สังคมศึกษา

แบบประเมินคุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์
คำชี้แจง ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนกั เรียน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1) และสรุปผลการประเมินลงใน

ตารางท่ีกำหนดให้

เลขท่ี ชอ่ื -สกลุ 1.รกั ชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 2. มีวินยั 4. ใฝเ่ รยี นรู้ รวม ผลการ
1.1 1.2 1.3 1.4 2.1 2.2 2.3 4.1 4.2 4.3 30 ประเมิน
คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสนิ คุณภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถึง ดี, 16 - 23 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกวา่ 16 หมายถึง ปรบั ปรุง

หมายเหตุ การตัดสนิ ผลการประเมินนกั เรยี นท่ผี า่ นจะตอ้ งไดร้ ะดับพอใชข้ ้ึนไป

ลงชอื่ ...................................................ผสู้ ังเกต
(......................................................................)
วนั ท่ี ...............เดือน....................................พ.ศ. ......................

แผนการจัดการเรียนรูท้ ี่ 16 เรอ่ื ง พุทธศาสนสภุ าษติ

กลมุ่ สาระการเรียนร้สู งั คมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5

หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง หลักธรรมนำความสุข เวลา 16 ชั่วโมง

ส อ น ว ั น ท่ี ………………….เ ด ื อ น …………………………………….………….พ . ศ ………………….เ ว ล า 1 ช ั ่ ว โ ม ง

....................................................................................................................................................................................

1. สาระท่ี 1 ศาสนา ศลี ธรรม จริยธรรม

2. มาตรฐานการเรียนรู้
ส 1.1 รู้และเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ

และศาสนาอนื่ มศี รทั ธาท่ีถูกตอ้ ง ยดึ ม่ันและปฏบิ ตั ิตามหลักธรรมเพื่ออยูร่ ่วมกนั อยา่ งสันติสุข

3. ตวั ชว้ี ัด
ป.5/5 แสดงความเคารพพระรัตนตรยั และปฏิบัติตามไตรสกิ ขาและหลกั ธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา

หรอื หลักธรรมของศาสนาท่ีตนนับถอื ตามท่กี ำหนด

4. จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
1. อธิบายความหมายของพุทธศาสนสุภาษติ (K)
2. นำเสนอแนวทางการปฏบิ ตั ติ นตามพทุ ธศาสนสภุ าษิต (P)
3. เห็นความสำคญั และประโยชน์ การปฏบิ ัตติ นตามพทุ ธศาสนสภุ าษิต (A)

5. สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด
พทุ ธศาสนสภุ าษิต เป็นคติธรรมทางพระพทุ ธศาสนา พุทธศาสนิกชนควรศกึ ษาเพื่อนำไปใช้เป็นแนวทาง

ปฏบิ ตั ิในการดำเนินชวี ติ

6. สาระการเรียนรู้
พุทธศาสนสุภาษติ (บุคคลจะล่วงทุกขไ์ ดเ้ พราะความเพียร ปญั ญาคอื แสงสวา่ งในโลก)

7. สมรรถนะสำคัญของผ้เู รยี น
1. ความสามารถในการสื่อสาร
2. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวติ

8. คณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
1. รกั ชาติ ศาสน์ กษัตริย์
2. มวี ินยั
4. ใฝ่เรียนรู้

9. ทักษะกระบวนการคิด : การคดิ วิเคราะห์

10. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้
ขน้ั นำเข้าสู่บทเรยี น
1. ครูนำบตั รคำสุภาษิตคำไทย มาตดิ ท่ีบนกระดาน สนทนากบั นักเรียนถึงความหมายของสุภาษติ เช่น

ตวั อยา่ งสุภาษติ คำไทย

คบคนพาลพาไปหาผดิ คบบัณฑติ บัณฑิตพาไปหาผล รกั ดหี ามจั่ว รักชั่วหามเสา

ข่ีชา้ งจบั ตกั๊ แตน ตำนำ้ พรกิ ละลายแมน่ ้ำ ตกั น้ำใสก่ ะโหลก ชะโงกดเู งา

2. ให้นักเรยี นร่วมกนั บอกสภุ าษิตไทยท่ีนักเรียนรู้จกั และเคยไดย้ นิ มาและบอกความหมาย

ขนั้ สอน
3. ครูตง้ั คำถาม ดังนี้

- สุภาษิตคำไทย มีจุดมุ่งหมายอย่างไร สื่อให้เห็นอะไร (เพื่อสอนและเตือนสติในการดำเนินชีวิต
สื่อให้เห็นถึงวิถีชีวิตของสังคมไทย บ่งบอกให้รู้ว่าสุภาษิตคำไทย มีความเป็นมาจากการนำเอาหลักคำสอนทาง
พระพทุ ธศาสนามาใช้ เพือ่ เตอื นสตขิ องคนในสังคม)

4. ครูอธิบายความรู้เกี่ยวกบั คำวา่ สุภาษิตไทยและพุทธศาสนสุภาษิต ถึงความเหมอื นและความแตกต่าง
ใหน้ กั เรียนฟงั จากนั้นร่วมกันแสดงความคิดเห็นโดยครูใชค้ ำถาม ดังน้ี

- สุภาษิตและพุทธศาสนสุภาษิตแตกต่างกันอย่างไร (สุภาษิต หมายถึงถ้อยคำที่กล่าวดีแล้ว
ส่วนพุทธศาสนสุภาษิต หมายถึง พุทธวจนะ (คำกล่าวของพระพุทธเจ้า) หรือสุภาษิตที่เกิดจากหลักธรรมทาง
พระพทุ ธศาสนา เปน็ คำสอนที่ควรปฏบิ ตั ติ าม)

5. ครนู ำเสนอพุทธศาสนสภุ าษติ คือ วริ เิ ยน ทกุ ฺขมจฺเจติ

ครู ใหน้ ักเรยี นฝกึ อา่ นพทุ ธศาสนสุภาษิต วา่ วิ-ร-เย-นะ-ทกุ -ขะ-มัจ-เจ-ติ

แปลวา่ คนจะล่วงทกุ ข์เพราะความเพยี ร

- รว่ มกันบอกความหมาย วา่ คนที่มคี วามขยนั หม่ันเพยี ร จะทำให้ชีวติ สขุ สบาย

6. ครตู ้ังคำถามดงั นี้

- พุทธศาสนสุภาษิตนี้ สอนให้ปฏิบัติอย่างไร (คนจะผ่านพ้นความยากลำบากได้

เพราะความเพยี ร)

- นักเรียนจะนำข้อคิดพระพุทธศาสนสภุ าษิต วิริเยนทุกฺขมจฺเจติ มาใช้อยา่ งไร (ใช้กับการศึกษา

เล่าเรยี น การทำงาน เพราะความเพียรพยายามเทา่ นน้ั ทจี่ ะทำให้เราฟนั ฝา่ ปญั หาอุปสรรคต่าง ๆ ไปได้)

7. จากนน้ั ครนู ำเสนอพทุ ธศาสนสภุ าษติ ปญฺญา โลกสฺมิ ปชฺโชโต

- ใหน้ กั เรยี นฝกึ อา่ นพุทธศาสนสุภาษติ วา่ ปญั -ญา-โล-กัส-มิ-ปัตโ-โช-โต

แปลวา่ ปญั ญาคือแสงสว่างในโลก

- ร่วมกันบอกความหมาย ว่า คนที่มีปัญญา จะทำให้ชีวิตประสบผลสำเร็จเหมือนดังมีแสงสว่าง

ส่องทาง แลว้ ให้นักเรียนอ่านพทุ ธศาสนสุภาษติ จากน้นั ครูยกตวั อยา่ งการปฏบิ ตั ติ นท่สี อดคล้องกับ

พทุ ธศาสนสุภาษิตใหน้ กั เรียนฟงั แลว้ รว่ มกนั แสดงความคิดเห็นโดยครูใช้คำถาม ดงั นี้

- พทุ ธศาสนสุภาษติ ปญฺญา โลกสมฺ ิ ปชโฺ ชโต ใหข้ ้อคดิ หรือหลกั ปฏบิ ัตอิ ยา่ งไร (ปัญญา คือ แสงสวา่ ง

ในโลก)

8. นักเรียนจะนำขอ้ คิดหรือหลักปฏิบตั ิมาใช้ในการดำเนินชีวิตอย่างไร (ปัญญา เปรียบดังแสงสว่างหรือ

เปน็ ทรพั ย์ที่ติดตวั ของแต่ละคน สามารถใช้ในการกำหนดการดำเนนิ ชวี ิต แก้ไขปัญหาต่าง ๆ ใหส้ ำเร็จลุล่วงไปได้)

9. ครูและนกั เรียนร่วมแสดงความคิดเหน็ เกีย่ วกบั การปฏบิ ัตติ นตามพุทธศาสนสุภาษิต จากนั้นครูบันทึก

ลงในตารางท่ีกำหนดใหน้ กั เรียนบนั ทึกลงสมุด

ตวั อยา่ งแบบบนั ทึกการปฏิบตั ติ ามพทุ ธศาสนสภุ าษิต

พุทธศาสนสภุ าษิตและความหมาย แนวทางปฏบิ ตั ิตน

วิรเิ ยน ทุกขมฺ ัจเจติ 1. เพียรละความช่วั หรือกเิ ลสในใจ

(คนจะลว่ งทุกข์เพราะความเพียร) 2. เพียรศกึ ษาเพม่ิ ความรอบรู้

3. เพยี รพยายามเอาชนะอุปสรรค

4. เพยี รในการทำการบา้ น

5. เพยี รพยายามพัฒนาตน

ปัญญา โลกสฺมิปตฺโชโต 1. ใชป้ ัญญาพฒั นาความสามารถตน

(ปญั ญาเปน็ แสงสว่างในโลก) 2. ใช้ปัญญาในการแก้ปัญหา

3. ใชป้ ัญญาดำเนินชีวติ

4. ใชป้ ญั ญาในการเรยี นรู้

5. ใชป้ ัญญาเพื่อใหเ้ กิดประโยชนต์ ่อตนเองและผูอ้ ื่น

10. ครูแนะนำและอธิบายวิธีการศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม และมอบหมายทำกิจกรรมในใบงาน

เรือ่ ง พุทธศาสนสุภาษิต (ส 1.1 ป. 5/7)

ขน้ั สรปุ

11. นักเรียนและครูร่วมกนั สรุปความรู้ ดงั น้ี

พุทธศาสนสุภาษิตเป็นคติธรรมที่พุทธศาสนิกชน ควรศึกษาเพื่อให้เข้าใจความหมายที่ถูกต้อง และ

สามารถนำไปปฏบิ ตั ิในการดำเนนิ ชวี ิตได้อยา่ งถกู ตอ้ งเหมาะสม

11. ส่ือการเรียนร้/ู แหล่งเรียนรู้
1. บัตรคำสุภาษิตไทย
2. หนงั สือเรยี นพทุ ธศาสนา ชนั้ ป.5
3. ใบงานเรื่อง เรอ่ื ง พทุ ธศาสนสุภาษิต (ส 1.1 ป. 5/5)

12. การวดั และประเมนิ ผลการเรียนรู้ เครอื่ งมอื เกณฑ์
ท่ี วธิ กี าร
1 ตรวจใบงาน ใบงาน ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
2 สังเกตพฤตกิ รรมการเรยี นรู้
3 สังเกตคณุ ลักษณะดา้ น แบบสังเกตพฤติกรรมการเรยี นรู้ ระดบั คณุ ภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์
1.รักชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์
2. มวี ินัย แ บ บ ป ร ะ เ ม ิ น ค ุ ณ ล ั ก ษ ณ ะ ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
4. ใฝเ่ รียนรู้
อันพึงประสงค์

 ข้อเสนอแนะการประเมนิ ผลการเรยี นรเู้ พ่มิ เตมิ
- ให้นักเรยี นได้มีสว่ นร่วมตรวจสอบความถูกต้องเรียบร้อยของใบงาน หากพบขอ้ ผิดพลาดใหป้ รบั ปรงุ แกไ้ ข

ใหด้ ียง่ิ ข้นึ และ ใหน้ กั เรยี นมีส่วนร่วมในการประเมินผลงาน เพอื่ เปน็ การตรวจสอบการทำงานของตนเอง จะชว่ ยให้
ผเู้ รียนเรยี นรใู้ นการพัฒนาตนเองและเกดิ ความภาคภูมิใจในผลงาน

13. กิจกรรมเสนอแนะ (ถา้ มี)
...................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................

14. ขอ้ เสนอแนะ/ความเหน็ ของผูบ้ รหิ าร
..................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................

ลงชื่อ..........................................................................
(นางสาววภิ า บานเย็น)

ผูอ้ ำนวยการโรงเรียนบ้านมอเจริญ
วนั ที่ ................เดือน........................................พ.ศ. ................



1. การประเมนิ ผลงานจากใบงาน

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน

รายการประเมิน 5 เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน 1
432

ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบหุ รอื อธิบายคำตอบไม่

คำตอบทกุ ข้อ ค ำ ต อ บ ท ุ ก ข้ อ ค ำ ต อ บ ท ุ ก ข้ อ คำตอบไม่ครบถ้วน ค ร บ ถ ้ ว น แ ต ่ ถ ู ก ต ้ อง
ครบถว้ นถูกตอ้ ง
ความถกู ต้อง ครบถ้วนแต่ถูกตอ้ ง ครบถ้วนแต่ถูกต้อง แต่ถูกตอ้ ง บางสว่ น

บางส่วน บางส่วน

(ผิด 1-2 จุด) (ผิดมากกวา่ 2 จดุ )

ตกแต่งระบ าย สี ตกแต่งระบ าย สี ต ก แ ต ่ ง ร ะ บ า ย สี

ความสวยงาม สวยงาม สะอาด สวยงาม ไม่สวยงาม

เรยี บร้อย

ความตรงตอ่ เวลา สง่ งานตาม ส่งงานชา้ กว่าระยะเวลาท่ี

ระยะเวลาท่ีกำหนด กำหนด

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถึง ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 5 หมายถึง ปรับปรุง

2. การประเมนิ พฤติกรรมการเรยี นรู้

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน

รายการประเมิน (ขอ้ ) คำอธบิ ายระดบั คณุ ภาพ/ระดับคะแนน

ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรงุ (1)

1. ความตั้งใจเรยี น ปฏิบัติหรือแสด ง ปฏิบัติหรือแสดง ปฏิบัติหรือแสดง

2. ความสนใจตอ่ กจิ กรรม พฤตกิ รรมอย่างสมำ่ เสมอ พฤติกรรมบ่อยครั้ง พฤตกิ รรมบางคร้ัง

3. การร่วมอภปิ รายซกั ถาม .

4. การทำงานไดร้ บั มอบหมาย

5. ความสามารถปฏบิ ตั ิงาน

เกณฑ์การตัดสินคณุ ภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถึง ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ตำ่ กว่า 8 คะแนน หมายถึง ปรบั ปรงุ

3. การประเมนิ คณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์
เกณฑ์การให้คะแนน

คณุ ลักษณะที่พงึ ประสงค์ พฤติกรรมทีแ่ สดงออก ระดบั คะแนน
321

1. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาติและร้องเพลงชาติ
3. มีวินัย 1.2 เข้ารว่ มกจิ กรรมเก่ียวกับความสามคั คี
1.3 เขา้ ร่วมกิจกรรมเกีย่ วกับสถาบนั พระมหากษตั ริย์
1.4 เข้ารว่ มกจิ กรรมทางศาสนาและปฏบิ ัตติ ามหลกั คำสอนศาสนา
3.1 ปฏบิ ตั ิตามข้อตดลง กฎเกณฑท์ ีต่ ัง้ ไว้
3.2 ตรงต่อเวลา
3.3 มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย

4.1 ตั้งใจศกึ ษาเลา่ เรยี น

4. ใฝเ่ รียนรู้ 4.2 รู้จกั ใชเ้ วลาว่างให้เป็นประโยชน์และนำไปปฏิบตั ไิ ด้

4.3 อา่ นหนงั สือและศึกษาคน้ คว้าอยู่เสมอ

เกณฑก์ ารตัดสนิ คุณภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถงึ ดี, 16 - 23 คะแนน หมายถึง พอใช้, ตำ่ กว่า 16 หมายถึง ปรบั ปรงุ

เกณฑก์ ารให้คะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤตกิ รรมอยา่ งสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏิบตั ิ หรือ แสดงพฤตกิ รรมบ่อยครงั้ ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรอื แสดงพฤติกรรมบางคร้งั ได้ 1 คะแนน

แบบประเมนิ ผลงาน (ใบงาน)
คำช้แี จง ใหผ้ ู้สอนพจิ ารณาคุณภาพของการทำงานของนักเรียนแลว้ บนั ทึกคะแนน (5,4,3,2,1) และสรปุ ผล

การประเมินลงในตารางท่กี ำหนดให้

รายการประเมิน รวม ผลการ
10 คะแนน ประเมิน
เลขที่ ชอ่ื -สกลุ ความถกู ต้อง ความสวยงาม ความตรงต่อเวลา
5 คะแนน
1 3 คะแนน 2 คะแนน
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถึง ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 5 หมายถึง ปรับปรุง
หมายเหตุ การตดั สินผลการประเมนิ นกั เรยี นทผี่ า่ นจะตอ้ งไดร้ ะดบั พอใช้ขึน้ ไป

ลงชอ่ื ......................................................ผู้ประเมนิ
(...............................................................)

วันท่ี ..................เดอื น.......................พ.ศ..............

แบบสงั เกตพฤติกรรมการเรียนรู้
คำชี้แจง ให้ผู้สอนบันทึกพฤติกรรมการเรียนของนักเรียนแต่ละคน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1 )

และสรปุ ผลการประเมินลงในตารางที่กำหนดให้

พฤตกิ รรม

เลขท่ี ชอ่ื -สกุล ความ ้ัตงใจ ผลการ
ความสนใจ ่ตอ ิกจกรรม ประเมนิ
การอภิปรายซักถาม

การทำงานไ ้ดรับ
มอบหมาย
ความสามารถ
ปฏิบั ิตงาน
รวม 15 คะแนน

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

เกณฑ์การตดั สนิ คุณภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถงึ ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ตำ่ กว่า 8 คะแนน หมายถงึ ปรับปรงุ
หมายเหตุ การตดั สนิ ผลการประเมนิ นักเรยี นทีผ่ ่านจะตอ้ งไดร้ ะดบั พอใชข้ ้นึ ไป

ลงชอื่ .................................................................ผู้สังเกต
(...............................................................)

วันท่ี ..................เดือน.......................พ.ศ..............

รายการและเกณฑ์การประเมินคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์

คุณลักษณะทพ่ี งึ ประสงค์ รายการประเมิน ระดับคะแนน

321

1. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาติและรอ้ งเพลงชาติ
2. ซอ่ื สัตย์ สุจริต 1.2 เขา้ ร่วมกจิ กรรมเก่ยี วกบั ความสามัคคี
3. มีวินัย 1.3 เขา้ รว่ มกจิ กรรมเกย่ี วกบั สถาบันพระมหากษตั รยิ ์
4. ใฝเ่ รียนรู้ 1.4 เขา้ ร่วมกจิ กรรมทางศาสนาและปฏิบัติตามหลกั คำสอนศาสนา
5. อยู่อยา่ งพอเพียง 2.1 ไม่พดู โกหกหลอกลวง
6. มุ่งมั่นในการทำงาน 2.2 ไมล่ ักขโมยของเพือ่ น ครแู ละบคุ คลอื่น
7. รกั ความเปน็ ไทย 2.3 ปฏิบัตแิ ต่สิ่งทีถ่ ูกต้อง
8. มจี ติ สาธารณะ 3.1 ปฏิบัติตามขอ้ ตดลง กฎเกณฑ์ท่ีตง้ั ไว้
3.2 ตรงต่อเวลา
3.3 มีความรับผดิ ชอบตอ่ หนา้ ท่ที ่ีไดร้ ับมอบหมาย
4.1 ตั้งใจศึกษาเลา่ เรยี น
4.2 รู้จักใช้เวลาวา่ งใหเ้ ปน็ ประโยชนแ์ ละนำไปปฏิบัติได้
4.3 อ่านหนงั สือและศึกษาค้นคว้าอย่เู สมอ
5.1 การใชอ้ ปุ กรณก์ ารเรยี นอย่างคมุ้ คา่
5.2 การใชจ้ ่ายอยา่ งประหยดั
5.3 การเก็บออมเงิน
6.1 มคี วามตงั้ ใจและมีความพยายามในการทำงานให้ดีทส่ี ดุ
6.2 มีความรับผดิ ชอบต่องานท่ีมอบหมาย
6.3 มีผลงานท่ปี รากฏอย่างมคี ุณภาพ
7.1 เคารพและเชอื่ ฟังคำส่งั สอนของพ่อ แม่ ครูอาจารย์
7.2 มจี ิตสำนกึ รกั ทอ้ งถน่ิ และเขา้ ร่วมกจิ กรรมวัฒนธรรม ประเพณีไทย
7.3 เห็นคุณค่าปฏิบัติตามวฒั นธรรมไทย
8.1 รู้จกั ช่วยเหลือผอู้ น่ื
8.2 ดแู ลรักษาทรัพยส์ นิ ของสว่ นรวม
8.3 ดูแลรกั ษาส่งิ แวดล้อมและทรพั ยากรธรรมชาติ

เกณฑ์การใหค้ ะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤตกิ รรมอย่างสม่ำเสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรือ แสดงพฤติกรรมบอ่ ยครง้ั ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤตกิ รรมบางครั้ง ได้ 1 คะแนน

แบบประเมินคณุ ลักษณะอันพงึ ประสงค์
คำชี้แจง ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1) และสรุปผลการประเมิน

ลงในตารางทกี่ ำหนดให้

เลขท่ี ชอ่ื -สกลุ 1.รกั ชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ 2. มวี นิ ยั 4. ใฝเ่ รียนรู้ รวม ผลการ
1.1 1.2 1.3 1.4 2.1 2.2 2.3 4.1 4.2 4.3 30 ประเมนิ
คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถึง ดี, 16 - 23 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 16 หมายถึง ปรับปรุง

หมายเหตุ การตดั สนิ ผลการประเมนิ นักเรียนทีผ่ า่ นจะตอ้ งไดร้ ะดบั พอใช้ขึน้ ไป

ลงช่ือ...................................................ผสู้ งั เกต
(......................................................................)
วนั ท่ี ...............เดอื น....................................พ.ศ. ......................

แผนการจัดการเรียนรทู้ ี่ 17 เรื่อง หลักคำสอนของศาสนาตา่ ง ๆ

กลมุ่ สาระการเรียนรู้สังคมศกึ ษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5

หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี 1 เรอื่ ง หลักธรรมนำความสุข เวลา 16 ชั่วโมง

ส อ น ว ั น ที่ ……………………….เ ด ื อ น .…………………………..……….พ . ศ . …………….………. เ ว ล า 2 ช ั ่ ว โ ม ง

....................................................................................................................................................................................

1. สาระที่ 1 ศาสนา ศลี ธรรม จริยธรรม

2. มาตรฐานการเรยี นรู้
ส 1.1 รูแ้ ละเข้าใจประวตั ิ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพทุ ธศาสนาหรือศาสนาท่ีตนนับถือและ

ศาสนาอน่ื มีศรัทธาทถี่ ูกต้อง ยดึ มนั่ และปฏิบตั ิตามหลักธรรมเพื่ออยรู่ ่วมกนั อยา่ งสันติสุข

3. ตัวชว้ี ดั
ป.5/5 แสดงความเคารพพระรตั นตรยั และปฏิบัตติ ามไตรสกิ ขาและหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา

หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถอื ตามทก่ี ำหนด

4. จุดประสงค์การเรยี นรู้
1. อธบิ ายหลกั คำสอนของศาสนาตา่ ง ๆ (K)
2. วเิ คราะห์การปฏิบตั ิตามหลักคำสอนของศาสนาต่าง ๆ (P)
3. เหน็ คุณคา่ และความสำคัญของการปฏิบัติตามหลกั คำสอนของศาสนาต่าง ๆ (A)

5. สาระสำคญั /ความคดิ รวบยอด
ศาสนาทุกศาสนามีหลักคำสอนและหลักปฏบิ ัติท่ีสอนให้ศาสนกิ ชนเปน็ คนดี

6. สาระการเรียนรู้
หลักคำสอนของศาสนาตา่ ง ๆ

7. สมรรถนะสำคญั ของผเู้ รยี น
1. ความสามารถในการสื่อสาร
2. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวติ

8. คณุ ลักษณะอนั พึงประสงค์
1. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์
2. มวี นิ ัย
4. ใฝ่เรยี นรู้

9. ทกั ษะกระบวนการคิด : การคดิ วิเคราะห์

10. การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้
ชว่ั โมงท่ี 1
ขัน้ นำเขา้ สู่บทเรียน
1. ครูและนกั เรยี นรว่ มกันสนทนาเกยี่ วกบั ศาสนาต่าง ๆ ในประเทศไทย โดยใช้คำถาม เชน่
- ประชาชนสว่ นใหญ่ของประเทศไทยนับถือศาสนาใด (พระพุทธศาสนา)
- นอกจากพระพุทธศาสนาแล้วประชาชนชาวไทยมีการนับถือศาสนาใดอีกบ้าง (ศาสนาคริสต์ ศาสนา

อสิ ลาม ศาสนาพราหมณ์ - ฮนิ ดู)
- นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใดคนไทยจึงมีการนับถือศาสนาที่แตกต่างกัน (เพราะคนไทยมีสิทธิและ

เสรีภาพท่เี ท่าเทียมกนั สามารถเลือกนบั ถอื ศาสนาต่าง ๆ ไดต้ ามความตอ้ งการ)
- นักเรียนคิดว่าการนบั ถือศาสนาทีแ่ ตกต่างกันมีผลกระทบต่อคนไทยและประเทศไทยหรือไม่ อย่างไร

(ไม่มี เพราะศาสนาทุกศาสนามีหลักธรรมคำสอนที่สอนให้ทุกคนเป็นคนดี ถ้าทุกคนปฏิบัติตามหลักธรรมคำสอน
ของแต่ละศาสนา ให้เกียรตผิ ู้ทีน่ ับถือศาสนาท่แี ตกต่างกนั ทุกคนก็สามารถอยู่ร่วมกนั ได้อยา่ งมีความสุข โดยไม่เกิด
ปัญหาความขดั แยง้ )

ขัน้ สอน
2. แบ่งกลุ่มนักเรียนออกเป็น 3 กลุ่ม ให้แต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับเรื่อง

หลักธรรมคำสอนของศาสนาต่าง ๆ จากหนังสือเรียนและแหล่งการเรียนรู้อื่น ๆ เพิ่มเติม โดยครูมอบหมายงาน
ดังนี้

กลุ่มที่ 1 ให้สมาชิกกลุ่มร่วมกันแสดงความคิดเห็นเกีย่ วกับหลักคำสอนของศาสนาอิสลาม แล้วสรุป
เป็นความคดิ รวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้

- ศาสนาอสิ ลามมีหลกั คำสอนอะไรบา้ ง และมีความสำคญั อย่างไร นกั เรยี นร่วมกนั บันทึกคำตอบ
เปน็ แผนภาพความคดิ บนกระดาน ดังตัวอยา่ ง

หลกั ศรัทธา 6 ประการ หลักคำสอนของ หลักปฏบิ ตั ิ 5 ประการ
ศาสนาอสิ ลาม
ศรทั ธาในพระเจ้า (อัลลอฮ์) การปฏญิ าณตนว่าไม่มีพระเจ้าอื่น
เพียงพระองคเ์ ดียว นอกจากอลั ลอฮ์และมุฮมั มัด

ศรทั ธาในเทวทตู การละหมาด เปน็ การนมสั การ
ศรทั ธาในคัมภีร์ ต่อพระเจา้ วนั ละ 5 เวลา
ศรัทธาในศาสนทูต (ยา่ํ รงุ่ เวลาเท่ียง เวลาเยน็
ศรัทธาในวนั พพิ ากษาโลก เวลาพลบคาํ่ เวลากลางคนื )

ศรัทธาในกฎกำหนดสภาวการณ์ การถอื ศีลอด เป็นการงดบรโิ ภคอาหาร
เครื่องด่มื และการ

มีเพศสมั พนั ธ์ตงั้ แต่พระอาทติ ย์ข้นึ จนถงึ
พระอาทติ ยต์ กดนิ เป็นเวลา 1 เดือน

การบรจิ าคซะกาต เปน็ การบริจาค

ทรัพยส์ นิ แกผ่ ู้ยากไร้

การประกอบพธิ ฮี จั ญ์
เปน็ การเดินทางไปประกอบศาสนกิจท่ี

นครมักกะฮ์
ประเทศซาอุดอี าระเบยี

จากนั้นนักเรียนร่วมกันวิเคราะห์เกี่ยวกับการนำหลักคำสอนของศาสนาอิสลามไปปฏิบัติ
พรอ้ มวิเคราะหผ์ ลที่เกดิ ขน้ึ จากการปฏบิ ัติ โดยใช้แผนภาพความคิด แล้วสรุปเปน็ ความคดิ รวบยอด ดงั ตัวอยา่ ง

การปฏิบตั ิตนตามหลกั คำสอน ผลทเ่ี กดิ ข้ึน
ของศาสนาอสิ ลาม
ตอ่ ตนเอง เปน็ ทร่ี กั ของทุกคน
• หลักศรทั ธา 6 ประการ
เคารพศรทั ธาในพระเจา้ ของตนเอง มคี วามสขุ ในการดำเนนิ ชวี ิต
• หลักปฏิบัติ 5 ประการ
บรจิ าคสิง่ ของของตนให้แกผ่ อู้ ่ืน ต่อสว่ นรวม ทุกคนมคี วาม
เพอื่ ขัดเกลาจติ ใจและความเห็นแกต่ วั เออื้ เฟ้ือเผอื่ แผ่ต่อกัน และมคี วามสขุ
ในการดำเนินชีวิต

กล่มุ ที่ 2 สมาชกิ ในกลุม่ ร่วมกนั แสดงความคดิ เห็นเก่ยี วกับหลักคำสอนของศาสนาครสิ ต์ แล้วสรปุ เป็น
ความคดิ รวบยอด โดยใช้คำถาม ดงั นี้

- ศาสนาคริสต์มีหลกั คำสอนอะไรบา้ ง และมคี วามสำคัญอยา่ งไร นกั เรียนรว่ มกันบันทึกคำตอบ
ลงในแผนภาพความคิดบนกระดาน ดงั ตัวอยา่ ง

บญั ญัติ 10 ประการ หลักตรเี อกานุภาพ

1. จงนมัสการพระเจ้าเพียง หลักคำสอนของ สอนวา่ พระเจา้ มีองค์เดียว
พระองค์เดียว ศาสนาครสิ ต์ แตม่ ี 3 บุคคล ได้แก่ พระบิดา
2. อยา่ ออกนามพระเจา้ โดยไม่ ผสู้ รา้ งโลก และใหก้ ำเนิดชีวิตมนุษย์
จำเปน็ หลักความรัก พระบตุ ร คอื พระเยซู
3. อย่าคิดมิชอบ ผเู้ กดิ มาเพือ่ ไถบ่ าปแก่มนษุ ย์
4. จงนบั ถอื วันพระเจ้าเปน็ วัน พระจิต คอื วิญญาณบรสิ ทุ ธ์ิของ
ศกั ดส์ิ ิทธิ์ พระเจ้าท่ีปรากฏในจติ ใจของมนษุ ย์
5. จงนบั ถือบิดา มารดา
6. อยา่ ฆ่าคน สอนใหม้ นษุ ยม์ ีความรกั ตอ่ พระเจา้
7. อยา่ ลกั ทรพั ย์ มีความรักต่อเพ่ือนมนษุ ยด์ ้วยกัน
8. อย่านนิ ทาวา่ ร้ายผอู้ ื่น
9. อย่าผิดประเวณี
10. อย่าโลภอยากได้สงิ่ ของของผอู้ น่ื

จากนั้นนักเรียนร่วมกันวิเคราะห์เกี่ยวกับการนำหลักคำสอนของศาสนาคริสต์ไปปฏิบัติ พร้อม
วิเคราะห์ผลทเ่ี กิดขน้ึ จากการปฏบิ ตั ิ โดยใช้แผนภาพความคิด แลว้ สรปุ เป็นความคดิ รวบยอด ดงั ตวั อยา่ ง

การปฏบิ ตั ติ นตามหลกั คำสอน ผลทเ่ี กดิ ขน้ึ
ของศาสนาคริสต์ ตอ่ ตนเอง ผู้คนยกยอ่ งชมเชย
มีความสุขในการดำเนินชีวิต
• บญั ญตั ิ 10 ประการ
ไมโ่ ลภอยากได้สิง่ ของของผู้อนื่ ตอ่ สว่ นรวม ทกุ คนในสงั คม
ไม่นินทาผ้อู ื่น ไม่ลักขโมย อยรู่ ว่ มกนั ไดอ้ ย่างมคี วามสุข

• หลักตรีเอกานุภาพ
ศรทั ธาในพระเจ้าองค์เดียว

• หลักความรกั มีความรัก ความ
เมตตาตอ่ ผู้อน่ื

กลุ่มท่ี 3 สมาชกิ ในกลมุ่ รว่ มกันแสดงความคิดเหน็ เกี่ยวกับหลักคำสอนของศาสนาพราหมณ์ - ฮนิ ดู แล้ว
สรุปเป็นความคดิ รวบยอด โดยใชค้ ำถาม ดังนี้

- ศาสนาพราหมณ์ - ฮินดู มีหลักคำสอนอะไรบ้าง และมคี วามสำคัญอย่างไร นกั เรยี นบันทกึ คำตอบลงใน
แผนภาพความคดิ บนกระดานดำ

หลกั คำสอนของศาสนาพราหมณ์-ฮนิ ดู

หลกั ธรรม 10 ประการ หลักอาศรม 4

ธฤติ ความพอใจ ความกลา้ พรหมจารี เด็กชายทุกคนที่เกดิ
อสั เตยะ การไมล่ ักขโมย ในวรรณะพราหมณ์ กษตั ริย์ แพศย์ ตอ้ งเข้าพธิ ี
กษมา ความอดทน อดกลนั้ มอบตนเป็นนกั ศึกษา
ทมะ การข่มจิตใจของตนด้วยเมตตา
เศาจะ การทำตนให้บรสิ ทุ ธิ์ท้งั กายและใจ คฤหสั ถ์ เปน็ วัยแห่งการครองเรอื น
อินทรียนคิ รหะ การหม่ันตรวจสอบความ
ธี การมีปัญญา วานปรสั ถ์ การแสวงหาธรรม
วิทยา ความร้ทู างปญั ญา
สันยาสี การออกบวชเพอ่ื การหลดุ พ้น

สัตยา ความจริง อโกธะ ความไมโ่ กรธ

จากนน้ั นกั เรยี นร่วมกันวิเคราะหเ์ กย่ี วกบั การนำหลักคำสอนของศาสนาพราหมณ์ - ฮินดูไปปฏบิ ตั ิ
พรอ้ มวิเคราะหผ์ ลทเี่ กดิ ขน้ึ จากการปฏบิ ตั ิ โดยสรุปเป็นแผนภาพ ดังตัวอย่าง

การปฏิบตั ิตนตามหลักคำสอน ผลท่ีเกดิ ขึ้น
ของศาสนาพราหมณ์-ฮินดู ต่อตนเอง เป็นที่รักของทกุ คน
ประสบความสำเรจ็ ในด้านการเรียน
• หลกั ธรรม 10 ประการ และการทำงาน
รูจ้ กั ขม่ ใจตนเองดว้ ยเมตตา
และมสี ติอยู่เสมอ ตอ่ สว่ นรวม ทุกคนมคี วามสุข
ประเทศชาตเิ จรญิ มั่นคง ม่งั คั่ง ย่ังยืน
• หลกั อาศรม 4
ตัง้ ใจศกึ ษาเลา่ เรยี น
เช่อื ฟงั คำสงั่ สอนของครูผู้สอน

ช่วั โมงท่ี 2
3. แต่ละกลุ่มส่งตัวแทนออกมานำเสนอผลงานการสรุปความรู้หน้าชั้นเรียนจนครบทั้ง 3 กลุ่ม
4. นักเรียนยกตัวอย่างหลักคำสอนของศาสนาที่สนใจมา 2 ศาสนา วิเคราะห์ความเหมือนและ

ความแตกต่างของหลกั คำสอน
5. นกั เรียนทุกคนบันทกึ แผนภาพภาพความคิดท้งั 3 เร่ืองลงสมุด หวั หน้าห้องรวบรวมสมุดสง่

ขน้ั สรปุ

6. นักเรยี นและครูร่วมกนั สรุปความรู้ จากคำถามนี้
- ถา้ ทกุ คน ทกุ ศาสนาปฏบิ ตั ิตามหลกั คำสอนของศาสนาจะเกิดผลดีอยา่ งไร ( ม ี ค ว า ม ส ุ ข ใ น ก า ร

ดำรงชีวิต สังคมสงบสุข ปราศจากความขัดแย้ง เพราะศาสนาทุกศาสนา มีหลักคำสอนและหลักปฏิบัติที่สอนให้
ศาสนกิ ชนเป็นคนดี)

11. ส่ือการเรียนรู/้ แหล่งเรียนรู้
หนังสอื เรยี นพทุ ธศาสนา ชนั้ ป.5

12. การวัดและประเมนิ ผลการเรียนรู้

ท่ี วิธกี าร เครอ่ื งมอื เกณฑ์

1 ตรวจสมดุ บนั ทกึ สมดุ บันทึก ร้อยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

2 สังเกตพฤติกรรมกลมุ่ แบบสังเกตพฤติกรรมกลมุ่ ระดับคณุ ภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์

สงั เกตคณุ ลักษณะดา้ น แ บ บ ป ร ะ เ ม ิ น ค ุ ณ ล ั ก ษ ณ ะ ระดบั คณุ ภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์

3 1.รกั ชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ อันพงึ ประสงค์
2. มีวินยั

4. ใฝเ่ รียนรู้

 ข้อเสนอแนะการประเมนิ ผลการเรยี นร้เู พ่มิ เติม
- การตรวจสมุดงาน หากพบข้อผิดพลาดตอ้ งให้กลับไปปรับปรุงแกไ้ ขใหด้ ยี ่งิ ขน้ึ เพอ่ื เปน็ การตรวจสอบ

การทำงานของตนเอง จะช่วยให้ผู้เรียนเรยี นรู้ในการพัฒนาตนเอง

13. กิจกรรมเสนอแนะ (ถ้าม)ี
...................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................

14. ขอ้ เสนอแนะ/ความเหน็ ของผู้บริหาร
..................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

ลงชอ่ื ..........................................................................
(นางสาววิภา บานเยน็ )

ผอู้ ำนวยการโรงเรียนบ้านมอเจรญิ
วนั ท.ี่ ...............เดือน........................................พ.ศ.................

1. การประเมนิ สมุดบันทึก

เกณฑ์การให้คะแนน

รายการประเมนิ 5 เกณฑ์การใหค้ ะแนน 1
432

ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย

ความถกู ต้อง ค ำตอบ ค รบ ถ ้ว น คำตอบครบถ้วนแต่ คำตอบครบถ้วนแต่ คำตอบไม่ครบถ้วน คำตอบไม่ครบถ้วนแต่

ถูกต้อง ถกู ต้อง บางส่วน ถูกต้อง บางส่วน แต่ถกู ต้อง ถูกตอ้ งบางสว่ น

(ผิด 1-2 จุด) (ผดิ มากกวา่ 2 จดุ )

ความเปน็ ระเบยี บ การเขียนสวยงาม การเขียนไม่สวยงาม การเขียนไม่สวยงาม
เรียบรอ้ ย สวยงาม สะอาด เรยี บรอ้ ย สะอาด เรียบร้อย ไมส่ ะอาด ไม่เรยี บรอ้ ย

ความตรงตอ่ เวลา ส่งงานตาม สง่ งานช้ากวา่

ระยะเวลาทีก่ ำหนด ระยะเวลาที่กำหนด

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถึง ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 5 หมายถึง ปรับปรุง

2. การประเมนิ พฤติกรรมกลมุ่

เกณฑ์การใหค้ ะแนน

รายการประเมนิ คำอธบิ ายระดับคณุ ภาพ/ระดบั คะแนน

ดี (3) พอใช้ (2) ปรบั ปรงุ (1)

1. การแบง่ หนา้ ที่กันอย่างเหมาะสม ปฏิบัติหรือแสดง ปฏิบัติหรือแสดง ปฏิบัติหรือแสดง

2. ความรว่ มมอื กนั ทำงาน พฤตกิ รรมอยา่ งสม่ำเสมอ พฤตกิ รรมบ่อยครั้ง พฤตกิ รรมบางคร้ัง

3. การแสดงความคิดเห็น .

4. การรับฟังความคดิ เหน็ ของผู้อนื่

5. ความมนี ้ำใจชว่ ยเหลอื กนั

เกณฑ์การตดั สินคุณภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถงึ ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 8 คะแนน หมายถึง ปรบั ปรงุ

3. การประเมินคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
เกณฑ์การใหค้ ะแนน

คุณลกั ษณะท่พี ึงประสงค์ พฤตกิ รรมท่แี สดงออก ระดับคะแนน
321

1. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาตแิ ละรอ้ งเพลงชาติ
3. มวี นิ ัย 1.2 เข้าร่วมกจิ กรรมเก่ียวกับความสามัคคี
1.3 เขา้ รว่ มกิจกรรมเก่ียวกบั สถาบันพระมหากษัตริย์
1.4 เขา้ ร่วมกิจกรรมทางศาสนาและปฏิบัตติ ามหลกั คำสอนศาสนา
3.1 ปฏบิ ตั ติ ามข้อตดลง กฎเกณฑท์ ีต่ งั้ ไว้
3.2 ตรงตอ่ เวลา
3.3 มีความรับผิดชอบตอ่ หนา้ ที่ทไ่ี ด้รบั มอบหมาย

4.1 ต้งั ใจศึกษาเล่าเรยี น

4. ใฝ่เรียนรู้ 4.2 รู้จักใชเ้ วลาวา่ งใหเ้ ปน็ ประโยชน์และนำไปปฏบิ ตั ไิ ด้

4.3 อ่านหนงั สอื และศึกษาคน้ คว้าอยเู่ สมอ

เกณฑ์การตดั สนิ คุณภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถงึ ดี , 16 - 23 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ตำ่ กว่า 16 หมายถึง ปรบั ปรงุ

เกณฑก์ ารให้คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรอื แสดงพฤติกรรมอย่างสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรอื แสดงพฤติกรรมบ่อยคร้ัง ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤติกรรมบางคร้ัง ได้ 1 คะแนน

แบบประเมนิ ผลงาน (สมุด)
คำช้แี จง ใหผ้ ้สู อนพิจารณาคุณภาพของการทำงานของนักเรียนแลว้ บันทกึ คะแนน (5,4,3,2,1) และสรุปผล

การประเมนิ ลงในตารางที่กำหนดให้

รายการประเมิน รวม
10
เลขท่ี ชอ่ื -สกลุ ความถูกต้อง ความเป็นระเบียบ ค ว า ม ต ร ง คะแนน ผลการ
5 คะแนน ประเมนิ
เรียบร้อย สวยงาม ต่อเวลา

3 คะแนน 2 คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถึง ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 5 หมายถึง ปรับปรุง
หมายเหตุ การตัดสนิ ผลการประเมนิ นกั เรยี นท่ีผ่านจะต้องได้ระดับพอใช้ขน้ึ ไป

ลงช่อื ......................................................ผปู้ ระเมิน
(...............................................................)

วันท่ี ..................เดอื น.......................พ.ศ..............

แบบสังเกตพฤติกรรมกลุม่
คำชี้แจง ให้ผู้สอนบันทึกพฤติกรรมการทำงานกลุ่มของนักเรียนแต่ละคนแล้วบันทึกคะแนน (3,2,1 )

และสรปุ ผลการประเมนิ ลงในตารางทีก่ ำหนดให้

พฤตกิ รรม

เลขท่ี ชอ่ื -สกลุ การแบ่งห ้นาท่ี ักนอ ่ยาง ผลการ
เหมาะสม ประเมนิ

ความ ่รวม ืมอ ักนทำงาน
การแสดงความ ิคดเห็น
การ ัรบฟังความ ิคดเห็น
ความ ีม ้นำใจ ่ชวยเหลือ

ักน
รวม 15 คะแนน

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 12 - 15 คะแนน หมายถึง ดี, 8 - 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 8 หมายถึง ปรับปรุง
หมายเหตุ การตัดสนิ ผลการประเมนิ นกั เรียนทผี่ า่ นจะตอ้ งไดร้ ะดับพอใชข้ น้ึ ไป

ลงชื่อ.................................................................ผ้สู งั เกต
(...............................................................)

วันที่ ..................เดือน.......................พ.ศ.......................

รายการและเกณฑ์การประเมนิ คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์

คุณลักษณะที่พึงประสงค์ รายการประเมิน ระดับคะแนน

321

1. รกั ชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ 1.1. ยืนตรงเคารพธงชาตแิ ละร้องเพลงชาติ
2. ซ่อื สตั ย์ สุจรติ 1.2 เข้าร่วมกิจกรรมเก่ยี วกบั ความสามคั คี
3. มีวนิ ยั 1.3 เขา้ รว่ มกิจกรรมเก่ยี วกับสถาบนั พระมหากษัตริย์
4. ใฝเ่ รียนรู้ 1.4 เขา้ ร่วมกจิ กรรมทางศาสนาและปฏิบตั ิตามหลักคำสอนศาสนา
5. อยู่อยา่ งพอเพียง 2.1 ไมพ่ ดู โกหกหลอกลวง
6. มุ่งมัน่ ในการทำงาน 2.2 ไม่ลักขโมยของเพอื่ น ครูและบคุ คลอ่ืน
7. รักความเปน็ ไทย 2.3 ปฏิบัติแตส่ ิ่งท่ถี ูกต้อง
8. มจี ติ สาธารณะ 3.1 ปฏบิ ัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ท่ตี ง้ั ไว้
3.2 ตรงตอ่ เวลา
3.3 มคี วามรับผิดชอบต่อหน้าท่ีทไี่ ด้รบั มอบหมาย
4.1 ต้งั ใจศึกษาเล่าเรียน
4.2 ร้จู ักใช้เวลาว่างใหเ้ ป็นประโยชน์และนำไปปฏิบตั ไิ ด้
4.3 อา่ นหนงั สอื และศกึ ษาคน้ คว้าอยเู่ สมอ
5.1 การใชอ้ ุปกรณ์การเรยี นอยา่ งค้มุ ค่า
5.2 การใชจ้ า่ ยอย่างประหยดั
5.3 การเกบ็ ออมเงนิ
6.1 มคี วามต้งั ใจและมคี วามพยายามในการทำงานใหด้ ที ส่ี ดุ
6.2 มคี วามรับผดิ ชอบตอ่ งานทีม่ อบหมาย
6.3 มีผลงานทีป่ รากฏอย่างมคี ุณภาพ
7.1 เคารพและเชื่อฟงั คำสัง่ สอนของพ่อ แม่ ครูอาจารย์
7.2 มีจติ สำนกึ รกั ท้องถิน่ และเขา้ ร่วมกจิ กรรมวัฒนธรรม ประเพณีไทย
7.3 เหน็ คณุ ค่าปฏิบัติตามวฒั นธรรมไทย
8.1 รจู้ ักช่วยเหลือผูอ้ นื่
8.2 ดแู ลรกั ษาทรัพย์สินของส่วนรวม
8.3 ดูแลรกั ษาสง่ิ แวดลอ้ มและทรัพยากรธรรมชาติ

เกณฑ์การให้คะแนน
ปฏิบตั ิ หรือ แสดงพฤตกิ รรมอย่างสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤตกิ รรมบ่อยครงั้ ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรือ แสดงพฤตกิ รรมบางคร้งั ได้ 1 คะแนน

แบบประเมินคณุ ลักษณะอันพงึ ประสงค์
คำชี้แจง ให้ผู้สอนสังเกตพฤตกิ รรมของนักเรียน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1) และสรุปผลการประเมินลงใน

ตารางท่ีกำหนดให้

เลขท่ี ชอ่ื -สกลุ 1.รกั ชาติ ศาสน์ กษตั ริย์ 2. มีวินยั 4. ใฝเ่ รยี นรู้ รวม ผลการ
1.1 1.2 1.3 1.4 2.1 2.2 2.3 4.1 4.2 4.3 30 ประเมนิ
คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถึง ดี, 16 - 23 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 16 หมายถึง ปรับปรงุ

หมายเหตุ การตดั สนิ ผลการประเมนิ นกั เรยี นที่ผา่ นจะตอ้ งได้ระดบั พอใช้ขน้ึ ไป

ลงชอ่ื ...................................................ผสู้ งั เกต
(......................................................................)
วันท่ี ...............เดอื น....................................พ.ศ. ......................

แผนการจดั การเรียนรู้ที่ 18 เรือ่ ง การบริหารจติ และเจรญิ ปัญญา

กลุม่ สาระการเรียนรสู้ ังคมศกึ ษา ศาสนาและวัฒนธรรม ช้นั ประถมศึกษาปที ี่ 5

หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง หลักธรรมนำความสุข เวลา 16 ชั่วโมง

สอนวันที่.....................เดือน.........................................พ.ศ............... .......... เวลาเรียน 1 ชั่วโมง

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1. สาระท่ี 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม

2. มาตรฐานการเรียนรู้
ส 1.1 รู้และเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถอื

และศาสนาอื่น มศี รทั ธาที่ถกู ต้อง ยดึ ม่ัน และปฏบิ ตั ิตามหลกั ธรรมเพือ่ อย่รู ่วมกนั อยา่ งสนั ติสขุ

3. ตวั ช้ีวดั
ป.5/6 เหน็ คณุ คา่ และสวดมนต์ แผ่เมตตา มีสตทิ เี่ ปน็ พื้นฐานของสมาธิในพระพุทธศาสนาหรือ

การพฒั นาจติ ตามแนวทางของศาสนาทต่ี นนับถือตามท่ีกำหนด

4. จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้
1. นักเรียนอธบิ ายวธิ ีการสวดมนต์ไหว้พระ สรรเสรญิ คณุ พระรัตนตรัยและแผ่เมตตา (K)
2. นักเรยี นปฏิบตั ติ นโดยการสวดมนตไ์ หวพ้ ระในชวี ติ ประจำวัน (P)
3. นักเรยี นเห็นคณุ คา่ และประโยชน์ของการสวดมนต์ไหวพ้ ระ (A)

5. สาระสำคญั /ความคดิ รวบยอด
การสวดมนตไ์ หว้พระสรรเสริญคุณพระรัตนตรัยและแผ่เมตตา พทุ ธศาสนิกชนควรปฏบิ ตั ิให้ถกู ต้องเพ่ือให้

จิตใจสงบสุข และเป็นการแสดงความเคารพพระรตั นตรัย

6. สาระการเรียนรู้
การบรหิ ารจิตและเจริญปญั ญา (การสวดมนต์ไหว้พระ สรรเสริญคุณพระรัตนตรยั และแผ่เมตตา)

7. สมรรถนะสำคญั
1. ความสามารถในการส่อื สาร
2. ความสามารถในการใช้ทักษะชวี ติ

8. คุณลกั ษณะอันพึงประสงค์
1. รกั ชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์
7. รักความเป็นไทย

9. ทักษะกระบวนการคิด : การคดิ วิเคราะห์

10. การจัดกจิ กรรมการเรยี นรู้
ข้นั นำเขา้ สูบ่ ทเรียน
1. ครูซักถามนักเรียนในชั้นเรยี น ดังนี้
- ใครสวดมนต์ไหว้พระเป็นประจำบ้าง (ให้นักเรียนแสดงตนโดยการยกมือ จากนั้นครูมอบหมายให้

หัวหน้าช้ัน 2 คน ออกมานำสวดมนตห์ นา้ ชัน้ เรียน)

ขัน้ สอน

2. ใหน้ ักเรียนร่วมกันตอบคำถาม ดังนี้

- นกั เรยี นสวดมนตไ์ หวพ้ ระในเวลาใดบ้าง (เช้าและก่อนนอน)

- เม่ือสวดมนตไ์ หว้พระแล้วรูส้ ึกอยา่ งไร (รูส้ กึ สบายใจ มสี มาธิ)

- การสวดมนตไ์ หว้พระเป็นประจำกอ่ ให้เกิดผลอยา่ งไร (จิตใจสงบ มสี มาธิไม่ฟุง้ ซ่าน)

3. ครูให้นักเรียนนำหนังสือสวดมนต์ มาฝึกท่องพรอ้ มกนั คือ

บทนมสั การพระพุทธ (นโม) บทนมสั การพระรัตนตรัย (อะระหังฯ)

บทสรรเสรญิ พระรัตนตรัย (อิติปิโสฯ) บทแผ่เมตตา (สัพเพสัตตา)

4. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 - 5 คน ฝึกท่องบทสวดมนต์และออกมาปฏิบัติหน้าชั้นเรียนที่ละกลมุ่

โดยครตู รวจสอบความถกู ต้อง

เมือ่ จบการสวดมนตข์ องนกั เรียนทกุ กล่มุ ใหน้ กั เรยี นรว่ มกนั แสดงความคิดเห็น โดยครใู ช้คำถาม ดังนี้

- นกั เรียนทราบหรือไม่วา่ การสวดมนต์ไหวพ้ ระและแผ่เมตตามีจดุ ประสงคอ์ ยา่ งไร (เพื่อเป็นการฝกึ สติ

ใหเ้ ป็นพื้นฐานเพือ่ ใหเ้ กิดสมาธใิ นการดำเนนิ ชีวติ ประจำวัน)

- การสวดมนต์ไหวพ้ ระมคี ุณค่าตอ่ ผู้ปฏบิ ัติอยา่ งไร (เป็นการฝกึ จิตของตนให้มีสติสัมปชัญญะ เป็นการ

ปฏิบัติตนเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดี ได้บำเพ็ญบุญโดยการสรรเสริญคุณพระรัตนตรัย ทำให้จิตมีความเมตตา

ปรารถนาดีต่อผ้อู ่ืน)

5. ใหค้ รอู ธิบายถึงอานิสงสข์ องการแผเ่ มตตาให้นักเรยี นฟงั ดังน้ี

อานิสงสก์ ารแผเ่ มตตา

ในสมัยพุทธกาล พระพทุ ธเจา้ ประทับอยู่ ณ เชตวันมหาวหิ าร เมืองสาวตั ถี ทรงปรารภ

ถงึ “เมตตาสูตร” แกภ่ ิกษุทงั้ หลายว่า ภกิ ษุทัง้ หลาย อานสิ งส์ การแผเ่ มตตามี 11 ประการ ดงั นี้

1. หลบั เป็นสขุ 2. ต่ืนเป็นสุข

3. ไมฝ่ ันรา้ ย 4. เปน็ ที่รักของมนุษยท์ ้ังหลาย

5. เปน็ ทร่ี ักของอมนษุ ย์ทง้ั หลาย 6. เทวดาย่อมรักษา

7. ไฟ ยาพิษ ศัสตราไม่ลว่ งเกนิ 8. จติ เกิดสมาธเิ รว็

9. สีหนา้ ผ่องใส 10. เวลาตายไมห่ ลงสติ

11. เม่ือยังไม่บรรลธุ รรมย่อมเข้าถึงพรหมโลกชั้นสูง

จากนัน้ ให้นกั เรยี นรว่ มกันแสดงความคดิ เห็นจากคำถาม ดงั นี้
- การสวดมนต์ไหว้พระและแผ่เมตตามีคุณค่าและประโยชน์ชาวพุทธมากนักเรียนควรปฏิบัติตน

อย่างไร (จะปฏบิ ัตเิ ปน็ กจิ วตั รประจำวัน)
6. ครูแนะนำและอธิบายวิธีการศึกษาค้นคว้าเพิ่มเติม และมอบหมายให้นักเรียนทำกิจกรรมในใบงาน

เร่อื ง การบริหารจติ และเจรญิ ปัญญา (ส 1.1 ป. 5/6)

ขั้นสรุป
7. นกั เรียนและครูร่วมกันสรปุ ความรู้ ดงั นี้
- การสวดมนต์ไหว้พระสรรเสรญิ คณุ พระรตั นตรัยและแผเ่ มตตา เพ่อื เปน็ การฝกึ สติให้เป็นพืน้ ฐานของ

การดำเนินชวี ิตประจำวันอยา่ งมคี วามสุขตามแนวทางของพระพุทธศาสนา

11. สือ่ การเรยี นร้/ู แหล่งเรียนรู้
1. หนงั สอื เรียนพระพทุ ธศาสนา ชน้ั ป.5
2. ใบงาน เรอื่ ง การบรหิ ารจติ และเจรญิ ปญั ญา (ส 1.1 ป. 5/6)

12. การวดั และประเมนิ ผลการเรียนรู้

ท่ี วิธีการ เครอ่ื งมอื เกณฑ์
1 ตรวจใบงาน
2 สังเกตพฤติกรรมการเรยี นรู้ ใบงาน รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์

สงั เกตคณุ ลักษณะด้าน แบบสงั เกตพฤตกิ รรมการเรียนรู้ ระดับคณุ ภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
3 1. รักชาติ ศาสน์ กษตั ริย์
แ บ บ ป ร ะ เ ม ิ น ค ุ ณ ล ั ก ษ ณ ะ ระดบั คุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
7. รกั ความเป็นไทย
อนั พึงประสงค์

 ข้อเสนอแนะการประเมนิ ผลการเรยี นรเู้ พิ่มเตมิ
- ให้นกั เรยี นไดม้ ีสว่ นร่วมตรวจสอบความถูกตอ้ งเรยี บรอ้ ยของใบงาน หากพบขอ้ ผิดพลาดใหป้ รับปรุงแกไ้ ข

ให้ดีย่งิ ขนึ้ และ ใหน้ ักเรยี นมสี ่วนรว่ มในการประเมนิ ผลงาน เพ่ือเป็นการตรวจสอบการทำงานของตนเอง จะช่วยให้
ผเู้ รยี นเรยี นร้ใู นการพัฒนาตนเองและเกดิ ความภาคภูมใิ จในผลงาน
13. กิจกรรมเสนอแนะ (ถ้าม)ี
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

14. ข้อเสนอแนะ/ความเหน็ ของผบู้ รหิ าร
..................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

ลงช่ือ..........................................................................
(นางสาววิภา บานเยน็ )

ผ้อู ำนวยการโรงเรยี นบา้ นมอเจริญ
วันที่ ................เดือน........................................พ.ศ. ................

1. การประเมนิ ผลงานจากใบงาน

เกณฑ์การให้คะแนน

รายการประเมนิ 5 เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน 1
432

ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธิบาย ระบุหรืออธบิ ายคำตอบไม่

คำตอบทกุ ข้อ ค ำ ต อ บ ท ุ ก ข้ อ ค ำ ต อ บ ท ุ ก ข้ อ คำตอบไม่ครบถ้วน ค ร บ ถ ้ ว น แ ต ่ ถ ู ก ต ้ อง
ครบถว้ นถกู ตอ้ ง
ความถกู ต้อง ครบถ้วนแต่ถูกตอ้ ง ครบถ้วนแต่ถูกต้อง แตถ่ ูกต้อง บางสว่ น

บางสว่ น บางสว่ น

(ผิด 1-2 จุด) (ผิดมากกว่า 2 จุด)

ตกแต่งระบ าย สี ตกแต่งระบ าย สี ต ก แ ต ่ ง ร ะ บ า ย สี

ความสวยงาม สวยงาม สะอาด สวยงาม ไมส่ วยงาม

เรยี บรอ้ ย

ความตรงตอ่ เวลา ส่งงานตาม ส่งงานช้ากว่าระยะเวลาที่

ระยะเวลาที่กำหนด กำหนด

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถงึ ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ต่ำกวา่ 5 หมายถงึ ปรับปรงุ

2. การประเมนิ พฤตกิ รรมการเรียนรู้

เกณฑ์การใหค้ ะแนน

รายการประเมิน (ขอ้ ) คำอธบิ ายระดบั คณุ ภาพ/ระดบั คะแนน

ดี (3) พอใช้ (2) ปรบั ปรงุ (1)

1. ความต้งั ใจเรยี น ปฏิบัติหรือแสด ง ปฏิบัติหรือแสดง ปฏิบัติหรือแสดง

2. ความสนใจต่อกิจกรรม พฤติกรรมอย่างสมำ่ เสมอ พฤตกิ รรมบ่อยครงั้ พฤติกรรมบางครงั้

3. การร่วมอภปิ รายซกั ถาม .

4. การทำงานได้รับมอบหมาย

5. ความสามารถปฏบิ ัติงาน

เกณฑก์ ารตัดสนิ คุณภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถึง ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 8 คะแนน หมายถงึ ปรับปรุง

3. การประเมนิ คุณลักษณะอันพึงประสงค์
เกณฑ์การใหค้ ะแนน

คณุ ลกั ษณะที่พึงประสงค์ พฤติกรรมทีแ่ สดงออก ระดับคะแนน
321

1. รักชาติ ศาสน์ กษตั ริย์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาติและรอ้ งเพลงชาติ
3. มีวินัย 1.2 เข้าร่วมกิจกรรมเก่ยี วกบั ความสามัคคี
1.3 เขา้ ร่วมกจิ กรรมเกี่ยวกบั สถาบันพระมหากษัตรยิ ์
1.4 เขา้ ร่วมกิจกรรมทางศาสนาและปฏิบัตติ ามหลกั คำสอนศาสนา
3.1 ปฏิบตั ติ ามขอ้ ตดลง กฎเกณฑท์ ีต่ ้ังไว้
3.2 ตรงตอ่ เวลา
3.3 มคี วามรับผดิ ชอบตอ่ หนา้ ท่ีท่ีไดร้ บั มอบหมาย

4.1 ตง้ั ใจศกึ ษาเล่าเรยี น

4. ใฝเ่ รยี นรู้ 4.2 รู้จกั ใชเ้ วลาว่างใหเ้ ป็นประโยชนแ์ ละนำไปปฏบิ ตั ิได้

4.3 อ่านหนงั สอื และศึกษาคน้ ควา้ อยเู่ สมอ

เกณฑก์ ารตดั สนิ คณุ ภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถึง ดี, 16 - 23 คะแนน หมายถึง พอใช้, ตำ่ กวา่ 16 หมายถึง ปรบั ปรงุ

เกณฑ์การให้คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรือ แสดงพฤตกิ รรมอยา่ งสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏิบตั ิ หรอื แสดงพฤติกรรมบ่อยครง้ั ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรอื แสดงพฤตกิ รรมบางคร้งั ได้ 1 คะแนน

แบบประเมนิ ผลงาน (ใบงาน)
คำชี้แจง ให้ผู้สอนพิจารณาคุณภาพของการทำงานของนักเรียนแล้วบันทึกคะแนน (5,4,3,2,1)

และสรุปผลการประเมินลงในตารางทก่ี ำหนดให้

รายการประเมนิ รวม ผลการ
10 คะแนน ประเมนิ
เลขท่ี ชอ่ื -สกุล ความถกู ตอ้ ง ความสวยงาม ความตรงตอ่ เวลา
5 คะแนน
3 คะแนน 2 คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : 8 - 10 คะแนน หมายถึง ดี, 5 - 7 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกว่า 5 หมายถึง ปรับปรุง
หมายเหตุ การตดั สนิ ผลการประเมนิ นักเรียนทผ่ี า่ นจะต้องได้ระดบั พอใช้ขนึ้ ไป

ลงชือ่ ......................................................ผูป้ ระเมนิ
(...............................................................)

วันที่ ..................เดอื น.......................พ.ศ..............

แบบสงั เกตพฤติกรรมการเรยี นรู้
คำชี้แจง ให้ผู้สอนบันทึกพฤติกรรมการเรียนของนักเรียนแต่ละคน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1)

และสรปุ ผลการประเมินลงในตารางทกี่ ำหนดให้

พฤตกิ รรม

เลขที่ ชอ่ื -สกลุ ความ ้ัตงใจ ผลการ
ความสนใจ ่ตอ ิกจกรรม ประเมนิ
การอภิปรายซักถาม

การทำงานไ ้ดรับ
มอบหมาย
ความสามารถ
ปฏิบั ิตงาน
รวม 15 คะแนน

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

เกณฑ์การตัดสินคณุ ภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถึง ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ตำ่ กว่า 8 คะแนน หมายถงึ ปรบั ปรงุ
หมายเหตุ การตดั สินผลการประเมนิ นกั เรยี นทผี่ ่านจะตอ้ งได้ระดับพอใชข้ ึ้นไป

ลงช่อื .................................................................ผูส้ ังเกต
(...............................................................)

วันท่ี ..................เดอื น.......................พ.ศ..............

รายการและเกณฑก์ ารประเมนิ คณุ ลักษณะอนั พงึ ประสงค์

คณุ ลกั ษณะท่ีพึงประสงค์ รายการประเมิน ระดับคะแนน

321

1. รกั ชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาติและร้องเพลงชาติ
2. ซอื่ สตั ย์ สุจรติ 1.2 เขา้ ร่วมกจิ กรรมเกีย่ วกับความสามคั คี
3. มีวนิ ัย 1.3 เขา้ รว่ มกจิ กรรมเกี่ยวกบั สถาบันพระมหากษัตริย์
4. ใฝ่เรียนรู้ 1.4 เข้าร่วมกจิ กรรมทางศาสนาและปฏบิ ตั ติ ามหลักคำสอนศาสนา
5. อยอู่ ย่างพอเพียง 2.1 ไมพ่ ดู โกหกหลอกลวง
6. มงุ่ มั่นในการทำงาน 2.2 ไม่ลกั ขโมยของเพ่ือน ครแู ละบคุ คลอ่นื
7. รักความเป็นไทย 2.3 ปฏบิ ัตแิ ตส่ ง่ิ ท่ีถกู ต้อง
8. มจี ติ สาธารณะ 3.1 ปฏิบัตติ ามข้อตดลง กฎเกณฑ์ท่ตี ั้งไว้
3.2 ตรงต่อเวลา
3.3 มคี วามรบั ผิดชอบต่อหนา้ ที่ที่ได้รับมอบหมาย
4.1 ต้งั ใจศกึ ษาเลา่ เรียน
4.2 รู้จกั ใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชนแ์ ละนำไปปฏิบัตไิ ด้
4.3 อ่านหนงั สอื และศึกษาค้นควา้ อยู่เสมอ
5.1 การใชอ้ ปุ กรณ์การเรียนอย่างค้มุ คา่
5.2 การใช้จ่ายอยา่ งประหยดั
5.3 การเกบ็ ออมเงนิ
6.1 มีความตั้งใจและมีความพยายามในการทำงานใหด้ ีทส่ี ุด
6.2 มคี วามรับผิดชอบต่องานที่มอบหมาย
6.3 มผี ลงานท่ีปรากฏอยา่ งมคี ุณภาพ
7.1 เคารพและเช่อื ฟังคำสง่ั สอนของพ่อ แม่ ครูอาจารย์
7.2 มีจติ สำนกึ รกั ท้องถิน่ และเขา้ รว่ มกจิ กรรมวัฒนธรรม ประเพณีไทย
7.3 เหน็ คณุ คา่ ปฏิบตั ิตามวฒั นธรรมไทย
8.1 รูจ้ ักช่วยเหลือผู้อน่ื
8.2 ดูแลรักษาทรพั ยส์ ินของสว่ นรวม
8.3 ดแู ลรกั ษาสง่ิ แวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ

เกณฑก์ ารให้คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรือ แสดงพฤติกรรมอยา่ งสม่ำเสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรอื แสดงพฤตกิ รรมบอ่ ยคร้งั ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั ิ หรอื แสดงพฤตกิ รรมบางครง้ั ได้ 1 คะแนน

แบบประเมนิ คณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
คำชี้แจง ให้ผู้สอนสังเกตพฤตกิ รรมของนกั เรียน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1) และสรุปผลการประเมินลงใน

ตารางท่ีกำหนดให้

เลขที่ ชอ่ื -สกุล 1.รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 2. มีวินัย 4. ใฝ่เรยี นรู้ รวม ผลการ
1.1 1.2 1.3 1.4 2.1 2.2 2.3 4.1 4.2 4.3 30 ประเมนิ
คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตัดสินคณุ ภาพ : 24 - 30 คะแนน หมายถึง ดี, 16 -2 3 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ต่ำกว่า 16 หมายถงึ ปรบั ปรงุ

หมายเหตุ การตัดสินผลการประเมินนักเรยี นทีผ่ ่านจะตอ้ งได้ระดบั พอใช้ขนึ้ ไป

ลงชือ่ ...................................................ผสู้ ังเกต
(......................................................................)
วนั ท่ี ...............เดือน....................................พ.ศ. ......................

แผนการจดั การเรยี นร้ทู ่ี 19 เรอ่ื ง การพัฒนาจติ

กลมุ่ สาระการเรยี นรสู้ ังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชน้ั ประถมศกึ ษาปีที่ 5

หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง หลักธรรมนำความสุข เวลา 16 ชั่วโมง

สอนวันที่.....................เดือน.........................................พ.ศ................... เวลาเรียน 2 ชั่วโมง

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1. สาระที่ 1 ศาสนา ศลี ธรรม จรยิ ธรรม

2. มาตรฐานการเรียนรู้
ส 1.1 รแู้ ละเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพทุ ธศาสนาหรือศาสนาท่ีตนนับถือและ

ศาสนาอ่นื มีศรทั ธาทถี่ กู ต้อง ยดึ ม่นั และปฏิบัติตามหลกั ธรรมเพอื่ อยรู่ ว่ มกันอย่างสนั ตสิ ุข

3. ตวั ช้ีวัด
ป.5/6 เหน็ คุณค่าและสวดมนต์ แผ่เมตตา มสี ตทิ ี่เป็นพืน้ ฐานของสมาธใิ นพระพุทธศาสนาหรือ

การพัฒนาจติ ตามแนวทางของศาสนาที่ตนนบั ถือตามท่กี ำหนด

4. จุดประสงค์การเรียนรู้
1. นกั เรียนอธบิ ายความหมายของสตสิ มั ปชัญญะ สมาธิ และปญั ญา (K)
2. นกั เรียนนำวธิ ีการปฏิบัติการพัฒนาจิตตามแนวทางของพระพทุ ธศาสนาไปใชใ้ นชวี ติ ประจำวัน (P)
3. นกั เรียนเหน็ คุณคา่ และประโยชนข์ องการพฒั นาจติ ตามแนวทางของพระพุทธศาสนา (A)

5. สาระสำคญั /ความคดิ รวบยอด
- การพัฒนาจิตตามแนวทางพระพุทธศาสนา เป็นการฝึกจิตให้มีสติสัมปชัญญะ เกิดสมาธิและปัญญา
- การพัฒนาจิตตามแนวทางของพระพุทธศาสนา ด้วยการฝึกสมาธิโดยการยืน เดิน นั่ง และการนอน

การฝึกโดยการกำหนดรู้ความรู้สกึ ทางตา หู จมูก ลิน้ กาย และใจ และการฝกึ สมาธิในการฟงั อ่าน คดิ ถาม
และเขยี น เพอ่ื ช่วยใหเ้ กดิ ปญั ญาในการดำเนนิ ชวี ติ ประจำวนั

6. สาระการเรียนรู้
1. ความหมายของสติสัมปชัญญะ สมาธิ และปัญญา
2. การฝกึ ให้มีสมาธิในการฟัง อ่าน คิด ถาม และเขยี น
3. การฝกึ กำหนดรสู้ ึกทางตา หู จมกู ล้นิ กาย และใจ
4. การฝึกยนื เดนิ นง่ั และนอน อย่างมสี ติ

7. สมรรถนะสำคญั
1. ความสามารถในการสอ่ื สาร
2. ความสามารถในการใช้ทกั ษะชีวติ

8. คุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ แถบประโยค
6. มุ่งมั่นในการทำงาน
7. รักความเป็นไทย

9. ทกั ษะกระบวนการคดิ : การคดิ วิเคราะห์

10. การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้
ช่ัวโมงที่ 1
ขน้ั นำเขา้ สู่บทเรียน
1. ครูจดั ทำบตั รคำและแถบประโยค แลว้ ติดบนกระดาน

บัตรคำ

สติ สำนกึ อยู่เสมอว่ามีหนา้ ทเ่ี รียนหนังสือ

สัมปชัญญะ รตู้ ัววา่ กำลงั เดนิ ขา้ มถนน

สมาธิ ตง้ั ใจทำงาน ไมว่ อกแวก
มีความร้เู ก่ยี วกบั เรอื่ งราวต่าง ๆ
ปญั ญา

จากนั้นให้นักเรียนศึกษาค้นคว้าความหมายของคำว่า สติ สัมปชัญญะ สมาธิ และ ปัญญา แล้วบันทึก
ความหมายของสมุด

ขั้นสอน
2. ให้นักเรียนร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับการพัฒนาจิตตามแนวทางของพระพุทธศาสนา โดยครูใช้คำถาม

ดงั น้ี
- นกั เรยี นเคยฝึกสมาธหิ รอื ไม่ (เคย / ไม่เคย ฝกึ นั่งสมาธิ)
- นักเรยี นคดิ วา่ การน่งั สมาธิมีประโยชน์ต่อนักเรยี นอยา่ งไรบ้าง (ทำใหม้ ีสมาธิในการเรียนหนังสอื )

3. ให้นักเรียนร่วมกันศึกษาวิธีปฏิบัติตนในการบริหารจิตและเจริญปัญญา และให้ครูอธิบายพร้อมกับ
สาธิตวิธกี ารนั่งสมาธิ จากนัน้ ใหน้ ักเรียนฝกึ ปฏบิ ตั เิ ปน็ เวลา 10 นาที

4. ครแู ละนกั เรียนรว่ มกนั สนทนาแสดงความคิดเหน็ หลังจากการน่งั สมาธิจากคำถาม ต่อไปน้ี
- ขณะทน่ี ง่ั สมาธินกั เรยี นรู้สึกอยา่ งไร (เกดิ ความสงบ ไมค่ ิดฟุ้งซ่าน)
- การฝึกสมาธิช่วยให้เกิดประโยชน์แก่นักเรียนในด้านใดบ้าง (การศึกษาเล่าเรียน การใช้

ชีวิตประจำวนั )

- ถ้านักเรียนปฏิบัติฝึกสมาธิเป็นประจำอย่างต่อเนื่อง จะมีผลอะไรที่เป็นประโยชน์เกิดกับตัวของ
นกั เรียนเองบ้าง ร่วมสรุปเปน็ แผนภาพ)

ตัวอยา่ งแผนภาพ สรปุ การแสดงความคดิ เหน็ ของนกั เรยี น

จิตใจผอ่ งใส เรยี นรู้เข้าใจอะไรง่ายขน้ึ

มคี วามรอบคอบในการทำงาน ผลจากการปฏบิ ตั สิ มาธิ มสี ติทุกขณะ
สติปัญญา ความจำดี ไม่หลงลมื งา่ ย สขุ ภาพกายและจิตดี

ชวั่ โมงที่ 2
5. ครูแบ่งนักเรียนออกเป็น 3 กลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กัน เพื่อฝึกปฏิบัติการพัฒนาจิตตามแนวทางของ

พระพทุ ธศาสนา ดงั น้ี
กลุ่มที่ 1 ฝกึ สมาธโิ ดยการยนื เดนิ นั่ง และนอน
กลุ่มท่ี 2 ฝกึ สมาธิโดยการกำหนดรูค้ วามรู้สึกทางตา หู จมูก ล้ิน กาย และใจ
กลุม่ ท่ี 3 ฝกึ สมาธใิ นการอ่าน ฟงั คดิ ถาม และเขยี น

6. ให้แต่ละกลุ่มศึกษาวิธีการปฏิบัติของตน จากนั้นครูให้กลุ่มท่ี 1 ออกมาปฏิบัติ โดยกลุ่มที่เหลือเป็น
ผู้สงั เกตการณ์ ให้ครูเป็นผู้ใหค้ ำแนะนำเพมิ่ เติมก่อนการปฏิบัติ โดยใช้คำถาม ดังน้ี

- การยืนสมาธปิ ฏิบัตอิ ย่างไร (ยนื ดว้ ยอาการทส่ี ำรวม ตวั ตรง ก้มหนา้ พองาม กำหนดความรู้สึกอยู่กับ
การยนื )

- การเดนิ สมาธปิ ฏบิ ตั อิ ย่างไร (เดินดว้ ยความสำรวม มสี ตขิ ณะก้าวเดิน)
- การนั่งสมาธิปฏิบัติอย่างไร (นั่งตัวตรง เท้าขวาทับเท้าซ้าย มือขวาทับมือซ้าย กำหนดดูลมหายใจ
เขา้ - ออก สติอยกู่ บั ลมหายใจ)
- การนอนสมาธิปฏบิ ัตอิ ย่างไร (นอนตะแคงข้างขวา มีสตกิ ำหนดรกู้ ับการนอน ดูลมหายใจเข้า - ออก)
จากนั้นให้นักเรียนกลุ่มท่ี 1 ลงมือปฏิบัติโดยปฏิบัติในลักษณะท่าต่าง ๆ 5 นาที จากนั้นให้ผู้แทนกลุ่ม
เลา่ ประสบการณ์การปฏิบตั ใิ ห้เพ่ือนฟงั
7. ให้กลุ่มท่ี 2 ออกมาปฏิบตั ิ โดยกลุ่มที่เหลือเป็นผู้สังเกตการณ์ให้ครูเตรยี มอุปกรณ์สำหรับใช้ประกอบการ
ปฏิบัติ ดงั นี้
กระดาษสตี ่าง ๆ นำ้ หอม น้ำหวานหรือมะนาว สำลี โดยใหน้ ักเรยี นยืนเรยี งแถว จากน้นั เริ่มให้นกั เรียนยืน
สงบนิ่ง 2 นาที เสรจ็ แลว้ เริ่มข้นั ตอนการปฏิบัติ โดยครูใชค้ ำถามควบคกู่ ับ การปฏิบัติ ดงั น้ี
นี่คอื สอี ะไร (แดง เขยี ว น้ำเงนิ สมั ผสั ทางตา)

จากนนั้ ให้นกั เรียนคาดปิดตา และเร่ิมกิจกรรมตอ่
- ให้สัญญาณนักเรยี นท่สี ังเกตการณ์ ปรบมือ (สัมผสั ทางหู)
- ให้ดมกลิ่นน้ำหอม หรือแปง้ (สมั ผัสทางจมูก)
- ใหน้ ำนำ้ หวานหรอื มะนาวแตะปลายลนิ้ (สัมผัสทางล้ิน)
- ให้นำสำลีไปสมั ผสั ที่แขนหรอื ใบหน้า (สมั ผัสทางกาย)

เมื่อได้สัมผัสตามที่ครูกำหนด ให้นักเรียนบอกว่าสิ่งที่สัมผัสมีอะไรบ้าง แล้วรู้สึกอย่างไร จากนั้นครูใช้
คำถาม ดังนี้

- การสัมผัสมีสิ่งใดบ้างที่นักเรียนชอบหรือไม่ชอบ (ชอบรสน้ำหวาน กลิ่นน้ำหอม ไม่ชอบมะนาว
เปร้ียว)

- การชอบหรือไมช่ อบเป็นการสมั ผสั ทางใด (ใจกระทบกบั ธรรมารมณ์ คือ ความรสู้ ึกที่ผา่ นมาจากสัมผัสท้ัง
5 คอื ตา หู จมูก ลน้ิ และกาย โดยใจเปน็ ผู้รับรู้อารมณ)์ แลว้ นกั เรียนจะฝกึ ใจอย่างไร (รู้เทา่ ทันความรสู้ กึ ของตนเอง
ทั้งชอบไมช่ อบ ดีใจ เสียใจ โกรธ กำหนดรูใ้ ห้เท่าทนั ไม่ยึดติดในอารมณ์ทั้งดีและไม่ดี ทำให้เป็นผูม้ ีสติกำหนดรู้เสมอ
เรากจ็ ะไมต่ กเป็นทาสของอารมณ์ต่าง ๆ ได้ ทำใหเ้ กดิ ปญั ญารู้เทา่ ทนั ตามสภาพความเปน็ จรงิ )

8. ให้นักเรียนกลุม่ ท่ี 3 ออกมาปฏบิ ัติ โดยกลุ่มทีเ่ หลอื เปน็ ผู้สงั เกตการณ์ ใหค้ รนู ำข่าวสถานการณ์ปัจจุบัน
มาใหผ้ ู้แทนนักเรยี นกล่มุ ที่ 3 เป็นผูอ้ ่านใหเ้ พ่อื นฟงั โดยครคู อยสังเกตวา่ ในระหว่างนนั้ นักเรยี นส่วนท่ีเหลือปฏิบัติ
ตนอย่างไรบ้าง เช่น มสี มาธิในการฟงั การเขียนบันทกึ และมีการต้ังโจทย์เพ่ือสอบถามข้อสงสัยหรอื ไม่ โดยให้ครู
เป็นผู้สรุปและให้คำแนะนำเพมิ่ เตมิ จากนั้นใหน้ กั เรยี นร่วมกันแสดงความคดิ เหน็ โดยครูสรุปเปน็ แผนภาพ

ตัวอย่างแผนภาพ สรปุ การแสดงความคิดเหน็ ของนักเรียน

จิตอยกู่ บั การอ่าน ทำใหเ้ ข้าใจงา่ ยข้นึ เขียนได้รอบคอบ ประมวลเป็นองคป์ ระกอบได้

ประโยชน์ของการฝกึ สมาธใิ นการเรียน

ต้ังประเด็นทีส่ ำคัญเพ่ือถามแกข้ ้อสงสยั จดั กระบวนทางความคดิ ได้มสี ตพิ ิจารณาอย่างมเี หตุผล

ขน้ั สรุป
9. นกั เรียนและครรู ว่ มกนั สรุปความรู้ ดังนี้
- การพัฒนาจติ ตามแนวทางของพระพทุ ธศาสนา เป็นการฝกึ จิตให้สงบโดยการกำหนดรูเ้ พื่อให้เกิด

ปัญญาในการพิจารณาสิ่งต่าง ๆ ให้รู้ตามสภาพความเป็นจริง ทำให้การดำเนินชีวิตมีความสุขสมบูรณ์
พรอ้ มท้ังกายและใจ

- การพฒั นาจิตตามแนวทางของพระพุทธศาสนา เพอื่ ฝกึ จิตใหม้ ีสติสัมปชัญญะเกิดสมาธิและปัญญา
มปี ระโยชน์ต่อการดำเนนิ ชวี ติ ประจำวนั ใหม้ คี วามสุข

11. ส่อื การเรยี นรู้/แหล่งเรยี นรู้
1. หนงั สือเรียนพระพุทธศาสนา ชั้น ป. 5
2. กระดาษสตี ่าง ๆ นำ้ หอม นำ้ หวานหรือมะนาว สำลี

12. การวดั และประเมินผลการเรียนรู้ เครอ่ื งมือ เกณฑ์

ท่ี วธิ ีการ แบบสงั เกตพฤติกรรมการเรยี นรู้ ระดบั คณุ ภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์
1 สังเกตพฤตกิ รรมการเรยี นรู้
แ บ บ ป ร ะ เ ม ิ น ค ุ ณ ล ั ก ษ ณ ะ ระดบั คุณภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์
สงั เกตคุณลักษณะด้าน
2 6. มงุ่ มนั่ ในการทำงาน อันพึงประสงค์

7. รักความเปน็ ไทย

13. กิจกรรมเสนอแนะ (ถา้ ม)ี
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

14. ขอ้ เสนอแนะ/ความเหน็ ของผบู้ ริหาร
..................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................................................

ลงชอ่ื ..........................................................................
(นางสาววภิ า บานเย็น)

ผู้อำนวยการโรงเรยี นบา้ นมอเจรญิ
วนั ท่ี ................เดอื น........................................พ.ศ. ................

1. การประเมินพฤตกิ รรมการเรียนรู้

เกณฑ์การให้คะแนน

รายการประเมนิ (ข้อ) คำอธิบายระดบั คณุ ภาพ/ระดบั คะแนน

ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรงุ (1)

1. ความต้งั ใจเรียน ปฏิบัติหรือแสด ง ปฏิบัติหรือแสดง ปฏิบัติหรือแสดง

2. ความสนใจต่อกิจกรรม พฤติกรรมอยา่ งสมำ่ เสมอ พฤตกิ รรมบ่อยครงั้ พฤตกิ รรมบางครั้ง

3. การร่วมอภปิ รายซกั ถาม .

4. การทำงานได้รบั มอบหมาย

5. ความสามารถปฏิบัติงาน

เกณฑก์ ารตดั สนิ คุณภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถงึ ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ตำ่ กว่า 8 คะแนน หมายถึง ปรับปรุง

2. การประเมนิ คณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

เกณฑก์ ารให้คะแนน

คณุ ลักษณะทพ่ี ึงประสงค์ พฤติกรรมทีแ่ สดงออก ระดับคะแนน
321

6.1 มคี วามต้งั ใจและมคี วามพยายามในการทำงานให้ดีท่สี ดุ

6. มงุ่ ม่นั ในการทำงาน 6.2 มีความรับผิดชอบตอ่ งานทม่ี อบหมาย

6.3 มีผลงานท่ีปรากฏอยา่ งมีคุณภาพ

7.1 เคารพและเชอ่ื ฟังคำสง่ั สอนของพอ่ แม่ ครอู าจารย์

7. รักความเป็นไทย 7.2 มจี ิตสำนกึ รกั ทอ้ งถน่ิ และเข้าร่วมกจิ กรรมวฒั นธรรม ประเพณีไทย

7.3 เหน็ คณุ ค่าปฏิบตั ิตามวัฒนธรรมไทย

เกณฑ์การตดั สินคณุ ภาพ : 15 - 18 คะแนน หมายถงึ ดี , 9 - 14 คะแนน หมายถงึ พอใช้, ตำ่ กวา่ 9 หมายถงึ ปรบั ปรงุ

เกณฑ์การใหค้ ะแนน
ปฏบิ ัติ หรอื แสดงพฤตกิ รรมอยา่ งสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรอื แสดงพฤตกิ รรมบอ่ ยครง้ั ได้ 2 คะแนน
ปฏบิ ัติ หรือ แสดงพฤติกรรมบางครง้ั ได้ 1 คะแนน

แบบสงั เกตพฤติกรรมการเรียนรู้
คำชี้แจง ให้ผู้สอนบันทึกพฤติกรรมการเรียนของนักเรียนแต่ละคน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1)

และสรปุ ผลการประเมนิ ลงในตารางทกี่ ำหนดให้

พฤติกรรม

เลขท่ี ชอ่ื -สกุล ความ ั้ตงใจ ผลการ
ความสนใจ ่ตอกิจกรรม ประเมนิ
การอภิปราย ัซกถาม

การทำงานไ ้ดรับ
มอบหมาย
ความสามารถ
ปฏิ ับ ิตงาน
รวม 15 คะแนน

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

เกณฑก์ ารตดั สนิ คณุ ภาพ : 12 – 15 คะแนน หมายถึง ดี, 8 – 11 คะแนน หมายถึง พอใช้, ตำ่ กว่า 8 คะแนน หมายถงึ ปรบั ปรงุ
หมายเหตุ การตดั สนิ ผลการประเมนิ นักเรยี นที่ผา่ นจะตอ้ งไดร้ ะดับพอใช้ขน้ึ ไป

ลงช่ือ.................................................................ผ้สู ังเกต
(...............................................................)

วนั ท่.ี .................เดือน.......................พ.ศ..............

รายการและเกณฑก์ ารประเมินคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

คุณลักษณะทพ่ี งึ ประสงค์ รายการประเมิน ระดบั คะแนน

321

1. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ 1.1. ยนื ตรงเคารพธงชาตแิ ละรอ้ งเพลงชาติ
2. ซ่ือสัตย์ สุจริต 1.2 เข้ารว่ มกิจกรรมเกย่ี วกับความสามัคคี
3. มวี ินัย 1.3 เข้าร่วมกิจกรรมเกย่ี วกับสถาบนั พระมหากษัตริย์
4. ใฝเ่ รียนรู้ 1.4 เข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนาและปฏบิ ัตติ ามหลกั คำสอนศาสนา
5. อยู่อยา่ งพอเพียง 2.1 ไม่พูดโกหกหลอกลวง
6. มุ่งมั่นในการทำงาน 2.2 ไม่ลักขโมยของเพ่อื น ครูและบุคคลอน่ื
7. รักความเปน็ ไทย 2.3 ปฏิบตั แิ ตส่ ิง่ ที่ถูกตอ้ ง
8. มจี ติ สาธารณะ 3.1 ปฏิบตั ติ ามขอ้ ตดลง กฎเกณฑท์ ีต่ ้งั ไว้
3.2 ตรงตอ่ เวลา
3.3 มีความรับผิดชอบตอ่ หน้าท่ีที่ได้รบั มอบหมาย
4.1 ตั้งใจศกึ ษาเลา่ เรยี น
4.2 รูจ้ กั ใช้เวลาว่างใหเ้ ปน็ ประโยชนแ์ ละนำไปปฏิบัตไิ ด้
4.3 อา่ นหนงั สอื และศกึ ษาค้นควา้ อยเู่ สมอ
5.1 การใชอ้ ปุ กรณก์ ารเรียนอย่างคมุ้ คา่
5.2 การใช้จ่ายอยา่ งประหยดั
5.3 การเก็บออมเงิน
6.1 มีความต้ังใจและมคี วามพยายามในการทำงานใหด้ ีท่ีสดุ
6.2 มีความรับผิดชอบตอ่ งานทีม่ อบหมาย
6.3 มผี ลงานทป่ี รากฏอย่างมคี ณุ ภาพ
7.1 เคารพและเชื่อฟังคำส่ังสอนของพ่อ แม่ ครอู าจารย์
7.2 มีจิตสำนกึ รกั ท้องถนิ่ และเขา้ ร่วมกิจกรรมวัฒนธรรม ประเพณีไทย
7.3 เหน็ คณุ ค่าปฏิบัตติ ามวฒั นธรรมไทย
8.1 รูจ้ ักชว่ ยเหลอื ผู้อนื่
8.2 ดูแลรักษาทรัพยส์ ินของสว่ นรวม
8.3 ดูแลรกั ษาสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน
ปฏิบัติ หรอื แสดงพฤตกิ รรมอยา่ งสมำ่ เสมอ ได้ 3 คะแนน
ปฏิบตั ิ หรอื แสดงพฤติกรรมบ่อยคร้งั ได้ 2 คะแนน
ปฏิบัติ หรอื แสดงพฤตกิ รรมบางครงั้ ได้ 1 คะแนน

แบบประเมินคุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์
คำชี้แจง ให้ผู้สอนสังเกตพฤตกิ รรมของนกั เรียน แล้วบันทึกคะแนน (3,2,1) และสรุปผลการประเมินลงใน

ตารางทก่ี ำหนดให้

เลขท่ี ชอ่ื -สกุล 6. ม่งุ ม่นั ในการทำงาน 7. รกั ความเปน็ ไทย รวม ผลการ
6.1 6.2 6.3 7.1 7.2 7.3 30 ประเมนิ
คะแนน

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

เกณฑ์การตดั สนิ คณุ ภาพ : 15 - 18 คะแนน หมายถึง ดี, 9 - 14 คะแนน หมายถึง พอใช้, ต่ำกวา่ 9 หมายถงึ ปรบั ปรุง

หมายเหตุ การตัดสินผลการประเมินนกั เรียนทผ่ี ่านจะต้องไดร้ ะดบั พอใช้ขึน้ ไป

ลงช่ือ...................................................ผู้สังเกต
(......................................................................)
วันที่ ...............เดอื น....................................พ.ศ. ......................

แบบประเมินแผนการจดั การเรียนรู้
กลุม่ สาระสงั คมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ี่ 5

หน่วยการเรยี นรู้ท่ี 2 เร่ือง หลักธรรมนำความสขุ

ลำดับ เกณฑ์การประเมนิ คณุ ภาพ ระดบั คณุ ภาพ
321
1 ระบุมาตรฐาน / ตัวช้วี ดั
2 จดุ ประสงค์เชิงพฤตกิ รรมสอดคล้องกับ KAP
3 เขียนสาระสำคัญครอบคลมุ องคค์ วามรู้
4 สาระการเรียนรู้ครอบคลมุ เน้ือหา กระบวนการ คุณลกั ษณะ
5 กิจกรรมการเรียนรู้เนน้ RL เกดิ Active Learning
6 ออกแบบกิจกรรมเหมาะสมกบั ผเู้ รยี น
7 ออกแบบช้นิ งาน/ ใบงาน/ ภาระงานสอดคลอ้ งกบั ตวั ชี้วดั
8 วิธีการวัดและประเมินผลครบ 3 องค์ประกอบ คือ วิธีการ เครื่องมือ

เกณฑ์
9 สื่อการเรียนรู้/แหล่งเรียนรู้สอดคล้องกับจุดประสงค์การเรียนรู้ เนื้อหา

เหมาะสมกบั วัย สะดวกใช้
10 มีความสมั พันธ์กันระหวา่ ง ข้อ 1 - 9

รวม
เฉล่ีย

เกณฑ์การประเมินคณุ ภาพ
2.5 – 3.00 ระดับ 3 หมายถงึ ดี
1.5 – 2.49 ระดบั 2 หมายถึง พอใช้
0 – 1.49 ระดับ 1 หมายถึง ปรบั ปรงุ

ลงชอื่ ........................................................................
(นางสาววิภา บานเยน็ )

ผู้อำนวยการโรงเรยี นบ้านมอเจรญิ
วนั ที่ ……………………..เดอื น……………………………..พ.ศ………………….

แผนการจดั การเรียนรทู้ ่ี 20 เรื่อง หน้าทช่ี าวพุทธ

กลุ่มสาระการเรยี นรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม ชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 5

หน่วยการเรียนรู้ท่ี 3 เรื่อง ศาสนพิธีและวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา เวลา 6 ชั่วโมง

สอนวันที่.....................เดือน.........................................พ.ศ................... เวลาเรียน 1 ชั่วโมง

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1. สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จรยิ ธรรม

2. มาตรฐานการเรยี นรู้
ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธำรงรักษา พระพุทธศาสนาหรือศาสนา

ท่ตี นนับถอื

3. ตวั ชว้ี ดั
ป.5/1 จัดพธิ กี รรมตามศาสนาทีต่ นนับถืออยา่ งเรยี บง่ายมีประโยชน์และปฏบิ ัติตนถกู ตอ้ ง

4. จุดประสงค์การเรยี นรู้
1. นกั เรยี นอธิบายหน้าท่ีชาวพทุ ธ การจดั พธิ กี รรมทางพระพทุ ธศาสนา (K)
2. นกั เรียนจำแนกการจดั พิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา (P)
3. นักเรยี นเหน็ คณุ ค่าและรักษาธรรมปฏบิ ตั ขิ องพระพทุ ธศาสนาใหด้ ำรงอยูส่ บื ไป (A)

5. สาระสำคัญ/ความคดิ รวบยอด
หน้าที่ชาวพุทธ ต้องรู้จักการจัดพิธีกรรมตามหลักพระพุทธศาสนาที่เรียบง่าย มีประโยชน์และปฏิบัติ

ถกู ต้อง

6. สาระการเรียนรู้

หน้าท่ชี าวพุทธ

7. สมรรถนะสำคัญ
1. ความสามารถในการสอ่ื สาร
2. ความสามารถในการใชท้ กั ษะชีวิต

8. คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์
1. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์
7. รกั ความเปน็ ไทย

9. ทกั ษะกระบวนการคดิ : การคิดวเิ คราะห์

10. การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้
ขัน้ นำเข้าส่บู ทเรียน
1. ครูนำภาพหรือคลิป หรือ การสนทนาซักถาม เกี่ยวกับพิธีกรรมทางพระพทุ ธศาสนา เช่น งานทอดกฐิน

ทอดผา้ ป่า อปุ สมบท เช่น
- พิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา หมายถึงอะไร (ระเบียบแบบแผนที่ชาวพุทธได้ปฏิบัติสืบทอดกันมา

เพอ่ื สง่ เสรคิ วามเลอ่ื มใสศรัทธาในพระพุทธศาสนา)
- นักเรียนเคยเข้าร่วมพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาหรือไม่ (เคย/ ไม่เคย) และนักเรียนเคยไปร่วม

พิธีกรรมเรื่องใด และมีการปฏิบัติอย่างไรบ้าง
- นักเรียนปฏิบัติตนอย่างไรในการเข้าร่วมพิธีกรรมดังกล่าว (ไม่พูดคุยเสียงดัง สำรวมกาย วาจา แต่ง

กายสภุ าพเรียบรอ้ ย )

ขั้นสอน
2. ครูใหค้ วามรเู้ กีย่ วกับ พธิ กี รรมทีถ่ กู ต้องตามหลักพระพทุ ธศาสนา ได้แก่

1. บุญพิธี 2. ทานพิธี และ 3 กุศลพิธี แต่ละพิธี หมายถึงอะไร มีพิธีกรรมอะไรบ้าง
3. นักเรียนเล่นเกมจับคู่ประเภทพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา กับ พิธีกรรมทางพุทธศาสนานักเรยี น
โดยให้นักเรียนนำบัตรข้อความเกี่ยวกับพิธีกรรมมาติดลงให้ตรงบัตรคำประเภทของพิธีกรรมให้สัมพันธ์กัน
3 กลุม่ ดังนี้

1. บญุ พธิ ี 2. ทานพธิ ี 3. กศุ ลพธิ ี

กลุ่มบัตรข้อความ เก่ียวกับพิธีกรรม

งานแตง่ งาน งานขึ้นบา้ นใหม่ งานบวช งานศพ

การถวายสงั ฆทาน การถวายอาหาร ทอดกฐิน

พธิ ีประกาศตนเปน็ พุทธมามกะ พิธีรกั ษาศลี อโุ บสถ

เมื่อนักเรียนร่วมกันจัดบัตรคำเสร็จให้ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับพิธีกรรมในทางพระพุทธศาสนา
จากนั้นให้นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยครูใช้คำถาม ดังนี้

- พธิ ีกรรมทางพระพุทธศาสนาหมายถึงอะไร มีความสำคัญอยา่ งไร
(ระเบียบแบบแผนที่ชาวพุทธได้ปฏิบัติสืบทอดกันมา มีความสำคัญเพื่อเป็นการส่งเสริม

ความเล่ือมใสศรัทธาในพระพุทธศาสนา)

- พธิ กี รรมทางพระพุทธศาสนาทีถ่ ูกต้องน้ันจะต้องปฏิบตั อิ ย่างไร
(เนน้ ความประหยดั เรียบง่าย ไม่ฟ่มุ เฟือย ไม่ทำใหต้ นเองเดอื ดรอ้ น ถูกต้องตามหลักคำสอนทาง

พระพุทธศาสนา)
4. ขออาสาสมัครนักเรียน 3 คน มาเล่าประสบการณ์พิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา คือ บุญพิธี

ทานพิธี และกุศลพิธี ให้เพ่ือนฟังหน้าชั้นเรียน จากน้ันครูอธิบายเพ่ิมเติมและร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับการ
จัดพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาเป็นแผนภาพบนกระดาน นักเรียนบันทึกลงสมุด

ตัวอย่างแผนภาพ มีความศรัทธาในการจดั พิธกี รรม ปราศจากอบายมุขต่าง ๆ
ประหยดั เรียบงา่ ย ไม่ฟุ่มเฟอื ย

มีคุณค่าและสาระประโยชน์ ข้อปฏิบัตใิ นการจดั พิธกี รรม ถกู ตอ้ งตามหลกั ศาสนา
ทางพระพุทธศาสนา

เปน็ พธิ กี รรมทสี่ ่งเสรมิ และจรรโลงพระพุทธศาสนา ไมข่ ัดต่อวัฒนธรรมประเพณที ีด่ งี าม

5. ครูแนะนำและอธิบายวิธีการศกึ ษาค้นควา้ เพ่ิมเตมิ และมอบหมายให้นกั เรยี นทำกจิ กรรมในใบงาน
เร่อื ง หนา้ ทช่ี าวพุทธ (ส.1.2 ป5/1)

ขั้นสรุป
6. นกั เรยี นและครรู ่วมกนั สรปุ หนา้ ทข่ี องชาวพทุ ธ ดังนี้
- หนา้ ท่ชี าวพทุ ธต้องรจู้ ักการจดั พธิ กี รรมที่เรียบง่าย มีประโยชน์และปฏิบตั ิถกู ต้องเพือ่ รักษาธรรมเนยี ม

ปฏิบตั ขิ องพระพุทธศาสนาใหด้ ำรงอยู่สืบไป

11. สือ่ การเรียนร/ู้ แหล่งเรยี นรู้
1. บตั รคำพธิ ีกรรมทางพระพทุ ธศาสนา
2. ใบงาน เร่ือง หนา้ ท่ชี าวพทุ ธ (ส.1.2 ป5/1)

12. การวดั และประเมนิ ผลการเรยี นรู้

ท่ี วธิ กี าร เครือ่ งมือ เกณฑ์
1 ตรวจใบงาน
2 สังเกตพฤตกิ รรมการเรยี นรู้ ใบงาน ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์

สังเกตคุณลกั ษณะด้าน แบบสังเกตพฤติกรรมการเรยี นรู้ ระดับคุณภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์
3 1. รักชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์
แ บ บ ป ร ะ เ ม ิ น ค ุ ณ ล ั ก ษ ณ ะ ระดับคณุ ภาพ 2 ผา่ น เกณฑ์
7. รักความเปน็ ไทย
อันพึงประสงค์