Kajian Pelaksanaan Projek Rintis Diversion Bagi Kanak-Kanak Yang Mempunyai Konflik Dengan Undang-Undang Di Malaysia (2021)

382

383

384

385

386

387

388

389

LAMPIRAN 2: PROTOKOL PERBINCANGAN KUMPULAN BERFOKUS
BERSAMA PEGAWAI/ANGGOTA POLIS

A. PEMERHATIAN UMUM

1. Adakah anda percaya bahawa terdapat permasalahan di dalam sistem
keadilan kanak-kanak secara konvensional?

2. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional berkesan di dalam melaksanakan pemulihan di antara pesalah-
pesalah?

3. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional menggalakkan stigma terhadap kanak-kanak?

4. Berdasarkan kepada pemerhatian anda, adakah kanak-kanak yang melalui
sistem keadilan secara konvensional sering menjadi mengulangi salahlaku?

B. POLISI DAN AMALAN SEMASA

5. Adakah anda merasakan bahawa skop jenis kesalahan bagi kanak-kanak yang
layak untuk dipertimbangkan bagi Diversion (termasuk Amaran Polis, Amaran
Keras dan Program Intervensi) wajar diperluaskan atau dikurangkan?

6. Sejak bermulanya Program Diversion, berapakah Amaran Polis yang sudah
dikeluarkan?

a. Apakah kesalahan-kesalahan yang dilakukan oleh kanak-kanak semasa
Amaran Polis dikeluarkan?

b. Adakah terdapat mana-mana kanak-kanak yang telah diberikan Amaran
Polis mengulang kesalahan semula?

c. Apakah reaksi ibu bapa/penjaga terhadap Amaran Polis?

390

7. Sejak bermulanya Program Diversion, berapakah Amaran Keras yang sudah
dikeluarkan?

a. Adakah terdapat mana-mana kanak-kanak yang telah diberikan Amaran
Keras mengulang kesalahan semula?

b. Apakah reaksi ibu bapa/penjaga terhadap Amaran Keras?
c. Apakah reaksi pengadu (sekiranya ada) terhadap Amaran Keras?

8. Boleh anda jelaskan secara terperinci bagaimana Amaran Polis dikeluarkan?

a. Adakah kanak-kanak dibawa ke Balai Polis? Atau adakah mereka
dikehendaki menandatangani Borang 1A serta-merta?

b. Pada pendapat anda, adakah ibu bapa/penjaga patut ada semasa
Amaran Polis dikeluarkan?

9. Boleh anda jelaskan secara terperinci bagaimana Amaran Keras dikeluarkan?

a. Adakah kanak-kanak dikehendaki menandatangani Borang 1B
mengenai Amaran Keras?

b. Adakah ibu bapa/penjaga dikehendaki menandatangani Borang 1B
mengenai Amaran Keras?

10. Apakah penambahbaikan yang boleh dibuat bagi meningkatkan sistem
Amaran, atau sistem Diversion secara umum?

11. Adakah rekod-rekod agensi berkaitan Amaran Polis, Amaran Keras atau
Program Intervensi dikongsi antara semua agensi-agensi yang terlibat?

C. PROSEDUR DAN AMALAN TERDAHULU

12. Sebelum Program Diversion, apakah amalan anda dalam mengendalikan kes-
kes yang melibatkan kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan undang-
undang?

391

a. Adakah sifat sesuatu kesalahan menjadi suatu pertimbangan ketika
memutuskan sama ada untuk menyiasat, menangkap dan merujuk kes
kepada pendakwaraya?

i. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada sesuatu
kesalahan itu kecil atau berat?

ii. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada sesuatu
kesalahan itu memudaratkan atau pun tidak memudaratkan?

iii. Di dalam kes-kes rogol statutori, adakah pertimbangan diberikan
sama ada kes melibatkan seks suka sama suka di antara dua
orang kanak-kanak?

iv. Adakah pertimbangan diberikan kepada fakta-fakta tertentu yang
lain (perkelahian di antara kanak-kanak umpamanya)?

b. Adakah latar belakang kanak-kanak merupakan suatu pertimbangan
ketika memutuskan sama ada untuk menyiasat, menangkap dan
merujuk kes kepada pendakwaraya?

i. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
terlibat dengan kesalahan buat kali pertama?

ii. Adakah pertimbangan diberikan kepada usia kanak-kanak
tersebut?

iii. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
mempunyai permasalahan penagihan?

iv. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
mempunyai permasalahan kesihatan mental?

v. Adakah pertimbangan diberikan kepada situasi-situasi
kehidupan kanak-kanak (sama ada kanak-kanak mempunyai
keluarga yang lalai, atau kanak-kanak terpaksa mengambil

392

tanggungjawab untuk mengurus dirinya dan keluarga
seumpamanya)?

c. Adakah anda diberi kuasa untuk membuat pertimbangan-pertimbangan
tersebut?

i. Adakah terdapat persetujuan dasar dengan pendakwaraya
mengenai jenis-jenis kes yang wajar dirujuk bagi pendakwaan?

ii. Adakah anda perlu mendapatkan kelulusan daripada pihak
atasan anda sebelum mengambil keputusan untuk tidak
meneruskan tindakan di dalam kes-kes tersebut?

iii. Adakah anda dilatih untuk membuat pertimbangan-
pertimbangan tersebut?

iv. Adakah terdapat statistik mengenai kes-kes di mana tindakan
tidak diteruskan berdasarkan pertimbangan-pertimbangan
tersebut?

v. Adakah terdapat sebuah rekod bersepadu disimpan bagi
membolehkan tindakan sewajarnya diambil seandainya kanak-
kanak tersebut mengulangi kesalahan?

vi. Jika ya, apakah kadar pengulangan semula?

13. Di dalam situasi di mana anda mempercayai bahawa tiada tindakan seterusnya
wajar diambil, bagaimanakah kanak-kanak tersebut dikendalikan?

a. Adakah sebarang amaran diberikan terhadap mereka?
i. Adakah anda sendiri yang memberikan amaran?
ii. Adakah anda sering memberikan amaran-amaran yang
melibatkan kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan
undang-undang?

393

iii. Adakah anda dilatih untuk memberikan amaran-amaran
tersebut?

iv. Adakah amaran-amaran ini secara bertulis atau pun tidak?
v. Adakah anda percaya dengan keberkesanan sistem

memberikan amaran?
vi. Adakah ibu bapa atau penjaga kanak-kanak dimaklumkan

bahawa amaran telah diberikan kepada kanak-kanak tersebut?
vii. Adakah guru-guru turut dimaklumkan?
viii. Adakah terdapat sebuah rekod bersepadu tentang pemberian

amaran disimpan bagi membolehkan tindakan sewajarnya
diambil seandainya kanak-kanak tersebut mengulangi
kesalahan?
ix. Apakah kes-kes yang lazim diberikan amaran?
x. Apakah kadar pengulangan semula bagi kes-kes di mana
sesebuah amaran sudah diberikan?

b. Di dalam situasi di mana anda mempercayai bahawa tiada tindakan
seterusnya wajar diambil, adakah ibu bapa atau penjaga diarahkan atau
digalakkan untuk memasukkan kanak-kanak ke program-program
alternatif?

i. Apakah jenis-jenis program ini?
ii. Siapakah yang mengendalikan program-program ini?
iii. Adakah terdapat statistik mengenai kanak-kanak yang

diarahkan ke program-program tersebut?
iv. Adakah kanak-kanak sering mengulang semula kesalahan?

394

c. Adakah anda selalu mengendalikan program berasaskan keadilan
restoratif semasa mengendalikan kanak-kanak yang mempunyai konflik
dengan undang-undang?

i. Apakah jenis-jenis program ini?
ii. Adakah ia berkesan (pengulangan semula, penyesalan)?
iii. Adakah anda dilatih secara khusus untuk mengendalikannya?

D. PERSEPSI MENGENAI DIVERSION & KESEDIAAN

14. Apakah pendapat anda mengenai Diversion terhadap kanak-kanak?

a. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion adalah pendekatan yang
berkesan di dalam sistem keadilan kanak-kanak? Kenapa?

i. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
menurunkan kadar pengulangan kesalahan semula?

ii. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
membuahkan penyesalan dan pemulihan dalam kalangan kanak-
kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

iii. Adakah anda berpendapat bahawa proses keadilan kanak-kanak
secara konvensional boleh dipertingkatkan dengan pengenalan
kepada Diversion? Kenapa?

b. Adakah anda mempercayai bahawa amaran adalah memadai bagi
mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak yang tertentu?

i. Apakah jenis-jenis kes yang anda berpendapat sebagai wajar
untuk diberikan amaran? Kenapa?

395

ii. Siapa yang wajar diberi budi bicara bagi memberikan amaran-
amaran (ketua-ketua kampung, anggota/pegawai
polis/pendakwaraya/Pegawai Akhlak)? Kenapa?

iii. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
amaran wajar diberikan?

iv. Adakah anda berpendapat kanak-kanak perlu mengaku
sebelum mereka tertakluk kepada amaran-amaran?

c. Adakah anda percaya bahawa program-program alternatif wajar
diperkenalkan bagi mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak?
i. Apakah jenis program-program yang wajar diadakan? Kenapa?
ii. Siapakah yang wajar untuk mengendalikan program-program
tersebut?
iii. Apakah jenis-jenis kes yang patut dijadikan sasaran program-
program ini?
iv. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
program-program alternatif ini wajar diarahkan terhadap kanak-
kanak?
v. Adakah anda berpendapat bahawa kanak-kanak perlu
mengaku sebelum mereka diarahkan ke program-program ini?

15. Pada pendapat anda, apakah tanggapan umum dalam kalangan anggota polis
mengenai Diversion? Kenapa?

16. Pada pendapat anda, adakah peruntukan undang-undang khusus tentang
Diversion perlu diperkenalkan?

17. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil bagi membantu meningkatkan
keberkesanan Diversion secara umum di Malaysia?

396

a. Wajarkah golongan komuniti secara umum, termasuk guru-guru,
dilibatkan bagi memastikan keberkesanannya? Bagaimana
sewajarnya?

b. Apakah kemudahan logistik yang anda rasakan wajar ada bagi
membantu pelaksanaan?

18. Pada pendapat anda, apakah reaksi orang ramai terhadap Diversion?
19. Pada pendapat anda, apakah cabaran-cabaran bagi melaksanakan Diversion

di Malaysia?

397

LAMPIRAN 3: PROTOKOL TEMU BUAL INFORMAN UTAMA BERSAMA
TIMBALAN PENDAKWA RAYA

A. PEMERHATIAN UMUM

1. Adakah anda percaya bahawa terdapat permasalahan di dalam sistem
keadilan kanak-kanak secara konvensional?

a. Apakah permasalahan ini?

2. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional berkesan di dalam melaksanakan pemulihan di antara pesalah-
pesalah?

3. Umumnya, apakah tempoh yang diambil untuk penyelesaian sesebuah kes di
Mahkamah Kanak-Kanak?

a. Adakah kanak-kanak diletakkan di dalam tahan untuk tempoh ini?

4. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional menggalakkan stigma terhadap kanak-kanak?

5. Berdasarkan kepada pemerhatian anda, adakah kanak-kanak yang melalui
sistem keadilan secara konvensional sering menjadi mengulangi salahlaku?

B. POLISI DAN AMALAN SEMASA

6. Adakah anda merasakan bahawa skop jenis kesalahan bagi kanak-kanak yang
layak untuk dipertimbangkan bagi Diversion (termasuk Amaran Polis, Amaran
Keras dan Program Intervensi) wajar diperluaskan atau dikurangkan?

7. Sejak bermulanya Program Diversion, berapakah Amaran Keras yang sudah
dikeluarkan?

398

a. Apakah reaksi ibu bapa/penjaga terhadap Amaran Keras?
b. Apakah reaksi pengadu (sekiranya ada) terhadap Amaran Keras?
c. Dalam pengetahuan anda, adakah terdapat mana-mana kanak-kanak

yang telah diberikan Amaran Keras mengulang kesalahan semula?

8. Sejak bermulanya Program Diversion, berapakah kes telah dirujuk kepada
Jabatan Kebajikan Masyarakat untuk Penilaian Risiko dan seterusnya, untuk
Program Intervensi?

a. Adakah kerangka masa yang wujud di dalam Prosedur Operasi
Standard untuk proses ini dipatuhi dengan ketat? Jika tidak, kenapa?

b. Apakah reaksi ibu bapa/penjaga terhadap Program Intervensi?
c. Apakah reaksi pengadu (sekiranya ada) terhadap Program Intervensi?
d. Berapakah kes di mana kanak-kanak telah didakwa walaupun telah

selesai menjalani Program Diversion? Kenapa?
e. Adakah anda merasakan bahawa program-program yang wujud di

bawah Program Intervensi yang sedia ada adalah berkesan?

9. Apakah pertimbangan yang diambil kira dalam mengarah polis untuk
melaksanakan Amaran Keras?

10. Apakah pertimbangan yang diambil kira dalam memohon untuk pelaksanaan
penilaian risiko dan dalam melencongkan kanak-kanak ke Program Intervensi?

11. Adakah rekod-rekod agensi berkaitan Amaran Polis, Amaran Keras atau
Program Intervensi dikongsi antara semua agensi-agensi yang terlibat?

C. PROSEDUR DAN AMALAN TERDAHULU

12. Adakah amalan anda dalam mengedalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak
banyak bertukar selepas pengenalan Program Diversion?

13. Apakah polisi atau amalan anda sebelum ini dalam mengendalikan kes kanak-

kanak?

399

a. Adakah sifat sesuatu kesalahan menjadi suatu pertimbangan dalam
menentukan sama ada kanak-kanak didakwa?

i. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada sesuatu
kesalahan itu kecil atau berat?

ii. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada sesuatu
kesalahan itu memudaratkan atau pun tidak memudaratkan?

iii. Di dalam kes-kes rogol statutori, adakah pertimbangan
diberikan sama ada kes melibatkan seks suka sama suka di
antara dua orang kanak-kanak?

iv. Adakah pertimbangan diberikan kepada fakta-fakta tertentu
yang lain (perkelahian di antara kanak-kanak umpamanya)?

b. Adakah latar belakang kanak-kanak merupakan suatu pertimbangan
ketika memutuskan sama ada untuk menyiasat, menangkap dan
merujuk kes kepada pendakwaraya?

i. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
terlibat dengan kesalahan buat kali pertama?

ii. Adakah pertimbangan diberikan kepada usia kanak-kanak
tersebut?

iii. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
mempunyai permasalahan penagihan?

iv. Adakah pertimbangan mengambil kira sama ada kanak-kanak
mempunyai permasalahan kesihatan mental?

v. Adakah pertimbangan diberikan kepada situasi-situasi
kehidupan kanak-kanak (sama ada kanak-kanak mempunyai
keluarga yang lalai, atau mengambil tanggungjawab untuk
mengurus dirinya dan keluarga seumpamanya)?

400

c. Adakah anda diberi kuasa untuk membuat pertimbangan-pertimbangan
tersebut?

i. Adakah anda perlu mendapatkan kelulusan daripada pihak
atasan anda sebelum mengambil keputusan untuk tidak
meneruskan tindakan di dalam kes-kes tersebut?

ii. Adakah anda dilatih untuk membuat pertimbangan-
pertimbangan tersebut?

iii. Adakah terdapat statistik mengenai kes-kes di mana tindakan
tidak diteruskan berdasarkan pertimbangan-pertimbangan
tersebut?

iv. Adakah terdapat sebuah rekod bersepadu disimpan bagi
membolehkan tindakan sewajarnya diambil seandainya kanak-
kanak tersebut mengulangi kesalahan?

v. Jika ya, apakah kadar pengulangan semula?

14. Di dalam situasi di mana anda mempercayai bahawa tiada tindakan seterusnya
wajar diambil, bagaimanakah kanak-kanak tersebut dikendalikan?

a. Adakah sebarang amaran diberikan terhadap mereka?
i. Adakah anda sendiri yang memberikan amaran?
ii. Adakah anda sendiri telah mengeluarkan amaran tersebut?
iii. Adakah anda sering memberikan amaran-amaran yang
melibatkan kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan
undang-undang?
iv. Adakah anda dilatih untuk memberikan amaran-amaran
tersebut?
v. Adakah amaran-amaran ini secara bertulis atau pun tidak?

401

vi. Adakah anda percaya dengan keberkesanan sistem memberikan
amaran?

vii. Adakah ibu bapa atau penjaga kanak-kanak dimaklumkan
bahawa amaran telah diberikan kepada kanak-kanak tersebut?

viii. Adakah guru-guru turut dimaklumkan?

ix. Adakah terdapat sebuah rekod bersepadu tentang pemberian
amaran disimpan bagi membolehkan tindakan sewajarnya
diambil seandainya kanak-kanak tersebut mengulangi
kesalahan?

x. Apakah kes-kes yang lazim diberikan amaran?

xi. Apakah kadar pengulangan semula bagi kes-kes di mana
sesebuah amaran sudah diberikan?

b. Di dalam situasi di mana anda mempercayai bahawa tiada tindakan
seterusnya wajar diambil, adakah ibu bapa atau penjaga diarahkan atau
digalakkan untuk memasukkan kanak-kanak ke program-program
alternatif?

i. Apakah jenis-jenis program ini?
ii. Siapakah yang mengendalikan program-program ini?
iii. Adakah terdapat statistik mengenai kanak-kanak yang

diarahkan ke program-program tersebut?
iv. Adakah kanak-kanak sering mengulang semula kesalahan?

c. Adakah anda selalu mengendalikan program berasaskan keadilan
restoratif semasa mengendalikan kanak-kanak yang mempunyai konflik
dengan undang-undang?

i. Apakah jenis-jenis program ini?
ii. Adakah ia berkesan (pengulangan semula, penyesalan)?
iii. Adakah anda dilatih secara khusus untuk mengendalikannya?

402

d. Adakah kanak-kanak dirujuk kepada Jabatan Kebajikan Masyarakat?

e. Adakah anda selalu mengendalikan program berasaskan keadilan
restoratif semasa mengendalikan kanak-kanak yang mempunyai konflik
dengan undang-undang?

i. Apakah jenis-jenis program ini?
ii. Adakah ia berkesan (pengulangan semula, penyesalan)?
iii. Adakah anda dilatih secara khusus untuk mengendalikannya?

D. PERSEPSI MENGENAI DIVERSION & KESEDIAAN

15. Apakah pendapat anda mengenai Diversion terhadap kanak-kanak?

a. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion adalah pendekatan yang
berkesan di dalam sistem keadilan kanak-kanak? Kenapa?

i. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
menurunkan kadar pengulangan kesalahan semula?

ii. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
membuahkan penyesalan dan pemulihan dalam kalangan kanak-
kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

iii. Adakah anda berpendapat bahawa proses keadilan kanak-kanak
secara konvensional boleh dipertingkatkan dengan pengenalan
kepada Diversion? Kenapa?

b. Adakah anda mempercayai bahawa amaran adalah memadai bagi
mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak yang tertentu?

403

i. Apakah jenis-jenis kes yang anda berpendapat sebagai wajar
untuk diberikan amaran? Kenapa?

ii. Siapa yang wajar diberi budi bicara bagi memberikan amaran-
amaran (ketua-ketua kampung, anggota/pegawai
polis/pendakwaraya/Pegawai Akhlak)? Kenapa?

iii. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
amaran wajar diberikan?

iv. Adakah anda berpendapat kanak-kanak perlu mengaku
sebelum mereka tertakluk kepada amaran-amaran?

c. Adakah anda percaya bahawa program-Program Intervensi yang sedia
ada cukup untuk mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak?
Kenapa?

i. Selain daripada program-program yang sedia ada, apakah jenis
program-program yang wajar diadakan? Kenapa?

ii. Siapakah yang wajar untuk mengendalikan program-program
tersebut?

iii. Apakah jenis-jenis kes yang patut dijadikan sasaran program-
program ini?

iv. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
program-program alternatif ini wajar diarahkan terhadap kanak-
kanak?

v. Adakah anda berpendapat bahawa kanak-kanak perlu
mengaku melakukan kesalahan sebelum mereka diarahkan ke
program-program ini?

16. Pada pendapat anda, apakah tanggapan umum dalam kalangan
pendakwaraya mengenai Diversion? Kenapa?

404

17. Pada pendapat anda, adakah peruntukan undang-undang khusus tentang
Diversion perlu diperkenalkan?

18. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil bagi membantu meningkatkan
keberkesanan Diversion secara umum di Malaysia?
a. Wajarkah golongan komuniti secara umum, termasuk guru-guru,
dilibatkan bagi memastikan keberkesanannya? Bagaimana
sewajarnya?
b. Apakah kemudahan logistik yang anda rasakan wajar ada bagi
membantu pelaksanaan?

19. Pada pendapat anda, apakah reaksi orang ramai terhadap Diversion?
20. Pada pendapat anda, apakah cabaran-cabaran bagi melaksanakan Diversion

di Malaysia?

405

LAMPIRAN 4A: PROTOKOL TEMU BUAL INFORMAN UTAMA BERSAMA
PEGAWAI AKHLAK

A. PEMERHATIAN UMUM

1. Adakah anda percaya bahawa terdapat permasalahan di dalam sistem
keadilan kanak-kanak secara konvensional?

2. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional berkesan di dalam melaksanakan pemulihan di antara pesalah-
pesalah?

3. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional menggalakkan stigma terhadap kanak-kanak?

4. Berdasarkan kepada pemerhatian anda, adakah kanak-kanak yang melalui
sistem keadilan secara konvensional sering menjadi mengulangi salahlaku?

B. PERSEPSI MENGENAI DIVERSION & KESEDIAAN

5. Apakah pendapat anda mengenai Diversion terhadap kanak-kanak?

a. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion adalah pendekatan yang
berkesan di dalam sistem keadilan kanak-kanak? Kenapa?

i. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
menurunkan kadar pengulangan kesalahan semula?

ii. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
membuahkan penyesalan dan pemulihan dalam kalangan kanak-
kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

406

iii. Adakah anda berpendapat bahawa proses keadilan kanak-kanak

secara konvensional boleh dipertingkatkan dengan pengenalan
kepada Diversion? Kenapa?

b. Adakah anda mempercayai bahawa amaran adalah memadai bagi
mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak yang tertentu?

i. Apakah jenis-jenis kes yang anda berpendapat sebagai wajar
untuk diberikan amaran? Kenapa?

ii. Siapa yang wajar diberi budi bicara bagi memberikan amaran-
amaran (ketua-ketua kampung, anggota/pegawai
polis/pendakwaraya/Pegawai Akhlak)? Kenapa?

iii. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
amaran wajar diberikan?

i. Adakah anda berpendapat kanak-kanak perlu mengaku
sebelum mereka tertakluk kepada amaran-amaran?

c. Adakah anda percaya bahawa program-Program Intervensi yang sedia
ada cukup untuk mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak?
Kenapa?

i. Apakah jenis program-program yang wajar diadakan? Kenapa?

ii. Siapakah yang wajar untuk mengendalikan program-program
tersebut?

iii. Apakah jenis-jenis kes yang patut dijadikan sasaran program-
program ini?

iv. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak

program-program alternatif ini wajar diarahkan terhadap kanak-

kanak? Adakah mahkamah patut dilibatkan pada apa-apa

tahap?

407

v. Adakah anda berpendapat bahawa kanak-kanak perlu
mengaku sebelum mereka diarahkan ke program-program ini?

6. Pada pendapat anda, adakah peruntukan undang-undang khusus tentang
Diversion perlu diperkenalkan?

7. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil bagi membantu meningkatkan
keberkesanan Diversion secara umum di Malaysia?
a. Wajarkah golongan komuniti secara umum, termasuk guru-guru,
dilibatkan bagi memastikan keberkesanannya? Bagaimana
sewajarnya?
a. Apakah kemudahan logistik yang anda rasakan wajar ada bagi
membantu pelaksanaan?

8. Pada pendapat anda, apakah reaksi orang ramai terhadap Diversion?
9. Pada pendapat anda, apakah cabaran-cabaran bagi melaksanakan Diversion

di Malaysia?

408

LAMPIRAN 4B: PROTOKOL TAMBAHAN TEMU BUAL INFORMAN UTAMA
BERSAMA PEGAWAI AKHLAK

A. SIKAP/PENERIMAAN PELAKSANA

1. Apakah pandangan tuan/puan tentang pelaksanaan program Diversion untuk
kanak-kanak ini?

2. Apakah bentuk Program Intervensi yang dilaksanakan oleh JKM uuntuk
kanak-kanak yang terlibat?

3. Apakah harapan tuan/puan terhadap Program Diversion untuk kanak-kanak?

B. KEMUDAHAN FIZIKAL/MANUSIA

1. Adakah terdapat kemudahan fizikal (bilik, dewan dll) yang digunakan untuk
pelaksanaan Program Intervensi untuk kanak-kanak sini?

2. Apakah pandangan tuan/puan mengenai penyediaan baham dan meudahan
untuk proses intervensi bagi kanak-kanak yang terlibat dalam program
Diversion?

3. Adakah JKM mempunyai kakitangan yang mencukupi untuk mengendalikan
Program Intervensi bersama kanak-kanak terlibat?

C. KEMAHIRAN PELAKSANA

1. Adakah tuan/puan mempunyai kemahiran untuk mengendalikan Program
Intervensi bersama dengan kanak-kanak yang terlibat?

2. Apakah kemahiran yang diperlukan oleh tuan/puan bagi menjayakan Program
Intervensi untuk kanak-kanak ini?

3. Adakah tuan/puan pernah mengikuti sebarang latihan berkenaan dengan
Program Diversion dan Intervensi yang perlu dilaknsakan oleh JKM untuk
kanak-kanak terlibat?

4. Apakah bentuk latihan yang diperlukan untuk tuan/puan untuk menjayakan
Program Intervensi bersama kanak-kanak ini?

409

D. HUBUNGAN PELAKSANA DENGAN KANAK-KANAK DAN KELUARGA

1. Macam mana penerimaan kanak-kanak terhadap tuan/puan semasa program
ini berjalan?

2. Adakah tuan/puan masih berhubung dengan kanak-kanak yang terlibat dalam
program ini selepas mereka selesai menjalani Program Intervensi?
Bagaimana cara anda berhubung dengan kanak-kanak tersebut?

3. Macam mana penerimaan ibu bapa/penjaga kanak-kanak terhadap Program
Intervensi dijalankan oleh JKM?

4. Adakah tuan/puan masih berhubung dengan keluarga kanak-kanak terlinat
selepas mereka tamat menjalani Program Intervensi JKM? Bagaimana cara
anda berhubung dengan keluarga kanak-kanak terlibat?

5. Apakah kaedah intervensi yang digunakan oleh tuan/puan dalam Program
Intervensi bersama kanak-kanak terlibat?

6. Pada pandangan tuan/puan, adakah kaedah yang digunakan JKM bertepatan
dengan keupayaan dan kebolehan kanak-kanak terlibat?

7. Adakah pihak JKM mempunyai sistem pemantauan terhadap pelaksanaan
Program Intervensi kepada kanak-kanak terlibat? Siapa yang melakukan
pemantauan tersebut? Berapa kerapa pemantauan dilakukan?

8. Pada pandangan tuan/puan sejauh mana sistem pemantauan yang dijalankan
membantu meningkatkan keberkesanan Program Intervensi kepada kanak-
kanak terlibat?

E. KEBERKESANAN PROGRAM

1. Secara keseluruhannya, apakah pandangan tuan/puan tentang keberkesanan
Program Intervensi yang dijalankan oleh JKM?

2. Adakah matlamat dan objektif Program Intervernsi JKM tercapai?
3. Pada pandangan tuan/puan, adakah kanak-kanak yang terlibat dalam

Program Intervensi menunjukkan pembangunan/perubahan positif?
4. Apakah cadangan tuan/puan bagi meningkatkan keberkesanan Program

Intervensi ini terhadap kanak-kanak?

410

F. KERJASAMA ANTARA AGENSI
1. Adakah kerjasama antara agensi (JKM, PDRM, DPP) berlaku dalam proses
pelaksanaan Program Intervensi bagi kanak-kanak terlibat?

411

LAMPIRAN 5: PROTOKOL TEMU BUAL BERSAMA UNIT JENAYAH SEKSUAL
DAN KEGANASAN RUMAHTANGGA, JABATAN PEGUAM NEGARA

A. PEMERHATIAN UMUM

1. Adakah anda percaya bahawa terdapat permasalahan di dalam sistem
keadilan kanak-kanak secara konvensional?

2. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional berkesan di dalam melaksanakan pemulihan di antara pesalah-
pesalah?

3. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional menggalakkan stigma terhadap kanak-kanak?

4. Berdasarkan kepada pemerhatian anda, adakah kanak-kanak yang melalui
sistem keadilan secara konvensional sering menjadi mengulangi salahlaku?

B. DASAR DAN AMALAN SEDIA ADA

5. Apakah polisi sedia ada unit berkaitan dakwaan kanak-kanak?

a. Adakah polisi ini terpakai untuk pendakwaan kanak-kanak di seluruh
negara, atau adakah setiap negeri atau daerah mempunyai polisi
tersendiri?

b. Adakah jenis kesalahan sebuah pertimbangan dalam membuat
keputusan sama ada untuk mendakwa?

i. Adakah pertimbangan diberikan kepada sama ada kesalahan itu
kecil atau besar?

ii. Adakah pertimbangan diberikan kepada sama ada kesalahan itu
menyebabkan kecederaan atau tidak?

412

iii. Dalam kes rogol statutori, adakah pertimbangan diberikan
kepada sama ada kes melibatkan tiadanya unsur paksanaan
antara kanak-kanak yang kedua-duanya rapat dari segi umur?

iv. Adakah pertimbangan diberikan kepada apa-apa faktor penting
lain (seperti bergaduhan antara kanak-kanak)?

c. Adakah latar belakang kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan
undang-undang sebuah pertimbangan dalam menentukan sama ada
dakwaan akan dilakukan?

i. Adakah pertimbangan diberikan terhadap sama ada kanak-kanak
melakukan kesalahan pertama?

ii. Adakah pertimbangan diberikan kepada umur kanak-kanak?
iii. Adakah pertimbangan diberikan kepada sama ada kanak-kanak

mempunyai masalah penyalahgunaan bahan?
iv. Adakah pertimbangan diberikan kepada sama ada kanak-kanak

mempunyai masalah kesihatan mental?
v. Adakah pertimbangan diberikan kepada keadaan hidup kanak-

kanak (seperti sama ada kanak-kanak mempunyai keluarga yang
mengabaikannya, atau kanak-kanak tersebut harus menjaga
dirinya sendiri dan keluarga)?

d. Sekiranya ya, siapakah yang membuat pertimbangan-pertimbangan di
atas?

i. Adakah wujud sebuah polisi yang dikongsi antara pihak Pejabat

Peguam Negara (PPN) dan pihak polis tentang jenis-jenis kes

yang patut dirujuk kepada pihak Timbalan Pendakwaraya (TPR)

dan jenis-jenis kes yang tidak perlu?

ii. Adakah TPR sendiri yang mempunyai pertimbangan ini? Adakah

mereka perlu mendapatkan kelulusan daripada pihak atasan

sebelum mengambil apa-apa tindakan?

iii. Adakah TPR dan pihak-pihak atasan dilatih untuk membuat

pertimbangan tertentu dalam kes kanak-kana?

413

iv. Adakah ada statistik yang menunjukkan nombor kanak-kanak
yang tidak didakwa atas pertimbangan-pertimbangan di atas?

v. Adakah wujud sebuah sistem rekod bersekutu untuk
membolehkan pihak PPN mengambil langkah yang patut untuk
kanak-kanak yang melakukan kesalahan yang berulang?

vi. Jika ya, apakah kadar pengulangan semula?

6. Sekiranya dakwaan tidak dilakukan, bagaimanakah kanak-kanak tersebut
dikendali?

a. Adakah amaran dilaksanakan terhadap mereka?
i. Jika ya, siapakah yang mengeluarkan amaran ini?
ii. Adakah amaran dikeluarkan TPR sendiri atau tugas ini diberikan
kepada pegawai/anggota polis atau Jabatan Kebajikan
Masyarakat?
iii. Adakah pegawai yang ditugaskan mengeluarkan amaran dilatih
untuk melaksanakan amaran tersebut?
iv. Adakah amaran ini bertulis?
v. Adakah pengeluaran amaran berkesan?
vi. Adakah ibu bapa/penjaga kanak-kanak dimaklumkan tentang
amaran?

vii. Adakah guru-guru dimaklumkan?
viii. Adakah sebuah sistem rekod bersekutu wujud tentang kes-kes di

mana amaran diberikan?
• Jika ya, apakah jenis kes di mana amaran selalu
dilaksanakan?
• Jika ya, apakah kadar pengulangan dalam kes-kes di
mana amaran diberi?

b. Dalam kes-kes melibatkan kanak-kanak, adakah orang yang
bertanggungjawab untuk mereka diberi arahan atau digalakkan untuk
memasukkan mereka dalam program-program untuk kebajikan mereka?

414

i. Apakah jenis program?
ii. Siapakah yang mengendalikan program-program ini?
iii. Apakah statistik kanak-kanak yang diarah atau digalakkan untuk

turut serta dalam program-program tersebut?
iv. Adakah program berkesan?
v. Adakah kanak-kanak mengulangi kesalahan?

c. Adakah pihak TPR mengambil langkah-langkah keadilan restoratif
dalam mengendalikan kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan
undang-undang?

i. Apakah jenis program?
ii. Adakah program berkesan?
iii. Adakah kanak-kanak mengulangi kesalahan?

C. PERSEPSI MENGENAI DIVERSION & KESEDIAAN

7. Apakah pendapat anda mengenai Diversion terhadap kanak-kanak?

a. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion adalah pendekatan yang
berkesan di dalam sistem keadilan kanak-kanak? Kenapa?

i. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
menurunkan kadar pengulangan kesalahan semula?

ii. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
membuahkan penyesalan dan pemulihan dalam kalangan
kanak-kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

iii. Adakah anda berpendapat bahawa proses keadilan kanak-
kanak secara konvensional boleh dipertingkatkan dengan
pengenalan kepada Diversion? Kenapa?

415

b. Adakah anda mempercayai bahawa amaran adalah memadai bagi
mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak yang tertentu?

i. Apakah jenis-jenis kes yang anda berpendapat sebagai wajar
untuk diberikan amaran? Kenapa?

ii. Siapa yang wajar diberi budi bicara bagi memberikan amaran-
amaran (ketua-ketua kampung, anggota/pegawai
polis/pendakwaraya/Pegawai Akhlak)? Kenapa?

iii. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
amaran wajar diberikan?

iv. Adakah anda berpendapat kanak-kanak perlu mengaku
sebelum mereka tertakluk kepada amaran-amaran?

c. Adakah anda percaya bahawa program-Program Intervensi yang sedia
ada cukup untuk mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak?
Kenapa?

i. Apakah jenis program-program yang wajar diadakan? Kenapa?
ii. Siapakah yang wajar untuk mengendalikan program-program

tersebut?
iii. Apakah jenis-jenis kes yang patut dijadikan sasaran program-

program ini?
iv. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak

program-program alternatif ini wajar diarahkan terhadap kanak-
kanak? Adakah mahkamah patut dilibatkan pada apa-apa
tahap?
v. Adakah anda berpendapat bahawa kanak-kanak perlu
mengaku sebelum mereka diarahkan ke program-program ini?

416

8. Pada pendapat anda, adakah peruntukan undang-undang khusus tentang
Diversion perlu diperkenalkan?

9. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil bagi membantu meningkatkan
keberkesanan Diversion secara umum di Malaysia?
a. Wajarkah golongan komuniti secara umum, termasuk guru-guru,
dilibatkan bagi memastikan keberkesanannya? Bagaimana
sewajarnya?
b. Apakah kemudahan logistik yang anda rasakan wajar ada bagi
membantu pelaksanaan?

10. Pada pendapat anda, apakah reaksi orang ramai terhadap Diversion?
11. Pada pendapat anda, apakah cabaran-cabaran bagi melaksanakan Diversion

di Malaysia?

417

LAMPIRAN 6: PROTOKOL TEMU BUAL BERSAMA BAHAGIAN DASAR &
HUBUNGAN ANTARABANGSA, JABATAN KEBAJIKAN MASYARAKAT

A. PEMERHATIAN UMUM

1. Adakah anda percaya bahawa terdapat permasalahan di dalam sistem
keadilan kanak-kanak secara konvensional?

2. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional berkesan di dalam melaksanakan pemulihan di antara kanak-
kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

3. Adakah anda percaya bahawa sistem keadilan kanak-kanak secara
konvensional menggalakkan terjadinya stigma kepada kanak-kanak?

4. Mengikut pemerhatian anda, adakah kanak-kanak yang melalui sistem
keadilan secara konvensional sering mengulang kesalahan?

B. POLISI DAN AMALAN SEMASA

5. Selain daripada keizinan penilaian risiko, setakat manakah penglibatan
ibubapa/penjaga di dalam Program Intervensi yang dijalankan (rehabilitasi,
membina kapasiti/kemahiran/bakat dan pemulihan masyarakat)?

a. Adakah terdapat program yang sejajar bagi ibubapa/penjaga?
b. Adakah ibubapa/penjaga sering dilibatkan di dalam program-program

rehabilitasi terutama sekali aabila terdapat isu-isu berkaitan dengan
keibubapaan atai psikologi ?

6. Apakah NGOs/ badan bukan kerajaan yang terlibat dengan program-Program
Intervensi?

7. Pada pendapat anda, apakah kekangan-kekangan (sekiranya ada) di dalam

kerangka Diversion semasa?

418

C. PERSEPSI DAN PENERIMAN TERHADAP MENGENAI DIVERSION

8. Apakah pendapat anda mengenai Diversion terhadap kanak-kanak?

a. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion adalah pendekatan yang
berkesan di dalam sistem keadilan kanak-kanak? Mengapa?

b. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu menurunkan
kadar pengulangan kesalahan semula?

i. Adakah anda berpendapat bahawa Diversion mampu
membuahkan penyesalan dan pemulihan di kalangan kanak-
kanak yang mempunyai konflik dengan undang-undang?

ii. Adakah anda berpendapat bahawa proses keadilan kanak-kanak
secara konvensional boleh dipertingkatkan dengan pengenalan
kepada Diversion? Kenapa?

c. Adakah anda mempercayai bahawa amaran adalah memadai bagi
mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak yang tertentu?

i. Apakah jenis-jenis kes yang anda berpendapat sebagai wajar

untuk diberikan amaran? Kenapa?

ii. Siapa yang wajar diberi budibicara bagi memberikan amaran-

amaran (ketua-ketua kampung, anggota/pegawai

polis/pendakwaraya/Pegawai Akhlak)? Kenapa?

iii. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak

amaran wajar diberikan?

iv. Adakah anda berpendapat bahawa pengakuan kanak-kanak

perlu ada sebelum mereka tertakluk kepada amaran-amaran?

d. Adakah anda percaya bahawa program-program alternatif wajar
diperkenalkan bagi mengendalikan kes-kes melibatkan kanak-kanak?
i. Apakah jenis program-program wajar diadakan? Kenapa?

419

ii. Siapakah yang wajar untuk megendalikan program-program
tersebut?

iii. Apakah jenis-jenis kes yang patut dijadikan sasaran program-
program ini?

iv. Pada tahap manakah di dalam sistem keadilan kanak-kanak
program-program alternatif ini wajar diarahkan terhadap kanak-
kanak?

v. Adakah anda berpendapat bahawa pengakuan kanak-kanak
perlu ada sebelum mereka diarahkan ke program-program ini?

9. Adakah anda merasakan bahawa skop bagi kanak-kanak yang layak untuk
dipertimbangkan bagi Diversion (termasuk Amaran Polis, Amaran Keras dan
Program Intervensi) wajar diperluaskan atau dibataskan/dikurangkan?

10. Pada fikiran anda, bagaimanakah tanggapan umum tentang Diversion di
kalangan warga JKM? Mengapa?

11. Adakah anda berpendapat pengenalan peruntukan undang-undang khusus
tentang Diversion merupakan suatu keperluan?

12. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil bagi membantu meningkatkan
keberkesanan Diversion secara umum di Malaysia?
a. Wajarkah golongan komuniti secara umum, termasuk guru-guru,
dilibatkan bgi memastikan keberkesanan? Bagaimana sewajarnya?
b. Apakah kemudahan logistik yang anda rasakan wajar ada bagi
membantu pelaksanaan?

13. Pada pendapat anda, bagaimanakah reaksi orangramai terhadap Diversion?

14. Pada pendapat anda, apakah cabaran-cabaran bagi melaksanakan Diversion
di Malaysia?

420

D. SOALAN-SOALAN BERDASARKAN DAPATAN KAJIAN DI LAPANGAN

15. Adakah tempoh masa selama 7 hari mencukupi bagi seseorang Pegawai
Akhlak untuk menyediakan Laporan Penilaian Risiko di atas arahan TPR?

16. Adakah lawatan ke rumah diperlukan?

17. Adakah tempoh masa bagi persediaan untuk sesuatu Program Intervensi
mencukupi?

18. Adakah tempoh 6 bulan maksimum bagi keseluruhan Program Intervensi
mencukupi?

19. Adakah terdapat sebarang perancangan untuk menambah bilangan Pegawai-
Pegawai Akhlak di lapangan? (terutama sekali di bandar-bandar/daerah-
daerah yang lebih berisiko menghadapi kanak-kanak yang mempunyai konflik
dengan undang-undang?

20. Adakah latihan diberikan kepada setiap pegawai yang mengendalikan
Diversion? Sekiranya lokasi pegawai ditukar atau ada kemasukkan pegawai
baru, adakah latihan Diversion juga diberikan?

21. Adakah infrakstruktur untuk melaksanakan Diversion cukup? Adakah ada apa-
apa penambahan yang dirasakan perlu, seperti ruangan khas atau pengkala
data antara agensi?

22. Adakah kerjasama antara agensi dilaksanakan dengan baik? Apakah yang
dapat dilaksanakan untuk menambahbaik lagi kerjasama tersebut (jika ada)?

421

LAMPIRAN 7: PROTOKOL TEMU BUAL BERSAMA KANAK-KANAK YANG
TERLIBAT DALAM PROGRAM INTERVENSI

A. PERSETUJUAN MENYERTAI KAJIAN
Penglibatan anda dalam kajian ini adalah sangat penting dan sukarela. Anda
boleh memberhentikan sesi ini semasa temu bual dan rakaman sedang
berlangsung. Temu bual ini dijalankan secara sulit dan identiti anda adalah
dirahsiakan. Jika anda bersetuju untuk ditemu bual, adalah penting untuk anda
menjawab soalan-soalan dengan jujur dan ikhlas.

Adakah anda bersetuju untuk menyertai temu bual dan rakaman ini?

B. LATAR BELAKANG

1. Boleh anda ceritakan serba sedikit tentang latar belakang anda dan keluarga
anda?

a. Adakah ibu bapa/penjaga anda bekerja?
i. Ya/Tidak

b. Sekiranya ya, apakah pekerjaan mereka?
i. Bapa: _______________
ii. Ibu: ___________________

c. Adakah kedua ibu bapa masih bersama?
i. Ya/ Tidak
ii. Alasan: Bercerai/ Kematian/ Lain-lain: _________________

d. Adakah anda rapat dengan mereka?
e. Berapa ramai adik beradik anda?
f. Adakah anda rapat dengan mereka?
g. Anda tinggal bersama siapa?
h. Adakah anda bersekolah?

i. Ya/Tidak
ii. Sekiranya Tidak, kenapa?
i. Semasa di sekolah, adakah anda pernah terlibat dalam masalah displin?
j. Boleh ceritakan tentang kehidupan anda sebelum Program Intervensi?

422

i. Apakah yang anda lakukan pada masa lapang?
ii. Boleh ceritakan tentang kawan-kawan anda?

2. Boleh ceritakan tentang bagaimana anda boleh terlibat dengan Program
Intervensi?

a. Apakah kesalahan yang telah dilakukan?
b. Boleh ceritakan kenapa (faktor-faktor dorongan) anda telah melakukan

kesalahan tersebut?
c. Boleh ceritakan tentang kehidupan anda sekitar waktu anda melakukan

kesalahan tersebut?
i. Anda tinggal bersama siapa?
ii. Adakah anda bersekolah?

d. Sebelum kesalahan ini, pernahkah anda terlibat dengan sebarang
tindakan daripada pihak polis bagi kesalahan-kesalahan lain? Jika ada,
boleh berikan sedikit maklumat tentang jenis kesalahan, bila dsbnya?

C. PENGALAMAN SEMASA PROSES PERTIMBANGAN

3. Boleh ceritakan pengalaman anda bersama polis sebelum diarahkan ke
Program Intervensi?

a. Adakah anda ditangkap oleh polis?

i. Ya/Tidak

b. Selepas ditangkap, adakah anda ditahan oleh polis?

i. Ya/Tidak

c. Sekiranya Ya, di manakah anda ditahan?

d. Jika Tidak, jelaskan apa yang berlaku?

e. Bagaimanakah anda dan keluarga anda dimaklumkan bahawa anda

telah diarahkan untuk melalui Program Intervensi?

i. Adakah penjelasan diberikan oleh polis tentang apa Program

Intervensi?

ii. Adakah anda dimaklumkan mengenai sebab-sebab anda

diarahkan menjalaninya?

423

iii. Adakah anda dimaklumkan mengenai kesan menjalaninya?

4. Boleh ceritakan pengalaman anda bersama pihak Jabatan Kebajikan
Masyarakat (JKM) sebelum diarahkan ke Program Intervensi?

a. Bagaimanakah anda dihubungi oleh pihak JKM?
b. Boleh ceritakan apa yang berlaku semasa perjumpaan/panggilan telefon

bersama pihak JKM?
c. Adakah perjumpaan fizikal dilaksanakan atau melalui telefon?

i. Adakah pihak JKM menceritakan tujuan perbincangan?
ii. Adakah anda dan ibu bapa/penjaga berbincang bersama-sama

dengan pihak JKM? Atau ibu bapa/penjaga sahaja yang
berbincang? Adakah ada pihak-pihak lain yang turut serta?
iii. Apakah yang telah dibincangkan?

D. PENGALAMAN MELALUI PROGRAM INTERVENSI

5. Boleh ceritakan pengalaman anda selepas menerima arahan untuk melalui
Program Intervensi?

a. Kira-kira berapa lama kes proses yang ada lalui sebelum anda
dimaklumkan bahawa anda telah diarahkan melalui Program Intervensi?
Boleh kongsikan berapa lama tempoh diambil bagi setiap tahap proses?

PERKARA TARIKH TEMPOH

Ditangkap oleh polis

Diletak dalam tahanan

(jika relevan)

Dihubungi oleh pihak

JKM untuk

perbincangan dengan

ibu bapa/penjaga

424

Dimaklumkan bahawa

anda telah diarahkan

untuk menjalani

Program Intervensi

Dihubungi oleh JKM

untuk perbincangan

tentang aktiviti-aktiviti

yang harus dijalani

Mula Program

Intervensi

Tamat Program

Intervensi

b. Siapakah yang telah memaklumkan anda bahawa tentang arahan
tersebut?

c. Apakah reaksi anda semasa menerima arahan tersebut?
d. Apakah reaksi ibu bapa/penjaga anda semasa menerima arahan

tersebut?
e. Apakah aktiviti-aktiviti yang telah dirancang untuk anda?

i. Boleh ceritakan mengenai proses yang anda lalui untuk
mengenalpasti aktiviti-aktiviti yang sesuai?

ii. Adakah pandangan anda dan ibu bapa/penjaga anda diperolehi
terlebih dahulu mengenai jenis-jenis aktiviti tersebut?

iii. Adakah anda merasakan jenis aktiviti sesuai dengan anda?
iv. Apakah tempoh yang ditetapkan untuk Program Intervensi?
v. Adakah anda merasakan tempoh tersebut sesuai? Adakah ia

wajar dipendekkan atau dilanjutkan?
f. Adakah anda dan ibu bapa/penjaga faham sepenuhnya tentang tujuan

Program Intervensi ini dan segala implikasi yang terlibat(seperti anda
tidak akan mempunyai rekod jenayah dsbnya)?
g. Adakah anda dan ibu bapa/penjaga telah diminta menandatangani
akujanji?

425

6. Boleh ceritakan pengalaman anda semasa melalui Program Intervensi?

a. Berapa kerap anda perlu menghadiri aktiviti?
i. Adakah aktiviti dilakukan semasa cuti sekolah sahaja?

b. Adakah aktiviti dilaksanakan secara atas talian atau fizikal?
i. Sekiranya aktiviti dilakukan secara atas talian, adakah anda
menghadapi sebarang kekangan?
ii. Sekirannya aktiviti dilakukan secara fizikal, adakah anda
menghadapi sebarang kekangan?

c. Adakah ibu bapa/penjaga anda dilibatkan secara langsung atau diberi
apa-apa arahan oleh pihak JKM?

d. Adakah Program Intervensi tamat mengikut kerangka masa yang telah
dipersetujui?

e. Apakah pendapat anda tentang pelaksanaan Program Intervensi yang
telah anda lalui?
i. Adakah anda merasakan bahawa aktiviti-aktiviti yang dijalankan
itu bermanfaat bagi anda? Kenapa?
ii. Apakah aktiviti yang anda rasa paling bermanfaat antara yang
telah dilaksanakan? Kenapa?
iii. Adakah ruangan atau kemudahan yang disediakan oleh pihak
JKM, sama ada di atas talian ataupun secara fizikal, memadai?
iv. Apakah kekurangan yang anda rasa wujud semasa anda
menjalani Program Intervensi?

f. Adakah pihak lain, seperti guru-guru (sekiranya bersekolah)
dimaklumkan mengenai penglibatan anda dalam Program Intervensi?

g. Adakah anda mempunyai sebarang cadangan untuk meningkatkan lagi
pelaksanaan dan keberkesanan Program Intevensi?

E. PENGALAMAN SELEPAS PROGRAM INTERVENSI

7. Boleh anda ceritakan tentang proses yang anda lalui selepas tamatnya
Program Intervensi?

426

8. Adakah sebarang sesi taklimat akhir diadakan bersama anda, ibu
bapa/penjaga anda dan pihak JKM?
a. Ya/ Tidak

9. Apakah yang dibincangkan semasa sesi tersebut?

F. KESAN PROGRAM INTERVENSI

10. Adakah anda sebarang perubahan kepada anda atau keluarga anda, sama ada
baik atau tidak, selepas Program Intervensi? Apakah perubahan tersebut?

11. Sejak selesai Program Intervensi, adakah anda mengulangi sebarang
kesalahan?
a. Ya/ Tidak
b. Alasan: _________________.

G. PENDAPAT UMUM MENGENAI PROGRAM INTERVENSI

12. Adakah anda merasakan bahawa Program Intervensi ini patut dilaksanakan
bagi kanak-kanak yang melakukan kesalahan? Kenapa?

13. Apakah antara aktiviti yang ada rasakan patut dimasukkan di bawah Program
Intervensi?

14. Apakah anda rasa mungkin dapat ditambahbaik dalam pelaksanaan Program
Intervensi?

15. Adakah anda merasakan bahawa ketua-ketua komuniti seperti guru, ketua
kampung/penghulu dan ketua agama patut dimaklumkan dan dilibatkan dalam
melaksanakan Intervensi bagi kanak-kanak?

427

H. PENDAPAT UMUM TENTANG KANAK-KANAK BERKONFLIK DENGAN
UNDANG-UNDANG

16. Pada pendapat anda, apakah faktor yang mendorong kanak-kanak untuk
membuat kesalahan?

17. Apakah langkah-langkah yang wajar diambil apabila kanak-kanak melakukan
kesalahan (tentunya bergantung kepada jenis kesalahan)?

18. Pada pendapat anda, siapakah yang mempunyai pengaruh yang paling besar
di dalam kehidupan seorang kanak-kanak? (ibu/bapa/guru/guru agama/adik-
beradik/ keluarga luas/ rakan sebaya)

428

LAMPIRAN 8: PROTOKOL TEMU BUAL BERSAMA IBU BAPA/PENJAGA
KEPADA KANAK-KANAK YANG TERLIBAT DALAM PROGRAM INTERVENSI

A. PERSETUJUAN MENYERTAI KAJIAN
Penglibatan anda dalam kajian ini adalah sangat penting dan sukarela. Anda
boleh memberhentikan sesi ini semasa temu bual dan rakaman sedang
berlangsung. Temu bual ini dijalankan secara sulit dan identiti anda adalah
dirahsiakan. Jika anda bersetuju untuk ditemu bual, adalah penting untuk anda
menjawab soalan-soalan dengan jujur dan ikhlas.

Adakah anda bersetuju untuk menyertai temu bual dan rakaman ini?

B. LATAR BELAKANG

1. Boleh anda ceritakan serba sedikit tentang latar belakang anda, anak/jagaan
anda dan keluarga anda?

a. Apakah hubungan anda dengan kanak-kanak yang terlibat dengan
Diversion?

b. Adakah anda bekerja? Sekiranya ya, apakah pekerjaan anda?
c. Jika anda ibu bapa kepada kanak-kanak, adakah anda dan suami anda

masih bersama?
d. Berapa ramai anak/jagaan anda?
e. Adakah anak/jagaan anda bersekolah? Sekiranya ya, adakah

anak/jagaan anda pernah terlibat dalam masalah disiplin?
f. Adakah anak/jagaan anda tinggal bersama anda?
g. Boleh ceritakan tentang kehidupan anak/jagaan anda sebelum Program

Intervensi?
i. Apakah yang dilakukan anak/jagaan anda pada masa lapang?
ii. Boleh ceritakan tentang kawan-kawan anak/jagaan anda?

2. Boleh ceritakan tentang bagaimana anak/jagaan anda boleh terlibat dengan
Program Intervensi?

429

a. Apakah kesalahan yang telah dilakukannya?
b. Boleh ceritakan sekiranya anda tahu kenapa anak/jagaan anda

melakukan kesalahan tersebut?
c. Boleh ceritakan tentang kehidupan anda dan anak/jagaan anda sekitar

waktu anak/jagaan anda melakukan kesalahan tersebut?
i. Adakah anak/jagaan anda tinggal bersama anda?
ii. Adakah anak/jagaan anda bersekolah?
iii. Adakah hubungan dengan anak/jagaan adalah akrab?

C. PENGALAMAN DALAM PROSES PERTIMBANGAN

3. Boleh ceritakan pengalaman anda bersama polis sebelum anak/jagaan anda
diarahkan untuk menjalani Program Intervensi?

a. Adakah anak/jagaan anda ditangkap dan ditahan oleh polis?
b. Bagaimanakah anda dan anak/jagaan anda dimaklumkan bahawa dia

telah diarahkan untuk menjalani Program Intervensi?
i. Adakah penjelasan diberikan oleh polis tentang Program
Intervensi, sebab-sebab anak/jagaan anda diarahkan
menjalaninya, dan kesan setelah menjalaninya?

4. Boleh ceritakan pengalaman anda bersama pihak Jabatan Kebajikan
Masyarakat (JKM) sebelum anak/jagaan anda diarahkan ke Program
Intervensi?

a. Bagaimanakah anda dihubungi pihak mereka?

b. Boleh ceritakan apa yang berlaku semasa perjumpaan/perbualan

telefon bersama pihak JKM?

i. Adakah pihak JKM menceritakan tujuan perbincangan?

ii. Adakah anak/jagaan anda turut serta di dalam perbincangan

bersama dengan pihak JKM? Atau anda sahaja yang berbincang

dengan pihak JKM? Adakah ada pihak-pihak lain yang turut

serta?

iii. Apakah yang telah dibincangkan?

430

D. PENGALAMAN MELALUI PROGRAM INTERVENSI

5. Boleh ceritakan pengalaman anda selepas anak/jagaan anda diarahkan untuk
menjalani Program Intervensi?

a. Apakah jangka masa tempoh kes anak anda diproses sebelum anda
dimaklumkan bahawa anak/jagaan anda telah diarahkan melalui
Program Intervensi?

PERKARA TARIKH TEMPOH

Ditangkap oleh polis

Diletak dalam tahanan

(jika relevan)

Dihubungi oleh pihak

JKM untuk

perbincangan dengan

ibu bapa/penjaga

Dimaklumkan bahawa

anda telah diarahkan

untuk menjalani

Program Intervensi

Dihubungi oleh JKM

untuk perbincangan

tentang aktiviti-aktiviti

yang harus dijalani

Mula Program

Intervensi

Tamat Program

Intervensi

b. Siapakah yang telah memaklumkan anda bahawa anak/jagaan anda
telah diberi arahan tersebut?

c. Apakah reaksi anda semasa menerima arahan tersebut?

431