ອະຮິຍະສັຈຈາກພະໂອຖະ ພາກປາຍ

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໕໕

ເຮດັ ການສຶກສາວ່າ ເຮາົ ຕາມ ເຫນັ ຄວາມບໍທ່ ຽ່ ງຢເ່ ປນັ ປະຈໍາ ຫາຍໃຈເຂ້າົ ວ່າ
ເຮົາຕາມເຫັນຄວາມບໍ່ທຽ່ ງຢ່ເປນັ ປະຈາໍ ຫາຍໃຈອອກ ; ເຮັດການສຶກສາວ່າ ເຮາົ
ຕາມ ເຫນັ ຄວາມຈາງຄາຍຢເ່ ປນັ ປະຈາໍ ຫາຍໃຈເຂົາ້ ວ່າ ເຮາົ ຕາມເຫນັ ຄວາມຈາງ
ຄາຍຢ່ເປນັ ປະຈາໍ ຫາຍໃຈອອກ ; ເຮັດການສຶກສາວາ່ ເຮົາຕາມ ເຫນັ ຄວາມດບັ ບ່ໍ
ເຫອຼື ຢເ່ ປນັ ປະຈາໍ ຫາຍໃຈເຂາ້ົ ວ່າ ເຮົາຕາມເຫັນຄວາມດັບບເ່ໍ ຫອືຼ ຢເ່ ປັນປະຈໍາ
ຫາຍໃຈອອກ ; ເຮດັ ການສກຶ ສາວ່າ ເຮາົ ຕາມ ເຫນັ ຄວາມສະລດັ ຄນືຼ ຢເ່ ປນັ ປະຈາໍ
ຫາຍໃຈເຂົ້າ ວ່າ ເຮາົ ຕາມເຫນັ ຄວາມສະລັດຄນຼື ຢເ່ ປັນປະຈໍາ ຫາຍໃຈອອກ.

ນ້ເີ ອນ້ີ ວ່າ ອານາປານະສະຕິ.

ອານນົ ທ໌ ! ຖ້າູ ເຈ້ົາຈະເຂົາ້ ໄປຫາພກິ ຂຸຄຣິ ມິ ານົນ ແລ້ວູ ກ່າວສັນຍາສິບປະການ
ເຫ່ຼາົ ນີ້ ແກເ່ ຂາົ ນ້ນັ ແລູ້ວ ຂໍນ້ ີເ້ ປັນຖານະທີ່ຈະມໄີ ດູ້ ຄືພຼ ກິ ຂຸຄິຣິມານນົ ຟງັ ສນັ ຍາສິບ
ປະການແລວູ້ ອາພາດອັນເປນັ ທກຸ ຂ໌ແຮງຂອງເຂາົ ນ້ັນ ກໍຈະລະງບັ ໄປໂດຍຄວນແກ່
ຖານະ.

ລາໍ ດບັ ນ້ັນແລ ທ່ານອານນົ ທໄ໌ ດູ້ຈເ່ື ອາົ ສນັ ຍາສິບປະການເຫາ່ົຼ ນ້ີ ໃນສໍານັກຂອງພຣະຜ່ມີ
ພຣະພາກເຈ້າົ ແລູ້ວ ເຂ້າົ ໄປຫາທ່ານຄຣິ ມິ ານນົ ແລວູ້ ກ່າວສນັ ຍາສິບປະການແກທ່ າ່ ນ ເມື່ອ
ທາ່ ນຄິຣມິ ານົນ ຟັງສນັ ຍາສບິ ປະການແລູ້ວ ອາພາດກລໍ ະງບັ ໄປໂດຍຖານະອັນຄວນ. ທ່ານຄຣິ ິ
ມານນົ ຊວ່ ງແລູ້ວຈາກອາພາດ ແລະອາພາດກເໍ ປນັ ຄືດຼ ັ່ງຫາຍໄປແລູ້ວດວູ້ຍ ແລ.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໑໑໕-໑໒໐/໖໐.

(ບາລີພຣະສຕນ້ີ ໄດູ້ເຮດັ ໃຫ້ເູ ກດີ ປະເພນີສຕຄຣິ ິມານັນທະສຕ ໃຫູ້ຄົນເຈບັ ປ່ວຍຟງັ ເພອ່ື ຈະ
ໄດຫູ້ າຍເຈບັ ປ່ວຍ ເຊັນ່ ດຽວກບັ ໂພຊຊັງຄະສຕ. ບາງຄນົ ອາດຈະສງົ ໄສວ່າ ບ່ໍເປນັ ການຜດິ ຫກັ
ທັມ ຫຼືເຫຕປຈັ ຈັຍໄປບ່ໍ ທີ່ຄວາມທກຸ ຂ໌ດບັ ໄປ ໂດຍບ່ມໍ ກີ ານດບັ ເຫຕແຫງ່ ທກຸ ຂ໌ ຕາມຫກັ ແຫ່ງ
ຈະຕຣຸ າຣຍິ ະສັຈຈ໌. ຂໍ້ນຂີ້ ໍໃຫູ້ທ່ານເຂາົ້ ໃຈວາ່ ການຟງັ ທັມຂອງພຣະຄຣິ ມິ ານນົ ເຮັດໃຫ້ມູ ທີ ມັ ປີຕິ
ຢ່າງແຮງກູ້າ ອໍານາດຂອງທັມມະປຕີ ິນັ້ນ ສາມາດລະງັບເສຍໄດຊູ້ ງ່ຶ ທກຸ ຂະເວທະນາ ທກຸ ຂະ
ເວທະນາຈງຶ່ ລະງັບໄປດຸດດ່ງັ ວ່າ ຊ່ວງຫາຍຈາກອາພາດ ; ກ່າວໄດວູ້ ່າມີປັຈຈຍັ ເພອື່ ການດບັ
ແຫງ່ ທກຸ ຂະອະຣິຍະສັຈຈ໌ ; ບ່ຜໍ ດິ ໄປຈາກກດົ ເກນແຫ່ງກັມ ຫກືຼ ົດເກນແຫ່ງເຫຕປັຈຈັຍເລຍີ ;
ເປນັ ການດບັ ທກຸ ຂ໌ໄດູ້ວິທີໜ່ຶງ ຈງ່ຶ ນໍາເອົາຂຄໍ້ ວາມນີມ້ າໃສ່ໄວໃູ້ ນໝວດນ້)ີ .

໑໓໕໖ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ໝວດ ສ. ວາ່ ດວູ້ ຍ ໂທດຂອງການຂາດສມັ ມາສະມາທິ

ນວິ ອຣ - ຂາູ້ ເສກິ ແຫງ່ ສະມາທິ

ວາເສຕຖະ ! ປຽບດັ່ງແມນ່ ້າໍ ອະຈິຣະວະດີນ້ີ ມີນໍາ້ ເຕມັ ຂອບ ກາຢືນຼ ດ່ືມໄດ.ູ້ ຄັ້ງນັ້ນ
ມບີ ຸຣຸສຄົນໜງຶ່ ມາເຖິງ ເຂາົ ມີປະໂຍຊນ໌ຢ່ຝງັ່ ນ້ັນ ສະແຫວງຫາຝ່ັງນ້ນັ ມີການໄປສຝ່ ່ງັ
ນນ້ັ ປະສົງຈະຂູ້າມໄປສ່ຝງັ່ ນນ້ັ ແຕເ່ ຂົານອນຄມຸ ຫົວຂອງຕົນຢ່ທ່ີແຄມຝ່ງັ ນ້ີ. ວາເສຕ
ຖະ ! ທາ່ ນຈະສາໍ ຄນັ ຄວາມຂໍ້ນ້ີ ວາ່ ແນວໃດ : ບຣຸ ສຸ ນນັ້ ຈະໄປຈາກຝັງ່ ໃນສ່ຝງ່ັ ນອກ
ແຫ່ງແມນ່ ໍ້າອະຈຣິ ະວະດໄີ ດູ້ບໜ່ໍ ໍ ? “ບ່ໄໍ ດແູ້ ນນ່ ອນ ທ່ານພຣະໂຄດມົ !”

ວາເສຕຖະ ! ຂໍ້ນີ້ເຊ່ນັ ນັ້ນເໝອືຼ ນກັນ : ນວິ ອຣ ໕ ຢາ່ ງ ເຫາົ່ຼ ນ້ີເອີນ້ ກັນໃນອະຣິຍະ
ວນິ ັຍວ່າ “ເຄື່ອງຕນັ ” ແດ່ ວາ່ “ເຄ່ືອງກັ້ນ” ແດ່ ວາ່ “ເຄອື່ ງຫມຸູ້ ” ແດ່ ວ່າ “ເຄອ່ື ງຮູ້ອຍ
ຮັດ” ແດ.່ ຫູາ້ ຢ່າງ ແນວໃດໜໍ ? ຫາູ້ ຢາ່ ງຄຼື : ກາມະສນັ ທະນວິ ອຣ ພະຢາປາທະ
ນວິ ອຣ ຖນີ ະມດິ ທະ ນວິ ອຣ ອດຸ ທັຈຈະກກຸ ກຈຸ ຈະນວິ ອຣ ວຈິ ກິ ຈິ ສານວິ ອຣ. ວາເສຕ
ຖະ ! ນວິ ອຣ ໕ ຢາ່ ງ ເຫ່ົຼານແ້ີ ລ ທີເ່ ອນີ້ ກັນໃນອະຣິຍະວນິ ັຍວ່າ “ເຄືອ່ ງຕນັ ” ແດ່ ວ່າ
“ເຄືອ່ ງກ້ນັ ” ແດ່ ວ່າ “ເຄ່ອື ງຫມຸູ້ ” ແດ່ ວາ່ “ເຄ່ອື ງຮອູ້ ຍຮັດ” ແດ່.

ວາເສຕຖະ ! ພຣາມໄຕຣເພດທັງຫາຍ ຖກືຼ ນິວອຣ ໕ ຢ່າງ ເຫົ່ຼານ້ປີ ດິ ແລູ້ວ ກນັ້
ແລູວ້ ຄຸມແລູ້ວ ຮູ້ອຍຮດັ ແລ້ວູ . ວາເສຕຖະ ! ພຣາມໄຕຣເພດເຫາ່ຼົ ນ້ັນ ລະທມັ ທີ່ເຮດັ
ຄວາມເປັນພຣາມເສຍ ສະມາທານທັມທີບ່ ່ໍເຮັດຄວາມເປນັ ພຣາມ ດາໍ ຣງົ ຊວີ ິຕໃຫູ້
ເປນັ ຢ່ ອັນນວິ ອຣ ໕ ທງັ ຢາ່ ງປດິ ແລວູ້ ກນ້ັ ແລວູ້ ຄມຸ ແລວູ້ ຮອູ້ ຍຮດັ ແລວູ້ ຈກັ ເປນັ ຜ່
ເຂາົ້ ເຖງິ ຄວາມເປນັ ສະຫາຍແຫງ່ ພຣາມ ພາຍຫງັ ແຕກ່ ານຕາຍ ເພາະການທາໍ ລາຍ
ແຫງ່ ກາຍ ດງັ່ ນນ້ີ ນ້ັ : ນນ້ັ ບເ່ໍ ປນັ ຖານະທ່ີຈະເປນັ ໄປໄດູ້.

- ສ.ີ ທ.ີ ໙/໓໐໖-໓໐໘/໓໗໘-໓໗໙.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໕໗

ນວິ ອຣເປນັ ເຄອ່ື ງເຮດັ ກະແສຈິຕບໃໍ່ ຫລູ້ ວມກາໍ ລງັ

ພິກຂຸ ທ. ! ນວິ ອຣເປນັ ເຄອ່ື ງຂວາງກນ້ັ ໕ ຢາ່ ງເຫາຼ່ົ ນີ້ ຖວູ້ ມທບັ ຈຕິ ແລວູ້ ເຮດັ
ປນັ ຍາໃຫຖູ້ ອຍກາໍ ລງັ ມີຢ.່ ຫູ້າຢ່າງ ແນວໃດໜໍ ? ຫາູ້ ຢາ່ ງຄືຼ :-

ນວິ ອຣເຄື່ອງຂວາງກ້ັນ ຄືຼ ກາມະສນັ ທະ ຄອບງາໍ ຈິຕແລູວ້ ເຮດັ
ປນັ ຍາໃຫູ້ຖອຍກາໍ ລງັ ;
ພະຍາບາດ ຄອບງໍາຈິຕແລວູ້ ເຮດັ
ນິວອຣເຄອ່ື ງຂວາງກັ້ນ ຄືຼ
ປັນຍາໃຫຖູ້ ອຍກາໍ ລງັ ; ຖນີ ະມດິ ທະ ຄອບງາໍ ຈິຕແລູ້ວ ເຮັດ

ນວິ ອຣເຄື່ອງຂວາງກັ້ນ ຄືຼ ອດຸ ທຈັ ຈະກກຸ ກຸຈຈະ ຄອບງໍາຈິຕແລູ້ວ
ປັນຍາໃຫ້ຖູ ອຍກາໍ ລັງ ;
ວຈິ ກິ ຈິ ສາ ຄອບງໍາຈິຕແລວູ້ ເຮດັ
ນິວອຣເຄອ່ື ງຂວາງກ້ັນ ຄືຼ
ເຮດັ ປັນຍາໃຫູ້ຖອຍກໍາລັງ ;

ນວິ ອຣເຄື່ອງຂວາງກ້ັນ ຄຼື
ປນັ ຍາໃຫຖູ້ ອຍກໍາລັງ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂທຸ ບ່ີ ລ່ໍ ະນວິ ອຣ ອນັ ເປນັ ເຄອື່ ງຂວາງກນັ້ ຈຕິ ໕ ຢາ່ ງເຫາົ່ຼ ນແ້ີ ລວູ້
ຈກັ ຮູ້ຊງ່ຶ ປະໂຍຊນຕ໌ ນົ ຫປຼື ະໂຍຊນຜ໌ ອ່ ນື່ ຫປຼື ະໂຍຊນ໌ທງັ ສອງຝາ່ ຍ ຫຈຼື ກັ ເຮດັ ໃຫແູ້ ຈ້ງູ
ຊ່ງຶ ຍານທສັ ສະນະອນັ ວິເສດ ອນັ ຄວນແກຄ່ ວາມເປນັ ອະຣຍິ ະ ຍງິ່ ກວ່າທມັ ມະດາ
ແຫງ່ ມະນສຸ ສ໌ ດວູ້ ຍປນັ ຍາອນັ ທຸບພະລະພາບ ໄຮກູ້ າໍ ລງັ ດງ່ັ ນ້ີ ນນັ້ ບ່ໍເປນັ ຖານະທີ່ຈະ
ມໄີ ດູ້. ພິກຂຸ ທ. ! ປຽບດັງ່ ແມນ່ ້ໍາທໄ່ີ ຫລງົ ຈາກພເຂາົ ໄຫໄປສ່ບ່ອນໄກ ມກີ ະແສແຮງ
ໄຫພດັ ສິ່ງຕ່າງໆໄປໄດູ້ ມີບຣຸ ຸສເປດີ ຊ່ອງທັງຫາຍທ່ີເຂົາຂດຸ ຂຶນ້ ດວູ້ ຍເຄອ່ື ງໄຖທັງ
ສອງຝງ່ັ ແມນ່ ໍ້ານນັ້ ເມື່ອເປັນເຊ່ນັ ນ້ີ ກະແສກາງແມນ່ ້ໍານ້ນັ ກໍໄຂວ່ເຂວໄຫຜດິ ທາງ
ບໄ່ໍ ຫໄປສບ່ ອ່ ນໄກ ບໍ່ມກີ ະແສແຮງ ບ່ໍໄຫພັດສ່ິງຕ່າງໆໄປໄດູ້, ນ້ີເຊັນ່ ໃດ ;

໑໓໕໘ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພິກຂຸ ທ. ! ຂໍນ້ ້ກີ ໍເຊ່ັນນ້ນັ ເໝຼືອນກັນ : ພິກຂຸທບີ່ ລ່ໍ ະນວິ ອຣ ອັນເປນັ ເຄອ່ື ງກີດກັ້ນຈິຕ
໕ ຢ່າງເຫ່ົາຼ ນ້ີແລວູ້ ຈັກຮູ້ຊງຶ່ ປະໂຍຊນຕ໌ ນົ ຫຼປື ະໂຍຊນ໌ຜ່ອນ່ື ຫປືຼ ະໂຍຊນ໌ທັງສອງຝ່າຍ
ຫຈຼື ັກເຮັດໃຫແູ້ ຈງູ້ ຊຶ່ງຍານທສັ ສະນະອັນວິເສດ ອັນຄວນແກ່ຄວາມເປນັ ອະຣຍິ ະ
ຍິ່ງກວ່າທັມມະດາແຫ່ງມະນຸສສ໌ ດວູ້ ຍປັນຍາອນັ ທຸບພະລະພາບ ໄຮ້ກູ ໍາລັງ ດ່ັງນີ້ ນນ້ັ
ບ່ໍແມນ່ ຖານະທ່ີຈະມໄີ ດ.ູ້

(ຕ່ໍໄປນີ້ ໄດູຕ້ ຣັດໂດຍປະຕິປກັ ຂະໄນ ຄືຼ ພິກຂຸລະນວິ ອຣ ແລູ້ວເຮດັ ຍານວິເສດໃຫແູ້ ຈູ້ງໄດ້ດູ ້ວູ ຍ
ປນັ ຍາອັນມີກໍາລງັ ເໝຼອື ນແມນ່ ້ໍາທ່ີເຂົາອັດຮຮົ່ວທັງສອງຝ່ັງເສຍແລ້ວູ ມີກະແສແຮງຫາຍ ສະນັນ້ ).
- ປນັ ຈກ. ອງັ . ໒໒/໗໒/໕໑.

ຈຕິ ຂຖີ້ ເີ່ ປນັ ສງ່ິ ທຕີ່ ່ໍາເກນີ ໄປ
ສາໍ ລບັ ການບນັ ລຊຸ ານ ແລະເຮດັ ໃຫແູ້ ຈງູ້ ມຄັ ຄຜ໌ ລົ

ພິກຂຸ ທ. ! ເພາະບ່ໍລະທມັ ໕ ຢ່າງ ບຸຄຄນົ ຈຶ່ງບຄ່ໍ ວນເຂ້ົາຢ່ຊຶ່ງປະຖົມມະຊານ
ທຕຸ ຢິ ະຊານ ຕະຕຢິ ະຊານ ຈະຕຕຸ ຖະຊານ ບ່ຄໍ ວນເພືອ່ ເຮັດໃຫແູ້ ຈູ້ງຊ່ຶງໂສຕາປັຕຕິ
ຜົລ ສະກະທາຄາມິຜົລ ອະນາຄາມິຜົລ ອະຣະຫນັ ຕະຜົລ. ທັມ ໕ ຢາ່ ງ ແນວໃດໜໍ ?
ຫູ້າຢາ່ ງຄຼື : ຄວາມຂ້ຖີ ອ່ີ າວາສ ຄວາມຂ້ຖີ ່ີຕະກນ ຄວາມຂີ້ຖ່ີລາບ ຄວາມຂ້ຖີ ີ່ວັນນະ
(ຄວາມດ)ີ ຄວາມຂຖ້ີ ທີ່ ັມ (ເຄອື່ ງໃຫູ້ບັນລຸມັຄຄ໌ຜົລ).

(ຕໍຈ່ າກນີ້ ໄດູ້ຕຣັດໂດຍໄນຍະກງົ ກນັ ຂູາ້ ມ ເຖິງການລະທມັ ໕ ຢາ່ ງນນ້ັ ແລວູ້ ຄວນເພ່ືອເຂົາ້ ຢ່
ໃນຊານ ແລະ ເຮດັ ໃຫ້ແູ ຈງູ້ ຊຶ່ງມັຄຄ໌ຜລົ ).

- ປນັ ຈກ. ອງັ . ໒໒/໓໐໒/໒໕໖-໒໕໗.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໕໙

ໝວດ ຊ. ວາ່ ດູ້ວຍ ປະກນິ ນະກະ (ປກີ ຫຍອ່ ຍ)

ຂໝີ້ ູ້ຽງຈຕິ ທຽບດງ່ັ ຂໝ້ີ ຽູ້ ງຄາໍ

ພິກຂຸ ທ. ! ຂໝ້ີ ຽູ້ ງແຫງ່ ຄາໍ ໕ ປະການ ເຫາຼົ່ ນີ້ ມີຢ່ ເປນັ ຂີ້ໝູ້ຽງເຮດັ ໃຫູຄ້ ໍາເສາົ້ ໝອງ
ມເີ ນອື້ ບອໍ່ ່ອນ ບ່ຄໍ ວນແກ່ການງານຂອງຊາ່ ງຕີຄໍາ ບໍສ່ ່ົງຣັດສະໝີ ມີເຊັນຜອ່ ຍ ແລະ
ບ່ເໍ ໝາະສົມແກ່ການລົງມຼືຂອງຊ່າງຕຄີ ໍາ. ຂ້ໝີ ຽູ້ ງ ໕ ປະການນັ້ນເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ຫູ້າ
ປະການຄຼື : ເຫກັ ໂລຫະ ກວ່ົ ຊນຼື ເງນິ . ພິກຂຸ ທ. ! ເມ່ືອໃດຄໍາປາສະຈາກຂີໝ້ ູ້ຽງ ໕
ປະການເຫາ່ົຼ ນແີ້ ລວູ້ ຄາໍ ນນັ້ ຍອ່ ມເປນັ ຄາໍ ມີເນອື້ ອອ່ ນ ຄວນແກກ່ ານງານຂອງຊ່າງ
ຕີຄໍາ ມີຣດັ ສະໝີ ເນອື້ ບຜໍ່ ອ່ ຍ ແລະເໝາະສມົ ແກ່ການລງົ ມືຼຂອງຊ່າງຕີຄໍາ. ຖາູ້ ໃຜ
ປາຖນາຈະເຮັດເຄ່ອື ງປະດບັ ຕາ່ ງໆເຊນ່ັ : ແຫວນ ຕຸູມ້ ຫ ສອູ້ ຍຄໍ ຫມຼື າໄລຄາໍ ກໍຕາມ
ກໍສາໍ ເລັດປະໂຍຊນ໌ແກເ່ ຂົານນັ້ , ນີ້ເຊັ່ນໃດ ;

ພິກຂຸ ທ. ! ຂນໍ້ ກ້ີ ໍເຊັ່ນນນັ້ ເໝືອຼ ນກັນ ; ຂໝີ້ ຽູ້ ງແຫງ່ ຈຕິ ໕ ປະການ ເຫົຼ່ານມີ້ ຢີ ່ ເປນັ
ຂີ້ໝຽູ້ ງເຮັດໃຫູ້ຈິຕເສ້ົາໝອງ ບອໍ່ ່ອນໂຍນ ບຄໍ່ ວນແກກ່ ານງານຂອງຈິຕ ບປໍ່ ະພສັ ສອຣ
ປັ່ນປວ່ ນ ແລະ ບ່ໍຕັ້ງໝັນ້ ໂດຍຖືຼກຕອູ້ ງ ເພື່ອຄວາມດັບສ້ິນໄປແຫງ່ ອາສະວະ. ຂ້ີໝູ້ຽງ
ແຫ່ງຈິຕ ໕ ປະການນນັ້ ແນວໃດໜໍ ? ຫາູ້ ປະການຄຼື : ກາມະສນັ ທະ ພະຍາບາດ
ຖນີ ະມດິ ທະ ອດຸ ທຈັ ຈະກກຸ ກຈຸ ຈະ ວິຈກິ ຈິ ສາ. ພິກຂຸ ທ. ! ເມອ່ື ໃດຈິຕປາສະຈາກ
ເຄ່ືອງເສ້ົາໝອງ ໕ ປະການເຫາ່ຼົ ນ້ແີ ລ້ວູ ຈິຕນັ້ນຍອ່ ມເປນັ ຈິຕອ່ອນໂຍນ ຄວນແກ່
ການງານຂອງຈິຕ ເປັນຈິຕປະພສັ ສອຣ ບໍ່ປ່ນັ ປ່ວນ ແລະ ຕັ້ງໝ້ັນໂດຍຖຼກື ຕອູ້ ງ ເພ່ືອ
ຄວາມດັບສິ້ນໄປແຫ່ງອາສະວະ.

- ປນັ ຈກ. ອງັ . ໒໒/໑໘/໒໓.

ສງ່ິ ທເີ່ ປນັ ສຽູ້ ນໜາມຕກ່ໍ ນັ ໂດຍທມັ ມະຊາຕ

ພິກຂຸ ທ. ! ຖຼກື ແລູ້ວ ຖືຼກແລູ້ວ ຕາມທມ່ີ ະຫາສາວກົ ເຫຼົາ່ ນ້ນັ ເມອ່ື ພະຍາກອນ ກໍ
ພະຍາກອນໂດຍຖຼກື ຕູ້ອງ. ພິກຂຸ ທ. ! ເຮົາກ່າວຊານວາ່ ມສີ ຽງເປັນສູຽ້ ນໜາມ ແທູ.້

໑໓໖໐ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ສູຽ້ ນໜາມ ໑໐ ຢາ່ ງເຫາົຼ່ ນມີ້ ີຢ.່ ສິບຢາ່ ງ ແນວໃດໜໍ ? ສບິ ຢາ່ ງຄຼື :-

ຄວາມຍນິ ດໃີ ນການຄກຸ ຄດີ ວູ້ ຍໝ່ ເປນັ ສູ້ຽນໜາມແກ່ ຜຍ່ ນິ ດໃີ ນປະວເິ ວກ ;
ການຕາມປະກອບໃນສພຸ ະນມິ ິຕ ເປັນສູ້ຽນໜາມແກ່ ຜ່ຕາມປະກອບໃນ
ອະສພຸ ະນມິ ຕິ ;
ການເບງ່ິ ການຫນ້ິ ເປັນສູ້ຽນໜາມແກ່ ຜຄ່ ມຸູ້ ຄອງທະວາຣໃນອນິ ຊທີ ງັ ຫາຍ ;
ການກຽ່ ວຂອູ້ ງກບັ ມາຕຄຸ າມ ເປນັ ສູຽ້ ນໜາມແກ່ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ;
ສຽງ ເປນັ ສຽູ້ ນໜາມແກ່ ປະຖມົ ມະຊານ ;
ວຕິ ກົ ວິຈາຣ ເປັນສຽູ້ ນໜາມແກ່ ທຕຸ ຢິ ະຊານ ;
ປຕີ ິ ເປັນສຽູ້ ນໜາມແກ່ ຕະຕຢິ ະຊານ ;
ອສັ ສາສະປສັ ສາສະ ເປັນສຽູ້ ນໜາມແກ່ ຈະຕຕຸ ຖະຊານ ;
ສນັ ຍາແລະເວທະນາ ເປັນສູ້ຽນໜາມແກ່ ສນັ ຍາເວທະຢຕິ ະນໂິ ຣດສະມາບຕັ ;
ຣາຄະ ເປັນສູ້ຽນໜາມ ໂທສະ ເປນັ ສູ້ຽນໜາມ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ພວກເຈາົ້ ຈງົ່ ເປນັ ຜບ່ ມ່ໍ ສີ ຽູ້ ນໜາມຢ່ເທນ້ີ . ພກິ ຂຸ ທ. ! ພວກເຈາົ້ ຈງົ່ ເປນັ
ຜໝ່ ດົ ສຽູ້ ນໜາມຢເ່ ທນີ້ . ພກິ ຂຸ ທ. ! ພຣະອຣໍ ະຫນັ ຕ໌ທງັ ຫາຍ ເປນັ ຜບ່ ມ່ໍ ສີ ຽູ້ ນໜາມ
ໝດົ ສູ້ຽນໜາມ ແລ.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໑໔໕/໗໒.

(ໜາມທສີ ິບ ຄຼຣື າຄະ ແລະໂທສະ ເປັນໜາມ ແຕບ່ ລ່ໍ ະບຸວ່າ ເປນັ ໜາມແກ່ສງິ່ ໃດຄຼດື ັ່ງຂຂ້ໍ ູ້າງ
ເທິງໆ ; ເຂົ້າໃຈວາ່ ເປັນໜາມແກ່ທມັ ທ່ົວໄປ. ການທີບ່ ລໍ່ ະບຸໂມຫະ ວ່າເປັນໜາມດວູ້ ຍ ເຂ້ົາໃຈວາ່
ເປັນເພາະໂມຫະ ບມ່ໍ ີລກັ ສະນະສຽບແທງຄືຼດ່ງັ ໜາມ ຫຼືຄດຼື ັ່ງຣາຄະ ແລະໂທສະ).

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໖໑

ການຢປ່ າ່ ກບັ ການຈະເຣນີ ສະມາທິ ສໍາລບັ ພິກຂບຸ າງອງົ

“ຂາູ້ ແຕ່ພຣະອງົ ຜ່ຈະເຣີນ ! ຂາູ້ ນູ້ອຍມີຄວາມປະສງົ ຈະເສບເສນາສະນະອັນມິດງຽບ ຄຼື : ປາ່
ຫຼືປ່າປຽ່ ວ”.

ອບຸ າລີ ! ເສນາສະນະອັນມດິ ງຽບ ຄຼປື ່າ ຫຼືປ່າປຽ່ ວ ຢໄ່ ດູຍ້ າກ ປະວເິ ວກ ເຮັດໄດູ້
ຍາກ ຄວາມຢຄ່ ນົ ດຽວ ເປັນສິງ່ ທຍ່ີ ິນດຍີ າກ ປ່າມັກຈະດງຶ ໄປເສຍ ຊ່ຶງໃຈຂອງພິກຂຸຜ່
ບໄ່ໍ ດູ້ສະມາທຢິ ່. ອຸບາລີ ! ຜ່ໃດເວ້າົ ວາ່ “ເຮົາບ່ໄໍ ດູສ້ ະມາທິ ເຮົາຈະໄປຢໃ່ ນ
ເສນາສະນະອນັ ມດິ ງຽບ ຄືຼປ່າ ຫຼືປາ່ ປ່ຽວ” ດ່ງັ ນີ້ ເຂົານນ້ັ ຍອ່ ມຫວັງຜລົ ຂໍນ້ ້ີ ຄືຼ ຈຕິ ຈັກ
ຈມົ ລງົ ຫືຼຈຕິ ຈັກປວິ ໄປ.

ອບຸ າລີ ! ປຽບດງ່ັ ວັງນໍາ້ ໃຫຍ່ ມີຢ່. ຊ້າູ ງພາຍສງເຈັດຣັຕນ໌໑ ຫຼືເຈດັ ຣັຕນ໌ເຄ່ິງ ມາສ່
ບອ່ ນນ້ັນແລູ້ວຄິດວ່າ “ເຮົາຈະລົງສ່ວັງນາ້ໍ ນ້ີ ແລູວ້ ຫິ້ນນໍ້າ ລູ້າງຫແດ່ ຫ້ນິ ນໍ້າ ລາູ້ ງຫັງ
ແດ່ ແລູວ້ ກອໍ າບກດໍ ມື່ ແລູ້ວຂນຶ້ ຈາກວັງນໍາ້ ແລວູ້ ຜາ່ ຍໄປຕາມປາຖນາ” ດ່ັງນີ້ ; ຊູ້າງ
ນັນ້ ເຮັດໄດູ້ດງ່ັ ນັ້ນ, ເພາະເຫຕໃດໜໍ ? ອຸບາລີ ! ເພາະເຫຕວາ່ ຊູ້າງນນັ້ ໂຕໃຫຍ່ ຈ່ຶງ
ອາດຢງ່ັ ລົງໃນນາໍ້ ວັງເລິກໄດູ.້ ເມ່ືອນັ້ນ ກະຕາ່ ຍ ຫຼແື ມວປາ່ ມາເຫັນຊາູ້ ງນ້ນັ ແລູ້ວຄິດ
ວ່າ “ຊູາ້ ງຈະເປນັ ອນັ ໃດມາແຕ່ໃສ ເຮາົ ກໍຈະເປນັ ອັນໃດແຕໃ່ ສມາ ດັ່ງນນ້ັ ເຮາົ ຈະລງົ
ສ່ວງັ ນໍ້ານ້ີ ແລູວ້ ຫ້ິນນ້າໍ ລາູ້ ງຫແດ່ ຫນິ້ ນໍ້າ ລູາ້ ງຫງັ ແດ່ ແລູ້ວກໍອາບກໍດມື່ ແລູ້ວຂຶ້ນ
ຈາກວງັ ນ້ໍາ ແລູ້ວຜາ່ ຍໄປຕາມປາຖນາ” ດັງ່ ນີ້ ; ກະຕາ່ ຍ ຫຼືແມວປ່ານນັ້ ໂດດລົງສ່
ວງັ ນ້ໍານັ້ນໂດຍບໍ່ພິຈາຣະນາ ຜົລທ່ີມນັ ຫວັງໄດ້ຄູ ືຼ : ຈົມຈົມດງິ່ ລົງໄປ ຫຼືປິວໄປຕາມ
ກະແສນໍາ້ . ຂນໍ້ ນ້ັ ເພາະເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະວ່າກະຕາ່ ຍ ຫຼແື ມວປາ່ ນັນ້ ໂຕມັນນູອ້ ຍ
ຈງຶ່ ບ່ອໍ າດຢ່ັງລງົ ໃນວັງນໍາ້ ເລກິ , ນີ້ເຊັ່ນໃດ ; ອບຸ າລີ ! ຂໍນ້ ້ີກໍເຊັ່ນນັນ້ ກາ່ ວຄືຼ ຜ່ໃດເວົ້າ
ວ່າ “ເຮົາບ່ໍໄດ້ສູ ະມາທິ ເຮົາຈະໄປຢ່ໃນເສນາສະນະອັນມດິ ງຽບ ຄປຼື ່າ ຫປຼື ່າປຽ່ ວ”
ດ່ງັ ນີ້ ເຂາົ ນັນ້ ຍ່ອມຫວັງຜລົ ຂນ້ໍ ້ີ ຄືຼ ຈິຕຈະຈົມລງົ ຫືຼຈິຕຈະປິວໄປ.

໑. ໜງ່ຶ ຣຕັ ນທ໌ ກໍ່ ັບ ໒ ວທິ ັດຖິ, ທທ່ໍ ທີ່ ດົ ສອບກັນໃນປະເທດເຮົາແລວູ້ ປາກົດວາ່ ໜງຶ່ ວທິ ດັ ຖິ
ປະມານທ່ໍກັບ ໑ ຟຸດ.

໑໓໖໒ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

(ເນອ້ື ຄວາມຂໍ້ນີ້ ສະແດງວາ່ ການອອກໄປຢ່ປາ່ ບ່ໍໄດ້ໝູ າະສົມສໍາລັບທຸກຄນົ . ຜ່ໃດຄິດວາ່ ຈະ
ບນັ ລຸປະຖົມມະຊານ ທຸຕິຢະຊານ ຈນົ ວ່າເຖງິ ສັນຍາເວທະຢຕິ ະນິໂຣດ ອນັ ບມໍ່ ອີ າສະວະ ດູວ້ ຍ
ເຫຕພຽງວາ່ ຢ່ປ່າຢາ່ ງດຽວນນ້ັ ບໍອ່ າດຈະສໍາເລັດໄດູ້ ເພາະບ່ໍຊວ່ື າ່ ເປັນຜ່ຕາມເຖິງປະໂຍຊນຕ໌ ົນ
(ອະນຸປປຕັ ຕະສະທັຕຖະ) ໄດູດ້ ູວ້ ຍເຫຕສັກແຕ່ວາ່ ຢປ່ າ່ ; ດງ່ັ ນ້ັນພຣະອົງຈຶງ່ ຕຣດັ ກັບພິກຂຸອຸບາ
ລວີ າ່ :-)

ອຸບາລີ ! ເຈົ້າຈງົ່ ຢໃ່ ນໝສ່ ງົ ຄເ໌ ທນີ້ ຄວາມຜາສກຸ ຈະມແີ ກເ່ ຈາ້ົ ຜຢ່ ໃ່ ນໝສ່ ງົ ຄ,໌
ດງ່ັ ນ້ີ.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໒໑໖/໙໙.

ລາໍ ດັບພດຶ ຕິຈິຕຂອງຜ່ທຈີ່ ະເປນັ ຢດ່ ູ້ວຍຄວາມບ່ປໍ ະມາດ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄົນເປນັ ຜ່ ມປີ ກົ ກະຕຢິ ດ່ ວູ້ ຍຄວາມບປໍ່ ະມາດ ເປັນແນວໃດໜໍ ?

ພິກຂຸ ທ. ! ເມ່ອື ບຸຄຄົນສງັ ລວມ ຈັກຂນຸ ທຣີ ຢ່ ຈຕິ ຍ່ອມບ່ໍເກຼືອກກົ້ວໃນຮບທງັ ຫາຍ
ທີຈ່ ະຍອ່ ມຮູ້ແຈງູ້ ດວູ້ ຍຈກັ ຂຸ ; ເມືອ່ ເຂາົ ມີຈິຕບ່ໍເກຼືອກກ້ວົ ປາໂມທຍ໌ຍອ່ ມເກດີ ; ເມ່ືອ
ປາໂມທຍ໌ເກີດແລວູ້ ປີຕິຍ່ອມເກດີ ; ເມື່ອມໃີ ຈປີຕິ ກາຍຍອ່ ມສະງບົ ; ຜ່ມກີ າຍສະງົບ
ຍອ່ ມຢເ່ ປັນສຸຂ ; ຈິຕຂອງຜ່ມີສຸຂ ຍ່ອມຕງັ້ ໝັ້ນ ; ເມ່ືອຈິຕຕັ້ງໝນ້ັ ແລູ້ວ ທັມທັງຫາຍ
ຍ່ອມປາກົດ ; ເພາະທັມທງັ ຫາຍປາກົດ ບຄຸ ຄນົ ນນັ້ ຍອ່ ມເຖິງຊ່ຶງການນບັ ວາ່ ເປນັ ຜ່
ມີປກົ ກະຕິ ຢດ່ ູ້ວຍຄວາມບ່ປໍ ະມາດໂດຍແທ.ູ້

(ໃນກລໍ ະນແີ ຫງ່ ໂສຕະ ຄານະ ຊວິ ຫາ ກາຢະ ແລະ ມະນະ ກມໍ ີຂຄ້ໍ ວາມທ່ຕີ ຣດັ ໄວແູ້ ບບດຽວ
ກນັ ).

ພິກຂຸ ທ. ! ເຊ່ັນນີ້ແລ ຊື່ວ່າບຸຄຄົນຜ່ມີປົກກະຕິ ຢດ່ ວູ້ ຍຄວາມບໍ່ປະມາດ.

(ໃນກໍລະນີແຫງ່ ຜມ່ ປີ ົກກະຕຢິ ດ່ ວູ້ ຍຄວາມປະມາດ ກໍຕຣດັ ໄວໂູ້ ດຍໄນຍະກົງກນັ ຂ້າູ ມ).

- ສລາ. ສງັ . ໑໘/໙໘/໑໔໔.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໖໓

ສັຈຈະສນັ ຍາອນັ ສຂຸ ຸມຍ່ງິ ຂນຶ້ ໄປຕາມລະດບັ ໃນຮບຊານສີ່

(ກລໍ ະນຂີ ອງປະຖມົ ມະຊານ)

ໂປຖະປາທະ ! ເມ່ອື ພິກຂຸນນັ້ ມອງເຫນັ ນິວອຣທັງຫູ້າເຫຼ່ົານ້ີ ທີ່ຕນົ ລະໄດ້ແູ ລູວ້ ຢ່
ປາໂມທຍ໌ຍ່ອມເກີດ ; ເມືອ່ ປາໂມທຍ໌ເກີດແລ້ວູ ປີຕຍິ ອ່ ມເກີດ ; ກາຍຂອງຜ່ມໃີ ຈປີຕິ
ຍອ່ ມສະງົບລະງັບ ; ຜ່ມກີ າຍສະງບົ ລະງບັ ຍອ່ ມສະເຫວຍີ ສຸຂ ; ຈຕິ ຂອງຜ່ມີສຸຂ
ຍ່ອມຕ້ງັ ໝັ້ນ. ພິກຂຸນ້ັນ ເພາະສະຫງັດຈາກກາມ ສະຫງດັ ຈາກອະກສຸ ົລທັມທງັ ຫາຍ
ຈງ່ຶ ບນັ ລຸ ຊານທໜີ ງ່ຶ ອນັ ມວີ ິຕົກວິຈາຣ ມີປີຕແິ ລະສຸຂ ອັນເກີດແຕວ່ ເິ ວກ ແລ້ວູ ແລຢ່.
ສັນຍາໃນກາມ ອນັ ມໃີ ນກາລກ່ອນຂອງເຂົານນັ້ ຍ່ອມດັບໄປ ; ສັຈຈະສນັ ຍາອນັ
ລະອຽດໃນປຕີ ແິ ລະສຂຸ ທເີ່ ກດີ ແຕວ່ ເິ ວກ ຍ່ອມມຂີ ຶ້ນໃນສະໄໝນ້ນັ , ເຂາົ ຍ່ອມເປັນຜ່
ມສີ ຈັ ຈະສັນຍາອັນລະອຽດໃນປີຕິ ແລະສຸຂທເ່ີ ກດີ ແຕ່ວເິ ວກໃນສະໄໝນ້ນັ . ເພາະ
ການສຶກສາເຊ່ັນນ້ີ ສັນຍາຢ່າງໜງຶ່ ຍອ່ ມເກດີ ຂຶນ້ , ສັນຍາຢ່າງໜຶ່ງຍ່ອມດັບໄປ. ແມນ່
ວ່ານ້ີ ກເໍ ປັນການສຶກສາ.

(ກລໍ ະນຂີ ອງທຸຕຢິ ະຊານ)

ໂປຖະປາທະ ! ຂ້ໍອືນ່ ຍັງມອີ ກີ : ພກິ ຂຸ ເພາະສະງບົ ວິຕົກວຈິ າຣເສຍໄດູ້ ຈ່ງຶ ບັນລຸ
ຊານທສີ ອງ ອັນເປນັ ເຄອື່ ງຜອ່ ງໃສແຫ່ງໃນພາຍໃນ ນາໍ ໃຫູ້ເກີດສະມາທິມີອາຣມົ ອັນ
ດຽວ ບໍ່ມວີ ຕິ ກົ ວິຈາຣ ມີແຕ່ປີຕິແລະສຸຂ ອນັ ເກດີ ແຕ່ສະມາທແິ ລູ້ວແລຢ.່ ສຈັ ຈະ
ສນັ ຍາອັນລະອຽດໃນປີຕແິ ລະສຸຂ ທ່ີເກີດແຕ່ວເິ ວກ ທ່ມີ ໃີ ນກາລກ່ອນຂອງເຂົານັ້ນ
ຍ່ອມດບັ ໄປ ; ສຈັ ຈະສນັ ຍາອນັ ລະອຽດໃນປີຕິ ແລະສຂຸ ທເ່ີ ກດີ ແຕສ່ ະມາທິ ຍ່ອມມີ
ຂຶ້ນໃນສະໄໝນນັ້ , ເຂົາຍ່ອມເປັນຜ່ມສີ ັຈຈະສນັ ຍາ ອັນລະອຽດໃນປີຕິແລະສຸຂ ທີ່
ເກີດແຕ່ສະມາທໃິ ນສະໄໝນນັ້ . ເພາະການສຶກສາເຊ່ັນນ້ີ ສັນຍາຢ່າງໜງ່ຶ ຍອ່ ມເກີດ
ຂນຶ້ , ສັນຍາຢາ່ ງໜງ່ຶ ຍອ່ ມດັບໄປ. ແມ່ນວ່ານີ້ ກເໍ ປນັ ການສກຶ ສາ.

໑໓໖໔ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

(ກລໍ ະນຂີ ອງຕະຕຢິ ະຊານ)

ໂປຖະປາທະ ! ຂໍ້ອ່ືນຍງັ ມີອກີ : ພິກຂຸ ເພາະຄວາມຈາງຄາຍໄປແຫ່ງປີຕິ ເປັນຜ່ຢ່
ອເຸ ປກຂາ ມີສະຕສິ ັມປະຊນັ ຍະ ສະເຫວີຍສຸຂດ້ວູ ຍນາມກາຍ ຈ່ງຶ ບັນລຸ ຊານທສີ າມ
ອນັ ເປັນຊານທພີ່ ຣະອະຣຍິ ະເຈ້າົ ກ່າວວ່າ “ຜ່ໄດູ້ບັນລຊຸ ານນີ້ ເປັນຜ່ຢອ່ ເຸ ປກຂາ ມີ
ສະຕິ ຢ່ເປັນສຸຂ” ດັ່ງນ້ີ ແລູ້ວແລຢ.່ ສຈັ ຈະສັນຍາອັນລະອຽດໃນປີຕິ ແລະສຸຂ ອນັ
ເກີດແຕສ່ ະມາທິ ທີ່ມີໃນກາລກ່ອນຂອງເຂົານ້ນັ ຍ່ອມດບັ ໄປ ; ສຈັ ຈະສນັ ຍາອນັ
ລະອຽດ ໃນອຸເປກຂາສຂຸ ຍອ່ ມມີຂ້ຶນ ໃນສະໄໝນ້ັນ, ເຂົາຍອ່ ມເປນັ ຜ່ມສີ ັຈຈະສນັ ຍາ
ອນັ ລະອຽດໃນອເຸ ປກຂາສຸຂ ໃນສະໄໝນ້ັນ. ເພາະການສກຶ ສາເຊັນ່ ນ້ີ ສັນຍາຢາ່ ງໜ່ຶງ
ຍອ່ ມເກີດຂຶ້ນ, ສນັ ຍາຢ່າງໜງ່ຶ ຍ່ອມດບັ ໄປ. ແມ່ວ່ານ້ີ ກເໍ ປັນການສຶກສາ.

(ກລໍ ະນຂີ ອງຈະຕຕຸ ຖະຊານ)

ໂປຖະປາທະ ! ຂ້ໍອື່ນຍັງມອີ ກີ : ພິກຂຸ ເພາະລະສຸຂ ແລະລະທກຸ ຂ໌ເສຍໄດ,ູ້ ເພາະ
ຄວາມດບັ ຫາຍໄປແຫ່ງໂສມະນສັ ສະ ແລະໂທມະນັສສະ ໃນກາລກ່ອນ, ຈ່ຶງບັນລຸ
ຊານທສີ ່ີ ອັນບໍທ່ ກຸ ຂ໌ບໍສ່ ຸຂ ມີແຕຄ່ ວາມທສ່ີ ະຕເິ ປນັ ທັມມະຊາຕບໍຣສິ ຸດ ເພາະອເຸ ປກ
ຂາແລວູ້ ແລຢ.່ ສັຈຈະສັນຍາອນັ ລະອຽດໃນອເຸ ປກຂາສຸຂ ທມ່ີ ີໃນກາລກ່ອນຂອງເຂາົ
ນັ້ນ ຍອ່ ມດບັ ໄປ ; ສຈັ ຈະສນັ ຍາອນັ ລະອຽດ ໃນອະທກຸ ຂະມະສຸຂ ຍອ່ ມມີຂນ້ຶ ໃນ
ສະໄໝນັນ້ , ເຂາົ ຍ່ອມເປັນຜ່ມີສຈັ ຈະສນັ ຍາອັນລະອຽດ ໃນອະທຸກຂະມະສຸຂະ ໃນ
ສະໄໝນນ້ັ . ເພາະການສຶກສາເຊນ່ັ ນີ້ ສັນຍາຢ່າງໜງ່ຶ ຍອ່ ມເກີດຂ້ຶນ, ສນັ ຍາຢ່າງໜງ່ຶ
ຍ່ອມດັບໄປ. ແມ່ນວ່ານີ້ ກໍເປັນການສຶກສາ.

(ໃນກລໍ ະນແີ ຫງ່ ອາກາສານັນຈາຢະຕະນະ ວນິ ຍານນັ ຈາຢະຕະນະ ແລະ ອາກນິ ຈນັ ຍາຢະ
ຕະນະ ກໍມຂີ ຄໍ້ ວາມທ່ີຕຣັດໄວູ້ຮບແບບດຽວກັນ).

- ສ.ີ ທ.ີ ໙/໒໒໖-໒໒໗/໒໗໙-໒໘໒.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໖໕

ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕຊິ ະນດິ ທຍ່ີ ງັ ມອີ ປຸ ະສກັ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ບຸຄຄນົ ໔ ຈໍາພວກເຫົຼາ່ ນມີ້ ຢີ ່ ຫາໄດ້ຢູ ່ໃນໂລກ. ສີ່ຈໍາພວກແນວໃດໜໍ ?
ສີຈ່ າໍ ພວກຄືຼ :-

໑. ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸໃນກໍລະນີນ້ີ ເຂາົ້ ເຖງິ ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕອິ ນັ ສະງບົ ຢາ່ ງໃດຢ່າງໜງຶ່
ແລູ້ວແລຢ.່ ເຂົາຍ່ອມ (ອາໄສເຈໂຕວມິ ຸຕຕິນັນ້ ) ເຮດັ ໃນໃຈຊງ່ຶ ສກັ ກາຢະນິໂຣດ
(ຄວາມດບັ ແຫງ່ ສັກກາຢະ), ເມືອ່ ເຂົາເຮັດໃນໃຈຊ່ຶງສັກກາຢະນິໂຣດ, ຈິຕຂອງເຂາົ (ກໍ
ຍງັ ) ບແ່ໍ ລນ່ ໄປ ບ່ເໍ ຫ້ອື ມໃສ ບ່ໍດາໍ ຣງົ ຢ່ ບນ່ໍ ູ້ອມໄປ ໃນສັກກາຢະນໂິ ຣດ. ຄວາມ
ເປນັ ເຊັ່ນນີຂ້ ອງພິກຂຸນັນ້ ເຮດັ ໃຫູ້ເຂາົ ຫວັງສກັ ກາຢະນິໂຣດບໄ່ໍ ດູ້. ປຽບດ່ັງບຣຸ ສຸ ມືຼ
ເປື້ອນຕງັ ໜຽວຈບັ ກ່ິງໄມູ,້ ມຂືຼ ອງເຂາົ ກໍຄາຢ່ ຈບັ ຢ່ ຕດິ ຢ່ (ບເ່ໍ ປນັ ອິດສະຫະ), ນີເ້ ຊນ່ັ ໃດ ;
ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸທເ່ີ ຂ້າົ ເຖງິ ເຈໂຕວິມຕຸ ຕິ ອນັ ສະງົບຢ່າງໃດຢາ່ ງໜງ່ຶ ແລູວ້ ແລຢ່. ເຂົາ
ຍອ່ ມເຮດັ ໃນໃຈຊງ່ຶ ສັກກາຢະນິໂຣດ, ເມືອ່ ເຂົາເຮດັ ໃນໃຈຊ່ຶງສັກກາຢະນິໂຣດຢ່, ຈິຕ
ຂອງເຂາົ (ກໍຍັງ) ບແໍ່ ລນ່ ໄປ ບ່ເໍ ຫື້ອມໃສ ບໍ່ດາໍ ຣງົ ຢ່ ບໍ່ນ້ອູ ມໄປ ໃນສກັ ກາຢະນໂິ ຣດ.
ຄວາມເປນັ ເຊັນ່ ນ້ີຂອງພິກຂຸນນັ້ ເຮດັ ໃຫເູ້ ຂົາຫວັງສກັ ກາຢະນິໂຣດບ່ໍໄດ,ູ້ ເຊັ່ນນນ້ັ
ເໝືອຼ ນກນັ .

໒. ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸໃນກລໍ ະນີນ້ີ ເຂາ້ົ ເຖງິ ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕອິ ນັ ສະງບົ ຢາ່ ງໃດຢາ່ ງໜງຶ່
ແລ້ວູ ແລຢ່. ເຂາົ ຍ່ອມ (ອາໄສເຈໂຕວມິ ຸຕຕນິ ນ້ັ ) ເຮດັ ໃນໃຈຊງຶ່ ສກັ ກາຢະນິໂຣດ, ເມ່ືອ
ເຂາົ ເຮດັ ໃນໃຈຊງຶ່ ສັກກາຢະນໂິ ຣດຢ່, ຈິຕຂອງເຂາົ ກແໍ ລນ່ ໄປ ເຫື້ອມໃສ ດໍາຣງົ ຢ່
ນອູ້ ມໄປ ໃນສກັ ກາຢະນິໂຣດ, ຄວາມເປນັ ເຊ່ັນນ້ີຂອງພິກຂຸນັນ້ ເຮດັ ໃຫເູ້ ຂາົ ຫວງັ
ສກັ ກາຢະນໂິ ຣດໄດູ້. ປຽບດັ່ງບຣຸ ຸສມສືຼ ະອາດຈບັ ກງິ່ ໄມ້,ູ ມຂືຼ ອງເຂົາກບໍ ່ໍຄາຢ່ ບໍ່ຈບັ ຢ່
ບຕ່ໍ ິດຢ່ (ຍງັ ເປນັ ອດິ ສະຫະ), ນ້ເີ ຊນ່ັ ໃດ ;

໑໓໖໖ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸທ່ີເຂົ້າເຈໂຕວິມຸຕຕິ ອນັ ສະງບົ ຢາ່ ງໃດຢ່າງໜງ່ຶ ແລວູ້ ແລຢ່. ເຂົາຍ່ອມ
ເຮັດໃນໃຈຊງຶ່ ສັກກາຢະນໂິ ຣດ, ເມ່ືອເຂົາເຮັດໃນໃຈຊງຶ່ ສກັ ກາຢະນໂິ ຣດຢ່, ຈຕິ ຂອງ
ເຂົາກໍແລນ່ ໄປ ເຫ້ອື ມໃສ ດໍາຣງົ ຢ່ ນອູ້ ມໄປ ໃນສກັ ກາຢະນິໂຣດ, ຄວາມເປັນເຊ່ັນນີ້
ຂອງພິກຂນຸ ້ັນ ເຮັດໃຫ້ເູ ຂາົ ຫວງັ ສັກກາຢະນໂິ ຣດໄດ້,ູ ເຊັ່ນນນ້ັ ເໝຼືອນກນັ .

໓. ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸໃນກລໍ ະນີນ້ີ ເຂາ້ົ ເຖງິ ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕອິ ນັ ສະງບົ ຢ່າງໃດຢາ່ ງໜງ່ຶ
ແລວູ້ ແລຢ.່ ເຂາົ ຍອ່ ມ (ອາໄສເຈໂຕວມິ ຸຕຕິນ້ນັ ) ເຮດັ ໃນໃຈຊງ່ຶ ອະວິຊຊາປະເບດະ
(ການທໍາລາຍແຫງ່ ອະວຊິ ຊາ), ເມ່ືອເຂົາເຮັດໃນໃຈຊງຶ່ ອະວິຊຊາປະເບດະຢ່, ຈິຕຂອງ
ເຂາົ (ກຍໍ ງັ ) ບແໍ່ ລນ່ ໄປ ບ່ເໍ ຫ້ອື ມໃສ ບ່ໍດໍາຣງົ ຢ່ ບໍ່ນອູ້ ມໄປ ໃນອະວິຊຊາປະເບດະ,
ຄວາມເປນັ ເຊ່ນັ ນຂ້ີ ອງພິກຂຸນນ້ັ ເຮດັ ໃຫເູ້ ຂາົ ຫວງັ ອະວຊິ ຊາປະເບດະບໄໍ່ ດູ້. ປຽບ
ດັງ່ ຊັມພາລີ໑ ອັນເຮັດມາແລ້ວູ ຫາຍປີ ຄົນເຂົາປດິ ທາງໄຫເຂ້ົາຂອງມນັ ເສຍ ແລະ
ເປີດທາງນໍາ້ ໄຫອອກໄວທູ້ ງັ ໝົດ ທັງຝນົ ກໍບຕ່ໍ ກົ ຕາມລະດກາລ ເມືອ່ ເປັນເຊ່ນັ ນ້ີ ການ
ທ່ີຈະມີນາໍ້ ໄຫອອກຈາກຄນັ ຄ ແຫ່ງຂຸມສ້າູ ງໃຫຍ່ນັ້ນ ກໍເປນັ ອັນບ່ມໍ ຫີ ວັງ, ນ້ີເຊ່ັນໃດ ;
ພິກຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸທເີ່ ຂາົ້ ເຖງິ ເຈໂຕວມິ ຸຕຕິ ອັນສະງບົ ຢ່າງໃດຢ່າງໜງຶ່ ແລູ້ວແລຢ.່ ເຂາົ
ຍອ່ ມເຮດັ ໃນໃຈຊງຶ່ ອະວຊິ ຊາປະເບດະ, ເມ່ືອເຂົາເຮດັ ໃນໃຈຊ່ຶງອະວຊິ ຊາປະເບດະ
ຢ່, ຈຕິ ຂອງເຂົາ (ກຍໍ ັງ) ບໍ່ແລ່ນໄປ ບເ່ໍ ຫ້ອື ມໃສ ບດໍ່ ໍາຣງົ ຢ່ ບນ່ໍ ູອ້ ມໄປ ໃນອະວິຊຊາ
ປະເບດະ, ຄວາມເປນັ ເຊັນ່ ນຂ້ີ ອງພກິ ຂຸນ້ນັ ເຮັດໃຫູເ້ ຂາົ ຫວັງອະວິຊຊາປະເບດະ
ບ່ໄໍ ດູ້, ເຊັ່ນນັ້ນເໝຼືອນກັນ.

໑. ຂມຸ ສູ້າງຂະໜາດໃຫຍ່ ບ່ອນຖ້ິມຂອງເປິະເປອ້ື ນປະຈໍາເມຼອື ງ ມີຄັນຄ.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນສມັ ມາສະມາທິ ໑໓໖໗

໔. ພກິ ຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸໃນກລໍ ະນີນ້ີ ເຂ້ົາເຖງິ ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕິ ອນັ ສະງບົ ຢ່າງໃດຢາ່ ງໜງ່ຶ
ແລ້ວູ ແລຢ.່ ເຂົາຍອ່ ມ (ອາໄສເຈໂຕວິມຸຕຕນິ ນັ້ ) ເຮດັ ໃນໃຈຊງ່ຶ ອະວິຊຊາປະເບດະ,
ເມ່ືອເຂົາເຮດັ ໃນໃຈຊ່ຶງອະວິຊຊາປະເບດະຢ,່ ຈິຕຂອງເຂາົ ກແໍ ລນ່ ໄປ ເຫອື້ ມໃສ
ດໍາຣງົ ຢ່ ນ້ອູ ມໄປ ໃນອະວຊິ ຊາປະເບດະ, ຄວາມເປັນເຊັ່ນນີ້ຂອງພິກຂນຸ ນ້ັ ເຮດັ ໃຫູ້
ເຂາົ ຫວງັ ອະວຊິ ຊາປະເບດະໄດູ້. ປຽບດັງ່ ຊັມພາລີ ອນັ ເຮັດມາແລູ້ວຫາຍປີ ຄນົ ເຂາົ
ເປດີ ທາງໄຫເຂົາ້ ຂອງມນັ ແລະປດິ ທາງນາ້ໍ ໄຫອອກໄວູ້ທງັ ໝົດ ທງັ ຝົນກຕໍ ກົ ຕາມ
ລະດກາລ ເມ່ອື ເປັນເຊັ່ນນ້ີ ການທີ່ຈະມີນ້ໍາໄຫອອກຈາກຄນັ ຄແຫ່ງຂມຸ ສາູ້ ງໃຫຍ່ນັນ້
ກເໍ ປນັ ອນັ ຫວງັ ໄດູ້, ນ້ີເຊນັ່ ໃດ ; ພກິ ຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸທີເ່ ຂາົ້ ເຖງິ ເຈໂຕວິມຸຕຕິ ອັນສະງົບ
ຢາ່ ງໃດຢ່າງໜງ່ຶ ແລວູ້ ແລຢ.່ ເຂົາຍອ່ ມເຮັດໃນໃຈຊງຶ່ ອະວິຊຊາປະເບດະ, ເມືອ່ ເຂາົ
ເຮັດໃນໃຈຊງຶ່ ອະວິຊຊາປະເບດະຢ,່ ຈຕິ ຂອງເຂົາກໍແລ່ນໄປ ເຫ້ືອມໃສ ດໍາຣງົ ຢ່
ນູ້ອມໄປ ໃນອະວຊິ ຊາປະເບດະ. ຄວາມເປັນເຊ່ັນນ້ຂີ ອງພິກຂຸນນັ້ ເຮດັ ໃຫເູ້ ຂົາຫວັງ
ອະວິຊຊາປະເບດະໄດູ້, ເຊ່ັນນນັ້ ເໝອືຼ ນກັນ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄົນ ໔ ຈາໍ ພວກເຫົຼາ່ ນແ້ີ ລ ມີຢ່ ຫາໄດ້ຢູ ່ ໃນໂລກ.

ຈຕກຸ ກ. ອງັ . ໒໑/໒໒໓-໒໒໕/໑໗໘.

ນດິ ເທສ ໒໑

ວາ່ ດວູ້ ຍສມັ ມາສະມາທິ

ຈົບ

໑໓໖໘ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ນິດເທສ ໒໒ ວາ່ ດວູ້ ຍ ຂຄ້ໍ ວາມສະຫບຼຸ ເລ່ືອງມຄັ ຄະ

(ມີ ໗໕ ເລອື່ ງ)

ໝວດ ກ. ວາ່ ດວູ້ ຍ ໄວພົຈນ໌

ອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະອະທວິ ະຈະນະ

(ໄວພຈົ ນແ໌ ຫງ່ ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ)

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາຈັກສະແດງຊຶ່ງ ສາມັນຍະ ... ພກິ ຂຸ ທ. ! ສາມນັ ຍະ ນ້ນັ ເປນັ
ແນວໃດໜໍ ? ສາມນັ ຍະນັ້ນຄືຼ ອະຣຍິ ະອັຕຖງັ ຄິກະມັຄຄະ ນນ້ີ ້ັນເອງ ໄດແູ້ ກ່ : ສມັ ມາ
ທິຕຖິ ສມັ ມາສັງກປັ ປະ ສັມມາວາຈາ ສັມມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ ສມັ ມາ
ວາຢະມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອ້ນີ ວາ່ ສາມນັ ຍະ.

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໓໐/໙໙-໑໐໐.

[ໃນສຕອນ່ື (໑໙/໓໐/໑໐໕) ຕຣັດເອີ້ນອັຕຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະວ່າ ພຣມັ ມນັ ຍະ.
ໃນສຕອືນ່ (໑໙/໓໑/໑໑໑) ຕຣັດເອ້ນີ ອັຕຖັງຄກິ ະມັຄຄະວ່າ ພຣມັ ມະຈະຣຢິ ະ.
ໃນສຕອນື່ (໑໙/໒໐/໖໑) ຕຣັດເອນ້ີ ອັຕຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະວ່າ ສມັ ມຕັ ຕະ.
ໃນສຕອືນ່ (໑໙/໒໐/໖໔) ຕຣດັ ເອີ້ນອັຕຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະວາ່ ກຸສະລະທມັ ມະ.
ໃນສຕອ່ືນ (໑໙/໒໐/໖໗) ຕຣດັ ເອນ້ີ ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະວາ່ ສມັ ມາປະຕປິ ະທາ.
ໃນສຕອ່ນື (໑໙/໒໐/໙໑) ຕຣດັ ເອ້ນີ ອຕັ ຖັງຄກິ ະມັຄຄະວາ່ ສມັ ມາປະຕປິ ຕັ ຕ.ິ
ໃນສຕອື່ນ (໑໙/໕໒໘/໑໖໖໔) ຕຣັດເອນ້ີ ອັຕຖັງຄິກະມັຄຄະວາ່ ມຊັ ຊມິ າປະຕປິ ະທາ.
ໃນສຕອນ່ື (໑໔/໕໒໔/໘໒໙) ຕຣດັ ເອີ້ນອຕັ ຖັງຄກິ ະມຄັ ຄະວາ່ ສະມະຖະແລະວປິ ສັ ສະນາ.

ອຕັ ຖັງຄກິ ະມຄັ ຄະໃນຖານະແຫງ່ ທັມມະຍານອນັ ປະເສດີ

(ພຣະອານນົ ທ໌ໄດເູ້ ຫນັ ຊານຸດໂສນີພຣາມ ນ່ັງລົດຂາວ ທຽມດູວ້ ຍມາູ້ ຂາວ ເຄອ່ື ງປະດັບປະດາທກຸ ສວ່ ນຂາວ
ຖພືຼ ດັ ວາລະວີຊະນີຂາວ ຈົນວາ່ ປະຊາຊົນເຫນັ ແລວູ້ ເອນ້ີ ວ່າ ພຣມົ ມະຍານ ວາ່ ລັກສະນະແຫ່ງພຣົມມະຍານ, ດງ່ັ ນີ້
ແລວູ້ ເຂາົ້ ໄປເຝົ້າພຣະຜ່ມພີ ຣະພາຄເຈ້ົາ ແລວູ້ ທນຖາມວ່າ :- )

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄໍ້ ວາມສະຫບຼຸ ເລອື່ ງມັຄຄ໌ ໑໓໖໙

“ຂູ້າແຕພ່ ຣະອງົ ຜ່ຈະເຣີນ ! ພຣະຜມ່ ີພຣະພາຄ ອາດຈະບນັ ຍຕັ ພຣມົ ມະຍານຂຶນ້ ໃນທັມວນິ ັຍ
ນີ້ໄດູ້ ຫຼືບ່ໍໜໍ ?”

ໄດ້ຢູ ່ ອານນົ ທ໌ ! ຄໍາວາ່ ພຣົມມະຍານ ນນັ້ ເປນັ ອະທວິ ະຈະນະ (ຄາໍ ແທນຊ່)ື
ແຫງ່ ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະນເ້ີ ອງ ; ເອີ້ນວ່າ ພຣມົ ມະຍານ ແດ່ ທມັ ມະຍານ ແດ່
ອະນຕຸ ຕະຣະສງັ ຄາມະວິຊະຢະ ແດ.່

ອານນົ ທ໌ ! ສມັ ມາທຕິ ຖິ ອນັ ບຄຸ ຄນົ ຈະເຣີນ ເຮັດໃຫູຫ້ າຍແລູ້ວ ເປັນທມັ ມີການດຶງ
ອອກຊງ່ຶ ຣາຄະເປັນປະຣິໂຍສານ ມກີ ານດງຶ ອອກຊງ່ຶ ໂທສະເປັນປະຣິໂຍສານ ມກີ ານ
ດຶງອອກຊງຶ່ ໂມຫະເປັນປະຣິໂຍສານ.

ສມັ ມາສງັ ກປັ ປະ ... ສມັ ມາວາຈາ ... ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ ... ສມັ ມາອາຊວີ ະ ...
ສມັ ມາວາຢາມະ ... ສມັ ມາສະຕິ ... ສມັ ມາສະມາທິ ... ອນັ ບຄຸ ຄນົ ຈະເຣນີ ເຮດັ ໃຫູ້
ຫາຍແລວູ້ ເປນັ ທມັ ມກີ ານດງຶ ອອກຊງ່ຶ ຣາຄະເປນັ ປະຣໂິ ຍສານ ມກີ ານດງຶ ອອກຊງຶ່
ໂທສະເປນັ ປະຣໂິ ຍສານ ມກີ ານດງຶ ອອກຊ່ຶງໂມຫະເປນັ ປະຣໂິ ຍສານ.

ອານນົ ທ໌ ! ຈງົ່ ຮູ້ໂດຍປະຣຍິ າຍນີແ້ ລ ວ່າຄໍາວ່າ ພຣົມມະຍານ ນ້ັນ ເປັນອະທິ
ວະຈະນະ ແຫ່ງອະຣິຍະອຕັ ຖັງຄິກະມຄັ ຄະນ້ີເອງ ; ເອນ້ີ ວ່າ ພຣມົ ມະຍານແດ່ ທັມມະ
ຍານ ແດ່ ອະນຕຸ ຕະຣະສັງຄາມະວິໄຊ ແດ.່

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໖-໗/໑໓-໒໓.

(ຜ່ສຶກສາຄວນຮູ້ວ່າ ຄໍາວາ່ ພຣມົ ມະຍານ ເປັນຄາໍ ສງສຸດໃນຝ່າຍສາສນາພຣາມ ພຣະ
ອານນົ ທຢ໌ າກຈະມີຄາໍ ເຊັນ່ ນນ້ັ ໃນພຣະພຸດທະສາສນານ້ີແດ່ ຈ່ງຶ ທນຖາມ ; ແຕ່ພຣະອງົ ຕຣັດ
ຕອບຢາ່ ງທມັ ມາທຕິ ຖານ ລະບເຸ ອາົ ອຕັ ຖງັ ຄິກະມັຄຄະເປນັ ພຣົມມະຍານ, ແລະ ແຖມຍັງມີຄາໍ ວາ່
ທມັ ມະຍານ ແລະ ອະນຸຕຣະສັງຄາມະວິໄຊ ອີກດູວ້ ຍ. ເຮົາເຫນັ ວາ່ ຄໍາວ່າ ທັມມະຍານ ສໍາຄນັ
ກວາ່ ຈ່ງຶ ຍກົ ເອົາມາເປນັ ຊແ່ື ຫງ່ ຫວົ ຂໍ້ນີ.້

໑໓໗໐ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ອີກຢາ່ ງໜຶ່ງ ອັຕຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະນ້ີ ຈໍາແນກຄວາມໝາຍໄດ້ຫູ າຍຢ່າງ ເຊັ່ນ : ຈໍາແນກເປັນ ວິເວ
ກະນສິ ສຕິ ັງ ວຣິ າຄະນສິ ສິຕັງ ນິໂຣດະນສິ ສຕິ ັງ ໂວສສັຄຄະປະຣິນາມີ ດັງ່ ໃນຫົວຂ້ທໍ ີ່ຈດັ ອັຕຖັງ
ຄິກະມັຄຄະ ເປັນ ກລັ ລະຢານະມຕິ ເປັນຕນ້ົ ແດ່, ແລະ ໃນຫວົ ຂ້ໍນີ້ ຊົງຈໍາແນກເປນັ ຣາຄະ -
ໂທສະ - ໂມຫະວນິ ະຢະປະຣິໂຢສານະ ແດ່, ໃນຫົວຂ້ໍວາ່ “ອັຕຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ຊະນິດທຈີ່ ະເຣີນ
ແລ້ວູ ເຮດັ ກິຈຈ໌ແຫ່ງອະຣິຍະສັຈຈ໌ສ່ີ ພອູ້ ມກັນໄປໃນໂຕ” ເປັນຕົ້ນ ຊງ່ຶ ໄດູກ້ ່າວໄວໃູ້ ນໝາຍເຫຕ
ທ້າູ ຍຫວົ ຂໍ້ນັ້ນໆ ຢໜ່ ູ້າ ໑໔໑໙, ໑໔໒໑, ໑໔໕໘ ໃນໜັງສຼືນີ້ ຊົງຈໍາແນກວາ່ ອະມະໂຕຄະດະ
ອະມະຕະປະຣາຢະນະ ອະມະຕະປະຣໂິ ຢສານະ ແດ,່ ນິບພານະນິນນະ ນິບພານະໂປນະ
ນບິ ພານະປັບພາລະ ແດ)່ .

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ເປນັ ສມັ ມາປະຕປິ ະທາ

ພິກຂຸ ທ. ! ເຮົາຈະສະແດງຊ່ຶງ ມິຈສາປະຕິປະທາ ແລະ ສັມມາປະຕປິ ະທາ ແກ່
ພວກເຈ້ົາ. ເຈາົ້ ທັງຫາຍຈ່ົງຟັງຊຶ່ງຂ້ໍຄວາມນ້ນັ .

ພກິ ຂຸ ທ. ! ມຈິ ສາປະຕິປະທາ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ມິຈສາປະຕປິ ະທາຄືຼ ມິຈສາ
ທິຕຖິ ມິຈສາສງັ ກປັ ປະ ມິຈສາວາຈາ ມິຈສາກມັ ມນັ ຕະ ມິຈສາອາຊວີ ະ ມິຈສາ
ວາຢາມະ ມິຈສາສະຕິ ມຈິ ສາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເອ້ີນວ່າ ມິຈສາປະຕິປະທາ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ສັມມາປະຕິປະທາ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ສມັ ມາປະຕປິ ະທາຄືຼ ສັມມາ
ທິຕຖິ ສມັ ມາສັງກປັ ປະ ສັມມາວາຈາ ສັມມາກມັ ມັນຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ ສມັ ມາ
ວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເອ້ນີ ວາ່ ສັມມາປະຕິປະທາ.

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໒໒/໖໕-໖໗.

[ສຕຂ້າູ ງເທງິ ນ້ີ ຕຣດັ ເອ້ນີ ອຕັ ຖງັ ຄິກະມຄັ ຄະວ່າ ສັມມາປະຕປິ ະທາ ; ໃນສຕອ່ືນ (໑໙/໒໙/໘໙-
໙໑) ຕຣດັ ເອີ້ນວ່າ ສມັ ມາປະຕບິ ຕັ ກໍມ.ີ

ອີກຢ່າງໜງ່ຶ ສຕຂູ້າງເທິງນນ້ັ ເອນ້ີ ອັຕຖັງຄິກະມຄັ ຄະວ່າ ສມັ ມາປະຕປິ ະທາ ໃນສຕບາງແຫ່ງ
(ນທິ ານ. ສງັ . ໑໖/໕/໑໙-໒໑) ຕຣັດເອນ້ີ ປະຕິຈຈະສະມຸບບາດຝ່າຍນິໂຣທະວາຣ ວ່າເປັນສັມມາ
ປະຕິປະທາ ກມໍ ີ.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ຄໍ ວາມສະຫຸຼບເລອື່ ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໗໑

(ຕຣັດເອນີ້ ປະຕິຈຈະສະມຸບບາດນໂິ ຣທະວາຣ ວາ່ ທກຸ ຂະນິໂຣທະອະຣິຍະສັຈຈ໌ ກມໍ ີ - ຕິກ.
ອງັ . ໒໐/໒໒໗/໕໐໑). ເປັນອັນວາ່ ທງັ ອະຣຍິ ະອັຕຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ແລະ ປະຕຈິ ຈະສະມບຸ ບາດ
ນໂິ ຣທະວາຣ ຕາ່ ງກເໍ ປນັ ສມັ ມາປະຕປິ ະທາດວູ້ ຍກນັ ; ຄວນທນີ່ ັກສຶກສາຈະສນົ ໃຈຢາ່ ງຍ່ງິ ].

ສມັ ມຕັ ຕະ ໃນນາມວາ່ ອະຣຍິ ະມຄັ ຄະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາຈະສະແດງຊຶ່ງທັມ ອັນເປັນອະຣຍິ ະມັຄຄະ ແລະ ທັມອນັ ເປັນ
ອະນະຣຍິ ະມຄັ ຄະ ແກ່ພວກເຈ້າົ . ເຈ້ົາທັງຫາຍຈົ່ງຟງັ .

ພິກຂຸ ທ. ! ອະນະຣິຍະມຄັ ຄະ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ຄືຼ ມຈິ ສາທິຕຖິ ມຈິ ສາສັງກປັ ປະ
ມິຈສາວາຈາ ມຈິ ສາກັມມນັ ຕະ ມິຈສາອາຊີວະ ມິຈສາວາຢາມະ ມິຈສາສະຕິ ມິຈສາ
ສະມາທິ ມິຈສາຍານະ ມຈິ ສາວມິ ຕຸ ຕິ. ພກິ ຂຸ ທ. ! ນີ້ເອີນ້ ວ່າ ອະນະຣຍິ ະມັຄຄະ.

ພິກຂຸ ທ. ! ອະຣິຍະມຄັ ຄະ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ຄຼື ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສັງກັປປະ
ສັມມາວາຈາ ສັມມາກັມມນັ ຕະ ສັມມາອາຊວີ ະ ສັມມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສັມມາ
ສະມາທິ ສມັ ມາຍານະ ສັມມາວມິ ຕຸ ຕິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນີ້ເອີ້ນວ່າ ອະຣຍິ ະມັຄຄະ.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໒໖໒/໑໔໕-໑໔໖.

(ໃນພຣະບາລຂີ ູ້າງເທງິ ນີ້ ຊົງສະແດງ ສມັ ມຕັ ຕະສບິ ແລະ ມຈິ ສຕັ ຕະສບິ ວ່າເປນັ ອະຣຍິ ະ
ມັຄຄະ ແລະ ອະນະຣິຍະມັຄຄະ. ໃນບາລີແຫງ່ ອື່ນໆ ສະແດງເປັນຄ່ໆ ຕ່າງອອກໄປອີກຄືຼ ໃນ
ສຕອ່ນື ໆ ຊົງເອ້ນີ ຊ່ຂື ອງທັມໝວດນີວ້ ່າ ສຸກກະມຄັ ຄະ-ກັນຫະມຄັ ຄະ ກໍມີ, ເປັນສາທຸທັມ-ອະ
ສາທທຸ ມັ , ອະຣຍິ ະທມັ -ອະນະຣຍິ ະທັມ, ກຸສົລທັມ-ອະກສຸ ລົ ທມັ , ທມັ ມປີ ະໂຍຊນ-໌ ທັມບມໍ່ ປີ ະ
ໂຍຊນ,໌ ເປັນທັມ-ເປນັ ອະທມັ , ບເໍ່ ປນັ ໄປເພອ່ື ອາສະວະ-ເປນັ ໄປເພ່ືອອາສະວະ, ເປັນທມັ ບມໍ່ ີ
ໂທດ-ເປັນທມັ ມໂີ ທດ, ເປັນທມັ ບໍເ່ ຜົາລົນ-ເປັນທມັ ເຜາົ ລນົ , ບ່ໍເປັນເຄອື່ ງສ່ງັ ສມົ ກິເລສ-ເປນັ
ເຄອ່ື ງສ່ັງສມົ ກເິ ລສ, ມສີ ຸຂເປນັ ກໍາໄລ-ມທີ ກຸ ຂ໌ເປນັ ກໍາໄລ, ມີສຂຸ ເປນັ ຜົລຕອບແທນ-ມທີ ຸກຂ໌
ເປນັ ຜລົ ຕອບແທນ, ເປັນທມັ ເຮັດຄວາມສະງົບ-ບ່ເໍ ປັນທັມເຮັດຄວາມສະງບົ , ເປນັ ທມັ ຂອງ
ສັຕຕະບຣຸ ຸສ-ບ່ໍເປນັ ທມັ ຂອງສຕັ ຕະບຸຣຸສ, ທມັ ທຄ່ີ ວນເຮັດໃຫູ້ເກີດຂ້ຶນ-ທັມທີ່ບຄ່ໍ ວນເຮດັ ໃຫ້ເູ ກດີ
ຂນ້ຶ , ທັມທ່ີຄວນເສບ-ທັມທີ່ບ່ໍຄວນເສບ, ທັມທີຄ່ ວນຈະເຣີນ-ທມັ ທບີ່ ຄ່ໍ ວນຈະເຣນີ , ທມັ ທ່ຄີ ວນ
ເຮດັ ໃຫູ້ຫາຍ-ທັມທ່ີບ່ຄໍ ວນເຮັດໃຫ້ຫູ າຍ, ທມັ ທຄ່ີ ວນລະນກຶ ເຖງິ -ທມັ ທ່ບີ ່ໍຄວນລະນຶກເຖິງ, ທັມທີ່
ຄວນເຮັດໃຫູແ້ ຈງູ້ -ທມັ ທີ່ບ່ຄໍ ວນເຮດັ ໃຫູ້ແຈູ້ງ, ດັ່ງນີກ້ ໍມີ. - ໒໔/໒໕໘-໒໖໕/໑໓໔-໑໕໔).

໑໓໗໒ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ທັມທເ່ີ ປນັ ນິບພານະຄາມມີ ຄັ ຄະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາຈະສະແດງຊ່ຶງ ນິບພານະຄາມິມັຄຄະ ແກ່ເຈ້ົາທງັ ຫາຍ. ເຈ້ົາ
ທັງຫາຍຈງົ່ ຟັງຂໍນ້ ນ້ັ .

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກໍ ນບິ ພານະຄາມມິ ຄັ ຄະ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? (ຕໄ່ໍ ປນ້ຊີ ົງສະແດງສິງ່ ທ່ເີ ອີ້ນ

ວ່າ ນິບພານະຄາມິມຄັ ຄະ ໂດຍສຕຫາຍສຕເປັນລາໍ ດັບໄປ ໃນບອ່ ນນ້ຈີ ະຍກົ ເອາົ ມາສະເພາະຊ່ື
ທມັ ທຊີ່ ົງສະແດງທນ່ໍ ັ້ນ :-)

ກາຢະຄະຕາສະຕິ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮາົ ເອີ້ນວາ່ ນບິ ພານະຄາມິມັຄຄະ.
ສະມະຖະແລະວປິ ສັ ສະນາ : ພິກຂຸ ທ. ! ນເີ້ ຮົາເອີ້ນວາ່ ນິບພານະຄາມິມັຄຄະ.
ສະວຕິ ກັ ກະສະວຈິ າຣະສະມາທິ ອະວຕິ ກັ ກະວຈິ າຣະມຕັ ຕະສະມາທິ ອະວຕິ ກັ ກະ
ອະວຈິ າຣະສະມາທິ : ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮາົ ເອ້ີນວາ່ ນບິ ພານະຄາມິມັຄຄະ.
ສນຸ ຍະຕະສະມາທິ ອະນມິ ິຕຕະສະມາທິ ອະປະນິຫຕິ ະສະມາທິ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນີ້
ເຮາົ ເອ້ນີ ວ່າ ນິບພານະຄາມິມຄັ ຄະ.
ສະຕປິ ຕັ ຖານສ່ີ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນີ້ເຮາົ ເອີ້ນວ່າ ນິບພານະຄາມິມັຄຄະ.
ສມັ ມປັ ປະທານສີ່ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນີ້ເຮາົ ເອນີ້ ວາ່ ນິບພານະຄາມິມັຄຄະ.
ອດິ ທບິ າດສ່ີ : ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອ້ີນວ່າ ນບິ ພານະຄາມິມຄັ ຄະ.
ອນິ ຊຫີ າູ້ : ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອ້ນີ ວ່າ ນບິ ພານະຄາມິມັຄຄະ.
ພະລະຫາູ້ : ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອນີ້ ວ່າ ນິບພານະຄາມິມັຄຄະ.
ໂພຊຊງົ ຄເ໌ ຈດັ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນີ້ເຮົາເອ້ີນວ່າ ນບິ ພານະຄາມິມຄັ ຄະ.
ອະຣຢິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອນ້ີ ວ່າ ນິບພານະຄາມິມຄັ ຄະ.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄ້ໍ ວາມສະຫຸຼບເລອື່ ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໗໓

ພິກຂຸ ທ. ! ດູ້ວຍອາການດ່ງັ ນີ້ ນບິ ພານະຄາມິມຄັ ຄະ. ເປັນອັນວາ່ ເຮາົ ສະແດງ
ແລູ້ວ. ພກິ ຂຸ ທ. ! ກຈິ ຈ໌ອັນໃດທີສ່ າສດາຜ່ເອັນດ ສະແຫວງຫາປະໂຍຊນ໌ເກອື້ ກນ
ອາໄສຄວາມເອັນດແລູ້ວ ຈະຄວນເຮັດແກ່ສາວກົ ທງັ ຫາຍ, ກິຈຈ໌ອັນນ້ນັ ເຮົາໄດເູ້ ຮັດ
ແລູ້ວ ແກ່ພວກເຈ້າົ ທັງຫາຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ັນເຫງ້ົາໄມູ້ທງັ ຫາຍ, ນ້ັນເຮືອຼ ນຫວ່າງ
ທັງຫາຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ພວກເຈາົ້ ທັງຫາຍຈງົ່ ພຽນເຜົາກິເລສ, ຢາ່ ໄດູ້ປະມາດ. ພວກເຈົ້າ
ທັງຫາຍ ຢ່າໄດູ້ເປັນຜທ່ ່ີຕອູ້ ງຮ້ອູ ນໃຈ ໃນພາຍຫັງເລຍີ . ນ້ີແລ ເປັນວາຈາເຄືອ່ ງພໍາ່
ສອນພວກເຈົ້າທັງຫາຍ ຂອງເຮາົ .

- ສລາ. ສງັ . ໑໘/໔໔໑-໔໔໒, ໔໕໐-໔໕໓/໖໗໔-໖໘໔, ໗໒໐-໗໕໑.

ທາງໂລງ່ ອນັ ແນນ່ ອນ ໄປສສ່ ມັ ມຕັ ຕະນຍິ າມ

ພິກຂຸ ທ. ! ບຸຄຄົນຜ່ປະກອບດູ້ວຍທມັ ໖ ປະການ ເຖງິ ຈະຟັງສັດທັມຢ່ ກໍບໍອ່ າດ
ກາູ້ ວລົງສ່ ນຍິ າມທມັ (ບົດສະຫຸບຼ ອນັ ແນນ່ ອນ) ອນັ ເປັນ ສມັ ມຕັ ຕະ (ພາວະແຫງ່ ຄວາມ
ຖຼກື ຕູອ້ ງ) ໃນກຸສົລທັມທງັ ຫາຍ.໑ ຫກົ ປະການ ແນວໃດໜໍ ? ຫົກປະການຄືຼ ເປນັ ຜ່ :-

ປະກອບດູ້ວຍກັມມາວະຣະນະພາວະ (ມີກັມເປັນເຄືອ່ ງກນ້ັ ) ;
ປະກອບດູ້ວຍກເິ ລສາວະຣະນະພາວະ (ມກີ ິເລສເປັນເຄ່ອື ງກັ້ນ) ;
ປະກອບດູວ້ ຍວິປາກາວະຣະນະພາວະ (ມວີ ິບາກເປັນເຄ່ືອງກັນ້ ) ;
ບ່ໍປະກອບດວູ້ ຍສັດທາ ;
ບໍ່ປະກອບດວູ້ ຍສັນທະ ; ແລະ
ເປັນຜ່ມປີ ັນຍາຕື້ນ.

໑. ພາວະແຫ່ງຄວາມຖກືຼ ຕູ້ອງໃນກສຸ ົລທມັ ທງັ ຫາຍ ໃນບ່ອນນີ້ໝາຍເຖງິ ອັຕຖັງຄກິ ະມັຄຄະ ມີອງົ ຄແ໌ ປດປະການ
ຫຼຈື ະຂະຫຍາຍອອກໄປເຖງິ ສັມມາຍານະ ແລະ ສັມມາວິມຸຕຕິ ອີກ ໒ ປະການ ລວມເປັນ ໑໐ ປະການ
ດວູ້ ຍກໍໄດ.ູ້ ກ່າວໂດຍຫຍ້ໍວ່າ ທມັ ໖ ປະການແຫງ່ ສຕນ້ີ ເປນັ ທາງໂລງ່ ເປີດກງົ ໄປສ່ຫວົ ໃຈອຕັ ຖັງຄິກະມັຄຄະ.

໑໓໗໔ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ບຸຄຄົນທີ່ປະກອບດູ້ວຍທັມ ໖ ປະການເຫ່ົຼານແ້ີ ລ ເຖິງຈະຟັງທັມຢ່ ກໍບ່ໍ
ອາດກ້າູ ວລົງສ່ນຍິ າມທມັ ອັນເປນັ ສັມມັຕຕະ ໃນກສຸ ົລທມັ ທັງຫາຍ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄນົ ທປ່ີ ະກອບດວູ້ ຍຫກັ ທມັ ໖ ປະການ ຟງັ ສດັ ທມັ ຢ່ ກອໍ າດກາູ້ ວ
ລງົ ສນ່ ຍິ າມທມັ ອນັ ເປນັ ສມັ ມຕັ ຕະ ໃນກສຸ ລົ ທມັ ທງັ ຫາຍ. ຫົກປະການແນວໃດໜໍ ?
ຫົກປະການຄືຼ ເປັນຜ່ :-

ບປ່ໍ ະກອບດວູ້ ຍກມັ ມາວະຣະນະພາວະ ;
ບປ່ໍ ະກອບດວູ້ ຍກເິ ລສາວະຣະນະພາວະ ;
ບປໍ່ ະກອບດວູ້ ຍວປິ າກາວະຣະນະພາວະ ;
ປະກອບດວູ້ ຍສດັ ທາ ;
ປະກອບດວູ້ ຍສນັ ທະ ; ແລະ
ເປນັ ຜ່ທມ່ີ ປີ ນັ ຍາ.

ພິກຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄົນທ່ປີ ະກອບດູ້ວຍຫກັ ທມັ ໖ ປະການເຫາຼ່ົ ນີ້ແລ ເຖງິ ຈະຟັງສັດທັມ
ຢ່ ກອໍ າດກູ້າວລງົ ສ່ນຍິ າມທມັ ອັນເປັນສມັ ມັຕຕະ ໃນກສຸ ົລທັມທັງຫາຍ.

- ສກັ ກ. ອງັ . ໒໒/໔໘໕/໓໕໗.

(ກມັ ມາວະຣະນະພາວະ - ມີກມັ ເປນັ ເຄອື່ ງກນ້ັ ໝາຍເຖງິ ວິບປະຕິສານແຫ່ງຈິຕ ເພາະໄດູ້
ເຮດັ ກັມຊວົ່ ໄວູ້, ກິເລສາວະຣະນະພາວະ - ມີກິເລສເປັນເຄືອ່ ງກ້ັນ ໝາຍເຖິງກເິ ລສ ໂດຍ
ສະເພາະຄືຼ ມິຈສາທຕິ ຖິ ທີເ່ ປນັ ພື້ນຖານແຫ່ງຈິຕ, ວປິ າກາວະຣະພາວະ - ໝາຍເຖິງ ວິບາກທ່ີ
ເຮດັ ໃຫູ້ເກດີ ເປັນສັຕ ທີ່ບ່ໍອາດຈະເຂາົ້ ໃຈທມັ ໄດ)ູ້ .

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂໍ້ຄວາມສະຫຸບຼ ເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໓໗໕

ອະຣຢິ ະມຄັ ຄະ ຊງຶ່ ບແໍ່ ມນ່ ອະຣິຢະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາຈະສະແດງຊ່ຶງອະຣິຍະມຄັ ຄະ ແລະ ອະນະຣິຍະມຄັ ຄະ ແກພ່ ວກ
ເຈາົ້ . ພວກເຈົາ້ ທັງຫາຍຈງົ່ ຟັງຄວາມຂນ້ໍ ັ້ນ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະນະຣິຍະມຄັ ຄະ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ຄືຼ ປານາຕິບາຕ ອະທິນນາທານ
ກາເມສຸມິຈສາຈາຣ ມຸສາວາດ ປິສນຸ ະວາດ ຜະຣຸສະວາດ ສມັ ຜັປປະລາປະວາດ
ອະພຊິ ຊາ ພະຍາບາດ ມິຈສາທິຕຖິ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີເອີ້ນວ່າ ອະນະຣິຍະມັຄຄະ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະຣຍິ ະມຄັ ຄະ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ເວນ້ັຼ ຈາກປານາຕບິ າຕ ເວຼ້ັນຈາກ
ອະທິນນາທານ ເວຼ້ນັ ຈາກກາເມສມຸ ິຈສາຈາຣ ເວນຼ້ັ ຈາກມຸສາວາດ ເວຼນ້ັ ຈາກປິສຸນະ
ວາດ ເວນັຼ້ ຈາກຜະຣສຸ ະວາດ ເວ້ຼັນຈາກສມັ ຜປັ ປະລາປະວາດ ອະນະພິຊຊາ
ອບັ ພະຢາບາດ ສມັ ມາທິຕຖິ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີເອີ້ນວ່າ ອະຣິຍະມຄັ ຄະ.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໒໙໙/໑໗໘.

(ກຸສົລກັມມະບົດສິບ ແລະ ອະກຸສລົ ກມັ ມະບົດສບິ ຊຶ່ງເອນີ້ ວ່າ ອະຣິຍະມັຄຄະ ແລະ ອະນະຣິຍະມັຄຄະ ໃນ
ບ່ອນນ,້ີ ໃນສຕອ່ືນເອນ້ີ ວ່າ ສກຸ ກະມັຄຄະ - ກັນຫາມັຄຄະ ກໍມີ - ໒໔/໓໐໐/໑໗໙)

ໝວດ ຂ. ວາ່ ດວູ້ ຍ ການສງົ ເຄາະອງົ ຄມ໌ ຄັ ຄະ

ອົງຄແ໌ ປດແຫ່ງອະຣຍິ ະມຄັ ຄະ ສງົ ເຄາະລງົ ໃນສກິ ຂາສາມ

“ຂູ້າແຕ່ແມ່ເຈາ້ົ ! ອະຣຍິ ະອຕັ ຖັງຄກິ ະມັຄຄະ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ?”

“ອາວຸໂສວິສາຂະ ! ອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄິກະມັຄຄະ ນ້ັນ ໄດູ້ແກ່ສິ່ງເຫົຼ່ານຄ້ີ ືຼ :
ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກັປປະ ສມັ ມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ ສັມມາ
ວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ”.

໑໓໗໖ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

“ຂູ້າແຕແ່ ມເ່ ຈາົ້ ! ອະຣຍິ ະອຕັ ຖັງຄິກະມັຄຄະ ເປັນສັງຂະຕະທມັ ຫຼອື ະສັງຂະຕະທມັ ?”

“ອາວຸໂສວິສາຂະ ! ອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄິກະມຄັ ຄະ ເປັນສັງຂະຕະທມັ ”.

“ຂູ້າແຕແ່ ມ່ເຈົາ້ ! ຂັນທທ໌ ງັ ສາມ (ສີລ-ສະມາທິ-ປັນຍາຂັນທ)໌ ສົງເຄາະດວູ້ ຍອະຣິຍະອັຕຖັງ
ຄິກະມັຄຄະບໍ່. ຫຼວື ່າອະຣຍິ ະອັຕຖັງຄກິ ະມຄັ ຄະ ສົງເຄາະດູວ້ ຍຂນັ ທສ໌ າມ ?”.

ອາວໂຸ ສວິສາຂະ ! ຂັນທ໌ທັງສາມ ບໄໍ່ ດ້ສູ ົງເຄາະໃນອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ;
ແຕ່ ອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ຕາ່ ງຫາກ ສງົ ເຄາະໃນຂນັ ທ໌ທງັ ສາມ, ຄືຼ ສມັ ມາ
ວາຈາ ສັມມາກັມມັນຕະ ສັມມາອາຊີວະ ສາມຢາ່ ງນ້ີ ສງົ ເຄາະໃນ ສລີ ະຂນັ ທ໌ ; ສັມມາ
ວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສັມມາສະມາທິ ສາມຢ່າງນີສ້ ົງເຄາະໃນ ສະມາທຂິ ນັ ທ໌ ;
ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກັປປະ ສອງຢ່າງນ້ີ ສົງເຄາະໃນ ປັນຍາຂນັ ທ໌ ... ໆລໆ ...”.

- ມ. ມ. ໑໒/໕໔໙, ໕໕໕/໕໐໘, ໕໑໓.

(ຂຄ້ໍ ວາມຂ້າູ ງເທງິ ນ້ີ ເປນັ ຄໍາຂອງທັມມະທນິ ນາເຖຣີ ກ່າວຕອບແກວ່ ສິ າຂະອຸປາສົກ ເມື່ອ

ອປຸ າສກົ ນາໍ ເອົາຂຄໍ້ ວາມນໄີ້ ປຂາບທນພຣະຜ່ມພີ ຣະພາຄ ພຣະຜມ່ ີພຣະພາຄໄດຕູ້ ຣັດວາ່

“ວິສາຂະ ! ທັມມະທິນນາພິກຂຸນີເປນັ ບນັ ດິຕ ມປີ ນັ ຍາຫາຍ ; ຖູ້າເຈ້ົາຖາມຂຄ້ໍ ວາມ

ນ້ນັ ກັບເຮາົ ເຮົາກໍຈະພະຍາກອນກບັ ເຈົ້າ ເຊນັ່ ດຽວກບັ ທທ່ີ ັມມະທິນນາພິກຂຸນີ

ພະຍາກອນແລູ້ວແກ່ເຈ້ົາ ເຈາ້ົ ຈ່ງົ ຊງົ ຈໍາເນື້ອຄວາມນນ້ັ ໄວ້”ູ . ດ່ັງນັນ້ ເປັນອນັ ວ່າ ຂ້ຄໍ ວາມ

ຂອງທິນນາເຖຣີ ມຄີ ່າທໍ່ກັບພຣະພຸດທະພາສຕິ ຈ່ຶງນໍາເອົາມາໃສ່ໄວໃູ້ ນໜງັ ສນຼື ີ້ ໃນລກັ ສະນະ

ເຊັ່ນນ້ີ).

ລກັ ສະນະແຫງ່ ສກິ ຂາສາມໂດຍລະອຽດ

໑. ສລີ ະຂັນທໂ໌ ດຍລະອຽດ

“ທ່ານອານນົ ທຜ໌ ່ຈະເຣີນ ! ອະຣຢິ ະສລີ ະຂນັ ທ໌ ນັນ້ ເປັນແນວໃດໜໍ ທພີ່ ຣະສະມະນະໂຄດົມ
ຊົງສັນລະເສນີ ແລະຊົງຊກັ ຊວນມະຫາຊນົ ນີ້ ໃຫູສ້ ະມາທານ ໃຫເູ້ ຂົາ້ ໄປຢ່ ໃຫູ້ຕ້ງັ ໄວ້ສູ ະເພາະ ?”

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄ້ໍ ວາມສະຫຼຸບເລອ່ື ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໗໗

ມານບົ ! ຕະຖາຄົຕເກດີ ຂນຶ້ ໃນໂລກນ້ີ ເປນັ ພຣະອໍຣະຫັນຕ໌ ຕຣັສຮູ້ຖືກຼ ຕ້ອູ ງເອງ
ສົມບນດວູ້ ຍວິຊຊາ ແລະຈະຣະນະ ດໍາເນີນໄປດີ ຮູ້ແຈງູ້ ໂລກ ເປນັ ສາຣະຖີຝຶກຄົນ
ຄວນຝຶກບໍມ່ ີໃຜຍງ່ິ ໄປກວ່າ ເປັນຄຂອງເທວະດາແລະມະນຸສສ໌ ເປນັ ຜ່ເບີກບານແລູ້ວ
ຈໍາແນກທມັ ອອກສອນສັຕ. ຕະຖາຄົຕນັ້ນເຮັດໃຫແູ້ ຈູ້ງຊຶ່ງໂລກນີ້ ກັບທັງເທວະດາ
ມາຣ ພຣົມ ໝ່ສັຕ ພູ້ອມທງັ ສະມະນະພຣາມ ເທວະດາພູ້ອມທັງມະນສຸ ສ໌ ດວູ້ ຍ
ປັນຍາອນັ ຍິ່ງເອງ ແລູ້ວສອນຜ່ອ່ືນໃຫຮູ້ ແູ້ ຈູ້ງຕາມ. ຕະຖາຄົຕນ້ນັ ສະແດງທັມງົດງາມ
ໃນເບອື້ ງຕົ້ນ ທ່າມກາງ ທສ່ີ ຸດ, ປະກາສພຣົມມະຈນັ ຣຍ໌ ພອູ້ ມທງັ ອຕັ ຖະ ແລະ
ພະຍນັ ຊະນະ ບໍຣສິ ຸດ ບໍຣບິ ນສ້ິນເຊີງ.

ຄະຫະບດໍ ີ ຫຼືບຕຸ ຄະຫະບໍດີ ຫືຼ ຜ່ເກດີ ໃນຕະກນໃດຕະກນໜ່ງຶ ໃນພາຍຫັງກໍດີ ໄດູ້
ຟັງທມັ ນັ້ນແລູ້ວ ເກີດສດັ ທາໃນຕະຖາຄົຕ. ເຂົາຜ່ປະກອບດວູ້ ຍສດັ ທາ ຍອ່ ມພິຈາຣະ
ນາວາ່ “ຄາຣະວາດຄັບແຄບ ເປັນທາງມາແຫງ່ ທຸລ,ີ ບນັ ພະຊາເປນັ ໂອກາດ (ຄຼທື ີ່ໂປ່ງ
ໂລ່ງ) ອັນຍ່ງິ ; ການທຄ່ີ ນົ ຢ່ຄອງເຮືຼອນ ຈະປະພຶຕພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ໃຫບູ້ ໍຣສິ ຸດ ບໍຣບິ ນ
ໂດຍສ່ວນດຽວ ເໝືຼອນສັງທເີ່ ຂົາຂດັ ແລູວ້ ນັນ້ ບເ່ໍ ຮດັ ໄດູ້ໂດຍງ່າຍ. ຖ້າູ ເຊັນ່ ນ້ັນ ເຮາົ
ຈະໂກນຜົມແລະໜວດ ຄອງຜ້າູ ກາສາຍະ ອອກຈາກເຮືອຼ ນບວດ ເປັນຜ່ບກໍ່ ຽ່ ວຂ້ອູ ງ
ດູ້ວຍເຮືອຼ ນເທ້ນີ ”, ດງ່ັ ນ້ີ.

ໂດຍສະໄໝອືນ່ ຕໍ່ມາ ເຂາົ ປະກອງສົມບດັ ນ້ອູ ຍໃຫຍ່ ແລະວງົ ຍາດນອູ້ ຍໃຫຍ່
ໂກນຜົມ ແລະໜວດ ອອກຈາກເຮຼອື ນບວດ ເປັນຜ່ບກ່ໍ ່ຽວຂູ້ອງດວູ້ ຍເຮອືຼ ນແລູ້ວ.

ກລຸ ະບຕຸ ນນັ້ ເມື່ອບວດແລູ້ວເຊັນ່ ນ້ີ ເປນັ ຜ່ສງັ ລວມແລວູ້ ດູ້ວຍການສັງລວມໃນ
ປາຕິໂມກຂ໌ຢ່ ເຖິງພູ້ອມດ້ວູ ຍມາລະຍາດ ແລະໂຄຈອຣ ມີປົກກະຕເິ ຫັນເປັນພັຍໃນ
ໂທດທງັ ຫາຍ ເຖິງຈະມປີ ະມານໜອູ້ ຍ ສະມາທານສກຶ ສາຢ່ໃນສກິ ຂາບົດທງັ ຫາຍ
ປະກອບດ້ວູ ຍກາຢະກມັ ວະຈກີ ັມ ອັນເປັນກສຸ ົລ ມອີ າຊີວະບໍຣິສດຸ ເຖງິ ພອູ້ ມດ້ວູ ຍ
ສລີ ...

໑໓໗໘ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ມານບົ ! ພິກຂຸເປນັ ຜເ່ ຖິງພອູ້ ມດວູ້ ຍສລີ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ມານົບ ! ພິກຂໃຸ ນ
ກລໍ ະນີນີ້ ເປັນຜ່ລະປານາຕບິ າຕ ເວນຼັ້ ຂາດຈາກປານາຕິບາຕ ວາງທ່ອນໄມູ້ ແລະ
ສສັ ຕຣາເສຍແລ້ວູ ມຄີ ວາມລະອາຍ ເຖິງຄວາມເອນັ ດກະຣຸນາ ຫວັງປະໂຍຊນ໌
ເກ້ອື ກນໃນບນັ ດາສັຕທັງຫາຍຢ່ ... ໆລໆ ... (ຂຄ້ໍ ວາມຕໍໄ່ ປນ້ີ ເບິ່ງທີພ່ າກຜະນວກໃນໜງັ
ສຼເື ຫ້ມັຼ ນ້ີ ຢໜ່ າູ້ ໑໕໔໑ ຕງັ້ ແຕ່ຄໍາວ່າ ເປັນຜ່ລະອະທິນນາທານ ເວ້ຼັນຂາດຈາກ
ອະທນິ ນາທານ ... ໄປຈົນເຖິງຄໍາວ່າ ... (ຈບົ ອະຣຍິ ະສລີ ະຂນັ ທ)໌ ... ຢໜ່ າູ້ ໑໕໕໑).

໒. ສະມາທຂິ ນັ ທໂ໌ ດຍລະອຽດ

“ທາ່ ນອານົນທຜ໌ ຈ່ ະເຣນີ ! ອະຣຍິ ະສະມາທຂິ ັນທ໌ ນ້ນັ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ທ່ີພຣະສະມະນະໂຄດົມ
ຊົງສນັ ລະເສີນ ແລະຊົງຊກັ ຊວນມະຫາຊນົ ໃຫູ້ສະມາທານ ໃຫູ້ເຂາົ້ ໄປຢ່ ໃຫຕູ້ ັ້ງໄວສູ້ ະເພາະ”.

(ບຣະພະພາຄແຫງ່ ການຈະເຣນີ ສະມາທ)ິ

ມານບົ ! ພິກຂເຸ ປນັ ຜມ່ ທີ ະວາຣອນັ ຄມຸູ້ ຄອງແລວູ້ ໃນອນິ ຊທີ ງັ ຫາຍ ເປນັ ແນວໃດ
ໜໍ ?

ມານບົ ! ພິກຂຸໃນກໍລະນນີ ້ີ ເຫນັ ຮບດວູ້ ຍຕາແລູ້ວ ບ່ເໍ ປັນຜ່ຖເຼື ອາົ ໃນລັກສະນະທ່ີ
ເປນັ ການຮວບຖເືຼ ອາົ ທງັ ໝົດ (ລວມເປັນພາບດຽວ) ບ່ໍເປນັ ຜ່ຖເຼື ອົາໃນລກັ ສະນະ ທເີ່ ປັນ
ການຖເຼື ອາົ ໂດຍແຍກເປັນສວ່ ນໆ ; ອະກຸສົລທັມອັນເປັນບາບ ຄືຼ ອະພິຊຊາ ແລະ
ໂທມະນສັ ສະ ຈະໄຫໄປຕາມບຸຄຄົນຜ່ບໍສ່ ັງລວມຢ່ ຊຶງ່ ອິນຊີອນັ ເປັນຕ້ົນເຫຕ ຄືຼຕາ
ໃດ, ເຂາົ ຍ່ອມປະຕິບຕັ ເພອື່ ສັງລວມຊຶ່ງອນິ ຊີນນັ້ ຍ່ອມຮັກສາອິນຊຄີ ຕືຼ າ ຍອ່ ມເຖງິ
ການສັງລວມໃນອນິ ຊຄີ ຕຼື າ.

(ໃນກລໍ ະນີແຫງ່ ອນິ ຊຄີ ືຫຼ ອິນຊີຄຼືດັງ ອນິ ຊີຄືລຼ ີ້ນ ອິນຊີຄືຼກາຍ ແລະອິນຊີຄໃຼື ຈ ກມໍ ີຂຄໍ້ ວາມທ່ີ
ໄດູ້ຕຣັດໄວ້ແູ ບບດຽວກນັ ).

... ມານົບ ! ພິກຂເຸ ປນັ ຜ່ມທີ ະວາຣ ອັນຄມູຸ້ ຄອງແລູວ້ ໃນອິນຊທີ ັງຫາຍ ດູ້ວຍ
ອາການເຊັ່ນນ້ີແລ.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ຄໍ ວາມສະຫຸບຼ ເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໓໗໙

ມານົບ ! ພກິ ຂຸ ເປນັ ຜປ່ ະກອບດວູ້ ຍສະຕສິ ັມປະຊນັ ຍະ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ມານບົ !
ພກິ ຂຸໃນກໍລະນີນິ້ ເປັນຜ່ເຮດັ ຄວາມຮູ້ໂຕຮອບຄອບ ໃນການກູ້າວໄປຂາູ້ ງໜູ້າ ການ
ຖອຍກັບໄປຂ້າູ ງຫງັ , ການແລເບ່ິງ ການຫຽວເບິງ່ , ການຄູ້ ການຢຽດ, ການຊງົ
ສັງຄາຕິ ບາຕ ຈີວອຣ, ການສັນ ການດ່ືມ ການຫຍາ້ໍ ການຊີມ, ການຖາ່ ຍອຸຈຈາຣະ
ປສັ ສາວະ, ເປນັ ຜ່ເຮັດຄວາມຮູ້ໂຕຮອບຄອບ ໃນການໄປ ການຢດຸ , ການນງ່ັ ການ
ນອນ, ການຫັບ ການຕນ່ື , ການເວົາ້ ການນງິ້ .

... ມານບົ ! ພກິ ຂຸ ເປນັ ຜ່ປະກອບດູ້ວຍສະຕິສັມປະຊັນຍະ ດວູ້ ຍອາການເຊັ່ນນ້ີ
ແລ.

ມານົບ ! ພິກຂຸ ເປນັ ຜສ່ ນັ ໂດດ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ມານົບ ! ພກິ ຂຸໃນກໍລະນນີ ້ີ ຍອ່ ມ
ເປັນຜ່ສນັ ໂດດ (ຍນິ ດຕີ າມທ່ີມຢີ )່ ດວູ້ ຍຈວີ ອຣເປນັ ເຄືອ່ ງບໍຣິຫານກາຍ ສັນໂດດດວູ້ ຍ
ບນິ ດະບາຕ ເປນັ ເຄື່ອງບຣໍ ຫິ ານທູອ້ ງ ພິກຂຸນນ້ັ ຈະຫີກຜາ່ ຍໄປໂດຍທສິ ໃດໆ ຍ່ອມຖືຼ
ເອົາບາຕ ແລະຈີວອຣນ້ັນຫີກຜາ່ ຍໄປໄດູ້ໂດຍທິສນນັ້ ໆ.

ມານົບ ! ປຽບດງ່ັ ນກົ ມປີ ກີ ຈະບນິ ໄປທສິ ໃດໆ ມີປີກຢ່າງດຽວເປນັ ພາລະບິນໄປ
ເຊ່ັນໃດ ; ພິກຂຸກໍເຊ່ັນນນ້ັ ; ເປນັ ຜ່ສັນໂດດດູ້ວຍຈວີ ອຣ ເປນັ ເຄືອ່ ງບໍຣຫິ ານກາຍ
ດູ້ວຍບນິ ດະບາຕ ເປັນເຄ່ອື ງບຣໍ ຫິ ານທູ້ອງ ຖຼເື ອາົ ແລວູ້ ຫກີ ຜ່າຍໄປໂດຍທິສໃດໆໄດູ້.

... ມານົບ ! ພກິ ຂຸເປນັ ຜ່ສັນໂດດ ດູ້ວຍອາການເຊັ່ນນີ້ແລ.

໑໓໘໐ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

(ການຈະເຣນີ ສະມາທ)ິ

ພິກຂນຸ ນ້ັ ປະກອບດວູ້ ຍອະຣິຍະສີລະຂັນທ໌ (ດ່ັງທ່ີກ່າວແລວູ້ ເບອື້ ງຕົ້ນ) ນດີ້ ວູ້ ຍ
ປະກອບດູ້ວຍອະຣິຍະອິນຊີນດ້ີ ູ້ວຍ ປະກອບດູ້ວຍອະຣຍິ ະສະຕສິ ັມປະຊນັ ຍະນີ້
ດູ້ວຍ ປະກອບດູ້ວຍອະຣຍິ ະສນັ ຕຸຕຖນິ ີ້ດ້ວູ ຍ ແລ້ວູ , ເຂົາເສບເສນາສະນະອນັ ມິດ
ງຽບ ຄືຼປາ່ ເຫງົ້າໄມູ້ ພເຂົາ ຮ່ອມຫູ້ວຍ ພື້ນຖໍ້າ ປ່າຊ້າູ ປາ່ ຮົກ ບອ່ ນແຈູ້ງ ກອງເຟືອຼ ງ
(ເຍ່ອື ງໃດເຍືອ່ ງໜຶງ່ ), ໃນເວລາພາຍຫັງອາຫາຣ ກບັ ຈາກບນິ ດະບາຕແລວູ້ ເຂາົ ນ່ັງຄູ້
ບນັ ລງັ ຕງ້ັ ກາຍກງົ ດໍາຣງົ ສະຕິໝ້ນັ ... ໆລໆ ... (ຂໍຄ້ ວາມຕໍ່ຈາກນີ້ ເບິງ່ ໄດທູ້ ີ່ພາກຜະນວກ
ໜູ້າ ໑໕໕໓ ໃນໜັງສຼືເຫຼ້ມັ ນ້ີ ຕັ້ງແຕຄ່ າໍ ວາ່ ລະອະພິຊຊາໂລພະແລວູ້ ມຈີ ິຕປາສະຈາກ
ອະພຊິ ຊາຢ່ ... ໄປເຖິງຄໍາວ່າ ... (ຈບົ ອະຣຍິ ະສະມາທິຂນັ ທ)໌ ... (ຢໜ່ າູ້ ໑໕໕໘).

໓. ປນັ ຍາຂນັ ທໂ໌ ດຍລະອຽດ

“ທ່ານອານົນທຜ໌ ຈ່ ະເຣນີ ! ອະຣຍິ ະປນັ ຍາຂນັ ທ໌ ນັນ້ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ທ່ພີ ຣະສະມະນະໂຄດມົ
ຊົງສນັ ລະເສນີ ແລະຊງົ ຊັກຊວນມະຫາຊນົ ໃຫູ້ສະມາທານ ໃຫູ້ເຂ້ົາໄປຢ່ ໃຫຕູ້ ້ັງໄວູສ້ ະເພາະ”

ພິກຂນຸ ນັ້ ເມ່ອື ຈິຕຕ້ງັ ໝັ້ນ ບໍຣສິ ຸດຜ່ອງໃສ ບ່ໍມກີ ິເລສ ປາສະຈາກອຸປະກິເລສ ເປັນ
ທັມມະຊາຕອອ່ ນໂຍນ ຄວນແກກ່ ານງານ ຕງ້ັ ຢ່ຢ່າງບຫໍ່ ວນ່ັ ໄຫວເຊ່ັນນ້ແີ ລວູ້ ເຂົາ
ນອູ້ ມນາໍ ຈິຕໄປເພອື່ ຍານທສັ ສະນະ. ເຂົາຍອ່ ມຮແູ້ ຈູ້ງເຊັນ່ ນີວ້ ່າ ກາຍຂອງເຮົານ້ີ ມີ
ຮບ ປະກອບຢດ່ ວູ້ ຍມະຫາພຕະທງັ ສີ່ ມີມານດາບິດາເປັນແດນເກດີ ຈະເຣນີ ຂ້ຶນດູ້ວຍ
ເຂົ້າສກຸ ແລະເຂາ້ົ ໜົມສົດ ຕູອ້ ງຫຫໍ່ ູ້ມຸ ນວດຄ້ັນຢ່ເນ່ືອງນິດ ແຕ່ກຍໍ ັງມີການແຕກມາູ້ ງ
ເນາ່ຼົ ເປອ່ື ຍເປນັ ທັມມະດາ, ແຕ່ວິນຍານຂອງເຮົານີ້ ອາໄສຢ່ໃນກາຍນນ້ັ ເນອື່ ງຢໃ່ ນ
ກາຍໃນນ້ັນ ; (ເຂົາຮເູ້ ຫນັ ຢ່າງແຈມ່ ແຈງູ້ ) ປຽບດ່ງັ ມະນີໄພທນ ອັນສວຍງາມ ສມົ ຊາຕ
ແກ້ວູ ແປດລຽ່ ມ ເຈຍລະໄນດີແລູ້ວ ສົດໃສ ຜ່ອງໃສ ເຖິງພອູ້ ມດວູ້ ຍຄນຸ ຄ່າທັງປວງ,
ໃນແກວູ້ ນ້ນັ ມີດ້າູ ຍຮອູ້ ຍຢ່ ສີຂຽວແດ່ ສເີ ຫືຼອງແດ່ ສີແດງແດ່ ສີຂາວແດ່ ສີສ້ົມແດ່,

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂໍ້ຄວາມສະຫບຼຸ ເລອື່ ງມັຄຄ໌ ໑໓໘໑

ບຣຸ ສຸ ຜ່ມີຕາດີ ວາງແກູ້ວນັນ້ ລົງໃນມຼແື ລູ້ວ ກໍຈະເຫັນໂດຍແຈມ່ ແຈູ້ງວາ່ ມະນີໄພທນນີ້
ເປັນຂອງສວຍງາມ ສມົ ຊາຕແກວູ້ ແປດລ່ຽມ ເຈຍລະໄນດແີ ລູ້ວ ສດົ ໃສ ຜ່ອງໃສ ເຖງິ
ພ້ອູ ມດວູ້ ຍຄນຸ ຄາ່ ທງັ ປວງ. ໃນແກູ້ວນນ້ັ ມີດູ້າຍຮ້ອູ ຍຢ່ ສີຂຽວແດ່ ສເີ ຫອືຼ ງແດ່ ສແີ ດງ
ແດ່ ສຂີ າວແດ່ ສີສມົ້ ແດ,່ ເຊ່ັນນັ້ນ ເໝືຼອນກັນ. ແມ່ນວ່ານ້ີ ກໍເປນັ ປັນຍາຂອງເຂາົ
ປະການໜງຶ່ ... ໆລໆ ... (ຂຄ້ໍ ວາມຕອນຕ່ໍຈາກນໄີ້ ປ ເບິງ່ ໄດທູ້ ພີ່ າກຜະນວກໃນໜັງສືເຼ ຫຼັ້ມນຢີ້ ່
ໜູ້າ ໑໕໕໙ ຕ້ງັ ແຕຄ່ າໍ ວ່າ ພິກຂນຸ ້ນັ ເມ່ືອຈິຕຕງ້ັ ໝນ້ັ ບໍຣສິ ຸດຜອ່ ງໃສ ບ່ມໍ ີກເິ ລສ ປາສະຈາກ
ອປຸ ະກເິ ລສ ເປນັ ທັມມະຊາຕທ່ີອ່ອນໂຍນ ຄວນແກກ່ ານງານ ຕັງ້ ຢ່ຢາ່ ງບ່ໍຫວນ່ັ ໄຫວ
ເຊັນ່ ນແ້ີ ລວູ້ ເຂົານູ້ອມຈິຕໄປເພອ່ື ການເນລະມຕິ ກາຍ ອນັ ສໍາເລດັ ດວູ້ ຍໃຈ. ເຂົາ
ຖອດກາຍອ່ນື ອອກຈາກກາຍນ້ີ ... ໄປຈົນເຖງິ ຄໍາວ່າ ...(ຈົບອະຣິຍະປນັ ຍາຂັນທ)໌ ., ຢ່ໜູ້າ

໑໕໖໔).

- ສ.ີ ທ.ີ ໙/໒໕໒-໒໗໒/໓໑໘-໓໓໗.

ສກິ ຂາສາມເປນັ ສງ່ິ ທສີ່ ງ່ົ ເສມີ ກນັ ຕາມລາໍ ດບັ

(ເມື່ອພຣະຜ່ມພີ ຣະພາຄ ປະທັບທອ່ີ ຸທະຍານອັມພະລຕັ ຖິກາ ໃນຣາຊະອາຄານ ຊງົ ສະແດງ
ທັມມິກະຖາຢ່າງຫວງຫາຍ ແກພ່ ກິ ຂຸທັງຫາຍ ດງັ່ ນ້ວີ ່າ :-).

ສີລ ເປັນເຊ່ນັ ນ,້ີ ສະມາທິ ເປັນເຊນ່ັ ນ,ີ້ ປັນຍາ ເປນັ ເຊນ່ັ ນີ.້ ສະມາທິ ທີ່ສລີ ອບົ ຮມົ
ແລວູ້ ຍ່ອມມີຜລົ ໃຫຍ່ ມອີ ານິສງົ ສ໌ໃຫຍ່ ; ປນັ ຍາທີ່ ສະມາທິອບົ ຮົມແລ້ວູ ຍອ່ ມມີຜລົ
ໃຫຍ່ ມີອານິສົງສ໌ໃຫຍ່ ; ຈຕິ ທີ່ປັນຍາອບົ ຮົມແລູ້ວ ຍອ່ ມຫຼຸດພນ້ົ ຈາກອາສະວະ
ທັງຫາຍ ໂດຍຖືຼກຕ້ອູ ງແລ, ຄຼພື ົນ້ ຈາກ ກາມາສະວະ ພະວາສະວະ ອະວິຊຊາສະວະ.

- ມຫາ. ທ.ີ ໑໐/໙໖/໗໖.

໑໓໘໒ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ອະທສິ ກິ ຂາສາມ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ສິກຂາ ໓ ຢ່າງເຫາຼົ່ ນ້ີມີຢ.່ ສາມຢ່າງແນວໃດໜໍ ? ສາມຢ່າງຄືຼ ອະທິ
ສລີ ະສກິ ຂາ ອະທິຈິຕຕະສິກຂາ ອະທິປັນຍາສກິ ຂາ.

ພິກຂຸ ທ. ! ອະທສິ ລີ ະສກິ ຂາ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸໃນກລໍ ະນນີ ້ີເປນັ
ຜ່ມີສີລ ສງັ ລວມດວູ້ ຍການສັງລວມໃນປາຕິໂມກຂ໌ ເຖິງພູ້ອມດວູ້ ຍມາລະຍາດ ແລະ
ໂຄຈອຣ ມປີ ກົ ກະຕິເຫັນເປນັ ພັຍໃນໂທດທັງຫາຍ ເຖິງວ່າເປນັ ໂທດເລກັ ນອູ້ ຍ
ສະມາທານສຶກສາຢ່ໃນສກິ ຂາບດົ ທງັ ຫາຍ. ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ຮາົ ກາ່ ວວ່າ ອະທິສີລະ
ສິກຂາ.

ພິກຂຸ ທ. ! ອະທຈິ ຕິ ຕະສກິ ຂາ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂຸໃນກໍລະນີນີ້
ສະຫງັດຈາກກາມທັງຫາຍ ສະຫງດັ ຈາກອະກສຸ ົລທັມທງັ ຫາຍ ເຂ້ົາເຖິງປະຖມົ ມະ
ຊານ ... ທຸຕິຢະຊານ ... ຕະຕຢິ ະຊານ ... ຈະຕຸຕຖະຊານ ແລວູ້ ແລຢ.່ ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ີ
ເຮົາກ່າວວ່າ ອະທຈິ ິຕຕະສກິ ຂາ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະທປິ ນັ ຍາສກິ ຂາ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸໃນກລໍ ະນີນ້ີ
ຍອ່ ມຮແູ້ ຈງູ້ ຕາມເປນັ ຈງິ ວາ່ “ນີທ້ ກຸ ຂ໌ ນເີ້ ຫຕໃຫູເ້ ກດີ ຂນ້ຶ ແຫງ່ ທກຸ ຂ໌ ນຄ້ີ ວາມດບັ ບໍ່
ເຫອຼື ແຫງ່ ທກຸ ຂ໌ ນທ້ີ າງໃຫເູ້ ຖງິ ຄວາມດບັ ບເ່ໍ ຫອຼື ແຫງ່ ທກຸ ຂ”໌ ດງ່ັ ນ້ີ. ພິກຂຸ ທ. ! ນີ້ເຮົາ
ກາ່ ວວາ່ ອະທປິ ັນຍາສກິ ຂາ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຫາຼົ່ ນີ້ແລ ສິກຂາ ໓ ຢ່າງ.

- ຕກິ . ອງັ . ໒໐/໓໐໓/໕໒໙.

ອະທສິ ກິ ຂາສາມ (ອກີ ໄນຍະໜງຶ່ )

ພກິ ຂຸ ທ. ! ສກິ ຂາ ໓ ຢາ່ ງເຫຼ່າົ ນມີ້ ຢີ ່. ສາມຢ່າງ ແນວໃດໜໍ ? ສາມຢ່າງຄຼື : ອະທິ
ສລີ ະສິກຂາ ອະທິຈິຕຕະສກິ ຂາ ອະທປິ ັນຍາສິກຂາ.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ໍຄວາມສະຫບຼຸ ເລອ່ື ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໘໓

ພິກຂຸ ທ. ! ອະທສິ ລີ ະສກິ ຂາ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. ! ພິກຂໃຸ ນກໍລະນີນີ້ ເປນັ
ຜ່ມສີ ີລ ສັງລວມດູ້ວຍການສັງລວມໃນປາຕິໂມກຂ໌ ... ໆລໆ ... ສະມາທານສຶກສາຢ່
ໃນສກິ ຂາບດົ ທັງຫາຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ນເີ້ ຮາົ ກ່າວວ່າ ອະທສິ ີລະສິກຂາ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະທຈິ ຕິ ຕະສກິ ຂາ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸໃນກລໍ ະນນີ ີ້
ສະຫງດັ ຈາກກາມທັງຫາຍ ສະຫງັດຈາກອະກຸສົລທມັ ທັງຫາຍ ເຂົາ້ ເຖງິ ປະຖມົ ມະ
ຊານ ... ທຸຕຢິ ະຊານ ... ຕະຕຢິ ະຊານ ... ຈະຕຸຕຖະຊານ ແລູວ້ ແລຢ່. ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີ
ເຮາົ ກາ່ ວວ່າ ອະທິຈິຕຕະສກິ ຂາ.

ພິກຂຸ ທ. ! ອະທິປນັ ຍາສກິ ຂາ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸໃນກໍລະນນີ ້ີ
ເຮດັ ໃຫແູ້ ຈງູ້ ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕິ ປນັ ຍາວມິ ຕຸ ຕິ ອນັ ຫາອາສະວະບໄໍ່ ດູ້ ເພາະຄວາມດບັ ສນິ້
ໄປແຫງ່ ອາສະວະທງັ ຫາຍ ດູວ້ ຍປນັ ຍາອນັ ຍງ່ິ ເອງ ໃນທຕິ ຖະທມັ ນ້ີ ເຂາົ້ ເຖິງແລວູ້
ແລຢ່. ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ຮົາກາ່ ວວ່າ ອະທິປັນຍາສິກຂາ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຫາຼົ່ ນ້ີແລ ສິກຂາ ໓ ຢ່າງ.

(ຄາຖາຜະນວກທາູ້ ຍພະສຕ)

ຈົງ່ ເປນັ ຜມ່ ຄີ ວາມພຽນ ມກີ ໍາລງັ ມຄີ ວາມຕງ້ັ ໝນ້ັ ມຄີ ວາມເພ່ັງ ມສີ ະຕິ ສັງລວມ
ອນິ ຊີ ປະພຕຶ ອະທສິ ລີ ອະທິຈຕິ ແລະ ອະທປິ ນັ ຍາເທນ້ີ ຄວນແຜຈ່ ຕິ ຄອບງາໍ ທສິ ທງັ
ປວງ ດວູ້ ຍສະມາທິ ອນັ ຫາປະມານບໄໍ່ ດູ້ ເຊນ່ັ ດຽວກນັ ທງັ ເບອື້ ງໜາູ້ ເບອື້ ງຫງັ ທງັ
ເບອື້ ງຫງັ ເບອື້ ງໜາູ້ ເຊນ່ັ ດຽວກນັ ທງັ ເບອ້ື ງຕາໍ່ ເບອື້ ງສງ ທງັ ເບອ້ື ງສງເບອື້ ງຕາ່ໍ ເຊນ່ັ
ດຽວກນັ ທັງກາງເວນັ ກາງຄນືຼ ທງັ ກາງຄນຼື ກາງເວນັ . ນນ້ັ ທາ່ ນກາ່ ວກນັ ວາ່ ເປນັ ເສຂະ
ປະຕປິ ະທາ ຫກືຼ ານປະພຕຶ ທມັ ໝດົ ຈດົ ດວູ້ ຍດ.ີ ນນັ້ ທາ່ ນກາ່ ວກນັ ວາ່ ເປນັ ຜຮ່ ພູ້ ອູ້ ມ
ໃນໂລກ ມປີ ນັ ຍາ ເຖງິ ທສີ່ ດຸ ແຫງ່ ການປະຕບິ ຕັ .

ວໂິ ມກຂແ໌ ຫງ່ ຈຕິ ຍອ່ ມມແີ ກ່ບຄຸ ຄນົ ນນັ້ ຜຫ່ ດຼຸ ພນ້ົ ແລ້ວູ ເພາະດບັ ສນ້ິ ຕນັ ຫາ ເພາະ
ຄວາມດບັ ສະນດິ ແຫງ່ ວນິ ຍານ ເໝອືຼ ນຄວາມດບັ ສະນດິ ແຫງ່ ໄຟ ສະນນ້ັ .

- ຕກິ . ອງັ . ໒໐/໓໐໓/໕໓໐.

໑໓໘໔ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ລກັ ສະນະຄວາມສມົ ບນແຫງ່ ສີລ

ດຣາຈຸນທີ ! ສີລທັງຫາຍມປີ ະມານທ່ໍໃດ, ຜ່ຮູ້ກ່າວກັນວ່າ ອະຣຍິ ະກນັ ຕະສີລ (ສລີ
ເປັນທ່ີພໍໃຈຂອງພຣະອະຣິຍະເຈົ້າ) ເລດີ ກວ່າສີລເຫຼົ່ານັ້ນ ; ກ່າວຄຼື ສລີ ທບ່ີ ຂໍ່ າດ ບທໍ່ ະລຸ
ບດ່ໍ າ່ ງ ບເ່ໍ ສາ້ົ ໝອງ ເປນັ ອສິ ສະຫະແກຕ່ ນົ ວນິ ຍຊນົ ສນັ ລະເສນີ ບຖ່ໍ ກືຼ ຕນັ ຫາທິຕຖິ
ລບຄາໍ ເປນັ ໄປພອູ້ ມເພອື່ ສະມາທິ.

ຈນຸ ທີ ! ບຸຄຄນົ ເຫຼາ່ົ ໃດ ເຮດັ ໃຫູ້ບຣໍ ິບນໃນອະຣິຍະກນັ ຕະສີລ, ບຸຄຄົນເຫ່ົຼານນ້ັ
ຊ່ວື ່າ ເຮັດໃຫູ້ບໍຣິບນໃນສ່ງິ ອນັ ເລດີ ; ກໍວິບາກອນັ ເລດີ ຍ່ອມມີແກ່ຜ່ເຮດັ ໃຫູ້ບຣໍ ບິ ນ
ໃນສ່ງິ ອັນເລີດແລ.

- ປນັ ຈກ. ອງັ . ໒໒/໓໘/໓໒.

ເມອື່ ຕຄີ ວາມຄາໍ ບນັ ຍຕັ ຜດິ
ແມນ່ ແຕເ່ ດກັ ນອູ້ ຍນອນອ່ ກມໍ ສີ ລີ ໂດຍອຕັ ຕະໂນມດັ

(ອຸຄຄາຫະມານະປະຣິບພາຊກົ ໄດູ້ກາ່ ວກບັ ຊ່າງໄມູ້ຊ່ປື ັນຈະກັງຄະວ່າ “ຖະປະຕິ ! ເຮົາບັນຍັຕບຸຄຄົນ
ຜ່ປະກອບດູວ້ ຍທມັ ໔ ປະການ ວາ່ ເປນັ ຜ່ມກີ ຸສົລສົມບນ ມີກສຸ ົລຢາ່ ງຍິ່ງ ເປັນສະມະນະຜ່ບັນລຸ
ເຖິງການບັນລຸອນັ ອຸດົມ ອັນໃຜໆສູ້ລົບໃຫູ້ເສຍໄຊບໄ່ໍ ດູ.້ ສ່ຢີ າ່ ງແນວໃດໜໍ ? ສ່ຢີ ່າງຄືຼ ບຄຸ ຄນົ ໃນ
ກລໍ ະນີນີ້ ຍອ່ ມບເໍ່ ຮັດກັມອັນເປັນບາບດວູ້ ຍກາຍ ໑ ຍ່ອມບໍ່ກ່າວວ່າຈາອນັ ເປັນບາບ ໑ ຍອ່ ມ
ບ່ໍດໍາຣິຄວາມດາໍ ຣິອັນເປັນບາບ ໑ ຍ່ອມບ່ລໍ ູ້ຽງຊີວຕິ ດວູ້ ຍອາຊບີ ອນັ ເປັນບາບ ໑.” ຊ່າງໄມບູ້ ່ຍໍ ິນດີ
ບຄໍ່ ດັ ຄູ້ານຖູ້ອຍຄາໍ ນັ້ນ ເຂາ້ົ ໄປເຝ້ົາແລວູ້ ຂາບທນຂໍຄ້ ວາມນັ້ນແກ່ພຣະຜ່ມພີ ຣະພາຄເຈ້າົ ທກຸ
ປະການ. ຕຣັດວາ່ :-)

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ຄໍ ວາມສະຫຼບຸ ເລອ່ື ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໘໕

ຖະປະຕິ ! ຖູ້າເປັນແບບປະຣບິ ພາຊົກນັນ້ ກາ່ ວແລວູ້ ເດກັ ອ່ອນນອນຫງາຍຢ່ເທິງ
ອ່ ກຈໍ ະກາຍເປນັ ຜ່ມີກສຸ ົລສມົ ບນ ມີກສຸ ົລຢາ່ ງຍິງ່ ເປັນສະມະນະຜ່ບັນລອຸ ັນອດຸ ົມ
ອັນໃຜໆ ສູ້ລົບໃຫເູ້ ສຍໄຊບໄ່ໍ ດູ້ ໄປເສຍ. ຖະປະຕິ ! ສາໍ ລບັ ເດກັ ອອ່ ນນອນຫງາຍຢ່
ເທງິ ອນ່ ນ້ັ ແມ່ນແຕຄ່ ວາມຮຈູ້ ກັ ວາ່ “ກາຍໆ” ດງ່ັ ນີ້ ກໍຍງັ ບມໍ່ ີ ແລວູ້ ຈກັ ເຮດັ ກມັ ອນັ ເປນັ
ບາບດວູ້ ຍກາຍໄດແູ້ ນວໃດ ຢ່າງຫາຍກໍພຽງກ້ິງໄປກງ້ິ ມາຢເ່ ທິງອ່. ຖະປະຕິ ! ສໍາລັບ
ເດກັ ອ່ອນນອນຫງາຍຢ່ເທງິ ອ່ນນ້ັ ແມ່ນແຕ່ການຮຈູ້ ັກວາ່ “ວາຈາໆ” ດ່ັງນ້ີ ກຍໍ ງັ ບມໍ່ ີ
ແລ້ວູ ຈກັ ກາ່ ວວາຈາອນັ ເປນັ ບາບໄດູ້ຈາກໃສ ຢາ່ ງຫາຍກໍພຽງແຕສ່ ົ່ງສຽງຮອູ້ ງໄຫູ້.
ຖະປະຕິ ! ສໍາລັບເດັກອອ່ ນນອນຫງາຍຢ່ເທງິ ອ່ນັ້ນ ແມ່ນແຕ່ການຮຈູ້ ັກວ່າ “ດໍາຣິໆ”
ດງ່ັ ນີ້ ກໍຍັງບ່ມໍ ີ ແລ້ວູ ຈະດາໍ ຣກິ ານດາໍ ຣອິ ນັ ເປນັ ບາບໄດູ້ຈາກໃສ ຢາ່ ງຫາຍກໍພຽງ
ສະແດງອາການອດຶ ອດັ (ຕາມປະສາເດກັ ). ຖະປະຕິ ! ສາໍ ລບັ ເດກັ ອອ່ ນນອນຫງາຍຢ່
ເທງິ ອ່ນນັ້ ແມ່ນແຕກ່ ານຮູ້ຈັກທ່ີວ່າ “ອາຊບີ ໆ” ດງ່ັ ນີ້ ກໍຍັງບໍ່ມີ ແລວູ້ ຈະລຽູ້ ງຊວີ ຕິ
ດວູ້ ຍອາຊບີ ອນັ ເປນັ ບາບໄດູ້ຈາກໃສ ຢ່າງຫາຍກພໍ ຽງກິນນົມແມ.່ ຖະປະຕິ ! ເມື່ອ
ເປນັ ເຊນ່ັ ນແ້ີ ລວູ້ ເດກັ ອອ່ ນນອນຫງາຍຢ່ເທງິ ອ່ ຈກັ ເປນັ ຜມ່ ກີ ສຸ ລົ ສມົ ບນ ມກີ ສຸ ົລຢາ່ ງ
ຍງິ່ ເປນັ ສະມະນະຜບ່ ນັ ລເຸ ຖິງການລອຸ ນັ ອດຸ ມົ ອນັ ໃຜໆສລູ້ ບົ ໃຫເູ້ ສຍໄຊບໄໍ່ ດູ້ ດງັ່ ຄາໍ
ກາ່ ວຂອງອຄຸ ຄາຫະມານະປະຣບິ ພາຊກົ ນນ້ັ ໄດແູ້ ນວໃດ.

ຖະປະຕິ ! ເຮົາບັນຍັຕບຸຄຄົນຜ່ປະກອບດວູ້ ຍທມັ ໔ ຢ່າງ (ຕາມທ່ີອຸຄຄາຫະມານະ
ປະຣບິ ພາຊກົ ກາ່ ວນັ້ນ) ວ່າຍັງບໍ່ແມ່ນຜ່ມກີ ສຸ ົລສົມບນ ຍງັ ບໍ່ແມນ່ ຜ່ມກີ ສຸ ົລຢາ່ ງຍ່ິງ ຍງັ ບ່ໍ
ແມນ່ ສະມະນະ ຜ່ບັນລກຸ ານບັນລອຸ ັນອຸດມົ ອນັ ໃຜໆສູ້ລົບໃຫເູ້ ສຍໄຊບໍໄ່ ດູ້ ຢ່າງດີ
ບຄຸ ຄນົ ນນ້ັ ພຽງແຕຈ່ ະດກີ ວາ່ ເດກັ ອອ່ ນ ນອນຫງາຍຢເ່ ທງິ ອ່ທນໍ່ ນ້ັ .

- ມ. ມ. ໑໓/໓໔໓-໓໔໕/໓໕໘-໓໖໐.

໑໓໘໖ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ທມັ -ອະທມັ -ອຕັ ຖະ-ອະນຕັ ຖະ ທຄີ່ ວນຮູ້

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະທມັ ເປັນສິ່ງທ່ຄີ ວນຮ,ູ້ ອະນຕັ ຖະ ກເໍ ປັນສິ່ງທ່ຄີ ວນຮ.ູ້ ທມັ ເປັນສງ່ິ
ທຄ່ີ ວນຮ,ູ້ ອຕັ ຖະ ກເໍ ປັນສງ່ິ ທຄີ່ ວນຮູ້. ຮແູ້ ຈູ້ງທງັ ອະທັມ ແລະ ອະນັຕຖະ, ຮແູ້ ຈງູ້ ທງັ
ທມັ ແລະ ອຕັ ຖະແລວູ້ ບຄຸ ຄນົ ຄວນປະຕບິ ຕັ ຕາມທເ່ີ ປນັ ທມັ ຕາມທເີ່ ປນັ ອຕັ ຖະ.

ພິກຂຸ ທ. ! ອນັ ໃດເປັນ ອະທມັ ແລະເປັນ ອະນຕັ ຖະ ? ມຈິ ສາທິຕຖິ ມຈິ ສາ
ສງັ ກປັ ປະ ມິຈສາວາຈາ ມິຈສາກັມມນັ ຕະ ມຈິ ສາອາຊີວະ ມິຈສາວາຢາມະ ມິຈສາ
ສະຕິ ມຈິ ສາສະມາທິ ມຈິ ສາຍານະ ມິຈສາວມິ ຸຕຕິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນເີ້ ຮົາເອນ້ີ ວ່າ ອະທັມ
ເອນີ້ ວ່າ ອະນັຕຖະ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອັນໃດເປນັ ທມັ ອນັ ໃດເປນັ ອຕັ ຖະ ? ສມັ ມາທຕິ ຖິ ສມັ ມາສັງກັປປະ
ສັມມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ ສັມມາອາຊີວະ ສມັ ມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາ
ສະມາທິ ສມັ ມາຍານະ ສັມມາວິມຕຸ ຕິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ຮາົ ເອ້ີນວ່າ ທມັ ເອ້ີນວາ່ ອຕັ ຖະ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາອາໄສເຫຕຜລົ ດັງ່ ກ່າວມານແ້ີ ລ້ວູ ເຮາົ ຈງຶ່ ກ່າວວ່າ “ພິກຂຸ ທ. !
ອະທມັ ເປນັ ສງິ່ ທີ່ຄວນຮູ້, ອະນັຕຖະ ກໍເປັນສ່ິງທ່ີຄວນຮ.ູ້ ທມັ ເປນັ ສງິ່ ທີ່ຄວນຮູ້,
ອຕັ ຖະ ເປັນສິ່ງທີຄ່ ວນຮູ້. ຮູ້ແຈງູ້ ທັງອະທັມ ແລະ ອະນັຕຖະ, ຮູແ້ ຈງູ້ ທງັ ທມັ ແລະ
ອັຕຖະແລວູ້ ບຄຸ ຄົນຄວນປະຕບິ ຕັ ຕາມທີ່ເປັນທມັ ຕາມທ່ີເປນັ ອຕັ ຖະ” ດ່ງັ ນີ້.

- ທສກ. ອງັ . ໒໔/໒໓໘/໑໑໓.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ໍຄວາມສະຫຼບຸ ເລອື່ ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໘໗

(ໃນສຕຕໍ່ໄປ (໒໔/໒໓໘/໑໑໔). ຊງົ ສະແດງສງ່ິ ທເີ່ ອນ້ີ ວ່າ ອະທມັ ດວູ້ ຍມິຈສັຕຕະ, ຊົງສະແດງ
ສງ່ິ ທເ່ີ ອ້ີນວ່າ ທມັ ດູ້ວຍສມັ ມຕັ ຕະ ; ຊົງສະແດງສ່ງິ ທເີ່ ອນີ້ ວາ່ ອະນຕັ ຖະ ດູ້ວຍບາບອະກສຸ ົລທມັ
ຕ່າງໆ ທີເ່ ກີດຈາກມິຈສັຕຕະແຕ່ລະຢາ່ ງໆ ເປັນປຈັ ຈຍັ , ແລະ ຊງົ ສະແດງສິ່ງທເ່ີ ອນີ້ ວ່າ ອຕັ ຖະ
ດູ້ວຍກຸສົລທມັ ຕ່າງໆ ທີ່ເກດີ ແຕ່ສັມມັຕຕະແຕລ່ ະຢາ່ ງໆ ເປັນປຈັ ຈັຍ.

ໃນສຕອນື່ ອີກ (໒໔/໒໗໓/໑໖໐) ຊງົ ສະແດງ ອະທມັ ແລະ ອະນຕັ ຖະ ດວູ້ ຍອະກຸສລົ ກັມມະບດົ
ສິບ ແລະ ຊງົ ສະແດງ ທມັ ແລະ ອຕັ ຖະ ດູ້ວຍກສຸ ລົ ກັມມະບົດສິບ.

ໃນອີກສຕໜງ່ຶ (໒໔/໒໘໑/໑໖໒) ຊົງສະແດງ ອະທມັ ດູວ້ ຍອະກຸສົລກັມມະບດົ ສະແດງ ທມັ
ດວູ້ ຍກຸສລົ ກັມມະບົດ ສະແດງ ອະນຕັ ຖະ ດ້ວູ ຍວິບາກແຫ່ງອະກສຸ ລົ ກັມມະບດົ ແລະ ສະແດງ
ອຕັ ຖະ ດູ້ວຍວິບາກແຫງ່ ກຸສົລກັມມະບດົ ).

ໝວດ ຄ. ວາ່ ດວູ້ ຍ ຄນຸ ຄາ່ ຂອງມຄັ ຄະ

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ໃນຖານະແຫງ່ ໂຕພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌

“ຂາູ້ ແຕ່ພຣະອງົ ຜ່ຈະເຣີນ ! ມີຄໍາກາ່ ວກນັ ຢວ່ ່າ ‘ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ພຣົມມະຈນັ ຣຍ໌’ ດ່ງັ ນີ້ ພຣົມ
ມະຈນັ ຣຍ໌ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ຂູາ້ ນູອ້ ຍ ? ແລະ ທ່ີສຸດແຫງ່ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຄອືຼ ັນໃດ ຂູ້ານອູ້ ຍ ?”.

ພິກຂຸ ! ອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະນແ້ີ ລ ຄພືຼ ຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ; ກ່າວຄືຼ ສມັ ມາທຕິ ຖິ
ສັມມາສັງກັປປະ ສັມມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ ສັມມາວາຢາມະ
ສັມມາສະຕິ ສັມມາສະມາທ.ິ

ພກິ ຂຸ ! ຄວາມດບັ ສນິ້ ແຫງ່ ຣາຄະ (ຣາຄັກຂະໂຢ) ຄວາມດບັ ສນິ້ ໄປແຫງ່ ໂທສະ
(ໂທສກັ ຂະໂຢ) ຄວາມດບັ ສນິ້ ແຫງ່ ໂມຫະ (ໂມຫັກຂະໂຢ) ; ນຄີ້ ຼື ທສ່ີ ດຸ ແຫງ່ ພຣມົ ມະ
ຈນັ ຣຍ໌ ແລ.

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໙/໒໙-໓໐.

໑໓໘໘ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ລະບບົ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ແບງ່ ໄວ້ເູ ປນັ ໒ ຜະແນກ

ພິກຂຸ ທ. ! ເຮົາບກໍ່ າ່ ວ ສາໍ ລບັ ພິກຂຸທັງປວງວ່າ ຍັງມກີ ຈິ ຈອ໌ ນັ ໃດໆ (ເຫອຼື ຢ)່ ທຈ່ີ ະ
ຕອູ້ ງເຮດັ ດວູ້ ຍຄວາມບປ່ໍ ະມາດ ແລະ ເຮົາກໍ ບກໍ່ ່າວ ສາໍ ລັບພກິ ຂຸທັງປວງ ວ່າ ມກີ ຈິ ຈ໌
ອນັ ໃດໆ ທບ່ີ ຕ່ໍ ອູ້ ງເຮດັ ດວູ້ ຍຄວາມບປໍ່ ະມາດ.

ກ. ສໍາລບັ ຜເ່ ຖງິ ທີສ່ ດຸ ແຫງ່ ທກຸ ຂແ໌ ລູ້ວ

ພິກຂຸ ທ. ! ພກິ ຂຸເຫຼົ່າໃດເປນັ ອຣໍ ະຫນັ ຕຂ໌ ນີ າສບົ ຢ່ຈບົ ພຣົມມະຈັນຣຍ໌ ມກີ ຈິ ຈທ໌ ່ີ
ຄວນເຮັດອັນເຮດັ ຈບົ ແລ້ວູ ມພີ າຣະອັນປງົ ລງົ ແລວູ້ ມປີ ະໂຍຊນ໌ຕນົ ອັນຕາມເຖິງ
ແລ້ວູ ມີສນັ ໂຍຊນ໌ໃນພົບດັບສິ້ນໄປຮອບແລວູ້ ຫຸດຼ ພ້ົນແລວູ້ ເພາະຮໂູ້ ດຍຖກືຼ ຕອູ້ ງ ;
ພກິ ຂຸ ທ. ! ສາໍ ລັບພິກຂຸເຫຼົ່ານນັ້ ເຮາົ ບ່ໍກ່າວວາ່ ຍັງມີກິຈຈອ໌ ນັ ໃດໆ (ເຫືຼອຢ)່ ທີ່ເຂົາຕູອ້ ງ
ເຮັດດວູ້ ຍຄວາມບ່ປໍ ະມາດ. ຂນ້ໍ ເ້ີ ພາະເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະເຫຕວ່າກຈິ ຈທ໌ ່ຕີ ອູ້ ງເຮັດ
ດ້ວູ ຍຄວາມບໍ່ປະມາດ ເຂາົ ເຮດັ ສດຸ ແລ້ວູ ແລະ ເຂົາເປັນຜ່ບອ່ໍ າດທ່ີຈະເປນັ ຜ່ປະມາດ
ໄດູ້ອກີ ຕ່ໍໄປ.

ຂ. ສາໍ ລບັ ຜຍ່ ັງບເໍ່ ຖງິ ທ່ີສດຸ ແຫງ່ ທກຸ ຂ໌

ພິກຂຸ ທ. ! ສ່ວນພິກຂເຸ ຫາົ່ຼ ໃດເປນັ ເສຂະ ມີຄວາມປະສົງແຫງ່ ໃຈ ອັນຍັງບ່ບໍ ັນລຸ
ແລູ້ວ ປາຖນາຢ່ຊງ່ຶ ທັມອນັ ກະເສມຈາກໂຢຄະ ບມ່ໍ ທີ ມັ ອ່ນື ຍງິ່ ກວ່າຢ່ ; ພກິ ຂຸ ທ. ! ສໍາ
ລບັ ພິກຂເຸ ຫາົຼ່ ນັ້ນ ເຮົາກາ່ ວວ່າຍັງມີກຈິ ຈ໌ອນັ ໃດໆ (ເຫຼືອຢ່) ທີເ່ ຂົາຕ້ອູ ງເຮດັ ດ້ວູ ຍ
ຄວາມບປໍ່ ະມາດ. ຂໍ້ນ້ັນເພາະເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະເຫຕວ່າ ຖູ້າຈັ່ງໃດທ່ານຜ່ມີອາຍຸນ້ີ
ຈະເສບຢ່ຊງ່ຶ ເສນາສະນະອັນສົມຄວນ ຈະຄົບຢ່ຊ່ຶງກລັ ລະຢານະມິຕ ຈະບມົ່ ຢ່ຊຶ່ງ
ອນິ ຊີທງັ ຫາຍ ກໍຈະເຮັດໃຫູ້ແຈູ້ງຊຶ່ງທສ່ີ ດຸ ແຫ່ງພຣມົ ມະຈັນຣຍ໌ ອນັ ບ່ມໍ ຫີ ຍງັ ຍິ່ງກວ່າ
ຊຶ່ງເປັນປະໂຍຊນ໌ທ່ີຕູ້ອງການຂອງກລຸ ະບຕຸ ຜ່ອອກບວດຈາກເຮອຼື ນ ບກ່ໍ ຽ່ ວຂ້ອູ ງ
ດູ້ວຍເຮືຼອນໂດຍຖືກຼ ຕອູ້ ງ ໄດດູ້ ູ້ວຍປນັ ຍາອນັ ຍິ່ງເອງໃນທິຕຖະທັມນີ້ ເຂົ້າເຖງິ ແລູ້ວ
ແລຢ.່

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ໍຄວາມສະຫຼບຸ ເລອື່ ງມັຄຄ໌ ໑໓໘໙

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາມອງເຫັນຜົລແຫງ່ ຄວາມບ່ໍປະມາດຂນ້ໍ ້ີ ສາໍ ລັບພິກຂນຢ້ີ ່ ຈງ່ຶ ກາ່ ວວາ່
ຍັງມີກິຈຈອ໌ ນັ ໃດໆ (ເຫຼືອຢ)່ ທີ່ເຂົານ້ັນຕູ້ອງເຮດັ ດວູ້ ຍຄວາມບປ່ໍ ະມາດ ດັ່ງນີ.້

- ມ. ມ. ໑໓/໒໒໘/໒໒໙.

ຈດຸ ມງຸ່ ໝາຍແທູ້ຈງິ ຂອງພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌

ພິກຂຸ ທ. ! ພຣົມມະຈັນຣຍ໌ນ້ີບແໍ່ ມ່ນມີລາບສກັ ກາຣະ ແລະສຽງຍູ້ອງຍໍເປັນ
ອານສິ ງົ ສ໌, ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ນີ້ ບແ່ໍ ມນ່ ມີຄວາມເຖງິ ພູ້ອມດ້ວູ ຍສີລເປນັ ອານສິ ງົ ສ໌,
ພຣົມມະຈນັ ຣຍນ໌ ້ີ ບ່ໍແມນ່ ມຄີ ວາມເຖິງພ້ອູ ມດວູ້ ຍສະມາທເິ ປັນອານສິ ົງສ໌, ພຣົມມະ
ຈນັ ຣຍນ໌ ້ີ ບ່ແໍ ມ່ນມຄີ ວາມເຖິງພູ້ອມດູ້ວຍຍານທັສສະນະເປັນອານສິ ົງສ໌.

ພິກຂຸ ທ. ! ກໍເຈໂຕວິມຕຸ ຕິ ທ່ີບ່ໍກໍາເລບີ ອັນໃດມຢີ ່, ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ນີ້ ມເີ ຈໂຕ
ວມິ ຕຸ ຕນິ ນັ້ ແຫະ ເປນັ ປະໂຍຊນ໌ທມ່ີ ງຸ່ ໝາຍ ມເີ ຈໂຕວມິ ຕຸ ຕນິ ນ້ັ ແຫະ ເປນັ ແກນ່ ສາຣ ມີ
ເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕນິ ນັ້ ແຫະ ເປນັ ຜລົ ສດຸ ທາູ້ ຍຂອງພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ແລ.

- ມ. ມ. ໑໒/໓໗໓/໓໕໒.

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະເປນັ ພຣົມມະຈນັ ຣຍ໌ເປນັ ໄປເພອ່ື ນິບພານ

ປັນຈະສຂິ ະ ! ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ຂອງເຮາົ ນ້ີ ເປນັ ໄປເພອື່ ນິບພິທາໂດຍສ່ວນດຽວ
ເພອ່ື ວຣິ າຄະ ເພອື່ ນໂິ ຣທະ ເພອ່ື ອປຸ ະສະມະ ເພອ່ື ອະພນິ ຍາ ເພອ່ື ສມັ ໂພທະ ເພອື່
ນບິ ພານ.

ປັນຈະສຂິ ະ ! ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ທີເ່ ປນັ ໄປເພອ່ື ນິບພິທາ ໂດຍສວ່ ນດຽວ ເພ່ືອ
ວິຣາຄະ ເພື່ອນໂິ ຣທະ ເພອື່ ອຸປະສະມະ ເພອ່ື ອະພິນຍາ ເພ່ືອສັມໂພທະ ເພື່ອນິບພານ
ນັ້ນເປັນແນວໃດໜໍ ? ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍນ໌ ນັ້ ຄຼື ອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະນີ້ເອງ ໄດ້ແູ ກ່
: ສມັ ມາທິຕຖິ ສມັ ມາສງັ ກັປປະ ສມັ ມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມັນຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ
ສັມມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສັມມາສະມາທິ.

໑໓໙໐ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ປັນຈະສຂິ ະ ! ນີ້ແລ ຄຼືພຣມົ ມະຈັນຣຍ໌ນນ້ັ ທເີ່ ປນັ ໄປເພື່ອນິບພທິ າໂດຍສວ່ ນດຽວ
ເພື່ອວິຣາຄະ ເພື່ອນິໂຣທະ ເພືອ່ ອປຸ ະສະມະ ເພື່ອອະພນິ ຍາ ເພ່ືອສັມໂພທະ ເພືອ່
ນບິ ພານ.

ປນັ ຈະສຂິ ະ ! ສາວົກເຫາຼົ່ ໃດ ຮ້ທູ ວ່ົ ເຖງິ ຄາໍ ສັງ່ ສອນຂອງເຮາົ ທງັ ປວງ ໂດຍຄບົ
ຖວູ້ ນແລວູ້ , ສາວກົ ເຫຼົາ່ ນັ້ນ ຍອ່ ມເຮດັ ໃຫແູ້ ຈູ້ງຊ່ຶງເຈໂຕວມິ ຕຸ ຕິ ປນັ ຍາວມິ ຕຸ ຕິ ອນັ ຫາ
ອາສະວະບໄໍ່ ດູ້ ເພາະຄວາມດັບສ້ິນໄປແຫ່ງອາສະວະທງັ ຫາຍ ດວູ້ ຍປັນຍາອນັ ຍິງ່
ເອງ ໃນທິຕຖະທມັ ນ້ີ ເຂົ້າເຖງິ ແລວູ້ ແລຢ.່

ສາວກົ ເຫາຼ່ົ ໃດ ຮທູ້ ່ວົ ເຖິງຄໍາສງັ່ ສອນຂອງເຮາົ ທັງປວງໂດຍ ບຄ່ໍ ບົ ຖວູ້ ນແລວູ້ ,
ສາວກົ ເຫ່າຼົ ນນ້ັ ເພາະຄວາມດັບສິ້ນໄປແຫງ່ ສັນໂຍຊນ໌ ມີສວ່ ນໃນເບອື້ ງຕໍ່າຫາູ້
ປະການ ຍອ່ ມ ເປນັ ໂອປະປາຕກິ ະ (ອະນາຄາມ)ີ ມກີ ານປະຣນິ ິບພານໃນພົບນນັ້
ບກ່ໍ ັບຈາກໂລກນນ້ັ ເປັນທມັ ມະດາ.

ສາວກົ ເຫົາຼ່ ໃດ ຮູ້ທົວ່ ເຖງິ ຄໍາສັ່ງສອນຂອງເຮາົ ທັງປວງໂດຍ ບຄ່ໍ ບົ ຖວູ້ ນ, ສາວົກ
ເຫົາ່ຼ ນ້ັນ ບາງພວກເພາະຄວາມດບັ ສ້ິນໄປແຫ່ງສັນໂຍຊນ໌ສາມ ເພາະຄວາມເບາົ ບາງ
ແຫງ່ ຣາຄະ ໂທສະ ໂມຫະ ຍອ່ ມ ເປນັ ສະກະທາຄາມີ ມາສໂ່ ລກນີ້ພຽງຄ້ງັ ດຽວ ກໍຈັກ
ເຮດັ ທ່ສີ ຸດແຫ່ງທຸກຂ໌ໄດ້.ູ

ສາວົກເຫຼົ່າໃດ ຮູ້ທວ່ົ ເຖິງຄາໍ ສງ່ັ ສອນຂອງເຮາົ ທງັ ປວງໂດຍ ບຄ່ໍ ບົ ຖວູ້ ນ, ສາວົກ
ເຫ່ົາຼ ນນັ້ ບາງພວກເພາະຄວາມດັບສິ້ນໄປແຫ່ງສັນໂຍຊນ໌ສາມ ຍອ່ ມ ເປນັ ໂສດາບນັ
ມີອນັ ບຕ່ໍ ົກຕາໍ່ ເປັນທມັ ມະດາ ທ່ຽງແທູ້ (ຕ່ໍນິບພານ) ມີການຕຣສັ ຮູ້ພອູ້ ມໃນເບ້ອື ງໜູາ້ .

ປນັ ຈະສິຂະ ! ດູ້ວຍອາການດ່ັງນແີ້ ລ ການບນັ ພະຊາ (ໃນທັມວນິ ັຍນ)້ີ ຂອງກຸລະ
ບຕຸ ເຫາ່ຼົ ນ້ີທງັ ໝດົ ນນ້ັ ແລ ເປນັ ບັນພະຊາບ່ໍເປນັ ໝັນເປາຼົ່ ບໍ່ມີໂທດ ແຕມ່ ີຜົລ ມແີ ຕ່
ກໍາໄລ ແລ.

- ມຫາ. ທ.ີ ໑໐/໒໘໕/໒໓໔.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂ້ໍຄວາມສະຫຼຸບເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໓໙໑

(ຜຮ່ ວບຮວມໜງັ ສເືຼ ຫມັຼ້ ນ້ີ ຊໃ້ີ ຫູ້ຜສ່ ກຶ ສາເຫນັ ວາ່ :-)

ມັຄຄະມອີ ົງຄ໌ແປດລວມຢ່ໃນພຣົມມະຈັນຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ

໑. ສັມມາທິຕຖິ ຄຼກື ລຸ ະບຸຕຟງັ ທມັ ຈົນເກີດສັມມາທິຕຖໃິ ນອາສະວັກຂະຢະກັມ
ທງັ ຫາຍ.

(ເບິ່ງລາຍລະອຽດທຫີ່ ວົ ຂວໍ້ ່າ “ປະມວນພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທີ່ພາກຜະນວກທາູ້ ຍ
ເຫັ້ຼມ ຢໜ່ ູ້າ ໑໕໔໐ ແຖວທີ ໑໓ ເປັນຕົ້ນໄປ).

໒. ສມັ ມາສງັ ກັບໂປ ຄືຼກລຸ ະບຸກຢາກບວດ ແລ້ວູ ອອກບວດ.

(ເບິ່ງລາຍລະອຽດທຫ່ີ ວົ ຂໍວ້ ່າ “ປະມວນພຣມົ ມະຈັນຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທພ່ີ າກຜະນວກທາູ້ ຍ
ເຫມ້ັຼ ຢໜ່ ູ້າ ໑໕໔໐ ແຖວທີ ໑໔ ເປນັ ຕນ້ົ ໄປ).

໓. ສມັ ມາວາຈາ ຄືຼກລຸ ະບຕຸ ມກີ ານເວົາ້ ຊຶງ່ ເວຼັນ້ ຈາກວະຈີທຈຸ ະຣິຕ ແລະ
ເດຣຈັ ສານກະຖາທງັ ຫາຍ.

(ເບງິ່ ລາຍລະອຽດທີ່ຫວົ ຂ້ໍວາ່ “ປະມວນພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທ່ີພາກຜະນວກທູາ້ ຍ
ເຫມ້ັຼ ຢ່ໜາູ້ ໑໕໔໑ ແຖວທີ ໑໗ ເປນັ ຕນ້ົ ໄປ).

໔. ສມັ ມາກັມມນັ ໂຕ ຄກືຼ ລຸ ະບຸຕເວນ້ັຼ ຈາກກັມອນັ ເປນັ ອະກສຸ ົລ.

(ເບງ່ິ ລາຍລະອຽດທຫ່ີ ົວຂໍ້ວ່າ “ປະມວນພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທຜີ່ າກຜະນວກທູ້າຍ
ເຫມຼັ້ ຢ່ໜູາ້ ໑໕໔໑ ແຖວທີ ໑໐ ເປນັ ຕນົ້ ໄປ).

໕. ສມັ ມາອາຊໂີ ວ ຄຼືກຸລະບຸຕເວ້ນຼັ ຂາດຈາກການຫາລູ້ຽງຊບີ ດ້ວູ ຍເດຣດັ ສານ
ວິຊຊາ ແລະ ມສີ ັນໂດດເປັນຕົນ້ .

(ເບງິ່ ລາຍລະອຽດທີ່ຫົວຂໍວ້ າ່ “ປະມວນພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທ່ພີ າກຜະນວກທູ້າຍ
ເຫຼັ້ມ ຢໜ່ ູ້າ ໑໕໔໒ ແຖວທີ ໑໑ ເປັນຕນ້ົ ໄປ).

໑໓໙໒ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

໖. ສມັ ມາວາຢາໂມ ຄຼືກລຸ ະບຸຕຕ້ັງຄວາມພຽນຢ່ໃນທທີ່ ຸກສະຖານະ ທັງຫບັ ແລະ
ຕນື່ ຕາມຫກັ ແຫງ່ ການຕງ້ັ ຄວາມພຽນທວ່ົ ໄປ.

(ເບງິ່ ລາຍລະອຽດທຫີ່ ວົ ຂໍ້ວາ່ “ປະມວນພຣມົ ມະຈັນຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທພ່ີ າກຜະນວກທາູ້ ຍ
ເຫຼ້ມັ ຢ່ໜູ້າ ໑໕໔໓ ແຖວທີ ໕ ເປນັ ຕນົ້ ໄປ).

໗. ສມັ ມາສະຕິ ຄືຼກລຸ ະບຸຕມີສະຕິສັມປະຊນັ ຍະ.

(ເບງິ່ ລາຍລະອຽດທຫ່ີ ວົ ຂວໍ້ ່າ “ປະມວນພຣມົ ມະຈັນຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທ່ີພາກຜະນວກທາູ້ ຍ
ເຫ້ັຼມ ຢໜ່ າູ້ ໑໕໕໑ ແຖວທີ ໑໑ ເປັນຕົ້ນໄປ).

໘. ສັມມາສະມາທິ ຄືຼກລຸ ະບຕຸ ຕງ້ັ ຕົ້ນຈະເຣີນສະມາທິ ແລະໄດູ້ຮບຊານທັງສ່.ີ

(ເບງ່ິ ລາຍລະອຽດທຫ່ີ ວົ ຂໍ້ວ່າ “ປະມວນພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ຕະຫອດສາຍ” ທພ່ີ າກຜະນວກທ້າູ ຍ
ເຫັຼມ້ ຢ່ໜູ້າ ໑໕໕໓ ແຖວທີ ໕ ເປນັ ຕນົ້ ໄປ).

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ໃຫຜູ້ ລົ ແບບເຄອື່ ງຈກັ

ພມີຊະ ! ຊົນເຫົາ່ຼ ໃດເຫຼົາ່ ໜງຶ່ ຈະເປນັ ສະມະນະ ຫືຼພຣາມກໍຕາມ ເປນັ ຜ່ທ່ີ ມຄີ ວາມ
ເຫນັ ຖກຼື ຕອູ້ ງ ມຄີ ວາມມງຸ່ ໝາຍຖກຼື ຕອູ້ ງ ມກີ ານເວາ້ົ ຈາຖກືຼ ຕອູ້ ງ ມກີ ານເຮດັ ການງານ
ຖກຼື ຕອູ້ ງ ມກີ ານດາໍ ຣົງຊບີ ຖກຼື ຕອູ້ ງ ມຄີ ວາມພະຍາຍາມຖກືຼ ຕອູ້ ງ ມຄີ ວາມລະນກຶ
ຖກຼື ຕອູ້ ງ ມຄີ ວາມຕງັ້ ຈິຕໝນ້ັ ໄວຢູ້ າ່ ງຖກືຼ ຕອູ້ ງ ; ຊົນເຫຼ່າົ ນນັ້ ເຖິງວ່າປະພຕຶ ພຣົມມະ
ຈນັ ຣຍ໌ ໂດຍຫວງັ ຜລົ ກໍຕ້ອູ ງໄດຮູ້ ັບຜລົ ; ເຖງິ ວ່າປະພຶຕພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ໂດຍບໍຫ່ ວງັ
ຜລົ ກໍຕ້ອູ ງໄດຮູ້ ບັ ຜລົ ; ເຖິງຈະປະຕບິ ັຕພຣົມມະຈນັ ຣຍ໌ ທັງໂດຍຫວັງຜລົ ແລະ ບຫໍ່ ວັງ
ຜລົ ກໍຕູ້ອງໄດ້ຮູ ັບຜລົ ; ເຖິງວາ່ ປະພຕຶ ຣົມມະຈນັ ໂດຍຫວງັ ຜລົ ກບໍ ແ່ໍ ມນ່ ບຫໍ່ ວງັ ຜລົ
ກບໍ ຖ່ໍ ກືຼ ກຍໍ ງັ ຕູ້ອງໄດຮູ້ ບັ ຜົລ. ຂໍນ້ ນ້ັ ດູ້ວຍເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະເຫຕແຫງ່ ການໄດຮູ້ ັບຜລົ
ນ້ນັ ເປນັ ສ່ິງທີເ່ ຂົາທັງຫາຍເຫົຼ່ານ້ນັ ໄດເູ້ ຮັດແລູວ້ ໂດຍຮາກເຫງົ້າ (ໂຢນິໂສ).

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄ້ໍ ວາມສະຫຼຸບເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໓໙໓

ພມິຊະ ! ເຊັນ່ ດຽວກັບບຸຣຸສຜ່ຕ້ອູ ງການນາ້ໍ ມນັ ເລາະຫານໍາ້ ມັນ ທ່ຽວສະແຫວງ
ຫານາ້ໍ ມນັ ຢ,່ ເຂາົ ເຂ່ຍເມດັ ງາລົງໃນຮາງ ພມົ ດວູ້ ຍນາໍ້ ແລວູ້ ຄ້ນັ ບີບເລ້ອື ຍໄປ ; ເຖງິ
ວາ່ ບຸຣສຸ ນນ້ັ ຕງັ້ ຄວາມຫວງັ ... ບໍ່ຕັ້ງຄວາມຫວງັ ... ທງັ ຕງ້ັ ຄວາມຫວງັ ແລະ ບຕໍ່ ງ້ັ
ຄວາມຫວງັ ... ທງັ ຕງັ້ ຄວາມຫວງັ ກບໍ ແ່ໍ ມນ່ ບຕ່ໍ ງັ້ ຄວາມຫວງັ ກບໍ ຖໍ່ ກືຼ ກໍຕາມ, ເມືອ່ ເຂາົ
ເຂຍ່ ເມດັ ງາລງົ ໃນຮາງ ພົມດວູ້ ຍນາໍ້ ແລູ້ວ ຄນັ້ ບບີ ຢເ່ ລືອ້ ຍໄປ ບຣຸ ສຸ ນນັ້ ກຕໍ ູ້ອງໄດນູ້ ໍ້າ
ມັນຢເ່ ອງ. ຂ້ນໍ ເ້ີ ພາະເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະເຫຕແຫງ່ ການໄດູ້ນ້າໍ ມນັ ນ້ັນ ເປນັ ສງ່ິ ທ່ີບຸຣຸສ
ນ້ັນໄດູ້ເຮດັ ແລ້ວູ ໂດຍເລກິ ເຊິ່ງໂດຍລະອຽດ ເຊ່ັນໃດກໍເຊ່ັນນນ້ັ . (ຊງົ ໃຫອູ້ ຸປະມາແບບນ້ີ

ອີກສາມຂໍຄ້ ຼື : ບຣຸ ສຸ ຜ່ ຕູອ້ ງການນາ້ໍ ນມົ ຮີດນໍ້ານມົ ຈາກງວົ ແມ່ລກອ່ອນ, ບຸຣສຸ ຜ່ ຕອູ້ ງການເນຍີ
ປນ່ັ ເນີຍຈາກນມົ ທໝີ່ ັກເປນັ ເຫຍື່ອແລ້ວູ . ບຸຣຸສທີ່ ຕູ້ອງການໄຟ ສີໄຟຈາກໄມ້ແູ ຫງູ້ , ກຍໍ ່ອມໄດູ້ຜົລ
ຕາມທ່ຕີ ົນຕູ້ອງການ. ເຖງິ ຈະຕງ້ັ ຄວາມຫວັງ ຫືຼບໍ່ຕ້ັງຄວາມຫວັງກຕໍ າມ ຜົລນັນ້ ໆ ກຍໍ ່ອມມີໃຫູ້
ເອງ ເພາະໄດມູ້ ີການເຮັດທີຖ່ ືຼກຕອູ້ ງລງົ ໄປແລູ້ວ).

- ອປຸ ຣ.ິ ມ. ໑໔/໒໗໙/໔໑໔.

ຄວາມແຕກຕາ່ ງ ລະຫວ່າງ
ຄນົ ໂງຈ່ າູ້ ແລະບນັ ດຕິ ໃນການປະພຕຶ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌

ພິກຂຸ ທ. ! ກາຍນີ້ ເກີດມີຂ້ນຶ ແລວູ້ ແກ່ຄນົ ໂງ່ ຜ່ຖຼກື ອະວິຊຊາໃດຫ່ຫໍ ຸູ້ມແລູ້ວດວູ້ ຍ
ຜ່ພົວພນັ ແລູ້ວດູ້ວຍຕນັ ຫາໃດດູວ້ ຍ, ອະວຊິ ຊານ້ນັ ແຫະທ່ຄີ ົນຈູ້າຍັງລະບ່ໄໍ ດູ້ ແລະ
ຕັນຫານນັ້ ແລ ກຍໍ ງັ ບໍ່ໝດົ ສູ້ຽງໄປ. ຂນ້ໍ ັ້ນເພາະເຫຕໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ເພາະວາ່ ຄົນ
ໂງບ່ ໄໍ່ ດປູ້ ະພຕຶ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ເພອື່ ຄວາມດບັ ສນ້ິ ທກຸ ຂໂ໌ ດຍຖກືຼ ຕອູ້ ງ. ເພາະເຫຕ
ນນ້ັ ຄົນໂງ່ ຈຶ່ງເປນັ ຜ່ເຂາົ້ ເຖິງກາຍ (ອ່ນື ) ເພາະການແຕກສະຫາຍແຫ່ງກາຍ (ນ້ີ). ຄົນ
ໂງນ່ ້ນັ ເມ່ືອເຂົ້າເຖງິ ກາຍຢ່ ເຮາົ ກ່າວວ່າ “ເຂົາບໍຫ່ ດຼຸ ພ້ນົ ຈາກຄວາມເກີດ ຄວາມແກ່
ຄວາມຕາຍ ຄວາມໂສກ ຄວາມລາ່ໍ ໄລລໍາພັນ ຄວາມທຸກຂ໌ກາຍ ຄວາມທຸກຂໃ໌ ຈ
ຄວາມຄັບແຄ້ນູ ໃຈ ແລະ ບຫ່ໍ ຸດຼ ພົນ້ ຈາກທຸກຂ໌” ດັ່ງນ.້ີ

໑໓໙໔ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກາຍນ້ີ ເກີດມຂີ ຶ້ນແລວູ້ ແກ່ບນັ ດິຕ ຜ່ຖກຼື ອະວິຊຊາຫໍ່ຫ້ມຸູ ແລູວ້ ດວູ້ ຍ ຜ່
ພວົ ພນັ ແລູ້ວດູ້ວຍຕນັ ຫາໃດດ້ວູ ຍ, ອະວິຊຊານ້ນັ ແຫະ ອນັ ບັນດິຕລະໄດູ້ແລູວ້ ແລະ
ຕນັ ຫານນ້ັ ແລ ກໝໍ ດົ ສຽູ້ ງໄປແລ້ວູ . ຂ້ໍນ້ັນເພາະເຫຕໃດໜໍ ? ເພາະວ່າ ບນັ ດຕິ ໄດູ້
ປະພຕຶ ພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ ເພອື່ ຄວາມດບັ ສນ້ິ ທຸກຂໂ໌ ດຍຖກຼື ຕອູ້ ງ. ເພາະເຫຕນນັ້
ບນັ ດິຕ ຈງຶ່ ເປນັ ຜ່ບ່ເໍ ຂົາ້ ເຖງິ ກາຍ (ອນ່ື ) ເພາະການແຕກສະຫາຍແຫ່ງກາຍ (ນ້ີ).
ບນັ ດິຕນັນ້ ເມ່ອື ບໍ່ເຂົ້າເຖງິ ກາຍຢ່ ເຮົາກ່າວວ່າ “ເຂາົ ຍອ່ ມຫຸຼດພົ້ນໄດຈູ້ າກຄວາມເກດີ
ຄວາມແກ່ ຄວາມຕາຍ ຄວາມໂສກ ຄວາມລໍ່າໄລລໍາພັນ ຄວາມທຸກຂ໌ກາຍ
ຄວາມທຸກຂ໌ໃຈ ຄວາມຄບັ ແຄນູ້ ໃຈ ແລະ ຍອ່ ມຫດຸຼ ພົນ້ ໄດູຈ້ າກທຸກຂ”໌ ດ່ັງນ້ີແລ.

- ນທິ ານ. ສງັ . ໑໖/໒໙/໕໙.

ອະນພຸ າບແຫງ່ ອຕັ ຖັງຄິກະມັຄຄະໃນການເຮັດໃຫເູ້ ກດີ :

ກ. ເກດີ ຄວາມປາກົດແຫ່ງຕະຖາຄົຕ.

ພິກຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫາຼົ່ ນີ້ ອນັ ບຄຸ ຄນົ ຈະເຣນີ ເຮດັ ໃຫຫູ້ າຍແລວູ້ ທມັ
ທັງຫາຍທ່ີຍັງບເໍ່ ກດີ ຍ່ອມເກີດຂ້ນຶ ບຍໍ່ ກົ ເວນັ້ຼ (ແມນ່ ແຕ)່ ຄວາມປາກດົ ແຫງ່ ຕະຖາຄຕົ
ອະຣະຫນັ ຕະສມັ ມາສມັ ພດຸ ທະ. ແປດປະການ ແນວໃດໜໍ ? ແປດປະການ ຄຼື
ສມັ ມາທິຕຖິ ສມັ ມາສັງກັປປະ ສັມມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມັນຕະ ສມັ ມາອາຊວີ ະ ສມັ ມາ
ວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສັມມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫົ່ຼານ້ແີ ລ ອັນ
ບຸຄຄົນຈະເຣນີ ເຮັດໃຫູ້ຫາຍແລ້ວູ ທັມທັງຫາຍທ່ຍີ ງັ ບ່ໍເກດີ ຍ່ອມເກດີ ຂນຶ້ ບຍໍ່ ົກເວັ້ຼນ
(ແມ່ນແຕ່) ຄວາມປາກົດແຫງ່ ຕະຖາຄົຕອະຣະຫັນຕະສັມມາສມັ ພຸດທະ.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄ້ໍ ວາມສະຫຼບຸ ເລອື່ ງມຄັ ຄ໌ ໑໓໙໕

ພກິ ຂຸ ທ. ! ທມັ ໘ ປະການເຫາຼົ່ ນ້ີ ບໍຣສິ ດຸ ຂາວຜອ່ ງ ບມໍ່ ກີ ເິ ລສ ພຽງດງັ່ ເນນີ
ປາສະຈາກອປຸ ະກເິ ລສແລວູ້ ທມັ ທັງຫາຍທ່ີຍງັ ບ່ໍເກດີ ຍ່ອມເກີດຂນ້ຶ ບຍ່ໍ ກົ ເວນຼັ້ (ແມນ່
ແຕ)່ ຄວາມປາກດົ ແຫງ່ ຕະຖາຄຕົ ອະຣະຫນັ ຕະສມັ ມາສມັ ພດຸ ທະ. ແປດປະການ
ແນວໃດໜໍ ? ແປດປະການຄຼື : ສມັ ມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກັປປະ ສມັ ມາວາຈາ ສັມມາ
ກັມມັນຕະ ສມັ ມາອາຊວີ ະ ສມັ ມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. !
ທມັ ໘ ປະການເຫ່ຼົານີ້ ບໍຣສິ ດຸ ຂາວຜ່ອງ ບໍ່ມກີ ເິ ລສ ພຽງດ່ັງເນີນ ປາສະຈາກອປຸ ະ
ກເິ ລສແລູ້ວ ທມັ ທງັ ຫາຍທ່ີຍງັ ບ່ໍເກີດຍອ່ ມເກີດຂ້ຶນ ບ່ຍໍ ົກເວັ້ນຼ (ແມ່ນແຕ່) ຄວາມປາກົດ
ແຫງ່ ຕະຖາຄົຕອະຣະຫນັ ຕະສັມມາສັມພຸດທະ.

ຂ. ເກີດສຸຄະຕະວນິ ັຍ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ທມັ ໘ ປະການເຫາ່ຼົ ນີ້ ອນັ ບຄຸ ຄນົ ຈະເຣນີ ເຮດັ ໃຫຫູ້ າຍແລວູ້ ທັມ
ທັງຫາຍທຍ່ີ ັງບໍ່ເກດີ ຍ່ອມເກີດຂຶ້ນ ບຍໍ່ ກົ ເວນັ້ຼ (ແມນ່ ແຕກ່ ານເກດີ ແຫງ່ ) ສຄຸ ະຕະວນິ ຍັ .
ແປດປະການ ແນວໃດໜໍ ? ແປດປະການ ຄຼື ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສັງກັປປະ ສມັ ມາ
ວາຈາ ສັມມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊວີ ະ ສັມມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທ.ິ
ພກິ ຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫຼ່າົ ນີ້ແລ ອັນບຄຸ ຄົນຈະເຣນີ ເຮັດໃຫູຫ້ າຍແລູວ້ ທມັ
ທງັ ຫາຍທ່ີຍັງບເ່ໍ ກດີ ຍ່ອມເກີດຂນຶ້ ບໍຍ່ ົກເວຼັນ້ (ແມ່ນແຕກ່ ານເກີດແຫງ່ ) ສຸຄະຕະວິນັຍ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫາ່ຼົ ນ້ີ ບໍຣສິ ດຸ ຂາວຜອ່ ງ ບມໍ່ ກີ ເິ ລສ ພຽງດງ່ັ ເນນີ
ປາສະຈາກອປຸ ະກເິ ລສແລວູ້ ທມັ ທງັ ຫາຍທຍີ່ ງັ ບເໍ່ ກດີ ຍອ່ ມເກດີ ຂນ້ຶ ບຍ່ໍ ກົ ເວນຼັ້ (ແມນ່
ແຕກ່ ານເກດີ ຂນ້ຶ ແຫງ່ ) ສຄຸ ະຕະວນິ ຍັ . ແປດປະການ ແນວໃດໜໍ ? ແປດປະການຄືຼ
ສມັ ມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກປັ ປະ ສັມມາວາຈາ ສັມມາກມັ ມນັ ຕະ ສັມມາອາຊວີ ະ ສັມມາ
ວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫົາຼ່ ນ້ີ ບໍຣສິ ຸດ
ຂາວຜອ່ ງ ບ່ໍມີກເິ ລສ ພຽງດ່ງັ ເນນີ ປາສະຈາກອຸປະກເິ ລສແລ້ວູ ທມັ ທງັ ຫາຍທ່ີຍງັ
ບໍ່ເກີດ ຍອ່ ມເກດີ ຂຶ້ນ ບ່ໍຍກົ ເວຼັ້ນ (ແມ່ນແຕ່ການເກດີ ແຫງ່ ) ສຸຄະຕະວນິ ັຍ.

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໑໘-໑໙/໕໒, ໕໔, ໕໓, ໕໕.

໑໓໙໖ ອະຣຍິ ະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ເພອື່ ການຮູ້
ແລະການລະຊຶ່ງທມັ ທຄ່ີ ວນຮູ້ ແລະຄວນລະ

ພິກຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫ່ົາຼ ນ້ີ ອນັ ບຄຸ ຄນົ ຄວນຈະເຣນີ ເພືອ່ ການຮູຍ້ ິງ່ ... ເພື່ອ
ການຮູ້ຮອບ ... ເພື່ອການດບັ ສ້ິນໄປຮອບ ... ເພ່ືອການລະ ... ເພ່ອື ຄວາມສຽູ້ ງໄປ ...
ເພອື່ ຄວາມເສ່ືອມໄປ ... ເພ່ອື ຄວາມຈາງຄາຍ ... ເພື່ອຄວາມດັບ ... ເພອື່ ຄວາມ
ສະລະຖິ້ມ ... ເພ່ືອຄວາມສະລດັ ຄນຼື ... ຊຶ່ງຣາຄະ ... ຊຶ່ງໂທສະ ... ຊງຶ່ ໂມຫະ ... ຊຶ່ງ
ໂກດະ ... ອປຸ ະນາຫະ ... ມັກຂະ ... ປະລາສະ ... ອິສສາ ... ມັຈສະຣຢິ ະ ... ມາຢາ
... ສາເຖີຍຢະ ... ຖັມພະ ... ສາຣມັ ພະ ... ມານະ ... ອະຕມິ ານະ ... ມະທະ ... ປະ
ມາທະ. ແປດປະການນ້ັນ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ແປດປະການຄຼື ສມັ ມາທຕິ ຖິ ສມັ ມາ
ສງັ ກປັ ປະ ສມັ ມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊວີ ະ ສມັ ມາວາຢາມະ ສມັ ມາ
ສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ທັມ ໘ ປະການເຫຼ່ົານແີ້ ລ ອັນບຸຄຄົນຄວນຈະເຣີນ
ເພອ່ື ການຮຍູ້ ິ່ງ ໆລໆ ຊງຶ່ ຣາຄະ ໆລໆ ແລ.

- ອຕັ ຖກ. ອງັ . ໒໓/໓໕໙, ໓໖໑/໒໐໑, ໒໐໔.

(ຂ້ໍຄວາມທັງໝົດນ້ີ ໃນບາລີປະສງົ ຈະໃຫແູ້ ຍກເປັນສຕໆ ເປັນເລື່ອງໆ ຕາມຄວາມແຕກຕ່າງ
ແຫ່ງກິລຍິ າອາການ ເຊນັ່ : ການຮຍູ້ ່ງິ ກໍສຕໜຶ່ງ ; ແລະ ແຍກຕາມຊຂ່ື ອງກິເລສ ທຕີ່ ອູ້ ງລະກິເລສ
ເລອື່ ງໜຶ່ງ ກສໍ ຕໜງຶ່ ເຊ່ັນ : ຮຍູ້ ່ິງຊ່ງຶ ຣາຄະເປນັ ຕົນ້ ກໍສຕໜງ່ຶ ; ລວມກັນເປນັ ໑໗໐ ສຕ ຄຼື : ມີ
ກິລິຍາອາການສິບ ມີຊກ່ື ເິ ລສທ່ີຕອູ້ ງລະສິບເຈັດຄືຼ : ຄນກນັ ເຂາ້ົ ເປນັ ໑໗໐ ໃນນີນ້ ໍາເອາົ ມາເຮດັ
ເປັນສຕດຽວ ເພືອ່ ງາ່ ຍແກ່ການສຶກສາ ແລະປະຢັດເວລາ).

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄໍ້ ວາມສະຫຼຸບເລອື່ ງມັຄຄ໌ ໑໓໙໗

ອັຕຖັງຄິກຄະມຄັ ຄະຊ່ວຍລະງບັ ພັຍທີແ່ ມລ່ ກກຊໍ ວ່ ຍກນັ ບ່ໄໍ ດູ້

ພິກຂຸ ທ. ! ປຖຸ ຸຊົນຜ່ບ່ມໍ ກີ ານສະດບັ ຍ່ອມກາ່ ວພັຍທ່ີມານດາແລະບຕຸ ຊ່ວຍກັນ
ບໄ່ໍ ດູ້ (ອະມາຕາປຸຕຕິກະພະຢະ) ວາ່ ມຢີ ່ ໓ ຢາ່ ງ. ສາມຢ່າງຄຼື ມສີ ະໄໝທ່ີໄຟໄໝໃູ້ ຫຍ່
ເກີດຂນ້ຶ ໄໝູ້ໝບ່ າູ້ ນ ໄໝູ້ເມອືຼ ງ ໄໝູ້ນະຄອຣ. ໃນສະໄໝນັນ້ ມານດາບໄໍ່ ດູ້ບຕຸ (ເປັນ
ຜ່ຊວ່ ຍເຫຼືອອນັ ໃດໄດູ້), ບຕຸ ກບໍ ໄໍ່ ດູ້ມານດາ (ເປັນຜ່ຊ່ວຍເຫຼືອອັນໃດໄດ)ູ້ . ພິກຂຸ ທ. !
ປຸຖຊຸ ົນບມໍ່ ກີ ານສະດັບ ຍອ່ ມເອນີ້ ພຍັ ນີ້ວາ່ ເປັນ ອະມາຕາປຸຕຕິກະພະຢະ ຢ່າງທໜີ ງ່ຶ .

ພກິ ຂຸ ທ. ! ຂ້ໍອນື່ ຍັງມອີ ກີ ຄຼືມີສະໄໝທ່ີມະຫາເມຄຕ້ງັ ຂ້ນຶ ເກີດນໍ້າຖ້ວູ ມໃຫຍ່ ພັດໄຫ
ໄປໝົດໝ່ບູ້ານ ທັງເມືຼອງ ທັງນະຄອຣ. ໃນສະໄໝນນັ້ ມານດາບໍ່ໄດູ້ບຕຸ (ເປນັ ຜ່ຊ່ວຍ
ເຫຼືອອັນໃດໄດ)ູ້ , ບຕຸ ກບໍ ໄ່ໍ ດມູ້ ານດາ (ເປນັ ຜ່ຊວ່ ຍເຫອືຼ ອັນໃດໄດ້)ູ . ພິກຂຸ ທ. ! ປຖຸ ຸຊົນ
ບມ່ໍ ີການສະດັບ ຍ່ອມເອນ້ີ ພັຍນວີ້ າ່ ເປນັ ອະມາຕາປຸຕຕິກະພະຢະ ຢ່າງທສີ ອງ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ຂ້ອໍ ່ນື ຍັງມີອີກ ຄຼມື ສີ ະໄໝທ່ມີ ພີ ັຍ ຄກືຼ ານກໍາເລີບ (ປະຕິການ) ມາຈາກ
ປາ່ ປະຊາຊນົ ຂ້ຶນຍານມີລໍ້ ໜກີ ະແຈກກະຈາຍໄປ. ເມື່ອພັຍເຊັ່ນນເີ້ ກີດຂຶ້ນ ສະໄໝ
ນັນ້ ມານດາບໄ່ໍ ດູ້ບຕຸ (ເປັນຜ່ຊວ່ ຍເຫຼອື ອນັ ໃດໄດູ້), ບຕຸ ກໍບ່ໄໍ ດູ້ມານດາ (ເປັນຜ່
ຊວ່ ຍເຫືຼອອນັ ໃດໄດ້)ູ . ພິກຂຸ ທ. ! ປທຸ ຸຊນົ ບໍມ່ ກີ ານສະດັບ ຍ່ອມເອ້ນີ ໄພນ້ີວ່າເປັນ ອະ
ມາຕາປກຸ ຕິກະພະຢະ ຢ່າງທສີ າມ.

ພິກຂຸ ທ. ! ປຸຖຸຊົນຜ່ບ່ມໍ ກີ ານສະດບັ ຍອ່ ມກ່າວພັຍທ່ີມານດາ ແລະບຸຕຊ່ວຍກັນບ່ໍ
ໄດູ້ວ່າມຢີ ່ ໓ ຢາ່ ງ ເຫົ່ຼານີ.້

໑໓໙໘ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ປຖຸ ຊຸ ນົ ຜບ່ ມ່ໍ ກີ ານສະດບັ ກາ່ ວສະມາຕາປຕຸ ຕກິ ະພະຢະ (ພຍັ ທີ່ມານດາ
ແລະບຸຕຊວ່ ຍກນັ ໄດ)ູ້ ແທໆູ້ ໓ ຢາ່ ງນ້ີ ວາ່ ເປນັ ອະມາຕາປຕຸ ຕກິ ະພະຢະ (ພຍັ ທ່ີມານດາ
ແລະບຸຕຊ່ວຍກັນບໄໍ່ ດ້)ູ ໄປເສຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ພັຍ ໓ ຢາ່ ງ ທ່ີມານດາແລະບຕຸ ຊວ່ ຍກນັ ໄດູ້
ນນ້ັ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ສາມຢ່າງຄຼື : ສະໄໝທໄີ່ ຟໄໝໃູ້ ຫຍ່ເປັນຢາ່ ງໜງຶ່ , ສະໄໝທີ່ນ້າໍ
ຖູ້ວມໃຫຍເ່ ປນັ ຢ່າງທສີ ອງ, ສະໄໝທ່ີໜີໂຈຣກະບົດເປັນຢ່າງທີສາມ ; ເຫຼ່ົານີ້
ບາງເທ່ອື ມານດາແລະບຸຕ ກຊໍ ່ວຍກັນແລະກນັ ໄດູ້ ແຕ່ປຸຖຸຊນົ ຜບ່ ມ່ໍ ກີ ານສະດບັ ມາ
ກາ່ ວວາ່ ເປັນພຍັ ທີ່ມານດາແລະບຕຸ ກຊໍ ວ່ ຍກນັ ບໄ່ໍ ດູ້ ໄປເສຍທັງໝົດ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ພັຍທມີ່ ານດາແລະບຕຸ ຊວ່ ຍກນັ ບໄ່ໍ ດູ້ (ໂດຍແທຈູ້ ງິ ) ໓ ຢາ່ ງເຫາ່ົຼ ນມີ້ ຢີ ່.
ສາມຢາ່ ງຄືຼ : ພັຍເກດີ ຈາກຄວາມແກ່ (ຊະຣາພະຢງັ ), ພັຍເກດີ ຈາກຄວາມ ເຈບັ ໄຂູ້
(ພະຢາດພິ ະຢັງ), ພັຍເກດີ ຈາກຄວາມຕາຍ (ມະຣະນະພະຢັງ). ພິກຂຸ ທ. ! ມານດາ
ບໄ່ໍ ດ້ຕູ າມປາຖນາກັບບຕຸ ຜ່ແກຢ່ ່ ເຊນ່ັ ນ້ີວາ່ ເຮາົ ແກ່ເອງເທນີ້ ບຸຕຂອງເຮົາຢ່າງແກ່
ເລຍີ ; ຫຼືບຸຕກໍບໍ່ໄດຕູ້ າມປາຖນາກບັ ມານດາຜ່ແກ່ຢ່ ເຊັ່ນນີ້ວ່າ ເຮາົ ແກ່ເອງເທີນ້
ມານດາຢາ່ ງແກ່ເລຍີ ດ່ງັ ນ້ີ. ມານດາກບໍ ່ໍໄດຕູ້ າມປາຖນາວ່າ ເຮາົ ເຈບັ ໄຂູ້ເອງເທນີ້
ບຸຕຂອງເຮົາຢາ່ ເຈັບໄຂເູ້ ລຍີ ; ຫືຼບຸຕກໍບໄໍ່ ດຕູ້ າມປາຖນາວາ່ ເຮົາເຈບັ ໄຂູເ້ ອງເທີ້ນ
ມານດາຂອງເຮົາຢ່າເຈັບໄຂູ້ເລີຍ ດັງ່ ນ.້ີ ມານດາກໍບໍໄ່ ດ້ຕູ າມປາຖນາວ່າ ເຮາົ ຕາຍ
ເອງເທີ້ນ ບຸຕຂອງເຮາົ ເຮາົ ຢ່າຕາຍເລຍີ ; ຫຼືບຸຕກໍບໍ່ໄດຕູ້ າມປາຖນາວ່າ ເຮາົ ຕາຍເອງ
ເທນ້ີ ມານດາຂອງເຮົາຢ່າຕາຍເລຍີ ດ່ງັ ນ.ີ້ ພິກຂຸ ທ. ! ເຫ່າຼົ ນ້ີແລ ເປນັ ພັຍທ່ີມານດາ
ແລະບຸຕ ຊວ່ ຍກັນບໍ່ໄດູ້ ໓ ຢ່າງ.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂຄໍ້ ວາມສະຫຸຼບເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໓໙໙

ພິກຂຸ ທ. ! ຫນົ ທາງມຢີ ່ ປະຕປິ ະທາມຢີ ່ ຍອ່ ມເປນັ ໄປເພອື່ ເລກີ ລະ ກາູ້ ວຂາູ້ ມເສຍ
ຊຶ່ງພຍັ ທງັ ທ່ເີ ປນັ ສະມາຕາປຕຸ ຕກິ ະພະຢະ ແລະ ອະມາຕາປຕຸ ຕກິ ະພະຢະ ຢ່າງລະ
ສາມໆ ເຫາົຼ່ ນນ້ັ . ພກິ ຂຸ ທ. ! ຫົນທາງ ຫຼປື ະຕປິ ະທານນ້ັ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ນັ້ນຄືຼ
ອະຣຍິ ະອັຕຖັງຄກິ ະມຄັ ຄະນ້ັນເອງ ໄດູແ້ ກ່ ສມັ ມາທຕິ ຖິ ສມັ ມາສງັ ກປັ ປະ ສມັ ມາ
ວາຈາ ສມັ ມາກມັ ມນັ ຕະ ສມັ ມາອາຊວີ ະ ສມັ ມາວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສມັ ມາ
ສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນີແ້ ຫະຫນົ ທາງ ນແ້ີ ຫະປະຕປິ ະທາ ເປນັ ໄປເພອ່ື ເລກີ ລະ ກ້າູ ວ
ຂາູ້ ມເສຍຊງຶ່ ພຍັ ທັງທເ່ີ ປັນສະມາຕາປຸຕຕິກະພະຢະ ແລະ ອະມາຕາປຸຕຕກິ ະພະຢະ
ຢ່າງລະສາມໆ ເຫາຼົ່ ນັນ້ .

- ຕກິ . ອງັ . ໒໐/໒໒໘-໒໓໑/໕໐໒.

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ໃນຖານະເປນັ ກັມມະນິໂຣທະຄາມນິ ປີ ະຕປິ ະທາ

ພິກຂຸ ທ. ! ເຮາົ ຈັກສະແດງຊ່ຶງ ກມັ ທງັ ຫາຍທັງໃໝ່ ແລະເກ່ຼາົ (ນະວະປຸຣານະ
ກັມມະ) ກັມມະນິໂຣດ ແລະກັມມະນິໂຣທະຄາມິນປີ ະຕປິ ະທາ. ....

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກມັ ເກ່າົຼ (ປຣຸ ານະກມັ ມະ) ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. ! ຈກັ ຂ.ຸ ..
ໂສຕະ ... ຄານະ ... ຊວິ ຫາ ... ກາຢະ ... ມະນະ ອນັ ເຈາ້ົ ທ. ຈ່ົງເຫັນວາ່ ເປນັ ປຸຣານະ
ກັມມະ (ກັມເກຼົາ່ ) ອະພສິ ງັ ຂະຕະ (ອັນປັຈຈຍັ ປຸງແຕງ່ ຂຶ້ນ) ອະພິສນັ ເຈຕະຢິຕະ
(ອັນປຈັ ຈັຍເຮດັ ໃຫູ້ເກີດຄວາມຮູ້ສກຶ ຂນ້ຶ ) ເວທະນີຢະ (ມີຄວາມຮ້ສູ ກຶ ຕອ່ໍ າຣົມໄດູ້). ພກິ ຂຸ ທ. !
ນ້ເີ ອ້ນີ ວ່າ ກັມເກາ່ົຼ .

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກມັ ໃໝ່ (ນະວະກັມມະ) ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ຂທ້ໍ ບີ່ ຄຸ ຄນົ ເຮັດ
ກມັ ດູ້ວຍກາຍ ດູ້ວຍວາຈາ ດ້ວູ ຍໃຈ ໃນກາລບັດນ້ີ ອັນໃດ, ອນັ ນີ້ເອ້ີນວ່າ ກັມໃໝ.່

໑໔໐໐ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກມັ ມະນໂິ ຣດ (ຄວາມດັບແຫ່ງກມັ ) ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ຂໍ້ທີ່
ບຄຸ ຄົນຖືຼກຕູ້ອງວິມຸຕຕິ ເພາະຄວາມດັບແຫ່ງກາຢະກມັ ວະຈີກັມ ມະໂນກມັ ອັນໃດ,
ອນັ ນເ້ີ ອນ້ີ ວ່າ ກັມມະນິໂຣດ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ກມັ ມະນໂິ ຣທະຄາມນິ ປີ ະຕປິ ະທາ (ຂໍ້ປະຕິບັຕໃຫູ້ເຖງິ ຄວາມດັບແຫງ່ ກມັ )
ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ກມັ ມະນໂິ ຣທະຄາມນິ ປີ ະຕປິ ະທານນັ້ ຄອືຼ ະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະ
ມຄັ ຄະນນີ້ ນັ້ ເອງ ໄດແູ້ ກ່ ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສັງກປັ ປະ ສັມມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມນັ ຕະ
ສມັ ມາອາຊີວະ ສມັ ມາວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສັມມາສະມາທິ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ອີນ້ ວ່າ
ກມັ ມະນິໂຣທະຄາມິນປີ ະຕປິ ະທາ.

ພິກຂຸ ທ. ! ດູ້ວຍປະການດ່ງັ ນີ້ແລ (ເປັນອນັ ວ່າ) ກັມເກົຼ່າ ເຮົາໄດສູ້ ະແດງແລູ້ວແກ່
ເຈາ້ົ ທ., ກັມໃໝ່ ເຮົາກໍໄດ້ສູ ະແດງແລວູ້ , ກັມມະນໂິ ຣດ ເຮົາກໍສະແດງແລວູ້ , ກັມມະ
ນໂິ ຣທະຄາມນິ ີປະຕິປະທາ ເຮົາກໍສະແດງແລວູ້ . ພິກຂຸ ທ. ! ກິຈຈ໌ອນັ ໃດ ທສ່ີ າສດາຜ່
ເອັນດ ສະແຫວງຫາປະໂຍຊນ໌ເກອ້ື ກນ ອາໄສຄວາມເອັນດແລູວ້ ຈະຄວນເຮດັ ແກ່
ສາວົກທັງຫາຍ, ກິຈຈ໌ອນັ ນ້ນັ ເຮົາໄດເູ້ ຮດັ ແລູ້ວ ແກພ່ ວກເຈົາ້ ທັງຫາຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ັນ
ເຫງ້າົ ໄມູ້ທງັ ຫາຍ, ນັ້ນເຮືອຼ ນຫວາ່ ງທງັ ຫາຍ. ພິກຂຸ ທ. ! ພວກເຈ້ົາທງັ ຫາຍຈງົ່ ພຽນ
ເຜົາກເິ ລສ, ຢ່າງບ່ໍປະມາດ. ພວກເຈົາ້ ທງັ ຫາຍ ຢ່າໄດເູ້ ປັນຜ່ທຕີ່ ູ້ອງຮູ້ອນໃຈໃນ
ພາຍຫງັ ເລຍີ . ນ້ແີ ລ ເປນັ ວາຈາ ເຄ່ອື ງພ່າໍ ສອນພວກເຈ້ົາທງັ ຫາຍຂອງເຮົາ.

- ສລາ. ສງັ . ໑໘/໑໖໖/໒໒໗-໒໓໑.

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະເປນັ ອດິ ທປິ າດະພາວະນາຄາມນີ ປິ ະຕິປະທາ

ອານນົ ທ໌ ! ອດິ ທບິ າດ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ອານນົ ທ໌ ! ມຄັ ຄະໃດ ປະຕິປະທາໃດ
ເປັນໄປເພືອ່ ການໄດູ້ຊຶ່ງອິດທິ ການໄດສູ້ ະເພາະຊຶ່ງອດິ ທິ. ອານົນທ໌ ! ນເີ້ ຮາົ ເອນ້ີ ວາ່
ອດິ ທິບາດ.

ພາກ ໔ - ມັຄຄະອະຣຢິ ະສຈັ ຈະ : ຕອນຂໍຄ້ ວາມສະຫຼຸບເລອ່ື ງມັຄຄ໌ ໑໔໐໑

ອານົນທ໌ ! ອດິ ທບິ າດພາວະນາ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ອານົນທ໌ ! ພກິ ຂຸໃນກໍລະນີນ້ີ
ຍ່ອມຈະເຣນີ ອດິ ທບິ າດ ອັນປະກອບພ້ອູ ມດູວ້ ຍທັມເຄອື່ ງປຸງແຕ່ງ ມີສະມາທິ ອາໄສ
ສນັ ທະເປນັ ປະທານກຈິ ຈ໌ ໑ ; ຍ່ອມຈະເຣນີ ອິດທບິ າດ ອນັ ປະກອບພອູ້ ມດວູ້ ຍທັມ
ເຄື່ອງປງຸ ແຕ່ງ ມສີ ະມາທິ ອາໄສວິຣຢິ ະເປັນປະທານກິຈຈ໌ ໑ ; ຍ່ອມຈະເຣີນອດິ ທບິ າດ
ອັນປະກອບພູ້ອມດູວ້ ຍທມັ ເຄືອ່ ງປງຸ ແຕງ່ ມສີ ະມາທິ ອາໄສຈິຕຕະເປນັ ປະທານກຈິ ຈ໌
໑ ; ຍອ່ ມຈະເຣີນອິດທບິ າດ ອນັ ປະກອບພອູ້ ມດູ້ວຍທມັ ເຄື່ອງປຸງແຕງ່ ມສີ ະມາທິ
ອາໄສວິມັງສາເປັນປະທານກຈິ ຈ໌ (ກຈິ ຈ໌ໃນບ່ອນນ້ີຄືຼ ກຈິ ຈ໌ກຽ່ ວກັບການລະວງັ , ການລະ,
ການເຮດັ ໃຫເູ້ ກດີ ມີ ແລະການຮກັ ສສາ) ໑ . ອານົນທ໌ ! ນ້ີເອນີ້ ວາ່ ອທິ ບິ າດພາວະນາ.

ອານົນທ໌ ! ອດິ ທບິ າດພາວະນາຄາມນິ ປີ ະຕປິ ະທາ (ຂໍ້ປະຕບິ ຕັ ໃຫເູ້ ຖງິ ຊງຶ່ ຄວາມຈະ
ເຣີນແຫງ່ ອດິ ທບິ າດ) ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ອະຣິຍະອັຕຖັງຄກິ ະມຄັ ຄະນນ້ີ ັນ້ ແຫະ, ກ່າວຄືຼ
: ສມັ ມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກັປປະ ສັມມາວາຈາ ສມັ ມາກັມມັນຕະ ສມັ ມາອາຊີວະ
ສມັ ມາວາຢາມະ ສັມມາສະຕິ ສມັ ມາສະມາທິ. ອານນົ ທ໌ ! ນີເ້ ຮາົ ເອນ້ີ ວາ່ ອດິ ທບິ າດ
ພາວະນາຄາມນິ ປີ ະຕປິ ະທາ.

- ມຫາວາຣ. ສງັ . ໑໙/໓໖໗/໑໒໒໓-໑໒໒໕.

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ເປນັ ສນັ ຍາລກັ ຂອງສາສນາທີມ່ ຄີ ວາມຫດຼຸ ພນົ້

ສພຸ ດັ ທະ ! ອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ຫາບ່ໄໍ ດໃູ້ ນທມັ ວິນຍັ (ສາສນາ) ໃດ ;
ສະມະນະກຫໍ າບ່ໄໍ ດູ້ໃນທມັ ວນິ ັຍນນ້ັ ສະມະນະທີສອງກໍຫາບ່ໄໍ ດູໃ້ ນທມັ ວິນັຍນນ້ັ
ສະມະນະທສີ າມກຫໍ າບ່ໄໍ ດໃູ້ ນທັມວນິ ັຍນນັ້ ສະມະນະທສີ ີ່ກຫໍ າບໄ່ໍ ດ້ໃູ ນທມັ ວິນັຍນັ້ນ.

ສຸພດັ ທະ ! ອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄິກະມຄັ ຄະ ຫາໄດູ້ໃນທັມວນິ ັຍໃດ ; ສະມະນະກຫໍ າ
ໄດູໃ້ ນທມັ ວນິ ຍັ ນ້ັນ ສະມະນະທສີ ອງກຫໍ າໄດູ້ໃນທມັ ວິນຍັ ນັ້ນ ສະມະນະທີສາມກຫໍ າ
ໄດູ້ໃນທມັ ວິນັຍນນ້ັ ສະມະນະທສີ ່ີກຫໍ າໄດູ້ໃນທມັ ວິນັຍນນັ້ .

໑໔໐໒ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ສຸພດັ ທະ ! ອະຣິຍະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ ຫາໄດໃູ້ ນທມັ ວນິ ຍັ ນີ້ ແລ ສະມະນະ ຫາ
ໄດ້ໃູ ນທັມວນິ ັຍນແີ້ ນນ່ ອນ ສະມະນະທສີ ອງ ຫາໄດູໃ້ ນທັມວນິ ຍັ ນ້ີ ສະມະນະທສີ າມ
ຫາໄດູໃ້ ນທມັ ວິນັຍນ້ີ ສະມະນະທສີ ກີ່ ຫໍ າໄດໃູ້ ນທມັ ວນິ ຍັ ນ.້ີ ວາທະເຄອ່ື ງສອນຂອງ
ພວກອ່ນື ຫວ່າງຈາກສະມະນະຂອງພວກອ່ືນ (ຈາກພວກນ້ນັ ).

ສຸພັດທະ ! ຖາູ້ ພກິ ຂຸທງັ ຫາຍເຫາຼົ່ ນີ້ ຈະຍອ່ ມຢໂ່ ດຍຖກຼື ຕອູ້ ງແລວູ້ ໂລກກໍຈະບ່ໍ
ຫວາ່ ງຈາກ ພຣະອໍຣະຫນັ ຕທ໌ ງັ ຫາຍ.

- ມຫາ. ທ.ີ ໑໐/໑໗໕/໑໓໘.

ອງົ ຄແ໌ ຫງ່ ມຄັ ຄ໌ ໃຊເູ້ ປນັ ຫກັ ຈາໍ ແນກຄວາມເປນັ
ສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ - ອະສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເຮົາຈັກສະແດງ ຊງ່ຶ ອະສັຕຕະບຸຣຸສ ແລະ ອະສັຕຕະບຣຸ ຸສທີ່ຍ່ິງກວ່າ
ອະສັຕຕະບຸຣຸສ ; ຈັກສະແດງຊງ່ຶ ສັຕຕະບຣຸ ຸສ ແລະ ສັຕຕະບຸຣຸສທ່ີຍງິ່ ກວ່າສຕັ ຕະ
ບຣຸ ສຸ . ....

ພິກຂຸ ທ. ! ອະສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄົນບາງຄນົ ໃນ
ກລໍ ະນີນ້ີ ເປັນຜ່ມີ ມິຈສາທິຕຖິ ມຈິ ສາສັງກັປປະ ມຈິ ສາວາຈາ ມິຈສາກມັ ມັນຕະ
ມຈິ ສາອາຊີວະ ມຈິ ສາວາຢາມະ ມຈິ ສາສະຕິ ມິຈສາສະມາທິ : ພິກຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ຮົາເອ້ີນ
ວາ່ ອະສຕັ ຕະບຸຣສຸ .

ພກິ ຂຸ ທ. ! ອະສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ ທຍີ່ ງິ່ ກວາ່ ອະສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ ເປນັ ແນວໃດໜໍ ? ພກິ ຂຸ ທ. !
ບຄຸ ຄນົ ບາງຄນົ ໃນກລໍ ະນີນ້ີ ຕົນເອງເປນັ ຜ່ມີ ມິຈສາທິຕຖດິ ູ້ວຍ ຊັກຊວນຜ່ອນື່ ໃຫູ້ມີ
ມຈິ ສາທຕິ ຖິດູວ້ ຍ .... (ໂດຍນັຍນ້ເີ ລື້ອຍໄປຈົນເຖງິ ) .... ຕນົ ເອງເປັນຜ່ມມີ ິຈສາສະມາທິ
ດູວ້ ຍ ຊັກຊວນຜ່ອນ່ື ໃຫມູ້ ີມິຈສາສະມາທິດູ້ວຍ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ເີ ຮົາເອີນ້ ວ່າ ອະສຕັ ຕະ
ບຸຣສຸ ທ່ຍີ ິງ່ ກວ່າອະສັຕຕະບຸຣຸສ.

ພາກ ໔ - ມຄັ ຄະອະຣິຢະສຈັ ຈະ : ຕອນຂໍຄ້ ວາມສະຫບຼຸ ເລອ່ື ງມຄັ ຄ໌ ໑໔໐໓

ພິກຂຸ ທ. ! ສັຕຕະບຸຣສຸ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ບຄຸ ຄນົ ບາງຄນົ ໃນກລໍ ະນີນີ້
ເປນັ ຜ່ມີ : ສັມມາທິຕຖິ ສັມມາສງັ ກັປປະ ສມັ ມາວາຈາ ສັມມາກັມມນັ ຕະ ສມັ ມາ
ອາຊວີ ະ ສັມມາວາຢາມະ ສມັ ມາສະຕິ ສັມມາສະມາທິ : ພກິ ຂຸ ທ. ! ນ້ີເຮົາເອນ້ີ ວ່າ
ສັຕຕະບຸຣຸສ.

ພິກຂຸ ທ. ! ສັຕຕະບຣຸ ສຸ ທຍີ່ ງິ່ ກວາ່ ສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. !
ບຄຸ ຄົນບາງຄົນໃນກລໍ ະນີນີ້ ຕົນເອງເປັນຜ່ມສີ ັມມາທິຕຖິດວູ້ ຍ ຊກັ ຊວນຜ່ອ່ືນໃຫູ້ມີ
ສັມມາທິຕຖິດວູ້ ຍ ... (ໂດຍນຍັ ນ້ເີ ລືອ້ ຍໄປຈົນເຖິງ) .... ຕົນເອງເປນັ ຜ່ມີສມັ ມາສະມາທິ
ດູວ້ ຍ ຊັກຊວນຜ່ອືນ່ ໃຫມູ້ ີສມັ ມາສະມາທິດວູ້ ຍ : ພິກຂຸ ທ. ! ນເີ້ ຮົາເອີນ້ ວ່າ ສັຕຕະ
ບຸຣຸສທຍ່ີ ່ງິ ກວ່າສຕັ ຕະບຣຸ ສຸ .

- ຈຕກຸ ກ. ອງັ . ໒໑/໓໐໒/໒໐໕.

(ໃນສຕອ່ືນ ຂະຫຍາຍອງົ ປະກອບ ທ່ີເຮັດບຸຄຄົນໃຫູ້ເປນັ ສັຕຕະບຣຸ ສຸ ແລະ ອະສຕັ ຕະບຸຣສຸ
ຫາຍອອກໄປ ຈາກອງົ ຄແ໌ ປດແຫງ່ ສັມມາມັຄຄະ ຫືຼ ມຈິ ສາມຄັ ຄະ ອອກໄປເປນັ ສັມມຕັ ຕະສບິ ຫືຼ
ມິຈສັຕຕະສບິ ໂດຍເນື້ອຄວາມທີ່ມີຫກັ ເກນແນວດຽວກັນ ຈົນຄົບທັງສີ່ຈໍາພວກ ດັ່ງນີ້ ກໍມີ. - ໒໑/
໓໐໓/໒໐໖.

ໃນສຕອນ່ື ແທນທີ່ຈະຊງົ ຈາໍ ແນກບຸຄຄນົ ເປັນອະສັຕຕະບຸຣສຸ ແລະສັຕຕະບຸຣສຸ ແຕໄ່ ດູ້ຊົງ
ຈາໍ ແນກບຄຸ ຄນົ ເປັນບາບຊນົ ແລະ ກັລລະຢານະຊນົ ຈັດເປັນຄ່ໜ່ຶງ ກໍມີ - ໒໑/໓໐໔ - ໓໐໕/໒໐໗
- ໒໐໘, ແລະ ຊງົ ຈໍາແນກເປັນ ຊົນຜ່ມີບາບທັມ ແລະ ຊົນຜ່ມີກັລລະຢານະທມັ ເປັນອີກຄ່ໜຶ່ງ ກໍມີ
- ໒໑/໓໐໖ - ໓໐໗/໒໐໙ - ໒໑໐; ທັງໝົດນີ້ ເປັນໄປໂດຍຫັກເກນອນັ ດຽວກັນກບັ ທຊ່ີ ົງຈໍາແນກ
ອະສັຕຕະບຸຣຸສຈນົ ຄົບທງັ ສ່ີຈໍາພວກ ເຊັ່ນດຽວກນັ ອກີ .

ໃນສຕອນື່ ແທນທຈີ່ ະໃຊອູ້ ົງຄ໌ແປດແຫ່ງມັຄຄະ ຫສຼື ມັ ມັຕຕະສິບ ຫຼືມຈິ ສຕັ ຕະສິບ ເປນັ
ເຄອ່ື ງຈໍາແນກບຸຄຄົນ ໃຫ້ເູ ປັນຄກ່ ງົ ກນັ ຂາູ້ ມກັນ ດງັ່ ເບອືຶ້ ງເທິງນີ້ ແຕ່ໄດ້ຊູ ງົ ໃຊຫູ້ ັກແຫງ່ ກສຸ ົລ
ກັມມະບດົ ສບິ ອະກສຸ ົລກັມມະບດົ ສິບ ເປັນຕ້ົນ ເປນັ ເຄືອ່ ງຈໍາແນກ ຈນົ ຄົບທັງສີ່ຈາໍ ພວກ ໂດຍ
ຫັກເກນແນວດຽວກນັ ກໍມີ - ໒໑/໒໙໗ - ໓໐໑/໒໐໑ - ໒໐໔).

໑໔໐໔ ອະຣິຍະສຈັ ຈຈ໌ າກພຣະໂອຖະ

ອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະຊະນດິ ທແ່ີ ນນ່ ອນວາ່
ປອູ້ ງກນັ ການສະແຫວງຫາຜດິ

ພິກຂຸ ທ. ! ການສະແຫວງຫາ (ເອສະນາ) ໓ ຢາ່ ງເຫາຼ່ົ ນ້ີມຢີ ່. ສາມຢ່າງແນວໃດ
ໜໍ ? ສາມຢ່າງຄຼື ການສະແຫວງຫາກາມ (ກາເມສະນາ) ການສະແຫວງຫາພົບ
(ພະເວສະນາ) ການສະແຫວງຫາພຣມົ ມະຈນັ ຣຍ໌ (ພຣັມມະຈະຣິເຢສະນາ). ພິກຂຸ
ທ. ! ເຫ່ຼາົ ນີແ້ ລ ການສະແຫວງຫາ ໓ ຢ່າງ.

ພກິ ຂຸ ທ. ! ເພື່ອຄວາມຮຍູ້ ງ່ິ (ອະພິນຍາ) ຊງຶ່ ການສະແຫວງຫາ ໓ ຢາ່ ງເຫາຼົ່ ນີ້
ບຄຸ ຄນົ ຄວນຈະເຣນີ ອະຣຍິ ະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມຄັ ຄະ. ອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄິກະມຄັ ຄະ ຊະນິດ
ໃດກນັ ໜໍ ? ພິກຂຸ ທ. ! ພິກຂໃຸ ນກລໍ ະນນີ ້ີ ຍອ່ ມ ຈະເຣນີ ສມັ ມາທຕິ ຖິ .... ສມັ ມາ
ສງັ ກປັ ປະ .... ສມັ ມາວາຈາ .... ສມັ ມາກມັ ມນັ ຕະ .... ສມັ ມາອາຊວີ ະ .... ສມັ ມາ
ວາຢາມະ .... ສມັ ມາສະຕິ .... ສມັ ມາສະມາທິ ຊະນດິ ທີອ່ າໄສວິເວກ ອາໄສວິຣາຄະ
ອາໄສນໂິ ຣດ ນ້ອູ ມໄປເພອ່ື ການສະລັດອອກ. ພິກຂຸ ທ. ! ເພຄື່ຶ ວາມຮຍູ້ ງິ່ ຊຶ່ງການ
ສະແຫວງຫາ ໓ ຢ່າງເຫ່າຼົ ນແີ້ ລ ບຸຄຄົນຄວນຈະເຣນີ ອະຣຍິ ະອັຕຖັງຄິກະມຄັ ຄະ.

[ຄໍາວ່າ “ເພ່ອື ຮຍູ້ ່ິງ” ໃນສຕນ້ີ ໃນສຕອນື່ ຊົງສະແດງໄວູດ້ ູ້ວຍຄໍາວາ່ “ເພອື່ ຄວາມຮອບຮູ້
(ປະຣນິ ຍາ)” ກມໍ ີ ດວູ້ ຍຄາໍ ວາ່ “ເພອ່ື ຄວາມດບັ ສນ້ິ ໄປຮອບ (ປະຣກິ ຂະຢະ)” ກໍມີ ດວູ້ ຍຄໍາວ່າ
“ເພອື່ ການລະເສຍ (ປະຫານະ)” ກໍມ.ີ

ສາໍ ລບັ ຄໍາວາ່ ຈະເຣນີ ອະຣິຍະອຕັ ຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະ ຊະນິດທ່ອີ າໄສວິເວກ ອາໄສວິຣາຄະ
ເປັນຕົ້ນນັນ້ ໃນກລໍ ະນີນ້ີ ໃນສຕອ່ືນຕຣດັ ວ່າ ຈະເຣີນອະຣິຍະອັຕຖງັ ຄກິ ະມັຄຄະ ຊະນິດທີ່ມີ
ການນາໍ ອອກຊງຶ່ ຣາຄະ-ໂທສະ-ໂມຫະ ເປນັ ປະຣໂິ ຍສານ ຊະນິດທີ່ ມກີ ານຢງ່ັ ລງົ ສອ່ ະມະຕະ ມີ
ອະມະຕະເປນັ ເບອ້ື ງໜາູ້ ມອີ ະມະຕະເປນັ ປະຣໂິ ຍສານ ຫຊຼື ະນດິ ທີ່ ມກີ ານຄອູ້ ຍ-ອຽງ-ນອູ້ ມໄປ
ສນ່ ບິ ພານ ຮບແບບດຽວກນັ ຫາຍຫວົ ຂ້ຫໍ ັງຈາກ ຫວົ ຂໍ້ນ້ີໄປກໍມ.ີ