnh trÞ tr×nh §¹i héi. - N¨m 1978: Th¸ng 6, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, trªn c¬ng vÞ ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng ChÝnh phñ vÒ kiÓm tra t×nh h×nh s¶n xuÊt n«ng nghiÖp vµ tiÕn hµnh hîp t¸c ho¸ ë tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. - N¨m 1979: + Th¸ng 7, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, trªn c¬ng vÞ ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng vÒ kiÓm tra t×nh h×nh hîp t¸c ho¸ n«ng nghiÖp ë tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. + Ngµy 8-12, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng göi th chóc mõng §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng lÇn thø XII.
721 - N¨m 1980: Ngµy 23-2, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng ChÝnh phñ kiÓm tra c«ng t¸c x©y dùng kÕ ho¹ch tõ c¬ së ë tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. - N¨m 1981: + Th¸ng 1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng ChÝnh phñ vÒ tham dù §¹i héi §¶ng bé tØnh lÇn thø XIII ®ît 1 vµ ®îc Trung ¬ng §¶ng giíi thiÖu vÒ øng cö ®¹i biÓu ®i dù §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø V cña §¶ng. + Ngµy 11-2, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Thñ tíng ChÝnh phñ th¨m vµ chóc TÕt nh©n d©n, c¸n bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. + Ngµy 26-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng cïng 15 ®¹i biÓu ®îc bÇu lµm ®¹i biÓu Quèc héi khãa VII ®¬n vÞ tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. - N¨m 1983: + Th¸ng 1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Chñ tÞch Héi ®ång Bé trëng vÒ th¨m tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. §ång chÝ ®Õn chóc mõng §¹i héi §¶ng bé huyÖn §¹i Léc lÇn thø XII (®ît 2); th¨m Hîp t¸c x· §¹i Phíc vµ Hîp t¸c x· §¹i §ång II. + Tõ ngµy 4 ®Õn ngµy 6-7, TØnh ñy Qu¶ng Nam - §µ N½ng tæ chøc Héi nghÞ më réng kiÓm ®iÓm t×nh h×nh 6 th¸ng ®Çu n¨m vµ ®Ò ra ph¬ng híng nhiÖm vô 6 th¸ng cuèi n¨m 1983, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th Trung ¬ng §¶ng dù vµ ph¸t biÓu. + Tõ ngµy 5 ®Õn ngµy 9-8, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy
722 viªn Bé ChÝnh trÞ, BÝ th Trung ¬ng §¶ng dù vµ chØ ®¹o trùc tiÕp Héi nghÞ TØnh ñy vµ th«ng qua Ch¬ng tr×nh hµnh ®éng cÊp b¸ch b¶o ®¶m thùc hiÖn vît møc c¸c môc tiªu NghÞ quyÕt §¹i héi §¶ng bé tØnh lÇn thø XIII. - N¨m 1986: Tõ ngµy 21 ®Õn ngµy 29-10, t¹i §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng lÇn thø XIV, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Phã Chñ tÞch Héi ®ång Bé trëng ®· cïng ®¹i diÖn l·nh ®¹o c¸c ban x©y dùng §¶ng Trung ¬ng vÒ dù vµ chØ ®¹o §¹i héi. - N¨m 1987: Ngµy 19-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng lµ mét trong 13 ngêi ®îc bÇu lµm ®¹i biÓu Quèc héi khãa VIII ®¬n vÞ tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng (sau ®ã bÇu bæ sung hai ®¹i biÓu). - N¨m 1988: Tõ ngµy 30-12-1987 ®Õn ngµy 7-1-1988, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc vÒ th¨m tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng vµ tiÕp xóc ®¹i diÖn cö tri ®¬n vÞ bÇu cö sè 5 Quèc héi kho¸ VIII cña tØnh. Còng trong thêi gian nµy, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng ®i th¨m Hîp t¸c x· n«ng nghiÖp §iÖn Nam (§iÖn Bµn), Hîp t¸c x· dÖt NhÊt TrÝ vµ Nhµ m¸y nhùa §µ N½ng. - N¨m 1989: + Ngµy 27-5, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc, ®· ®iÖn th¨m hái §¶ng bé vµ nh©n d©n Qu¶ng Nam - §µ N½ng, bÞ c¬n b·o sè 2 ®æ bé vµo ngµy 24-5-1989, g©y thiÖt h¹i vÒ ngêi vµ tµi s¶n. + Cuèi th¸ng 10 ®Çu th¸ng 11, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng,
723 ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc vÒ th¨m vµ lµm viÖc víi TØnh ñy Qu¶ng Nam - §µ N½ng. Trong ®ît nµy, ®ång chÝ ®· ®i th¨m, tiÕp xóc cö tri c¸c huyÖn Trµ My, Tiªn Phíc, Nói Thµnh vµ Tam Kú, th¨m c¬ së c¸ch m¹ng Trµ My, HiÖp §øc vµ mét sè ®Þa ph¬ng kh¸c. - N¨m 1990: Ngµy 4-1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc göi th chóc mõng §¶ng bé vµ nh©n d©n tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. - N¨m 1991: - Tõ ngµy 18 ®Õn ngµy 21-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc vÒ dù vµ chØ ®¹o §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng lÇn thø XV (vßng I). §ång chÝ ®îc Ban BÝ thTrung ¬ng §¶ng giíi thiÖu vÒ øng cö lµm ®¹i biÓu cña §¶ng bé tØnh ®i dù §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VII cña §¶ng. + Ngµy 20-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc, tiÕp xóc ®¹i diÖn cö tri t¹i bèn huyÖn Tam Kú, Nói Thµnh, Trµ My, Tiªn Phíc. + Th¸ng 6, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ñy viªn Bé ChÝnh trÞ, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc vÒ th¨m §¶ng bé vµ nh©n d©n huyÖn Trµ My. - N¨m 1992: + Tõ ngµy 29 ®Õn ngµy 31-1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc vÒ th¨m vµ lµm viÖc víi Ban Thêng vô TØnh ñy Qu¶ng Nam - §µ N½ng. Còng trong chuyÕn th¨m nµy, ®ång chÝ ®Õn chóc tÕt TØnh ñy, Héi ®ång
724 nh©n d©n, ñy ban nh©n d©n vµ ñy ban MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng vµ th¨m mét sè ®ång chÝ l·o thµnh c¸ch m¹ng ë thÞ x· Tam Kú vµ thµnh phè §µ N½ng. + Nh©n dÞp kû niÖm lÇn thø 80 ngµy sinh ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng, Chñ tÞch Héi ®ång Nhµ níc (7-8-1912 - 7-8-1992), §oµn ®¹i biÓu TØnh ñy, Héi ®ång nh©n d©n, ñy ban nh©n d©n vµ ñy ban MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam tØnh Qu¶ng Nam ra Hµ Néi chóc mõng ®ång chÝ. - N¨m 1993: Trong nh÷ng ngµy cuèi th¸ng 10 ®Çu th¸ng 11, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng vÒ th¨m vµ lµm viÖc t¹i tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. - N¨m 1994: + Ngµy 29-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng vÒ dù, chØ ®¹o vµ ph¸t biÓu t¹i Héi nghÞ ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh gi÷a nhiÖm kú khãa XV. + Ngµy 7-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng vÒ th¨m vµ lµm viÖc t¹i huyÖn Hiªn (nay lµ huyÖn §«ng Giang vµ huyÖn T©y Giang). - N¨m 1995: Ngµy 29-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng, cïng c¸c §¹i tíng: Vâ Nguyªn Gi¸p, Chu Huy M©n, V¨n TiÕn Dòng, ®¹i diÖn c¸c bé, ngµnh Trung ¬ng cïng h¬n 1.000 c¸n bé, ®¶ng viªn, nh©n d©n trong tØnh tham dù lÔ mÝt tinh kû niÖm 20 n¨m ngµy gi¶i phãng Qu¶ng Nam - §µ N½ng.
725 - N¨m 1996: Ngµy 24-4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng, göi ®iÖn chóc mõng vµ chØ ®¹o §¹i héi ®¹i biÓu §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng lÇn thø XVI. - N¨m 1997: Ngµy 24-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, Cè vÊn Ban ChÊp hµnh Trung ¬ng §¶ng, th¨m vµ lµm viÖc t¹i tØnh Qu¶ng Nam - §µ N½ng. §ång chÝ ®· trao quµ lu niÖm vµ c¨n dÆn l·nh ®¹o tØnh ch¨m lo ®µo t¹o nh©n lùc ®Ó x©y dùng Qu¶ng Nam - §µ N½ng giµu m¹nh. - N¨m 1999: Th¸ng 4, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÒ th¨m l¹i Khu di tÝch Níc Oa. - N¨m 2000: Th¸ng 12, §¹i héi §¶ng bé tØnh Qu¶ng Nam lÇn thø XVIII, thµnh c«ng tèt ®Ñp, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, ®ång chÝ Mai Thóc L©n, Phã Chñ tÞch Quèc héi vµ Héi ®ång h¬ng Qu¶ng Nam t¹i Hµ Néi vµ c¸c tØnh ®· göi th vµ ®iÖn chóc mõng §¹i héi. - N¨m 2001: Ngµy 13-2, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÒ th¨m tØnh Qu¶ng Nam. Nh©n dÞp nµy ®ång chÝ ®· vÒ th¨m l¹i nh÷ng gia ®×nh c¸ch m¹ng tiªu biÓu trong tØnh. - N¨m 2002: + Nh©n dÞp ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÒ th¨m quª h¬ng vµ ®ãn tÕt Nh©m Ngä (2002), ngµy 18-2, TØnh ñy, Héi ®ång nh©n d©n, ñy ban nh©n d©n vµ ñy ban MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam tØnh Qu¶ng Nam ®· tæ chøc mõng thä ®ång chÝ
726 trßn 90 tuæi. Tríc ®ã, trong hai ngµy 16 vµ 17 th¸ng 2, ®ång chÝ ®Õn th¾p h¬ng, tëng niÖm nh÷ng liÖt sÜ t¹i nghÜa trang liÖt sÜ x· Tam Th¸i, thÞ x· Tam Kú (nay thuéc huyÖn Phó Ninh) vµ x· Tam Xu©n 1, huyÖn Nói Thµnh. + Ngµy 2-7, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng vÒ th¨m §¶ng bé vµ nh©n d©n huyÖn Trµ My. + Ngµy 7-8, §oµn ®¹i biÓu TØnh ñy, Héi ®ång nh©n d©n, ñy ban nh©n d©n vµ ñy ban MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam tØnh Qu¶ng Nam do ®ång chÝ Vò Ngäc Hoµng, BÝ thTØnh ñy dÉn ®Çu vµo thµnh phè Hå ChÝ Minh ®· tíi chóc thä ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng. - N¨m 2003: Ngµy 27-3, Së V¨n ho¸ - Th«ng tin tØnh Qu¶ng Nam lµm lÔ khëi c«ng x©y dùng Nhµ lu niÖm ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, t¹i th«n Kh¬ng Mü, x· Tam Xu©n 1, huyÖn Nói Thµnh, tØnh Qu¶ng Nam. - N¨m 2004: + Th¸ng 1, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng göi th chóc mõng nh©n d©n vµ §¶ng bé huyÖn Nói Thµnh nh©n kû niÖm 20 n¨m thµnh lËp huyÖn (1984-2004). + Ngµy 29-4, Ban Thêng vô TØnh ñy Qu¶ng Nam tæ chøc lÔ kh¸nh thµnh Nhµ lu niÖm ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng. - N¨m 2005: Nh©n dÞp kû niÖm 30 n¨m ngµy gi¶i phãng tØnh Qu¶ng Nam (24-3-1975 - 24-3-2005), ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng göi ®iÖn hoa chóc mõng. - N¨m 2006: + Ban Thêng vô TØnh ñy Qu¶ng Nam chñ tr¬ng biªn
727 so¹n cuèn s¸ch Vâ ChÝ C«ng, ngêi con u tó cña quª h¬ng Qu¶ng Nam - §µ N½ng. + Ngµy 15-12, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng göi th chøc mõng §¶ng bé vµ nh©n d©n tØnh Qu¶ng Nam nh©n dÞp kû niÖm 10 n¨m t¸i lËp tØnh. - N¨m 2007: Ngµy 7-8, nh©n dÞp ngµy sinh ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng, TØnh ñy, Héi ®ång nh©n d©n, ñy ban nh©n d©n vµ ñy ban MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam tØnh tæ chøc §oµn ®¹i biÓu vµo thµnh phè Hå ChÝ Minh chóc thä ®ång chÝ. NhiÒu ®¬n vÞ trong tØnh ®· tæ chøc nhiÒu ho¹t ®éng nh©n dÞp nµy. - N¨m 2008: + Ngµy 23-3, ®ång chÝ Vâ ChÝ C«ng göi ®iÖn chóc mõng §¶ng bé, nh©n d©n vµ c¸c lùc lîng vò trang nh©n d©n tØnh Qu¶ng Nam vµ thµnh phè Tam Kú, nh©n dÞp kû niÖm 33 n¨m ngµy gi¶i phãng thÞ x· Tam Kú. + Th¸ng 8, TØnh ñy Qu¶ng Nam xuÊt b¶n cuèn s¸ch Vâ ChÝ C«ng, ngêi con u tó cña quª h¬ng Qu¶ng Nam - §µ N½ng.
Đồng chí Võ Chí Công, Bí thư Tỉnh ủy lâm thời Quảng Nam - Đà Nẵng, năm 1940 (Ảnh trong Lệnh tầm nã của chính quyền thực dân Pháp trong những năm 1940-1943)
Đồng chí Võ Chí Công (người đứng đầu bên trái) trong những ngày đầu kháng chiến chống Mỹ, cứu nước ở chiến trường Liên khu 5, năm 1959
Đồng chí Võ Chí Công và các đồng chí Trung ương Cục miền Nam tại căn cứ B2, năm 1961 (Từ trái sang: Võ Chí Công, Nguyễn Văn Linh, Trần Nam Trung, Phan Văn Đáng)
Đồng chí Võ Chí Công (người đầu tiên, bên trái) tại Hội nghị lần thứ nhất thành lập Trung ương Cục miền Nam, năm 1961
Đồng chí Võ Chí Công (người ngồi trên thuyền), Bí thư Khu ủy 5 đi kiểm tra chiến dịch Tết Mậu Thân, năm 1968 (Ảnh chụp tại bến Khe Cát, Tiên Phước, Quảng Nam)
Đồng chí Võ Chí Công đọc Lời điếu tại Lễ truy điệuChủ tịch HồChí Minh do Khu ủy 5 tổ chức, tháng 9-1969
Đồng chí Võ Chí Công ở chiến trường Khu 5
Đồng chí Võ Chí Công cùng các đại biểu chiến sĩ thi đua miền Trung Trung Bộ tại Dốc Voi, Trà My (Quảng Nam), tháng 5-1972
Đoàn cán bộ Khu 5 do đồng chí Võ Chí Công và Chu Huy Mân dẫn đầu ra họp với Trung ương sau Hiệp định Pari, tháng 9-1973
Đồng chí Võ Chí Công làm việc với Sư đoàn 3 và Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bình Định, năm 1973
Đồng chí Võ Chí Công tại Đại hội Đảng bộ Khu 5 lần thứ III, năm 1973
Đồng chí Võ Chí Công, Bí thư Khu ủy và các đồng chí Quân khu 5 chụp ảnh chung với các đồng chí Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Nam và Tỉnh đội Quảng Nam, năm 1974
Chỉ đạo cuộc Tổng tiến công và nổi dậy giải phóng Đà Nẵng, ngày 29-3-1975
Đồng chí Võ Chí Công tiếp đồng chí Lê Duẩn thăm Đà Nẵng sau ngày giải phóng, năm 1975
Đồng chí Võ Chí Công tiếp Thủ tướng Phạm Văn Đồng thăm Đà Nẵng sau ngày giải phóng, năm 1975
Đồng chí Võ Chí Công cùng các đồng chí lãnh đạo Khu ủy 5 tiếp Chủ tịch nước Tôn Đức Thắng vào thăm Đà Nẵng sau ngày giải phóng, năm 1975