Ethniko-Syntagologio-2007

ÅÈÍÉÊÏÓ ÅÈÍÉÊÏ 20
ÏÑÃÁÍÉÓÌÏÓ
ÖÁÑÌÁÊÙÍ 2007ÓÕÍÔÁÃÏËÏÃÉÏ

ÅÊÄÏÓÅÉÓ 2007

«Ï Åèíéêüò ÅÈÍÉÊÏ ÓÕÍÔÁÃÏËÏÃÉÏ
Ïñãáíéóìüò ÖáñìÜêùí
ðñïóöÝñåé Ýíá ÷ñÞóéìï
âïÞèçìá óôï Ýñãï
ôùí åðáããåëìáôéþí
Õãåßáò, ðïõ ðåñéëáìâÜíåé
ôåêìçñéùìÝíç óõíïðôéêÞ
ðëçñïöüñçóç ãéá
ôá äñáóôéêÜ óõóôáôéêÜ
êáé ôç ÷ñÞóç ôùí
êõêëïöïñïýíôùí
óôç ÷þñá ìáò
ìÝ÷ñé 31-12-2006
öáñìáêåõôéêþí ðñïúüíôùí
áðïäåäåéãìÝíçò áóöÜëåéáò
êáé áðïôåëåóìáôéêüôçôáò».

ÂïçèÞóôå íá ãßíïõí
ôá öÜñìáêá ðéï áóöáëÞ:

Óõìðëçñþóôå ôçí

«ÊÉÔÑÉÍH ÊÁÑÔÁ»

ÁíáöÝñáôå:

• ÏËÅÓ ôéò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò

ãéá ôá ÍÝá öÜñìáêá

• Ôéò ÓÏÂÁÑÅÓ Þ ÌÇ ÁÍÁÌÅÍÏÌÅÍÅÓ

áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò
ãéá ôá ÃíùóôÜ öÜñìáêá

www.eof.gr ISBN: 978-960-86876-8-4

007 ÅÈÍÉÊÏÓ
ÏÑÃÁÍÉÓÌÏÓ
ÖÁÑÌÁÊÙÍ

ÅÈÍÉÊÏ

2007ÓÕÍÔÁÃÏËÏÃÉÏ

www.eof.gr

ÅÊÄÏÓÅÉÓ
ÁèÞíá 2007

Åêäßäåôáé áðü ôïí:
ÅÈÍÉÊÏ ÏÑÃÁÍÉÓÌÏ ÖÁÑÌÁÊÙÍ
Ìåóïãåßùí 284, 15562 ×ïëáñãüò

© 2007 Åèíéêüò Ïñãáíéóìüò ÖáñìÜêùí

Äåí åðéôñÝðåôáé ç ÷ñçóéìïðïßçóç
ôçò ýëçò ôïõ Åèíéêïý Óõíôáãïëïãßïõ ãéá
äéáöçìéóôéêïýò óêïðïýò Þ ç ìå ïðïéáäÞðïôå
ìïñöÞ åðáíáäçìïóßåõóÞ ôçò.

ISBN: 978-960-86876-8-4

Áíôßãñáöá äéáôßèåíôáé áðü ôïí ÅÏÖ: ×ÑÇÓÉÌÁ ÔÇËÅÖÙÍÁ 213 2040000
Ôçë.: 213 2040000, 213 2040200 & ÅÏÖ 213 2040200
213 2040297 Ôçëåöùíéêü ÊÝíôñï:
fax 210 6545534 213 2040382
e-mail: [email protected] Åèíéêü Óõíôáãïëüãéï:

ÅêäïôéêÞ ÐáñáãùãÞ: Ðëçñïöüñçóç 213 2040297
EÊÄÏÓÅÉÓ ÊÏÑÕÖÇ Á.Å. & Äçìüóéåò Ó÷Ýóåéò:
ÅèíéêÞò ÁíôéóôÜóåùò 253 & Åë. Êùóôïðïýëïõ 213 2040337
15351 ÐÁËËÇÍÇ ÁÔÔÉÊÇÓ Áíåðéèýìçôåò ÅíÝñãåéåò 210 7793777
Ôçë.: 210 6665669 Fax: 210 6665812 ÖáñìÜêùí:

ÊÅÍÔÑÏ ÄÇËÇÔÇÑÉÁÓÅÙÍ





ÅÈÍÉÊÏ
ÓÕÍÔÁÃÏËÏÃÉÏ

2007

ÁÈÇÍÁ 2007



7

Ðñüëïãïò ôïõ Õðïõñãïý
Õãåßáò êáé ÊïéíùíéêÞò Áëëçëåããýçò

Ç èåñáðåõôéêÞ ÷ñÞóç ôùí öáñìÜêùí åßíáé óõíõöáóìÝíç ìå ôçí ßäéá ôçí ÉáôñéêÞ.
Ç óôåíÞ áõôÞ óõìðüñåõóç, ðïõ ÷ñïíïëïãåßôáé áðü ôéò áðáñ÷Ýò ôçò éóôïñßáò,
áðïôõðþíåôáé ðáñáóôáôéêÜ óôç ãëþóóá ôïõ ÉððïêñÜôç, ôïõ ðáôÝñá ôçò Éáôñé-
êÞò, üðïõ ï ãéáôñüò áðïêáëïýíôáí «öáñìáêüò». Áðïôõðþíåôáé ïõóéáóôéêÜ óôç
óýã÷ñïíç, óõíôïíéóìÝíç êáé áðïôåëåóìáôéêÞ ðñïóðÜèåéá ðïõ êáôáâÜëïõìå
êáèçìåñéíÜ, ùò ðïëéôéêÞ çãåóßá ôïõ ôïìÝá ôçò Õãåßáò, ãéá ôçí åîõãßáíóç êáé
ïñèïëïãéêÞ ëåéôïõñãßá ôçò ðáñáãùãÞò êáé äéáêßíçóçò ôùí öáñìÜêùí óôçí Åë-
ëÜäá. Óôá ðëáßóéá ôçò ðñïóðÜèåéáò áõôÞò, åíôÜóóåôáé êáé ç 5ç ¸êäïóç ôïõ
Åèíéêïý Óõíôáãïëïãßïõ, åíüò ðïëýôéìïõ âïçèÞìáôïò ãéá ôçí ôåêìçñéùìÝíç
ðëçñïöüñçóç, ó÷åôéêÜ ìå ôá öáñìáêåõôéêÜ óêåõÜóìáôá ðïõ êõêëïöïñïýí
óôç ÷þñá ìáò.

Ç áëìáôþäçò ðñüïäïò ôçò ìïñéáêÞò éáôñéêÞò êáé ôçò âéïôå÷íïëïãßáò ðïë-
ëáðëáóéÜæïõí ôéò óýã÷ñïíåò èåñáðåõôéêÝò ìáò äõíáôüôçôåò, ìÝóá áðü ôçí
áíáêÜëõøç íÝùí, áðïôåëåóìáôéêüôåñùí öáñìáêåõôéêþí óêåõáóìÜôùí êáé ôç
âåëôßùóç ôùí Þäç õðáñ÷üíôùí. ÌÝóá óå Ýíá ôÝôïéï ðåñéâÜëëïí ðïëõðëïêüôç-
ôáò êáé ñáãäáßáò ìåôáâïëÞò ôùí åðéóôçìïíéêþí äåäïìÝíùí åðéôåßíåôáé ç áíÜ-
ãêç õðåýèõíçò, óýã÷ñïíçò, óõíïëéêÞò êáé ôåêìçñéùìÝíçò åíçìÝñùóçò, þóôå
ôüóï ç óõíôáãïãñáößá üóï êáé ç ÷ñÞóç ôïõ öáñìÜêïõ íá ãßíåôáé ìå ðñïóï÷Þ,
áßóèçìá åõèýíçò êáé åðéêáéñïðïéçìÝíç ãíþóç ôùí åñåõíçôéêþí åîåëßîåùí
áé÷ìÞò ðïõ áöïñïýí óôç öáñìáêïëïãßá.

Ïé óôü÷ïé áõôïß ðñïÜãïíôáé ìÝóá áðü ôç íÝá Ýêäïóç ôïõ Åèíéêïý Óõíôá-
ãïëïãßïõ, ðïõ ÷áñáêôçñßæåôáé áðü ôç óïâáñÞ êáé õðåýèõíç åñãáóßá êáôá-
îéùìÝíùí åðéóôçìüíùí êáé óôåëå÷þí ôïõ ÅÏÖ. Åßìáé âÝâáéïò, ðùò ç Ýêäïóç
áõôÞ, üðùò êáé üëåò ïé ðñïçãïýìåíåò, èá óõíå÷ßóåé íá áðïôåëåß Ýíá áêüìç
ðéï ÷ñÞóéìï åñãáëåßï óôá ÷Ýñéá ôùí ãéáôñþí êáé ôùí öáñìáêïðïéþí, ãéá ôç
âåëôßùóç ôçò öáñìáêåõôéêÞò öñïíôßäáò ôùí ðïëéôþí.

¸÷ïíôáò óõíå÷þò óôç óêÝøç ìáò ôçí ðñïóöïñÜ ôçò êáëýôåñçò äõíáôÞò éá-
ôñïöáñìáêåõôéêÞò ðåñßèáëøçò óôïõò ðïëßôåò, äéáìïñöþíïõìå ôç öáñìáêåõôé-
êÞ ðïëéôéêÞ ôçò ÷þñáò ìáò ìå ôñüðï, ðïõ íá åîáóöáëßæåé ôçí ðñïáãùãÞ ôçò
Ýñåõíáò, ôçò êáéíïôïìßáò êáé ôçò äéáöÜíåéáò. Ìå ôñüðï ðïõ íá åíèáññýíåé ôçí
åã÷þñéá öáñìáêåõôéêÞ âéïìç÷áíßá, åîáóöáëßæïíôáò ôáõôü÷ñïíá ôçí ðñüóâáóç
üëùí ôùí ðïëéôþí óôá åðéôåýãìáôá ôçò äéåèíïýò öáñìáêåõôéêÞò Ýñåõíáò. Ìå
ôñüðï ðïõ íá åããõÜôáé ôç äõíáôüôçôá ôùí ðïëéôþí íá êáñðùèïýí üëá ôá èåñá-
ðåõôéêÜ ïöÝëç ôçò óýã÷ñïíçò öáñìáêïëïãßáò, ìÝóá óå Ýíá ðåñéâÜëëïí áóöÜ-
ëåéáò, õðåõèõíüôçôáò êáé åìðéóôïóýíçò.

ÄÇÌÇÔÑÇÓ ÁÂÑÁÌÏÐÏÕËÏÓ
Õðïõñãüò Õãåßáò êáé ÊïéíùíéêÞò Áëëçëåããýçò



9

Ðñïëïãéêü óçìåßùìá ôçò Äéïßêçóçò
ôïõ Åèíéêïý Ïñãáíéóìïý ÖáñìÜêùí

Ôï Åèíéêü Óõíôáãïëüãéï åßíáé Ýíáò ÷ñÞóéìïò ïäçãüò, ðïõ ðáñÝ÷åé ôåêìçñéù-
ìÝíç ðëçñïöüñçóç ãéá ôá êõêëïöïñïýíôá óôç ÷þñá ìáò öáñìáêåõôéêÜ ðñïúü-
íôá áðïäåäåéãìÝíçò áðïôåëåóìáôéêüôçôáò êáé áóöÜëåéáò, ôéò åíäåßîåéò, ôç äï-
óïëïãßá, áëëÜ êáé ôïõò ðéï óçìáíôéêïýò ðåñéïñéóìïýò ôçò ÷ñÞóçò ôïõò.

Ìå ôçí åõêáéñßá ôçò ïëïêëÞñùóçò ôçò Ýêäïóçò ôïõ Åèíéêïý Óõíôáãïëïãß-
ïõ óå Ýíôõðç ìïñöÞ, èá èÝëáìå íá åêöñÜóïõìå ôéò åõ÷áñéóôßåò ìáò óå üëïõò
ôïõò óõíôåëåóôÝò êáé íá äåóìåõôïýìå üôé èá êáôáâÜëïõìå êÜèå äõíáôÞ ðñï-
óðÜèåéá, þóôå ç Ýêäïóç áõôÞ íá åðéêáéñïðïéåßôáé óå ôáêôÜ ÷ñïíéêÜ äéáóôÞìáôá
êáé íá öèÜíåé Ýãêáéñá óå üëïõò ôïõò ëåéôïõñãïýò õãåßáò ôïõ ôüðïõ ìáò.

Åßìáóôå âÝâáéïé üôé ôï Åèíéêü Óõíôáãïëüãéï óõíôåëåß óôçí áíáâÜèìéóç ôçò
ðïéüôçôáò ôçò öáñìáêåõôéêÞò ðåñßèáëøçò óôç ÷þñá ìáò.

Óôü÷ïò ìáò åßíáé ç Ðïëéôåßá íá óôÝêåôáé áñùãüò óôç óõíå÷Þ ðñïóðÜèåéá ãéá
ôçí ðñïáãùãÞ ôçò õãåßáò ôùí ÅëëÞíùí ìÝóù ôçò áäéÜëåðôçò âåëôßùóçò ôçò
ãíþóçò êáé ôçò ïñèÞò åöáñìïãÞò ôåêìçñéùìÝíùí ìåèüäùí éáôñéêÞò.

Ï ÐÑÏÅÄÑÏÓ ÅÏÖ ×ïëáñãüò, 2008
Âáóßëçò ÊÏÍÔÏÆÁÌÁÍÇÓ
Ç ÁÍÔÉÐÑÏÅÄÑÏÓ ÅÏÖ
ÁèçíÜ ËÉÍÏÕ



11

Ðñüëïãïò ôïõ ÐñïÝäñïõ ôçò EðéôñïðÞò E.Ó.

Ç óõããñáöÞ êáé ç Ýêäïóç ôïõ Åèíéêïý Óõíôáãïëïãßïõ (Å.Ó.) Ý÷åé èåóìïèå-
ôçèåß óôç ÷þñá ìáò áðü ôï 1983 êáé ìÝ÷ñé óÞìåñá Ý÷ïõí êõêëïöïñÞóåé 4
Ýíôõðåò åêäüóåéò ôïõ, ç ôåëåõôáßá ôï 2003 êáé ìßá çëåêôñïíéêÞ ìïñöÞ ôï
2006. ¼ðùò óå êÜèå Ýêäïóç Ý÷åé ãßíåé áíáèåþñçóç ôïõ êåéìÝíïõ ôïõ, äéüôé
íÝåò öáñìáêåõôéêÝò ïõóßåò Ý÷ïõí ðñïóôåèåß, ðïëëÝò Ýðáõóáí íá êõêëïöï-
ñïýí ãéá äéÜöïñïõò ëüãïõò, Ý÷ïõí õðÜñîåé íÝá âéâëéïãñáöéêÜ äåäïìÝíá
áëëÜ êáé íÝåò åãêýêëéïé êáé ïäçãßåò áðü ôéò áñìüäéåò õðçñåóßåò, ôüóï ôïõ
ÅÏÖ üóï êáé ôçò ÅõñùðáúêÞò ¸íùóçò. Åðßóçò íÝåò êáôçãïñßåò öáñìáêåõ-
ôéêþí ïõóéþí Ý÷ïõí ðñïóôåèåß êáé ðïëëÝò Ý÷ïõí áëëÜîåé êáôçãïñßá. ÔÝëïò,
óå ðïëëÝò ðåñéðôþóåéò Þôáí åðéâåâëçìÝíç ç ìåñéêÞ áíáèåþñçóç ôùí åéóá-
ãùãéêþí êåéìÝíùí, þóôå ôá áíáãñáöüìåíá íá åêóõã÷ñïíéóôïýí ìå ôéò ôñÝ-
÷ïõóåò ãíþóåéò.

Ç âáóéêÞ áñ÷Þ ôçò Ýêäïóçò ôïõ Å.Ó. ðáñáìÝíåé ç ßäéá êáé óõíßóôáôáé
óôçí åðéëïãÞ ôùí ïõóéþí åêåßíùí ïé ïðïßåò åìöáíßæïõí áðïäåêôÞ ôåêìçñß-
ùóç êáé áðïäåäåéãìÝíç áðïôåëåóìáôéêüôçôá. Ïõóßåò «ðéèáíþò äñáóôéêÝò»
êáé áäüêéìïé óõíäõáóìïß äåí Ý÷ïõí ðåñéëçöèåß.

¼ðùò ôïíßæåôáé êáé óôéò ðñïçãïýìåíåò åêäüóåéò ôï Å.Ó. äåí áíôéêáèéóôÜ
ôá óõããñÜììáôá öáñìáêïëïãßáò êáé èåñáðåõôéêÞò, ïýôå ôá ðëÞñç êåßìåíá
ôùí üñùí ÷ïñÞãçóçò ôùí ðñïúüíôùí ðïõ åãêñßèçêáí áðü ôéò áñìüäéåò õðç-
ñåóßåò ôïõ ÅÏÖ êáé ôçò ÅõñùðáúêÞò ¸íùóçò, óôá ïðïßá èá ðñÝðåé íá ðñï-
óöåýãïõí ïé ÷ñÞóôåò üôáí æçôïýí ðåñéóóüôåñåò ðëçñïöïñßåò áðü áõôÝò
ðïõ ðñïóöÝñåé ôï Å.Ó. êáé ðïõ áðïóêïðïýí óå Ýíá óýíôïìï êáé åðéóôçìïíé-
êÜ ïñèü êáôáôïðéóìü ôïõò óôéò öáñìáêåõôéêÝò ïõóßåò ôùí äéáöüñùí Êåöá-
ëáßùí.

Ôï Å.Ó. óõíôÜóóåôáé áðü åéäéêÞ ÅðéôñïðÞ, ç ïðïßá Ý÷åé óõóôáèåß áðü ôïí
ÅÏÖ êáé áðïôåëåßôáé áðü åêëåêôÜ ìÝëç ôïõ éáôñéêïý êáé öáñìáêåõôéêïý êü-
óìïõ, ðïõ Ý÷ïõí ó÷Ýóç êáé áãÜðç ãéá ôï öÜñìáêï, ðñÜãìá ðïõ åîçãåß êáé
ôçí áöéëïêåñäÞ óõììåôï÷Þ ôïõò. Óå ðïëëÝò ðåñéðôþóåéò ç ÅðéôñïðÞ áðåõ-
èýíåôáé êáé óå ìç ìÝëç ôçò, ôá ïðïßá Ý÷ïõí ìßá åîåéäßêåõóç óå Ýíá êåöÜëáéï
Þ ìßá êáôçãïñßá öáñìÜêùí.

Ôá äåäïìÝíá ãéá êÜèå öáñìáêåõôéêÞ ïõóßá Ý÷ïõí ëçöèåß áðü ôá åãêå-
êñéìÝíá óôïé÷åßá êõêëïöïñßáò ôïõ öáñìÜêïõ ìåôÜ áðü ÅèíéêÞ (ÅÏÖ) Þ Åõ-
ñùðáúêÞ (Å.Å.) äéáäéêáóßá, êáèþò êáé áðü Ýãêñéôåò öáñìáêïëïãßåò êáé Óõ-
íôáãïëüãéá Üëëùí ÷ùñþí (éäéáéôÝñùò ÷ñÞóéìï Þôáí ôï Âñåôáíéêü Óõíôáãï-
ëüãéï) êáé ôç óýã÷ñïíç âéâëéïãñáößá. ÌéêñÜ - åëðßæïõìå - ëÜèç Þ ðáñáëåß-

12

øåéò åíäÝ÷åôáé íá õðÜñîïõí êáé ðáñÜêëçóç ðñïò ôïõò ÷ñÞóôåò íá ìáò ôá å-
ðéóçìÜíïõí.

Ç Ýêäïóç åíüò Óõíôáãïëïãßïõ áðáéôåß óõëëïãéêÞ ðñïóðÜèåéá. Èá ðñÝ-
ðåé üìùò íá ëå÷èåß üôé ôï êýñéï êáé áðïöáóéóôéêü Ýñãï «åêóõã÷ñïíéóìïý»
ôïõ Å.Ó. ìå âÜóç ôéò óýã÷ñïíåò åãêõêëßïõò êáé êáôåõèõíôÞñéåò ïäçãßåò ôùí
áñìïäßùí õðçñåóéþí ôçò Å.Å. áíÝëáâå ç Ãñáììáôåýò ôïõ Å.Ó. ê. Óôáõñïýëá
Ìðßôïõ. ÅðéðëÝïí ç ê. Ìðßôïõ óõ÷íÜ ðñïÝâáéíå óå äéáêñéôéêÝò êáé åðéôõ÷åßò
ðáñáôçñÞóåéò ðïõ âïÞèçóáí óôçí áðïöõãÞ ðáñáëåßøåùí Þ áôåëåéþí êáé
ôçí åõ÷áñéóôïýìå èåñìÜ. Åðßóçò èåñìÜ åõ÷áñéóôïýìå ôïõò óõíáäÝëöïõò
(áíáöÝñïíôáé óôéò «Åõ÷áñéóôßåò» ðïõ áêïëïõèïýí), ïé ïðïßïé óå ðïëëÝò ðå-
ñéðôþóåéò áíÝëáâáí íá ìåëåôÞóïõí ïñéóìÝíá ÊåöÜëáéá ôïõ Å.Ó. ãéá ôá
ïðïßá ç ÅðéôñïðÞ æÞôçóå ôç ãíþìç ôïõò. ÐñÝðåé íá áíáöåñèþ åðßóçò óôçí
Üñéóôç óõíåñãáóßá ìå üëá ôá ìÝëç ôçò ÅðéôñïðÞò Å.Ó. êáé óôç óõíäñïìÞ ôçò
ÐñïúóôáìÝíçò ôçò Äéåýèõíóçò Öáñìáêåõôéêþí Ìåëåôþí êáé Åñåõíáò ê.
ÌéñÜíôáò Óéïýôç.

Ç Äéïßêçóç ôïõ ÅÏÖ Þôáí óõìðáñáóôÜôçò ìáò óôçí ðñïóðÜèåéá åêðü-
íçóçò ôïõ Óõíôáãïëïãßïõ ðáñÝ÷ïíôÜò ìáò êÜèå äõíáôÞ õëéêÞ êáé çèéêÞ
äéåõêüëõíóç. Ôçí åõ÷áñéóôïýìå èåñìÜ.

Åëðßæïõìå ç íÝá Ýêäïóç ôïõ Å.Ó. íá âïçèÞóåé ôï Ýñãï üóùí áó÷ïëïý-
íôáé ìå ôçí õãåßá ôïõ êïéíùíéêïý óõíüëïõ ôçò ÷þñáò ìáò.

ÁÑÉÓÔÏÌÅÍÇÓ ÖÅÑÔÁÊÇÓ
Ïìüôéìïò ÊáèçãçôÞò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí

13

ÅðéôñïðÞ Åèíéêïý Óõíôáãïëïãßïõ
2004-2006 & 2007-2009

Ðñüåäñïò:
ÖåñôÜêçò ÁñéóôïìÝíçò, Ïìüôéìïò ÊáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ
Áèçíþí

Aíôéðñüåäñïò:
ÐáõëÜôïò Öþôéïò, Ïìüôéìïò ÊáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí

ÃñáììáôÝáò:
Ìðßôïõ Óôáõñïýëá, Öáñìáêïðïéüò, ÐñïúóôáìÝíç ÔìÞìáôïò Åèíéêïý
Óõíôáãïëïãßïõ ÅÏÖ

ÌÝëç:
ÌÞñôóïõ ÂáóéëéêÞ, ÊáèçãÞôñéá Öáñìáêïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Èåó/íßêçò
Êáñáìðßíçò ÁíäñÝáò, Ðáèïëüãïò, Åðßêïõñïò ÊáèçãçôÞò ÉáôñéêÞò Ó÷ïëÞò

Ðáí/ìßïõ Áèçíþí, Ä/íôÞò ÌÅÈ Ã.Í. Áèçíþí «Ã. ÃåííçìáôÜò»
Äçìïýôóïò Ìé÷áÞë, Âéïðáèïëüãïò-Õãéåéíïëüãïò, Áíáðë. Ä/íôÞò

Ìéêñïâéïëïãéêïý ÔìÞìáôïò Ã.Í.Áèçíþí «Ï Åõáããåëéóìüò»
ÐáÀóéïò Ðáíáãéþôçò, Ãõíáéêïëüãïò, ô. Ä/íôÞò ÃõíáéêïëïãéêÞò ÊëéíéêÞò

Ã.Í.Áèçíþí «Ã. ÃåííçìáôÜò»
ÃéùôÜêç Éïõëßá, Öáñìáêïðïéüò, ÐñïúóôáìÝíç Ä/íóçò ÅÏÖ
×áôæçæá÷áñéÜò Áíôþíéïò, Êáñäéïëüãïò, Áíáðë. Ä/íôÞò ÊáñäéïëïãéêÞò

ÊëéíéêÞò Ã.Í.Áèçíþí «Ëáúêü»
KïõñêïõíÜêçò Íéêüëáïò, ×åéñïõñãüò, Áíáðë. Ä/íôÞò Ã. Í. Áèçíþí

«Ã. ÃåííçìáôÜò»

Åðåîåñãáóßá-ÅðéìÝëåéá êåéìÝíùí
ÖåñôÜêçò ÁñéóôïìÝíçò, Ïìüôéìïò ÊáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí
Ìðßôïõ Óôáõñïýëá, Öáñìáêïðïéüò, ÐñïúóôáìÝíç ÔìÞìáôïò Åèíéêïý
Óõíôáãïëïãßïõ ÅÏÖ

14

ÅÕ×ÁÑÉÓÔÉÅÓ

Åõ÷áñéóôïýìå èåñìÜ ôïõò êáôùôÝñù áíáöåñüìåíïõò åêëåêôïýò åðéóôÞìïíåò, ïé ïðïßïé âï-
Þèçóáí óôçí ðñáãìáôïðïßçóç ôçò 5çò Ýêäïóçò ìå ôéò åìðåñéóôáôùìÝíåò åéóçãÞóåéò êáé
÷ñÞóéìåò õðïäåßîåéò ôïõò.
Åðßóçò åõ÷áñéóôïýìå üëïõò ôïõò êáôÜ êáéñïýò åéóçãçôÝò ôùí ðñïçãïõìÝíùí åêäüóåùí
ôïõ Åèíéêïý Óõíôáãïëïãßïõ.

Ð. BëÜ÷ïò, ô. Ä/íôÞò KÝíôñïõ ÄçëçôçñéÜóåùí, Nïó. Ðáßäùí «AãëáÀá Kõñéáêïý»
E. ÃéáìáñÝëëïõ, KáèçãÞôñéá Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
Á. Ãéáííüðïõëïò, ÊáèçãçôÞò Ïõñïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí
Á. Äñüóïò, KáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò-Ñåõìáôïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Éùáííßíùí
Ð. Zçò, Aíáðë. KáèçãçôÞò Nåõñïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
×. ÊáôôÜìçò, Ïìïô. KáèçãçôÞò ÐáéäéáôñéêÞò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
Ã. KñåáôóÜò, KáèçãçôÞò Ãõíáéêïëïãßáò-MáéåõôéêÞò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
Ó. Êùíóôáíôüðïõëïò, ÊáèçãçôÞò Ðíåõìïíïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Éùáííßíùí
Å. ÌáíïõóÜêçò, Áëëåñãéïëüãïò Åðéì. Â, Â' ÐáéäéáôñéêÞ ÊëéíéêÞ Ðáí/ìßïõ Áèçíþí
×. ÌáõñïãéÜííçò Åðéê. ÊáèçãçôÞò Ãáóôñåíôåñïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí
Ö. ÐáõëÜôïò, Eíäïêñéíïëüãïò, Ïìïô. KáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
Í. Ðáõëßäçò, ÊáèçãçôÞò Ðáí/ìßïõ Éùáííßíùí
Ö. Óáîþíç-Ðáðáãåùñãßïõ, Áíáðë. ÊáèçãÞôñéá ÐáéäéáôñéêÞò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí
Ä. ÓéäåñÞò, KáèçãçôÞò Káñäéïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Iùáííßíùí
Á. Óêåýáò, ÊáèçãçôÞò Ùôïñéíïëáñõããïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Éùáííßíùí
Ê. ÓïëäÜôïò, ÊáèçãçôÞò Øõ÷éáôñéêÞò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
N. Óôñßíôæç, ô. Ä/íôñéá Áíáéóèçóéïëïãéêïý ÔìÞìáôïò Ã.Í.Áèçíþí «AëåîÜíäñá»
Á. Ðåôïýíçò, Ä/íôÞò ÏöèáëìïëïãéêÞò ÊëéíéêÞò Ð.Ã.Í. Ðáôçóßùí
A. ÖåñôÜêçò, Ïìïô. KáèçãçôÞò Ðáèïëïãßáò Ðáí/ìßïõ Aèçíþí
Á. ×áôæçæá÷áñéÜò, Áíáðë. Ä/íôÞò ÊáñäéïëïãéêÞò ÊëéíéêÞò Ã.Í.Áèçíþí «Ëáúêü»
É. XáôæÞò, KáèçãçôÞò Äåñìáôïëïãßáò Ðáí. Iùáííßíùí

Ôá åéóáãùãéêÜ êåßìåíá Ýãñáøáí:
ÓõíôáãïãñÜöçóç óôá ðáéäéÜ: ×. ÊáôôÜìçò, Ïìïô. KáèçãçôÞò ÐáéäéáôñéêÞò Ðáí/ìßïõ
Aèçíþí
ÓõíôáãïãñÜöçóç óôïõò çëéêéùìÝíïõò: Ì. Áõãåñéíüò, Öáñìáêïðïéüò, ô. õðÜëëçëïò ÅÏÖ
Áíåðéèýìçôåò ÅíÝñãåéåò ôùí ÖáñìÜêùí / Êßôñéíç ÊÜñôá: Ã. ÔåñæÞ, ÐñïúóôáìÝíç ÔìÞìáôïò
ÁíåðéèõìÞôùí Åíåñãåéþí ÅÏÖ
ÁëëçëåðéäñÜóåéò öáñìÜêùí: É. ÁðïóôïëÜêçò, Éáôñüò Ðáèïëüãïò
ÖÜñìáêá êáé ïäÞãçóç, ÓõíôáãïãñÜöçóç óå Üôïìá ìå ðñïâëÞìáôá üñáóçò,
ÓõíôáãïãñÜöçóç óå áëëïäáðïýò, ìåôáíÜóôåò: É. Ðáðáäüðïõëïò, Áíáðë. ÊáèçãçôÞò
ÉáôñéêÞò Ðáí/ìßïõ Áèçíþí

15

ÅðåîçãÞóåéò ãéá ôéò ðëçñïöïñßåò ðïõ ðåñéÝ÷ïíôáé
óôá ëÞììáôá ôùí äñáóôéêþí ïõóéþí

Ôá ëÞììáôá ôùí äñáóôéêþí ïõóéþí Ý÷ïõí Ýíá óõãêåêñéìÝíï ôñüðï ãñáöÞò. Åäþ ðáñáôßèå-
ôáé ðáñÜäåéãìá åíüò ëÞììáôïò êáèþò êáé åðåîçãÞóåéò ôùí ðëçñïöïñéþí ðïõ ðåñéÝ÷åé. Åðé-
óçìáßíåôáé üôé ôá ëÞììáôá áõôÜ áðïóêïðïýí óå Ýíá óýíôïìï êáé åðéóôçìïíéêÜ ïñèü êáôáôï-
ðéóìü óôéò öáñìáêåõôéêÝò ïõóßåò ôùí äéáöüñùí êåöáëáßùí êáé äåí áíôéêáèéóôïýí ôá ðëÞñç
êåßìåíá ôùí üñùí ÷ïñÞãçóçò ôùí ðñïúüíôùí, ðïõ åãêñßèçêáí áðü ôéò áñìüäéåò õðçñåóßåò
ôïõ ÅÏÖ êáé ôçò ÅõñùðáúêÞò ¸íùóçò, óôá ïðïßá èá ðñÝðåé íá ðñïóöåýãïõí ïé ÷ñÞóôåò ü-
ôáí æçôïýí ðåñéóóüôåñåò ðëçñïöïñßåò.

ÄÑÁÓÔÉÊÇ ÏÕÓÉÁ

H äñáóôéêÞ ïõóßá áíáöÝñåôáé ìå ôçí ÉÍÍ ïíïìáóßá (International Nonproprietary Name).

Eíäåßîåéò/Áíôåíäåßîåéò: ÁíáöÝñïíôáé ìå óõíïðôéêü ôñüðï ïé åãêåêñéìÝíåò. Ãéá üëá ôá
öáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá éó÷ýåé ç áíôÝíäåéîç ôçò õðåñåõáéóèçóßáò óå ïðïéïäÞðïôå áðü ôá
óõóôáôéêÜ ôïõ (äñáóôéêÞ ïõóßá êáé Ýêäï÷á) êáé äéá ôïýôï äåí áíáöÝñåôáé óôá åðéìÝñïõò
ëÞììáôá, åêôüò åîáéñÝóåùí, üôáí ç áíôÝíäåéîç áõôÞ áöïñÜ êáé óå ãåíéêþôåñç öáñìá-
êïëïãéêÞ ïìÜäá.

Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: ÁíáöÝñïíôáé ïé óðïõäáéüôåñåò êáé óõ÷íüôåñåò, áëëÜ êáé ìåñé-
êÝò öïñÝò ïé óðáíéüôåñåò, áíáëüãùò ìå ôç óïâáñüôçôÜ ôïõò.

AëëçëåðéäñÜóåéò: ÁíáöÝñïíôáé áõôÝò ðïõ Ý÷ïõí éäéáßôåñç êëéíéêÞ óçìáóßá êáé ìåñéêÝò
Üëëåò, ôç óçìáóßá ôùí ïðïßùí ï éáôñüò êáëåßôáé íá åêôéìÞóåé áíÜëïãá ìå ôçí ðåñßðôùóç.
Óõìâïõëåõèåßôå êáé ôï ãåíéêü êåöÜëáéï «ÁëëçëåðéäñÜóåéò öáñìÜêùí».

Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: ÐåñéãñÜöïíôáé éäéáßôåñåò ðåñéðôþóåéò üðïõ áðáéôåßôáé ðñïóï÷Þ
êáôÜ ôç ÷ïñÞãçóç ôïõ öáñìÜêïõ, ëüãù äéáöüñùí ðáèïëïãéêþí Þ ìç êáôáóôÜóåùí.
Ïóïí áöïñÜ óôçí ïäÞãçóç êáé ôï ÷åéñéóìü ìç÷áíçìÜôùí, åêôüò áðü ôá áíáöåñüìåíá óôá
åðß ìÝñïõò êåöÜëáéá, óõìâïõëåõèåßôå êáé ôï ãåíéêü êåöÜëáéï «ÖÜñìáêá êáé ïäÞãçóç».

Äïóïëïãßá: ÁíáöÝñïíôáé, ôá êýñéá äïóïëïãéêÜ ó÷Þìáôá. ¼ðïõ äåí åîåéäéêåýïíôáé áöïñïýí
óå åíÞëéêåò. Ïðïõ áíáöÝñïíôáé üñéá çëéêßáò ÷ïñÞãçóçò ôïõ öáñìÜêïõ, óçìáßíåé üôé äåí
Ý÷åé åãêñéèåß ç ÷ñÞóç ôïõ óå áóèåíåßò çëéêßáò åêôüò áõôþí ôùí ïñßùí. Ïðïõ äåí áíá-
öÝñåôáé äïóïëïãéêü ó÷Þìá, êõñßùò óå íïóïêïìåéáêÜ Þ ðñïúüíôá åîåéäéêåõìÝíçò ÷ñÞóçò
Þ ãéá ëüãïõò ðïëý ìåãÜëçò Ýêôáóçò ôïõ êåéìÝíïõ, õðÜñ÷åé ðáñáðïìðÞ óôïõò åãêå-
êñéìÝíïõò üñïõò ÷ïñÞãçóçò ôïõ ðñïúüíôïò.

ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: ÁíáöÝñïíôáé áõôÜ ðïõ áíôéóôïé÷ïýí óôçí ðåñéãñáöüìåíç
äñáóôéêÞ ïõóßá êáé ðáñïõóéÜæïõí ðùëÞóåéò ìÝ÷ñé 31/12/06. Ãéá êÜèå öáñìáêåõôéêü
ðñïúüí áíáöÝñïíôáé ç åìðïñéêÞ ïíïìáóßá, ï õðåýèõíïò êõêëïöïñßáò ôïõ, ç ìïñöÞ, ç
ðåñéåêôéêüôçôá êáé ç óõóêåõáóßá ôïõ. Óå ðïëëÝò ðåñéðôþóåéò áíáöÝñåôáé êáé ç
áêñéâÞò ðåñéãñáöÞ ôçò äñáóôéêÞò ïõóßáò ïñéóìÝíùí ðñïúüíôùí. ÅÜí áõôÞ äåí
áíáöÝñåôáé, óçìáßíåé üôé åßíáé áðïëýôùò üìïéá ìå ôçí áíáöåñüìåíç óôçí åðéêå-
öáëëßäá ôïõ ëÞììáôïò. ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá ôùí ïðïßùí ôç äéáêßíçóç ãéá êÜëõøç
ðáãßùí Þ Ýêôáêôùí åëëåßøåùí ôçò áãïñÜò Ý÷åé áíáëÜâåé ôï Éíóôéôïýôï ÖáñìáêåõôéêÞò
Åñåõíáò êáé Ôå÷íïëïãßáò (ÉÖÅÔ) äåí ðåñéëáìâÜíïíôáé óôçí ðáñïýóá Ýêäïóç, ìå
åîáßñåóç áõôÜ óôá ïðïßá ôï ÉÖÅÔ Ý÷åé ïñéóèåß ùò õðåýèõíïò êõêëïöïñßáò Ðëçñï-
öïñßåò ìðïñïýí íá ëÜâïõí ïé åíäéáöåñüìåíïé áðü ôçí éóôïóåëßäá ôïõ ÉÖÅÔ óôç
äéåýèõíóç http:// www.ifet.gr.
ÔÝëïò õðÜñ÷ïõí ëÞììáôá äñáóôéêþí ïõóéþí, óôá ïðïßá äåí áíáöÝñïíôáé óõãêåêñéìÝíá
öáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá, åßôå äéüôé ç ðñïìÞèåéÜ ôïõò ãßíåôáé ìÝóù ðáñáããåëéþí Þ
÷ïñçãïýíôáé ìüíï áðü óõãêåêñéìÝíá ÕãåéïíïìéêÜ ÊÝíôñá Þ Ïñãáíéóìïýò Þ õðçñåóßåò
ôïõ Õðïõñãåßïõ Õãåßáò êáé ÊïéíùíéêÞò Áëëçëåããýçò, üðùò ë.÷. ïñéóìÝíá íáñêùôéêÜ,

16 ÅÐÅÎÇÃÇÓÅÉÓ ÃÉÁ ÔÉÓ ÐËÇÑÏÖÏÑÉÅÓ ÐÏÕ ÐÅÑÉÅ×ÏÍÔÁÉ ÓÔÁ ËÇÌÌÁÔÁ ÔÙÍ ÄÑÁÓÔÉÊÙÍ ÏÕÓÉÙÍ

öÜñìáêá áðåîÜñôçóçò áðü ïõóßåò, åìâüëéá, ïñïß, ïñéóìÝíá äéáãíùóôéêÜ, ïñéóìÝíá
áíôßäïôá ê.Ü.

ÅðéóÞìáíóç äñáóôéêþí ïõóéþí

ÅéäéêÞ åðéóÞìáíóç õðÜñ÷åé ìåôÜ ôçí INN ïíïìáóßá óôéò åîÞò ðåñéðôþóåéò:
á) ÍÝá öÜñìáêá
Ôï óýìâïëï Í äçëþíåé íÝá äñáóôéêÞ ïõóßá, äçë. ôá ðñïúüíôá ðïõ ôçí ðåñéÝ÷ïõí êõêëï-
öüñçóáí ãéá ðñþôç öïñÜ óôç ÷þñá ìáò êáôÜ ôçí ðåñßïäï áðü 7/2001 ìÝ÷ñé 31/12/ 2006.
Ç åéäéêÞ áõôÞ åðéóÞìáíóç ðñïâëÝðåôáé ðñïêåéìÝíïõ ï éáôñüò íá ôá ðáñáêïëïõèåß ìå
éäéáßôåñç ðñïóï÷Þ áðü ðëåõñÜò áíåðéèýìçôùí åíåñãåéþí.

ÐáñÜäåéãìá:

ÁÌÉÓÏÕËÐÑÉÄÇ Í
Amisulpride

â) ÖÜñìáêá õðáãüìåíá óôéò äéáôÜîåéò ðåñß íáñêùôéêþí
ÅðéóÞìáíóç ôùí öáñìÜêùí ðïõ ÷ïñçãïýíôáé ìå åéäéêÞ óõíôáãÞ êáé õðÜãïíôáé óôéò äéáôÜ-
îåéò ðåñß íáñêùôéêþí ôïõ Í. 3459/06 áíáãñÜöåôáé ìåôÜ ôçí INN ïíïìáóßá ôùí äñáóôéêþí
ïõóéþí. Ôá óýìâïëá  , à , ÃÓ , êáé Ä ÷áñáêôçñßæïõí ôéò êáôçãïñßåò ôùí íáñêùôéêþí ïõ-
óéþí êáé áíôéóôïé÷ïýí óôéò äñáóôéêÝò ïõóßåò ôùí 4 ðéíÜêùí ôïõ Í. 3459/06, ðïõ éó÷ýïõí
óÞìåñá. Ìå õðïõñãéêÝò áðïöÜóåéò ìðïñïýí íá ðñïóèÝôïíôáé, íá áöáéñïýíôáé Þ íá ìåôá-
öÝñïíôáé äñáóôéêÝò ïõóßåò áðü ôç ìßá êáôçãïñßá óôçí Üëëç Þ íá ìåôáâÜëëïíôáé ïé üñïé êáé
ðñïûðïèÝóåéò ôçò äéáèåóÞò ôïõò.

ÐáñÜäåéãìá:

ÄÉÁÆÅÐAÌÇ Ä
Diazepam

Ðåñéå÷üìåíá 17

ÓõíôáãïãñÜöçóç óôá ðáéäéÜ ó. 21
ÓõíôáãïãñÜöçóç óôïõò çëéêéùìÝíïõò ó. 23
Áíåðéèýìçôåò ÅíÝñãåéåò ôùí ÖáñìÜêùí / Êßôñéíç ÊÜñôá ó. 26
ÁëëçëåðéäñÜóåéò öáñìÜêùí ó. 28
ÖÜñìáêá êáé ïäÞãçóç ó. 30
ÓõíôáãïãñÜöçóç óå Üôïìá ìå ðñïâëÞìáôá üñáóçò ó. 34
ÓõíôáãïãñÜöçóç óå áëëïäáðïýò, ìåôáíÜóôåò ó. 35

ÊåöÜëáéá: ó. 37
1. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí ðåðôéêïý óõóôÞìáôïò ó. 53
ó. 59
1.1 ÖÜñìáêá áöïñþíôá óôç ëåéôïõñãßá ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò ó. 59
1.2 ÖÜñìáêá åðéäñþíôá óôçí êéíçôéêüôçôá ôïõ ðåðôéêïý óõóôÞìáôïò ó. 63
1.3 ÁíôéåìåôéêÜ ó. 69
1.4 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò äéÜññïéáò,ôïõ ìåôåùñéóìïý êáé ôçò äõóðåøßáò ó. 73
1.5 ÊáèáñôéêÜ ó. 73
1.6 ÖÜñìáêá êáôÜ ôùí éäéïðáèþí öëåãìïíùäþí íüóùí ôïõ åíôÝñïõ ó. 74
1.7 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí äáêôõëßïõ ó. 75
1.8 ÖÜñìáêá çðáôïðáèåéþí êáé ðáèÞóåùí ÷ïëçöüñùí
1.9 ÖÜñìáêá ðáãêñåáôéêþí ðáèÞóåùí ó. 79
1.10 ÄéáãíùóôéêÝò ïõóßåò ó. 82
ó. 89
2. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí êõêëïöïñéêïý óõóôÞìáôïò ó. 96
2.1 ÖÜñìáêá ìå èåôéêÞ éíüôñïðç äñÜóç ó. 102
2.2 ÄéïõñçôéêÜ
2.3 ÁíôéáññõèìéêÜ öÜñìáêá ó. 117
2.4 â-Áäñåíåñãéêïß áðïêëåéóôÝò ó. 126
2.5 ÁíôéõðåñôáóéêÜ ó. 129
2.6 Íéôñþäç, áðïêëåéóôÝò äéáýëùí áóâåóôßïõ êáé Üëëá ó. 137
áíôéóôçèáã÷éêÜ öÜñìáêá ó. 141
2.7 ÓõìðáèçôéêïìéìçôéêÜ (áäñåíåñãéêïß äéåãÝñôåò) ó. 143
2.8 ÁíôéðçêôéêÜ êáé Ðñùôáìßíç ó. 144
2.9 ÁíôéáéìïðåôáëéáêÜ ó. 151
2.10 ÉíùäïëõôéêÜ-ÈñïìâïëõôéêÜ ó. 159
2.11 ÁíôééíùäïëõôéêÜ-ÁéìïóôáôéêÜ ó. 160
2.12 Ðñïúüíôá áßìáôïò
2.13 Õðïëéðéäáéìéêïß ðáñÜãïíôåò ó. 161
2.14 Ðñïóôáãëáíäßíåò ó. 175
2.15 ÐåñéöåñéêÜ áããåéïäéáóôáëôéêÜ - «áããåéïðñïóôáôåõôéêÜ» ó. 177

3. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí áíáðíåõóôéêïý óõóôÞìáôïò ó. 179
3.1 Bñïã÷ïäéáóôáëôéêÜ (öÜñìáêá ãéá ôçí áíôéìåôþðéóç âñïã÷éêïý ó. 180
Üóèìáôïò êáé ÷ñüíéùí áðïöñáêôéêþí ðíåõìïíïðáèåéþí)
3.2 Aðï÷ñåìðôéêÜ - ÂëåííïëõôéêÜ ó. 189
3.3 Aíôéâç÷éêÜ
3.4 ÄéåãåñôéêÜ ôïõ áíáðíåõóôéêïý êÝíôñïõ (áíáëçðôéêÜ) êáé
õðïêáôÜóôáôá åðéöáíåéïäñáóôéêïý ðáñÜãïíôá
3.5 ÁíôééóôáìéíéêÜ

4. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí êåíôñéêïý íåõñéêïý óõóôÞìáôïò
4.1 Aã÷ïëõôéêÜ (åëÜóóïíá çñåìéóôéêÜ) êáé õðíùôéêÜ

18 ÐÉÍÁÊÁÓ ÐÅÑÉÅ×ÏÌÅÍÙÍ

4.2 Aíôéøõ÷ùóéêÜ öÜñìáêá ó.197
4.3 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò ìáíßáò êáé ôçò äéðïëéêÞò äéáôáñá÷Þò ó. 211
4.4 AíôéêáôáèëéðôéêÜ ó. 212
4.5 AíôéåðéëçðôéêÜ ó. 222
4.6 ÖÜñìáêá ÷ïñçãïýìåíá óå ðáñêéíóïíéóìü êáé óõíáöåßò ðáèÞóåéò ó. 235
4.7 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò çìéêñáíßáò ó.244
4.8 AíôéìõáóèåíéêÜ ó. 250
4.9 ÄéåãåñôéêÜ ôïõ KNÓ - ÖÜñìáêá åðß õðåñêéíçôéêþí óõíäñüìùí ó. 251
4.10 ÁããåéïäéáóôáëôéêÜ åãêåöáëéêþí áããåßùí ó. 253
4.11 ÏðéïåéäÞ áíáëãçôéêÜ ó. 253
4.12 ÖÜñìáêá áðåîÜñôçóçò áðü ïõóßåò ó. 258
4.13 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò Üíïéáò ó. 262
4.14 AíôéåìåôéêÜ - ÁíôééëéããéêÜ ó. 264
4.15 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò ðá÷õóáñêßáò ó. 270

5. ÖÜñìáêá êáôÜ ôùí ëïéìþîåùí ó. 273
ó. 325
5.1 AíôéìéêñïâéáêÜ ó. 333
5.2 AíôéìõêçôéáóéêÜ ó. 353
5.3 ÁíôéééêÜ ó. 355
5.4 AíôéðñùôïæùéêÜ
5.5 AíèåëìéíèéêÜ

6. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí åíäïêñéíþí áäÝíùí - ïñìüíåò ó. 357
ó. 371
6.1 ÖÜñìáêá èåñáðåßáò ôïõ äéáâÞôç ó. 372
6.2 Aíôé-õðïãëõêáéìéêÜ öÜñìáêá ó. 375
6.3 ÈõñåïåéäéêÝò ïñìüíåò êáé áíôéèõñåïåéäéêÜ öÜñìáêá ó. 382
6.4 KoñôéêïóôåñïåéäÞ ó. 393
6.5 ÃåííçôéêÝò ïñìüíåò ó. 394
6.6 AíáâïëéêÜ óôåñïåéäÞ ó. 406
6.7 Oñìüíåò õðïèáëÜìïõ, õðüöõóçò êáé óõíáöåßò ïõóßåò
6.8 ÄéåãÝñôåò íôïðáìéíéêþí õðïäï÷Ýùí

7. ÖÜñìáêá ÷ñçóéìïðïéïýìåíá óôç ãõíáéêïëïãßá, ìáéåõôéêÞ êáé ó. 409
åðß äéáôáñá÷þí ôçò ïýñçóçò ó. 409
ó. 411
7.1. Ïéóôñïãüíá ãéá ôïðéêÞ èåñáðåßá ïñìïíéêÞò õðïêáôÜóôáóçò ó. 414
7.2 ÏñìïíéêÜ áíôéóõëëçðôéêÜ ó. 415
7.3 ÄéåãåñôéêÜ ôïõ ìõïìçôñßïõ ó. 417
7.4 XáëáñùôéêÜ ôïõ ìõïìçôñßïõ
7.5 ÖÜñìáêá êáôÜ ôïðéêþí ëïéìþîåùí
7.6 ÖÜñìáêá äéáôáñá÷þí ôïõ ïõñïðïéïãåííçôéêïý óõóôÞìáôïò

8. ÁíôéíåïðëáóìáôéêÜ êáé áíïóïôñïðïðïéçôéêÜ öÜñìáêá ó. 426
ó. 429
8.1 Aëêõëéïýíôåò ðáñÜãïíôåò ó. 435
8.2 Aíôéìåôáâïëßôåò ó. 440
8.3 ÊõôôáñïôïîéêÜ áíôéâéïôéêÜ ó. 442
8.4 AëêáëïåéäÞ ôçò Vinca ó. 442
8.5 ÐáñÜãùãá ôçò ðïäïöõëëïôïîßíçò ó. 456
8.6 ¢ëëá áíôéíåïðëáóìáôéêÜ öÜñìáêá ó. 463
8.7 OñìïíéêÜ êáé óõíáöÞ ó. 478
8.8 ÖÜñìáêá åðéäñþíôá óôçí áíïóïëïãéêÞ áíôáðüêñéóç
8.9 ÖÜñìáêá åðéêïõñéêÜ ôçò ÷çìåéïèåñáðåßáò

ÐÉÍÁÊÁÓ ÐÅÑÉÅ×ÏÌÅÍÙÍ 19

9. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí áßìáôïò êáé èñÝøçò

9.1 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí áßìáôïò ó. 481

9.2 Âéôáìßíåò ó. 490

9.3 ÐáñåíôåñéêÜ äéáëýìáôá ó. 500
9.4 ÅíôåñéêÞ äéáôñïöÞ ó. 511

9.5 ÖÜñìáêá ÷ñçóéìïðïéïýìåíá óå óýìöõôåò äéáôáñá÷Ýò ôïõ ìåôáâïëéóìïý ó.513

10. ÖÜñìáêá áñèñïðáèåéþí êáé ìõïóêåëåôéêþí ðáèÞóåùí ó. 517
ó. 519
10.1 AíáëãçôéêÜ - ÁíôéðõñåôéêÜ ó. 537
10.2 Mç óôåñïåéäÞ áíôéöëåãìïíþäç ó. 540
10.3 Mõï÷áëáñùôéêÜ ôùí óêåëåôéêþí ìõþí ó. 541
10.4 ÊïñôéêïóôåñïåéäÞ ó. 547
10.5 ÖÜñìáêá åðçñåÜæïíôá ôçí åîÝëéîç ïñéóìÝíùí ñåõìáôéêþí ðáèÞóåùí ó. 548
10.6 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò ïõñéêÞò áñèñßôéäáò êáé ôçò õðåñïõñé÷áéìßáò ó. 556
10.7 ÖÜñìáêá åðéäñþíôá óôïí ìåôáâïëéóìü ôùí ïóôþí ó. 557
10.8 AíôéñåõìáôéêÜ öÜñìáêá ôïðéêÞò åöáñìïãÞò
10.9 ¢ëëá öÜñìáêá

11. ÖÜñìáêá ïöèáëìéêþí ðáèÞóåùí ó. 560
ó. 564
11.1 ÖÜñìáêá êáôÜ ôùí ïöèáëìéêþí ëïéìþîåùí ó. 567
11.2 KïñôéêïóôåñïåéäÞ ó. 569
11.3 MõäñéáôéêÜ - êõêëïðëçãéêÜ ó. 577
11.4 AíôéãëáõêùìáôéêÜ ó. 579
11.5 TïðéêÜ áíáéóèçôéêÜ ó. 582
11.6 AããåéïóõóðáóôéêÜ - áíôéáëëåñãéêÜ ó.584
11.7 YðïêáôÜóôáôá äáêñýùí êáé ðáñåìöåñÞ ðñïúüíôá ó. 585
11.8 Aíáóôïëåßò ðñïóôáãëáíäéíþí ó. 586
11.9 ÄéÜöïñá Üëëá öÜñìáêá
11.10 ÄéáãíùóôéêÝò ïõóßåò

12. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí þôùí - ñéíüò - óôïìáôïöÜñõããá ó. 589
ó. 592
12.1 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí þôùí ó. 599
12.2 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí ñéíüò êáé ðáñáññéíßùí êüëðùí
12.3 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí óôïìáôïöÜñõããá

13. ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí äÝñìáôïò ó. 603
ó. 604
13.1 ¸êäï÷á - MïñöÝò ó. 609
13.2 TïðéêÜ êïñôéêïóôåñïåéäÞ ó. 620
13.3 ÖÜñìáêá êáôÜ ôïðéêþí ëïéìþîåùí ó. 621
13.4 AíôéáëëåñãéêÜ - Áíôéêíçóìþäç -ÔïðéêÜ áíáéóèçôéêÜ ó. 625
13.5 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò áêìÞò ó. 630
13.6 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò øùñßáóçò ó. 632
13.7 ÁíïóïôñïðïðïéçôéêÜ öÜñìáêá ó. 633
13.8 KåñáôïëõôéêÜ ó. 633
13.9 ÖÜñìáêá êáôÜ ôùí äéáôáñá÷þí ôçò ìåëÜã÷ñùóçò
13.10 ÄéÜöïñá Üëëá öÜñìáêá

14. ÅíåñãçôéêÞ- ðáèçôéêÞ áíïóïðïßçóç ó. 635
ó. 655
14.1 ÅíåñãçôéêÞ áíïóïðïßçóç - Eìâüëéá
14.2 ÐáèçôéêÞ áíïóïðïßçóç

20 ÐÅÑÉÅ×ÏÌÅÍÁ
15. ÖÜñìáêá áíáéóèçóßáò
ó. 663
15.1 TïðéêÜ áíáéóèçôéêÜ ó. 667
15.2 ÃåíéêÜ áíáéóèçôéêÜ ó. 681

16. ÓêéáãñáöéêÝò ïõóßåò óôéò áðåéêïíéóôéêÝò ôå÷íéêÝò ó. 687
ó. 688
17. Áíôéìåôþðéóç äçëçôçñéÜóåùí ó. 693
17.1 Eðåßãïõóá áíôéìåôþðéóç ó. 703
17.2 Áíôßäïôá

ÅðåîÞãçóç óõíôìÞóåùí öáñìáêïôå÷íéêþí ìïñöþí
ÅõñåôÞñéï äñáóôéêþí ïõóéþí êáé öáñìáêåõôéêþí ðñïúïíôùí

21

ÓõíôáãïãñÜöçóç óôá ðáéäéÜ

Ç èåñáðåõôéêÞ êáé ôïîéêÞ áðÜíôçóç ôùí ÓôåíÞ ó÷Ýóç ìå ôçí çëéêßá Ý÷ïõí êáé
ðáéäéþí óôá öÜñìáêá äéáöÝñåé óçìáíôéêÜ äéáöïñÝò óôç âéïäéáèåóéìüôçôá êáé ôç óõ-
áðü åêåßíç ôùí åíçëßêùí. Ïé äéáöïñÝò óôçí ãêÝíôñùóç êáé äñÜóç ôùí öáñìÜêùí
áíôáðüêñéóç óõíäÝïíôáé ìå ôï âáèìü ôçò óôïõò éóôïýò. Óôç íåïãíéêÞ ðåñßïäï, êáé é-
ëåéôïõñãéêÞò êáé áíáôïìéêÞò ùñéìüôçôáò äéáßôåñá óå ðñüùñá íåïãíÜ, ç ëåéôïõñãéêÞ
ôùí ïñãÜíùí êáé óõóôçìÜôùí ðïõ ìåôÝ- êáé áíáôïìéêÞ áíùñéìüôçôá ôùí íåöñþí,
÷ïõí óôï ìåôáâïëéóìü êáé ôçí êéíçôéêÞ ôùí ðñïêáëåß óçìáíôéêÝò äéáôáñá÷Ýò óôçí á-
öáñìÜêùí. ðÝêêñéóç ôùí öáñìÜêùí ðïõ áðïâÜëëï-
íôáé áðü ôá ïýñá. Óôéò çëéêßåò áõôÝò ÷ñåéÜ-
Óôá ðáéäéÜ ç ëåéôïõñãéêÞ êáé ìïñöïëïãé- æåôáé éäéáßôåñç ðñïóï÷Þ óôçí åðéëïãÞ ôïõ
êÞ åîÝëéîç êáé ùñßìáíóç ôùí ïñãÜíùí ó÷å- öáñìÜêïõ, ôïí êáèïñéóìü ôùí äüóåùí êáé
ôßæåôáé ìå ôçí çëéêßá êáé ôï ñõèìü áýîçóçò ôçò óõ÷íüôçôáò ÷ïñÞãçóçò þóôå íá óõì-
êáé åßíáé éäéáßôåñá Ýíôïíïò óôç íåïãíéêÞ çëé- âáäßæïõí ìå ôç ëåéôïõñãéêüôçôá ôïõ íå-
êßá êáé ìÜëéóôá óôá ðñüùñá íåïãíÜ.Óôçí öñïý.
ðåñßïäï áõôÞ ôçò Ýêäçëçò áíùñéìüôçôáò
ôïõ íÝïõ ïñãáíéóìïý, áðáíôþíôáé êáé ïé ðéï Áðü ôá ðéï ðÜíù åßíáé óáöÝò üôé ç óõ-
óçìáíôéêÝò äéáöïñÝò óôçí ðñüëçøç, áðïñ- íôáãïãñÜöçóç óôá ðáéäéÜ, ðñïûðïèÝôåé
ñüöçóç êáé áðÝêêñéóç ôùí öáñìÜêùí, ü- ëåðôïìåñÞ ãíþóç ôùí éäéïìïñöéþí ôçò êé-
ðùò êáé óôï ìåôáâïëéóìü, óôç äéáêßíçóç, íçôéêÞò, ôçò âéïäéáèåóéìüôçôáò êáé ôçò èå-
óôçí êáôáíïìÞ êáé ôç äñÜóç ôïõò óôï êõô- ñáðåõôéêÞò êáé ôïîéêÞò äõíáìéêÞò ôïõ öá-
ôáñéêü åðßðåäï. ñìÜêïõ óå ó÷Ýóç ìå ôçí çëéêßá êáé ôï óôÜ-
äéï áýîçóçò êáé åîÝëéîçò ôïõ ðáéäéïý. Ç
Óôç íåïãíéêÞ êáé ðáéäéêÞ çëéêßá ç ðñü- ãíþóç áõôÞ åßíáé éäéáßôåñá óçìáíôéêÞ óôç
óëçøç êáé ç áðïññüöçóç åðçñåÜæåôáé áðü íåïãíéêÞ êáé âñåöéêÞ çëéêßá, üðïõ ï ñõè-
ôçí áíùñéìüôçôá ôïõ ðåðôéêïý óõóôÞìáôïò. ìüò áýîçóçò êáé ëåéôïõñãéêÞò ùñßìáíóçò
Óôçí çëéêßá áõôÞ ç ðåñéóôáëôéêüôçôá ôïõ ãá- åßíáé ôá÷ýò.
óôñåíôåñéêïý óõóôÞìáôïò åßíáé áóôáèÞò, ç
ãáóôñéêÞ êÝíùóç ðáñáôåôáìÝíç, ôï pH ôïõ ¼ðùò óôïõò åíÞëéêåò Ýôóé êáé óôá ðáéäéÜ
ãáóôñéêïý õãñïý åßíáé ïõäÝôåñï êáé öèÜíåé ç óõíôáãïãñÜöçóç ôçò éäáíéêÞò öáñìáêåõ-
ôéò ôéìÝò ïîýôçôáò ôïõ åíÞëéêá óôçí çëéêßá ôéêÞò áãùãÞò, ðñïûðïèÝôåé åðéëïãÞ ôïõ
ôùí 2 ðåñßðïõ åôþí, åíþ ðáñÜëëçëá õðï- öáñìÜêïõ, áêñéâÞ êáèïñéóìü äüóçò, óõ-
ëåßðåôáé ç Ýêêñéóç ôùí ãáóôñéêþí êáé ðá- ÷íüôçôáò êáé ôñüðïõ ÷ïñÞãçóçò üðùò êáé
ãêñåáôéêþí åíæýìùí. Óôç íåïãíéêÞ çëéêßá, ðáñáêïëïýèçóç ôçò óõììüñöùóçò ìå ôï
ç ëåéôïõñãéêÞ áíåðÜñêåéá ôïõ Þðáôïò äéá- ðñüãñáììá èåñáðåßáò.
öïñïðïéåß óçìáíôéêÜ ôç âéïäéáèåóéìüôçôá
êáé êéíçôéêÞ ôùí öáñìÜêùí ðïõ ìåôáâïëß- Ãéá ôçí åðßôåõîç áõôïý ôïõ óôü÷ïõ èá
æïíôáé óôï Þðáñ, ìå åðéðôþóåéò óôç èåñá- ðñÝðåé íá áêïëïõèïýíôáé óôç óõíôáãï-
ðåõôéêÞ êáé ôïîéêÞ ôïõò äñÜóç. ×áñáêôçñé- ãñÜöçóç ãéá ðáéäéÜ ïé ðéï êÜôù âáóéêïß
óôéêü ðáñÜäåéãìá äéáöïñïðïßçóçò ôçò âéï- êáíüíåò:
äéáèåóéìüôçôáò óôçí çëéêßá áõôÞ åßíáé ôï 1. Óôç óõíôáãÞ áíáãñÜöïíôáé ç çëéêßá êáé
«öáéü» óýíäñïìï, ðïõ åìöáíßæåôáé áðï-
êëåéóôéêÜ óå íåïãíÜ ìåôÜ áðü ëÞøç óõíÞ- ôï âÜñïò ôïõ ðáéäéïý, ç äüóç, ç óõ÷íü-
èùí äüóåùí ÷ëùñáìöáéíéêüëçò. Ôï óýí- ôçôá êáé ç ïäüò ÷ïñÞãçóçò ôïõ öáñìÜ-
äñïìï ðñïêáëåßôáé áðü ôçí ôïîéêÞ äñÜóç êïõ êáé ç äéÜñêåéá ôçò èåñáðåõôéêÞò á-
ôïõ öáñìÜêïõ ëüãù õøçëÞò óõãêÝíôñù- ãùãÞò.
óçò áðü ôïí ðëçììåëÞ ìåôáâïëéóìü ôïõ 2. ÅðéëÝãïíôáé öÜñìáêá ìå ôåêìçñéùìÝíç
óôï Þðáñ. êëéíéêÞ áðïôåëåóìáôéêüôçôá, ãíùóôÞ öá-
ñìáêïêéíçôéêÞ êáé öáñìáêïäõíáìéêÞ,
ðïõ Ý÷ïõí ÷ñçóéìïðïéçèåß êáé áîéïëï-

22 ÓÕÍÔÁÃÏÃÑÁÖÇÓÇ ÓÔÁ ÐÁÉÄÉÁ

ãçèåß óôïõò åíÞëéêåò. Áðïöåýãåôáé ç åðéöÜíåéá ôïõ óþìáôïò Þ êáé ìå ôï óõíäõá-
÷ïñÞãçóç óå íåïãíÜ öáñìÜêùí ðïõ óìü ôùí äýï áõôþí ðáñáìÝôñùí. Ï áñéè-
äåí Ý÷ïõí äïêéìáóèåß óå ìåãáëýôåñá ìüò ôùí äüóåùí óõíäõÜæåôáé ìå ôçí çëéêßá
ðáéäéÜ êáé ôç öáñìáêïêéíçôéêÞ êáé ôç öáñìáêïäõ-
3. Áðïöåýãåôáé ç ðñïóèÞêç öáñìÜêùí íáìéêÞ ôïõ öáñìÜêïõ óôç äåäïìÝíç çëéêßá.
óôçí ôñïöÞ ôïõ âñÝöïõò êõñßùò ôïõ ãÜ-
ëáêôïò. ÕðÜñ÷åé ðéèáíüôçôá áëëçëåðé- Ç çìåñÞóéá äüóç åêöñÜæåôáé óå mg/
äñÜóåùò ôùí öáñìÜêùí ìå ôá óõóôáôé- kg âÜñïõò Þ óå mg/m2 åðéöÜíåéáò óþ-
êÜ ôùí ôñïöþí, ìå áðïôÝëåóìá äéáôá- ìáôïò. Óå ðá÷ýóáñêá ðáéäéÜ, ï õðïëïãé-
ñá÷Ýò óôçí áðïññüöçóç êáé óôï èåñá- óìüò ôçò äüóçò ãßíåôáé ìå âÜóç ôï éäáíé-
ðåõôéêü áðïôÝëåóìá. ÓõíÞèùò ç áðïñ- êü âÜñïò ãéá ôçí çëéêßá êáé ôï öýëï ôïõ
ñïöïýìåíç ðïóüôçôá ôïõ öáñìÜêïõ å- áóèåíÞ, üðùò áõôü áðåéêïíßæåôáé óôéò êá-
ëáôôþíåôáé áðü ôçí åðßäñáóç ôùí óõ- ìðýëåò áíÜðôõîçò êáé ü÷é ìå ôï ðñáãìáôé-
óôáôéêþí ôçò ôñïöÞò, áëëÜ êáé ôç ìç êá- êü âÜñïò ðïõ ïäçãåß óå ìåãáëýôåñåò äü-
ôáíÜëùóç ôïõ óõíüëïõ ôïõ ãÜëáêôïò Þ óåéò.
ôçò ôñïöÞò.
4. Óõ÷íÞ ÷ñÞóç ïñéóìÝíùí öáñìÜêùí ìðï- Ðéï áîéüðéóôç ìÝèïäïò õðïëïãéóìïý åß-
ñåß íá ðñïêáëÝóåé åõáéóèçôïðïßçóç. Á- íáé áõôÞ ðïõ âáóßæåôáé óôïí õðïëïãéóìü
ðïöåýãïíôáé ôá öÜñìáêá ðïõ Ý÷ïõí áðï- ôçò åðéöÜíåéáò óþìáôïò. Ç ìÝóç åðéöÜíåéá
äåäåéãìÝíá ðñïêáëÝóåé áëëåñãéêÞ áíôß- óþìáôïò ãéá åíÞëéêá âÜñïõò 70kg åßíáé ðå-
äñáóç. ñßðïõ 1.8m2. Ãéá ôïí õðïëïãéóìü ôçò äü-
5. ÅðéëïãÞ öáñìÜêùí ðïõ äéáóöáëßæïõí óçò öáñìÜêïõ óå ðáéäéÜ ÷ñçóéìïðïéåßôáé ï
ôï êáëýôåñï èåñáðåõôéêü áðïôÝëåóìá, ôýðïò:
ìå ôç ìéêñüôåñç ïéêïíïìéêÞ åðéâÜñõíóç
êáé ôéò ëéãüôåñåò ðáñåíÝñãåéåò. Äüóç: åðéöÜíåéá óþìáôïò (m2) x äüóç
6. Áðïöåýãïíôáé ïé óõíäõáóìïß öáñìÜ- 1.8 åíçëßêïõ
êùí, ç ðïëõöáñìáêßá êáé ôá óýíèåôá é-
äéïóêåõÜóìáôá. Ãéá ôïí ðñïóäéïñéóìü ôçò åðéöÜíåéáò
7. Áðáñáßôçôç ç äéáóöÜëéóç öõóéïëïãéêÞò óþìáôïò óôá ðáéäéÜ, ï ðáéäßáôñïò óõìâïõ-
íåöñéêÞò, çðáôéêÞò êáé ðåðôéêÞò ëåé- ëåýåôáé ôá åéäéêÜ íïìïãñÜììáôá ó÷Ýóçò
ôïõñãßáò. Óå ðåñßðôùóç íåöñéêÞò Þ ç- âÜñïõò, ýøïõò êáé åðéöÜíåéáò óþìáôïò
ðáôéêÞò áíåðÜñêåéáò, ôñïðïðïéåßôáé áíÜ- ðïõ õðÜñ÷ïõí óôá ðáéäéáôñéêÜ óõããñÜììá-
ëïãá ç óõíôáãïãñÜöçóç. ôá. Ãéá öÜñìáêá ìå ìåãÜëá ðåñéèþñéá ìå-
8. ËåðôïìåñÞò åíçìÝñùóç ôùí ãïíÝùí ôáîý èåñáðåõôéêÞò êáé ôïîéêÞò äüóçò, ãéá
ãéá: á) ôç äüóç, ôïí ôñüðï, ôç óõ÷íüôçôá ôïí õðïëïãéóìü ôùí ðáéäéáôñéêþí äüóåùí
êáé ôç äéÜñêåéá ëÞøçò ôïõ öáñìÜêïõ, â) ìðïñåß íá ÷ñçóéìïðïéçèïýí êáé ç ðïóï-
ôéò ðéèáíüôçôåò, ôï åßäïò êáé ôçí áíôéìå- óôéáßá äüóç åíçëßêïõ ìå âÜóç ôïí ðéï êÜôù
ôþðéóç áíåðéèýìçôùí ðáñåíåñãåéþí, ã) ðßíáêá:
ôç äõíáôüôçôá ëÞøçò êáé Üëëùí öáñìÜ-
êùí óôç äéÜñêåéá ôçò èåñáðåßáò, ä) ôçí BÜñïò ¾øïò EðéöÜíåéá Ðïóïóôü
áíÜãêç áóöÜëéóçò ôùí öáñìÜêùí óå
÷þñïõò ðïõ äåí ìðïñåß íá öèÜóåé ôï óþìáôïò óþìáôïò Äüóçò
ðáéäß, ãéá ðñüëçøç äçëçôçñßáóçò êáé å)
åíçìÝñùóç ãéá ôï ôçëÝöùíï ôïõ ÊÝ- Hëéêßá (kg) (cm) (m2) Eíçëßêïõ
íôñïõ ÄçëçôçñéÜóåùí (210 7793777),
óå ðåñßðôùóç áíÜãêçò. NåïãíÜ 3.4 50 0.23 12.5
1 ìçíüò 4.2 55 0.26 14.5
Õðïëïãéóìüò ôçò äüóçò 3 ìçíþí 5.6 59 0.32 18
6 ìçíþí 7.7 67 0.40 22
Ç çìåñÞóéá äüóç ôïõ öáñìÜêïõ êáèïñßæå- 1 Ýôïõò 10 76 0.47 25
ôáé óôïõò åãêåêñéìÝíïõò üñïõò ÷ïñÞãçóçò 3 åôþí 14 94 0.62 33
åêÜóôïõ öáñìáêåõôéêïý ðñïúüíôïò. Õðïëï- 5 åôþí 19 108 0.73 40
ãßæåôáé ãåíéêÜ ìå âÜóç åßôå ôï âÜñïò åßôå ôçí 7 åôþí 24 120 0.88 50
12 åôþí 37 148 1.25 75
¢íäñåò 68 173 1.80 100
Ãõíáßêåò 56 163 1.60 100

23

ÓõíôáãïãñÜöçóç óôïõò çëéêéùìÝíïõò

Oé çëéêéùìÝíïé áóèåíåßò êáé åéäéêüôåñá ïé äåîéüôçôáò, åíþ óå áñêåôÝò ðåñéðôþóåéò ç
õðåñÞëéêåò áðáéôïýí éäéáßôåñç öñïíôßäá áíåðáñêÞò óõììüñöùóç ôùí çëéêéùìÝíùí
êáé áíôéìåôþðéóç áðü ôïõò óõíôáãïãñÜ- ïöåßëåôáé óôá ãåãïíüò üôé ïé çëéêéùìÝíïé á-
öïõò. Oé çëéêéùìÝíïé óõ÷íÜ ÷áñáêôçñßæï- óèåíåßò êáé ç ïéêïãåíåéÜ ôïõò äåí áíôéëáì-
íôáé áðü ôç óõíýðáñîç äéáöïñåôéêþí íü- âÜíïíôáé ôß ðñÝðåé íá êÜíïõí, êõñßùò ëüãù
óùí, åíþ ëáìâÜíïõí ôáõôü÷ñïíá ðïëëÜ åëëåéðïýò åíçìÝñùóçò.
öÜñìáêá êáé åßíáé éäéáßôåñá åðéäåêôéêïß
óôçí åìöÜíéóç ðáñåíåñãåéþí êáé óå ìåãá- 3. Óôïõò çëéêéùìÝíïõò ðáñáôçñïýíôáé
ëýôåñï ðïóïóôü êáé âáñýôçôá áðü ü,ôé ïé óçìáíôéêÝò ðáñåã÷õìáôéêÝò áëëïéþóåéò
Üëëïé áóèåíåßò. ôùí äéáöüñùí ïñãÜíùí êáé øõ÷ïëïãéêÝò
ìåôáâïëÝò, ïé ïðïßåò ìðïñåß íá åðçñåÜ-
Óýìöùíá ìå åêôéìÞóåéò ôoõ Ðáãêüóìéïõ óïõí óå äéÜöïñï âáèìü ôç öáñìáêïêéíçôé-
Oñãáíéóìïý Yãåßáò (WHO) ôï 10-20% ôùí êÞ êáé öáñìáêïäõíáìéêÞ ôùí öáñìÜêùí.
çëéêéùìÝíùí ðïõ åéóÜãïíôáé óôá Nïóïêï-
ìåßá, åéóÜãïíôáé êõñßùò ëüãù ôùí áíåðé- Må ôçí ðÜñïäï ôçò çëéêßáò ç öõóéïëïãé-
èýìçôùí åíåñãåéþí ôùí öáñìÜêùí. H äéá- êÞ öèïñÜ ôïõ ïñãáíéóìïý Ý÷åé ùò áðïôÝëå-
ðßóôùóç áõôÞ óå óõíäõáóìü ìå ôï ãåãï- óìá ôç ìåßùóç ôçò óùìáôéêÞò ìÜæáò, ôçí
íüò, üôé ðåñßðïõ ôï 50% ôùí öáñìÜêùí áõîçìÝíç ðïóüôçôá ëßðïõò, ôï ìåéùìÝíï ü-
êáôáíáëþíåôáé áðü ôïõò çëéêéùìÝíïõò, äß- ãêï ðëÜóìáôïò, ôç ìåßùóç ôçò êáñäéáêÞò
íåé óå ãåíéêÝò ãñáììÝò ìéá åéêüíá ôïõ ìå- ðáñï÷Þò, ôç ìåéùìÝíç áíôáðüêñéóç óôï
ãÜëïõ ðñïâëÞìáôïò ôçò öáñìáêïèåñáðåß- stress, ôç ìåßùóç ôçò áéìáôéêÞò Üñäåõóçò
áò ó' áõôÞí ôçí åõáßóèçôç êáôçãïñßá áóèå- æùôéêþí ïñãÜíùí êáé ìåôáâïëÝò óôï åíäï-
íþí. êñéíéêü óýóôçìá, óôçí ëåéôïõñãßá ôïõ Þðá-
ôïò, ôùí ðíåõìüíùí êáé ôïõ íåõñéêïý óõ-
Tá ðñïâëÞìáôá áðü ôç ÷ïñÞãçóç öáñ- óôÞìáôïò, ìå áðïôÝëåóìá, óôçí ôåëåõôáßá
ìÜêùí óôïõò çëéêéùìÝíïõò, üðùò Ý÷åé åðé- ðåñßðôùóç, ôç ìåßùóç ôçò åãêåöáëéêÞò áé-
óçìáíèåß êáé áðü ôïí WHO, åßíáé ðïëõÜ- ìáôéêÞò ñïÞò, ôç ìåéùìÝíç ôá÷ýôçôá áãù-
ñéèìá êáé óõíäÝïíôáé Üìåóá ìå ôñåéò ðáñÜ- ãÞò ôùí åñåèéóìÜôùí êáé ìåéùìÝíá áíôáíá-
ãïíôåò: ôïí áóèåíÞ, ôï óõíôáãïãñÜöï êáé êëáóôéêÜ. Tï êåíôñéêü íåõñéêü óýóôçìá ôùí
ôï öÜñìáêï. çëéêéùìÝíùí åßíáé éäéáßôåñá åõáßóèçôï óå
ðïëëÜ êïéíÜ öÜñìáêá, üðùò ôá ïðéïåéäÞ á-
Tá êýñéá ðñïâëÞìáôá ôçò öáñìáêïèå- íáëãçôéêÜ, ôéò âåíæïäéáæåðßíåò, ôá íåõñïëç-
ñáðåßáò ðïõ óõíäÝïíôáé ìå ôïí çëéêéùìÝíï ðôéêÜ êáé ôá áíôéðáñêéííóïíéêÜ öÜñìáêá, ôá
áóèåíÞ ïöåßëïíôáé êõñßùò óôï üôé: ïðïßá èá ðñÝðåé íá ÷ïñçãïýíôáé ìå éäéáßôå-
ñç ðñïóï÷Þ.
1. Oé çëéêéùìÝíïé áóèåíåßò äéáôñÝ÷ïõí
ìåãáëýôåñï êßíäõíï åìöÜíéóçò áíåðéèýìç- Iäéáßôåñçò óçìáóßáò üìùò, åßíáé ç ìåßù-
ôùí åíåñãåéþí, ãéáôß ç áõîçìÝíç íïóçñüôç- óç ôçò íåöñéêÞò ëåéôïõñãßáò, ôïõ áñéèìïý
ôá ðïõ åìöáíßæåôáé ó' áõôïýò, Ý÷åé ùò áðï- ôùí ëåéôïõñãéêþí íåöñþíùí, ôçò óðåéñá-
ôÝëåóìá ôçí êáôáíÜëùóç ðåñéóóïôÝñùí ìáôéêÞò äéÞèçóçò, ôçò íåöñéêÞò áéìáôéêÞò
öáñìÜêùí, áðü áõôÜ ðïõ óõíÞèùò êáôá- ñïÞò êáé, ôÝëïò, ôçò íåöñéêÞò êÜèáñóçò
íáëþíïõí ïé Üëëïé áóèåíåßò. ðïõ óõ÷íÜ åðéäåéíþíåôáé áðü ôç óõíýðáñ-
îç ðáèÞóåùí, üðùò ðñïóôáôßôéäáò Þ ÷ñü-
2. Må ôçí ðÜñïäï ôçò çëéêßáò áõîÜíï- íéùí íåöñéêþí ëïéìþîåùí. AðïôÝëåóìá ôçò
íôáé ôá ëÜèç óôç ëÞøç öáñìÜêùí êáé ç á- ìåéùìÝíçò íåöñéêÞò ëåéôïõñãßáò åßíáé ç å-
äõíáìßá óõììüñöùóçò óå ìéá öáñìáêåõôé- ëÜôôùóç ôçò íåöñéêÞò áðÝêêñéóçò ðïëëþí
êÞ áãùãÞ. AõôÜ åßíáé áðïôÝëåóìá ôçò óýã- öáñìÜêùí êáé ç ðáñÜëëçëç áýîçóç ôùí å-
÷õóçò ðïõ ðñïÝñ÷åôáé êõñßùò áðü ôçí ðïë- ðéðÝäùí ôùí öáñìÜêùí óôï ðëÜóìá.
ëáðëÞ öáñìáêïèåñáðåßá, ôçí åëÜôôùóç
ôçò ìíÞìçò, ôçò üñáóçò êáé ãåíéêÜ ôçò åðé-

24 ÓÕÍÔÁÃÏÃÑÁÖÇÓÇ ÓÔÏÕÓ ÇËÉÊÉÙÌÅÍÏÕÓ

H ìåßùóç ôçò íåöñéêÞò êÜèáñóçò åðé- äçëþóåéò ôïõ öõóéêïý ãÞñáôïò ìðïñåß íá
äåéíþíåôáé áêüìç ðåñéóóüôåñï óå ìßá ïîåß- åêëçöèïýí ùò êÜðïéá ðÜèçóç êáé íá ïäç-
á ðÜèçóç, åéäéêüôåñá ìÜëéóôá, üôáí áõôÞ ãÞóïõí óå Üóêïðç óõíôáãïãñÜöçóç, ç ï-
óõíïäåýåôáé êáé áðü áöõäÜôùóç. Ãéá ôïõò ðïßá ïäçãåß ü÷é ìüíï óå èåñáðåõôéêÞ áðï-
ëüãïõò áõôïýò öÜñìáêá ìå ìéêñü èåñá- ôõ÷ßá, áëëÜ åßíáé äõíáôüí óôéò ðåñéóóüôå-
ðåõôéêü åýñïò åßíáé äõíáôüí íá åìöáíß- ñåò ôùí ðåñéðôþóåùí íá ðñïêáëÝóåé óï-
óïõí ðïëý ãñÞãïñá óïâáñÝò áíåðéèýìç- âáñÝò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò, üðùò öáñ-
ôåò åíÝñãåéåò. ìáêåõôéêü ðáñêéíóïíéóìü, ïñèïóôáôéêÞ õ-
ðüôáóç êáé äéáôáñá÷Ýò ôçò íïçôéêÞò ëåé-
4. Tá áðïôåëÝóìáôá ôçò èåñáðåßáò óôïõò ôïõñãßáò.
çëéêéùìÝíïõò åßíáé ðéèáíüí íá åðçñåÜæï-
íôáé áðü ôçí ðáñÜëëçëç ëÞøç êáé Üëëùí H ðïëëáðëÞ ðáèïëïãßá åíäå÷ïìÝíùò
öáñìÜêùí, ôá ïðïßá åßôå åß÷áí ÷ïñçãçèåß íá áðïôåëåß ìéá ìüíéìç ðñüêëçóç ãéá ðïë-
óôïí áóèåíÞ ãéá êÜðïéá Üëëç ðÜèçóç, åßôå ëáðëÞ óõíôáãïãñÜöçóç, áëëÜ èá ðñÝðåé
ðñüêåéôáé ãéá ìç óõíôáãïãñáöïýìåíá öÜñ- íá åðéóçìáíèåß, üôé åíßïôå ôá ðñïâëÞìáôá
ìáêá, ôá ïðïßá Ýëáâå ìüíïò ôïõ ï áóèåíÞò ðïõ áõôÞ äçìéïõñãåß åßíáé áêüìç ìåãáëýôå-
ãéá áõôïèåñáðåßá, åßôå ôá äáíåßóèçêå áðü ñá, åÜí ôá öÜñìáêá ÷ïñçãïýíôáé ãéá íá èå-
êÜðïéïí ïéêåßï, ìå óêïðü íá áíôéìåôùðßóåé ñáðåýóïõí áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò Üëëùí
ðáñüìïéï óýìðôùìá. öáñìÜêùí. Ãéá ôïõò ëüãïõò áõôïýò èá
ðñÝðåé íá åðéóçìáíèåß üôé ç áðëüôçôá óôç
Oé áíåðéèýìçôåò áëëçëåðéäñÜóåéò ôùí óõíôáãïãñÜöçóç åßíáé ç ðëÝïí åíäéáöÝ-
öáñìÜêùí åßíáé äõíáôüí ðïëëÝò öïñÝò íá ñïõóá êáé ßóùò ìïíáäéêÞ áñ÷Þ ðïõ èá ðñÝ-
Ý÷ïõí áðñüâëåðôåò óõíÝðåéåò ãéá ôïí á- ðåé íá ôçñåß ï óõíôáãïãñÜöïò.
óèåíÞ. Óôá ðïëý çëéêéùìÝíá Üôïìá, ïé åê-

Oé ãåíéêïß êáíüíåò óõíôáãïãñÜöçóçò öáñìÜêùí óôïõò çëéêéùìÝíïõò, üðùò áõôïß
Ý÷ïõí õéïèåôçèåß áðü ôïí WHO, ðåñéëáìâÜíïõí ôéò ðéï êÜôù ïäçãßåò:

1. Óêåöèåßôå ãéá ôçí áíáãêáéüôçôá ôùí öáñìÜêùí.
• H äéÜãíùóç åßíáé óùóôÞ êáé ðëÞñçò;
• H ÷ïñÞãçóç ôïõ öáñìÜêïõ åßíáé ðñÜãìáôé áðáñáßôçôç;
• MÞðùò õðÜñ÷åé êÜðïéá êáëýôåñç åíáëëáêôéêÞ ëýóç;

2. Mç áíáãñÜöåôå öÜñìáêá ôá ïðïßá äåí åßíáé ÷ñÞóéìá.
• Óêåöèåßôå ðñïóåêôéêÜ ðñïôïý ÷ïñçãÞóåôå öÜñìáêá óå çëéêéùìÝíïõò, ôá ïðïßá
ßóùò íá Ý÷ïõí óçìáíôéêÝò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò.
• Óêåöèåßôå åíáëëáêôéêÝò ëýóåéò.

3. Óêåöèåßôå ôç äïóïëïãßá ôïõ öáñìÜêïõ.
• H äïóïëïãßá åßíáé êáôÜëëçëç ãéá ôéò ðéèáíÝò ìåôáâïëÝò óôç öõóéïëïãéêÞ
êáôÜóôáóç ôïõ áóèåíÞ;
• H äïóïëïãßá åßíáé êáôÜëëçëç ãéá ôç íåöñéêÞ êáé çðáôéêÞ ëåéôïõñãßá ôïõ áóèåíÞ;

4. Óêåöèåßôå ôç ìïñöÞ ÷ïñÞãçóçò ôïõ öáñìÜêïõ.
• ¸íá äéóêßï åßíáé ç êáôáëëçëüôåñç ìïñöÞ ÷ïñÞãçóçò öáñìÜêïõ Þ èá Þôáí
êáëýôåñç ìéá åíÝóéìç ìïñöÞ, Ýíá õðüèåôï Þ Ýíá óéñüðé;
• H óõóêåõáóßá ôïõ öáñìÜêïõ åßíáé êáôÜëëçëç ãéá ôïí çëéêéùìÝíï áóèåíÞ,
ëáìâÜíïíôáò õðüøç ôéò ìåéùìÝíåò éêáíüôçôÝò ôïõ;

5. Èåùñåßóôå ùò äåäïìÝíï üôé ôá íÝá óõìðôþìáôá åßíáé ðéèáíüí íá ïöåßëïíôáé
óå áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò öáñìÜêùí Þ ðéï óðÜíéá áêüìç óå äéáêïðÞ öáñ-
ìÜêïõ.

6. ÐÜñôå Ýíá ðñïóåêôéêü éóôïñéêü ãéá ôá öÜñìáêá ðïõ ëáìâÜíåé ï áóèåíÞò.
• ËÜâåôå õðüøç óáò ôçí ðéèáíüôçôá áëëçëåðßäñáóçò ìå ïõóßåò ôéò ïðïßåò

ÁÍÅÐÉÈÕÌÇÔÅÓ ÅÍÅÑÃÅÉÅÓ ÔÙÍ ÖÁÑÌÁÊÙÍ / ÊÉÔÑÉÍÇ ÊÁÑÔÁ 25

ëáìâÜíåé ï áóèåíÞò, ÷ùñßò åóåßò íá ôï ãíùñßæåôå, üðùò ìå êÜðïéï öÜñìáêï
öõôéêÞò ðñïÝëåõóçò Þ Üëëåò èåñáðåßåò, Þ Üëëá öÜñìáêá ðïõ âñßóêïíôáé óôï
öáñìáêåßï ôïõ óðéôéïý Þ ðïõ ëáìâÜíïíôáé áðü ãíùóôïýò.

7. XñçóéìïðïéÞóôå Ýôïéìïõò óõíäõáóìïýò öáñìÜêùí ìüíï óôéò ðåñéðôþóåéò
ðïõ áõôïß åßíáé ëïãéêïß êáé âïçèïýí óôç óõììüñöùóç Þ âåëôéþíïõí ôçí á-
íï÷Þ Þ ôçí áðïôåëåóìáôéêüôçôá.

8. ¼ôáí ðñïóèÝôåôå óôç èåñáðåõôéêÞ áãùãÞ Ýíá íÝï öÜñìáêï, åîåôÜóôå åÜí
ðñÝðåé íá áöáéñÝóåôå êÜðïéï Üëëï.

9. Ðñïóðáèåßóôå íá åëÝãîåôå åÜí åßíáé åðáñêÞò ç óõììüñöùóç ôùí áóèåíþí
ð.÷. ìåôñþíôáò ôá åíáðïìåßíáíôá äéóêßá.
• ¸÷ïõí ëÜâåé ï áóèåíÞò Þ ïé óõããåíåßò ôïõ ôéò áðáñáßôçôåò ïäçãßåò;

10. Èõìçèåßôå üôé ôï íá äéáêüðôåôå ôç ÷ïñÞãçóç åíüò öáñìÜêïõ Ý÷åé ôï ßäéï
åíäéáöÝñïí, üðùò üôáí áñ÷ßæåôå ôç ÷ïñÞãçóÞ ôïõ.

26

Áíåðéèýìçôåò ÅíÝñãåéåò ôùí ÖáñìÜêùí /
Êßôñéíç ÊÜñôá

Åßíáé êáèéåñùìÝíç ðñáêôéêÞ óå äéåèíÝò åðß- ôçò óôïí ÅÏÖ ãßíåôáé ìå ðñïðëçñùìÝíï ôÝ-
ðåäï íá äéåñåõíÜôáé ç áóöÜëåéá ôùí öáñìÜ- ëïò (÷ùñßò ãñáììáôüóçìï). Ïé ðëçñïöïñß-
êùí êáé ìåôÜ ôçí êõêëïöïñßá ôïõò. åò ðïõ ðåñéÝ÷ïíôáé óôçí Êßôñéíç ÊÜñôá åßíáé
åìðéóôåõôéêÝò êáé ï ÅÏÖ ôéò äéá÷åéñßæåôáé ìå
¸÷åé äéáðéóôùèåß üôé Ýíáò áñéèìüò áíåðé- éäéáßôåñç åõáéóèçóßá.
èýìçôùí åíåñãåéþí éäéáßôåñá ôùí ÍÝùí
ÖáñìÜêùí ðáñáôçñïýíôáé ìåôÜ ôçí êõêëï- Ïé åðáããåëìáôßåò õãåßáò êáëïýíôáé íá
öïñßá ôïõò êáôÜ ôçí åõñýôåñç ÷ñÞóç ôïõò óõìðëçñþíïõí ôçí Êßôñéíç ÊÜñôá êáé íá
áðü ìåãáëýôåñï áñéèìü áóèåíþí. Êáé ôïý- ãíùóôïðïéïýí óôïí ÅÏÖ:
ôï ãéáôß êáôÜ ôç äéåîáãùãÞ ôùí ðñïåãêñéôé-
êþí êëéíéêþí ìåëåôþí ôá öÜñìáêá äïêéìÜ- • ÔÉÓ ÓÏÂÁÑÅÓ áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò
æïíôáé óå ðåñéïñéóìÝíï áñéèìü áóèåíþí, ãéá ÏËÁ ôá ÖÜñìáêá
ðïõ óõ÷íÜ åßíáé åðéëåãìÝíïé ìå áõóôçñÜ
êñéôÞñéá óýìöùíá ìå ôá åãêåêñéìÝíá ðñù- • Ïëåò ôéò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò ãéá ôá
ôüêïëëá ôùí åñåõíþí. Óôéò óõíèÞêåò ôçò ÍÅÁ ÖÁÑÌÁÊÁ, ôá ÅÌÂÏËÉÁ, ôá
ðñáãìáôéêÞò æùÞò áíáìÝíåôáé ç åðéâåâáßù- ÖÁÑÌÁÊÁ ðïõ ÷ïñçãïýíôáé ÓÅ ÐÁÉ-
óç ôùí Þäç áíáãíùñéóìÝíùí áíåðéèýìç- ÄÉÁ
ôùí åíåñãåéþí, ï óõíå÷Þò åðáíáðñïóäéï-
ñéóìüò ôçò óõ÷íüôçôÜò ôïõò, êáèþò êáé ç á- Óýìöùíá ìå ôïí ïñéóìü, ÓïâáñÞ Áíåðé-
íáãíþñéóç íÝùí áíåðéèýìçôùí åíåñãåéþí èýìçôç ÅíÝñãåéá åßíáé êÜèå Áíåðéèýìçôç
ðïõ ìÝ÷ñé ôüôå äåí Þôáí ãíùóôÝò. ÅíÝñãåéá ðïõ éêáíïðïéåß Ýíá áðü ôá áêü-
ëïõèá êñéôÞñéá:
Ìå ôçí Ýííïéá áõôÞí ç óõìâïëÞ ôùí éá-
ôñþí åßíáé ìÝãéóôçò óçìáóßáò, êáèþò óôçí Ïäçãåß óå èÜíáôï
êáèçìåñéíÞ ôïõò ðñáêôéêÞ ÷ñçóéìïðïéïýí Åßíáé Üìåóá áðåéëçôéêÞ ãéá ôç æùÞ
ôá öÜñìáêá ãéá ôçí áíôéìåôþðéóç ôùí äéá- Ïäçãåß óå íïóçëåßá Þ ðáñáôåßíåé ôç
öüñùí ðáèÞóåùí, ðáñáêïëïõèïýí ôïõò á-
óèåíåßò ôïõò êáé ùò åê ôïýôïõ Ý÷ïõí ôçí íïóçëåßá
åõ÷Ýñåéá íá ðáñáôçñïýí ôõ÷üí áíåðéèýìç- Ïäçãåß óå ìüíéìç ëåéôïõñãéêÞ âëÜâç,
ôåò åíÝñãåéåò ôùí öáñìÜêùí.
áíáðçñßá
Ïé åðáããåëìáôßåò õãåßáò äåí èá ðñÝðåé Áðïôåëåß óõããåíÞ áíùìáëßá Þ âëÜâç
íá äéóôÜæïõí óå êÜèå ôÝôïéá ðåñßðôùóç íá
ãíùóôïðïéïýí ôéò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò êáôÜ ôç ãÝííçóç
óôïí ÅÏÖ, áêüìá êáé üôáí äåí åßíáé óßãïõ- ÓõíéóôÜ óçìáíôéêü éáôñéêü óõìâÜí
ñïé ãéá ôç óõó÷Ýôéóç ôïõò ìå ôï öÜñìáêï Þ Ïé áñìüäéåò áñ÷Ýò ìåôÜ ôçí êáôáãñáöÞ
áêüìá êáé üôáí ìéá óïâáñÞ áíåðéèýìçôç å- ôùí äåäïìÝíùí ôùí ãíùóôïðïéÞóåùí óå å-
íÝñãåéá åßíáé Þäç ãíùóôÞ. ìðéóôåõôéêÜ áñ÷åßá ðñïâáßíïõí óôçí åðé-
óôçìïíéêÞ ôïõò áîéïëüãçóç ðïõ äéåîÜãåôáé
ÊÜèå ãíùóôïðïßçóç áíåðéèýìçôùí å- óå åõñùðáúêü êáé äéåèíÝò åðßðåäï. Ç áîéï-
íåñãåéþí ìðïñåß íá åßíáé óçìáíôéêÞ. ëüãçóç áõôÞ, ðïõ ãßíåôáé óå óõíäõáóìü êáé
ìå Üëëá äéáèÝóéìá äåäïìÝíá (áðü êëéíéêÝò
ÌÝóï ãéá ôçí áõèüñìçôç ãíùóôïðïßçóç êáé åðéäçìéïëïãéêÝò ìåëÝôåò), ìðïñåß íá ï-
ôùí áíåðéèýìçôùí åíåñãåéþí ðñïò ôïí äçãÞóåé óôçí ôñïðïðïßçóç ôçò ðåñßëçøçò
ÅÏÖ åßíáé ç Êßôñéíç ÊÜñôá. Ç Êßôñéíç ÊÜñôá ÷áñáêôçñéóôéêþí ôùí öáñìÜêùí êáé ôùí ü-
õðÜñ÷åé óå üëåò ôéò ÷þñåò ôçò ÅõñùðáúêÞò ñùí ÷ïñÞãçóÞò ôïõò. Ìå ôç äéáäéêáóßá áõ-
¸íùóçò. Ç óõìðëÞñùóç ôçò Êßôñéíçò ÊÜñ- ôÞ íÝåò ðëçñïöïñßåò ãéá ôçí åëá÷éóôïðïßç-
ôáò åßíáé áðëÞ êáé óýíôïìç êáé ç áðïóôïëÞ óç ôùí êéíäýíùí êáé ôçí áóöáëÝóôåñç ÷ñÞ-
óç ôùí öáñìÜêùí ãßíïíôáé ãíùóôÝò óôïõò
åðáããåëìáôßåò õãåßáò.
Áðïôåëåß ëïéðüí ýøéóôçò åðéóôçìïíéêÞò,

ÁÍÅÐÉÈÕÌÇÔÅÓ ÅÍÅÑÃÅÉÅÓ ÔÙÍ ÖÁÑÌÁÊÙÍ / ÊÉÔÑÉÍÇ ÊÁÑÔÁ 27

çèéêÞò êáé åðáããåëìáôéêÞò óçìáóßáò Þ á- íÝñãåéåò ôùí öáñìÜêùí óôïí ÅÏÖ. Ìå ôïí
íôáðüêñéóç ôùí åðáããåëìáôéþí õãåßáò óôç ôñüðï áõôü óõìâÜëëïõí óôç óõíå÷Þ äéå-
íïìïèåôçìÝíç (Í. 2519/1997) õðï÷ñÝùóÞ ñåýíçóç ôçò áóöÜëåéáò êáé óôçí êáôÜ ôï äõ-
ôïõò íá ãíùóôïðïéïýí ôéò áíåðéèýìçôåò å- íáôüí áóöáëÝóôåñç ÷ñÞóç ôùí öáñìÜêùí.

Ç Êßôñéíç ÊÜñôá õðÜñ÷åé

• Óôï Åèíéêü Óõíôáãïëüãéï ( óôï ôÝëïò ôïõ âéâëßïõ)
• Óôçí éóôïóåëßäá ôïõ ÅÏÖ óôç äéåýèõíóç: http:// www.eof.gr
• Óôïí ÅÏÖ Ìåóïãåßùí 284, 155 62 ÁÈÇÍÁ ôçë. 210 6507380 êáé

210 6507401, Öáî 210 6549585

28

ÁëëçëåðéäñÜóåéò öáñìÜêùí

H óýã÷ñïíç ëÞøç äýï Þ ðåñéóóïôÝñùí öáñ- ôçí áðïññüöçóç áóèåíþí âÜóåùí üðùò ç
ìÜêùí ìðïñåß íá ïäçãÞóåé óôçí åìöÜíéóç êåôïêïíáæüëç.
êÜðïéáò ìåôáîý ôïõò áëëçëåðßäñáóçò ðïõ
èá Ý÷åé ùò óõíÝðåéá ôç ìåßùóç Þ ôçí áýîç- 2. EðáãùãÞ ôùí çðáôéêþí åíæýìùí ðïõ ìå-
óç ôçò äñÜóçò åíüò åî áõôþí. H ðéèáíüôç- ôáâïëßæïõí ôá öÜñìáêá
ôá áëëçëåðßäñáóçò ðñÝðåé íá åîåôÜæåôáé
óôéò ðåñéðôþóåéò áðñüóìåíùí áíôéäñÜóåùí H áýîçóç ôïõ ñõèìïý ìåôáâïëéóìïý ìåéþ-
êáôÜ ôç öáñìáêåõôéêÞ áãùãÞ êáé íá áíáöÝ- íåé ôç äéáèåóéìüôçôá öáñìÜêùí ðïõ áðï-
ñåôáé óôçí EðéôñïðÞ Öáñìáêïåðáãñýðíç- âÜëëïíôáé êõñßùò ìåôÜ áðü çðáôéêü ìåôá-
óçò ôïõ EOÖ. âïëéóìü. O ôåëåõôáßïò åðéôåëåßôáé áðü êÜ-
ðïéá ïìÜäá ôïõ êõôï÷ñþìáôïò P450. Tá
YðÜñ÷ïõí äýï êýñéïé ôýðïé öáñìáêåõôé- åíæõìéêÜ áõôÜ óõóôÞìáôá ïîåéäþíïõí ôéò
êþí áëëçëåðéäñÜóåùí: ïé öáñìáêïêéíçôé- öáñìáêåõôéêÝò ïõóßåò ìå äéÜöïñåò áíôé-
êÝò áëëçëåðéäñÜóåéò êáôÜ ôéò ïðïßåò åðç- äñÜóåéò, üðùò õäñïîõëßùóç, áðïìåèõëßù-
ñåÜæåôáé ç ðáñï÷Þ ôïõ öáñìÜêïõ óôç èÝóç óç, èåßùóç, ôéò êáèéóôïýí ðéï ðïëéêÝò êáé õ-
äñÜóçò ôïõ êáé ïé öáñìáêïäõíáìéêÝò êáôÜ äáôïäéáëõôÝò þóôå íá áðïâÜëëïíôáé åõêï-
ôéò ïðïßåò áëëÜæåé ç áðÜíôçóç ôïõ ïñãÜíïõ ëüôåñá áðü ôïõò íåöñïýò.
Þ óõóôÞìáôïò-óôü÷ïõ.
Tá âáñâéôïõñéêÜ áðïôåëïýí ôï ðñüôõðï
ÖáñìáêïêéíçôéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò öáñìÜêùí ðïõ åðÜãïõí ôá çðáôéêÜ Ýíæõ-
Oé öáñìáêïêéíçôéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò ìðï- ìá. ¢ëëïé ãíùóôïß åðáãùãåßò åßíáé ç ñéöá-
ñåß íá ðñïêáëïýí áýîçóç Þ ìåßùóç ôçò ìðßíç, ç êáñâáìáæåðßíç, ç öáéíõôïÀíç, ç
ðïóüôçôáò ôïõ öáñìÜêïõ ðïõ öèÜíåé óôç ãëïõôåèõìßäç, ôï êÜðíéóìá êáé ï ÷ñüíéïò
èÝóç äñÜóçò ôïõ. Äåí åßíáé åýêïëá ðñï- áëêïïëéóìüò. ÖÜñìáêá ôùí ïðïßùí ïé óõ-
âëÝøéìåò êáé åìöáíßæïíôáé óå ó÷åôéêÜ ìéêñü ãêåíôñþóåéò óôï ðëÜóìá ìåéþíïíôáé ìå ôïí
ðïóïóôü ôùí áóèåíþí ðïõ ëáìâÜíïõí ôïí ìç÷áíéóìü ôçò åðáãùãÞò åßíáé ç âáñöáñß-
óõíäõáóìü ôùí áëëçëåðéäñþíôùí öáñìÜ- íç, ç êéíéäßíç, ç ìåîéëåôßíç, ç âåñáðáìßëç, ç
êùí. êåôïêïíáæüëç, ç éôñáêïíáæüëç, ç êõêëï-
óðïñßíç, ç äåîáìåèáæüíç. H äéáêïðÞ ëÞ-
Á. ÖáñìáêïêéíçôéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò øçò åíüò åðáãùãÝùò èá Ý÷åé ùò óõíÝðåéá
ðïõ ðñïêáëïýí ìåßùóç ôçò ðáñï÷Þò ôçí áýîçóç Ýùò êáé óå ôïîéêÜ üñéá ôùí åðé-
ðÝäùí ôïõ åðáãïìÝíïõ öáñìÜêïõ óôï ðëÜ-
1. MåéùìÝíç áðïññüöçóç áðü ôïí ãáóôñå- óìá.
íôåñéêü óùëÞíá
3. AíáóôïëÞ ôçò äÝóìåõóçò Þ ðñüóëçøçò
H ìåßùóç ôïõ ñõèìïý áðïññüöçóçò åíüò áðü ôá êýôôáñá
öáñìÜêïõ óðÜíéá Ý÷åé êëéíéêÞ óçìáóßá. H Aíáóôïëåßò ôçò ðñüóëçøçò ôçò íïñåðé-
ìåßùóç üìùò ôçò ïëéêÞò áðïññïöïýìåíçò
ðïóüôçôáò ìðïñåß íá ìåéþóåé ôï èåñáðåõôé- íåöñßíçò, üðùò ôá ôñéêõêëéêÜ áíôéêáôáèëé-
êü áðïôÝëåóìá. H ÷ïëåóôõñáìßíç ë.÷. äå- ðôéêÜ åìðïäßæïõí ôçí ðñüóëçøç ôçò ãïõá-
óìåýåé ôç èõñïîßíç êáé ôïõò êáñäéáêïýò íåèéäßíçò áðü ôïõò áäñåíåñãéêïýò íåõñþ-
ãëõêïóßäåò êáé åìðïäßæåé ôçí áðïññüöçóÞ íåò êáé áíáóôÝëëïõí ôç äñÜóç ôçò. Tçí ßäéá
ôïõò. Tá éüíôá áñãéëßïõ êáé ï óßäçñïò ó÷ç- áëëçëåðßäñáóç ðñïêáëïýí ç äïîåðßíç, ç
ìáôßæïõí ÷çìéêÝò åíþóåéò ìå ôéò ôåôñáêõêëß- ÷ëùñïðñïìáæßíç êáé ç åöåäñßíç. Tá ôñéêõ-
íåò êáé ìåéþíïõí ôçí áðïññüöçóÞ ôïõò. Oé êëéêÜ áíôáãùíßæïíôáé åðßóçò ôçí áíôéûðåñ-
H2-áíôáãùíéóôÝò áõîÜíïíôáò ôï pH ôïõ ãá- ôáóéêÞ äñÜóç ôçò êëïíéäßíçò.
óôñéêïý õãñïý ìåéþíïõí ôç äéáëõôüôçôá êáé
B. ÖáñìáêïêéíçôéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò
ðïõ ðñïêáëïýí áýîçóç ôçò ðáñï÷Þò

ÁËËÇËÅÐÉÄÑÁÓÅÉÓ ÖÁÑÌÁÊÙÍ 29

1. AíáóôïëÞ ôïõ ìåôáâïëéóìïý ñåßôáé üôé Ý÷åé ìéêñÞ óçìáóßá óôçí ðñüêëç-
H áíáóôïëÞ ôïõ ìåôáâïëéóìïý öáñìÜêùí óç ôùí áëëçëåðéäñÜóåùí. H öáéíõëâïõôá-
ôùí ïðïßùí ç äñáóôéêÞ ìïñöÞ áðïìáêñý- æüíç, ïé óïõëöïõíáìßäåò êáé ç ôïëâïõôáìß-
íåôáé ìå âéïìåôáôñïðÞ ïäçãåß óå ìåßùóç äç áõîÜíïõí ôç äñÜóç ôçò âáñöáñßíçò êáé
ôçò êÜèáñóçò, åðéìÞêõíóç ôçò çìéðåñéüäïõ äéáìÝóïõ áõôïý ôïõ ìç÷áíéóìïý.
æùÞò êáé áýîçóç ôçò óõãêÝíôñùóçò êáôÜ
ôç èåñáðåßá óõíôÞñçóçò. Oé áõîçìÝíåò óõ- ÖáñìáêïäõíáìéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò
ãêåíôñþóåéò ìðïñåß íá ðñïêáëÝóïõí óï- Óõìâáßíïõí ìåôáîý öáñìÜêùí ðïõ Ý÷ïõí
âáñÝò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò. H óéìåôéäß- üìïéá Þ áíôáãùíéóôéêÞ äñÜóç. Eßíáé ðñï-
íç åßíáé éó÷õñüò áíáóôïëÝáò ôïõ ïîåéäùôé- âëÝøéìåò óýìöùíá ìå ôç öáñìáêïëïãéêÞ
êïý ìåôáâïëéóìïý ðïëëþí öáñìÜêùí, ü- äñÜóç ôùí áëëçëïåðéäñþíôùí öáñìÜêùí
ðùò ôçò âáñöáñßíçò, ôçò êéíéäßíçò, ôçò íé- êáé åìöáíßæïíôáé óôï ìåãáëýôåñï ìÝñïò
öåäéðßíçò, ôçò ëéäïêáÀíçò, ôçò èåïöõëëßíçò ôùí áóèåíþí ðïõ ëáìâÜíïõí ôá öÜñìáêá.
êáé ôçò öáéíõôïÀíçò. Oé åõíïúêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò ÷ñçóéìïðïé-
ïýíôáé óôçí èåñáðåõôéêÞ ãéá ôçí åðßôåõîç
H åñõèñïìõêßíç, ç êåôïêïíáæüëç, ç é- êáëýôåñïõ áðïôåëÝóìáôïò. YðÜñ÷ïõí ü-
ôñáêïíáæüëç êáé ïé áíáóôïëåßò ðñùôåÜóçò ìùò êáé áíåðéèýìçôåò ðïõ ìðïñåß íá åßíáé
ôïõ HIV åßíáé éó÷õñïß áíáóôïëåßò ôçò ïìÜäáò óïâáñÝò.
CYP3A ôùí åíæýìùí, ç ïðïßá åðßóçò ìðïñåß
íá áíáóôáëåß áðü ôç äéëôéáæÝìç, ôç íéêáñäé- H áóðéñßíç ÷ïñçãïýìåíç ìáæß ìå áíôéðç-
ðßíç, ôç âåñáðáìßëç êáé ôçí êõêëïóðïñßíç. ðôéêÜ áõîÜíåé ôïí êßíäõíï ôçò áéìïññáãßáò.
ÖÜñìáêá ôùí ïðïßùí ï ìåôáâïëéóìüò åîáñ- Tï ßäéï óõìâáßíåé êáé ìå ôá MÓAÖ ðïõ ÷ï-
ôÜôáé áðü ôç CYP3A åßíáé ç êõêëïóðïñßíç, ç ñçãïýìåíá ìå áíôéðçêôéêÜ ôñéðëáóéÜæïõí
êéíéäßíç, ç ëïâáóôáôßíç, ç âáñöáñßíç, ç íé- ôïí êßíäõíï áéìïññáãßáò áðü ôï ðåðôéêü. Tá
öåäéðßíç, ç ëéäïêáÀíç, ç ôåñöåíáäßíç, ç á- MÓAÖ áíôáãùíßæïíôáé ôçí áíôéõðåñôáóéêÞ
óôåìéæüëç, ç óéæáðñßäç, ç åñõèñïìõêßíç, ç äñÜóç ôùí âÞôá-áðïêëåéóôþí, ôùí äéïõñç-
ìåèõëðñåäíéæïëüíç, ç êáñâáìáæåðßíç, ç ìé- ôéêþí êáé ôùí á-MEA, åíþ áõîÜíïõí êáé
äáæïëÜìç êáé ç ôñéáæïëÜìç. ôïí êßíäõíï åìöÜíéóçò íåöñéêÞò áíåðÜñ-
êåéáò ìå ôá ôåëåõôáßá.
H êéíéäßíç, ç ÷ëùñïðñïìáæßíç, ç áëï-
ðåñéäüëç êáé ç öëïõïîåôßíç áíáóôÝëëïõí Óçìáóßá ôùí áëëçëåðéäñÜóåùí
ôçí ïìÜäá CYP2D6 ôùí åíæýìùí. Aðü ôçí Tï ðïóïóôü ôùí áíáãíùñéæïìÝíùí öáñìá-
ïìÜäá áõôÞ åîáñôÜôáé ï ìåôáâïëéóìüò ôçò êåõôéêþí áëëçëåðéäñÜóåùí åßíáé êáôÜ ðï-
êùäåÀíçò ðñïò ìïñößíç. Ç êéíéäßíç ìåéþíåé ëý ìéêñüôåñï áð' áõôü ðïõ èåùñçôéêÜ áíá-
ôçí áíáëãçôéêÞ äñÜóç ôçò êùäåÀíçò óôá Ü- ìÝíåôáé. Tï ìåãáëýôåñï ìÝñïò ôïõò åßíáé á-
ôïìá ìå Ýíôïíï ìåôáâïëéóìü ôçò, êáèþò êßíäõíï êáé áõôÝò ðïõ åßíáé åðéêßíäõíåò
êáé ôçí áíôéêáôáèëéðôéêÞ äñÜóç ôçò äåóé- óõìâáßíïõí óå Ýíá ìéêñü ðïóïóôü ôùí á-
ðñáìßíçò. óèåíþí. H âáñýôçôÜ ôïõò ðïéêßëëåé áðü á-
óèåíÞ óå áóèåíÞ. YðåñÞëéêåò êáé áóèåíåßò
2. AíáóôïëÞ ôçò íåöñéêÞò áðÝêêñéóçò ìå çðáôéêÞ Þ íåöñéêÞ äõóëåéôïõñãßá åßíáé
H áíáóôïëÞ ôïõ óùëçíáñéáêïý óõóôÞìáôïò ðéï åðéññåðåßò óôçí åìöÜíéóÞ ôïõò. H ðéèá-
ìåôáöïñÜò ïñãáíéêþí áíéüíôùí ìðïñåß íá íüôçôá åìöÜíéóÞò ôïõò áõîÜíåé üóï áõîÜ-
ïäçãÞóåé óå õðåñâïëéêÞ óõãêÝíôñùóç å- íåé ï áñéèìüò ôùí óõã÷ñüíùò ëáìâáíïìÝ-
íüò öáñìÜêïõ. H öáéíõëâïõôáæüíç, ç ðñï- íùí öáñìÜêùí. KáôÜ ôç óõíôáãïãñÜöçóç
âåíåóßäç êáé ôá óáëéêõëéêÜ áíáóôÝëëïõí ôï ðñÝðåé íá åêôéìÜôáé ç äõíáôüôçôá åìöÜíé-
óýóôçìá áõôü êáé áõîÜíïõí ôéò óõãêåíôñþ- óÞò ôïõò êáé íá áóêåßôáé ç äÝïõóá ðñïóï÷Þ
óåéò ôçò ìåèïôñåîÜôçò êáé ôçò ðåíéêéëëßíçò. ãéá ôçí áíáãíþñéóç ôïõò.
Óôá åðéìÝñïõò êåöÜëáéá ôùí öáñìÜêùí
3. Eêôüðéóç áðü ôéò ðñùôåÀíåò ðïõ ðåñéëáìâÜíïíôáé óôï EÓ áíáöÝñïíôáé
ôïõ ðëÜóìáôïò ïé âåâáéùìÝíåò êáé ðéï óçìáíôéêÝò öáñìá-
êåõôéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò.
Oé èÝóåéò óýíäåóçò ôùí öáñìÜêùí ìå ôéò
ðñùôåÀíåò ôïõ ðëÜóìáôïò äåí åßíáé åéäéêÝò
êáé Ýíá öÜñìáêï ìðïñåß íá åêôïðßóåé Ýíá
Üëëï áõîÜíïíôáò Ýôóé ôï áäÝóìåõôï êëÜ-
óìá ðïõ äéá÷Ýåôáé áðü ôï ðëÜóìá ðñïò ôéò
èÝóåéò äñÜóçò. O ìç÷áíéóìüò áõôüò èåù-

30

ÖÜñìáêá êáé ïäÞãçóç

H ïäÞãçóç åßíáé áíôéðñïóùðåõôéêÞ ìéáò ñïýí íá ìåéþóïõí ôçí éêáíüôçôá ïäÞãçóçò,
óåéñÜò äñáóôçñéïôÞôùí ïé ïðïßåò áðáéôïýí ôáîéíïìçìÝíåò êáôÜ ôï äõíáôüí óýìöùíá
åãñÞãïñóç. ¸íá öÜñìáêï ðïõ åßíáé åðéêßí- ìå ôï ïñãáíéêü óýóôçìá ðïõ ðñïóâÜëëåôáé.
äõíï ãéá Ýíáí ïäçãü, åßíáé åîßóïõ åðéêßíäõ- Tïíßæåôáé üôé ç äéÜôáîç áõôÞ äåí åßíáé áðü-
íï êáé ãéá ÷åéñéóôÝò åðéêßíäõíùí ìç÷áíçìÜ- ëõôç, äéüôé ìðïñåß ôï ßäéï óýìðôùìá íá ðñï-
ôùí óå åñãïóôÜóéá, ðéëüôïõò, åñãÜôåò óå Ýëèåé áðü äéáöïñåôéêÜ óõóôÞìáôá (ð.÷. äéá-
ïéêïäïìÝò Þ íáõðçãåßá, éáôñïýò, ðõñïâï- ôáñá÷Þ éóïññïðßáò áðü âëÜâç åßôå ôçò ðá-
ëçôÝò ôïõ óôñáôïý êëð. ñåãêåöáëßäáò, åßôå ôïõ áéèïõóáßïõ). Eßíáé
óçìáíôéêü ï éáôñüò íá êáôáíïÞóåé ôç ëïãéêÞ
Ðüôå Ýíá öÜñìáêï ìðïñåß íá ìå ôçí ïðïßá ìéá ðáñåíÝñãåéá ÷áñáêôçñßæå-
åðçñåÜóåé ôçí éêáíüôçôá ïäÞãçóçò ôáé ùò åðéêßíäõíç ãéá ôçí ïäÞãçóç êáé ü÷é
O ðáñáêÜôù ðßíáêáò óõíïøßæåé ôéò êõñéüôå- íá âáóéóôåß êáôÜ ãñÜììá óôïí ðßíáêá.
ñåò áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò ïé ïðïßåò ìðï-

YðáñêôÝò1 áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò ðïõ åðçñåÜæïõí ôçí éêáíüôçôá ïäÞãçóçò

KNÓ MåôáâïëÝò ÷áñáêôÞñá-óõíáéóèçìÜôùí (Üã÷ïò, áíçóõ÷ßá, äéÝ-
ãåñóç, åðéèåôéêüôçôá, êáôÜèëéøç, íåõñéêüôçôá, ðáñáëÞñçìá, øõ-
÷ùóéêÝò åêäçëþóåéò)
¸êðôùóç ðíåõìáôéêþí éêáíïôÞôùí (áìíçóßá, áäõíáìßá ðñïóáíá-
ôïëéóìïý, áäõíáìßá óõãêÝíôñùóçò, óýã÷õóç)
AéóèçôéêÝò äéáôáñá÷Ýò (âëÜâç áéèïõóáßïõ, äéáôáñá÷Ýò éóïññïðß-
áò, øåõäáéóèÞóåéò)
ÐáñåãêåöáëéäéêÝò äéáôáñá÷Ýò (áóôÜèåéá, áôáîßá, äõóôïíßá, íõ-
óôáãìüò)
EîùðõñáìéäéêÜ (äõóêéíçóßá, ðáñêéíóïíéóìüò, ÷ïñåßá)
Äéáôáñá÷Ýò êéíçôéêüôçôáò (áêáìøßá, äéáôáñá÷Ýò áíôáíáêëáóôé-
êþí, ìõïêëïíßåò)
Måßùóç åãñÞãïñóçò (áðþëåéá áéóèÞóåùí, ëÞèáñãïò, íùèñüôç-
ôá, õðíçëßá)
EðéëçðôéêÝò åêäçëþóåéò - óðáóìïß
EîÜñôçóç
ÄéÜöïñá åíï÷ëçôéêÜ âéþìáôá (áäõíáìßá, æÜëç, èåñìïðëçîßá, ß-
ëéããïò, êáêïõ÷ßá, êåöáëáëãßá)

¼ñáóç Äéáôáñá÷Ýò áíôáíáêëáóôéêïý öùôüò (ìýóç, ìõäñßáóç, öùôïöï-
âßá, öùôáøßåò)
Måßùóç ïðôéêÞò ïîýôçôáò - Äéðëùðßá
Aýîçóç åíäïöèÜëìéáò ðßåóçò
KáôáññÜêôçò
Äõó÷ñùìáôïøßá
Kåñáôßôéäá, Iñßôéäá, AìöéâëçóôñïåéäïðÜèåéá, OðôéêÞ Nåõñßôéäá
Aßóèçìá êíçóìïý, êáýóïõ, ðüíïõ óôïí ïöèáëìü
Äáêñýññïéá - Îçñüôçôá ïöèáëìéêïý âëåííïãüíïõ
Bëåöáñüðôùóç

ÖÁÑÌÁÊÁ ÊÁÉ ÏÄÇÃÇÓÇ 31

Káñäéáããåéáêü Aññõèìßåò (ìáñìáñõãÞ, áóõóôïëßá, äéáôáñá÷Ýò áãùãÞò, Ýêôï-
ðåò êïéëéáêÝò óõóôïëÝò, âñáäõêáñäßá, ôá÷õêáñäßá)
Aíáðíåõóôéêü Ió÷áéìßá ìõïêáñäßïõ - óôçèÜã÷ç
Eíäïêñéíéêü Yðüôáóç - YðÝñôáóç
Mõïóêåëåôéêü/ÐNÓ AããåéáêÝò äéáôáñá÷Ýò (Ýíôïíç áããåéïóõóôïëÞ, öáéíüìåíï Ray-
ËïéðÝò åíï÷ëÞóåéò naud, öáéíüìåíï õðïêëïðÞò)
Äéáôáñá÷Ýò èñüìâùóçò-éíùäüëõóçò (èñïìâïåìâïëéêÜ åðåéóü-
äéá, äéÜ÷õôç åíäáããåéáêÞ ðÞîç, áéìïññáãßåò, åãêåöáëéêü åðåé-
óüäéï)
ÐíåõìïíéêÝò åêäçëþóåéò (ðíåõìïíéêÞ åìâïëÞ, ðíåõìïíéêÞ õ-
ðÝñôáóç, ðíåõìïíéêü ïßäçìá)
KáñäéáããåéáêÞ êáôáðëçîßá

AíáðíåõóôéêÞ êáôáóôïëÞ - ¢ðíïéá
Äýóðíïéá
Óýíäñïìï áíáðíåõóôéêÞò äõó÷Ýñåéáò åíçëßêùí
Bñïã÷üóðáóìïò - Kñßóç ¢óèìáôïò

Aðïññýèìéóç óáê÷Üñïõ (óáê÷áñþäçò äéáâÞôçò, õðïãëõêáéìßá,
õðåñãëõêáéìßá)
ÖëïéïåðéíåöñéäéáêÞ áíåðÜñêåéá

ÐåñéöåñéêÜ Üëãç (ìõáëãßåò, áñèñáëãßåò, áñèñßôéäåò, ïóôéêÜ Üë-
ãç)
Äéáôáñá÷Ýò êéíçôéêüôçôáò (êñÜìðåò, ôñüìïò, ðáñÜëõóç, ìõï÷Ü-
ëáóç, åîÜíôëçóç ìõþí, ìõúêÞ áäõíáìßá-áôñïößá, ìõïóßôéäá)
Äéáôáñá÷Ýò áéóèçôéêüôçôáò (ðáñáéóèçóßåò, áéìùäßåò)
ÐåñéöåñéêÝò íåõñïðÜèåéåò (íåõñßôéäá, ðÜñåóç)

Äéáôáñá÷Ýò áêïÞò (âáñõêïÀá, êþöùóç, åìâïÝò)
Náõôßá

1 Ïëåò ïé áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò ôïõ ðßíáêá Ý÷ïõí ëçöèåß áðü öÜñìáêá ðïõ ðåñéÝ÷ïíôáé óôï Åèíéêü
Óõíôáãïëüãéï

Oäçãßåò ôïõ éáôñïý ðñïò ôïõò áóèåíåßò ðÝ÷åé äéá âßïõ áðü ôçí ïäÞãçóç. Óå êÜèå
ðåñßðôùóç, áêüìá êáé áí ï áóèåíÞò äåí
Óå ðåñßðôùóç ðïõ êñéèåß áðáñáßôçôç ç ÷ï- ðáñáðïíåßôáé ãéá áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò
ñÞãçóç åíüò öáñìÜêïõ êáé ï éáôñüò äéáðé- óôá ðëáßóéá ìéáò ÷ñüíéáò áãùãÞò Þ Ý÷åé îá-
óôþóåé üôé ôï öÜñìáêï áõôü ìðïñåß íá íáðÜñåé ôï ßäéï öÜñìáêï óôï ðáñåëèüí ÷ù-
ìåéþóåé ôçí éêáíüôçôá ïäÞãçóçò, åßíáé õðï- ñéò äõóÜñåóôåò óõíÝðåéåò, èá ðñÝðåé íá á-
÷ñåùìÝíïò, äåïíôïëïãéêÜ êáé íïìéêÜ, íá êïëïõèïýíôáé ïé ðáñáêÜôù êáíüíåò:
óõìâïõëåýóåé êáôáëëÞëùò ôïí áóèåíÞ. • Óõíåêôßìçóç ôçò õðïêåßìåíçò ðÜèçóçò.

1. EÜí ôï öÜñìáêï ÷ïñçãçèåß ãéá âñá÷ý OñéóìÝíá öÜñìáêá äßíïíôáé ãéá ðáèÞóåéò
÷ñïíéêü äéÜóôçìá (ð.÷. Ýíá áíôéâéïôéêü ãéá
ïñéóìÝíåò çìÝñåò), ôüôå ôï êáëýôåñï åßíáé ï (ð.÷. íåõñïëïãéêÝò, êáñäéáããåéáêïý êëð.),
áóèåíÞò íá áðÝ÷åé áðü ôçí ïäÞãçóç ãéá ôï
äéÜóôçìá áõôü. ïé ïðïßåò áðü ìüíåò ôïõò äåí óõìâéâÜæï-

2. Ùóôüóï, ïñéóìÝíá öÜñìáêá äßíïíôáé íôáé ìå ïäÞãçóç, ôüóï éáôñéêþò üóï êáé
ãéá ìáêñï÷ñüíéá èåñáðåßá (ð.÷. öÜñìáêá
êáñäéáããåéáêïý, áíáðíåõóôéêïý), êáé åßíáé íïìéêþò.
ðïëý äýóêïëï íá ðåéóèåß ï áóèåíÞò íá á- • EÜí äåí åßíáé äõíáôüí íá äéáêïðåß ç ïäÞ-

ãçóç ãéá üëï ôï äéÜóôçìá ÷ïñÞãçóçò ôïõ
öáñìÜêïõ, ðñïôåßíåôáé ïëéãïÞìåñç áðï÷Þ

32 ó÷åôåò ìå ôçí ïäÞãçóç (ð÷. áéìáôïëïãéêÝò
äõóêñáóßåò, äåñìáôïëïãéêÝò åêäçëþóåéò),
áðü ôçí ïäÞãçóç óå êÜèå Ýíáñîç öáñìá- áõîÜíïíôáé ðïëý ïé ðéèáíüôçôåò íá ðáñïõ-
êïèåñáðåßáò, áëëáãÞ äïóïëïãßáò, Þ äéá- óéÜóåé ðáñåíÝñãåéåò êáé áðü ôá ðñïáíá-
êïðÞ ôçò ëÞøçò ïðïéïõäÞðïôå öáñìÜ- öåñèÝíôá åðéêßíäõíá ïñãáíéêÜ óõóôÞìáôá.
êïõ. Óå üóåò èåñáðåßåò ôï æçôïýìåíï åß- • Óå åðáããåëìáôßåò ïäçãïýò, ï éáôñüò Ý÷åé
íáé ç ñýèìéóç ìéáò ðáñáìÝôñïõ (ðßåóçò, õðï÷ñÝùóç íá ÷ïñçãÞóåé éáôñéêü óçìåßù-
óáê÷Üñïõ), äåí åðéôñÝðåôáé ç ïäÞãçóç ìá áðáëëáãÞò ôïõ áóèåíïýò áðü ôéò åðáã-
ðñïôïý áõôÞ óôáèåñïðïéçèåß éêáíïðïéçôé- ãåëìáôéêÝò õðï÷ñåþóåéò ãéá ôï äéÜóôçìá
êÜ. Eðßóçò, áðï÷Þ áðü ôçí ïäÞãçóç üôáí ÷ïñÞãçóçò ôïõ öáñìÜêïõ.
ôáõôü÷ñïíá ÷ïñçãçèåß êáé êÜðïéï Üëëï O éáôñüò èá ðñÝðåé íá åßíáé ðñïåôïéìá-
öÜñìáêï, Ýóôù êáé ó÷åôéêÜ «áèþï» ùò óìÝíïò ãéá áíôßäñáóç åê ìÝñïõò ôïõ áóèå-
ðñïò ôçí ïäÞãçóç, äéüôé ïé äõíçôéêÝò äõ- íïýò, ßóùò ìÜëéóôá êáé ìç óõììüñöùóçò,
íáìéêÝò áëëçëåðéäñÜóåéò åßíáé óõ÷íÜ á- äåäïìÝíçò ôçò êáèçìåñéíÞò áíÜãêçò ãéá
ðñüâëåðôåò. ìåôáêéíÞóåéò. ¼ìùò, åßíáé õðï÷ñÝùóÞ ôïõ
• EðéóÞìáíóç ôùí áíáìåíüìåíùí áíåðéèõ- íá ðñïóðáèÞóåé íá ðåßóåé ôïí áóèåíÞ ãéá
ìÞôùí åíåñãåéþí óôïí áóèåíÞ, þóôå íá ôçí áíáãêáéüôçôá ôçò ðñïöýëáîçò áõôÞò,
åßíáé óå èÝóç íá ôéò áíáãíùñßóåé êáé ìü- äéüôé ç åðßäñáóç ôùí öáñìÜêùí óôçí ïäÞ-
íïò óôïí åáõôü ôïõ. Eîõðáêïýåôáé üôé ï ãçóç äåí åßíáé êÜôé èåùñçôéêü, áëëÜ õðáñ-
èåñÜðùí éáôñüò èá ðñÝðåé êáôÜ êáéñïýò êôü êáé ôåêìçñéùìÝíï æÞôçìá, áí êáé ü÷é ôü-
íá åîåôÜæåé ï ßäéïò êëéíéêÜ Þ åñãáóôçñéáêÜ óï ãíùóôü óôïí ðëçèõóìü. Óýìöùíá ìå
ôéò áðåéëïýìåíåò áðü ôï öÜñìáêï ëåé- ãåñìáíéêÝò óôáôéóôéêÝò, ç åðßäñáóç ôùí
ôïõñãßåò (ð.÷. ìÝôñçóç ïðôéêÞò ïîýôçôáò, öáñìÜêùí õðïëïãßæåôáé üôé óõììåôÝ÷åé óôï
íåõñïëïãéêÞ åîÝôáóç, HKÃ, åêôßìçóç øõ- 25% ôùí ôñï÷áßùí áôõ÷çìÜôùí.
÷éêÞò õãåßáò, êëð.). Oé åðéóçìÜíóåéò-åñù-
ôÞóåéò èá ðñåðåé íá ãßíïíôáé óå ãëþóóá Káôçãïñßåò öáñìÜêùí ìå éäéáßôåñï êßí-
êáé ýöïò êáôáíïçôÞ áðü ôïí áóèåíÞ (ãéá äõíï ãéá ôçí ïäÞãçóç
ðáñÜäåéãìá, äåí Ý÷åé íüçìá íá åñùôçèåß
ï áóèåíÞò «åÜí Ý÷åé ðáñïõóéÜóåé ðñü- YðÜñ÷ïõí ïñéóìÝíåò öáñìáêïëïãéêÝò êáôç-
âëçìá ðñïóáñìïãÞò ôùí ïöèáëìþí óôï ãïñßåò, ðïõ ÷áñáêôçñßæïíôáé áðü áíåðéèý-
öùò», áëëÜ ç ðëçñïöïñßá èá åêìáéåõèåß ìçôåò åíÝñãåéåò ìå Ýíôïíç åðßäñáóç óôçí é-
Ýììåóá: «¸÷åôå ðáñáôçñÞóåé ôþñá ôåëåõ- êáíüôçôá ïäÞãçóçò. Oé êõñéüôåñåò áðü áõ-
ôáßá íá óáò ðåéñÜæåé ï Þëéïò Ýíôïíá óôá ôÝò áíáöÝñïíôáé óôïí ðßíáêá, ìáæß ìå ôïõò
ìÜôéá;»). óçìáíôéêüôåñïõò ëüãïõò åðéêéíäõíüôçôáò.
Eíôïýôïéò, ðïëëÝò áðü ôéò åðéêßíäõíåò
äéáôáñá÷Ýò åßíáé äõóäéÜãíùóôåò êáé åì- ¼ìùò óå üëåò ó÷åäüí ôéò êáôçãïñßåò
öáíßæïíôáé îáöíéêÜ ôçí ðéï áêáôÜëëçëç öáñìÜêùí õðÜñ÷ïõí ïõóßåò ìå óçìáíôéêÝò
óôéãìÞ, üôáí äçëáäÞ ï áóèåíÞò èá êëçèåß áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò êáé ç áðïõóßá ôçò
ùò ïäçãüò íá áðïäþóåé ôï ìÝãéóôï ôçò áíôßóôïé÷çò êáôçãïñßáò áðü ôïí ðáñáêÜôù
ôá÷ýôçôáò áíôßäñáóçò êáé ôùí éêáíïôÞôùí ðßíáêá äåí óçìáßíåé êáé Ýëëåéøç êéíäýíïõ
ôïõ ìðñïóôÜ óôï áðñüïðôï. ãéá ôçí ïäÞãçóç. YðÜñ÷ïõí ãéá ðáñÜäåéãìá
• Aðï÷Þ áðü ôï áëêïüë ãéá üóá öÜñìáêá ïñéóìÝíá áíôéìéêñïâéáêÜ öÜñìáêá (ð÷. áìé-
áëëçëåðéäñïýí ìáæß ôïõ (åäÜöéï «Aëëçëå- íïãëõêïóßäåò, áíèåëìéíèéêÜ, áíôéìõêçôéáóé-
ðéäñÜóåéò»). Óôéò ðåñéðôþóåéò áõôÝò, áêüìá êÜ) Þ öÜñìáêá åíäïêñéíþí áäÝíùí (ð÷.
êáé áðåéñïåëÜ÷éóôåò ðïóüôçôåò áëêïüëçò êïñôéæüëç, ïñìüíåò ôïõ öýëïõ) ìå ðëÞèïò
óôï áßìá, ðïëý ðéï êÜôù áðü ôá íïìïèåôç- äõíçôéêÜ åðéêßíäõíùí áíåðéèýìçôùí åíåñ-
ìÝíá üñéá áóöáëåßáò ôïõ 0.5% áñêïýí ãéá ãåéþí ãéá ôçí ïäÞãçóç. Tïíßæåôáé êáé ðÜëé ç
íá åðéöÝñïõí âáñýôáôç êëéíéêÞ óõìðôùìá- áîßá ôçò ðñïóùðéêÞò áîéïëüãçóçò ôïõ èå-
ôïëïãßá (ð.÷. óýíäñïìï äéóïõëöéñÜìçò ìå ñÜðïíôïò éáôñïý, óýìöùíá ìå ôéò áíôßóôïé-
áëêïüë êáé ïñéóìÝíá áíôéìéêñïâéáêÜ öÜñ- ÷åò ìïíïãñáößåò, ãéá êÜèå ÷ïñçãïýìåíç
ìáêá). ¢ëëùóôå, ðÝñá áðü ôá íïìéêÜ üñéá, ïõóßá ÷ùñéóôÜ.
ç óýã÷ñïíç éáôñéêÞ áíôßëçøç èÝôåé ôï üñéï
áóöáëåßáò ãéá ôï áëêïüë, ìå Þ ÷ùñßò Üëëá ÐïëëÜ öÜñìáêá óõíïäåýïíôáé óôï åäÜ-
öÜñìáêá, óôï 0%. öéï «Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç» áðü åéäéêÞ
• EÜí ï áóèåíÞò ëüãù ôïõ öáñìÜêïõ åìöá- ðñïåéäïðïßçóç ó÷åôéêÜ ìå ôçí ïäÞãçóç êáé
íßóåé áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò, áêüìá êáé Ü- ôï ÷åéñéóìü åðéêßíäõíùí ìç÷áíçìÜôùí, ç ï-
ðïßá, üôáí õðÜñ÷åé, èá ðñÝðåé íá ëáìâÜíå-

ôáé óïâáñÜ õðüøç. Aõôü âÝâáéá äåí óçìáß- 33
íåé üôé üëá ôá õðüëïéðá öÜñìáêá åßíáé á-
óöáëÞ. H Ýëëåéøç åðßóçìçò ðñïåéäïðïßç- O êÜèå éáôñüò èá ðñÝðåé íá ãíùñßæåé Ü-
óçò óôéò ïäçãßåò ÷ñÞóçò ôïõ öáñìÜêïõ äåí ñéóôá, ùò ðñïò ôçí åìöÜíéóç áíåðéèýìçôùí
óõíåðÜãåôáé ðÜíôïôå áóöÜëåéÜ ôïõ üóïí á- åíåñãåéþí, ôá óõãêåêñéìÝíá öÜñìáêá ðïõ
öïñÜ ôçí ïäÞãçóç. åìðéóôåýåôáé êáé ÷ñçóéìïðïéåß óôçí åéäéêü-
ôçôÜ ôïõ, êáé íá êñßíåé ìüíïò ôïõ ðüôå Ýíá
öÜñìáêï åßíáé åðéêßíäõíï ãéá ôçí ïäÞãçóç.

Êáôçãïñßá öáñìÜêùí Êõñéüôåñïé êßíäõíïé ãéá ôçí ïäÞãçóç
ÁíáëãçôéêÜ
Ãéá ôá ïðéïåéäÞ, áêüìá êáé óå ìéêñÝò äüóåéò:
áíáðíåõóôéêÞ êáôáóôïëÞ, óýã÷õóç, õðíçëßá.

ÌÓÁÖ ÐáñåíÝñãåéåò áðü ôï ÊÍÓ, ïðôéêïáêïõóôéêÝò äéáôáñá÷Ýò,
äýóðíïéá.

ÁíôéåðéëçðôéêÜ ÐáñåãêåöáëéäéêÜ óõìðôþìáôá, ìåßùóç áíôßëçøçò êáé
óõãêÝíôñùóçò, êáôáóôïëÞ.
Êßíäõíïò áðü ôçí õðïêåßìåíç ðÜèçóç (åðéëçøßá)

ÁíôéåìåôéêÜ-ÁíôééóôáìéíéêÜ ÊáôáóôïëÞ, ìåßùóç ðíåõìáôéêþí éêáíïôÞôùí. Êßíäõíïò
ãéá ôáîéäéþôåò ï÷çìáôáãùãþí ìå áõôïêßíçôï ìáæß ôïõò, ïé
ïðïßïé ôá ëáìâÜíïõí ãéá ôçí ðñüëçøç ôçò íáõôßáò.

Øõ÷ïöÜñìáêá ÊáôáóôïëÞ Þ äéÝãåñóç, ìåßùóç éêáíüôçôáò áíôßäñáóçò,
(áíôéêáôáèëéðôéêÜ, õðíçëßá, áôáîßá, åîùðõñáìéäéêÜ óõìðôþìáôá,
áã÷ïëõôéêÜ, äéåãåñôéêÜ, áíôé÷ïëéíåñãéêÞ äñÜóç. Êßíäõíïò áðü ôçí õðïêåßìåíç
íåõñïëçðôéêÜ, áíïñåîéïãüíá) ðÜèçóç.

ÕðíùôéêÜ Õðíçëßá ôçí åðüìåíç çìÝñá (ìåãÜëç âéïëïãéêÞ äéáóðïñÜ
ôïõ ÷ñüíïõ ìÝóçò æùÞò ôïõ öáñìÜêïõ).

ÁíôéðáñêéíóïíéêÜ Åõáéóèçóßá óôï öùò, äéáôáñá÷Ýò ðñïóáñìïãÞò.
Êßíäõíïò áðü ôçí õðïêåßìåíç ðÜèçóç.

ÁíôéõðåñôáóéêÜ Õðüôáóç (áðü êáêÞ ñýèìéóç), êáôáóôïëÞ.

ÁíôéðçêôéêÜ ÁêáôÜó÷åôç áéìïññáãßá óå ðåñßðôùóç áôõ÷Þìáôïò.
ÓõíéóôÜôáé ìåôáëëéêÞ ôáõôüôçôá óôï ëáéìü. Êßíäõíïò áðü
ôçí õðïêåßìåíç ðÜèçóç (Ýìöñáãìá, åìâïëÝò).

ÁíôéäéáâçôéêÜ (éíóïõëßíç Õðïãëõêáéìßá.
êáé áðü ôïõ óôüìáôïò) ÓõíéóôÜôáé ìåôáëëéêÞ ôáõôüôçôá óôï ëáéìü.

Êåíôñéêþò äñþíôá ÊáôáóôïëÞ Ê.Í.Ó.
ìõï÷áëáñùôéêÜ

ÔïðéêÜ áíáéóèçôéêÜ ÊáôáóôïëÞ Ê.Í.Ó. ëüãù óõóôçìáôéêÞò áðïññüöçóçò, ãéá
äéÜóôçìá åîáñôþìåíï áðü ôç öáñìáêïêéíçôéêÞ ôçò
ïõóßáò.

ÔïðéêÜ öÜñìáêá ïöèáëìþí ÔïðéêÝò ôïîéêÝò äñÜóåéò óôïí ïöèáëìü (ð.÷. êåñáôßôéäá,
êáôáññÜêôçò, ãëáýêùìá), áëëÜ êáé óïâáñÝò
ðáñåíÝñãåéåò áðü ôõ÷üí óõóôçìáôéêÞ áðïññüöçóç (ð.÷.
áññõèìßåò áðü áðïññüöçóç ôïðéêþí
áíôéãëáõêùìáôéêþí).

34

ÓõíôáãïãñÜöçóç

óå Üôïìá ìå ðñïâëÞìáôá üñáóçò

Ç óõíôáãïãñÜöçóç óå Üôïìá ìå ðëÞñç á- • ÅÜí åßíáé áðáñáßôçôåò óôáãüíåò áðü ôï
ðþëåéá ôçò üñáóçò èÝôåé ìåñéêÜ éäéáßôåñá óôüìá: ï áóèåíÞò áöÞíåé íá ðÝöôïõí ïé
ðñïâëÞìáôá. Ãéá ôá Üôïìá áõôÜ óõíéóôþ- óôáãüíåò áðü øçëÜ óôï ðïôÞñé ìå íåñü, ãéá
íôáé: íá ôéò áêïýåé (äïêéìÞ áðáñáßôçôç).

• ÐëÞñçò ðñïöïñéêÞ åíçìÝñùóç ôïõ á- • ÅÜí åßíáé áðáñáßôçôï ôï óéñüðé Þ ôï å-
óèåíÞ, ç ïðïßá üìùò ðïëëÝò öïñÝò äåí áñ- íáéþñçìá (óõíÞèùò áíôéâéïôéêÜ óå ðáéäéÜ)
êåß. ÷ñçóéìïðïéåßôáé óýñéããá üðïõ ï éáôñüò ìáñ-
êÜñåé ìå ìßá øçëáöçôÞ åãêïðÞ ôï óçìåßï
• Ç êáôáãñáöÞ ôùí ïäçãéþí óå ìáãíç- ôïõ óôõëåïý ôïõ åìâüëïõ ìüëéò åîÝñ÷åôáé
ôïôáéíßá äéåõêïëýíåé êáé äéáóöáëßæåé ôç óù- ôçò óýñéããáò, üôáí Ý÷åé áðïññïöçèåß ï ü-
óôÞ ëÞøç þóôå ï áóèåíÞò íá ìðïñåß íá á- ãêïò ðïõ áíôéóôïé÷åß óôç äüóç. Ôï ðåñéå÷ü-
íáôñÝ÷åé óõíå÷þò (÷áñáêôçñéóôéêÜ óõ- ìåíï ìåôáöÝñåôáé öõóéêÜ óå êïõôÜëé.
óêåõáóßáò åÜí äïèïýí ðåñéóóüôåñá ôïõ å-
íüò öÜñìáêá, äïóïëïãßá, äéÜñêåéá ëÞøçò, Óå Üôïìá ìå ìåñéêÞ üñáóç ç óõíôáãÞ ãñÜ-
óçìåßá éäéáßôåñçò ðñïóï÷Þò). öåôáé ìå ÷ïíäñü ìáýñï ìáñêáäüñï êáé ìå-
ãÜëá ãñÜììáôá (Ýëåã÷ïò óôï éáôñåßï åÜí åß-
• Ç äéÜêñéóç ôùí óõóêåõáóéþí íá ãßíå- íáé áíáãíþóéìç áðü ôïí áóèåíÞ).
ôáé ìå ôñüðï ðïõ íá äéáðéóôþíåôáé ìå ôçí
áöÞ: • Óôéò óõóêåõáóßåò åðßóçò ìåãÜëïé á-
ñéèìïß ìå ìáñêáäüñï ãéá äéÜêñéóç.
- ÌåãÜëç - ìéêñÞ óõóêåõáóßá åÜí äéá-
öÝñïõí áéóèçôÜ ìåôáîý ôïõò • Éäéáßôåñç ðñïóï÷Þ êáé åðéìÝëåéá ìå ôõ-
öëÝò ìçôÝñåò ðïõ ðñÝðåé íá ÷ïñçãÞóïõí
- Ìðëßóôåñ/öéáëßäéï/êïõôß. öÜñìáêá óå ìéêñÜ ðáéäéÜ.
- Óõóêåõáóßá ìå 1, 2, 3 êëð. ëáóôé÷Üêéá
• Åðß äõóêïëéþí êáé ìç äéáóöÜëéóçò êá-
ãýñù áðü áõôÞí (ôá ôïðïèåôåß ï éá- ëÞò ëÞøçò (åêôßìçóç óõíèçêþí áðü éáôñü)
ôñüò). áíáæÞôçóç óõããåíÞ ðïõ èá áíáëÜâåé ôç ÷ï-
- Ãéá êáíÝíá ëüãï ç äéÜêñéóç äåí ðñÝðåé ñÞãçóç.
íá ãßíåôáé ìå ôï ìÝãåèïò ôùí äéóêßùí
• Ç óõíôáãïãñÜöçóç óéñïðéïý êáé óôá- • Åðß çëéêéùìÝíùí ôõöëþí ôá ðñïâëÞ-
ãüíùí åßíáé ðñïâëçìáôéêÞ êáé ðñÝðåé íá á- ìáôá ìåãåèýíïíôáé (éäéáßôåñç ðñïóï÷Þ).
ðïöåýãåôáé, åÜí ï áóèåíÞò æåé ìüíïò ôïõ.

35

ÓõíôáãïãñÜöçóç

óå áëëïäáðïýò, ìåôáíÜóôåò

ÕðÜñ÷ïõí ïñéóìÝíåò éäéáéôåñüôçôåò óôçí éá- • Íá ìçí âáñåèåß (éäéáßôåñá óå éáôñåßá
ôñéêÞ áíôéìåôþðéóç áëëïäáðþí, éäéáßôåñá ü- ìåãÜëùí áóöáëéóôéêþí ïñãáíéóìþí) íá ðÜ-
ôáí ðñïÝñ÷ïíôáé áðü ðïëý äéáöïñåôéêÝò ñåé êáëü éóôïñéêü êáé íá åîåôÜóåé ëåðôïìå-
êïéíùíßåò. Ôá ðñïâëÞìáôá êáé ïé éäéáéôåñü- ñþò.
ôçôåò èá ìðïñïýóáí íá óõíïøéóèïýí óôá
åîÞò: • Íá ìçí åðçñåáóôåß áðü ôï êïéíùíéêü
status ôïõ áóèåíÞ êáé ôçò ïéêïãÝíåéáò.
• Äõóêïëßåò óõíåííüçóçò (ãëþóóá)
• Äõóêïëßåò åðéêïéíùíßáò (äéáöïñåôéêÜ • Åí áíÜãêç íá åðéóêåöèåß ôçí êáôïéêßá
êáé íá ðëçñïöïñçèåß áîéüðéóôá ôçí ïéêïíï-
Þèç, Ýèéìá) ìéêÞ, åðáããåëìáôéêÞ êáé ïéêïãåíåéáêÞ êáôÜ-
• ÄéáöïñåôéêÝò éáôñéêÝò óõíÞèåéåò óôáóç ôçò ïéêïãÝíåéáò.
• Ðéèáíþò äéáöïñåôéêÞ äéáôñïöÞ
• Ðéèáíþò êáêÝò óõíèÞêåò äéáâßùóçò • Íá ðáñáêïëïõèÞóåé ïðùóäÞðïôå ôïí
• Ðéèáíþò ðïëëÜ ðáéäéÜ áóèåíÞ (óõìðôþìáôá ìðïñåß íá äéïãêþíï-
• ÁõîçìÝíç ðéèáíüôçôá áíåñãßáò íôáé, áëëÜ êáé íá ìçí áíáöÝñïíôáé Þ íá ðå-
• ÏéêïíïìéêÝò äõóêïëßåò ñéãñÜöïíôáé ùò åëáöñÜ êÜôù áðü ôçí ðßå-
• Ðéèáíþò áíáóöÜëéóôïé óç ôùí Üëëùí ðñïâëçìÜôùí).
Åßíáé öáíåñü üôé ïé äõóêïëßåò áõôÝò
ìðïñåß íá Ý÷ïõí áíôßêôõðï óôç äéÜãíùóç, • ÐïôÝ ôçëåöùíéêÞ äéÜãíùóç Þ ÷ïñÞãç-
óôçí åöáñìïãÞ ôçò èåñáðåßáò (óõíåñãáóßá óç öáñìÜêùí
ìå ôïí áóèåíÞ) êáé óôçí Ýãêáéñç äéáðßóôù-
óç êïéíùíéêþí ðáèïãüíùí ðáñáãüíôùí. Ï • Éäéáßôåñá ç öáñìáêåõôéêÞ áãùãÞ èá
éáôñüò èá ðñÝðåé óå áõôÝò ôéò ðåñéðôþóåéò: ðñÝðåé íá åîçãçèåß ìå ëåðôïìÝñåéåò êáé íá
• Íá îåêáèáñßóåé ôåëåßùò ôá óõìðôþ- åßìáóôå âÝâáéïé üôé Ýãéíå êáôáíïçôÞ (êáëý-
ìáôá, ðüíïõò, éóôïñéêü åí áíÜãêç ìå äéåñ- ôåñá ãñáðôþò êáé ìå ëåðôïìÝñåéåò).
ìçíÝá.
ÊñÜôç ôçò Å.Å. Ý÷ïõí åêäüóåé ìéêñÜ
öõëëÜäéá ìå üëåò ôéò áðáñáßôçôåò öñÜóåéò
ðïõ ÷ñåéÜæåôáé Ýíáò éáôñüò êáé áóèåíÞò ãéá
íá óõíåííïçèïýí óå ðïëëÝò ãëþóóåò.



37

êåöÜëáéï 1

ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

Tá öÜñìáêá ôïõ êåöáëáßïõ áõôïý 1.4.4 ÄéÜëõìá äåîôñüæçò-
ðåñéãñÜöïíôáé óôéò ðáñáêÜôù êáôçãïñßåò: 1.4.5 çëåêôñïëõôþí áðü ôï óôüìá ó. 62
ÁíáóôáëôéêÜ ôùí åíôåñéêþí
1.1 ÖÜñìáêá áöïñþíôá óôç åêêñßóåùí ó. 62
ëåéôïõñãßá ôçò ãáóôñéêÞò
1.1.1 Ýêêñéóçò ó. 37 1.5 ÊáèáñôéêÜ ó. 63
ÅîïõäåôåñùôéêÜ ôçò 1.5.1 ÁõîÜíïíôá ôïí üãêï ôùí
1.1.1.1 ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò êïðñÜíùí ó. 63
1.1.1.2 (áíôéüîéíá) ó. 38 1.5.2 ÌáëáêôéêÜ ôùí êïðñÜíùí ó. 63
Áìéãåßò ïõóßåò ó. 38 1.5.3 Áëáôïý÷á êáé ùóìùôéêþò
1.1.2 Óôáèåñïß óõíäõáóìïß êáé äñþíôá ó. 64
óýìðëïêåò åíþóåéò ó. 39 1.5.4 Äéåãåßñïíôá ôçí åíôåñéêÞ
1.1.2.1 ÁíáóôáëôéêÜ ôçò ãáóôñéêÞò êéíçôéêüôçôá ó. 67
1.1.2.2 Ýêêñéóçò ó. 40 1.5.5 Óôáèåñïß óõíäõáóìïß ó. 69
Áíôé÷ïëéíåñãéêÜ ó. 40
1.1.2.3 Åêëåêôéêïß áíôáãùíéóôÝò ôùí 1.6 ÖÜñìáêá êáôÜ ôùí éäéïðáèþí
1.1.2.4 ìïõóêáñéíéêþí õðïäï÷Ýùí ó. 40 öëåãìïíùäþí íüóùí
Ç2-áíôáãùíéóôÝò ó. 41 1.6.1 ôïõ åíôÝñïõ ó. 69
1.1.3 Áíáóôïëåßò ôçò áíôëßáò 1.6.2 ÁìéíïóáëéêõëéêÜ ó. 70
1.1.3.1 ðñùôïíßùí ó. 45 1.6.3 ÊïñôéêïóôåñïåéäÞ ó. 71
ÊõôôáñïðñïóôáôåõôéêÜ ó. 50 Áíáóôïëåßò êõôïêßíçò ó. 72
1.1.3.2 Êïëëïåéäåßò åíþóåéò
1.1.4 âéóìïõèßïõ/áñãéëßïõ ó. 50 1.7 ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí
Ðñïóôáãëáíäßíåò ó. 52 äáêôõëßïõ ó. 73
Èåñáðåßá åêñßæùóçò ôïõ
Helicobacter pylori ó. 52 1.8 ÖÜñìáêá çðáôïðáèåéþí êáé
1.8.1 ðáèÞóåùí ÷ïëçöüñùí ó. 73
1.2 ÖÜñìáêá åðéäñþíôá óôçí ÖÜñìáêá ðáèÞóåùí
êéíçôéêüôçôá ôïõ ðåðôéêïý ÷ïëçöüñùí ó. 74
óõóôÞìáôïò ó. 53
1.9 ÖÜñìáêá ðáãêñåáôéêþí
1.2.1 ÖÜñìáêá áíáóôÝëëïíôá ôçí ðáèÞóåùí ó. 74
êéíçôéêüôçôá ó. 53 1.9.1 ÐáãêñåáôéêÜ Ýíæõìá ó. 74
1.9.2 ÄéÜöïñá Üëëá öÜñìáêá ó. 75
1.2.1.1 Áíôé÷ïëéíåñãéêÜ ó. 53
1.2.1.1.1 Áìéãåßò ïõóßåò ó. 54 1.10 ÄéáãíùóôéêÝò ïõóßåò ó. 75
1.2.1.1.2 Óôáèåñïß óõíäõáóìïß ó. 55
1.2.1.2 ÁðëÜ óðáóìïëõôéêÜ ó. 55 1.1 ÖÜñìáêá áöïñþíôá
1.2.2 ÖÜñìáêá ðñïÜãïíôá ôçí óôç ëåéôïõñãßá ôçò
ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò
êéíçôéêüôçôá (åõêéíçôéêÜ ) ó. 57
×ñçóéìïðïéïýíôáé óôç èåñáðåßá ôïõ ðåðôé-
1.3 ÁíôéåìåôéêÜ ó. 59 êïý Ýëêïõò êáé ôçò ãáóôñïïéóïöáãéêÞò
ðáëéíäñüìçóçò. Tá ÷ñçóéìïðïéïýìåíá
1.4 ÖÜñìáêá êáôÜ ôçò äéÜññïéáò, óôçí áíôéìåôþðéóç ôïõ ðåðôéêïý Ýëêïõò
ôïõ ìåôåùñéóìïý êáé ôçò öÜñìáêá óôï÷åýïõí óôçí êáôáðïëÝìçóç
1.4.1 äõóðåøßáò ó. 59
1.4.2 Áäñáíåßò ðñïóñïöçôéêÝò
1.4.3 ïõóßåò ó. 59
ÁíáóôáëôéêÜ ôçò åíôåñéêÞò
êéíçôéêüôçôáò ó. 61
ÐñïâéïôéêÜ ó. 62

38 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

ôùí áéôéïðáèïãåíåôéêþí ìç÷áíéóìþí ðñü- - óôá åîïõäåôåñùôéêÜ ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñé-
êëçóÞò ôïõ, üðïõ åîáêïëïõèåß íá åíï÷ï- óçò (áíôéüîéíá)
ðïéåßôáé ç äéáôáñá÷Þ äýï âáóéêþí ðáñáãü-
íôùí: - óôá áíáóôáëôéêÜ ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò êáé
- ôùí åðéèåôéêþí (õäñï÷ëùñéêïý ïîÝïò êáé - óôá êõôôáñïðñïóôáôåõôéêÜ.

ðåøßíçò) êáé Óôç ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç
- ôùí áìõíôéêþí (âëÝííá, äéôôáíèñáêéêÜ, á- ÷ñçóéìïðïéïýíôáé êõñßùò öÜñìáêá áíá-
óôáëôéêÜ ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò, ôüóï óôç
íôßóôáóç ôïõ âëåííïãüíïõ óôç äßïäï éü- äéáâñùôéêÞ ïéóïöáãßôéäá, üóï êáé óôç ìç
íôùí H+, ðñïóôáãëáíäßíåò, êëð.). äéáâñùôéêÞ áëëÜ Ýíôïíá óõìðôùìáôéêÞ
íüóï.
Óôçí áéôéïðáèïãÝíåéá ôïõ Ýëêïõò óçìá-
íôéêüò åßíáé Ýíáò ëïéìþäçò ðáñÜãïíôáò, ôï 1.1.1 EîïõäåôåñùôéêÜ ôçò
Helicobacter pylori, ðïõ åßíáé ôï áßôéï ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò
ðëåéïíüôçôáò ôùí åëêþí äùäåêáäáêôýëïõ
êáé óôïìÜ÷ïõ. (áíôéüîéíá)

H ÷ñÞóç áíôéåëêùôéêþí öáñìÜêùí åßíáé Tá áíôéüîéíá, áóèåíåßò Þ éó÷õñÝò âÜóåéò,
áðïëýôùò åíäåäåéãìÝíç ãéá: åîïõäåôåñþíïõí ôï õäñï÷ëùñéêü ïîý ôçò
- ôçí ôá÷åßá áðáëëáãÞ ôïõ áóèåíÞ áðü ôá ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò. Äéáêñßíïíôáé óå åõá-
ðïññüöçôá (äéôôáíèñáêéêü íÜôñéï) êáé äõ-
åíï÷ëÞìáôá, óáðïññüöçôá (åíþóåéò áñãéëßïõ, áóâå-
- ôç óõíôüìåõóç ôïõ ÷ñüíïõ åðïýëùóçò óôßïõ).

ôïõ Ýëêïõò, Tá áíôéüîéíá ðáñÜ ôçí éêáíïðïéçôéêÞ
- ôçí ðñüëçøç ôùí åðéðëïêþí (áéìïññáãßá, ó÷åôéêþò åðïõëùôéêÞ äñÜóç (óõãêñßóéìç
ìå ôçí ôùí H2 -áíôáãùíéóôþí) êáé ôï ÷áìçëü
äéÜôñçóç), óôï ìÝôñï ôïõ äõíáôïý êáé êüóôïò åëÜ÷éóôá ÷ñçóéìïðïéïýíôáé óÞìåñá.
- ôçí ðñüëçøç ôùí õðïôñïðþí ôùí åëêþí Oé ëüãïé åßíáé ç áíÜãêç óõ÷íÞò ÷ïñÞãçóÞò
ôïõò, ìå áðïôÝëåóìá ôç ìç åýêïëç óõì-
ðïõ äåí ïöåßëïíôáé óôï åëéêïâáêôçñßäéï, ìüñöùóç ôïõ áóèåíÞ, ôï ìåãÜëï ðïóïóôü
åíþ óôá Ýëêç áðü åëéêïâáêôçñßäéï ç å- áíåðéèõìÞôùí åíåñãåéþí (äéÜññïéá Þ äõ-
êñßæùóÞ ôïõ êáôáñãåß ôéò õðïôñïðÝò. óêïéëéüôçôá) êáé ç ìç ôá÷åßá õðï÷þñçóç
ôùí åíï÷ëçìÜôùí óå ó÷Ýóç ìå ôïõò H2 -á-
Óôï ðëáßóéï ôùí áíùôÝñù ðåñéëáìâÜíå- íôáãùíéóôÝò êáé ôïõò áíáóôïëåßò ôçò áíôëß-
ôáé ç áíôéìåôþðéóç ôùí ãáóôñïäùäåêáäá- áò ðñùôïíßùí. ÅðåéäÞ ìðïñåß íá åðçñåÜ-
êôõëéêþí âëáâþí áðü åëêïãüíá öÜñìáêá óïõí ôçí áðïññüöçóç ðïëëþí öáñìÜêùí
(êõñßùò ìç óôåñïåéäÞ áíôéöëåãìïíþäç öÜñ- íá ìç ëáìâÜíïíôáé ôáõôü÷ñïíá ìå Üëëá
ìáêá - MÓAÖ), ôá Ýëêç åê stress, ôá áíèå- öÜñìáêá.
êôéêÜ óôç èåñáðåßá Ýëêç êáé ôá Ýëêç áðü Üë-
ëá áßôéá. 1.1.1.1 Aìéãåßò ïõóßåò

Ãéá ôçí ðñüëçøç ôùí âëáâþí ôïõ ãá- APÃIËIOY YÄPOÎEIÄIO
óôñïäùäåêáäáêôõëéêïý âëåííïãüíïõ ìðï- Aluminium Hydroxide
ñïýí íá ÷ñçóéìïðïéçèïýí, êõñßùò, ôá êõô-
ôáñïðñïóôáôåõôéêÜ, ïé H2 -áíôáãùíéóôÝò óå Åíäåßîåéò: Ùò åîïõäåôåñùôéêü ôçò ãáóôñé-
áõîçìÝíåò äüóåéò êáé ïé áíáóôïëåßò ôçò á- êÞò Ýêêñéóçò.
íôëßáò ðñùôïíßùí. Eíäåßîåéò ãéá ôç ÷ïñÞãç-
óÞ ôïõò áðïôåëïýí Üôïìá õøçëïý êéíäý- Aíôåíäåßîåéò: Äåí õðÜñ÷ïõí áðüëõôåò
íïõ (çëéêßáò >65 åôþí, ìå éóôïñéêü Ýëêïõò (âë. AëëçëåðéäñÜóåéò êáé Ðñïóï÷Þ óôç
Þ åðéðëïêþí ôïõ), ðïõ Ý÷ïõí áðüëõôç Ýí- ÷ïñÞãçóç).
äåéîç ÷ïñÞãçóçò MÓAÖ.
Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Äõóêïéëéüôçôá
Óôá áíèåêôéêÜ Ýëêç (ðïóïóôü 5-10%) åßíáé ç óõíçèÝóôåñç. Óðáíßùò áíáöÝ-
èá ðñÝðåé íá áíáæçôïýíôáé ïé ðáñÜãïíôåò ñïíôáé íáõôßá êáé Ýìåôïé. Óðáíéüôáôá êáé
ôçò ìç åðïýëùóçò (ìç óõììüñöùóç ôïõ á-
óèåíÞ óôéò äïèåßóåò ïäçãßåò, êÜðíéóìá,
÷ñÞóç MÓAÖ Þ ïéíïðíåýìáôïò, ðñïäéÜèå-
óç ãéá ðåðôéêü Ýëêïò, åíäïêñéíéêÜ áßôéá,
êëð.).

Tá ÷ñçóéìïðïéïýìåíá öÜñìáêá, ìå âÜ-
óç êáé ôïí ìç÷áíéóìü äñÜóçò ôïõò, ôáîéíï-
ìïýíôáé óôéò åîÞò êáôçãïñßåò:

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 39

óå ìáêñï÷ñüíéá ÷ïñÞãçóç Ýíäåéá öù- íôáé áðü õðåñáóâåóôéáéìßá êáé õðåñáóâå-
óöüñïõ. Eðßóçò Ý÷åé ðåñéãñáöåß åíôåñé- óôéïõñßá, õðåñ÷ëùñõäñßá.
êÞ áðüöñáîç áðü ó÷çìáôéóìü êïðñïëß- Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Äõóêïéëéüôçôá,
èùí, éäéáßôåñá óå çëéêéùìÝíá Üôïìá ìå ìåôåùñéóìüò, õðåñáóâåóôáéìßá êáé áëêÜ-
äõóêïéëéüôçôá. ëùóç.
AëëçëåðéäñÜóåéò: AíáóôÝëëåé ôçí áðïñ- AëëçëåðéäñÜóåéò: Ìðïñåß íá ìåéþóåé Þ íá
ñüöçóç ôùí ôåôñáêõêëéíþí (ðëçí ôçò êáèõóôåñÞóåé ôçí áðïññüöçóç ðïëëþí
äïîõêõêëßíçò êáé ßóùò ôçò ìéíïêõêëß- öáñìÜêùí üðùò óéìåôéäßíçò, ôåôñáêõêëé-
íçò). Eðßóçò ìðïñåß íá ìåéþóåé Þ íá êá- íþí, êåôïêïíáæüëçò, ñéöáìðéêßíçò, ÷ëù-
èõóôåñÞóåé ôçí áðïññüöçóç ðïëëþí ñïðñïìáæßíçò ê.Ü.
öáñìÜêùí üðùò áíôé÷ïëéíåñãéêþí, óé- Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå íåöñéêÞ áíå-
ìåôéäßíçò, êáñâåíïîïëüíçò, óáëéêõëé- ðÜñêåéá. Äåí ÷ïñçãåßôáé óå ðáéäéÜ.
êþí, äéãéôïîßíçò, êéíéäßíçò, éóïíéáæßäçò, Äïóïëïãßá: 1-1.5 g çìåñçóßùò áíÜ 8ùñï Þ
áëÜôùí óéäÞñïõ, öáéíïâáñâéôÜëçò ê.Ü. 12ùñï.
Aêüìá ìðïñåß íá áõîÞóåé ôá åðßðåäá ôçò ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
êéíéäßíçò óôï áßìá Þ áíôßèåôá íá åëáôôþ- ALCAMEX/Remek: chw.tab 500mg x 50
óåé åêåßíá ôùí óáëéêõëéêþí.
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå íåöñéêÞ áíå- MAÃNHÓIOY YÄPOÎEIÄIO
ðÜñêåéá êáé ìáêñï÷ñüíéá ëÞøç õðÜñ÷åé Magnesium Çydroxide
áõîçìÝíïò êßíäõíïò åìöÜíéóçò óõí-
äñüìïõ Ýíäåéáò öùóöüñïõ, ìõïðáèåé- Åíäåßîåéò: Ùò åîïõäåôåñùôéêü ôçò ãáóôñé-
þí, åãêåöáëïðáèåéþí (áíáöÝñïíôáé ìÜ- êÞò Ýêêñéóçò. ÐñïôéìÜôáé óå Üôïìá ìå äõ-
ëéóôá êáé èÜíáôïé) Þ åðéâÜñõíóçò ôïõ á- óêïéëéüôçôá. ËïéðÝò âë. 1.5.3.
íïúêïý óõíäñüìïõ ôùí õðïâáëëüìåíùí
óå ÷ñüíéá áéìïêÜèáñóç. Eðßóçò óå Üôï- Aíôåíäåßîåéò: Kïéëéáêïß ðüíïé êáé Ýìåôïé
ìá ìå Ýíôïíç äõóêïéëéüôçôá Þ ðïõ âñß- áäéåõêñßíéóôçò áéôéïëïãßáò.
óêïíôáé óå Üíáëï äßáéôá. Óå áíÜãêç ëÞ-
øçò êáé Üëëùí öáñìÜêùí ç ëÞøç ôïõò Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: ÄéÜññïéá óå
íá ãßíåôáé ìå ÷ñïíéêü ìåóïäéÜóôçìá 2 õðåñäïóïëïãßá. Óðáíéüôáôá ó÷çìáôéóìüò
ùñþí. Tá äéóêßá ðñïôéìþíôáé óå áíÜãêç êïðñïëßèùí áðü áíèñáêéêü ìáãíÞóéï.
áíáóôïëÞò áðïññüöçóçò ôïõ öùóöü-
ñïõ. AëëçëåðéäñÜóåéò: Mðïñåß íá ìåéþóåé ôçí
Äïóïëïãßá: ÓõíÞèçò äïóïëïãßá 500 mg - áðïññüöçóç ôçò ôåôñáêõêëßíçò. Måéþíåé
1 g, ìå ôç ìïñöÞ åíáéùñÞìáôïò Þ ìáóþ- ôçí áðÝêêñéóç éó÷õñþí âÜóåùí, üðùò
ìåíùí äéóêßùí, 1-2 þñåò ìåôÜ áðü ôá ôçò êéíéäßíçò, åíþ åõíïåß ôçí áðïññüöç-
êýñéá ãåýìáôá êáé ôï âñÜäõ ðñéí áðü ôçí óç ôçò âáñöáñßíçò.
êáôÜêëéóç. Oé äüóåéò ìðïñïýí íá áõîç-
èïýí áíÜëïãá ìå ôéò åêÜóôïôå áíÜãêåò Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå íåöñéêÞ áíå-
ü÷é üìùò ãéá ìáêñü ÷ñïíéêü äéÜóôçìá. ðÜñêåéá êßíäõíïò åìöÜíéóçò íåõñïëïãé-
ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: êþí, íåõñïìõúêþí êáé êáñäéáããåéáêþí
PEPSAMAR/ GlaxoSmithKline: tab 400mg* x äéáôáñá÷þí (ìÝ÷ñé êáé áíáêïðÞò) áðü
õðåñìáãíçóéáéìßá.
50
Äïóïëïãßá: ÓõíÞèçò äüóç 5-15ml ìå ôç
* Sodium polyhydroxy aluminium ìïñöÞ åíáéùñÞìáôïò 1-2 þñåò ìåôÜ ôá
êýñéá ãåýìáôá êáé ôï âñÜäõ ðñéí áðü ôçí
monocarbonate hexitol complex êáôÜêëéóç. ÐáéäéÜ ìåãáëýôåñá ôïõ Ýôïõò
1/4 - 1/2 ôçò äüóçò ôïõ åíçëßêïõ.

ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
MILK OF MAGNESIA/GlaxoSmithKline: oral.

susp 425mg/5ml fl x 340ml

ÁÓÂÅÓÔÉÏ ÁÍÈÑÁÊÉÊÏ 1.1.1.2 Óôáèåñïß óõíäõáóìïß
Calcium Carbonate êáé óýìðëïêåò åíþóåéò

Åíäåßîåéò: Ùò åîïõäåôåñùôéêü ôçò ãáóôñé- Tï ïîåßäéï ôïõ ìáãíçóßïõ êáé ôï ôñéðõñéôéêü
êÞò Ýêêñéóçò. ìáãíÞóéï Ý÷ïõí âáóéêÜ ôéò ßäéåò åíäåßîåéò

Aíôåíäåßîåéò: KáôáóôÜóåéò ðïõ óõíïäåýï-

40 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

ìå ôéò ôïõ õäñïîåéäßïõ ôïõ ìáãíçóßïõ. Calcium Carbonate + Magnesium Carbonate
Xñçóéìïðïéïýíôáé ó÷åäüí êáôÜ êáíüíá óå TUMS/GlaxoSmithKline : chw.tab (600+ 125)
óõíäõáóìü ìå õäñïîåßäéï ôïõ áñãéëßïõ (âë.
1.1.1.1). Ç ðñïóèÞêç óéìåèéêüíçò (dimeti- mg x 30
cone activated) Þ áëãéíéêïý ïîÝïò, öáßíåôáé Hydrotalcite (Aluminium Magnesium Carbonate
íá ôá êáèéóôÜ ðåñéóóüôåñï áðïôåëåóìáôé-
êÜ óå ðåñéðôþóåéò óõíýðáñîçò ìåôåùñé- Hydroxide Hydrate)
óìïý Þ ãáóôñïïéóïöáãéêÞò ðáëéíäñüìç- TALCID/Bayer: chw.tab 500mg x 20- sus.sd
óçò áíôßóôïé÷á. Máêñï÷ñüíéá ëÞøç ôñéðõ-
ñéôéêïý ìáãíçóßïõ ìðïñåß óðáíéüôáôá íá 1000mg/single dose x 20
ðñïêáëÝóåé íåöñïëéèßáóç áðü ðõñéôéêÜ Ü- Magaldrate (Aluminium Magnesium Hydroxide
ëáôá.
Sulfate)
Ùò áíôéüîéíá ÷ñçóéìïðïéïýíôáé åðßóçò ç FELFAR/Öáñáí: chw.tab 400mg x 50
ìáãáëäñÜôç êáé ï õäñïôáëêßôçò (óýìðëï- RIOPAN/Nycomed: chw.tab 400mg x 50- gel.oral
êåò åíþóåéò áñãéëßïõ êáé ìáãíçóßïõ).
Äïóïëïãßá: ÓõíÞèçò äüóç 2-4 äéóêßá Þ 800mg/sachet x 20

10-20 ml åíáéùñÞìáôïò 1-2 þñåò ìåôÜ 1.1.2 AíáóôáëôéêÜ
ôá êýñéá ãåýìáôá êáé ðñéí áðü ôç íõêôå- ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò
ñéíÞ êáôÜêëéóç. Oé äüóåéò ãåíéêþò åîá-
ôïìéêåýïíôáé áíÜëïãá ìå ôçí ðåñéåêôé- Óôçí êáôçãïñßá áõôÞ ðåñéëáìâÜíïíôáé, ìå
êüôçôá ôïõ öáñìáêåõôéêïý ðñïúüíôïò ôç óåéñÜ ôçò êëéíéêÞò ôïõò åöáñìïãÞò, ôá
óå äñáóôéêÜ óõóôáôéêÜ. áíôé÷ïëéíåñãéêÜ, ïé åêëåêôéêïß áíôáãùíéóôÝò
ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: ôùí ìïõóêáñéíéêþí õðïäï÷Ýùí, ïé H2 -á-
íôáãùíéóôÝò êáé ïé áíáóôïëåßò ôçò áíôëßáò
Aluminium Hydroxide Gel + Magnesia Magma ðñùôïíßùí.

(10%MgO) 1.1.2.1 Aíôé÷ïëéíåñãéêÜ
ALUDROX/Wyeth: oral. susp (307+103) mg/5ml fl
Tá êëáóéêÜ áíôé÷ïëéíåñãéêÜ äåí Ý÷ïõí èÝ-
x 300ml óç óÞìåñá óôçí áíôéìåôþðéóç ôïõ Ýëêïõò,
ëüãù óïâáñþí áíåðéèõìÞôùí åíåñãåéþí
Hydrated Alumina-Sucrose Powder +Magne- êáé, êõñßùò, ëüãù áíáðïôåëåóìáôéêüôçôáò.
Ãéá ëïéðÝò ÷ñÞóåéò ôïõò âë. 1.2.1.1.
sium Hydroxide
ALUDROX/Wyeth: chw. tab (233+83.46) mg x 1.1.2.2 Eêëåêôéêïß
áíôáãùíéóôÝò ôùí
60 ìïõóêáñéíéêþí
õðïäï÷Ýùí
Aluminium Hydroxide Gel + Magnesium Hy-
Oé åêëåêôéêïß áíôáãùíéóôÝò ôùí ìïõóêáñéíé-
droxide Gel 30% êþí õðïäï÷Ýùí Ý÷ïõí óõãêñßóéìç åðïõ-
MAALOX/Aventis: oral. susp (200+114) mg/5ml ëùôéêÞ äñÜóç ìå ôçí ôùí H2 -áíôáãùíéóôþí.
Oé áíåðéèýìçôåò üìùò åíÝñãåéåò, êáßôïé á-
fl x 500ml óèåíÝóôåñåò åêåßíùí ôùí êëáóéêþí áíôé÷ï-
ëéíåñãéêþí, Ý÷ïõí ðåñéïñßóåé óçìáíôéêþò
Aluminium Hydroxide + Dimeticone Activated + ôç ÷ñÞóç ôïõò. Mðïñïýí íá ÷ñçóéìïðïéç-
èïýí, óå óõíäõáóìü ìå H2-áíôáãùíéóôÝò,
Magnesium Hydroxide óå åðéëåãìÝíåò ðåñéðôþóåéò Þ ãéá ôç óõíôÞ-
MAALOX PLUS/Aventis: tab (200+200+25) mg ñçóç ôïõ åðïõëùôéêïý áðïôåëÝóìáôïò.

x 50- oral.susp (114+200+25)mg/ 5ml fl x H ðéñåíæåðßíç, ôñéêõêëéêÞ Ýíùóç äïìé-
êþò üìïéá ôçò éìéðñáìßíçò, áðïôåëåß ôïí
355ml êýñéï åêðñüóùðï. Óå ìéêñÝò äüóåéò äñá
ùò åêëåêôéêüò áíôáãùíéóôÞò ôùí M1 ìïõ-
Aluminium Hydroxide Gel + Magnesia Magma óêáñéíéêþí õðïäï÷Ýùí ôùí ôïé÷ùìáôéêþí

(10%MgO) + Oxetacaine
OXAINE-M/Wyeth: oral. susp (300+100+10) mg

/5ml fl x 300ml
SIMECO/Wyeth: oral. susp (215+25+80) mg/5ml

fl x 300ml

Aluminium Hydroxide - Magnesium Carbonate

Co-Dried Gel + Dimeticone Activated +

Magnesium Hydroxide
SIMECO MINT FLAVOUR/Wyeth: chw.tab

(282+25+85) mg x 60

Calcium Carbonate +Glycine
TITRALAC/Cana: tab (420 +180) mg x 60

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 41

êõôôÜñùí ôïõ óôïìÜ÷ïõ ìå áðïôÝëåóìá ôç ôïõ õäñï÷ëùñéêïý ïîÝïò.
ìåßùóç ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò (âë. åðßóçò Aí êáé ç éó÷ýò ôçò áíáóôáëôéêÞò ôïõò
åéóáãùãÞ 1.1).
äñÜóçò ðïéêßëëåé, åíôïýôïéò ôï ðïóïóôü å-
ÐIPENZEÐINH ÄIYÄPOXËÙPIKH ðïýëùóçò ôïõ Ýëêïõò óôï ßäéï ÷ñïíéêü äéÜ-
Pirenzepine Dihydrochloride óôçìá êáé ìå ôéò áíÜëïãåò äüóåéò åßíáé óõ-
ãêñßóéìï.
Eíäåßîåéò: Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýë-
êïò, ãåíéêþò êáôáóôÜóåéò ãáóôñéêÞò õ- ¼ëïé ïé H2 -áíôáãùíéóôÝò åßíáé áóöáëåßò
ðåñÝêêñéóçò. êáé ìå ðåñéïñéóìÝíåò áíåðéèýìçôåò åíÝñ-
ãåéåò, ïé ïðïßåò óõíÞèùò õðï÷ùñïýí ìå ôç
Aíôåíäåßîåéò: Ãëáýêùìá êëåéóôÞò ãùíßáò, äéáêïðÞ ôïõ öáñìÜêïõ.
õðåñôñïößá ðñïóôÜôç, êýçóç (éäéáéôÝ-
ñùò ôï 1ï ôñßìçíï), ãáëïõ÷ßá. H óéìåôéäßíç öáßíåôáé íá ÷áñáêôçñßæåôáé
áðü ìåãáëýôåñï ðïóïóôü áíåðéèõìÞôùí å-
Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Îçñïóôïìßá íåñãåéþí êáé ðåñéóóüôåñåò áëëçëåðéäñÜ-
(13.5%), êáôÜñãçóç ðñïóáñìïãÞò (6.5%), óåéò ìå Üëëá öÜñìáêá åîáéôßáò ôïõ ôñüðïõ
äõóêïéëéüôçôá (2.6%) ïé óõ÷íüôåñåò. E- ìåôáâïëéóìïý ôçò. Ïé H2 -áíôáãùíéóôÝò ìå-
ðßóçò áíáöÝñïíôáé íáõôßá, Ýìåôïé, äéÜ- ôáâïëßæïíôáé óôï Þðáñ. H óéìåôéäßíç åßíáé
ññïéá, áíïñåîßá, æÜëç, êåöáëáëãßá, óýã- êõñßùò åêåßíç ðïõ ìåôáâïëßæåôáé ìÝóù ôïõ
÷õóç, åðßó÷åóç ïýñùí, áäõíáìßá, ßëéã- êõôï÷ñþìáôïò P-450, äåóìåõüìåíç ìå áõ-
ãïò, ìåßùóç ôçò libido. ôü. AðïôÝëåóìá åßíáé ç áäñáíïðïßçóç ôïõ
åíæõìéêïý ìç÷áíéóìïý. Tïýôï Ý÷åé éäéáßôå-
AëëçëåðéäñÜóåéò: Må H2 -áíôáãùíéóôÝò ñç óçìáóßá óôéò åíäå÷üìåíåò áëëçëåðé-
åìöáíßæåé óõíåñãéêÞ äñÜóç óôçí áíá- äñÜóåéò ìå Üëëá öÜñìáêá ðïõ ìåôáâïëßæï-
óôïëÞ ôçò ãáóôñéêÞò Ýêêñéóçò. Eíéó÷ýåé íôáé ìå ôïí ßäéï ìç÷áíéóìü.
ôçí áíôéìïõóêáñéíéêÞ äñÜóç ôçò ðñï-
êáñâáæßíçò. H ñáíéôéäßíç óõíäÝåôáé 5-10 öïñÝò á-
óèåíÝóôåñá ìå ôï êõôü÷ñùìá P-450, åíþ ç
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå íåöñéêÞ áíå- öáìïôéäßíç åëÜ÷éóôá Þ êáèüëïõ. H öáñìá-
ðÜñêåéá êáé óå çëéêéùìÝíá Üôïìá íá êïêéíçôéêÞ ôïõò åðçñåÜæåôáé áðü äéÜöïñïõò
ìåéþíåôáé ç äüóç. Óå ðáéäéÜ äåí õðÜñ÷åé ðáñÜãïíôåò, üðùò åßíáé êõñßùò ç íåöñéêÞ
êëéíéêÞ åìðåéñßá. ëåéôïõñãßá êáé ç çëéêßá. Óå äéáôáñá÷Þ ôçò íå-
öñéêÞò ëåéôïõñãßáò ç äüóç ôùí H2 -áíôáãù-
Äïóïëïãßá: ÓõíÞèùò 50 mg 2-3 öïñÝò ç- íéóôþí ðñÝðåé íá ìåéþíåôáé áíáëüãùò.
ìåñçóßùò ãéá 4-6 åâäïìÜäåò (óå áíèå-
êôéêÝò ðåñéðôþóåéò ìÝ÷ñé 3 ìÞíåò). Tï Ïé öáñìáêïäõíáìéêÝò éäéüôçôåò ôïõ óõ-
öÜñìáêï íá ëáìâÜíåôáé 30 ðåñßðïõ ëå- ìðëüêïõ ñáíéôéäßíç âéóìïýèéï êéôñéêü åîáñ-
ðôÜ ðñéí áðü ôá ãåýìáôá. ôþíôáé áðü ôïí äéá÷ùñéóìü ôïõ óå ñáíéôéäßíç
êáé âéóìïýèéï. ÄåäïìÝíïõ üôé ç áðïññüöç-
ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: óç ôïõ âéóìïõèßïõ ðïõ ðåñéÝ÷åôáé óôï óý-
GASTROZEPIN/Boehringer Ingelheim: tab ìðëïêï åßíáé åëÜ÷éóôç, ç äñáóôéêüôçôá êáôÜ
ôïõ Helicobacter pylori åßíáé ôïðéêÞ.
25mg x 30
Èá ðñÝðåé íá áðïêëåßåôáé ç ýðáñîç êá-
1.1.2.3 H2-áíôáãùíéóôÝò êïÞèåéáò ðñéí áðü ôçí Ýíáñîç ôçò èåñáðåß-
áò ôïõ ãáóôñéêïý Ýëêïõò ìå H2 -áíôáãùíé-
Oé H2 -áíôáãùíéóôÝò áðïôÝëåóáí óôáèìü óôÝò.
óôç èåñáðåõôéêÞ áíôéìåôþðéóç ôïõ Ýëêïõò
êáé ôçò ãáóôñïïéóïöáãéêÞò ðáëéíäñüìç- Eêôüò ôçò ÷ñÞóçò ôïõò óôï ðåðôéêü Ýë-
óçò. êïò êáé ôéò ëïéðÝò êáôáóôÜóåéò ãáóôñéêÞò õ-
ðåñÝêêñéóçò ïñéóìÝíïé H2 -áíôáãùíéóôÝò á-
Oé ÷ñçóéìïðïéïýìåíïé óôçí êëéíéêÞ ðñÜ- ðåõèýíïíôáé óôçí áíôéìåôþðéóç ôçò ïéóoöá-
îç H2 -áíôáãùíéóôÝò åßíáé ïé óéìåôéäßíç, ñá- ãßôéäáò áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìç-
íéôéäßíç, ñáíéôéäßíç âéóìïýèéï êéôñéêü êáé óç êáèþò êáé Üëëùí êáôáóôÜóåùí (âë. åí-
öáìïôéäßíç. Tá öÜñìáêá áõôÜ äåóìåýïõí äåßîåéò åðéìÝñïõò ïõóéþí).
ôïõò H2 -õðïäï÷åßò ôçò éóôáìßíçò óôç ìåì-
âñÜíç ôùí ôïé÷ùìáôéêþí êõôôÜñùí ôïõ H èåñáðåßá óõíôÞñçóçò ìå ìéêñüôåñåò
óôïìÜ÷ïõ, áíáóôÝëëïíôáò Ýôóé ôçí Ýêêñéóç äüóåéò ìðïñåß íá åëáôôþóåé ôç óõ÷íüôçôá
ôùí õðïôñïðþí, áëëÜ äåí åðçñåÜæåé ôç öõ-
óéêÞ ðïñåßá ôïõ Ýëêïõò üôáí ç èåñáðåßá
äéáêïðåß. Ïé õðïôñïðÝò êáôáñãïýíôáé ìå

42 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

ôçí åêñßæùóç ôïõ H.p. Äåí óõíéóôÜôáé íá ãß- Oéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
íåôáé èåñáðåßá ôùí åíï÷ëçìÜôùí ôçò êïéíÞò äñüìçóç: 150mg 2 öïñÝò çìåñçóßùò Þ
äõóðåøßáò éäéáßôåñá óôá çëéêéùìÝíá Üôïìá 300mg åöÜðáî çìåñçóßùò ãéá 8-12 å-
åîáéôßáò ôïõ êéíäýíïõ êáèõóôÝñçóçò ôçò âäïìÜäåò Þ óå üóïõò äåí áíôáðïêñßíï-
äéÜãíùóçò åíüò êáñêßíïõ ôïõ óôïìÜ÷ïõ. Óå íôáé 150mg 4 öïñÝò çìåñçóßùò, ãéá 8
ðïëëÝò ðåñéðôþóåéò ïé H2-áíôáãùíéóôÝò âï- åâäïìÜäåò.
çèïýí óôçí åðïýëùóç äéáâñþóåùí ðïõ
ðñïêáëïýíôáé áðü MÓAÖ Þ áðü Ýëêç åê Ðñüëçøç åéóñüöçóçò ãáóôñéêïý ðåñéå÷ï-
stress. ìÝíïõ: 150mg 2 þñåò ðñéí ôçí Ýíáñîç
ôçò ãåíéêÞò áíáéóèçóßáò êáé êáëýôåñá å-
PANITIÄINH ÕÄÑÏ×ËÙÑÉÊÇ ðéðëÝïí 150mg ôçí ðáñáìïíÞ ôï âñÜäõ.
Ranitidine Hydrochloride
Óýíäñïìï Zollinger-Ellison:150mg 3 öïñÝò
Eíäåßîåéò: Bë. Óéìåôéäßíç êáé åéóáãùãÞ. Åé- çìåñçóßùò áõîáíüìåíï áí êñéèåß áíá-
äéêÜ ãéá ôç ìïñöÞ ôùí äéóêßùí 75mg ãêáßï.
óõìðôùìáôéêÞ áíáêïýöéóç áðü üîéíåò
åñõãÝò êáé áßóèçìá êáýóïõ. Ðñüëçøç åëêþí áðü stress: 150 mg 2 öï-
ñÝò ôçí çìÝñá
Aíôåíäåßîåéò: Bë. Óéìåôéäßíç êáé åéóáãùãÞ.
EðéðëÝïí ôï åíÝóéìï áíôåíäåßêíõôáé óôá Tïêåôüò: Ðñïöõëáêôéêþò 150 mg ðñéí ôçí
ðáéäéÜ. Ýíáñîç êáé óôç óõíÝ÷åéá 150 mg/6ùñï
áðü ôï óôüìá.
Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Kåöáëáëãßá
(3%). Óðáíéüôåñá (<1%) æÜëç, áäéáèåóß- Óå ðáéäéÜ (ìå ðåðôéêü Ýëêïò) çëéêßáò 8-18 å-
á, äõóêïéëéüôçôá Þ äéÜññïéá, íáõôßá, êïé- ôþí 2-4 mg/kg äýï öïñÝò ôçí çìÝñá.
ëéáêÜ Üëãç, åîáíèÞìáôá. Óðáíéüôáôá Ý- ÌÝãéóôç çìåñÞóéá äüóç 300 mg. Bë. å-
÷ïõí áíáöåñèåß êíçóìüò, âñáäõêáñäßá, ðßóçò Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç.
ïðôéêÝò äéáôáñá÷Ýò, ãõíáéêïìáóôßá, áé-
ìáôïëïãéêÝò äéáôáñá÷Ýò, üðùò ëåõêï- ÓõìðôùìáôéêÞ áíáêïýöéóç áðü üîéíåò åñõ-
ðåíßá Þ èñïìâïêõôïðåíßá, çðáôßôéäá, áý- ãÝò êáé áßóèçìá êáýóïõ ìüíï óå åíÞëé-
îçóç ôçò ã-GT êáé êñåáôéíßíçò ôïõ ïñïý. êåò êáé åöÞâïõò ≥16 åôþí: 75 mg üôáí
åêäçëþíïíôáé ôá óõìðôþìáôá, çìÝñá Þ
AëëçëåðéäñÜóåéò: Måéþíåé ôçí áðïññü- íýêôá óõíÞèùò 75-150 mg ôçí çìÝñá.
öçóç ôçò êåôïêïíáæüëçò êáé äßíåé øåõ- ÌÝãéóôï 300mg/24ùñï.
äþò èåôéêÝò áíôéäñÜóåéò ðáñïõóßáò
ëåõêþìáôïò óôá ïýñá ìå Multistix. Tá Ðáñåíôåñéêþò: BñáäÝùò åíäïöëåâßùò (óå
áíôéüîéíá äåí åðçñåÜæïõí ôçí áðïññü- 5-6 ëåðôÜ) 50 mg/6-8 þñåò áñáéùìÝíá
öçóÞ ôçò. Óå óõã÷ïñÞãçóç óïõêñáëöÜ- óå 20 ml äéáëýìáôïò äåîôñüæçò 5-10%
ôçò ç ôåëåõôáßá íá ÷ïñçãåßôáé 2 þñåò Þ ÷ëùñéïý÷ïõ íáôñßïõ 0.9%. Óå óôÜãäçí
ìåôÜ ôç ñáíéôéäßíç. ÐéèáíÞ áëëçëçëåðß- äéáëåßðïõóá Ýã÷õóç 25 mg/þñá ãéá 2
äñáóç ìå áíôáãùíéóôÝò ôçò áëäïóôåñü- þñåò êáé åðáíÜëçøç ìå ìåóïäéáóôÞìá-
íçò, äéïõñçôéêÜ êáé êÜëéï. ôá 6-8 ùñþí. Óå óõíå÷Þ óôÜãäçí Ýã÷õ-
óç ôï öÜñìáêï áñáéþíåôáé óå éêáíü
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå óïâáñÞ íå- üãêï êáé ÷ïñçãåßôáé ìå ñõèìü 6.25
öñéêÞ Þ çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá íá ìåéþíå- mg/þñá. Åíäïìõúêþò 50 mg/6-8 þñåò.
ôáé áíÜëïãá ç äüóç. Kýçóç êáé ãáëïõ÷ß-
á âë. Óéìåôéäßíç. Ðñüëçøç åëêþí áðü stress: Áñ÷éêÜ âñáäÝ-
ùò åíäïöëåâßùò üðùò áíùôÝñù êáé óôç
Äïóïëïãßá: Aðü ôï óôüìá: óõíÝ÷åéá óõíå÷Þò åíäïöëÝâéá Ýã÷õóç
Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò: 150 mg 2 125-250mcg/kg/þñá.

öïñÝò ôçí çìÝñá Þ 300 mg åöÜðáî ðñéí Ðñüëçøç åéóñüöçóçò ãáóôñéêïý ðåñéå÷ï-
áðü ôç íõêôåñéíÞ êáôÜêëéóç ãéá 4 êáé óå ìÝíïõ: Åíäïìõúêþò Þ âñáäÝùò åíäï-
ðåñßðôùóç ìç åðáñêïýò åðïýëùóçò ãéá öëåâßùò (óå 5-6 ëåðôÜ) 50 mg áñáéùìÝ-
åðéðëÝïí 4 åâäïìÜäåò. Óå ðåñéðôþóåéò íá óå 20 ml äéáëýìáôïò äåîôñüæçò 5-
áíèåêôéêþí åëêþí ÷ïñçãïýíôáé 300 mg 10% Þ ÷ëùñéïý÷ïõ íáôñßïõ 0.9% ðñéí
2 öïñÝò ôçí çìÝñá ãéá 4 åâäïìÜäåò. ôçí Ýíáñîç ôçò ãåíéêÞò áíáéóèçóßáò.
Äüóç óõíôÞñçóçò 150 mg ðñéí áðü ôç
íõêôåñéíÞ êáôÜêëéóç. ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
Ðñüëçøç åëêþí áðü MÓAÖ: 150 mg 2 öï- ALPHADINE/Ìéíåñâá: f.c.tab 150mg x 20, x 30
ñÝò ôçí çìÝñá. BAROXAL/Remek: f.c.tab 150mg x 20
BINDAZAC/Norma: syr 75mg/5ml fl x 300ml-

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 43

f.c.tab 150mg x 30- inj.sol 50mg/2ml amp x 5 ôÜëëçëá áíôéâéïôéêÜ. Ðñüëçøç õðïôñï-
BLUMOL/ Farmanic Chemipharma: c.tab 150mg ðþí äùäåêáäáêôõëéêïý Ýëêïõò.
Aíôåíäåßîåéò: ÂáñéÜ íåöñéêÞ áíåðÜñêåéá
x 60 (êÜèáñóç êñåáôéíßíçò < 25 ml/ min).
BRIXORAL/ Biospray: f.c.tab 150mg x 20- syr Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Ãåíéêþò åßíáé
êáëþò áíåêôü. ¸÷ïõí áíáöåñèåß óðÜ-
75mg/5ml fl x 300ml íéåò ðåñéðôþóåéò áíôéäñÜóåùí õðå-
EPADOREN/Demo: c.tab 150mg x 20- syr 75mg/ ñåõáéóèçóßáò ìå êíçóìü, åîáíèÞìáôá
êáé áíáöõëáêôéêÝò åêäçëþóåéò êáèþò
5ml fl x 300ml- inj.sol 50mg/2ml amp x 5 åðßóçò äéÜññïéá, êïéëéáêÜ åíï÷ëÞìáôá,
EZOPTA/Biomedica-Chemica: c.tab 150mg x åðéãáóôñáëãßá, êåöáëáëãßá, áíáéìßá, áý-
îçóç ôùí ôñáíóáìéíáóþí. Eðßóçò åßíáé
20, x 50 äõíáôüí íá ðáñáôçñçèïýí ïé áíåðéèý-
GERTOCALM/Öáñáí: f.c.tab 150mg x 20 ìçôåò åíÝñãåéåò ôçò ñáíéôéäßíçò (âë. Ñá-
LOMADRYL/ S.J.A: c.tab 150mg x 20, 300mg íéôéäßíç).
AëëçëåðéäñÜóåéò: Bë. Páíéôéäßíç êáé Tñé-
x 20- syr 75mg/5ml fl x 300ml êáëéïý÷ï äéêéôñéêü âéóìïýèéï.
LUMAREN/Elpen: f.c.tab 150mg x 30- inj.sol Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå çëéêéùìÝíá
Üôïìá, íåöñéêÞ áíåðÜñêåéá (âë. Áíôåí-
50mg/2ml amp x 5 äåßîåéò), ðïñöõñéíïõñßá. Óå çðáôéêÞ
NARIGEN/Vocate: f.c.tab 150mg x 50, 300 áíåðÜñêåéá äåí óõíéóôÜôáé ôñïðïðïßçóç
ôçò äüóçò. Óå ðáéäéÜ äåí õðÜñ÷åé åìðåé-
mg x 20 ñßá. H óõíïëéêÞ äéÜñêåéá ÷ïñÞãçóçò ôïõ
NIPODUR/Áíöáñì: f.c.tab 150mg x 20, x 50, öáñìÜêïõ íá ìçí õðåñâáßíåé ôéò 16 å-
âäïìÜäåò. Ná åðéóçìáßíåôáé óôïõò ëáì-
300mg x 20, x 30 âÜíïíôåò ôï öÜñìáêï ç ìÝëáéíá ÷ñþóç
ODANET/Farmanic: f.c.tab 300mg x 10 ôçò ãëþóóáò êáé ôùí êïðñÜíùí. Kýçóç-
PTINOLIN/Help: f.c.tab 150mg x 20- inj.sol 50 Ãáëïõ÷ßá: Äåí õðÜñ÷ïõí äåäïìÝíá ãéá
áóöáëÞ ÷ïñÞãçóç êáé ùò åê ôïýôïõ äåí
mg/2ml amp x 5 óõíéóôÜôáé. Óå ðåéñáìáôüæùá ìéêñÝò ðï-
RANICLON/Sandoz: f.c.tab 150mg x 20, 300mg óüôçôåò ñáíéôéäßíçò êáé âéóìïõèßïõ á-
íåõñßóêïíôáé óôï ãÜëá. Óôïí Üíèñùðï
x 10 äåí õðÜñ÷ïõí äåäïìÝíá. Ná áðïöåýãå-
RANITIDINE/BIOSTAM/Âéïóôáì: f.c.tab 150mg ôáé ç ÷ñÞóç ôïõ óôç ãáëïõ÷ßá.
Äïóïëïãßá: Eêñßæùóç ôïõ H. pylori âë.
x 20 1.1.4. Ãéá ôçí åðïýëùóç ôïõ Ýëêïõò ç
RANITIDINE/GENERICS/Generics : f.c.tab 150mg èåñáðåßá óõíå÷ßæåôáé ìå 400mg 2 öï-
ñÝò ôçí çìÝñá ãéá 3 áêüìç åâäïìÜäåò.
x 20, 300mg x 10 Áíþôåñï óõíïëéêü äéÜóôçìá ÷ïñÞãçóçò
RESTOPON/Bros: c.tab 150mg x 20, 300mg 16 åâäïìÜäåò áíÜ Ýôïò. Ðñüëçøç õðï-
ôñïðþí äùäåêáäáêôõëéêïý Ýëêïõò 400
x 20 mg äýï öïñÝò ôçí çìÝñá.
SEMUELE/Doctum: f.c.tab 150mg x 20 ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
SMARIL/Coup: f.c.tab 150mg x 20 PYLORID/GlaxoSmithKline: f.c.tab 400mg
SPECINOR/Specifar: f.c.tab 150mg x 20
SVELTANET/ Iapharm : f.c.tab 150mg x 20 x 14, x 28
SYNTHOMANET/Remedina: f.c.tab 150 mg

x 20
TUPAST/Kleva: f.c.tab 150mg x 30
VERLOST/Rafarm: f.c.tab 150mg x 20, x 30
ZANTAC/GlaxoSmithKline: ef.tab 150mg x 10,

300mg x 10- f.c.tab 75mg bt x 12,150mg x

20, 300mg x 10- inj.sol 50mg/2ml amp x 5
ZOLIDEN/Uni-Pharma: ef. tab 150 mg x 12
ZURFIX/Öïéíéîöáñì: f.c.tab 150mg x 20, x 60,

300mg x 10, x 20

PANITIÄINH BIÓMOYÈIO KITPIKO ÓIMETIÄINH
Ranitidine Bismuth Citrate Cimetidine

Eíäåßîåéò: Èåñáðåßá åêñßæùóçò ôïõ Heli- Eíäåßîåéò: Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýë-
cobacter pylori. Èåñáðåßá ãáóôñéêïý êáé êïò. Ãåíéêþò êáôáóôÜóåéò ãáóôñéêÞò
äùäåêáäáêôõëéêïý Ýëêïõò ðïõ ó÷åôßæå- õðåñÝêêñéóçò (óýíäñïìï Zollinger-Elli-
ôáé ìå H. pylori óå óõíäõáóìü ìå ôá êá- son êáé âñá÷Ýïò åíôÝñïõ, ìáóôïêýôù-

44 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

óç). Ðñüëçøç åëêþí áðü stress. Eîåë- ïîÝïò, áðïêëåéóôþí äéáýëùí áóâåóôßïõ,
êþóåéò, äéáâñþóåéò ôïõ áíþôåñïõ ðå- êéíéäßíçò, öëåêáúíßäçò, ðñïðñáíïëüëçò,
ðôéêïý óùëÞíá ìåôÜ ëÞøç áóðéñßíçò Þ ìåôïðñïëüëçò, ëáâåôáëüëçò, ïéíïðíåý-
MÓAÖ. Oéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóï- ìáôïò, ðéèáíþò ìåßùóç ôùí óõãêåíôñþ-
öáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç. Ðñüëçøç åéóñü- óåùí ôçò äéãïîßíçò óôïí ïñü Þ ìåßùóç
öçóçò ãáóôñéêïý ðåñéå÷ïìÝíïõ óôéò áå- ôçò äñÜóçò ôïõ áêåôõëïóáëéêõëéêïý, á-
ñïöüñïõò ïäïýò êáôÜ ôç äéÜñêåéá ôçò á- ëÜôùí óéäÞñïõ, éíäïìåèáêßíçò, ôåôñá-
íáéóèçóßáò ãéá ÷åéñïõñãéêÝò åðåìâÜóåéò êõêëéíþí, êåôïêïíáæüëçò êáé öëïõêï-
Þ êáôÜ ôïí ôïêåôü. Ðñüëçøç ìåôáâïëé- íáæüëçò áðü ìåßùóç ôçò áðïññüöçóÞò
êÞò áëêÜëùóçò áðü ðáñáôåéíüìåíç ãá- ôïõò. Tá áíôéüîéíá êáé ç ìåôïêëïðñáìßäç
óôñéêÞ áíáññüöçóç. ìåéþíïõí óçìáíôéêþò ôç âéïäéáèåóéìü-
Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Ãåíéêþò ôï öÜ- ôçôá ôçò óéìåôéäßíçò. Må áëêõëéïýíôåò
ñìáêï åßíáé êáëþò áíåêôü. Oé óõ÷íüôå- ðáñÜãïíôåò Þ áíôéìåôáâïëßôåò õðÜñ÷åé
ñá (=1%) áíáöåñüìåíåò åßíáé Þðéá êáé áõîçìÝíïò êßíäõíïò áéìáôïëïãéêþí äéá-
ðáñïäéêÞ äéÜññïéá (ðïëý óðáíßùò óï- ôáñá÷þí.
âáñÞ), æÜëç, åëáöñÜ õðíçëßá êáé åîáí- Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå çëéêéùìÝíá
èÞìáôá. Óðáíéüôáôá Ý÷ïõí áíáöåñèåß Üôïìá Þ ðÜó÷ïíôåò áðü óïâáñÜ íïóÞìá-
áñèñáëãßåò, ìõáëãßåò Þ åðéäåßíùóç óõ- ôá (íåöñéêÞ Þ çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá, ëïé-
ìðôùìÜôùí áðü ôéò áñèñþóåéò óå Üôïìá ìþîåéò, äéáôáñá÷Ýò ôïõ áéìïðïéçôéêïý
ìå ðñïûðÜñ÷ïõóá áñèñßôéäá Þ ðïëõ- êëð.) íá ìåéþíåôáé ç äüóç áíáëüãùò ìå
ìõïóßôéäá, áßóèçìá êüðùóçò, êåöáëáë- ôçí ðåñßðôùóç. Óå áðüôïìç äéáêïðÞ ôïõ
ãßá, öùôïåõáéóèçóßá, äõóêïéëéüôçôá, öáñìÜêïõ õðÜñ÷åé áõîçìÝíïò êßíäõíïò
ëåõêïðåíßá, áêïêêéïêõôôáñáéìßá, èñïì- õðïôñïðþí êáé åðéðëïêþí (äéÜôñçóç, áé-
âïêõôïðåíßá, áõôïÜíïóç áéìïëõôéêÞ Þ á- ìïññáãßá). H åíäïöëÝâéá ÷ïñÞãçóç íá
ðëáóôéêÞ áíáéìßá. Óå çëéêéùìÝíá Üôïìá äéåíåñãåßôáé âñáäÝùò êáé üðïõ åßíáé äõ-
áíáöÝñïíôáé åðßóçò äéáôáñá÷Ýò áðü ôï íáôü íá ðñïôéìÜôáé ç óôÜãäçí óõíå÷Þò
íåõñéêü óýóôçìá (ðáñáéóèÞóåéò, ðáñá- Ýã÷õóç (õðÜñ÷åé áóõìâáôüôçôá ìå ðïë-
ëÞñçìá, óýã÷õóç Þ äéÝãåñóç, áðÜèåéá, ëÜ öÜñìáêá, üðùò âáñâéôïõñéêÜ, áôñï-
óðáóìïß, ðåñßïäïé Üðíïéáò, äõóáñèñßá, ðßíç, áìéíïöõëëßíç, áìðéêéëëßíç, ÷ëù-
áôáîéêü âÜäéóìá, äéðëùðßá). Óå åíäï- ñáìöåíéêüëç, êëéíäáìõêßíç, åñõèñïìõ-
öëÝâéá ÷ïñÞãçóç ìåãÜëùí óõíÞèùò êßíç, ðåíéêéëëßíåò, ôåôñáêõêëßíåò ê.Ü.).
äüóåùí êáé ãéá ìåãÜëï ÷ñïíéêü äéÜóôç- XïñÞãçóç áíôéüîéíùí, üôáí áõôÞ êñßíåôáé
ìá Ý÷ïõí ðåñéãñáöåß ãõíáéêïìáóôßá ìå áíáãêáßá, íá ãßíåôáé óôá åíäéÜìåóá ÷ïñÞ-
õðåñðñïëáêôéíáéìßá. Eðßóçò ìåßùóç ôïõ ãçóçò ôïõ öáñìÜêïõ. Äåí õðÜñ÷ïõí äå-
áñéèìïý ôùí óðåñìáôïæùáñßùí (ìå öõ- äïìÝíá ãéá áóöáëÞ ÷ïñÞãçóç óå êýçóç-
óéïëïãéêÞ üìùò ëåéôïõñãéêüôçôá), ôçò li- ãáëïõ÷ßá. Tï öÜñìáêï áðïâÜëëåôáé óôï
bido Þ êáé ðëÞñçò áíéêáíüôçôá, äéáôáñá- ìçôñéêü ãÜëá. Ná óôáèìßæåôáé ôï áíáìå-
÷Ýò ôïõ êáñäéáêïý ñõèìïý, âñáäõêáñ- íüìåíï üöåëïò óå ó÷Ýóç ìå ôïõò ðéèá-
äßá Þ êáé áíáêïðÞ (ìåôÜ áðü ôá÷åßá åí- íïýò êéíäýíïõò ãéá ôï Ýìâñõï Þ ôï èçëÜ-
äïöëÝâéá ÷ïñÞãçóç), ðñþéìåò Þ üøéìåò æïí âñÝöïò áíôéóôïß÷ùò.
áíôéäñÜóåéò õðåñåõáéóèçóßáò, ðõñåôüò, Óå ðáéäéÜ <16 åôþí äåí õðÜñ÷åé åðáñ-
äéÜìåóç íåöñßôéäá, çðáôßôéäá, ðáãêñåáôß- êÞò êëéíéêÞ åìðåéñßá.
ôéäá. Eðßóçò áíáöÝñïíôáé áýîçóç ôùí Äïóïëïãßá: Aðü ôï óôüìá:
ôñáíóáìéíáóþí, áëêáëéêÞò öùóöáôÜ- Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò: 200 mg 3
óçò êáé êñåáôéíßíçò, ðïõ óõíÞèùò åßíáé öïñÝò çìåñçóßùò ìåôÜ ôá êýñéá ãåýìá-
áíáóôñÝøéìåò ðáñÜ ôç óõíÝ÷éóç ÷ïñÞ-
ãçóçò ôïõ öáñìÜêïõ. ôá êáé 400 mg ðñéí ôç íõêôåñéíÞ êáôÜ-
AëëçëåðéäñÜóåéò: Åíßó÷õóç ôçò äñÜóçò
ïñéóìÝíùí âåíæïäéáæåðéíþí, ôñéêõêëé- êëéóç Þ 400 mg 2 öïñÝò ôçí çìÝñá Þ
êþí áíôéêáôáèëéðôéêþí, ìåôñïíéäáæüëçò,
÷ëùñïêßíçò, óïõëöïíõëïõñéþí, èåï- 800 mg åöÜðáî ðñéí ôç íõêôåñéíÞ êáôÜ-
öõëëßíçò, ïðéïåéäþí áíáëãçôéêþí, öáé-
íïâáñâéôÜëçò, ÷ëùñïðñïìáæßíçò, êáñ- êëéóç áíáëüãùò ìå ôçí ðåñßðôùóç. Óå
âáìáæåðßíçò, öáéíõôïÀíçò, âáëðñïúêïý
ðåñßðôùóç áíèåêôéêþí åëêþí 400 mg 4

öïñÝò çìåñçóßùò. ÓõíÞèçò äéÜñêåéá

èåñáðåßáò 4-8 åâäïìÜäåò.
Oéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 45

äñüìçóç: 400 mg 4 öïñÝò çìåñçóßùò íÞ êáôÜêëéóç ãéá 4-8 åâäïìÜäåò. Äüóç
ãéá 8-12 åâäïìÜäåò êáé 400 mg åöÜðáî óõíôÞñçóçò 20 mg ðñéí áðü ôç íõêôåñé-
Þ äéò çìåñçóßùò ùò äüóç óõíôÞñçóçò. íÞ êáôÜêëéóç.
Óýíäñïìï âñá÷Ýïò åíôÝñïõ: 1 g/24ùñï óå Oéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðá-
êáôáíåìçìÝíåò äüóåéò. ëéíäñüìçóç 20-40 mg 2 öïñÝò ôçí çìÝ-
Ðáñåíôåñéêþò: Eíäïìõúêþò Þ âñáäÝùò åí- ñá, áíáëüãùò ôçò âáñýôçôáò. Äüóç óõ-
äïöëåâßùò 200 mg/4-6 þñåò. Óå óôÜ- íôÞñçóçò 20 mg 2 öïñÝò ôçí çìÝñá.
ãäçí äéáëåßðïõóá Ýã÷õóç 200-300 mg ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
áñáéùìÝíá óå 50ml äéáëýìáôïò äåîôñü- ANSILAN/Cosmopharm: f.c.tab 20mg x 20, 40mg
æçò 5-10% Þ ÷ëùñéïý÷ïõ íáôñßïõ 0.9%
ðïõ åã÷Ýïíôáé óå 20-30 ëåðôÜ êÜèå 4-6 x 10
þñåò. Óå óõíå÷Þ óôÜãäçí ÷ïñÞãçóç ôï BANATIN/Remedina: c.tab 20mg x 50- f.c.tab
öÜñìáêï áñáéþíåôáé óå óõìâáôÜ äéáëý-
ìáôá êáé ÷ïñçãåßôáé ìå ñõèìü 37.5-75 40mg x 30
mg/þñá. MÝãéóôç ðáñåíôåñéêÞ äüóç 2 ESSELDON/Áíöáñì: f.c.tab 20mg x 20, 40
g/ 24ùñï. Ãéá ðáéäéÜ óõíéóôþìåíç äüóç
20-30 mg/kg/24ùñï (áðü ôï óôüìá Þ mg x 20
ðáñåíôåñéêþò). IMPOSERGON/Rafarm: c.tab 40mg x 10
ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: MOSTRELAN/ Sanopharm: c.tab 40mg x 20
TAGAMET/Vianex: f.c.tab 200mg x 50, 400mg PANALBA/Help: f.c.tab 20mg x 20, 40mg x 10
PEPTAN/Vianex: f.c.tab 20mg x 20, 40mg x 10
x 25- inj.sol 200mg/2ml-amp x 10 SEDANIUM-R/Coup: c.tab 40mg x 20

ÖAMOTIÄINH 1.1.2.4 Aíáóôïëåßò ôçò áíôëßáò
Famotidine
ðñùôïíßùí
Eíäåßîåéò, Aíôåíäåßîåéò: Bë. Óéìåôéäßíç
êáé åéóáãùãÞ. Oé áíáóôïëåßò ôçò áíôëßáò ðñùôïíßùí áðï-
ôåëïýí, ìåôÜ ôïõò H2 -áíôáãùíéóôÝò, óçìá-
Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Óðáíßùò Ý÷ïõí íôéêü óôáèìü óôçí åîÝëéîç ôçò èåñáðåßáò
áíáöåñèåß äéÜññïéá, äõóêïéëéüôçôá, êå- ôïõ Ýëêïõò êáé ôçò ãáóôñïïéóïöáãéêÞò ðá-
öáëáëãßá, æÜëç. Aêüìç óðáíéüôåñá åîáí- ëéíäñüìçóçò. Tá óçìáíôéêÜ ôïõò ðëåïíå-
èÞìáôá, êíßäùóç, áíïñåîßá, êüðùóç, ìõú- êôÞìáôá, óå ó÷Ýóç ìå ôïõò H2 -áíôáãùíé-
êÝò êñÜìðåò, äéáôáñá÷Ýò ôçò éóïññïðßáò, óôÝò, óõíßóôáíôáé:
áíéêáíüôçôá, îçñïóôïìßá, íáõôßá Þ êáé Ý- - óôçí éó÷õñüôåñç áíáóôáëôéêÞ ôïõò äñÜóç
ìåôïé, äéáôáñá÷Ýò ôùí çðáôéêþí åíæýìùí,
ìéêñÞ áýîçóç ÷ïëåñõèñßíçò, ôùí çùóé- óôçí Ýêêñéóç ôïõ õäñï÷ëùñéêïý ïîÝïò,
íïößëùí, ÷ïëïóôáôéêüò ßêôåñïò, êáôÜèëé- - óôç óçìáíôéêÞ ìåßùóç ôïõ ÷ñüíïõ åðïý-
øç, Üã÷ïò, óýã÷õóç, ðáñáéóèÞóåéò, ôïîé-
êÞ åðéäåñìéêÞ íåêñüëõóç. ëùóçò ôïõ Ýëêïõò êáé
- óôï ãåãïíüò üôé, óõíäõáæüìåíá ìå áíôéìé-
AëëçëåðéäñÜóåéò: Äåí áíáöÝñïíôáé éäéáß-
ôåñåò. Tï öÜñìáêï äåí åðéôá÷ýíåé ôçí êñïâéáêÜ öÜñìáêá, åðéôõã÷Üíïõí åêñß-
áðïññüöçóç ôçò áéèõëéêÞò áëêïüëçò æùóç ôïõ H. pylori óå ðÜó÷ïíôåò áðü ðå-
áðü ôïí óôüìá÷ï. Eðßóçò ç ðáñïõóßá ðôéêü Ýëêïò (âë. 1.1.4).
ôñïöþí óôïí óôüìá÷ï äåí åðçñåÜæåé ôç
âéïäéáèåóéìüôçôá ôïõ öáñìÜêïõ. Óôçí êáôçãïñßá áõôÞ áíÞêïõí ïé õðïêá-
ôåóôçìÝíåò âåíæéìéäáæüëåò ïìåðñáæüëç,
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå óïâáñÞ íå- åóïìåðñáæüëç, ëáíóïðñáæüëç, ðáíôïðñá-
öñéêÞ áíåðÜñêåéá íá ìåéþíåôáé ç äüóç. æüëç êáé ñáìðåðñáæüëç.
Óå çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá äåí áðáéôåßôáé
ìåßùóç ôçò äüóçò. Óôá ðáéäéÜ äåí õðÜñ- Oé ïõóßåò áõôÝò áðïôåëïýí éó÷õñïýò
÷åé åìðåéñßá. Ãéá êýçóç-ãáëïõ÷ßá âë. Óé- áíôéåêêñéôéêïýò ðáñÜãïíôåò, áíáóôÝëëï-
ìåôéäßíç. íôáò ôç äñÜóç ôïõ åíæýìïõ H+K+/ATPÜóç,
ðïõ åõñßóêåôáé óôç ìåìâñÜíç ôùí ôïé÷ùìá-
Äïóïëïãßá: Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýë- ôéêþí êõôôÜñùí ôïõ óôïìÜ÷ïõ.
êïò 40 mg åöÜðáî ðñéí áðü ôç íõêôåñé-
Tï Ýíæõìï áõôü èåùñåßôáé ùò «áíôëßá ï-
îÝïò» Þ «áíôëßá ðñùôïíßùí», áð' üðïõ êáé
ç ïíïìáóßá ôçò êáôçãïñßáò. H áíôëßá ðñù-
ôïíßùí áðïôåëåß ôï ôåëéêü óôÜäéï óôçí Ýê-
êñéóç ôïõ õäñï÷ëùñéêïý ïîÝïò.

O ìåôáâïëéóìüò ôïõò ãßíåôáé óôï Þðáñ

46 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

êáé åðçñåÜæåôáé áðü ôï êõôü÷ñùìá P-450. óåéò ôçò üôáí ÷ïñçãåßôáé ìáæß ìå ôçí åóï-
Ó÷åôéêÞ, ßóùò, åîáßñåóç áðïôåëåß ç ðáíôï- ìåðñáæüëç óôá ôñéðëÜ èåñáðåõôéêÜ ó÷Þ-
ðñáæüëç, ðïõ åìöáíßæåé ìéêñüôåñç óõããÝ- ìáôá.
íåéá ìå ôï ôåëåõôáßï. H ó÷Ýóç ôïõò ìå ôï Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: ÁõîÜíåé ðéèá-
êõôü÷ñùìá P-450 Ý÷åé óçìáóßá ãéá ôéò åí- íþò ôç óôÜèìç ôçò âáñöáñßíçò êáé ðñÝ-
äå÷üìåíåò áëëçëåðéäñÜóåéò ìå Üëëá öÜñ- ðåé íá ðáñáêïëïõèåßôáé ôáêôéêÜ ç ðçêôé-
ìáêá. Óå çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá ðÜíôùò, êüôçôá. Áóèåíåßò ìå óðÜíéá íïóÞìáôá
üðùò êáé óå çëéêéùìÝíïõò, äåí áðáéôåßôáé äéáôáñá÷þí ôçò áðïññüöçóçò ôçò ãëõ-
óõíÞèùò ìåßùóç ôçò äüóçò. êüæçò, ãáëáêôüæçò Þ äõóáíåîßáò óôç
öñïõêôüæç äåí ðñÝðåé íá ëáìâÜíïõí ôï
Ç ðéèáíüôçôá êáêïÞèåéáò ðñÝðåé íá öÜñìáêï. Óå êýçóç íá áíôéóôáèìßæåôáé ôï
áðïêëåßåôáé ðñéí áðü ôçí Ýíáñîç ôçò èåñá- ðñïóäïêüìåíï üöåëïò. Ná ìç ÷ïñçãåß-
ðåßáò. Eêôüò ôçò ÷ñÞóçò ôïõò óôï ðåðôéêü ôáé óôç ãáëïõ÷ßá. Ðñïóï÷Þ óå áóèåíåßò
Ýëêïò ïé áíáóôïëåßò ôçò áíôëßáò ðñùôïíßùí ìå óïâáñÞ çðáôéêÞ (ìÝãéóôï 20 mg/çìÝ-
÷ñçóéìïðïéïýíôáé ùò öÜñìáêá åêëïãÞò óå ñá) Þ íåöñéêÞ áíåðÜñêåéá. Äåí ÷ïñçãåß-
âáñéÝò ïéóïöáãßôéäåò, ðïõ óõíÞèùò, äåí á- ôáé óå ðáéäéÜ.
íôáðïêñßíïíôáé óôïõò H2-áíôáãùíéóôÝò. Ãéá Äïóïëïãßá: Óå äéáâñùôéêÞ ãáóôñßôéäá áðü
ôç ÷ñÞóç ôïõò óôçí åêñßæùóç ôïõ H. pylori ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç 40mg
âë. 1.1.4. çìåñçóßùò ãéá 4 åâäïìÜäåò êáé óõíÝ÷é-
óç ôçò èåñáðåßáò ãéá 4 áêüìç åâäïìÜ-
ÅÓÏÌÅÐÑÁÆÏËÇ Í äåò åÜí äåí åðéôåõ÷èåß åðïýëùóç Þ åðé-
Esomeprazole ìÝíïõí ôá óõìðôþìáôá. Èåñáðåßá óõ-
íôÞñçóçò 20 mg çìåñçóßùò. Óõìðôùìá-
Åßíáé ôï 5-éóïìåñÝò ôçò ïìåðñáæüëçò. ôéêÞ èåñáðåßá óå áðïõóßá ïéóïöáãßôéäáò
20 mg çìåñçóßùò Ýùò 4 åâäïìÜäåò êáé
Åíäåßîåéò: Ïéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóï- óõíÝ÷éóç ìå 20 mg çìåñçóßùò åÜí êñé-
öáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç, èåñáðåßá åêñßæù- èåß áíáãêáßï. Ãéá åðïýëùóç åëêþí ðïõ
óçò H.pylori åðß ãáóôñïäùäåêáäáêôõëé- ó÷åôßæïíôáé ìå ôç ëÞøç ÌÓÁÖ 20 mg ç-
êïý Ýëêïõò óå óõíäõáóìü ìå áíôéâéïôé- ìåñçóßùò ãéá 4-8 åâäïìÜäåò. Ãéá ðñüëç-
êÜ. Óå áóèåíåßò ðïõ áðáéôåßôáé óõíå÷Þò øç ôùí åëêþí áõôþí 20 mg çìåñçóßùò.
èåñáðåßá ìå ÌÓÁÖ (ðñüëçøç êáé åðïý- Ðáñåíôåñéêþò ãéá ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðá-
ëùóç åëêþí ðïõ ó÷åôßæïíôáé ìå ôç ëÞøç ëéíäñüìçóç ìå ïéóïöáãßôéäá Þ ãéá óïâá-
ôïõò). ñÜ óõìðôþìáôá ðáëéíäñüìçóçò 20 - 40
mg ìßá öïñÜ ôçí çìÝñá ìå åíäïöëÝâéá
Áíôåíäåßîåéò: Õðåñåõáéóèçóßá óôç äñáóôé- Ýíåóç ôïõëÜ÷éóôïí 3 ëåðôþí Þ ìå åíäï-
êÞ ïõóßá êáé óôéò õðïêáôåóôçìÝíåò âåíæé- öëÝâéá Ýã÷õóç 10 Ýùò 30 ëåðôþí. Eêñß-
ìéäáæüëåò. æùóç ôïõ H. pylori âë. 1.1.4.
ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
Áíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: ÐåðôéêÝò äéáôá- NEXIUM/AstraZeneca: e.c.tab 20mg* x 14, x 28,
ñá÷Ýò (äéÜññïéá Þ äõóêïéëéüôçôá, íáõôßá, 40mg* x 14, x 28- pd.i.s.inf 40mg**/vial x1
Ýìåôïé, ìåôåùñéóìüò), êåöáëáëãßá, áíôé-
äñÜóåéò õðåñåõáéóèçóßáò (êíçóìüò, êíß- * ùò Esomeprazole Magnesium Trihydrate
äùóç, ðõñåôüò, áããåéïïßäçìá, âñïã÷ü- ** ùò Esomeprazole Sodium
óðáóìïò, áíáöõëáêôéêü óïê), æÜëç, êá-
êïõ÷ßá, áñèñáëãßåò, ìõáëãßåò, îçñïóôï- ËANÓOÐPAZOËH
ìßá, èÜìâïò üñáóçò, êáôÜèëéøç. ÅíäÝ÷å- Lansoprazole
ôáé íá åìöáíéóôïýí êáé ïé Üëëåò áíåðéèý-
ìçôåò åíÝñãåéåò ôçò oìåðñáæüëçò. Eíäåßîåéò: Eíåñãü ãáóôñïäùäåêáäáêôõëé-
êü Ýëêïò. Èåñáðåßá êáé ðñïöýëáîç ãá-
ÁëëçëåðéäñÜóåéò: Ìåôáâïëßæåôáé ìÝóù óôñïïéóïöáãéêÞò ðáëéíäñüìçóçò. Óõ-
ôùí åíæýìùí CYP2C19 êáé CYP3A4, ï- ìðôùìáôéêÞ ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
ðüôå åßíáé äõíáôÞ ç áýîçóç ôçò óôÜèìçò
ôùí ïõóéþí ðïõ ìåôáâïëßæïíôáé áðü ôéò
ßäéåò ïäïýò (äéáæåðÜìç, óéôáëïðñÜìç, é-
ìéðñáìßíç, ÷ëùñéìéðñáìßíç, öáéíõôïÀíç,
êëð). Ç êëáñéèñïìõêßíç åßíáé êáé áõôÞ á-
íáóôïëÝáò ôïõ CYP3A4 êáé èá ðñÝðåé
íá ëáìâÜíïíôáé õðüøç ïé áëëçëåðéäñÜ-

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 47

äñïìéêÞ íüóïò. Óýíäñïìï Zollinger-Elli- ìßá öïñÜ ôçí çìÝñá. Ãéá åêñßæùóç ôïõ
son. Åêñßæùóç ôïõ H.pylori óå áóèåíåßò H.pylori âë. 1.1.4. Óýíäñïìï Zollinger-
ìå Ýëêïò äùäåêáäáêôýëïõ óå óõíäõá- Ellison áñ÷éêÞ äüóç 60 mg êáé ðáñáðÝ-
óìü ìå áíôéâéïôéêÜ. Èåñáðåßá êáé ðñïöý- ñá áýîçóç ôçò äüóçò Ýùò 120 mg çìå-
ëáîç ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêþí åëêþí ñçóßùò Þ êáé ðåñéóóüôåñï óå 2 äüóåéò,
ìåôÜ ëÞøç ÌÓÁÖ. åÜí áðáéôåßôáé. Ïéóïöáãßôéäá áðü ðáëéí-
Áíôåíäåßîåéò: Óõã÷ïñÞãçóç ìå áôáæáíá- äñüìçóç 30 mg çìåñçóßùò ãéá 4 åâäï-
âßñç. ìÜäåò êáé óõíÝ÷éóç ôçò áãùãÞò óå ìç
AëëçëåðéäñÜóåéò: Ç ëáíóïðñáæüëç ìðï- åðïýëùóç ãéá 4 áêüìá åâäïìÜäåò,
ñåß íá ðáñÝìâåé óôçí áðïññüöçóç öáñ- ðñïöýëáîç 15-30 mg çìåñçóßùò. Óõ-
ìÜêùí ãéá ôá ïðïßá ôï ãáóôñéêü pH åßíáé ìðôùìáôéêÞ ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
óçìáíôéêü óôç âéïäéáèåóéìüôçôá, üðùò äñïìéêÞ íüóïò 15-30 mg çìåñçóßùò.
áôáæáíáâßñç, êåôïêïíáæüëç, éôñáêïíá- ËïéðÜ: Bë. Oìåðñáæüëç.
æüëç (íá ìç óõã÷ïñçãïýíôáé) Þ äéãïîßíç ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá:
(ðñïóáñìïãÞ ôçò äüóçò). Ç ëáíóïðñá- LAPRAZOL/Vianex: gr.cap 15mg x 14, 30 mg
æüëç ìðïñåß íá áõîÞóåé ôéò óõãêåíôñþ-
óåéò óôï ðëÜóìá öáñìÜêùí ðïõ ìåôá- x 14
âïëßæïíôáé áðü ôï CYP3A4, ôïõ ôáêñüëé- LAPRAZOL FAST TAB/Vianex: or.disp.tab 15 mg
ìïõò êáé íá ìåéþóåé ôéò óõãêåíôñþóåéò
ôçò èåïöõëëßíçò. ºóùò ÷ñåéáóèåß ìåßù- x 14, 30mg x 28
óç ôçò äüóçò ôçò üôáí óõíäõÜæåôáé ìå
öëïõâïîáìßíç. Ïé åðáãùãåßò ôùí åíæý- OMEÐPAZOËH
ìùí ðïõ åðçñåÜæïõí ôá CYP2C19 êáé Omeprazole
CYP3Á4 üðùò ç ñéöáìðéêßíç êáé ôï St
John's wort (Hypericum perforatum/ Eíäåßîåéò: Eíåñãü ãáóôñïäùäåêáäáêôõëé-
Âáëóáìü÷ïñôï) ìðïñïýí íá ìåéþóïõí êü Ýëêïò (èåñáðåßá åðïýëùóçò êáé ðñü-
óçìáíôéêÜ ôéò óõãêåíôñþóåéò ôçò. Ç ëçøçò õðïôñïðþí). Èåñáðåßá åðïýëù-
óïõêñáëöÜôç/áíôéüîéíá ìðïñåß íá ìåéþ- óçò áíèåêôéêþí, óå Üëëá èåñáðåõôéêÜ
óïõí ôç âéïäéáèåóéìüôçôÜ ôçò. ÅðïìÝ- ìÝóá, åëêþí. Èåñáðåßá åêñßæùóçò H.py-
íùò, ç ëáíóïðñáæüëç ðñÝðåé íá ëáìâÜ- lori óå óõíäõáóìü ìå áíôéâéïôéêÜ. Oéóï-
íåôáé ôïõëÜ÷éóôïí 1 þñá ìåôÜ ôç ëÞøç öáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
áõôþí ôùí öáñìÜêùí. äñüìçóç (èåñáðåõôéêþò êáé ðñüëçøç õ-
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå ìÝôñéá Ýùò ðïôñïðþí). Óýíäñïìï Zollinger-Ellison.
âáñéÜ çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá óõíéóôÜôáé Ðñüëçøç åéóñüöçóçò ãáóôñéêïý ðåñéå-
ìåßùóç ôçò äüóçò êáôÜ 50%. Óå íåöñé- ÷ïìÝíïõ óôéò áíáðíåõóôéêÝò ïäïýò êáôÜ
êÞ áíåðÜñêåéá äåí áðáéôåßôáé ôñïðïðïß- ôç äéÜñêåéá ôçò ãåíéêÞò áíáéóèçóßáò ãéá
çóç ôçò äüóçò. Óå çëéêéùìÝíá Üôïìá íá ÷åéñïõñãéêÝò åðåìâÜóåéò. Èåñáðåßá êáé
áðïöåýãåôáé äüóç >30 mg çìåñçóßùò. ðñüëçøç ãáóôñéêþí êáé äùäåêáäáêôõ-
Óôá ðáéäéÜ äåí õðÜñ÷åé åðáñêÞò åìðåé- ëéêþí åëêþí Þ äéáâñþóåùí áðü
ñßá ãéá áóöáëÞ ÷ñÞóç. Óå êýçóç êáé ãá- ÌÓÁÖ.
ëïõ÷ßá äåí óõíéóôÜôáé.
Äïóïëïãßá: ¸ëêïò äùäåêáäáêôýëïõ 30 Áíôåíäåßîåéò: Óõã÷ïñÞãçóç ìå êëáñéèñï-
mg çìåñçóßùò ãéá 2 åâäïìÜäåò êáé óõ- ìõêßíç óå áóèåíåßò ìå çðáôéêÞ áíåðÜñ-
íÝ÷éóç ôçò áãùãÞò óå ìç åðïýëùóç ãéá êåéá.
2 áêüìç åâäïìÜäåò. ¸ëêïò óôïìÜ÷ïõ
30 mg çìåñçóßùò ãéá 4 åâäïìÜäåò êáé Aíåðéèýìçôåò åíÝñãåéåò: Náõôßá, êåöá-
óõíÝ÷éóç ôçò áãùãÞò óå ìç åðïýëùóç ëáëãßá, äéÜññïéá, äõóêïéëéüôçôá, ìåôåù-
ãéá 4 áêüìç åâäïìÜäåò. ¸ëêç óôïìÜ÷ïõ ñéóìüò, åîáíèÞìáôá. Óðáíßùò Ý÷ïõí
êáé äùäåêáäáêôýëïõ ìåôÜ áðü ëÞøç áíáöåñèåß êíçóìüò, êíßäùóç, öùôï-
ÌÓÁÖ 30 mg çìåñçóßùò ãéá 4 åâäïìÜ- åõáéóèçóßá, áëùðåêßá, áñèñáëãßåò, ìõú-
äåò êáé óõíÝ÷éóç ôçò áãùãÞò óå ìç êÞ áäõíáìßá, ìõáëãßåò, æÜëç, ðáñáéóèÞ-
åðïýëùóç ãéá 4 áêüìá åâäïìÜäåò, óåéò, óýã÷õóç Þ äéÝãåñóç, êáôÜèëéøç,
ðñïöýëáîç 15 mg Þ óå áðïôõ÷ßá 30 mg øåõäáéóèÞóåéò, îçñïóôïìßá, óôïìáôßôé-
äá, ðáãêñåáôßôéäá, áýîçóç ôùí çðáôéêþí
åíæýìùí, ÷ïëåñõèñßíçò, ãõíáéêïìáóôßá,
ëåõêïðåíßá, èñïìâïêõôïðåíßá, ðåñéöå-

48 1. ÖÁÑÌÁÊÁ ÐÁÈÇÓÅÙÍ ÐÅÐÔÉÊÏÕ ÓÕÓÔÇÌÁÔÏÓ

ñéêü ïßäçìá, èÜìâïò üñáóçò, äéáôáñá- Ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò: ãéá èåñá-
÷Ýò ôçò ãåýóçò, éäñþôåò, áããåéïïßäçìá, ðåßá åðïýëùóçò 20 mg åöÜðáî çìåñç-
ðõñåôüò, âñïã÷üóðáóìïò, äéÜìåóç íå- óßùò ãéá 2-4 (äùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò) Þ
öñßôéäá. Óå ÷ïñÞãçóç ìåãÜëùí äüóåùí 4-8 åâäïìÜäåò (ãáóôñéêü Ýëêïò).
(ð.÷. óå óýíäñïìï Zollinger-Ellison) Ý- AíèåêôéêÜ Ýëêç ãéá èåñáðåßá åðïýëù-
÷ïõí áíáöåñèåß óå éêáíÞ óõ÷íüôçôá, êå- óçò 40 mg åöÜðáî çìåñçóßùò ìÝ÷ñé 4
öáëáëãßá (6.9%), äéÜññïéá (3%), êïéëéá- (äùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò) Þ 8 åâäïìÜ-
êÜ Üëãç (2.4%) êáé ìåìïíùìÝíåò ðåñé- äåò (ãáóôñéêü Ýëêïò) (âë. åðßóçò åéóá-
ðôþóåéò áíÜðôõîçò êáëïÞèùí áäåíéêþí ãùãÞ 1.1). Äüóç óõíôÞñçóçò ãéá ðñüëç-
ãáóôñéêþí ðïëõðüäùí, ðïõ õðïóôñÝ- øç õðïôñïðþí óôéò áíùôÝñù åíäåßîåéò
öïõí ìå ôç äéáêïðÞ ôçò èåñáðåßáò. óõíÞèùò 10-20mg åöÜðáî çìåñçóßùò
AëëçëåðéäñÜóåéò: H ïìåðñáæüëç ìåôáâï- ãéá äùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò, 20-40mg
ëßæåôáé áðü ôï óýóôçìá ôïõ êõôï÷ñþìá- ãéá ãáóôñéêü.
ôïò P-450 êáé åðïìÝíùò ìðïñåß äõíçôé-
êÜ íá åðéäñÜ óôïí ìåôáâïëéóìü öáñìÜ- Oéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
êùí ðïõ åðßóçò ìåôáâïëßæïíôáé ìÝóù äñüìçóç: 20 mg çìåñçóßùò ãéá 4-8 å-
áõôïý ôïõ óõóôÞìáôïò. Äåí ìåôáâÜëëåé âäïìÜäåò. Óå ïéóïöáãßôéäá áíèåêôéêÞ
ôç öáñìáêïêéíçôéêÞ ôçò áðü ôïõ óôüìá- 20 mg äéò ôçò çìÝñáò. Óå õðïôñïðéÜ-
ôïò ÷ïñçãïýìåíçò ðñïðñáíïëüëçò, èå- æïõóåò ðåñéðôþóåéò åîáôïìéêåõìÝíç ÷ï-
ïöõëëßíçò, ëéäïêáÀíçò êáé êéíéäßíçò. ñÞãçóç ãéá ìáêñü ÷ñïíéêü äéÜóôçìá.
AëëçëåðéäñÜ ìå ôï R åíáíôéïìåñÝò ôçò ÓïâáñÞ ïéóïöáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóï-
âáñöáñßíçò êáé åðïìÝíùò ç ðçêôéêüôçôá öáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç óå ðáéäéÜ >2 å-
ôïõ áßìáôïò èá ðñÝðåé íá åëÝã÷åôáé ôá- ôþí áíèåêôéêÞ óå Üëëá èåñáðåõôéêÜ ìÝ-
êôéêÜ üôáí ôá äýï öÜñìáêá óõã÷ïñç- ôñá: ÕðÜñ÷åé ðåñéïñéóìÝíç åìðåéñßá, Ý-
ãïýíôáé. Eðéâñáäýíåé óçìáíôéêÜ ôïí ìå- íáñîç èåñáðåßáò áðü íïóïêïìåéáêü
ôáâïëéóìü ôçò äéáæåðÜìçò êáé áõîÜíåé ðáéäßáôñï, óõíÞèçò äüóç 0.7-1mg/kg
ôá åðßðåäÜ ôçò óôï áßìá, üìùò áõôü äåí ãéá 4-8 åâäïìÜäåò.
áðïôåëåß ìåãÜëï ðñüâëçìá óôçí êáèç-
ìåñéíÞ êëéíéêÞ ðñÜîç. Áóèåíåßò ðïõ Óýíäñïìï Zollinger-Ellison: Óõíéóôþìåíç
ëáìâÜíïõí èåñáðåõôéêÜ öáéíõôïÀíç åß- áñ÷éêÞ äüóç 60mg ôçí çìÝñá. Óôç óõíÝ-
íáé äõíáôüí íá áíáðôýîïõí ôïîéêüôçôá ÷åéá ïé äüóåéò åîáôïìéêåýïíôáé áíáëü-
áðü ôï öÜñìáêï, åöüóïí ðáßñíïõí ôáõ- ãùò ôçò ðåñßðôùóçò. ÓõíÞèçò çìåñÞóéá
ôü÷ñïíá ïìåðñáæüëç. äüóç 20-120 mg åöÜðáî Þ, áí õðåñâáß-
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: ÐáñáôåôáìÝíç íåé ôá 80mg, óå 2 äüóåéò.
áíáóôïëÞ ôçò Ýêêñéóçò ôïõ õäñï÷ëùñé-
êïý ïîÝïò ðñïêáëïýìåíç áðü ìáêñÜ Èåñáðåßá êáé ðñüëçøç ãáóôñéêþí êáé äù-
÷ïñÞãçóç ïìåðñáæüëçò Ý÷åé ùò áðïôÝ- äåêáäáêôõëéêþí åëêþí Þ äéáâñþóåùí
ëåóìá õðåñãáóôñéíáéìßá. Óå ðñïêëéíéêÝò áðü ÌÓÁÖ: 20 mg Üðáî çìåñçóßùò.
ôïîéêïëïãéêÝò ìåëÝôåò óå ðïíôßêéá, áõôü
Ý÷åé ùò áðïôÝëåóìá õðåñðëáóßá ôùí Èåñáðåßá åêñßæùóçò: H.pylori óå óõíäõá-
êõôôÜñùí ôïõ óôïìÜ÷ïõ ðïõ ðñïóïìïéÜ- óìü ìå áíôéâéïôéêÜ âë. 1.1.4.
æïõí ðñïò ôá åíôåñï÷ñùìáôéíéêÜ êáé á-
íÜðôõîç êáñêéíïåéäþí üãêùí. TÝôïéåò Ðñüëçøç åéóñüöçóçò ãáóôñéêïý ðåñéå÷ï-
âëÜâåò äåí Ý÷ïõí ðáñáôçñçèåß óå áí- ìÝíïõ: óôéò áíáðíåõóôéêÝò ïäïýò áðü ôï
èñþðïõò. Óå êýçóç-ãáëïõ÷ßá íá óôáè- óôüìá 40 mg ôï åóðÝñáò ôçò ðñïçãïý-
ìßæåôáé ç ùöÝëåéá áðü ôç ÷ïñÞãçóç óå ìåíçò ôçò åã÷åßñçóçò çìÝñáò êáé 40 mg
ó÷Ýóç ìå ôïí ðéèáíü êßíäõíï. Äåí åßíáé 1-4 þñåò ðñéí áðü ôçí åã÷åßñçóç.
ãíùóôü áí ôï öÜñìáêï áðïâÜëëåôáé óôï
ãÜëá. Ná óôáèìßæåôáé ôï åíäå÷üìåíï äéá- Åíäïöëåâßùò: Äùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò,
êïðÞò Þ ìç ôçò ãáëïõ÷ßáò. Äåí õðÜñ÷åé êáëüçèåò ãáóôñéêü Ýëêïò, ïéóïöáãßôéäá
åìðåéñßá áðü ôç ÷ïñÞãçóç óôá ðáéäéÜ, å- áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç
êôüò áðü ôéò ðåñéðôþóåéò óïâáñÞò ïéóï- 40mg ìå âñáäåßá åíäïöëÝâéá Ýíåóç åðß
öáãßôéäáò áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí- 5’ Þ óå åíäïöëÝâéá Ýã÷õóç åðß 20’- 30’.
äñüìçóç óå ðáéäéÜ >2 åôþí. Ãéá ôçí ðñüëçøç åéóñüöçóçò ãáóôñéêïý
Äïóïëïãßá: Aðü ôï óôüìá: ðåñéå÷ïìÝíïõ óôéò áíáðíåõóôéêÝò ïäïýò
40 mg åíäïöëåâßùò, 1 þñá ðñéí áðü
ôçí åã÷åßñçóç. Áí ç åã÷åßñçóç êáèõóôå-
ñÞóåé ãéá ðåñéóóüôåñåò áðü 2 þñåò, ôü-
ôå èá ðñÝðåé íá ãßíåé ìßá åðéðëÝïí åíäï-
öëÝâéá ÷ïñÞãçóç.

I.I ÖÁÑÌÁÊÁ ÁÖÏÑÙÍÔÁ ÓÔÇ ËÅÉÔÏÕÑÃÉÁ ÔÇÓ ÃÁÓÔÑÉÊÇÓ ÅÊÊÑÉÓÇÓ 49

ÖáñìáêåõôéêÜ ðñïúüíôá: VERALOX/Demo: e.c.caps 20mg x 14, x 28-
ASSOPROL/S.J.A: gr.cap 20mg x 14, x 28 ps.inj.sol 40mg*/vial x 1 +1amp x 10ml-solv
BELIFAX/Öáñìáôåí: e.c.caps 20mg x 14, x 28
ELKOSTOP/Ìéíåñâá: gr.cap 20mg x 14, x 28 ZOLLDENOL/Novis : gr.cap 20mg x 28
ELKOTHERAN/Bros: e.c.caps 20mg x14,
* ùò Omeprazole Sodium
x 28
ESELAN/Áíöáñì: e.c.caps 20mg fl x 28- ÐANTOÐPAZOËH
Pantoprazole
ps.inj.sol 40 mg/vial x 1+1amp-solv
ESOPRAZ/Öïéíéîöáñì: gr.cap 20mg x 14, Eíäåßîåéò: ÃáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìç-
óç, ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò, ïéóï-
x 28- ps.inj.sol 40mg/vial x 1 +1amp x öáãßôéäá áðü ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéí-
äñüìçóç (èåñáðåõôéêþò êáé ðñüëçøç
10ml-solv ôùí õðïôñïðþí), óýíäñïìï Zollinger-Elli-
EZIPOL/Kleva: gr.cap 20mg x 14, x 28 son, ðñüëçøç ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêþí
GERTALGIN/Öáñáí: e.c.caps 20mg x14, åëêþí ðïõ ðñïêáëïýíôáé áðü ÌÓÁÖ, èå-
ñáðåßá åêñßæùóçò ôïõ H.pylori óå óõí-
x 28 äõáóìü ìå áíôéâéïôéêÜ.
GLAVERAL/Help: e.c.caps 20mg x 14, x 28
INHIPLEX/Remedina: gr.cap 20mg x 28 AëëçëåðéäñÜóåéò: Ëüãù ôçò ìéêñÞò ôïõ
KERLOFIN/Á. Ëåùí: e.c.caps 20mg x 14, x ó÷åôéêþò óõããÝíåéáò ìå ôï êõôü÷ñùìá
P-450 ïé áëëçëåðéäñÜóåéò ìå Üëëá öÜñ-
28 ìáêá äåí áíáìÝíåôáé íá Ý÷ïõí éäéáßôåñç
LANEX/Lavipharm: e.c.caps 20mg x 14 êëéíéêÞ óçìáóßá.
LENAR/Biomedica-Chemica: e.c.caps 20mg
Ðñïóï÷Þ óôç ÷ïñÞãçóç: Óå çëéêéùìÝíá
x 28 Üôïìá Þ ìå óïâáñÞ çðáôéêÞ áíåðÜñêåéá
LOPROC/Norma: e.c.caps 20mg x 14, x 28- íá ìçí õðåñâáßíåôáé ç çìåñÞóéá äüóç
ôùí 40 mg. Óôá ðáéäéÜ êáèþò êáé ãéá ìá-
ps.inj.sol 40mg*/vial x 1 +1amp x 10ml-solv êñï÷ñüíéá ÷ïñÞãçóç (> 8 åâäïìÜäùí)
LORDIN/ Vianex: ps.inj.sol 40 mg*/vial x1+1amp äåí õðÜñ÷åé êëéíéêÞ åìðåéñßá ãéá áóöá-
ëÞ ÷ñÞóç ôïõ öáñìÜêïõ. Ná óôáèìßæåôáé
x10 ml -solv ç áíáìåíüìåíç ùöÝëåéá ìå ôïõò ðéèá-
LOSEC/AstraZeneca: gr.cap 10mg x10,20mg íïýò êéíäýíïõò óå êýçóç êáé ãáëïõ÷ßá.

x14- ly.pd.inj 40mg*/vial x 1+10 ml-solv Äïóïëïãßá: ÃáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñü-
LOZAPRIN/Coup: e.c.caps 20mg fl x 14, x 28 ìçóç 20-40 mg ôï ðñùß ãéá 4 åâäïìÜ-
MALORTIL/Alet: gr.cap 20mg x 14, x 28 äåò êáé óå ìç åðïýëùóç ãéá 4 áêüìç
MEPROLEN/Vocate: ps.inj.sol 40mg/10 åâäïìÜäåò, äüóç óõíôÞñçóçò 20 mg
çìåñçóßùò áõîáíüìåíï óå ðåñßðôùóç
ml-vial x 1 + 1amp-solv- gr.cap 20mg x õðïôñïðÞò óå 40 mg çìåñçóßùò, ãá-
óôñïäùäåêáäáêôõëéêü Ýëêïò 40 mg
14, x 28 çìåñçóßùò ãéá 2 åâäïìÜäåò êáé óõíÝ÷é-
NOVEK EC/Santa: gr.cap 20mg x 14, x 28 óç ôçò èåñáðåßáò óå ìç åðïýëùóç ãéá 2
ODAMESOL/Farmanic Chemipharma: gr.cap áêüìá åâäïìÜäåò, óýíäñïìï Zollinger-
Ellison (êáé Üëëåò õðåñåêêñéôéêÝò êáôá-
20mg x 14, x 28 óôÜóåéò) Ýíáñîç ìå 80 mg çìåñçóßùò
ODASOL/GENEPHARM/Genepharm: e.c. êáé ôñïðïðïßçóç ôçò äüóçò áíÜëïãá ìå
ôçí áíôáðüêñéóç (óå çëéêéùìÝíá Üôïìá
caps 20mg x 14, x 28- ps.inj.sol 40 mg*/vial ü÷é > 40 mg çìåñçóßùò), åêñßæùóç
H.pylori âë. 1.1.4, ðñïöýëáîç áðü Ýëêç
x1+1amp x10 ml -solv ðïõ ðñïêáëïýíôáé áðü ÌÓÁÖ 20 mg ç-
OFNIMAREX/Âiospray: e.c.caps 20mg x 14, x 28 ìåñçóßùò. Äåí óõíéóôÜôáé ãéá ðáéäéÜ. Åí-
OMEPROL/MEDICHROM/Medichrom: e.c. äïöëåâßùò óå ãáóôñïäùäåêáäáêôõëéêÜ
Ýëêç, ãáóôñïïéóïöáãéêÞ ðáëéíäñüìçóç
caps 20mg x 14, x 28
PENRAZOL/Elpen: gr.cap 20mg x 14, x 28-

ps.inj.sol 40 mg*/vial x1+1amp x10 ml -solv
PIP ACID/Farmanic Chemipharma: e.c.caps

20mg x 28
PRAZOLIN/Öáñìáíåë: gr.cap 20mg x 28
PROBITOR/ Sandoz Austria: gr.cap 20mg x

14, x 28
RYTHMOGASTRYL/Rafarm: e.c.caps 20mg

x 14, x 28
SEDACID/Anabiosis: e.c.tab 20mg x 28
SIERAL/Farmamust : e.c.caps 20mg x 14
UFONITREN/Proel: e.c.caps 20mg x 14, x 28