คู่มือประเมินตนเองทำE-Book

16

และการปฏิบัติลักษณะเชนนี้จะสรางความเขมแข็งของกลุมเรียนรูวิชาชีพมากยิ่งข้ึน และจะมีความ
เปน “ครูมอื อาชีพ” มากข้นึ อยางแนน อน

11. ประโยชนการพัฒนาครูดวยกระบวนการชุมชนการเรียนรูท างวิชาชีพ (PLC)
1) ชว ยลดความโดดเด่ียวใหก ับงานครู จากเดิมท่ีครแู ตละคนตางคดิ ตา งทํา ตางแกปญหา ขาด

การปรึกษาหารือกัน เปลีย่ นมาเปน เพ่ือนและเครือขายในการทาํ งานรว มกัน โดยมเี ปาหมายอยางเดียวกัน
คือพัฒนาคุณภาพของผูเรยี น

2) เพ่ิมความรูสึกผูกพันตอพันธกิจและเปาหมายของสถานศึกษา ซึ่งเน่ืองมาจากการ
มเี พ่ือนมเี ครือขายและการทํางานรวมกนั กอใหเ กิดความผูกพันตอกนั

3) เพ่ิมความกระตือรือรนในการปฏิบัติงานใหบรรลุภารกิจ เน่ืองจากกระบวนการของ PLC
เริ่มจากการสรางวิสัยทัศนรวม คานิยมรวม และเปาหมายรวม สงผลใหครูเห็นเปาหมายชัดเจนและ
ยอมรบั ในเปา หมายดังกลาว

4) สอนในชั้นเรียนไดผลดีย่ิงขึ้นท้ังนี้เพราะครูมีการเรียนรูมากขึ้น ไดเห็นตัวอยางท่ีดีใน
การจัดการเรียนการสอนของเพ่ือนครูซ่ึงสามารถนํามาประยุกตในชั้นเรียนของตนเองทําใหการเรียน
การสอนไดผ ลดยี ง่ิ ข้ึน

5) รับทราบขอมูลสารสนเทศที่จําเปนตอวิชาชีพไดกวางขวาง รวดเร็วข้ึน เนื่องจาก (PLC)
ชว ยใหเกิดเครอื ขา ยและการสือ่ สารท่กี วา งขวางทั่วถึงยง่ิ ขน้ึ

6) กอใหเกิดแรงบันดาลใจท่ีจะพัฒนาและอุทิศตนเพื่อศิษย ซึ่งเปนผลจากการมีคานิยมรวม
วสิ ัยทัศนรวมและการเหน็ ตัวอยางที่ดขี องเพ่อื นครู

7) ชวยใหอัตราการลาหยุดงานนอยลงเม่ือเทียบกับสถานศึกษาท่ีไมมีชุมชนการเรียนรูทาง
วิชาชีพ (PLC) ทั้งนี้เพราะโรงเรียนที่ใชกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ชวยใหครูมี
ความเปนกลั ยาณมิตร เออื้ อาทรและชว ยเหลือเกือ้ กลู ตอกัน

8) ครูปรับเปล่ียนวิธีการจัดการเรียนรูใหเหมาะสมกับผูเรียนไดดีกวาสถานศึกษาที่ไมมี
กระบวนการชมุ ชนการเรียนรูทางวิชาชีพ(PLC) ซึ่งเปนผลจากสภาพแวดลอมและบรรยากาศและการ
เรยี นรูจากเพ่ือนครูดว ยกนั

12. บทบาทผูบริหารในกระบวนการชุมชนการเรยี นรทู างวชิ าชีพ (PLC)
1) กาํ หนดวิสัยทัศน เปาหมาย (Purpose Statement) คา นยิ มหลกั (Core Value) รวมกับครู

17

2) สรางขวัญและกําลังใจ ใหครูมีทัศนคติที่ดี เกิดการเปล่ียนแปลงวัฒนธรรมในการเรียนรู
ตามวัตถปุ ระสงคชมุ ชนการเรียนรูทางวชิ าชพี (PLC)

3) สนับสนนุ การจัดใหครูเขา รับการอบรมพฒั นาความรเู กีย่ วกับชมุ ชนการเรียนรทู างวชิ าชพี (PLC)
4) ประสานความรวมมอื กับชมุ ชนและสถานประกอบการ
5) จดั หางบประมาณ เพอ่ื สนับสนนุ กิจกรรมชมุ ชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
6) วางแผนและกําหนดแนวทางการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ
(PLC) สูการปฏิบตั จิ ริงท้งั ระบบการศกึ ษาปกตแิ ละทวภิ าคี
7) นิเทศ ติดตาม ประเมินผลการขับเคลอ่ื นกระบวนการชมุ ชนการเรียนรูทางวิชาชพี (PLC)
8) แสวงหาแนวทางแกปญหารวมกันระหวางผบู ริหาร ครู และผูท เี่ กย่ี วขอ ง
9) ทบทวนผลการปฏิบัตทิ ่ีไดรว มกันวางแผนพัฒนาอยางสมํา่ เสมอ
10) สนับสนนุ กจิ กรรมการเผยแพรส สู าธารณะและสรา งเครือขาย

13. บทบาทครใู นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)
1) กําหนดวิสัยทัศน เปาหมาย (Purpose Statement) คานิยมหลัก (Core Value) รวมกับ

ผูบรหิ ารและครู
2) เขา รบั การอบรมพัฒนาความรูเ ก่ยี วกบั ชุมชนการเรียนรูทางวชิ าชีพ (PLC)
3) สรางกลุมชุมชนการเรียนรทู างวชิ าชพี (PLC)
4) เขียนแผนการดําเนินการ
5) เลอื กปญ หาหรือสง่ิ ทีต่ อ งการพฒั นาแลวนํามาเปนเปาหมายรายภาคเรียน
6) ออกแบบแผนการจัดการเรียนรู
7) สะทอนแผนการจัดการเรยี นรู
8) ปฏิบัตกิ ารสอน และสงั เกตการณจดั การเรยี นการสอน
9) ประชมุ สรุปผลการสงั เกตชัน้ เรียน
10) สรปุ สงั เคราะหประเดน็ ทไ่ี ดเรยี นรูจากการจดั กิจกรรม
11) แลกเปล่ยี นเรียนรูรวมกันและเผยแพรสูส าธารณะและสรางเครือขายอยางตอเนื่อง

14. เทคนคิ หรอื เคลด็ ลบั ทจี่ ําเปนในการเสรมิ กระบวนการชมุ ชนแหง การเรียนรทู างวชิ าชพี (PLC)
1. ทกั ษะการฟง

18

2. เร่ืองเลา เรา พลัง
3. การวเิ คราะหป ญ หาและแนวทางการแกป ญ หา
4. AAR (After Action Review: AAR) ทบทวนผลการปฏบิ ตั งิ าน
5. ระดับการพัฒนาของผเู รียน
6. ICT

บทท่ี 3
การดําเนนิ การชุมชนการเรยี นรทู างวชิ าชพี (PLC)
ในสถานศึกษา สํานักงานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา

การดําเนินการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา สํานักงานคณะกรรมการ
การอาชีวศึกษา มีวัตถุประสงคเพ่ือใหผูบริหารสถานศึกษาและครูสามารถ นํากระบวนการชุมชนการ
เรียนรูทางวิชาชีพ (Professional Learning Community: PLC) ไปสูการปฏิบัติในสถานศึกษา
มีขน้ั ตอนในการดําเนินการตามกระบวนการชุมชนการเรยี นการเรียนรทู างวิชาชีพ(PLC) ประกอบดวย
ข้ันตอนตางๆ ดงั นี้

1. ดานการบริหารจัดการกระบวนการชุมชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)
ในสถานศกึ ษา ประกอบดวย

1. แตงตั้งคณะกรรมการขบั เคลอ่ื นกระบวนการ PLCของสถานศึกษา
2. ประชมุ คณะกรรมการขับเคลอ่ื นกระบวนการ PLC ในสถานศกึ ษา
3. จัดประชมุ สรางความรูความเขาใจใหกบั ครูในสถานศึกษาและผทู ีเ่ ก่ยี วขอ ง
4. สงเสริมสนบั สนุน กํากับติดตาม และรายงานผล
2. ดา นการดําเนนิ การชมุ ชนการเรียนรทู างวชิ าชีพ (PLC) ในสถานศกึ ษา
ประกอบดวย 7 ขนั้ ตอน ดงั น้ี
1. การรวมกลมุ ชมุ ชนแหง การเรียนรูทางวชิ าชพี (PLC)
2. วิเคราะหแ ละระบปุ ญหา/ส่ิงทีต่ อ งการพัฒนา
3. ออกแบบและจัดทาํ แผนการจัดการเรยี นรู/กจิ กรรม/นวัตกรรม
4. วิพากษ แลกเปล่ียนเรยี นรู และปรับปรุงแกไ ข
5. จัดการเรยี นรู /กิจกรรม /นวัตกรรม
6. ประเมนิ ผล/ สะทอนการจัดการเรียนร/ู กิจกรรม/นวัตกรรม
7. สรุปเผยแพรแ ผนการจดั การเรยี นร/ู กิจกรรม/นวัตกรรม

18

1. ดานการบริหารจดั การชุมชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC) ในสถานศกึ ษา

การขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา ในดานการ
บริหารจดั การของสถานศึกษา ใหส ถานศกึ ษาดําเนนิ การ ดงั นี้

1. แตงต้ังคณะกรรมการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
ในสถานศึกษา

สถานศึกษาแตงต้ังคณะกรรมการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ
(PLC) ระดบั สถานศกึ ษา รายละเอียดคําสั่งการแตงต้ังคณะกรรมการ ดังตัวอยางภาคผนวก ก เพ่ือให
ผูบริหารสถานศึกษาและครูสามารถนํากระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (Professional
Learning Community: PLC) ไปสูการปฏิบัติในสถานศึกษาได ตัวอยางคําส่ังแตงตั้งคณะกรรมการ
ภาคผนวก ก

2. ประชุมคณะกรรมการขบั เคลอ่ื นกระบวนการ PLC ในสถานศกึ ษา
ประชุมคณะกรรมการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ใน

สถานศึกษาเพื่อกําหนดนโยบาย แผนการดําเนินการ สงเสริมสนับสนุนการดําเนินการพรอมทั้งกํากับ
ติดตาม และรายงานผลการดาํ เนนิ การชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษาเพื่อใหครูใน
สถานศึกษา มีแนวทางการในปฏิบัติ เชน การกําหนดแบบฟอรมที่เปนมาตรฐานของสถานศึกษาบาง
แบบ (ตามตัวอยา งในภาคผนวกในแตละขั้นตอนของการดาํ เนนิ การ PLC ซ่งึ สามารถพิจารณาเลือกมา
กําหนดได) กําหนดปฏิทินการดําเนนิ การชุมชนการเรียนรูวิชาชีพ (PLC) ของสถานศึกษา รายละเอียด
การจัดทาํ ปฏทิ นิ ดังอยา งภาคผนวก ก

3. จัดประชมุ สรางความรคู วามเขาใจใหก ับครใู นสถานศึกษาและผทู ีเ่ กีย่ วของ
จัดประชุมครูในสถานศึกษาและผูท่ีเก่ียวของใหมีสรางความรูความเขาใจเก่ียวกับ

การขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา นโยบาย แผนการ
ดําเนินการ สงเสริมสนับสนุนการดําเนินการพรอมทั้งกํากับติดตาม และรายงานผลการดําเนินการ
ชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา สงเสริมสนับสนุนการดําเนินการพรอมท้ังกํากับ
ติดตาม และรายงานผลการดําเนินการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา วิธีการ
ดําเนินการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ของครู และอ่ืนๆที่เก่ียวของเพ่ือครูและสถานศึกษา
ดาํ เนินการชมุ ชนการเรยี นรทู างวชิ าชพี (PLC) ไดไ ปในทศิ ทางเดียวกนั และบรรลุวตั ถุ

4. สงเสริมสนับสนนุ กาํ กับติดตาม และรายงานผล

19

สถานศึกษาควรสงเสริม สนับสนุน อํานวยความสะดวก และใหคําแนะในการดําเนินการ
กระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ใหประสบความสําเร็จ เชน สนับสนุนดานการนํา
เทคโนโลยีสานสนเทศมาใชในการบันทึกขอมูล สรางแรงจูงใจกระตุนครูใหมีกําลังใจในการจัดทํา
รวมแกปญหา สนับสนุนการสรางความรูความเขาใจ หรือพัฒนาใหครูมีความรูในการสรางเคร่ืองมือ
หรือนวัตกรรมที่เกี่ยวของที่จําเปนในการดําเนินการกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
นอกน้ีใหสถานศึกษากํากับติดตาม และรายงานผลการดําเนินการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
ในสถานศึกษาเพอ่ื การพัฒนาปรับปรงุ ตอ ไป

2. ดานการดําเนินการชมุ ชนการเรยี นรทู างวชิ าชีพ (PLC) ในสถานศกึ ษา

ขน้ั ตอนท่ี 1 การรวมกลมุ ชมุ ชนแหง การเรียนรทู างวิชาชพี (PLC)
1.1 จาํ นวนและกลมุ บคุ คลทีร่ วมกลุม
การรวมกลุมชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) มาจาก ครู บุคลากรทางการศึกษา

ตัวแทนสถานประกอบการ ปราชญชาวบาน และผูเกี่ยวของ ที่มีความสนใจ คานิยม และมีความเช่ือใน
ทิศทางเดียวกนั โดยมกี ารรวมครูจาํ นวน 4-8 คน โดยลกั ษณะรวมกลุมครทู ําไดห ลายแบบ เชน

1) แผนกวชิ าเดียวกนั หรอื ใกลเ คยี งกนั และทํางานอยูในสถานศึกษาเดียวกนั
2) แผนกวิชาแตกตาง หลากหลาย แตสอนระดับเดียวกัน เชน ระดับ ปวช. ปวส.
ปรญิ ญาตรี แตทาํ งานอยใู นสถานศกึ ษาเดยี วกัน
3) แผนกวชิ าเดยี วกนั แตม ีครูมาจากสถานศกึ ษาทแ่ี ตกตางกนั ตัง้ แต 2 สถานศึกษา
การตดิ ตอ สือ่ สารอาจตองใชก ารสอ่ื สารผานระบบอิเล็กทรอนิกส
4) แผนกวชิ าแตกตา ง หลากหลาย แตสอนระดับเดียวกนั และอาจมาจากหลาก
หลายสถานศกึ ษา การตดิ ตอส่ือสารอาจตองใชการสื่อสารผา นระบบอเิ ล็กทรอนิกส
การรวมกลุมชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ สามารถเชิญบุคลากรทางการศึกษา ตัวแทน
สถานประกอบการ ปราชญช าวบาน และผเู กีย่ วขอ งเขารวมกลุมได

1.2 บทบาทของสมาชิกในกลมุ ชมุ ชนแหงการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)
บทบาทของสมาชิกในกลุมกระบวนการชุมชนแหงการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)

แบง ได ดังนี้
1) ผูอํานวยความสะดวก

20

- รกั ษาระดบั การมีสวนรวมของสมาชกิ
- ควบคมุ ประเด็นการพูดคยุ
- ย่วั ยุใหเกดิ การแลกเปลีย่ นเรยี นรูโดยใหท ุกคนแสดงความคิดเห็น
2) สมาชกิ
- เปด ใจรบั ฟง และเสนอความคิดเห็นอยางสรางสรรค
- รบั แนวทางไปปฏิบัติและนําผลมาเสนอ พรอมตอยอด
3) ผูบนั ทึก
- สรปุ ประเด็นการสนทนาและแนวทางแกป ญหา พรอ มบนั ทกึ Logbook
ในขนั้ ตอนนเ้ี มื่อรวมกลมุ ไดแ ลวใหด ําเนนิ การขอจดั ตั้งกลมุ ชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
โดยจดั ทาํ บนั ทึกถึงสถานศึกษาขอจดั ต้ังกลุมชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ตามแบบฟอรมตัวอยางใน
ภาคผนวก ก และตามชวงเวลาทส่ี ถานศึกษาตนสังกดั กําหนด และกําหนดนัดประชมุ เพื่อเร่ิมข้ันตอนที่ 2

ขัน้ ตอนท่ี 2 วเิ คราะหและระบุปญหา/ส่ิงท่ีตอ งการพัฒนา
เม่ือไดรับคําส่ังแตงต้ังกลุม PLC ใหกลุมสมาชิกใน PLC จัดประชุมโดยรวมกันดําเนินการ

ดงั น้ี
2.1 เลอื กบทบาทในกลมุ PLC
ใหสมาชิกกําหนดหรือเลือกวาใครจะเปนบทบาทใดในการการประชุมครั้งนี้ซ่ึง

ไดแก ผูอํานวยความสะดวก สมาชิก หรือ ผูบันทึก เมื่อไดกําหนดบทบาทหนาท่ีในการดําเนินการ
ประชมุ แลวใหสมาชิกดําเนนิ การตามบทบาทหนา ที่

2.2 คนหาปญหา หรอื สิ่งที่ตองพัฒนา
สมาชิกในกลุมรวมกันวิเคราะหสภาพปญหาการจัดการเรียนรู คุณภาพผูเรียน

สมรรถนะ หรือสิ่งท่ีตองการพัฒนาผูเรียน ไดแก ดานความรู ทักษะ และคุณลักษณะที่พึงประสงค
หรือวิเคราะหสภาพปญหาแบงออกเปนดานการจัดการเรียนการสอน ดานคุณลักษณะที่พึงประสงค
ดานวัตกรรมทางการศึกษา ดานอ่ืนๆเกี่ยวกับอาชีวศึกษา ดวยวิธีการที่หลากหลาย และสรุปเปน
ประเด็นปญหาหรือประเด็นที่จะพัฒนา พรอมเรียงลําดับสําคัญเพื่อนํามาแกไข หรือกําหนดเปน
เปาหมายของการดําเนนิ การพัฒนาคณุ ภาพผเู รยี น

2.3 หาสาเหตแุ ละแนวทางแกไข

21

นําประเด็นปญหาหรือประเด็นที่จะพัฒนาที่สําคัญมาศึกษาวิเคราะหหาสาเหตุ
ที่แทจริงของปญหา จากการกลุมอภิปราย เนนไปที่การสอน/การฝกปฏิบัติ/ของครูเปนอันดับแรก เชน
ผูเรียนขาดความรับผิดชอบ ผูเรียนขาดทักษะในการปฏิบัติ ผูเรียนขาดความคิดสรางสรรค
ซ่ึงเปนปญหาสําคัญรวมกันตอไปรวมกันหาแนวทางแกไข “ยึดปญหาของที่ผูเรียนเปนสําคัญ”
ใชประสบการณของครู งานวิจัย หรือแหลงอื่นๆ ที่มีการเสนอแนวทางไวแลว จากนั้นสรุปแนวทางการ
แกปญหาเรยี งความสาํ คัญตามบริบทของสถานศึกษา

2.4 สรุปผลการวเิ คราะหและระบปุ ญหา/ส่ิงที่ตอ งการพัฒนา แนวทางแกไข โดยสรุปลง
ในแบบบันทกึ การคน หาปญหา และแบบบนั ทกึ แนวทางแกป ญหารายละเอียดดงั ภาคผนวก ข

ในข้ันตอนท่ี 2 นี้ ครูที่เปนเจาภาพหลักในหัวขอปญหาที่เลือก จะเรียกวาเปน Model
Teacher สวนสมาชิกในทีมคนที่ไมไดเปนเจาภาพ เรียกวา Buddy Teacher โดยรวมกันระบุปญหา
แนวทางการแกปญหา ตามตัวอยางแบบบันทึกในภาคผนวก ข หลังจากนั้น ใหสมาชิกในทีมรวมกัน
กาํ หนดแผนปฏบิ ตั กิ ารชุมชนแหงการเรียนรทู างวชิ าชีพ (PLC) ตามรายละเอยี ดดงั ภาคผนวก ข

ข้นั ตอนที่ 3 ออกแบบและจัดทําแผนการจดั การเรยี นรู/กิจกรรม/นวตั กรรม
เม่ือเลือกปญหาในขั้นตอนที่ 2 ไดแลว ให Model Teacher จัดเตรียมแผนการจัดการ

เรียนรู/กิจกรรม/นวัตกรรม (แผนการจัดการเรียนรูใชตามที่สถานศึกษากําหนด) ท่ีนํามาใชในการ
แกปญหาหรือพัฒนาคุณภาพผูเรียน มาใหสมาชิกในกลุมรวมกันออกแบบและจัดทําแผนการจัดการ
เรียนรู/กิจกรรม/นวัตกรรม ในการแกปญหาหรือพัฒนาคุณภาพผูเรียนเพื่อใหเปาหมายในการ
แกปญหาหรือการพัฒนาบรรลุผลไดมากท่ีสุด และบรรลุวัตถุประสงคการเรียนรูดานความรู ทักษะ
และคุณลักษณะท่ีพึงประสงค หลังจากนั้นนําแนวทางการที่สรุปเพื่อใชแกปญหารวมกัน มาออกแบบ
แผนงาน แผนการสอน โดยคํานึงถึงวิธีการจัดการเรียนรูไดหลากหลายรูปแบบตามลักษณะปญหา
ลักษณะผูเ รียน และบริบทของสถานศึกษา ซง่ึ ในขัน้ ตอนนกี้ ลมุ PLC สามารถเชิญผูเชี่ยวชาญ ปราชญ
ชาวบาน บุคลากรในสถานประกอบการ บุคลากรทางการศึกษา ผูบริหาร หรือผูที่มีสวนเกี่ยวของ
มารว มใหคําแนะนาํ ในการออกแบบและจัดทาํ แผนการจดั การเรยี นร/ู กจิ กรรม/นวตั กรรม

ในขั้นตอนน้ีสามารถศึกษาตัวอยางหัวขอการเขียนแผนการสอน ดังตัวอยางในภาคผนวก ข
แบบเขียนแผนการสอน

22

ขนั้ ตอนที่ 4 วพิ ากษ แลกเปลยี่ นเรียนรู และปรับปรุงแกไ ข
4.1 สมาชิกรวมกันสะทอนคิด วิพากษ แลกเปลี่ยนเรียนรู ในแผนการจัดการเรียนรู/

กิจกรรม/นวัตกรรม ท่ีกลุมไดออกแบบไปแลวน้ัน มาพิจารณาถึงความเปนไปไดของการจัดกิจกรรม
การเรยี นรู ความเปนไปไดของโอกาส ความสําเร็จที่จะสามารถพัฒนาพฤติกรรมการเรียนรูของผูเรียน
ตามเปาหมายท่ีไดกําหนดรวมกันไวแลว รวมถึงความเปนไปไดของการเรียนรูที่จะบรรลุวัตถุประสงค
การเรยี นรเู ฉพาะตามสาระ ในคร้งั น้นั ๆ ดวย

4.2 ผลจากการรวมกันสะทอนคิดจากสมาชิกทุกคน จะถูกรวบรวมโดย Model
Teacher ในคร้ังนั้นมาประมวล สรุป และปรับปรุง แผนการจัดการเรียนรูใหมีความสมบูรณพรอม
ดําเนินการตอ ไป

กระบวนการสะทอนคิดตามขั้นตอนนี้ กลุม PLC สามารถเชิญผูเชี่ยวชาญ ปราชญ
ชาวบาน บุคลากรในสถานประกอบการ บุคลากรทางการศึกษา ผูบริหาร หรือผูท่ีมีสวนเก่ียวของ
มารว มสะทอ นคดิ วพิ ากษ แลกเปลย่ี นเรยี นรู แผนการจดั การเรียนร/ู กจิ กรรม/นวตั กรรม

การสะทอนคิด วิพากษ แลกเปล่ียนเรียนรู อาจใชการส่ือสารผานระบบอิเล็กทรอนิกส
จะทําใหการทํางานส่ือสารระหวางสมาชิกกลุมสะดวกรวดเร็วมากขึ้นแนวทางวิพากษสรุปประเด็น
การพิจารณา ดงั นี้

1) ความสอดคลอ งครอบคลุมของวตั ถุประสงค
2) กิจกรรมผูเรียนมีความเหมาะสม เปน ไปได และความสอดคลอ งวัตถุประสงค
3) กิจกรรมครูมีความเหมาะสม เปนไปได และความสอดคลองวตั ถปุ ระสงค
4) เทคโนโลยีและสอ่ื การสอนมคี วามเหมาะสม และความสอดคลอ งวัตถุประสงค
5) การวัดและประเมนิ ผลมีความถกู ตอ ง เหมาะสม ชัดเจนสอดคลองวตั ถปุ ระสงค
6) กจิ กรรมขั้นนํา มคี วามเหมาะสม เปน ประโยชน เปน ไปได
7) กิจกรรมข้ันสอน มคี วามเหมาะสม เปน ประโยชน เปนไปได
8) กจิ กรรมข้นั สรปุ มคี วามเหมาะสม เปนประโยชน เปน ไปได
ในขัน้ ตอนนสี้ ามารถดําเนินการตามแบบตวั อยา ง รายละเอียดดังภาคผนวก ข

23

ขนั้ ตอนที่ 5 จดั การเรียนรู /กิจกรรม /นวตั กรรม
หลังจากแผนการจัดการเรียนรู/กิจกรรม /นวัตกรรมไดรับการปรับปรุงจากการสะทอน

คิดของสมาชกิ กลุมแลว
5.1 ให Model Teacher นาํ สกู ารปฏิบตั กิ ารจัดกิจกรรมการเรยี นรูใ นหองเรียนจรงิ
5.2 ระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรูจะตองมีเพ่ือนสมาชิกในทีม (Buddy Teacher)

อยางนองหน่ึงคนหรือมากกวา รวมสังเกตการณกระบวนการปฏิบัติจริง (Learning Activities and
Observation)

การจัดกิจกรรมการเรียนรูโดยจะตองมีบันทึกภาคสนาม (Field Note) ของการสังเกต
การสอนอยา งเปนระบบ และควรตองมีการบันทึกเปนวีดิทัศนโดยเฉพาะชวงเวลาท่ีสําคัญของการจัด
กิจกรรมการเรยี นรูท้ังนีส้ ง่ิ ที่ควรตองบนั ทกึ ไวร ะหวางการสังเกตการสอน ควรประกอบดว ย

1) ขอมูลพ้ืนฐานของการจัดกิจกรรมการเรียนรู ไดแก แผนกวิชาที่สอน รายวิชา
เร่ือง กลมุ ผูเ รยี น วันที่ เวลาเริ่ม เวลาสิ้นสุด ลักษณะสภาพท่ัวไปของสถานท่ีจัดการเรียนรูอุปกรณส่ือ
สิ่งอาํ นวยความสะดวก ส่งิ รบกวน เปน ตน

2) บรรยากาศการเร่มิ ตนการเรยี นการสอน ปฏิสมั พนั ธร ะหวางครูกับผเู รียน
3) การจัดการเรียนรู เปนไปตามลําดับของแผนการจัดการเรียนรูหรือไม หากไม
เปนไปตามแผน อะไรเปนสาเหตุและครูดําเนินการอยางไรตอไป สงผลทําใหผูเรียนเกิดการเรียนรูท่ีดี
ข้นึ หรอื สับสน
4) มีผูเรียนที่แสดงพฤติกรรมวาไดเกิดการเรียนรูท่ีเปนไปตามเปาหมายของการ
เรียนการสอนบา งหรือไม และมีผเู รียนทแ่ี สดงวา ยังไมเกิดการเรียนรูตามเปาหมายบางหรือไม จํานวน
สัดสวนระหวางผูเรียนทง้ั สองกลุม เปนอยา งไร
5) ครูมีการดําเนินการอยางไรกับผูเรียนที่แสดงออกวาไดเรียนรูเร่ืองนั้นแลว และ
ครดู าํ เนินการ อยางไรกบั ผูเ รียนท่ียงั ไมส ามารถเรียนรเู รือ่ งนัน้ ได
6) ระหวางการจัดกิจกรรมการเรียนรู มีอะไรที่เปนการปฏิบัติท่ีดีควรรักษาไวและ
อะไรทเ่ี ปนจดุ ออนท่ีควรไดรบั การแกไ ขบา ง
รายละเอียดการสังเกตการสอน กาบันทึกหลังสอน แบบรายงานผลการสังเกตการสอน
ดังตวั อยางภาคผนวก ข

24

ขั้นตอนท่ี 6 ประเมนิ ผล/ สะทอ นการจดั การเรียนร/ู กจิ กรรม/นวตั กรรม
การประเมนิ ผล/ สะทอนการจัดการเรียนร/ู กจิ กรรม/นวัตกรรม ดาํ เนนิ การดังนี้
6.1 Model Teacher จัดประชุมรวมกับสมาชิกในกลุม PLC และนําหลักฐานตางๆ ใน

การจัดสอน เชน Google Class room บันทึกหลังการสอน วีดิโอบันทึก การสอน เปนตน นําเสนอ
ในการประชมุ

6.2 สมาชิกในกลุม PLC รว มกันอภิปรายต้ังคําถาม สะทอนคิดตอผลการจัดการเรียนรู/
กิจกรรม/นวัตกรรมการสอนที่นําไปใชแกปญหา โดยหาขอดี ขอดวย ผลการสอนบรรลุวัตถุประสงค
หรอื ไม ตองปรบั เพมิ่ ลด ในประเดน็ ใดโดยมงุ ตอบคําถามอยา งนอย 4 ประเดน็ คอื

2.1 ผเู รยี นไดเ รยี นรูและเกดิ พฤติกรรมตามเปาหมายท่ตี ้งั ไวมากนอยเทาใด
2.2 รูไดอยางไรวาผูเรียนเหลาน้ันเกิดการเรียนรูและ/หรือมีพฤติกรรมบรรลุตามเปาหมาย
นนั้ แลว
2.3 ผเู รยี นทไี่ มสามารถเรียนรูและยังไมบรรลุพฤติกรรมตามเปาหมาย จะทําอยางไร
กับผูเรียนกลุมนต้ี อ ไป
2.4 ผูเรียนท่ีเกิดการเรียนรูและบรรลุพฤติกรรมตามเปาหมายแลว จะทําอยางไร
ตอ ไปกับ ผเู รยี นกลมุ น้ี สมาชิกของกลุมตองรวมกันแสดงความคิดเห็นเพื่อใหครูที่เปนเจาภาพ สรุปผล
การจดั การเรียนรู ทีต่ อบคาํ ถามท้งั 4 ประเด็น รวมถึงส่ิงที่เปนแนวการปฏิบัติที่ดีและส่ิงที่เปนจุดออน
ทค่ี วรไดรับการปรบั ปรงุ ใน โอกาสตอไป
6.3 Model Teacher + Buddy Teacher + สมาชิกกลุม PLC รวมกันลงมติผลท่ี
ประชุม
6.4 Model Teacher สรุปรูปแบบ/วิธีการ/กิจกรรม ท่ีปรับปรุงแกไขแลวในขั้นตอนใช
แกป ญ หาท่ตี ามมตปิ ระชุม
สรุปผลรูปแบบวิธีการดําเนินการ Model Teacher ดําเนินการสรุปรูปแบบ/วิธีการ/
กจิ กรรม การสรปุ มี 2 แนวทาง ดงั นี้

1. หากกิจกรรมตามวิธีการ/นวัตกรรมที่กลุม PLC ปรับปรุงแลวนําไปทดลองใชแลว
หากไมสามารถแกปญหาไดตามวัตถุประสงคที่ตั้งไว ตองปรับปรุงตามมติท่ีของกลุม PLC แลวไปใช
ปฏิบัตกิ ารสอนในรอบใหม

25

2. หากกิจกรรมตามวิธีการ/นวัตกรรมที่กลุม PLC ปรับปรุงแลวนําไปทดลองใชแลว

บรรลตุ ามวัตถปุ ระสงคต้งั ไว สมารถนาํ มาทดลองใชในรอบท่ี 2 และ 3 แลวจึงนําไปเผยแพร

แนวทางการสะทอ นการจัดการเรียนรู/กจิ กรรม/นวตั กรรม
แนวทางการสะทอนการจดั การเรยี นร/ู กจิ กรรม/นวตั กรรม แบง เปน ประเด็นไดด งั นี้
1) ประเด็นดานผูเรียน
- คําตอบ คาํ พูด ปฏิกริ ิยา พฤติกรรม การแสดงออก หลักฐานผลงานตางๆที่แสดงถึง

ความรูความเขาใจ กระบวนการคิด กระบวนการเรียนรู และผลการเรียนตางๆของผูเรียน โดยเฉพาะ
อยางย่ิงที่แสดงถึงความรู ความคิด ความเขาใจที่ไมถูกตอง หรือผิดพลาด ความกระตือรือรน การมี
สวนรว ม

- การสังเกตผเู รยี นบางรายเปน รายบุคคลท่มี คี วามโดนเดน นาสนใจ (ท้ังในดานบวกและ
ดา นลบ)

- ตัวอยางของวิธีการที่ผูเรียนสรางความเขาใจผานการอภิปรายและกิจกรรม สังเกต
ความหลากหลายของวธิ กี ารท่ผี ูเรยี นใชแ กปญ หา

ฯลฯ
2) ประเดน็ ดานกจิ กรรม

- ลกั ษณะ ความเหมาะสม ประสทิ ธภิ าพของกิจกรรม ขนั้ ตอนของกระบวนการเรยี น
การสอน วิธีการสอน เทคนิคการสอนตางๆ ท้ังท่ีดี มีประสิทธิภาพและที่เปนปญหา/อุปสรรคตอการ
เรยี นรูของผเู รียน หรือไมเออื้ ตอ การเรียนรูเทา ทคี่ วร

- การจัดลาํ ดับขน้ั ตอนและความตอ เนือ่ งของกิจกรรม
- ความเหมาะสม สอดคลอ งของจุดประสงค กจิ กรรมการเรยี นรู และการวัดและ
ประเมนิ ผล
- การบรหิ ารจดั การช้ันเรยี น การจดั ชน้ั เรยี น วธิ กี ารคมุ ชนั้ เรียน หรือการจดั กลมุ เพื่อ
ทํากจิ กรรม
- กิจกรรมการเรียนการสอนสนับสนุนการมีปฏิสัมพันธ/การแลกเปล่ียนเรียนรู
ระหวา งผเู รียนกบั ผเู รียนและครูกบั ผูเรยี น
- กิจกรรมการเรียนรนู าํ ไปสูการพฒั นาความสามารถของผเู รยี น
- การกําหนดเวลาและโครงสรางเหมาะสมกับเน้ือหา บทเรียน ระดับความสามารถ
ของผเู รยี น
ฯลฯ

26

3) ประเด็นดานครู
- การใชคําถาม คําสั่ง คาํ อธิบาย หรือการใชส ือ่ ของครู
- ลาํ ดบั ขนั้ ตอนการนําเสนอประเด็นคาํ ถาม คาํ สง่ั หรือคาํ อธิบาย
- การเสริมแรงของครู
ฯลฯ

4) ประเด็นส่ือการสอน
- ความถูกตอง เหมาะสม มีประสิทธิภาพของส่ือกิจกรรม ใบงาน แหลงการเรียนรู

(ดานคณุ ภาพ)
- ความเพียงพอ เหมาะสมของส่ือ (ดา นปรมิ าณ)
ฯลฯ

5) ประเด็นดา นบรรยากาศ
- บรรยากาศการเรียนรูท่ีเกิดข้ึน สภาพแวดลอมของช้ันเรียน หรือสถานที่เรียนท่ีมี

ผลตอประสทิ ธภิ าพของการจดั การเรยี นการสอนและการเรยี นรขู องผเู รียน
- บรรยากาศของการยอมรบั ความคดิ เห็น คําถาม และการชว ยเหลือของผูเรยี น
- บรรยากาศของบทเรียนสงเสริมใหผูเรียนสรางความคิด คําถาม ขอคาดเดา และ/

หรือขอ เสนอ
ฯลฯ

6) จดุ แข็งจุดออนของการสอน
- ขอ ดี ขอ เดนในการจดั การเรียนการสอน
- ปญหาหรืออุปสรรคทม่ี ีตอการเรยี นรขู องผูเรียนซึ่งเหน็ ไดอยา งชัดเจน

ขั้นตอนท่ี 7 สรปุ ผลและเผยแพรแผนการจัดการเรยี นรู/กจิ กรรม/นวัตกรรม
สรุปผลเรียนรูจากการปฏิบัติการนําสูการวางแผนการจัดการเรียนรูรอบใหมตอไป

(Next Step) ครูท่ีเปนเจาภาพการจัดการเรียนรูจะตองนําผลสรุปท่ีไดรวบรวม บันทึกผลไวให
เรยี บรอ ยอยางเปน ทางการ โดยจะมีการดาํ เนนิ การอยางนอย 2 เปา หมาย คอื

7.1 บันทึกไวเพื่อเปนการพัฒนาการของการพัฒนาการจัดการเรียนรูสูเปาหมายที่ได
กําหนดไวรว มกัน (Goal) เพือ่ สะทอนวา กวาจะสามารถพฒั นาผเู รยี นใหบรรลุตามพฤติกรรมเปาหมาย
ไดน้ัน มีบทเรียนท่ีไดเรียนรูรวมกันอยางไรบาง สวนนี้จะเปนขอมูลสําคัญที่มีคุณคาอยางย่ิง และถือ
เปนงานวิจัยในช้นั เรยี นท่มี คี ณุ ภาพมาก ถา ผลยงั ไมบรรลุเปา หมาย สามารถรวมกันวเิ คราะหหาสาเหตุ

27

และปรับปรุงแผนการจัดการเรียนรู/กิจกรรม/นวัตกรรม และดําเนินการตามกระบวนการจนกวาจะ
บรรลุเปาหมาย เปน วงรอบตอ ๆไป

7.2 ผลที่ไดจากการสรุปจะตองนําไปสูการวางแผนการจัดการเรียนรูรอบใหมซึ่งเช่ือม่ัน
วาการ จดั การเรียนรูจ ะมีความแมน ตรงและมปี ระสทิ ธิภาพมากกวา เดมิ

การเรม่ิ ดําเนินการวงรอบใหมของการจัดกิจกรรมกลุมชุมชนการเรียนรูรวมกัน รอบท่ี 2
รอบท่ี 3 และรอบตอ ๆ ไป และทุก ๆ วงรอบ หากนํามารอยเรื่องอยางเปนระบบจะกลายเปน
พฒั นาการเรือ่ งเลาการพัฒนาการจัดการเรียนรูทมี่ คี วามเฉพาะเจาะจงของผูเรียนในสถานศึกษานั้น ๆ
ไดอยา งแจม ชดั เปนการสรปุ เผยแพรแ ผนการจัดการเรียนรู/ กิจกรรม/นวัตกรรมตอไป และการปฏิบัติ
ลักษณะเชนน้ีจะสรางความเขมแข็งของกลุมเรียนรูวิชาชีพมากยิ่งขึ้น และจะมีความเปน
“ครูมอื อาชีพ” มากข้ึน

การสะทอนคิด วิพากษ แลกเปล่ียนเรียนรู และการเผยแพรแผนการจัดการเรียนรู/
กิจกรรม/นวัตกรรม การแสดงหลักฐานในการดําเนินการสามารถเลือกชองทางส่ือสารในการับรูได
หลากหลายชองทาง เชน Line Facebook Google Classroom เอกสาร VTR Video หรือรูปแบบ
อนื่ ๆ

การจัดทํารายงานหลังจากดําเนินการครบวงรอบ PLC ตามท่ีกําหนดแลวใหจัดทํา
รายงานสรปุ เปนหลักฐานชน้ิ งานเพ่อื เผยแพรแ ละนําไปใชป ระโยชนตอไปดังตัวอยางในภาคผนวก ข

การบันทึก (Logbook) การดําเนินการชุมชนการเรียนรูวิชาชีพ (PLC) ต้ังแตขั้นแรกถึง
ข้ันสุดทายตองมีการบันทึก (Logbook) ซ่ึงสามารถออกแบบการบันทึกไดเอง เอาท่ีงาย สะดวก
มีหลักฐานตรวจสอบได ไมเกินหนึ่งหนาก็พอ อาจนําเสนอทาง Google Classroom Line หรือ
Facebook เอกสารหลักฐาน หรือรูปแบบอ่ืนๆ พรอมทั้งบันทึกในระบบที่กําหนดเพ่ือนําไปเชื่อมโยง
กับการจัดทาํ หลักฐานในการของมแี ละเลอ่ื นวิทยฐานะ

หมายเหตุ ข้ันตอนตามกระบวนการดังกลาว สามารถยืดหยุนไดตามบริบท แตควร
คาํ นึงถงึ การรวมมอื การแลกเปลีย่ นเรียนรู การสังเกต และการสะทอ น

การดําเนินการกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ของครูในสถานศึกษา
สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชีวศกึ ษา สรปุ เปน แผนภาพข้นั ตอนไดดงั น้ี

28

การบริหารจัดการ PLC การดาํ เนนิ การ PLC
ของผูบรหิ ารสถานศึกษา ของครู

แตงตั้งคณะกรรมการ รวมกลุม PLCและขอจดั ต้ังกลมุ

ประชุมคณะกรรมการ วิเคราะห/สิ่งท่ตี องการพัฒนา เริ่ม PLC
วงรอบท่ี 2
สรางความรูความเขา ใจ ออกแบบและจัดทําแผนการจดั การ และ
เรียนรู/กิจกรรม/นวตั กรรม วงรอบ 3
สง เสรมิ สนบั สนนุ ตอ ไป
จดั การเรียนรู /กิจกรรม จนครบ
กาํ กับ ติดตาม ประเมนิ ผล /นวตั กรรมในหองเรียนจรงิ วงรอบ
และรายงาน ทกี่ ําหนด
ประเมนิ ผล/ สะทอนการจัดการ แลวจึง
เรยี นรู/กจิ กรรม/นวัตกรรม สรุปผล
เผยแพร
ในวงรอบ
สุดทาย

สรุปผลการจัดการเรียนร/ู กจิ กรรม/
นวตั กรรม และเผยแพร

แผนภาพที่ : ข้ันตอนการดาํ เนินการกระบวนการชมุ ชนการเรียนรทู างวิชาชพี (PLC)
ในสถานศกึ ษา สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศกึ ษา

บทท่ี 4
การขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรทู างวชิ าชพี (PLC)

การสนับสนุน สงเสริมใหครูสามารถนํากระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) มาใช
เพือ่ ศึกษาหาทางแกปญ หาการจัดการเรยี นการสอนการพัฒนาคุณภาพผูเรียนหรือเพื่อสรางนวัตกรรม
การจัดการเรียนการสอนที่เหมาะสมไดตอเน่ืองและอยางยั่งยืน พรอมทั้งเกิดประสิทธิภาพและ
ประสิทธิผล สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา จึงไดกําหนดบทบาทหนาที่ของหนวยงานและ
สถานศึกษาในการขบั เคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวชิ าชีพ (PLC) ดังน้ี

4.1. สํานกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา
สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา มีบทบาทหนาท่ีขับเคลื่อนกระบวนชุมชนการ

เรียนรทู างวชิ าชพี (PLC) ดงั น้ี
1) กําหนดนโยบายการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)

ในระดบั สํานกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา ระดับสถาบนั การอาชีวศึกษา และระดับสถานศึกษา
2) กําหนดแผนงานและกลไกสนับสนุนการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทาง

วิชาชีพ (PLC) สูอาชีวศึกษาทุกระดับประกอบดวย ระดับสํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา
ระดบั สถาบนั การอาชีวศกึ ษา และระดบั สถานศกึ ษา

3) แตงตั้งคณะกรรมการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
ในระดับสาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา

4) สนับสนุน สงเสริม กํากับ ติดตาม การขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทาง
วิชาชีพ (PLC) ทกุ ระดับ

4.2 สาํ นกั พฒั นาสมรรถนะครแู ละบคุ ลากรอาชวี ศกึ ษา
สํานักพัฒนาสมรรถนะครูและบุคลากรอาชีวศึกษา มีบทบาทหนาที่ขับเคล่ือนกระบวน

ชมุ ชนการเรียนรทู างวชิ าชีพ (PLC) ดงั นี้
1) ศึกษา วิเคราะห กําหนดรูปแบบกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ของ

สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา พรอมทั้งจัดทําคูมือเพื่อเปนแนวทางใหสถานศึกษาและครู
นําไปดําเนินการ

2) จัดประชุมสัมมนาสรางความรูความเขาใจแนวทางการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการ
เรียนรทู างวิชาชพี (PLC) ในสถานศึกษา สังกัดสาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชีวศกึ ษา ใหสถาบันการ
อาชีวศึกษาและสถานศกึ ษา

29

3) สงเสริม สนับสนุน สรางแรงจูงใจ ในการดําเนินการกระบวนการชุมชนการเรียนรูทาง
วิชาชีพ (PLC) ในสถานศึกษา และครู เชน ยกยองเชิดชูเกียรติท่ีดําเนินการเปนแบบอยางได และ
นาํ ไปเผยแพรผ ลงาน

4) นิเทศ กํากับ ติดตาม ประเมินผลการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ
(PLC) ของสาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา

5) สรุปรายงานผลการดาํ เนนิ การขับเคลอื่ นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)

4.3 สถาบนั อาชวี ศกึ ษา
สถาบันอาชีวศึกษา มีบทบาทหนาที่ขับเคลื่อนกระบวนชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ

(PLC) ดังนี้
1) แตง ตง้ั คณะกรรมการขบั เคลอื่ นกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ PLC ในระดับ

สถาบนั การอาชีวศกึ ษา
2) กําหนดแผนงานการขบั เคลอื่ นกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ในสถาบัน

อาชีวศึกษา เช่ือมโยงนโยบายจากสํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษาเพื่อจัดทําแผนงานการ
ขับเคลอื่ นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ของสถาบันการอาชวี ศึกษา

3) สรางความรู ความเขาใจและแนวทางการปฏิบัติใหกับสถานศึกษาของสถาบันอาชีวศึกษา
4) สง เสริม สนับสนุน สรางแรงจงู ใจ ใหกบั ครใู นการดาํ เนนิ การกระบวนการ PLC
เชน สนบั สนนุ ดานการนําเทคโนโลยีสานสนเทศมาใชในการบันทึกขอมูล สรางแรงจูงใจกระตุนครูให
มกี ําลังใจในการจดั ทาํ รวมแกป ญหา สนับสนุนการสรางความรูความเขาใจ หรือพัฒนาใหครูมีความรู
ในการสรางเครื่องมือหรือนวัตกรรมที่เกี่ยวของที่จําเปนในการดําเนินการกระบวนการชุมชนการ
เรียนรทู างวชิ าชพี (PLC) ยกยองเชดิ ชเู กยี รติท่ดี ําเนินการเปน แบบอยางได และนาํ ไปเผยแพรผ ลงาน
5) กํากับ ตดิ ตาม และประเมินผล และรายงานผลการดาํ เนนิ การการขับเคล่ือนกระบวนการ
ชมุ ชนการเรยี นรูทางวิชาชพี (PLC) และเผยแพรผลงาน

3. สถานศกึ ษา
สถานศกึ ษา มีบทบาทหนาท่ีขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ

(PLC) ดงั น้ี
1) แตงตงั้ คณะกรรมการขับเคล่อื นกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ในระดับ

สถานศกึ ษา
2) จัดทาํ แผนงานการขบั เคล่อื นกระบวนการชุมชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC) ในสถาน

30

ศึกษาอาชวี ศึกษาควรประกอบดว ย
- แผนการใหความรู สรา งความเขา ใจ และแนวทางการปฏิบตั ใิ หกับบุคลากร ในสถาน

ศึกษาอาชีวศกึ ษา
- แผนการสรางทีม PLC ในสถานศึกษาที่สอดคลองกับบริบทของสถานศกึ ษา
- แผนการสรางเครอื ขายกับหนว ยงานอน่ื (ระดบั บุคคล/องคการ/หนวยงาน)
- แผนการสง เสรมิ สนับสนนุ และพัฒนาขาราชการครแู ละบคุ ลากรทางการศึกษา
- แผนการกํากับ ตดิ ตาม นเิ ทศ และประเมินผล
- จัดทําปฏิทินงานประจําภาคการศึกษาการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทาง

วชิ าชพี (PLC) ในสถานศกึ ษาอาชวี ศกึ ษา ปฏิทนิ งานประจําปก ารศึกษา
3) การขับเคล่ือนกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC) ในระดบั สถานศกึ ษา
- ใหค วามรู สรา งความเขา ใจ สรา งแรงจงู ใจ จดั ประชุมครู การอบรมเชิงปฏิบตั ิการ
- จดทะเบียนจดั ตัง้ ทมี PLC ในสถานศกึ ษา
- สมาชิก PLC ทําแผนปฏบิ ัติการของทีม
- สมาชิก PLC ดําเนินงานตามแผนปฏิบัติการพรอมทั้งบันทึกรองรอยลงใน Logbook

ตามลําดบั ข้ันของแตละวงรอบ
- สรุปรายงานผลการดําเนนิ งานของแตละภาคเรียน

4) นเิ ทศ กํากับ ติดตาม และประเมนิ ผลกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชพี (PLC)
- จดั ทาํ เคร่ืองมือ กํากับ ติดตาม นิเทศ และประเมินผลการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชน

การเรียนรูทางวชิ าชีพ (PLC) ในระดับสถานศกึ ษา
- คณะกรรมการ กํากับ ติดตาม นิเทศ และประเมินผลการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชน

การเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ในระดับสถานศกึ ษา
5) เรงรัด ติดตาม และสนับสนุน ใหขาราชการครูและบุคลากรทางการศึกษาประสบ

ความสําเร็จในการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรยี นรูท างวชิ าชีพ (PLC) ในระดบั สถานศึกษา
6) สรุปรายงานผลการดําเนินการขบั เคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรทู างวชิ าชพี (PLC)
- ใหขาราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา รายงานผลการดําเนินการ PLC พรอม

Logbook เปนรายบุคคลตอ ผูบรหิ ารสถานศึกษา
- คณะกรรมการกํากับ ติดตาม นิเทศและประเมินผลการขับเคลื่อนชุมชนการเรียนรูทาง

วิชาชีพ (PLC) ระดับสถานศึกษาอาชีวศึกษา จัดทําสรุป และรายงานผลการดําเนินการติดตามการ
ขับเคล่อื นกระบวนการชุมชนการเรียนรทู างวชิ าชีพ (PLC) ในสถานศกึ ษา

31

- สถานศึกษารายงานผลการดําเนินการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทาง
วิชาชีพ (PLC) ตอสํานักพัฒนาสมรรถนะครูและบุคลากรอาชีวศึกษา สํานักงานคณะกรรมการ
การอาชีวศกึ ษา

7) กิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู ถอดบทเรียน และยกยองเชิดชูเกียรติการขับเคล่ือน
กระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวชิ าชพี (PLC)

- สถานศกึ ษาจดั กจิ กรรมแลกเปลย่ี นเรยี นรู (Show & Share) การขบั เคล่ือนกระบวน

การชมุ ชนการเรยี นรูทางวชิ าชพี (PLC) สูสถานศึกษาอาชวี ศึกษาที่สอดคลองกบั บรบิ ทของสถานศกึ ษา

- ยกยองเชดิ ชูเกยี รตขิ าราชการครแู ละบุคลากรทางการศกึ ษา ทีส่ ามารถเปน แบบอยางได
และเผยแพรด วยวิธีการท่หี ลากหลาย

เครอื่ งมอื ในการประเมินผลการขับเคลื่อนชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) มีตัวอยางแบบ
ประเมินโครงการที่ดําเนินการผานกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ของสํานักงาน
คณะกรรมการการอาชีวศึกษา และแบบประเมินกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)
ของสถานศึกษา สังกดั สํานกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา รายละเอยี ดดงั ภาคผนวก ค

จากรายละเอียดการขับเคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) สรุปเปน
แผนภาพบทบาทหนาท่ีของ สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) สํานักพัฒนาสมรรถนะครู
และบุคลากรอาชีวศึกษา (สสอ.) สถาบันอาชีวศึกษา และสถานศึกษาในการขับเคล่ือนกระบวนการ
ชมุ ชนการเรียนรูท างวิชาชีพ (PLC) ดงั นี้

32

แผนภาพท่ี 3 : บทบาทหนา ที่แนวทางการขับเคล่อื นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรูท างวิชาชพี (Professional
Learning Community : PLC)

33

บรรณานกุ รม

นายมนตรี แยมกสิกร (2560). ชมุ ชนการเรยี นรวู ิชาชีพ: ความทาทายตอการเปลีย่ นตนเองของครู
Professional Learning Community: Challenges in Self-Development of
Teachers. กรงุ เทพมหานคร

สํานักงานขาราชการครแู ละบุคลากรทางการศึกษา.(2560).การปรบั ปรุงมาตรฐานตาํ แหนงและ
มาตรฐานวทิ ยฐานะของขา ราชการครูและบุคลากรทางการศึกษาสายงานการสอน.
หนงั สอื เวยี นทีศ่ ธ 0206.4/ว 20 วนั ที่ 5 กรกฎาคม 2560.

สํานกั งานขา ราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา.(2560).หลกั เกณฑและวิธกี ารใหขาราชการครู
และบุคลากรทางการศกึ ษาตาํ แหนงครูมวี ทิ ยฐานะและเลือ่ นวทิ ยฐานะ.หนงั สอื เวียนที่
ศธ 0206.3/ว 21 วันท่ี 5 กรกฎาคม 2560.

สาํ นักงานขาราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา.(2560).หลักเกณฑแ ละวธิ ีการพัฒนาขา ราชการ
ครแู ละบุคลากรทางการศึกษาสายงานการสอน.หนงั สอื เวยี นที่ ศธ 0206.7/ว 22 วนั ที่ 5
กรกฎาคม 2560.

ศ.นพ.วจิ ารณ พานชิ .(2559).บันเทิงชีวิตครู...สูช มุ ชนการเรียนรู.กรงุ เทพฯ: มลู นธิ ิสยามกัมมาจล
.(2554).วถิ สี รางการเรียนรเู พ่อื ศษิ ยในศตวรรษที่ 21. กรงุ เทพฯ: ตถาตา

0 พลบั ลิเคชน่ั จํากดั .
Senge (2006). The Fifth Discipline Field Book : Strategies and Tools for Building a

Learning Organization. New York : Doubleday.
Sergiovanni, T. (1994). Building community in schools. San Francisco, CA: Jossey

Bass.

ภาคผนวก

35

ภาคผนวก ก

- ตัวอยา งแบบคาํ สัง่ แตง ตง้ั คณะกรรมการขับเคล่อื นกระบวนการชุมชนการ
เรียนรทู างวิชาชีพ (PLC) ในสถานศกึ ษา

- ตวั อยา งปฏทิ นิ การดําเนินงานชุมชนการเรียนรูท างวชิ าชพี (PLC)

36

ตัวอยา งคําสัง่ แตงตัง้

คาํ สงั่ วิทยาลยั ...............

ที.่ ............../๒๕๖๑

เรือ่ ง แตงต้งั คณะกรรมการขับเคลื่อนกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC)

ระดับสถานศกึ ษา ประจําปก ารศึกษา....................

------------------------------------------------------------------------

เพอื่ ใหการขบั เคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวชิ าชีพ (PLC) ระดับสถานศกึ ษา ของวิทยาลยั ..........................

จึงแตงตัง้ คณะกรรมการขบั เคลอื่ นกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ระดับสถานศึกษา ประจําปก ารศึกษา ๒๕๖๑ มีรายละเอยี ดดงั น้ี

1. คณะกรรมการอาํ นวยการ

1.1 ผอู ํานวยการ ประธานกรรมการ

1.2 รองผอู ํานวยการฝาย กรรมการ

1.3 รองผอู ํานวยการฝาย กรรมการ

1.4 รองผอู ํานวยการฝาย กรรมการ

1.5 รองผอู าํ นวยการฝายวชิ าการ กรรมการและเลขานุการ

มีหนาทดี่ งั นี้

ใหการอาํ นวยการ ใหคาํ ปรึกษา แนะนํา สนับสนุน และแกปญหาตาง ๆ เพือ่ ใหก ารดาํ เนินงานขับเคล่อื นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ของสถานศึกษา

สาํ เรจ็ ลลุ วงเปนไปดวยความเรยี บรอ ย

2. คณะกรรมการดาํ เนนิ งานขบั เคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรทู างวิชาชพี (PLC)

2.1 รองผูอาํ นวยการฝายวชิ าการ ประธานกรรมการ

2.2 กรรมการ

2.3* หัวหนา งานพฒั นาหลกั สูตรการสอน กรรมการและเลขานุการ

มีหนา ที่ดังน้ี

1. จดั ทําแผนการใหค วามรู สรางความเขา ใจ และแนวทางการปฏิบตั ใิ หกบั บคุ ลากรในสถานศกึ ษาอาชีวศึกษา

2. จัดทาํ แผนการสรางทีม PLC ในสถานศกึ ษาท่ีสอดคลองกับบรบิ ทของสถานศึกษาล3.0จดั ทาํ แผนการสรา งเครือขาย PLC รว มกับหนว ยงานอ่นื

3. กาํ หนดปฏทิ ินงานการขบั เคล่ือนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ของสถานศึกษาทง้ั แบบรายปการศกึ ษาและรายภาคการศกึ ษา

4. จัดการประชมุ /อบรมเชงิ ปฏิบัตกิ ารเพื่อชี้แจงนโยบาย ใหความรู สรา งความเขาใจ และแนวทางการปฏบิ ตั ิใหกับครูในสถานศกึ ษาอยางนอ ย ภาคเรียนละ ๑ ครง้ั

5. รบั จดทะเบยี นและออกประกาศการจดั ตงั้ ทมี PLC ของสถานศกึ ษาในแตล ะภาคการศกึ ษา

6. ประสานความรวมมอื ในการสรา งเครอื ขา ย PLC รว มกบั หนว ยงานอื่น

7. ใหค วามชวยเหลอื สนับสนุนทีม PLC ท่ีไดป ระกาศจัดตั้งแลวใหส ามารถดําเนินงานตามกระบวนการชุมชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC) ไดตามแผนปฏบิ ัติการของแตล ะทีม

8. จัดทาํ รายงานสรปุ ผลการขบั เคลือ่ นกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรูทางวชิ าชพี (PLC) ของสถานศึกษา

3. คณะกรรมการสง เสรมิ สนบั สนุน และพฒั นากระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)

3.1 รองผูอาํ นวยการฝา ยบริหารทรัพยากร ประธานกรรมการ

3.2 กรรมการ

3.* หวั หนางานบคุ ลากร กรรมการและเลขานกุ าร

มีหนาท่ีดงั น้ี

1. จดั ทําแผนการสงเสริม สนบั สนุน และพฒั นาขาราชการครแู ละบคุ ลากรทางการศึกษาใหไดร บั สิทธปิ ระโยชนจากการมีสวนรว มในชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ ตามหนงั สอื

สํานกั งาน ก.ค.ศ. ท่ี ศธ ๐๒๐๖.๓/ว ๒๑ ลงวันที่ ๕ กรกฎาคม ๒๕๖๐

2. ใหการสง เสรมิ สนบั สนุน และพฒั นาขา ราชการครูและบุคลากรทางการศกึ ษาตามแผนที่กาํ หนด

4. คณะกรรมการกํากบั ตดิ ตาม นเิ ทศและประเมนิ ผลกระบวนการชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ (PLC)

4.1 รองผูอาํ นวยการฝายวชิ าการ ประธานกรรมการ

4.2 กรรการ

4.* หัวหนา งานวัดผลฯ กรรมการและเลขานุการ

มหี นาทด่ี งั น้ี

1. จดั ทําแผนการกํากับ ตดิ ตาม นเิ ทศ และประเมินผลกระบวนการชมุ ชนการเรียนรูทางวชิ าชีพ (PLC) ของสถานศกึ ษา

2. จัดทําเคร่อื งมือกาํ กับ ติดตาม นเิ ทศ และประเมินผลการขับเคลือ่ นกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวิชาชีพ (PLC) ในระดบั สถานศกึ ษา

3. ใหค ําแนะนาํ ใหความชว ยเหลอื และสนับสนนุ ใหขาราชการครแู ละบุคลากรทางการศกึ ษาประสบความสําเร็จในการขบั เคลอ่ื นกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวชิ าชีพ

(PLC) ในระดับสถานศึกษา

4. กาํ กบั ตดิ ตาม นเิ ทศ และประเมนิ ผลการขับเคลอื่ นกระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวิชาชพี (PLC)

5. ตรวจ/รบั รองเวลาการมสี วนรวมในชุมชนการเรยี นรูทางวชิ าชีพ ตามหนังสือสาํ นักงาน ก.ค.ศ. ที่ ศธ ๐๒๐๖.๓/ว ๒๑ ลงวนั ท่ี ๕ กรกฎาคม ๒๕๖๐ ใหกบั สมาชิกทีม PLC

เปน รายบุคคลเมอื่ สนิ้ ภาคการศึกษา

37

ปฏิทินการดําเนนิ งานชมุ ชนการเรียนรวู ิชาชีพ (PLC)

วิทยาลัย....................................

ภาคเรียนท่ี............ปก ารศกึ ษา...................

ชว งเวลา กิจกรรม ผูรับผดิ ชอบ

กอ นเปดภาคเรียน - แตง ต้งั คณะกรรมการขบั เคลอื่ น ฝา ยบรหิ าร/คณะกรรมการฯ

กระบวนการชุมชนการเรยี นรูทางวชิ าชีพ

(PLC) ระดับสถานศึกษา

- ประชุมคณะกรรมการฯ

- จดั ทําปฏทิ ินการดาํ เนนิ การงานชุมชนการ

เรียนรวู ชิ าชีพ (PLC)

สปั ดาหท่ี 1 - 2 - ประชุมครูทัง้ วิทยาลัย ใหความรู สรา ง - ฝา ยบริหาร/คณะกรรมการฯ
ความเขา ใจ สรา งแรงจูงใจ
- รวมกลุม เพอื่ จดั ต้ังกลมุ PLC - ครใู นสถานศึกษา
- ขอจดั ตั้งกลุม และจดทะเบยี นจดั ตง้ั กลมุ - ครตู วั แทนกลุม/คณะกรรมการฯ
PLC

สัปดาหท ี่ 3 – 4 - ประชมุ กลุม PLC วิเคราะหปญ หา - กลุม PLC
- จัดทําแผนปฏบิ ตั ิการ PLC รายกลมุ - Model Teacher รวมกบั สมาชิกในกลุม
PLC
สัปดาหท ี่ 4 - 5 ปฏบิ ัตกิ าร PLC วงรอบท่ี 1
- Model Teacher
สัปดาหท ่ี 5 - 8 ปฏิบตั ิการ PLC วงรอบท่ี 2 - สมาชกิ กลุม PLC คณะกรรมการกาํ กับ
ติดตาม นเิ ทศและประเมินผล
สัปดาหที่ 8 - 11 ปฏบิ ัติการ PLC วงรอบที่ 3
- Model Teacher
สัปดาหท่ี 14 – 16 สรุปรายงานผล - สมาชกิ กลมุ PLC/คณะกรรมการกํากบั
ตดิ ตาม นเิ ทศและประเมินผล

- Model Teacher
- สมาชกิ กลมุ PLC/คณะกรรมการกํากบั
ติดตาม นิเทศและประเมนิ ผล

Model Teacher

สัปดาหท ่ี 17 เผยแพรกจิ กรรม/ชน้ิ งาน/นวัตกรรม Model Teacher

38

ประกาศวทิ ยาลยั ...............
เรือ่ ง การจัดต้ังกลุมชุมชนการเรยี นรวู ิชาชีพ (PLC)

กลุมท่.ี ...................
สาขาวิชา................. ประจาํ ภาคเรียนที่.................ปการศึกษา............

------------------------------------------------------------------------
ดวยคณะกรรมการขับเคลื่อนกระบวนการชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ระดับ
สถานศึกษา ประจําปการศึกษา ๒๕๖๑ ไดรับจดทะเบียนการจัดตั้งกลุมชุมชนการเรียนรูวิชาชีพไว
แลว วทิ ยาลยั ฯ จึงออกประกาศใหทราบดังนี้
1. กลุม ชุมชนการเรยี นรวู ิชาชพี ลาํ ดับที่ ................ ประจาํ ภาคเรยี นที่ ............/............
2. กลมุ ชมุ ชนการเรียนรวู ิชาชพี สาขาวิชา.................................................................
3. สมาชิกกลุม

3.1………………………………………………………………………………………..........................
3.2………………………………………………………………………………………..........................
3.3………………………………………………………………………………………..........................
3.4………………………………………………………………………………………..........................
4. ผเู ชยี่ วชาญประจาํ กลุม.............................................................................................
5. ผบู รหิ าร...................................................................................................................
6. สถานท่ีประชุมกลุม หอง..................................อาคาร...........................................
7. วนั เวลาประชุมกลมุ วัน.....................................เวลา.............................................

จึงประกาศมาเพื่อทราบโดยท่ัวกนั
ประกาศ ณ วนั ท่ี...........................................

(.....................................)
ผอู ํานวยการวทิ ยาลยั ...............................................

ภาคผนวก ข

ตัวอยา งและรปู แบบ

- แบบคํารอ งขอจดั ตั้งกลุมชมุ ชนการเรียนรูท างวิชาชีพ (PLC)
- แบบบนั ทึกการคนหาปญ หา
- บันทึกแนวทางแกป ญ หา
- แผนปฏบิ ัตกิ ารชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (Professional Learning

Community Action Plan: PLC-AP)
- แบบเขียนแผนการสอน
- ตัวอยางแบบประเด็นการแลกเปลี่ยนเสนอแนะเพ่อื การนําเสนอแผนการสอน/

กจิ กรรมการสอน
- แบบสังเกตการสอน
- บนั ทึกหลงั การสอน
- ตัวอยา งประเดน็ การสะทอนผลการสอน /ฝกปฏบิ ัติ /กิจกรรม
- แบบสรปุ การดาํ เนินการงาน รูปแบบ/วิธกี าร/กิจกรรม (สําหรบั ผสู งั เกตการสอน)
- แนวทางการเขยี นแผนการดาํ เนินงาน PLC สําหรบั 3 วงรอบ

- ตวั อยางรายงานผลการพัฒนาคุณภาพการจดั การเรียนรดู ว ยกระบวนการเรียนรู

ทางวชิ าชีพ

40

แบบคาํ รองขอจดั ต้ังกลุมชมุ ชนการเรยี นรทู างวชิ าชพี (PLC)
วิทยาลยั ....................................

วนั ท่ี.......................................
เรื่อง ขอจดั ตง้ั กลมุ ชุมชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC) ประจาํ ภาคเรยี นที่ ......../๒๕๖๑
เรยี น ประธานคณะกรรมการดําเนนิ งานขบั เคลอ่ื นชมุ ชนการเรียนรูทางวิชาชีพ (PLC)

ดว ยขาพเจา ...........................................ตาํ แหนง ครู สาขาวชิ า........................................
มคี วามประสงคข อจดทะเบียนจัดตง้ั กลุมชุมชนการเรยี นรวู ิชาชพี (PLC) ประจาํ ภาคเรียนท่ี ....../........
มรี ายละเอียดดงั นี้

1. กลุมชมุ ชนการเรยี นรูวิชาชพี สาขาวชิ า.................................................................
2. สมาชกิ กลมุ

2.1.........................................................................................................................
2.2.........................................................................................................................
2.3.........................................................................................................................
2.4...........................................................................................................................
3. ผเู ชี่ยวชาญประจํากลมุ ...............................................................
4. สถานทป่ี ระชมุ กลุม หอง......................อาคาร.........................
5. วนั เวลาประชุมกลุม วัน..........................เวลา...........................

จึงเรียนมาเพื่อทราบและพจิ ารณา
(.....................................)

ตาํ แหนง...........................................
ผอู ํานวยความสะดวกกลมุ PLC
ความเหน็ หวั หนา แผนกวิชา..................................................................
ลงชอื่ ...........................................
(..................................................)
หวั หนา แผนกวชิ า.......................
ประธานคณะกรรมการดาํ เนนิ งานขับเคลื่อนชุมชนการเรียนรูวิชาชีพ
.............................................................................
ลงช่อื ...........................................
(..................................................)

41

แบบบนั ทึกการคน หาปญหา

วันท่ี..........................................................................สถานที.่ ........................................................

เวลาเริ่ม...........................น. เวลาส้ินสดุ .......................น.

จํานวนผูเขา รวม………………………..คน

รายชอ่ื สมาชกิ กลุม PLC รายชอ่ื สมาชกิ กลุม PLC (Buddy teacher /ครูรุนพ่ี (Senior teacher)/
ผูอํานวยการ/รองผูอํานวยการ ผเู ชีย่ วชาญ (Expert) ปราชญทอ งถ่นิ (ถา ม)ี )
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

ปญหา สาเหตุของปญ หา ลําดับความสาํ คญั

สรปุ ปญหาดานการเรียนรขู องนักเรียนทก่ี ลุมคัดเลือก
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

ลงชอ่ื ………………………..……………..……………………
(…………………………………………………………)

ตําแหนง .......................................................................
ผูบันทึกกลมุ PLC

42

บันทึกแนวทางแกปญ หา

วันที่..........................................................................สถานท่ี.........................................................

เวลาเรม่ิ ...........................น. เวลาสิ้นสุด.......................น.

จาํ นวนผูเขา รวม………………………..คน

รายชื่อสมาชกิ กลมุ PLC (Buddy teacher /ครูรนุ พี่ (Senior teacher)/ ผอู ํานวยการ/รอง
ผูอํานวยการ ผูเช่ียวชาญ (Expert) ปราชญทอ งถน่ิ .(ถามี))
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

ปญหาดานการเรียนรูของนักเรียนที่กลมุ PLC คดั เลอื ก
ชอ่ื ปญหา.................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
แนวทางการแกปญ หา............................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
วตั ถุประสงค...........................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
แนวทางการดาํ เนนิ งาน………………………………………………………………….....………………………………………
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
การวดั และประเมินผล………………………………………….…………………………………………….......……………….
................................................................................................................................................................
ประโยชนท ่ีจะไดรบั .................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

ลงช่อื ………………………..……………..……………………
(…………………………………………………………)

ตําแหนง.......................................................................
ผูบนั ทึกกลมุ PLC

43

แผนปฏบิ ตั กิ ารชมุ ชนการเรียนรูท างวชิ าชีพ
(Professional Learning Community Action Plan: PLC-AP)

ชื่อกลุม ..........................................................................สังกัด....................................................

1. ชือ่ -นามสกลุ (Model teacher) ……………………………………………………………………….………….
2. สถานศึกษา …………………………………….……………. แผนกสาขาวิชา……………………………………
3. รายชื่อสมาชิกกลมุ PLC (Buddy teacher /ครรู นุ พ่ี (Senior teacher)/ ผูอาํ นวยการ/รองผอู ํานวยการ

ผเู ชยี่ วชาญ (Expert) ปราชญท องถิ่น.(ถาม)ี
..................................................................................................................................................
ประเดน็ ปญ หาทเี่ ลอื กนาํ มาเปน เปา หมาย................................................................................
แผนปฏิบัตกิ าร คร้งั ที่ (วงรอบ).......... (_____/_____/_____ - _____/_____/_____)

ลาํ ดับ กจิ กรรม บทบาท วัน เดือน ป

1 ประชุมรว มกนั พิจารณาเลอื กปญ หาเปาหมาย และ สมาชิกในกลมุ _____/_____/_____

รว มกนั หาแนวทางในการแกปญหา (ประมาณ 60 นาที)

2 จดั ทาํ แผนปฏบิ ตั กิ ารชมุ ชนการเรยี นรทู างวิชาชีพ Model teacher _____/_____/_____

(PLC) รว มกบั สมาชกิ ในกลุม (ประมาณ 30 นาที)

3 ออกแบบกจิ กรรมการแกปญหา Model teacher และ _____/_____/_____

(แผนการสอน/แบบฝก/กจิ กรรม) สมาชิกในกลุม (ประมาณ 120 นาท)ี

4 แลกเปลยี่ นเสนอแนะ สะทอน สมาชิกในทมี และ _____/_____/_____

แผนจดั กิจกรรมหรอื แผนการสอน สมาชิกในกลมุ (ประมาณ 30 นาท)ี

5 สรุป สังเคราะหผลการวพิ ากษ สะทอ นคิดและ Model teacher _____/_____/_____

ปรบั ปรงุ แผนการสอน/แบบฝก/กจิ กรรม ฉบบั ใหม (ประมาณ 30 นาที)

6 ลงมือปฏิบตั ิการสอน/ฝก/จัดกจิ กรรม Model teacher _____/_____/_____

(ประมาณ 120 นาที)

7 สงั เกตการสอนในชั้นเรียน สมาชิกในทีม _____/_____/_____

(ประมาณ 120 นาที)

8 ประชมุ สะทอ นผลตอ การสงั เกตชน้ั เรยี น สมาชกิ ในทีม _____/_____/_____

(ประมาณ 120 นาที)

9 สรปุ สงั เคราะหการเรียนรจู ากสมาชิกในทีม Model teacher _____/_____/_____

จดุ ออน จดุ เดน ของการดาํ เนนิ การ (ประมาณ 30 นาที)

10 สรุป รปู แบบทีป่ รับปรุงจากบทเรยี นทไี่ ดทดลองใช Model teacher _____/_____/_____

แลว แลวลองปฏบิ ตั ิการสอนในรอบใหม (ประมาณ 30 นาท)ี

หมายเหตุ ดําเนินการปรับปรุง วนซ้ํา ปฏิบัติจนสําเร็จตามวัตถุประสงค จึงนําออกเผยแพร โดยข้ันตอนตามกระบวนการ และ

ระยะเวลาดังกลาว สามารถยดื หยนุ ไดตามบริบท แตควรคํานึงถงึ การรวมมอื การแลกเปลี่ยนเรยี นรู การสังเกต และการสะทอ น

44

ลงชอ่ื ………………………………………………………..…..
(…………………………………………………………)

ตําแหนง.......................................................................

ผูบันทึกกลมุ PLC

แผนการสอน

สัปดาหท ่.ี ..........
ชื่อวชิ า.............................................................................................................................................รหสั วชิ า.....................
แผนกวิชา...........................................................วันทีส่ อน...................................... หนวยที่..................
รายการสอน……………………………....................................................................จาํ นวน ….......….. ชั่วโมง
ภาคทฤษฎี.....................................................นาที ฝก ปฏิบัต.ิ ..................................................นาที
ภาคเรยี นท.่ี ................ปการศกึ ษา...........................
จาํ นวนผเู รียน ชั้น....................กลมุ .............จาํ นวน..........คน เขาเรียน..........คน ขาดเรียน..........คน

ชัน้ ...................กลมุ ..............จาํ นวน............คน เขา เรยี น..........คน ขาดเรยี น..........คน

1. วัตถุประสงคเ ชิงพฤตกิ รรม
1.1..........................................................................................................................................................
1.2..........................................................................................................................................................
1.3..........................................................................................................................................................

2. ความรแู ละทักษะเดิม
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
3. สอ่ื การสอน

[ ] เอกสารประกอบการสอน
[ ] แผน ใสประกอบหวั ขอการสอน
[ ] ใบงานการทดลอง
[ ] วดี ิทศั น
[ ] ของจริง

45

[ ] อ่ืนๆ โปรดระบุ เชน Power point ประกอบการสอน สื่อโซเชียล
4. การบา น / การมอบหมายงาน

[ ] การบา น

[ ] การมอบหมายงาน ใบงาน เรือ่ ง การเตรียมหัวเช้ือขาวฟา ง

[ ] อ่นื ๆ
กระบวนการสอน
ข้นั ที่ 1 การนาํ เขา สูบทเรยี น
วิธีการ ...................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
ขน้ั ที่ 2 ขั้นสอน /ฝกปฏบิ ัติ
วิธีการ…………………………………………………………………………………………………………………………………..
..............................................................................................................................................................

................................................................................................................................................................

................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
ขน้ั ท่ี 3 การสรุปและทบทวนบทเรียน
วิธีการ……………………………………………………………………………………………………………………………………
..............................................................................................................................................................
ขั้นท่ี 4 การประเมนิ ผล
4.1.........................................................................................................................................................
4.2..........................................................................................................................................................

4.3..........................................................................................................................................................

ลงช่ือ................................................ผูสอน ลงช่อื ................................................หวั หนา แผนก
(................................................) (........................................)
.........../.........……/...............
.........../.........……/...............

46

ตัวอยา งแบบประเด็นการแลกเปล่ียนเสนอแนะเพือ่ การนําเสนอแผนการสอน/กจิ กรรมการสอน

1) ความสอดคลอง ครอบคลมุ ของวัตถปุ ระสงค
ขอ เสนอแนะเพิม่ เตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
2) กิจกรรมนกั เรียนมคี วามเหมาะสม เปนไปได และความสอดคลองวตั ถุประสงค
ขอ เสนอแนะเพมิ่ เตมิ .....................................................................................................
......................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................
3) กจิ กรรมครูมีความเหมาะสม เปนไปได และความสอดคลองวตั ถุประสงค
ขอเสนอแนะเพิ่มเติม....................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
4) เทคโนโลยแี ละส่ือการสอนมีความเหมาะสม และความสอดคลอ งวตั ถุประสงค
ขอเสนอแนะเพิ่มเตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................
5) การวัดและประเมนิ ผลมคี วามถูกตอง เหมาะสม และชดั เจนสอดคลองวตั ถปุ ระสงค
ขอเสนอแนะเพ่มิ เตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................
6) กจิ กรรมข้ันนํา มีความเหมาะสม เปน ประโยชน เปน ไปได
ขอเสนอแนะเพิม่ เตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
7) กจิ กรรมขัน้ สอน มีความเหมาะสม เปน ประโยชน เปน ไปได
ขอเสนอแนะเพ่มิ เตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................
8) กจิ กรรมขน้ั สรุป มคี วามเหมาะสม เปน ประโยชน เปนไปได
ขอ เสนอแนะเพิม่ เตมิ ....................................................................................................
......................................................................................................................................................

47

แบบสังเกตการสอน

ชอื่ แผนการสอน/แบบฝกปฏิบัติ....................................................................................................
ชอื่ Model Teacher สอน/ฝกปฏิบตั .ิ ........................................................สถานทส่ี อน/ฝก ปฏิบัติ
วันทสี่ งั เกตการสอน/ฝก /กิจกรรม............................เวลา.........................จาํ นวน................ชว่ั โมง

รายการสังเกตการสอน/การฝก/จดั กจิ กรรม ปฏิบัติ ไม

ปฏิบตั ิ

1. การใหค วามสําคญั กบั การเรียนรขู องผูเ รียน

2. การรว มมอื รวมพลังของครผู สู อน ผูบรหิ ารศึกษานเิ ทศก และผมู ีสว นเก่ียวขอ ง

3. การทาํ งานรวมกนั ดวยความสัมพนั ธแ บบกลั ยาณมิตรเพื่อใหบรรลุเปาหมายเดียวกนั

4. นําแนวทางการแกไขปญ หาสูก ารปฏิบัติในชนั้ เรยี น

5. การนําส่ือ เทคโนโลยี และนวัตกรรมไปใชในการพัฒนาการเรียนการสอนตามบริบท

ของสถานศึกษา

6. สมาชกิ รว มสงั เกตการสอนและเก็บขอมูล

7. อภปิ รายผลการสังเกตการสอนและปรบั ปรุงแกไ ข

8. การตรวจสอบการปฏบิ ัติงานของครูกับผลการเรยี นรูของผเู รยี น

9. สรุปผลวธิ กี ารแกป ญ หาท่ไี ดผลดีตอ การเรียนรขู องผเู รียน

10. การเรียนรทู างวิชาชพี อยา งตอเนอื่ งระหวางการปฏิบตั งิ าน

11. บันทึกทกุ ขนั้ ตอนการทาํ งานกลมุ : ระบปุ ญหา วิธแี กการทดลองใช ผลที่ได

12. การปรบั ปรงุ การเรียนการสอนในชัน้ เรยี น

13. แบง ปน ประสบการณ

14. การสรา งขวัญและกาลังใจในการปฏิบัตงิ านขอ เสนอแนะเพิ่มเตมิ

ขอ เสนอแนะเพ่ิมเตมิ
..............................................................................................................................................................

ลงชอื่ ………………………..……………..……………………
(…………………………………………………………)

ตําแหนง .......................................................................
ผูสังเกตการสอน

….........../.........……/...............

48

บันทกึ หลงั การสอน

สัปดาหท ี่.................
ชื่อวิชา..............................................................................................................................รหสั วิชา........................
แผนกวิชา.............................................. วันทสี่ อน.......................................... หนวยท่ี …………....….....
รายการสอน……………………………..............................................................…. จํานวน ….......….. ชัว่ โมง
ภาคเรียนที.่ ................ปก ารศกึ ษา...........................
จาํ นวนผเู รยี น ชัน้ ...................กลุม.............จาํ นวน............คน เขา เรียน..........คน ขาดเรียน..........คน

ชน้ั ..................กลมุ ..............จํานวน............คน เขาเรยี น..........คน ขาดเรียน..........คน

1. เนื้อหาท่ีสอน (สาระสําคัญ)
……………………………………………………………….........................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
2. ผลการสอน
……………………………………………………………….........................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
3. ปญ หา อุปสรรค ที่เกิดขึ้นในระหวางการเรียนการสอน
……………………………………………………………….........................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
4. แนวทางการแกป ญหาของครูผสู อน (แนวทางการทําวิจยั )
……………………………………………………………….........................................................................................
................................................................................................................................................................

ลงชอ่ื ................................................ผูส อน ลงชื่อ................................................หวั หนา แผนก
(................................................) (........................................)
.........../.........……/...............
.........../.........……/...............

49

ตัวอยา งประเดน็ การสะทอนผลการสอน /ฝก ปฏิบัติ /กิจกรรม
1) ประเด็นดานผูเรียน
- คําตอบ คําพูด ปฏิกิริยา พฤติกรรม การแสดงออก หลักฐานผลงานตางๆ ดานความรู

ความเขา ใจ กระบวนการคดิ กระบวนการเรยี นรู และผลการเรยี นตา งๆ ของผเู รียน โดยเฉพาะท่ีแสดง
ความรู ความคิด ความเขาใจทไี่ มถ ูกตอง หรือผิดพลาด ความกระตือรือรน การมีสว นรวม

- การสังเกตผูเรียนบางรายเปนรายบุคคลท่ีมีความโดนเดนนาสนใจ (ท้ังในดานบวกและ
ดา นลบ)

- ตวั อยางของวธิ ีการที่ผูเรียนสรา งความเขา ใจผา นการอภิปรายและกิจกรรม สังเกตความ
หลากหลายของวธิ ีการทผี่ ูเรยี นใชแ กปญ หา

ฯลฯ
2) ประเดน็ ดา นกจิ กรรม

- ลักษณะ ความเหมาะสม ประสิทธิภาพของกิจกรรม ข้ันตอนของกระบวนการเรียนการ
สอน วิธีการสอน เทคนิคการสอนตางๆ ท้ังที่ดี มีประสิทธิภาพและที่เปนปญหา/อุปสรรคตอการ
เรียนรูของผูเรยี น หรือไมเออ้ื ตอ การเรียนรูเ ทาที่ควร

- การจดั ลาํ ดับขน้ั ตอนและความตอ เนือ่ งของกจิ กรรม
- กิจกรรมเหมาะสม สอดคลองของจุดประสงค กิจกรรมการเรียนรู และการวัดและ
ประเมนิ ผล
- การบริหารจัดการช้ันเรียน การจัดชั้นเรียน วิธีการคุมชั้นเรียน หรือการจัดกลุมเพื่อทํา
กิจกรรม
- การมปี ฏิสมั พนั ธ/การแลกเปล่ยี นเรียนรรู ะหวา งผเู รยี นกบั ผูเรยี นและครกู บั ผเู รยี น
- กจิ กรรมการเรียนรูนาํ ไปสูการพฒั นาความสามารถของผเู รยี น
- การกําหนดเวลาและโครงสรา งเหมาะสมกับเนื้อหา บทเรียน ระดบั ความสามารถของผเู รียน
ฯลฯ
3) ประเดน็ ดานครู
- การใชค าํ ถาม คาํ สงั่ คําอธิบาย หรือการใชส่ือของครู
- ลําดบั ขั้นตอนการนาํ เสนอประเด็นคาํ ถาม คาํ ส่ัง หรือคําอธบิ าย
- การเสริมแรงของครู
ฯลฯ
4) ประเดน็ สื่อการสอน
- ความถูกตอง เหมาะสม มีประสิทธิภาพของส่ือกิจกรรม ใบงาน แหลงการเรียนรู (ดาน
คณุ ภาพ)

50

- ความเพยี งพอ เหมาะสมของสอ่ื (ดา นปริมาณ)
ฯลฯ
5) ประเด็นดานบรรยากาศ
- บรรยากาศการเรียนรูที่เกิดข้ึน สภาพแวดลอมของช้ันเรียน หรือสถานที่เรียนท่ีมีผลตอ
ประสิทธภิ าพของการจัดการเรยี นการสอนและการเรียนรูของผูเรียน
- บรรยากาศของการยอมรบั ความคิดเหน็ คาํ ถาม และการชว ยเหลอื ของผเู รยี น
- บรรยากาศของบทเรียนสงเสริมใหผูเรียนสรางความคิด คําถาม ขอคาดเดา และ/หรือ
ขอ เสนอ
ฯลฯ
6) จุดแขง็ จุดออ นของการสอน
- ขอ ดี ขอเดน ในการจดั การเรียนการสอน
- ปญหาหรอื อุปสรรคท่ีมีตอ การเรยี นรขู องนักเรยี นซง่ึ เห็นไดอ ยางชัดเจน

51

แบบสรุปผลการดาํ เนนิ งาน รูปแบบ/วธิ กี าร/กจิ กรรม

ชือ่ Model Teacher.............................................................................................................................
แผนกวชิ า................................................ วันทีส่ อน...................................... หนวยที่ ……………...….....
รายการสอน…………………………….............................................................…. จํานวน ….......….. ชว่ั โมง
ภาคเรียนท.่ี ................ปการศึกษา...........................
จาํ นวนผเู รยี น ช้ัน..................กลุม...............จํานวน............คน เขาเรยี น..........คน ขาดเรียน..........คน

ชน้ั .................กลมุ ................จาํ นวน............คน เขา เรียน..........คน ขาดเรียน..........คน

ผลการดาํ เนนิ งาน.................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
รปู แบบ/วิธีการ.....................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
ขอ เสนอแนะ...........................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................
................................................................................................................................................................

ลงช่อื ………………………..……………..……………………
(…………………………………………………………)

ตําแหนง .......................................................................
ผสู ังเกตการสอน

….........../.........……/...............

52

แนวทางการเขียนแผนการดําเนนิ งาน PLC สาํ หรับ 3 วงรอบ

ช่อื เร่อื ง..............................................................................................................................

ชอื่ ......................................................

ตาํ แหนง.............................................

แผนกวิชา...........................................

วทิ ยาลยั .............................................

สําหรับ PLC แบบ 3 วงรอบ

ชว งระยะเวลา

กจิ กรรม การ การดําเนินกิจกรรม รอ งรอย

ดําเนนิ การ

กิจกรรมที่ 1 ทําความเขา ใจ

รว มกัน วันท่ี ประชุมเพ่ือทําความเขา ใจแนวคดิ ใบลงชือ่ การเขารว ม

ประชุมเพ่อื พฒั นาแผนการจัดการ หลกั การการทาํ งานตามกระบวนการ PLC กจิ กรรม

เรียนรแู ละทาํ ความเขาใจการ

ทาํ งานตามกระบวนการ PLC

กิจกรรมที่ 2 วงรอบที่ 1 วงรอบท่ี 1 1. แผนการจดั การ
กจิ กรรมหรอื การสอนเรอ่ื งท่ี 1
เร่ือง (เรื่องทสี่ อน) วันท่ี 1.กาํ หนดปญ หา/เรื่องทีต่ องการทํารวมกนั เรียนรู พรอมบันทกึ

2. Model Teacher พฒั นาแผนการ หลงั สอน

จดั การเรียนรเู รอื่ งท่ี 1 เพื่อใหเ หมาะสมกบั 2. ภาพการพูดคุย

บรบิ ทแตละสมาชกิ นาํ แผนการจดั การ ปรึกษากับ Buddy

เรยี นรชู ดุ ท่ี 1 ปรึกษา Buddy Teacher 3. ภาพกจิ กรรมการ

วนั ที่ 10 - 11 สิงหาคม 2560 สอน

3. Model Teacher นาํ แผนการจดั การ 4. แบบสังเกตการ

เรียนรู 1 ท่ปี รับแลว ไปใชสอนในชั้นเรยี น สอนของ Buddy

วนั ที่ 15 - 17 สงิ หาคม 2560 Teacher

4. Buddy Teacher สงั เกตการสอนและ 5. ภาพการนิเทศการ

สะทอ นผลการสอน สอน

วันที่ 15 - 17 สงิ หาคม 2560

5. Model Teacher สรปุ ผลการสอน

พรอ มขอ เสนอแนะของ Buddy Teacher

กิจกรรม ชวงระยะเวลา 53
การ การดําเนินกจิ กรรม รอ งรอย

ดาํ เนนิ การ
ลงแผนการจดั การเรยี นรูช ดุ ที่ 1
วันท่ี 17 สิงหาคม 2560

กิจกรรมที่ 3 วงรอบท่ี 2 วงรอบที่ 2 1. แผนการจดั การ
กจิ กรรมหรอื การสอนเร่อื งที่ 2
เร่อื ง (เรื่องที่สอน) วนั ท่ี 1.กําหนดปญหา/เรอื่ งทตี่ อ งการทาํ รว มกัน เรยี นรู พรอ มบันทกึ

กิจกรรมท่ี 4 วงรอบท่ี 3 2. Model Teacher พัฒนาแผนการ หลงั สอน
กจิ กรรมหรือการสอนเร่ืองท่ี 3
เรื่อง (เร่ืองท่ีสอน) จดั การเรียนรูเ ร่อื งที่ 1 เพอื่ ใหเหมาะสม 2. ภาพการพดู คุย

กับบรบิ ทแตล ะสมาชกิ นําแผนการจดั การ ปรกึ ษากับ Buddy

เรยี นรชู ุดท่ี 2 ปรกึ ษา Buddy Teacher 3. ภาพกิจกรรมการ

วันที่ 18 สิงหาคม 2560 สอน

3. Model Teacher นาํ แผนการจัดการ 4. แบบสงั เกตการ

เรียนรู 2 ที่ปรับแลว ไปใชสอนในชั้นเรยี น สอนของ Buddy

วันที่ 21 - 22 สงิ หาคม 2560 Teacher

4. Buddy Teacher สงั เกตการสอนและ 5. ภาพการนเิ ทศการ

สะทอนผลการสอน สอน

วนั ที่ 21 - 22 สงิ หาคม 2560

5. Model Teacher สรุปผลการสอน

พรอมขอเสนอแนะของ Buddy Teacher

ลงแผนการจดั การเรียนรูชดุ ท่ี 2

วันท่ี 22 สงิ หาคม 2560

วงรอบท่ี 3 1. แผนการจดั การ

วนั ท่ี 1.กําหนดปญหา/เร่ืองทตี่ องการทํารว มกัน เรียนรู พรอ มบนั ทึก

2. Model Teacher พฒั นาแผนการ หลงั สอน

จดั การเรียนรูเรอื่ งท่ี 3 เพื่อใหเ หมาะสม 2. ภาพการพดู คุย

กับบริบทแตล ะสมาชิก นาํ แผนการจัดการ ปรกึ ษากับ Buddy

เรียนรูช ุดท่ี 3 ปรกึ ษา Buddy Teacher 3. ภาพกิจกรรมการ

วนั ท่ี 24 – 25 สิงหาคม 2560 สอน

3. Model Teacher นาํ แผนการจัดการ 4. แบบสังเกตการ

54

กิจกรรม ชว งระยะเวลา การดาํ เนินกิจกรรม รอ งรอย
การ สอนของ Buddy
กจิ กรรมที่ 5 เรยี นรู 3 ทีป่ รับแลว ไปใชสอนในช้นั เรยี น Teacher
สรุปรายงาน ดาํ เนินการ วนั ที่ 28 – 29 สิงหาคม 2560 5. ภาพการนิเทศการ
4. Buddy Teacher สังเกตการสอนและ สอน
วันที่ สะทอ นผลการสอน
วันท่ี 28 – 29 สงิ หาคม 2560 เลม รายงาน
5. Model Teacher สรุปผลการสอน
พรอมขอเสนอแนะของ Buddy Teacher
ลงแผนการจัดการเรียนรชู ดุ ท่ี 3
วันที่ 29 สิงหาคม 2560
ประชาสมั พันธกจิ กรรม ผลสําเร็จของ
โครงการสงรายงาน

55

ตวั อยาง
รายงานผลการพฒั นาคณุ ภาพการจัดการเรียนรูด ว ยกระบวนการเรียนรทู างวิชาชีพ

โดย นางสาวสลกั ใจ พนั ธดษิ ฐ

ช่ือเรื่อง การพัฒนาการคิดวิเคราะหและทักษะการปฏิบัติในรายวิชาการผลติ เห็ด

ความเปนมาและความสําคัญของปญหา

ปจจุบันทักษะการคิดวิเคราะหมีความสําคัญมาก ซึ่งจําเปนที่จะตองสอนใหนักเรียนรูจักการ

คดิ วิเคราะหเปน สามารถจําแนกเหตแุ ละผลตาง ๆ ได ไมใชแคการเรียนแบบทองจําในหองเรียนเพียง

อยา งเดียวเทานั้น สิ่งที่จะสอนใหนักเรียนมีทักษะการคิดวิเคราะหไดน้ันจึงตองเนนที่การต้ังคําถามใน

หอ งเรยี น ตัง้ คําถามใหนกั เรยี นคดิ วเิ คราะห และ สามารถตอยอดความรูที่เรียนมาได นอกจากจะเนน

ใหน กั เรียนมที ักษะการคดิ วเิ คราะหแ ลวนนั้ สงิ่ ทีส่ ําคัญอกี ประการหนึ่งในการจัดการเรียนการสอนของ

สายอาชวี ะนนั้ จาํ เปน อยางยงิ่ ท่จี ะตองเนน ในเร่อื งของทักษะการปฏิบัติ นักเรียนตองปฏิบัติไดจริงและ

ถกู วธิ ี สามารถอธบิ ายขน้ั ตอนการปฏบิ ตั ไิ ดอยางถกู ตอง

ดงั นนั้ ผูวจิ ยั จงึ พัฒนาการคดิ วเิ คราะหด ว ยการใชวธิ กี ารสอนโดยการใชคาํ ถามเพื่อชว ยกระตุน

ใหน กั เรยี นไดคดิ วิเคราะห และใหน ักเรียนฝกทักษะการปฏิบัติจริง เพ่ือใหเ หน็ ภาพ และอธิบาย

ขั้นตอนการทาํ ได รวมถึงมที ักษะการปฏบิ ตั ิทถ่ี ูกตอ ง

วัตถปุ ระสงคโ ครงการ

1.เพือ่ พฒั นาการคิดวิเคราะหดว ยการใชว ิธีการสอนโดยการใชค ําถาม

2.เพื่อพฒั นาทักษะการเพาะเล้ยี งเนือ้ เย่อื ดอกเหด็ รวมถึงข้ันตอนการเพาะเหด็ ตาง ๆ

ประโยชนท คี่ าดวาจะไดรบั

1.นักเรยี นมีทกั ษะการคิดวิเคราะหมากขนึ้

2. นักเรียนไดรบั การพัฒนาทักษะการเพาะเลี้ยงเนือ้ เย่ือดอกเห็ดรวมถึงขนั้ ตอนการเพาะเห็ด

ตางๆ

3.แผนการจัดการเรยี นรูวิชาการผลติ เห็ดไดร บั การพฒั นา และมปี ระสิทธภิ าพในการนํามาใช

กบั ผูเ รียนมากยิ่งขึ้น

กลุมเปาหมาย

1.นกั เรียนกลุม เปา หมาย

1.1 นักเรยี น ปวช. 3/3 จาํ นวน 10 คน

1.2 นักเรียน ปวช. 3/4 จํานวน 12 คน

56

นวตั กรรม
แผนการจดั การเรยี นรูพัฒนาการคิดวเิ คราะหด ว ยการใชคําถาม และเนน ทกั ษะการปฏิบัติ

จรงิ

ระยะเวลา
13 ก.ค. – 31 ส.ค. 2560

วธิ ดี ําเนนิ การดว ยกระบวนการเรยี นรูทางวชิ าชีพ ( PLC)

แผนดาํ เนินโครงการ PLC

กจิ กรรม ระยะเวลาดาํ เนนิ การ การดําเนินกิจกรรม รอ งรอย

กจิ กรรมท่ี 1 ทําความเขาใจ 13 ก.ค. 2560 ประชุมเพ่ือทาํ ความเขาใจ 1.ใบลงชื่อการ
รว มกนั

ประชมุ เพ่ือพัฒนาแผนการ แนวคิด หลักการการทํางาน เขา รวมกจิ กรรม

จดั การเรียนรแู ละทาํ ความ ตามกระบวนการ PLC 2.ภาพถายการ

เขาใจการทาํ งานตาม ประชมุ ทาํ ความ

กระบวนการ PLC เขาใจ

กจิ กรรมที่ 2 วงรอบท่ี 1 วงรอบท่ี 1 1. แผนการ

กจิ กรรมการเรยี นการสอน 17-28 ก.ค. 2560 1.กาํ หนดกจิ กรรมการ จัดการเรียนรู

ภาคปฏิบตั ิ ตามภาระงาน เรยี นรู พรอมบันทึก

plc ที่ 1 เรอ่ื ง การ 2. Model Teacher พัฒนา หลังสอน

ทําอาหารวนุ PDA แผนการจดั การเรียนรู plc 2. ภาระงาน

เรือ่ งที่ 1 การทําอาหารวุน plc ท่ี 1 เรือ่ ง

PDA และนําไปปรึกษา การทาํ อาหาร

Buddy Teacher วันท่ี 19 วุน PDA

ก.ค.2560 3. ภาพการ

3. Model Teacher นาํ พูดคุย ปรกึ ษา

แผนการจัดการเรียนรูทป่ี รบั กบั Buddy
แลว ไปใชส อนปฏบิ ตั ใิ น และผูเกี่ยวของ

หองเรยี น วันท่ี 21 ก.ค. 4. ภาพกจิ กรรม

2560 การเรียนการ

4. Model Teacher เชิญ สอน
หน.แผนกวชิ าพืชศาสตร 5. แบบสงั เกต

รอง ผอ.ฝา ยวิชาการ รวม การสอนของ

57

กจิ กรรม ระยะเวลาดาํ เนินการ การดาํ เนินกจิ กรรม รองรอย

กจิ กรรมที่ 3 วงรอบที่ 2 สังเกตการณ และสะทอ น Buddy
กจิ กรรมการเรยี นการสอน
ภาคปฏิบตั ิ ตามภาระงาน ผลการปฏิบตั ใิ นวันเดียวกัน Teacher
plc ท่ี 2 เร่อื ง การ
เพาะเล้ียงเน้อื เยื่อเหด็ ทที่ าํ การสอน 6. ภาพการ

5. Model Teacher นเิ ทศการสอน

สรปุ ผลการสอนพรอม

ขอ เสนอแนะของ Buddy

Teacher หน.แผนกวชิ าพชื

ศาสตร และรอง ผอ.ฝา ย

วิชาการ บันทกึ ลงใน

แผนการจดั การเรียนรู plc

เร่อื งที่ 1 วันที่ 28 ก.ค.

2560

วงรอบที่ 2 1. แผนการ

31 ก.ค.- 15 ส.ค. 1.กาํ หนดกจิ กรรมการ จดั การเรียนรู

2560 เรยี นรู พรอ มบันทึก

2. Model Teacher พฒั นา หลงั สอน

แผนการจดั การเรียนรู plc 2. ภาระงาน

เร่อื งที่ 2 การเพาะเลยี้ ง plc ท่ี 2

เน้อื เย่ือเห็ด และนาํ ไป เรอ่ื ง การ

ปรึกษา Buddy Teacher เพาะเลีย้ ง

วันท่ี 1 ส.ค.2560 เนอ้ื เย่ือเหด็

3. Model Teacher นํา 3. ภาพการ

แผนการจดั การเรยี นรูท่ีปรับ พดู คยุ ปรึกษา

แลว ไปใชสอนปฏบิ ตั ิในช้ัน กบั Buddy

เรียน วันท่ี 11 ส.ค.2560 4. ภาพกจิ กรรม

4. Model Teacher เชิญ การสอน

หน.แผนกวิชาพืชศาสตร 5. แบบสังเกต

รอง ผอ.ฝายวชิ าการ รว ม การสอนของ

สงั เกตการณ และสะทอ น Buddy

ผลการปฏบิ ัตใิ นวันเดยี วกัน Teacher

58

กจิ กรรม ระยะเวลาดําเนนิ การ การดาํ เนินกจิ กรรม รองรอย

ทที่ ําการสอน 6. ภาพการ

5. Model Teacher นเิ ทศการสอน

สรุปผลการสอนพรอม

ขอ เสนอแนะของ Buddy

Teacher หน.แผนกวชิ าพืช

ศาสตร และรอง ผอ.ฝาย

วิชาการ บันทกึ ลงใน

แผนการจดั การเรยี นรู plc

เรือ่ งที่ 2 วันที่ 15 ส.ค.

2560

กิจกรรมท่ี 4 วงรอบท่ี 3 วงรอบที่ 3 1. แผนการ

กจิ กรรมการเรยี นการสอน 16 – 25 ส.ค. 2560 1.กําหนดกจิ กรรมการ จดั การเรียนรู

ภาคปฏบิ ัติ ตามภาระงาน เรยี นรู พรอมบันทึก

plc ท่ี 3 เรอื่ ง การทําหวั เชอ้ื 2. Model Teacher พฒั นา หลังสอน

ขา วฟา ง แผนการจัดการเรียนรู plc 2.ภาระงาน

ที่ 3 เรอ่ื ง การทําหัวเชื้อ plc ท่ี 3 เรอ่ื ง

ขาวฟา ง และนาํ ไปปรึกษา การทําหวั เช้ือ

Buddy Teacher วนั ที่ 17 ขาวฟา ง

ส.ค.2560 3. ภาพการ

3. Model Teacher นํา พูดคยุ ปรึกษา

แผนการจัดการเรยี นรูท่ปี รบั กบั Buddy

แลว ไปใชส อนปฏิบัติในชน้ั 4. ภาพกจิ กรรม

เรียน วันที่ 23 ส.ค.2560 การสอน

4. Model Teacher เชิญ 4. แบบสังเกต

หน.แผนกวิชาพืชศาสตร การสอนของ

รอง ผอ.ฝา ยวชิ าการ รวม Buddy

สงั เกตการณ และสะทอน Teacher

ผลการปฏิบตั ิในวนั เดยี วกนั 5. ภาพการ

ทท่ี าํ การสอน นิเทศการสอน

5. Model Teacher 6. ภาพการ

59

กจิ กรรม ระยะเวลาดาํ เนนิ การ การดําเนนิ กิจกรรม รองรอย

สรปุ ผลการสอนพรอม นิเทศการสอน

ขอ เสนอแนะของ Buddy

Teacher หน.แผนกวชิ าพืช

ศาสตร และรอง ผอ.ฝาย

วิชาการ บนั ทกึ ลงใน

แผนการจัดการเรียนรู เร่ือง

ท่ี 3 วันที่ 25 ส.ค.

2560

กจิ กรรมที่ 5 28 – 31 ส.ค. 2560 1. รวบรวมจัดทาํ รปู เลม เลมรายงาน
สรปุ รายงาน รายงาน
2. ประชาสมั พนั ธก จิ กรรม
ของโครงการ
3. สงรายงาน

ผลการวิเคราะหข อมลู
ดา นปริมาณ นักเรยี นที่สอนทั้งหมด จํานวน 22 คน
สอบวดั ความรู ความจาํ นาํ ไปใช ผานเกณฑ จํานวน 17 คน

ไมผา นเกณฑ จํานวน 5 คน
สอบปฏบิ ตั ทิ กั ษะการเพาะเล้ียงเน้ือเย่ือจากดอกเหด็ การเลย้ี งเสน ใยเห็ดลงบนหัว

เช้อื ขาวฟา ง การทําอาหารวุน พีดเี อ นกั เรียนสอบผา นทัง้ 22 คน
ดานคณุ ภาพ

1.นกั เรียนมีการคดิ วิเคราะหเพม่ิ ขึ้นในระดับที่ ดี จากท่ีมีในระดับ พอใช

2.นักเรยี นมคี วามรแู ละเกิดทักษะตามสมรรถนะท่ีพงึ ประสงคต ามแผนการจดั การ

เรยี นรทู จ่ี ดั ทาํ ขึ้น

สรุปผลการดาํ เนนิ การ

60

ดานผูเรียน
นักเรียนมีพัฒนาคิดวิเคราะหดวยการใชวิธีการสอนโดยการใชคําถาม นอกจากนั้นนักเรียน
ไดรับการพัฒนาความรูเรื่องการทําอาหารวุนพีดีเอ การเพาะเล้ียงเน้ือเย่ือเห็ด และการทําหัวเช้ือขาว
ฟาง ภาคทฤษฎีสอบผานเกณฑ จํานวน 17 คน ไมผานเกณฑ จํานวน 5 คน ภาคปฏิบัติ นักเรียน
สอบผา นท้งั 22 คน
ดานครูผสู อน
ครไู ดพ ฒั นาทกั ษะการสอน ปรับปรุงการจัดการเรยี นการสอนใหดยี ่งิ ข้นึ โดยไดรับความรูและ
คําแนะนําจาก บัดดี้ ทีชเชอร ซึ่งเปนผูมีประสบการณ มีความรู ความชํานาญการสอนคอยเปนครูพ่ี
เล้ยี ง แนะนาํ เทคนคิ การสอนตา ง ๆ
ดานแผนการจัดการเรียนรู
ทาํ ใหไ ดแผนการจดั การเรียนรูทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพมากยิ่งขนึ้ และสามารถนําไปใชกบั ผูเรยี น
ไดจริง

61

หนว ยการสอนท่ี แผนการสอน
สปั ดาหที่ 14
4 เรื่อง การทําเช้อื เหด็ ( การเตรียมหัวเช้ือขาวฟา ง )
ทฤษฎี 30 นาที วันพุธท่ี 16 เดือน สงิ หาคม พ.ศ. 2560

ปฏบิ ตั ิ - คาบ

1. วัตถุประสงคเ ชิงพฤตกิ รรม
1.1 อธบิ ายข้ันตอนการเตรียมหวั เช้อื ขาวฟา งได
1.2 บอกวสั ดุ/อุปกรณท่ีใชใ นการเตรียมหัวเชอ้ื ขาวฟา งได
1.3 อธิบายลักษณะของหวั เช้ือขา วฟางทีเ่ กดิ การปนเปอ นของเชอ้ื จุลินทรียได
1.4 บอกวสั ด/ุ อุปกรณทใี่ ชใ นการทําเชื้อเห็ดได
1.5 อธบิ ายการฆาเชื้อในงานเห็ดได

2. ความรแู ละทกั ษะเดมิ
ความหมาย ความสาํ คัญของการทําเชือ้ เหด็

3. ส่ือการสอน

[ ✓] เอกสารประกอบการสอน เรอ่ื ง การทําเชอ้ื เห็ด (การเลีย้ งเสนใยเหด็ ในเมล็ดธญั พืช)
[ ] แผน ใสประกอบหวั ขอการสอน
[ ] ใบงานการทดลอง

[ ✓ ] วดี ที ัศน เรื่องการเตรียมหัวเชื้อขา วฟา ง

[ ✓ ] ของจริง หัวเชื้อขาวฟา ง

[ ✓ ] อน่ื ๆ โปรดระบุ Power point ประกอบการสอน เรอ่ื ง การเตรยี มหวั เชอื้ ขาวฟาง
4. การบาน / การมอบหมายงาน

[ ] การบา น

[✓] การมอบหมายงาน ใบงาน เรื่อง การเตรยี มหัวเชื้อขาวฟาง
[ ] อืน่ ๆ
5. หนังสือคน ควา
ปญญา โพธิ์ฐติ ริ ตั น. 2555 . เทคโนโลยกี ารเพาะเหด็ . ภาควชิ าการผลิตพืช
คณะเทคโนโลยกี ารเกษตร สถาบนั เทคโนโลยีพระจอมเกลาเจา คุณทหารลาดกระบงั
วันทนี โชตสิ กลุ . 2555. เอกสารประกอบการเรยี น วชิ าการผลิตเห็ด .ภาควิชาครุศาสตรเ กษตร

62

คณะครศุ าสตรอุตสาหกรรม สถาบนั เทคโนโลยีพระจอมเกลาเจา คุณทหารลาดกระบัง
สมาคมนกั วิจัยเพาะเห็ดแหง ประเทศไทย . 2544 . เห็ดไทย2544 . กรุงเทพฯ : นวิ ธรรมดาการพิมพ.

กระบวนการสอน
ข้นั ท่ี 1 การนาํ เขาสบู ทเรยี น
วิธีการ ใชส อ่ื ของจรงิ ใหสอดคลองกับเน้ือหา เร่อื ง การเตรยี มหัวเชอื้ ขา วฟาง และถามตอบเก่ยี วกับ
การทาํ หัวเชอ้ื ขา วฟา งเพอ่ื ใชในการนาํ เขาสบู ทเรยี น ( 5 นาที )

ครู ถามตอบ / นกั เรียน เก่ยี วกบั ลกั ษณะของหวั เชอื้ ขา วฟา งที่ดีสามารถนําไปหยอดลงใน
กอนเห็ดไดน น้ั จะตองมีลกั ษณะอยางไร โดยใหนกั เรยี นตอบคําถามจาก นําขวดหวั เช้ือขาวฟา ง2ขวด
มลี ักษณะใดบางที่แตกตางกนั โดยใหนกั เรียนแบงกลุม กลุมละ 3 คน ชว ยกนั ระดมความคิดลงใน
กระดาษ และออกมานําเสนอหนาช้นั เรยี น ( ประเดน็ สาํ คญั คอื หัวเชือ้ ขา วฟาง )

คาํ ถามทใ่ี ช
1.ขา วฟางท้ังสองขวดมคี วามแตกตา งกนั อยางไร ขวดไหนท่เี ราสามารถนําไปเพาะเล้ียงเสน ใย
เหด็ ตอ ได
2.ถา ไมใชเมลด็ ขาวฟางเราสามารถใชอะไรแทนไดบา ง
3.กวาจะไดขาวฟางท่ีอยูในขวดมันจะตองผานกรรมวิธีใดบา ง
ขัน้ ท่ี 3 การสรปุ และทบทวนบทเรียน
วธิ กี าร
1. นกั เรยี นสรปุ สาระสําคัญเรื่องการเตรยี มหัวเชอ้ื ขาวฟาง
ข้นั ท่ี 4 การประเมินผล
4.1 ถามตอบในชนั้ เรยี น
4.2 ใบงาน
1. ใบงาน เรือ่ งการเตรียมหวั เชือ้ ขาวฟาง