วิชานิวเมติกส์

แผนการจัดการเรียนรู้แบบฐานสมรรถนะและบูรณาการตาม ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง รหัส 20102 -2001 วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น หลกัสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) พทุธศักราช 2562 ประเภทวชิาอตุสาหกรรมสาขางานไฟฟ้ากา ลงั จัดท าโดย นายพยงค์ เมืองโคตร แผนกช่างกลโรงงาน วทิยาลยัการอาชีพขุนหาญ ส านักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษาจังหวัดศรีสะเกษ

ค ำน ำ แผนการสอนวิชา “งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น” รหัสวิชา 20102 -2001 จัดท าขึ้นเพื่อ ใช้เป็นแนวทางในการจัดการเรียนการสอน วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้นตามหลักสูตร ประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) พุทธศักราช 2562 ของส านักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา โดย จัดการเรียนการสอนทั้งหมด 18 สัปดาห์ สัปดาห์ละ 4 ชั่วโมง เนื้อหาภายในแบ่งออกเป็น 18 หน่วย ประกอบด้วยเนื้อหาเกี่ยวกับการเปรียบเทียบข้อดีข้อเสียของระบบนิวเมตริกส์ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด งาน ควบคุมกระบอกสูบทางเดียว งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว 5/2 แบบลม งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว กันกลับสองทาง งานควบคุมความเร็วก้านสูบ งานควบคุม กระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วเร่งระบายลม งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วความดันสองทาง งาน ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วหน่วงเวลา งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วจัดล าดับ งาน ควบคุมแบบอัตโนมัติ งานควบคุมกระบอกสูบแบบต่อเนื่อง หลักการเบื้องต้นไฮดรอลิกส์ งานควบคุมกระบอก สูบด้วยวาล์วควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมอัตราการไหล งาน ควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วกันกลับแบบมีน้ ามันควบคุมเป็นต้น ส าหรับแผนการสอนรายวิชานี้ ผู้จัดท าได้ทุ่มเทก าลังกาย ก าลังใจและเวลาในการศึกษาค้นคว้า ทดลอง เพื่อให้เกิดประสิทธิภาพต่อการเรียนการสอน และการจัดการเรียนการสอนตามแนวทางหลักปรัชญา ของเศรษฐกิจแบบพอเพียง ท้ายที่สุดนี้ ผู้จัดท าขอขอบคุณผู้ที่สร้างแหล่งความรู้ และผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องต่าง ๆ ซึ่งเป็นส่วนส าคัญ ที่ท าให้แผนการสอนวิชา การประกันภัย เล่มนี้เสร็จสมบูรณ์เป็นที่เรียบร้อย และหากผู้ใช้พบข้อบกพร่องหรือ มีข้อเสนอแนะประการใด ขอได้โปรดแจ้งผู้จัดท าทราบด้วย จักขอบคุณยิ่ง พยงค์ เมืองโคตร

สำรบัญ เรื่อง หน้า แผนกำรเรียนรู้ 1 ผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง 1 ค าอธิบายรายวิชา 1 หน่วยกำรเรียนรู้. 1 แผนกำรเรียนรู้ 1 ครั้งที่ 1 8 ครั้งที่ 2 16 ครั้งที่ 3 24 ครั้งที่ 4 32 ครั้งที่ 5 40 ครั้งที่ 6 48 ครั้งที่7 56 ครั้งที่ 8 64 ครั้งที่ 9 72 ครั้งที่ 10 80 ครั้งที่ 11 88 ครั้งที่ 12 96 ครั้งที่ 13 104 ครั้งที่ 14 112 ครั้งที่ 15 120 ครั้งที่ 16 128 ครั้งที่ 17 136 ครั้งที่ 18 144

1 แผนจัดการเรียนรู้/แผนการเรียนรู้รายวิชา ชื่อรายวิชางานนิวแมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น รหัสวิชา2102-2001 (ท-ป-น) 1-3-2 ระดับชั้น ปวช แผนก วิชาช่างกลโรงงาน หน่วยกิต 2 คาบรวม 72 คาบ ทฤษฏี 1 คาบ/สัปดาห์ ปฏิบัติ 3 คาบ/สัปดาห์ ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 จุดประสงค์รายวิชา 1. รู้และเข้าใจเกี่ยวกับระบบนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้อง 2. มีทักษะเกี่ยวกับการอ่านและเขียนวงจร ต่อวงจรควบคุมการท างานระบบนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์ 3. มีเจตคติและกิจนิสัยที่ดีในการท างานด้วยความละเอียดรอบคอบ ปลอดภัย เป็นระเบียบ สะอาด ตรงต่อ เวลา มีความซื่อสัตย์ รับผิดชอบ และรักษาสภาพแวดล้อม สมรรถนะรายวิชา 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับหลักการของระบบนิวเมตริกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้นตามคู่มือ 2. ต่อวงจรควบคุมการท างานระบบนิวเมติกส์เบื้องต้น 3. ต่อวงจรควบคุมการท างานระบบไฮดรอลิกส์เบื้องต้น 4. ติดตั้งระบบนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น ควบคุมด้วยมือและระบบอัตโนมัติ ค าอธิบายรายวิชา ศึกษาและปฏิบัติเกี่ยวกับหลักการท างานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น ชนิดสัญลักษณ์ โครงสร้าง การท างาน และการทดสอบอุปกรณ์นิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้นการอ่าน การเขียนวงจรแลต่อวงจรควบคุมทิศทาง วงจร ปรับความเร็ว วงจรเรียงล าดับ วงจรหน่วงเวลา วงจรควบคุมด้วยมือ (Manual) และวงจรควบคุมโดยอัตโนมัติ (Automatics) ของระบบนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น รายการหน่วย ชื่อหน่วย และสมรรถนะประจ าหน่วย ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่1 บทน า สมรรถนะ 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับระบบนิวเมติกส์เบื้องต้น จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์เบื้องต้นได้ 2. รวบรวมชนิดเครื่องอัดลมได้

2 ด้านทักษะ 3. สังเกตเครื่องระบบความร้อนได้ 4. ฝึกใช้ถังเก็บลมได้ ด้านจิตพิสัย 5. ติดตามการจ่ายลมอัดได้ 6. จ าแนกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์เบื้องต้นได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7. เลือกใช้อุปกรณ์ต่างๆ ได้อย่างถูกต้องเหมาะสม ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่2 ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด สมรรถนะ 1. ควบคุมคุณภาพลมอัด จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบชุดปรับปรุงคุณภาพ ลมอัดได้ ด้านทักษะ 2. ควบคุมคุณภาพลมอัดได้

3 ด้านจิตพิสัย 3. ยอมรับหลักการท างานของชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด ได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 4. ปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้อย่างถูกต้องเหมาะสม ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่3 งานควบคุมกระบอกสูบทางเดียว สมรรถนะ 1. ควบคุมกระบอกสูบทางเดียว จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บรรยายหน้าที่และส่วนประกอบกระบอกสูบท างาน ทางเดียวได้ ด้านทักษะ 2. อ่านสัญลักษณ์กระบอกสูบท างานทางเดียวได้ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทางได้ 4. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทางได้ 5. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบทาง เดียวได้ ด้านจิตพิสัย 6. จัดล าดับหลักการท างานกระบอกสูบท างานทางเดียว ได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7. ควบคุมกระบอกสูบทางเดียวได้อย่างถูกต้องเหมาะสม

4 ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่4 งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง สมรรถนะ 1. ควบคุมกระบอกสูบสองทาง จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบกระบอกสูบท างาน สองทางได้ ด้านทักษะ 2. อ่านสัญลักษณ์กระบอกสูบท างานสองทางได้ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทางแบบ 5/2 แบบมือกด/สปริงได้ 4. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทางได้ 5. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบสอง ทางได้ ด้านจิตพิสัย 6. จัดล าดับหลักการท างานกระบอกสูบท างานสองทาง ได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7. ควบคุมกระบอกสูบสองทางได้อย่างถูกต้องเหมาะสม ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 5งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วย วาล์ว 5/2 แบบลม สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว 5/2 แบบลม จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานวาล์วควบคุมทิศทาง 5/2 แบบ ควบคุมการท างานด้วยลมได้

5 2. บอกหลักการท างานวาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ ลูกกลิ้งได้ ด้านทักษะ 3. อ่านสัญลักษณ์วาล์วควบคุมทิศทาง 5/2 แบบควบคุม การท างานด้วยลมได้ 4. แยกแยะสัญลักษณ์วาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ ลูกกลิ้งได้ 5. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบค้าง ต าแหน่งได้ 6. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบค้างต าแหน่งได้ 7. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบกึ่งอัตโนมัติได้ 8. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบ กึ่งอัตโนมัติได้ ด้านจิตพิสัย 9. นักเรียนเข้าเรียนตรงเวลา ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 10. ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว 5/2 แบบลม ตามหลักและวิธีการใช้อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 6 งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วย วาล์วกันกลับสองทาง สมรรถนะ: - ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วกันกลับสองทาง จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม: ด้านความรู้ 1. อธิบายโครงสร้างของวาล์วกันกลับได้ 2. บอกหน้าที่ของวาล์วกันกลับได้ 3. ชี้ให้เห็นประโยชน์ของวาล์วกันกลับสองทางได้ ด้านทักษะ 4. แสดงหลักการท างานของวาล์วกับกลับและวาล์วกัน กลับสองทางได้ 5. ทดลองใช้วาล์วกันกลับได้ถูกต้อง

6 6. ควบคุมกระบอกสูบทางเดียวด้วยวาล์วกันกลับสอง ทางได้ ด้านจิตพิสัย 7.ปฏิบัติตามการใช้วาล์วกันกลับควบคุมกระบอก สูบทางเดียวและกระบอกสูบสองทางได้ 8. เก็บและบ ารุงรักษาวาล์วกันกลับทุกครั้งหลังการใช้งานได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 9.ใช้วาล์วกันกลับตามหลักและวิธีการใช้อย่าง รอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่7 งานควบคุมความเร็วก้านสูบ สมรรถนะ: - ปรับปรุงสภาพการท างานตามหลักการยศาสตร์ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม: ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานของวาล์วคอคอดปรับค่าได้ 2. บอกจุดเด่นของวาล์วควบคุมการไหลทางเดียวได้ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมอัตราการไหลได้

7 4. สรุปความรู้เกี่ยวกับวาล์วควบคุมอัตราการไหลได้ 5. ต่อวงจรควบคุมความเร็วก้านสูบได้อภิปรายการ ประกันภัยขั้นพื้นฐานได้ ด้านทักษะ 6. ปรับสกรูของวาล์วคอคอดปรับได้เพื่อเปิดทางลมได้ 7. ควบคุมปริมาณลมเข้า-ออกได้ ด้านจิตพิสัย 8. เลือกวิธีการควบคุมปริมาณลมได้เหมาะสมกับขนาด สูบ 9. น าจุดเด่นของวาล์วแต่ละชนิดไปใช้ควบคุมปริมาณ ลมได้เหมาะสมกับงาน ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจ พอเพียง 10. เลือกใช้วาล์วในการควบคุมความเร็วก้านสูบอย่าง เหมาะสม และปฏิบัติตามหลักการใช้งานอย่างถูกวิธี เพื่อเป็นการบ ารุงรักษาอุปกรณ์ ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 8 งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วย วาล์วระบายลม สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วระบายลม จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานของวาล์วเร่งระบายลมได้ 2. บอกโครงสร้างของวาล์วเร่งระบายลมได้ 3. สรุปหน้าที่ของวาล์วเร่งระบายลมได้ 4. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วเร่งระบายลมได้ ด้านทักษะ 5. แสดงให้เห็นถึงประโยชน์ของวาล์วเร่งระบายลมได้ 6. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วเร่งระบายลม

8 ได้ 7. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วย วาล์วเร่งระบายลมได้ ด้านจิตพิสัย 8. พัฒนาการต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วเร่ง ระบายลม 9. น าป ระโยชน์ ของวาล์ วเร่งระบ ายลมไปใช้ได้ เหมาะสมกับงาน ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 10. ใช้วาล์วเร่งระบายลมในระบบวงจรนิวแมติกส์อย่าง มีระบบเป็นขั้นตอนเพื่อให้ได้งานที่มีประสิทธิภาพ และเก็บรักษาอุปกรณ์ทุกชนิดหลังเลิกปฏิบัติงาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 9งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วย วาล์วความดันสองทาง สมรรถนะ : - ปฐมพยาบาลและช่วยเหลือผู้ประสบอันตราย จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายลักษณะของวาล์วความดันสองทางได้) 2. บอกรูปแบบการท างานของวาล์วความดันสองทาง ได้ 3. อภิปรายหลักการควบคุมกระบอกสูบทางเดียวด้วย วาล์วความดันสองทางได้

9 4. ออกแบบวงจรในการควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์ว ความดันสองทางได้ 5. แสดงวิธีการใช้วาล์วความดันสองทางได้ ด้านทักษะ 6. ต่อวงจรในการควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วความ ดันสองทางได้ 7. ทดลองควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วความดันสอง ทางได้ ด้านจิตพิสัย 8. ปฏิบัติตามหลักและวิธีการใช้งานวาล์วความดันสอง ทางได้ 9. พัฒนารูปแบบวงจรวาล์วความดันสองทางให้ใช้งาน ได้หลากหลาย ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 10.คิดและวางแผนก่อนการออกแบบวงจรเพื่อไม่ให้ เกิดการผิดพลาดในการต่อวงจรจนท าให้สิ้นเปลืองวัสดุ อุปกรณ์ 11.ใช้งานวาล์วความดันสองทางตามหลักการใช้งาน ด้วยความระมัดระวัง และเก็บบ ารุงรักษาอุปกรณ์หลังการ ปฏิบัติงานเพื่อยืดอายุการใช้งานของอุปกรณ์ ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 10 งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง ด้วยวาล์วหน่วงเวลา สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วหน่วงเวลา จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานของวาล์วหน่วงเวลาได้ 2. บอกหน้าที่ของวาล์วหน่วงเวลาได้ 3. อ่านสัญลักษณ์วงจรวาล์วหน่วงเวลาได้ 4. เขียนวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทางแบบ หน่วงเวลากลับได้

10 ด้านทักษะ 6. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว แบบหน่วงเวลาได้ 7. ทดลองใช้วาล์วหน่วงกลับเวลาได้ฝึกควบคุม กระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วหน่วงเวลาได้ ด้านจิตพิสัย 8. น าวาล์วหน่วงเวลาไปประยุกต์ใช้กับงานชนิด ต่างๆ ได้(ด้านจิตพิสัย) 9. แก้ไขหรือพัฒนาวงจรวาล์วหน่วงเวลาให้มี ความสามารถได้มากขึ้น(ด้านจิตพิสัย) ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 10. น าวาล์วหน่วงเวลาไปประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ โดยปฏิบัติตามรักและขั้นตอนเพื่อการรักษาอายุการ ใช้งานของอุปกรณ์ ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 11 งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง ด้วยวาล์วจัดล าดับ สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วจัดล าดับ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานของวาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ Roller Trip ได้ ด้านทักษะ 2. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ Roller Trip ได้ 3. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบอัตโนมัติได้ ด้านจิตพิสัย

11 4. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบ อัตโนมัติได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 5. ควบคุมกระบอกสูบแบบอัตโนมัติและวิธีการใช้ อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 12งานควบคุมแบบอัตโนมัติ สมรรถนะ : - ควบคุมแบบอัตโนมัติ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายหลักการท างานของวาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ Roller Trip ได้ ด้านทักษะ 2. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทาง 3/2 แบบ Roller Trip ได้ 3. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบอัตโนมัติได้ ด้านจิตพิสัย 11. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบ อัตโนมัติได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 12. ควบคุมกระบอกสูบแบบอัตโนมัติและวิธีการใช้อย่าง รอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน

12 ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 13 งานควบคุมกระบอกสูบ แบบต่อเนื่อง สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบแบบต่อเนื่อง จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. อธิบายโค้ดอุปกรณ์วงจรนิวแมติกส์ได้ 2. เขียนไดอะแกรมการท างานของกระบอกสูบได้ ด้านทักษะ 3. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบแบบต่อเนื่องได้ ด้านจิตพิสัย 4. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบ แบบต่อเนื่อง ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 5. ควบคุมกระบอกสูบแบบต่อเนื่องและวิธีการใช้ อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 14 หลักการเบื้องต้นของไฮดรอลิกส์ สมรรถนะ : - แสดงความรู้เกี่ยวกับหลักการเบื้องต้นของไฮดรอ ลิกส์ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บอกความหมายของระบบไฮดรอลิกส์ได้ 2. อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบของชุดต้นก าลังได้ 3. แยกแยะสัญลักษณ์ของชุดต้นก าลังได้ 4. ยกตัวอย่างสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทางได้ ด้านทักษะ 5. สาธิตหลักการท างานของวาล์วควบคุมความดันได้ 6. ปฏิบัติตามหลักการท างานของอุปกรณ์ท างานได้

13 ด้านจิตพิสัย 7. จ าแนกสัญลักษณ์ของอุปกรณ์ท างานได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 8. ควบคุมหลักการเบื้องต้นของไฮดรอลิกส์ และ วิธีการใช้อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 15 งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์ว ควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3 สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3 จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บอกหน้าที่ของวาล์วควบคุมทิศทางได้ 2. อธิบายหลักการท างานของวาล์วควบคุมทิศทางได้ ด้านทักษะ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทางได้ 4. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุม ทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3 5. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมอัตรา การไหลได้ ด้านจิตพิสัย 6. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วย วาล์วควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3 ได้ ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง

14 7. ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3ตามหลักและวิธีการใช้อย่างรอบคอบ เพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 16 งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์ว ควบคุมอัตราการไหล สมรรถนะ : - ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมอัตราการไหล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บอกหน้าที่และส่วนประกอบของวาล์วควบคุม อัตราการไหลได้ 2. อธิบายหลักการท างานของวาล์วควบคุมอัตรา การไหลได้ ด้านทักษะ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมอัตราการไหลได้ 4. ต่อวงจรควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ได้ (ต่อวงจร ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมอัตราการไหล ได้ 5. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วย วาล์วควบคุมอัตราการไหลได้ ด้านจิตพิสัย 6. นักเรียนจัดเก็บเครื่องมือหลังเลิกเรียน ด้าน คุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7. ควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ตามหลักและวิธีการใช้ อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน

15 ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 17 งานควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ สมรรถนะ : - ควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บอกหน้าที่และส่วนประกอบของมอเตอร์ไฮดรอ ลิกส์ 2. อธิบายกลักการท างานของมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ได้ ด้านทักษะ 3. อ่านสัญลักษณ์ของมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ได้(ด้าน ทักษะพิสัย) 4. ต่อวงจรควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ได้(ด้าน ทักษะพิสัย) 5. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมมอเตอร์ไฮ ดรอลิกส์(ด้านทักษะพิสัย) ด้านจิตพิสัย 6. นักเรียนท างานด้วยความระมัดระวัง ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7.ควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ตามหลักและวิธีการใช้ อย่างรอบคอบเพื่อการใช้งานที่ยาวนาน ชื่อเรื่อง สมรรถนะและจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม หน่วยที่ 18 งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง ด้วยวาล์วกันกลับแบบมีน้ ามันควบคุม สมรรถนะ : - ควบคุมวาล์วกันกลับชนิดมีน้ ามันควบคุม จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ด้านความรู้ 1. บอกหน้าที่และส่วนประกอบของวาล์วกันกลับแบบ มีน้ ามันควบคุมต่างๆ ได้ 2. อธิบายหลักการท างานของวาล์วกันกลับแบบมี น้ ามันควบคุมแบบต่างๆ ได้

16 ด้านทักษะ 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วกันกลับแบบมีน้ ามัน ควบคุมแบบต่างๆ ได้ 4. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วกันกลับแบบมี น้ ามันควบคุมแบบต่างๆ ได้ 5. ทดสอบการท างานวงจรควบคุมกระบอกสูบด้วย วาล์วกันกลับแบบมีน้ ามันควบคุมแบบต่าง ๆ ได้ ด้านจิตพิสัย 6. นักเรียนท างานด้วยความระมัดระวัง ด้านคุณธรรม จริยธรรม/บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 7. ควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วกันกลับแบบมีน้ ามัน ควบคุมตามหลักและวิธีการใช้อย่างรอบคอบเพื่อ การใช้งานที่ยาวนาน

17 รายชื่อหน่วยการสอน/การเรียนรู้ หน่วยการสอน/การเรียนรู้ วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น รหัส... 20100-1008......คาบ/สัปดาห์.....4.......คาบ รวม......72…… คาบ หน่วยที่ ชื่อหน่วยทฤษฎี จ านวนคาบ ทฤษฎี ปฏิบัติ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 บทน า ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด งานควบคุมกระบอกสูบทางเดียว งานควบคุมกระบอกสูบสองทาง งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์ว 5/2 แบบลม งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วกันกลับสองทางงาน ควบคุมความเร็วก้านสูบ งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วระบายลม งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วความดันสองทาง งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วหน่วงเวลา งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วจัดล าดับ งานควบคุมแบบอัตโนมัติ หลักการเบื้องต้นของไฮดรอลิกส์ หลักการเบื้องต้นของไฮดรอลิกส์ งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมทิศทางแบบ 4/2 และ 4/3 งานควบคุมกระบอกสูบด้วยวาล์วควบคุมอัตราการไหล งานควบคุมมอเตอร์ไฮดรอลิกส์ งานควบคุมกระบอกสูบสองทางด้วยวาล์วกันกลับแบบมีน้ ามัน ควบคุม 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 รวม 72

21 แผนการสอน/แผนการเรียนรู้ภาคทฤษฎี แผนการสอน/การเรียนรู้ภาคทฤษฎี หน่วยที่ 1 ชื่อวิชางานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น สอนสัปดาห์ที่ 1 ชื่อหน่วยบทน า คาบรวม 4 ชื่อเรื่องบทน า จ านวนคาบ 4 หัวข้อเรื่อง 1. ความหมายของระบบนิวแมติก 2. ข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ 3. ชนิดเครื่องอัดลม 4. เครื่องระบบความร้อน 5. ถังเก็บลม 6. การจ่ายลมอัด สาระส าคัญ ระบบนิวเมติกส์ หมายถึง ระบบการส่งถ่ายก าลังโดยอาศัยความดันลมเป็นตัวกลาง ไปยังอุปกรณ์ ท างานต่าง เช่น กระบอกสูบ มอเตอร์ลม ซึ่งจะท าหน้าที่เปลี่ยนพลังงานลมให้เป็นพลังงานมากกล ข้อดีของ ระบบนิวเมติกส์มีหลายอย่าง เช่น ทนต่อการระเบิดท างานด้วยความรวดเร็ว เป็นต้น สมรรถนะอาชีพประจ าหน่วย - แสดงความรู้เกี่ยวกับระบบนิวเมติกส์ ค าศัพท์ส าคัญ ระบบนิวเมติกส์ หมายถึง ระบบการส่งถ่ายก าลังโดยอาศัยความดันลมเป็นตัวกลางในการส่งถ่ายก าลัง โดยมีอุปกรณ์การท างานชนิดต่างๆ จุดประสงค์การสอน/การเรียนรู้ จุดประสงค์ทั่วไป / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. เพื่อให้มีความรู้เกี่ยวกับการอธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์(ด้านความรู้) 2. เพื่อให้มีความรู้เกี่ยวกับการรวบรวมชนิดเครื่องอัดลม 3. เพื่อให้มีทักษะในการสังเกตเครื่องระบบความร้อนได้(ด้านทักษะ)

22 4. เพื่อให้มีทักษะในการฝึกใช้ถังเก็บลมได้ (ด้านทักษะ) 5. เพื่อให้มีเจตคติในการติดตามการจ่ายลมอัด (ด้านจิตพิสัย) 6. เพื่อให้มีเจตคติในการจ าแนกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวแมติกส์ (ด้านจิตพิสัย) 7. เพื่อให้ผู้เรียนเลือกใช้อุปกรณ์ต่างๆ ได้อย่างถูกต้องเหมาะสม(ด้านคุณธรรม จริยธรรม) จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. อธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์ได้ (ด้านความรู้) 2. รวบรวมชนิดเครื่องอัดลมได้ (ด้านความรู้) 3. สังเกตเครื่องระบบความร้อนได้ (ด้านทักษะ) 4. ฝึกใช้ถังเก็บลมได้ (ด้านทักษะ) 5. ติดตามการจ่ายลมอัดได้ (ด้านจิตพิสัย) 6. จ าแนกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ได้ (ด้านจิตพิสัย) 7. ลือกใช้อุปกรณ์ต่างๆ ได้อย่างถูกต้องเหมาะสม (ด้านคุณธรรม จริยธรรม) เนื้อหาสาระการสอน/การเรียนรู้ • ด้านความรู้(ทฤษฎี) ระบบนิวเมติกส์ หมายถึง ระบบการส่งถ่ายก าลังโดยอาศัยความดันลมเป็นตัวกลางในการส่งถ่ายก าลัง โดยมีอุปกรณ์การท างานชนิดต่างๆ เช่นกระบอกสูบ มอเตอร์ เป็นต้น ซึ่งจะท าหน้าที่เปลี่ยนพลังงานลมให้เป็น พลังงานกล การเปรียบเทียบข้อดีข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ ข้อดีของระบบนิวเมติกส์ 1. ทนต่อการระเบิดเนื่องจากลมอัดไม่ติดไฟ หรือเกิดการระเบิด ดังนั้น จึงมีความปลอดภัยในการใช้งานสูง 2. มีความรวดเร็วในการท างาน ลมอัดมีความรวดเร็วในการท างานสูง 3. การส่งถ่ายลมอัดง่าย ลมอัดสามารถส่งถ่ายไปตามท่อท่างต่างๆ ในระยะทางไกลๆ ได้โดยง่าย และลม อัดที่ใช้แล้วสามารถปล่อยทิ้งสู่บรรยากาศได้ทันที 4. การปรับความเร็วในระบบเมติกส์ปรับความเร็วได้ง่ายและสะดวกโดยการติดตั้งอุปกรณ์ควบคุมความเร็ว เข้ากับระบบ 5. มีความปลอดภัยสูง อุปกรณ์ของระบบนิวเมติกส์จะไม่เกิดการเสียหายเมื่อใช้งานเกินก าลัง ท าให้เกิด อันตรายต่อผู้ใช้เครื่องจักรกลนั้น

23 ข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ 1. มีเสียงดัง เมื่อลมอัดระบายออกมาจากอุปกรณ์จะท าให้เกิดเสียง ดังนั้น จึงต้องใช้ตัวเก็บเสียงเพื่อลด เสียงดัง 2. ลมอัดสามารถอัดตัวได้ จึงท าให้การเคลื่อนที่ของอุปกรณ์ท างานไม่สม่ าเสมอ เนื่องจากการยุบตัวของลม อัด 3. ความดันของลมเปลี่ยนแปลงเมื่ออุณภูมิเปลี่ยนแปลง เมื่ออุณหภูมิสูงจ าท าให้ลดอัดมีความดันสูง และ ความดันจะลดลงเมื่ออุณหภูมิต่ าลง 4. ลมอัดมีความชื้น เมื่ออุณหภูมิลดลงจะท าให้ไอน้ าที่ปนอยู่ในอากาศกลั่นตัวเป็นหยดน้ าและเมื่อความชื้น เข้าไปในระบบจะเกิดสนิม ท าให้อายุการใช้งานของอุปกรณ์สั้นลง เครื่องอัดลม (Compressor) จากการที่ระบบนิวเมติกส์ต้องใช้ลมอัดเป็นตัวท างาน ดังนั้น จึงจะต้องมีอุปกรณ์ในการผลิตลมอัด อุปกรณ์ดังกล่าว คือ เครื่องอัดลม (Compressor) ซึ่งท าหน้าที่ผลิตลมอัดให้กับระบบนิวเมติกส์ สามารถแบ่ง ออกได้เป็น 2 ประเภทคือ เครื่องอัดลมที่ท างานให้ลักษณะการเคลื่อนที่เป็นแนวตรง กับเครื่องอัดลมที่ท างาน ลักษณะของการหมุน 1. เครื่องอัดลมแบบลูกสูบ (Piston Compressor) เครื่องอัดลมแบบลูกสูบนิยมใช้กันมาก เนื่องจากสามารถผลิตอัดลมได้ตั้งแต่ความดันต่ าปานกลางจนถึง ความดันสูงโดยมีหลักการท างาน คือ ลูกสูบจะท าหน้าที่ดูดอากาศเข้ามาในกระบอกสูบแล้วท าการอัดอากาศเพื่อ ท าการส่งต่อไปยังถังเก็บลม 2. เครื่องอัดลมแบบไดอะแฟรม (Diaphragm Compressor) เครื่องอัดลมแบบไดอะแฟรม จะใช้แผ่นไดอะแฟรมเป็นตัวดูดและอัดอากาศ ลมที่ถูกดูดและอัดด้วย เครื่องเครื่องลมชนิดนี้จะปราศจากน้ ามันหล่อลื่น ด้วยเหตุนี้เครื่องอัดลมแบบไดอะแกรมจึงนิยมใช้กันใน อุตสาหกรรมเคมี อุตสาหกรรมทางด้านอาหารและยา 3. เครื่องอัดลมแบบใบพัดเลื่อน (Sliding Vane Rotary Compressor) เครื่องอัดลมแบบใบพัดเลื่อน อากาศจะถูกเข้ามาในช่องว่างและจะถูกอัดต่อไปโดยอาศัยการหมุนของโร เตอร์เป็นตัวสร้างลมอัด การหมุนจะเรียบสม่ าเสมอ ท าให้การผลิตลมอัดเป็นไปอย่างคงที่ และไม่มีเสียงดัง 4. เครื่องอัดลมแบบสกรู (Screw Compressor) เครื่องอัดลมแบบสกรูนี้จะดูดอากาศเข้ามาภายในช่องว่าง และท าการอัดอากาศโดยชุดโรเตอร์ที่มี ลักษณะเหมือนกับสกรูเกลียวหมุนอัดอากาศเพื่อผลิตลมอัด เครื่องระบบความร้อย (After Cooler) ลมอัดที่ออกมาจากเครื่องอัดลมจะมีความดันและอุณหภูมิ ถ้าน าเอาลมอัดนี้ไปใช้งานโดยตรงจะท าให้ อายุการใช้งานของอุปกรณ์นิวเมติกส์สั้นลง เพราะไอน้ าหรือความชื่นที่ปนมากับลมอัดจะท าให้เกิดการกัดกร่อน ชิ้นส่วนต่างๆ ภายในวาล์ว ดังนั้น จึงจ าเป็นต้องใช้อุปกรณ์ระบายความร้อนลมอัด เพื่อลดอุณหภูมิของลมให้ ต่ าลง โดยที่ไอน้ าจะกลั่นตัวกลายเป็นหยดน้ า เมื่ออุณภูมิลดลง ดังนั้น ลมอัดที่ผ่านเครื่องระบายความร้อนแล้ว

24 จะมีปริมาณไอน้ าลดลง เครื่องระบบความร้อนของลมอัดที่มีใช้ในอุตสาหกรรมโดยทั่วไปมีอยู่ 2 แบบด้วยกัน คือ แบบใช้พัดลมเป่า และใช้น้ าเป็นตัวระบายความร้อน ถังเก็บลม (Receiver) ถังเก็บลมท าหน้าที่เก็บสะสมที่ได้จากการอัดอากาศของเครื่องอัดลมให้มีปริมาณที่เพียงพอกับความ ต้องการ นอกจากนั้นยังเป็นตัวสร้างความดันให้กับลมอัดอีกด้วย จึงจ าเป็นที่จะต้องมีถึงเก็บลมที่สามารถจ่าย ปริมาณลม และความดันลมได้อย่างคงที่ตลอดเวลา การจ่ายลมอัด การจ่ายลมอัดโดยเริ่มจากคอมเพรสเซอร์จะท าหน้าที่ผลิตลมอัด ลมอัดจะถูกเก็บสะสมไว้ในถังเก็บลม เพื่อส่งจ่ายให้กับวงวจรและอุปกรณ์ต่างๆ ในระบบนิวเมติกส์โดยผ่านท่อส่งลมอัด ในการวางท่อส่งลมอัดควรจะ วางให้มีมุมลาดเอียงประมาณ 1-2 เปอร์เซ็นต์ของความยาวท่อ และที่ปลายท่อควารติดตั้งวาล์วระบายน้ า เพื่อ ระบายน้ าที่ตกค้างภายในท่อทิ้งได้ กิจกรรมการเรียนการสอนหรือการเรียนรู้ ขั้นตอนการสอนหรือกิจกรรมของครู ขั้นตอนการเรียนรู้หรือกิจกรรมของนักเรียน 1. ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน (15นาที) 1. ผู้สอนจัดเตรียมเอกสาร พร้อมกับแนะน า รายวิชา วิธีการให้คะแนนและวิธีการเรียน หน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า 2. ผู้สอนแจ้งจุดประสงค์การเรียนของหน่วย เรียนที่ 1 และขอให้ผู้เรียน ร่วมกันท า กิจกรรมการเรียนการสอน 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนร่วมกันอธิบายความหมายของ ระบบนิวเมติกส์ 2. ขั้นให้ความรู้(165นาที) 1. ผู้สอนให้ผู้เรียนเปิด Power Point พร้อม เปิดเอกสารประกอบการสอน วิชา งานนิว เมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น หน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า หน้า 2-7 โดยผู้สอนเป็น ผู้บรรยาย 2. ผู้สอนเปิดโอกาสให้ผู้เรียนซักถามข้อสงสัย เกี่ยวกับเนื้อหาในหน่วยเรียน 1. ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน (15นาที) 1. ผู้เรียนจัดเตรียมเอกสาร พร้อมกับแนะน า รายวิชา วิธีการให้คะแนนและวิธีการเรียน หน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า 2. ผู้เรียนท าความเข้าใจเกี่ยวกับจุดประสงค์การ เรียนของหน่วยเรียนที่ 1 และการให้ความ ร่วมมือในการท ากิจกรรม 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนร่วมกันอธิบายความหมายของ ระบบนิวเมติกส์ 2. ขั้นให้ความรู้(165นาที) 1. ผู้เรียนเปิด Power Point พร้อมเปิดเอกสาร ประกอบการสอน วิชา งานนิวเมติกส์และไฮ ดรอลิกส์เบื้องต้น หน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า หน้า 2-7 โดยผู้สอนเป็นผู้บรรยายผู้เรียนจด บันทึก 2. ผู้เรียนซักถามข้อสงสัยเกี่ยวกับเนื้อหาในหน่วย เรียน

25 กิจกรรมการเรียนการสอนหรือการเรียนรู้ ขั้นตอนการสอนหรือกิจกรรมของครู ขั้นตอนการเรียนรู้หรือกิจกรรมของนักเรียน 3. ขั้นประยุกต์ใช้( 150 นาที ) 1. ผู้สอนให้ผู้เรียนท าแบบฝึกหัดที่ 1 หน้า 10 2. ผู้สอนให้ผู้เรียนสืบค้นข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต และ Web Guide หน้าที่ 8 4.ขั้นสรุปและประเมินผล (30นาที) 1. ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาที่ได้เรียนให้ มีความเข้าใจในทิศทางเดียวกัน 2. ผู้สอนให้ผู้เรียนท าแบบทดสอบหน่วยที่ 1และให้ ผู้เรียนสลับหนังสือกันโดยให้ผู้สอนเป็นผู้เฉลย (บรรลุจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-7) (รวม 240นาที หรือ 7 คาบเรียน) 3. ขั้นประยุกต์ใช้ ( 150 นาที ) 1. ผู้เรียนท าแบบฝึกหัดที่ 1 หน้า 10 2. ผู้เรียนสืบค้นข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต และ Web Guide หน้าที่ 8 4. ขั้นสรุปและประเมินผล(30นาที) 1. ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาที่ได้เรียน เพื่อให้มีความเข้าใจในทิศทางเดียวกัน 2. ผู้เรียนท าแบบทดสอบหน่วยที่ 1และสลับ หนังสือกับเพื่อนแล้วฟังเฉลยจากผู้สอน (บรรลุจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-7)

26 งานที่มอบหมายหรือกิจกรรมการวัดผลและประเมินผล ก่อนเรียน 1. จัดเตรียมหนังสือวิชา งานนิวเมติกและไฮดรอลิกส์หน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า 2. อธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์ แล้วน าเสนอหน้าชั้นเรียน ขณะเรียน 1. แบบฝึกหัดที่ 1 หลังเรียน 1. ร่วมกันสรุปเนื้อหาหน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า 2. ท าแบบทดสอบหน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า ค าถาม 1. อุณหภูมิมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงความดันอย่างไร 2. ระบบนิวเมติกส์หมายถึงอะไร 3. จงบอกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ 4. เพราะเหตุใดในการเดินท่อเมนส่งลมอัดจึงต้องมีระยะลาดเอียงของท่อ ผลงาน/ชิ้นงาน/ความส าเร็จของผู้เรียน แบบทดสอบ แบบฝึกหัด สมรรถนะที่พึงประสงค์ ผู้เรียนสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับบทน า 1. วิเคราะห์และตีความหมาย 2. ตั้งค าถาม 3. อภิปรายแสดงความคิดเห็นระดมสมอง 4. การประยุกต์ความรู้สู่งานอาชีพ สมรรถนะการปฏิบัติงานอาชีพ - แสดงความรู้เกี่ยวกับระบบนิวเมติกส์

27 สมรรถนะการขยายผล จากการเรียน เรื่อง บทน า ผู้เรียนจะได้รับความรู้เรื่อง ความหมายของระบบนิวเมติก ข้อดีและข้อเสีย ของระบบนิวเมติกส์ ชนิดเครื่องอัดลม เครื่องระบบความร้อน ถังเก็บลม การจ่ายลมอัดผู้เรียนสามารถน า ความรู้ที่ได้มาสร้างสรรค์และประยุกต์ใช้เกิดประโยชน์ในการปฏิบัติอาชีพ สื่อการเรียนการสอน/การเรียนรู้ สื่อสิ่งพิมพ์ 1. เอกสารประกอบการสอนวิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น(ใช้ประกอบการเรียนการสอน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-7) 2. แบบทดสอบหน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า 3. แบบฝึกหัดหน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. Power point น าเสนอเนื้อหาหน่วยที่ 1 เรื่อง บทน า สื่อของจริง 1. เครื่องไมโครคอมพิวเตอร์ ฮาร์ดแวร์คอมพิวเตอร์(ใช้ประกอบการเรียนการสอนจุดประสงค์เชิง พฤติกรรมข้อที่ 1-7) 2. ชนิดเครื่องอัดลม 3. เครื่องระบบความร้อน 4. ถังเก็บลม แหล่งการเรียนรู้ ในสถานศึกษา 1. ห้องสมุดวิทยาลัย 2. ห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ นอกสถานศึกษา 1. ห้องสมุดประชาชน 2. สถานประกอบการ

28 การบูรณาการ/ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น 1. บูรณาการกับวิชาชีวิตและวัฒนธรรมไทย ด้านการพูด การอ่าน การเขียนและการฝึกปฏิบัติตนทาง สังคมด้านการเตรียมความพร้อม ความรับผิดชอบ และความสนใจใฝ่รู้ 2. บูรณาการกับวิชาการบริหารการจัดซื้อ ด้านการซื้อ การแสวงหาผลิตภัณฑ์ 3. บูรณาการกับวิชากีฬาเพื่อพัฒนาสุขภาพและบุคลิกภาพ ด้านบุคลิกภาพในการน าเสนอหน้าชั้นเรียน 4. บูรณาการกับวิชาหลักเศรษฐศาสตร์ ด้านการเลือกใช้ทรัพยากรอย่างประหยัด การประเมินผลการเรียนรู้ หลักการประเมินผลการเรียนรู้ ก่อนเรียน 1. สังเกตการรวมกลุ่มอภิปราย 2. ประเมินผลการน าเสนอหน้าชั้นเรียน ขณะเรียน 1. ตรวจแบบฝึกหัดหน่วยที่ 1 หลังเรียน 1. เฉลยแบบทดสอบ ผลงาน/ชิ้นงาน/ผลส าเร็จของผู้เรียน แบบทดสอบ แบบฝึกหัด

29 รายละเอียดการประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 1 อธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์ได้ 1. วิธีการประเมิน :ทดสอบ 2. เครื่องมือ:แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน:อธิบายความหมายของระบบนิวเมติกส์ได้จะได้ 1 คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 2 รวบรวมชนิดเครื่องอัดลมได้ 1. วิธีการประเมิน :ทดสอบ 2. เครื่องมือ: แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน : รวบรวมชนิดเครื่องอัดลมได้จะได้ 1 คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 3สังเกตเครื่องระบบความร้อนได้ 1. วิธีการประเมิน : ทดสอบ 2. เครื่องมือ: แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน : สังเกตเครื่องระบบความร้อนได้จะได้ 2คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 4ฝึกใช้ถังเก็บลมได้ 1. วิธีการประเมิน : ทดสอบ 2. เครื่องมือ : แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน: ฝึกใช้ถังเก็บลมได้จะได้ 2คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 5ติดตามการจ่ายลมอัดได้ 1. วิธีการประเมิน :ตรวจผลงาน 2. เครื่องมือ :แบบประเมินกระบวนการท างานกลุ่ม 3. เกณฑ์การให้คะแนน :ติดตามการจ่ายลมอัดได้จะได้ 1 คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 6 จ าแนกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ได้ 1. วิธีการประเมิน :ตรวจผลงาน 2. เครื่องมือ:แบบประเมินกระบวนการท างานกลุ่ม 3. เกณฑ์การให้คะแนน:จ าแนกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ได้จะได้ 1 คะแนน

30 จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 7 เลือกใช้อุปกรณ์ต่างๆ ได้อย่างถูกต้องเหมาะสม 1. วิธีการประเมิน :ตรวจผลงาน 2. เครื่องมือ :แบบประเมินกระบวนการท างานกลุ่ม 3. เกณฑ์การให้คะแนน :เลือกใช้อุปกรณ์ต่างๆ ได้อย่างถูกต้องเหมาะสมจะได้ 2 คะแนน แบบฝึกหัด 1. อุณหภูมิมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงความดันอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… 2. ระบบนิวเมติกส์หมายถึงอะไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… 3. จงบอกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………… 4. เพราะเหตุใดในการเดินท่อเมนส่งลมอัดจึงต้องมีระยะลาดเอียงของท่อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………

31 เฉลยแบบทดสอบ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10 ก ง - - ง ก ก ก ง ค เฉลยแบบฝึกหัดที่1 จงตอบค าถามต่อไปนี้ให้ถูกต้องสมบูรณ์ 1. อุณหภูมิมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงความดันอย่างไร อุณหภูมิและความดันจะแปรผันตรง (T ~P) กล่าวคือถ้าอุณหภูมิสูงจะทาให้ความดันสูงตามด้วยเช่นในถัง เก็บลมถ้านาถังนั้นไปวางไว้กลางแดดจะทาให้ความดันในถังลมสูงขึ้น 2. ระบบนิวเมติกส์หมายถึงอะไร ระบบนิวเมติกส์หมายถึงระบบการส่งถ่ายกาลังโดยอาศัยความดันลมเป็นตัวกลางไปยังอุปกรณ์ทางานต่างๆ เช่นกระบอกสูบมอเตอร์มอเตอร์ลม 3. จงบอกข้อดีและข้อเสียของระบบนิวเมติกส์

32 ข้อดีของระบบนิวเมติกส์ 1. ทนต่อการระเบิดเนื่องจากลมอัดไม่ติดไฟ 2. มีความรวดเร็วในการทางาน 3. การส่งถ่ายลมอัดง่ายลมอัดสามารถส่งถ่ายไปตามท่อทางต่างๆในระยะทางไกลๆได้ 4. การปรับความเร็วในระบบนิวเมติกส์ปรับความเร็วได้ง่ายและสะดวก 5. มีความปลอดภัยสูง ข้อเสียของระบบนิวเมติกส์ 1. มีเสียง 2. ลมอัดสามารถอัดตัวได้จึงทาให้การเคลื่อนที่ของอุปกรณ์ทางานไม่สม่าเสมอ 3. ความดันของลมเปลี่ยนแปลงเมื่ออุณหภูมิเปลี่ยนแปลง 4. ลมอัดมีความชื้น 4. เพราะเหตุใดในการเดินท่อเมนส่งลมอัดจึงต้องมีระยะลาดเอียงของท่อ ในการวางท่อส่งลมอัดควรจะวางให้มีมุมลาดเอียงประมาณ 1–2 เปอร์เซ็นต์ของความยาวท่อเพื่อให้น้าไหล ตามท่อลงสู่ถังดักผู้ใช้งานจะได้ระบายน้าที่ตกค้างภายในท่อทิ้งได้ บันทึกหลังการสอน หน่วยที่ 1 บทน า ผลการใช้แผนการเรียนรู้ 1. เนื้อหาสอดคล้องกับจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม 2. สามารถน าไปใช้ปฏิบัติการสอนได้ครบตามกระบวนการเรียนการสอน 3. สื่อการสอนเหมาะสมดี ผลการเรียนของนักเรียน 1. นักศึกษาส่วนใหญ่มีความสนใจใฝ่รู้ เข้าใจในบทเรียน อภิปรายตอบค าถามในกลุ่ม และร่วมกันปฏิบัติใบ งานที่ได้รับมอบหมาย 2. นักศึกษากระตือรือร้นและรับผิดชอบในการท างานกลุ่มเพื่อให้งานส าเร็จทันเวลาที่ก าหนด 3. นักศึกษาสามารถแสดงความรู้เกี่ยวกับระบบนิวเมติกส์

33 ผลการสอนของครู 1. สอนเนื้อหาได้ครบตามหลักสูตร 2. แผนการสอนและวิธีการสอนครอบคลุมเนื้อหาการสอนท าให้ผู้สอนสอนได้อย่างมั่นใจ 3. สอนได้ทันตามเวลาที่ก าหนด

34 แผนการสอน/แผนการเรียนรู้ภาคทฤษฎี แผนการสอน/การเรียนรู้ภาคทฤษฎี หน่วยที่ 2 ชื่อวิชางานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น สอนสัปดาห์ที่ 2 ชื่อหน่วยชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด คาบรวม 8 ชื่อเรื่องชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด จ านวนคาบ 4 หัวข้อเรื่อง 1. การเตรียมลมอัด 2. ชุดควบคุมคุณภาพลมอัด สาระส าคัญ ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดหรือชุดบริการประกอบด้วยตัวกรองอากาศ ท าหน้าที่กรองสิ่งสกปรกและไปน้ า ให้เข้าในระบบ ตัวควบคุมความดันท าหน้าที่รักษาระดับแรงดันให้คงที่ เกจวัดความดันท าหน้าที่บอกระดับของ แรงดันที่ผู้ใช้งานก าหนดและอุปกรณ์ส่งจ่ายน้ ามันหล่อลื่น ท าหน้าที่ผสมน้ ามันหล่อลื่นและลดการสึกหลอของ อุปกรณ์ท างาน สมรรถนะอาชีพประจ าหน่วย - ควบคุมคุณภาพลมอัด ค าศัพท์ส าคัญ - จุดประสงค์การสอน/การเรียนรู้ จุดประสงค์ทั่วไป / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. เพื่อให้มีความรู้เกี่ยวกับการอธิบายหน้าที่และส่วนประกอบชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด(ด้านความรู้) 2. เพื่อให้มีทักษะในการควบคุมคุณภาพลมอัด(ด้านทักษะ) 3. เพื่อให้มีเจตคติในการยอมรับหลักการท างานของชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด(ด้านจิตพิสัย) 4. เพื่อให้ผู้เรียนปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้อย่างถูกต้องเหมาะสม(ด้านคุณธรรม จริยธรรม) จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้ (ด้านความรู้) 2. ควบคุมคุณภาพลมอัดได้ (ด้านทักษะ) 3. ยอมรับหลักการท างานของชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้ (ด้านจิตพิสัย) 4. ปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้อย่างถูกต้องเหมาะสมได้ (ด้านคุณธรรม จริยธรรม

35 เนื้อหาสาระการสอน/การเรียนรู้ • ด้านความรู้(ทฤษฎี) การเตรียมลมอัด โดยปกติแล้วในลมอัดจะมีความชื้นและไอน้ าปะปนอยู่ละอองน้ าจะมีผลท าให้อุปกรณ์ต่างๆ ของระบบเม ติกส์ เช่น ท่อทาง วาล์ว กระบอกสูบ ฯลฯ เกิดการเสียหายได้ นอกจากนี้ในอากาศยังมีฝุ่นละอองและสิ่ง สกปรกต่างๆ เมื่อคอมเพรสเซอร์ดูดอากาศที่มีฝุ่นละอองเข้ามาในระบบเมติกส์ ซึ่งมีผลท าให้อุปกรณ์ที่เคลื่อนที่ ตลอดจนซีลกันรั่วต่างๆ มีอายุการใช้งานที่สั่นลง เป็นผลให้การท างานของจรนิวเมติกส์ไม่สมบูรณ์และไม่ ปลอดภัยเท่าที่ควร ดังนั้น จึงมีความจ าเป็นอย่างยิ่งที่ต้องเตรียมลมอัดให้มีคุณสมบัติที่ต้องการก่อนที่จะน าไปใช้ งานในงานนิวเมติกส์ลมอัดที่จะน ามาใช้ได้นั้นต้องมีคุณสมบัติ คือ ต้องมีความสะอาด ปราศจากฝุ่นละออง สิ่ง ปรกต่างๆ และละอองน้ า นอกจากนั้นยังจะต้องช่วยลดความฝืดในอุปกรณ์ที่มีการเคลื่อนที่ และป้องกันสนิม ดังนั้น ในลมอัดจึงจ าเป็นต้องมีละอองน้ ามันผสมอยู่ด้วย ด้วยสาเหตุนี้จึงต้องมีชุดควบคุมและปรับปรุงคุณภาพ ลมอัดก่อนที่จะน าลมอัดนี้ไปใช้งานในระบบนิวเมติกส์ต่อไป ชุดควบคุมและปรับปรุงคุณภาพลมอัด (Service Unit) ชุดควบคุมและปรับปรุงคุณภาพลมอัด (Service Unit) จึงประกอบด้วยส่วนประกอบที่ส าคัญ 4 ส่วน คือ ตัวกรองลมอัด ตัวควบคุมความดันลม เกจวัดความดัน และตัวผสมน้ ามันหล่อลื่น โดยชุดปรับปรุงคุณภาพ ลมอัดมีหน้าที่ดังนี้ คือ 1. แยกฝุ่นละอองกับน้ า 2. ปรับและควบคุวคุมความดันตามต้องการ 3. เกจวัดความดัน 4. ผสมน้ ามันหล่อลื่นเข้ากับลมอัด ก่อนที่จะน าลมอัดที่ผลิตจากคอมเพรสเซอร์จ่ายให้กับอุปกรณ์หรือวงจรนิวเมติกส์ จะต้องมีการปรับปรุง คุณภาพของลมอัดเสียงก่อน โดยให้ลมอัดผ่านชุดปรับปรุงคุณภาพลม (Service Unit) ซึ่งมีส่วนประกอบที่ ส าคัญ คือ กรองอากาศ อุปกรณ์ควบคุมความดัน เกจวัดความดัน และตัวผสมน้ ามันหล่อลื่น ซึ่งอธิบายได้ ดังนี้ 1. ตัวกรองอากาศ (Filter) ตัวกรองอากาศจะท าหน้าที่ก าจัดสิ่งสกปรกฝุ่นละอองรวมทั้งไอน้ าที่ปะปนกับลมอัดหลักการท างาน คือ ลมอัดที่ไหนเข้ามาจะผ่านแผ่นบังคับทิศทางการไหลท าให้ลมอัดเกิดการไหลวนและเกิดแรงเหวี่ยงหนีศูนย์ ละอองน้ าและสิ่งปรกต่างๆ จะไปปะทะผนังลูกถ้วยและตกลงสู่ด้านล่าง น้ าที่ถูกสะสมอยู่ตรงส่วนล่างของลูกถ้วย จะต้องถูกถ่ายออกเมื่อน้ ามีระดับสูงขึ้น มิฉะนั้นอาจถูกลมพัดพาเข้าไปในวงจรได้ หลังจากนั้นลมอัดจะผ่านไส้ กรองซึ่งจะกรองฝุ่นละอองต่างๆ ไม่ให้ปนเข้าไปกับลมอัด ฝุ่นละอองเหล่านี้จะเป็นตัวท าให้ไส้กรองค่อยๆ อุดตัน ดังนั้นจึงต้องมีการตรวจสอบ ท าความสะอาด และเปลี่ยนตามระยะเวลาที่ก าหนด การระบายน้ าทิ้งอาจจะใช้

36 ตัวระบายน้ าอัตโนมัติ ซึ่งจะระบายน้ าออกเองเมื่อระดับน้ าสูงถึงระดับที่ก าหนด ตัวระบายน้ าอัตโนมัติ (Auto Drain) จะต่ออยู่ทางด้านล่างของตัวกรองอากาศ ในกรณีที่มีน้ าอยู่ ภายในจะท าให้ลูกลอยยกตัวขึ้นเปิดลิ้นให้ลมอัดดันน้ าให้ระบายออกสู่ภายนอก นอกจากนั้นยังสามารถระบายน้ า ออกจากระบบได้ด้วยวิธีการใช้มือกดอีกด้วย 2. ตัวควบคุมความดัน (Pressure Regulator) ตัวควบคุมความดันมีหน้าที่รักษาความดันใช้งานให้คงที่ โดยปกติแล้วความดันใช้งานของระบบนิวเม ติกส์อยู่ในระหว่าง 4-6 บาร์ ซึ่งความดันลมที่ออกมาจากถังลมอาจจะสูงกว่าที่ก าหนดไว้ ดังนั้น จึงต้องใช้ อุปกรณ์ในการปรับลดความดัน เพื่อควบคุมดันลมอัดให้เหมาะสมและอยู่ในช่วงที่ก าหนดไว้ 3. เกจวัดความดัน เกจวัดความดันจะท าหน้าที่บอกความดันจะติดตั้งอยู่ทางออกของตัวควบคุมความดันโดยมีหลักการ ท างาน คือ เมื่อลมเข้าทางท่อ P ท่อสปริงจะยืดตัวออก กระเดื่องจะขับเฟืองให้เคลื่อนที่ท าให้เข็มชี้เบี่ยงเบน บนสเกล 4. อุปกรณ์ส่งจ่ายน้ ามันหล่อลื่น (Lubricator) อุปกรณ์ส่งจ่ายน้ ามันจะท าหน้าที่ผสมน้ ามันหล่อลื่นเข้ากับลมอัด เพื่อหล่อลื่นและลดการสึกหลอ ให้กับอุปกรณ์นิวเมติกส์ ลมอัดที่ผ่านตัวผสมน้ ามันจะพาเอาละอองน้ ามันเข้าสู่ระบบโดยอาศัยหลักการท างาน ของคอคอด คือ เมื่อลมอัดไหลผ่านคอคอด ลมอัดจะมีความเร็วสูงแต่ความดันบริเวณคอคอดจะต่ า ดังนั้น น้ ามันจะถูกดูดขึ้นไปผสมกับลมอัดที่บริเวณคอคอดซึ่งมีความเร็วลมสูง ซึ่งจะช่วยท าให้น้ ามันกลายเป็นฝอย ละออง และถูกส่งเข้าไปในระบบต่อไป กิจกรรมการเรียนการสอนหรือการเรียนรู้ ขั้นตอนการสอนหรือกิจกรรมของครู ขั้นตอนการเรียนรู้หรือกิจกรรมของนักเรียน 1. ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน (15นาที) 1. ผู้สอนให้ผู้เรียนอ่านเอกสารประกอบการ สอนวิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์ เบื้องต้นหน่วยที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุง คุณภาพลมอัด หน้าที่ 11 ในส่วนของ สาระส าคัญ 2. ผู้สอนแจ้งจุดประสงค์การเรียนของหน่วยที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด 1. ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน (15นาที) 1. ผู้เรียนศึกษาเอกสารประกอบการสอนวิชา งาน นิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น หน่วยที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด หน้าที่ 11 ในส่วนของสาระส าคัญ 2. ผู้เรียนท าความเข้าใจเกี่ยวกับจุดประสงค์การ เรียนของหน่วยเรียนที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุง คุณภาพลมอัด

37 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนสาธิตการควบคุมคุณภาพลม อัดโดยผู้สอนให้ค าแนะน าอย่างใกล้ชิด 2. ขั้นให้ความรู้(165นาที) 1. ผู้สอนให้ผู้เรียนศึกษาเอกสารประกอบการ สอน วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์ เบื้องต้นหน่วยที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุง คุณภาพลมอัดหน้าที่ 12-17 โดยศึกษาท า ความเข้าใจด้วยตนเอง 2. ผู้สอนเปิดโอกาส ให้ผู้เรียนถามปัญหา และ ข้อสงสัยจากเนื้อหา โดยครูเป็นจ าแนก ประเภทของการประกอบธุรกิจ 3. ขั้นประยุกต์ใช้( 150 นาที ) 1. ผู้สอนให้ผู้เรียนท าแบบฝึกหัดที่ 2หน้า 20- 22 2. ผู้สอนให้ผู้เรียนสืบค้นข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต และ Web Guide หน้าที่ 17 3. ผู้เรียนสาธิตการควบคุมคุณภาพลมอัด โดย ผู้สอนให้ค าแนะน าอย่างใกล้ชิด 2. ขั้นให้ความรู้(165นาที) 1. ผู้เรียนศึกษาเอกสารประกอบการสอน วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น หน่วย ที่ 2 เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด หน้าที่ 12-17 โดยศึกษาท าความเข้าใจด้วยตนเอง 2. ผู้เรียนถามปัญหา และข้อสงสัยจากเนื้อหา โดยครูเป็นจ าแนกประเภทของการประกอบ ธุรกิจ 3. ขั้นประยุกต์ใช้ ( 150 นาที ) 1. ผู้เรียนท าแบบฝึกหัดที่ 2 หน้า 20-22 2. ผู้สอนให้ผู้เรียนสืบค้นข้อมูลจากอินเทอร์เน็ต และ Web Guide หน้าที่ 17 กิจกรรมการเรียนการสอนหรือการเรียนรู้ ขั้นตอนการสอนหรือกิจกรรมของครู ขั้นตอนการเรียนรู้หรือกิจกรรมของนักเรียน 4.ขั้นสรุปและประเมินผล (30นาที) 1. ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาที่ได้เรียน ให้มีความเข้าใจในทิศทางเดียวกัน 2. ผู้สอนให้ผู้เรียนท าแบบทดสอบหน่วยที่ 2และ ให้ผู้เรียนสลับหนังสือกันโดยให้ผู้สอนเป็นผู้ เฉลย (บรรลุจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-4) (รวม 240นาที หรือ 4 คาบเรียน) 4. ขั้นสรุปและประเมินผล(30นาที) 1. ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาที่ได้เรียน เพื่อให้มีความเข้าใจในทิศทางเดียวกัน 2. ผู้เรียนท าแบบทดสอบหน่วยที่ 2และสลับ หนังสือกับเพื่อนแล้วฟังเฉลยจากผู้สอน (บรรลุจุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-4)

38 งานที่มอบหมายหรือกิจกรรมการวัดผลและประเมินผล ก่อนเรียน 1. จัดเตรียมหนังสือวิชา งานนิวเมติกและไฮดรอลิกส์หน่วยที่ 2เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด 2. ควบคุมคุณภาพลมอัดแล้วน าเสนอหน้าชั้นเรียน ขณะเรียน 1. แบบฝึกหัดที่ 2 หลังเรียน 1. ร่วมกันสรุปเนื้อหาหน่วยที่ 2เรื่อง งานนิวเมติกและไฮดรอลิกส์ 2. ท าแบบทดสอบหน่วยที่ 2เรื่อง งานนิวเมติกและไฮดรอลิกส์ ค าถาม 1. หน้าที่ของชุดปรับปรุงคุณภาพคือ 2. จงเขียนสัญลักษณ์ของชุดปรับปรุงคุณภาพ 3. หน้าที่ของไส้กรองคืออะไร 4. หน้าที่ของกระบังลมคือ 5. ถ้าต้องการระบายน้ าทิ้งในกระเปาะแก้วต้องท าอย่างไร ผลงาน/ชิ้นงาน/ความส าเร็จของผู้เรียน แบบทดสอบ แบบฝึกหัด สมรรถนะที่พึงประสงค์ ผู้เรียนสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด 1. วิเคราะห์และตีความหมาย 2. ตั้งค าถาม 3. อภิปรายแสดงความคิดเห็นระดมสมอง 4. การประยุกต์ความรู้สู่งานอาชีพ สมรรถนะการปฏิบัติงานอาชีพ - ควบคุมคุณภาพลมอัด

39 สมรรถนะการขยายผล จากการเรียน เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด ผู้เรียนจะได้รับความรู้เรื่อง การเตรียมลมอัดชุดควบคุม คุณภาพลมอัดผู้เรียนสามารถน าความรู้ที่ได้มาสร้างสรรค์และประยุกต์ใช้เกิดประโยชน์ในการปฏิบัติอาชีพ สื่อการเรียนการสอน/การเรียนรู้ สื่อสิ่งพิมพ์ 1. เอกสารประกอบการสอนวิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น(ใช้ประกอบการเรียนการสอน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรมข้อที่ 1-4) 2. แบบทดสอบหน่วยที่ 2เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด 3. แบบฝึกหัดหน่วยที่ 2เรื่อง ชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัด สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เอกสารประกอบการสอน วิชา งานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น หน่วยที่ 2 เรื่อง ชุด ปรับปรุงคุณภาพลมอัด สื่อของจริง 1. เครื่องไมโครคอมพิวเตอร์ ฮาร์ดแวร์คอมพิวเตอร์(ใช้ประกอบการเรียนการสอนจุดประสงค์เชิง พฤติกรรมข้อที่ 1-4) 2. ชุดควบคุมคุณภาพลมอัด แหล่งการเรียนรู้

40 ในสถานศึกษา 1. ห้องสมุดวิทยาลัย 2. ห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ นอกสถานศึกษา 1. ห้องสมุดประชาชน 2. สถานประกอบการ การบูรณาการ/ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น 1. บูรณาการกับวิชาชีวิตและวัฒนธรรมไทย ด้านการพูด การอ่าน การเขียนและการฝึกปฏิบัติตนทาง สังคมด้านการเตรียมความพร้อม ความรับผิดชอบ และความสนใจใฝ่รู้ 2. บูรณาการกับวิชาการบริหารการจัดซื้อ ด้านการซื้อ การแสวงหาผลิตภัณฑ์ 3. บูรณาการกับวิชากีฬาเพื่อพัฒนาสุขภาพและบุคลิกภาพ ด้านบุคลิกภาพในการน าเสนอหน้าชั้นเรียน 4. บูรณาการกับวิชาหลักเศรษฐศาสตร์ ด้านการเลือกใช้ทรัพยากรอย่างประหยัด

41 รายละเอียดการประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 1 อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้ 1. วิธีการประเมิน :ทดสอบ 2. เครื่องมือ:แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน:อธิบายหน้าที่และส่วนประกอบชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้จะได้ 2 คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 2 ควบคุมคุณภาพลมอัดได้ 1. วิธีการประเมิน :ทดสอบ 2. เครื่องมือ: แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน : ควบคุมคุณภาพลมอัดได้จะได้ 3 คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 3ยอมรับหลักการท างานของชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้ 1. วิธีการประเมิน : ทดสอบ 2. เครื่องมือ: แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน : ยอมรับหลักการท างานของชุดปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้จะได้ 2คะแนน จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม ข้อที่ 4ปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้อย่างถูกต้องเหมาะสม 1. วิธีการประเมิน : ทดสอบ 2. เครื่องมือ : แบบทดสอบ 3. เกณฑ์การให้คะแนน: ปรับปรุงคุณภาพลมอัดได้อย่างถูกต้องเหมาะสมจะได้ 3คะแนน

42 แบบฝึกหัด จงตอบค าถามต่อไปนี้ให้ถูกต้องสมบูรณ์ 1. หน้าที่ของชุดปรับปรุงคุณภาพคือ a. ……………………………………………………………………………………………………….... b. ……………………………………………………………………………………………………….... c. ……………………………………………………………………………………………………….... 2. จงเขียนสัญลักษณ์ของชุดปรับปรุงคุณภาพ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………… 3. หน้าที่ของไส้กรองคืออะไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………… 4. หน้าที่ของกระบังลมคือ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………… 5. ถ้าต้องการระบายน้ าทิ้งในกระเปาะแก้วต้องท าอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………

43 เฉลยแบบทดสอบ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10 ก ก ข ง ค ค ค ง ง ก เฉลยแบบฝึกหัดที่2 จงตอบคาถามต่อไปนี้ให้ถูกต้องสมบูรณ์ 1. หน้าที่ของชุดปรับปรุงคุณภาพลมคืออะไร 1.1 แยกฝุ่นละอองกับน้้า 1.2 ปรับและควบคุมความดันตามต้องการ 1.3 ผสมน้้ามันหล่อลื่นเข้ากับลมอัด 1.4 2. จงเขียนสัญลักษณ์ของชุดปรับปรุงคุณภาพลม

44 3. หน้าที่ของไส้กรองคืออะไร ไส้กรองซึ่งจะกรองฝุ่นละอองต่างๆไม่ให้ปนเข้าไปกับลมอัด 4. หน้าที่ของกระบังลมคืออะไร ท้าให้ลมอัดเกิดการไหลวนและเกิดแรงเหวี่ยงหนีศูนย์ละอองน้ าและสิ่งสกปรกต่างๆจะไปปะทะกับผนังลูกถ้วย และตกลงสู่ด้านล่าง 5. ถ้าต้องการระบายน้ าทิ้งในกระเปาะแก้วต้องท้าอย่างไร การระบายน้ าทิ้งอาจจะใช้ตัวระบายน้ าอัตโนมัติซึ่งจะระบายน้ าออกเองเมื่อระดับน้ าสูงถึงระดับที่น้ าหนดหรือ ใช้มือกดหรือคลายสกรูด่านล่างของลูกถ้วย 6. จงบอกส่วนประกอบของเกจวัดความดันต่อไปนี้ 1. ตัวเรือน 2. ท่อสปริง 3. เข็มชี้ 4. กระเดื่อง 5. เฟืองเสี้ยว 6. เฟือง7 7. จงเขียนสัญลักษณ์ของเกจวัดความดันให้สมบูรณ์ 8. ถ้าความดันลมด้าน P2 มีค่าสูงมากจะท้าให้เกิดผลอย่างไร ถ้าความดัน P2 มีค่าสูงมากความดันลมทางด้าน P2 ก็จะดันให้แผ่นไดอะแฟรมยกตัวขึ้นด้านบนส่งผลให้สปริง ทางด้านล่างดันให้วาล์วปิดลมจากด้าน P1 ไม่สามารถไหลผ่านไปได้เป็นการหยุดการจ่ายลมความดันลมที่สูงเกินจาก P2 จะถูกระบายทิ้งออกสู่ภายนอกท้าให้ความดันลดลงสปริงจะดันให้วาล์วเปิดเพื่อจ่ายลมได้อีกครั้งหนึ่ง 9. สปริงบังคับวาล์วท้าหน้าที่อะไร

45 ............................................................................................................................. ............................................... ...................................................................................................................................... 10. ถ้าต้องการปรับความดันใช้งานจะต้องปรับชิ้นส่วนใด สกรูปรับความดัน 11. น้ ามันหล่อลื่นสามารถผสมกับลมอัดได้อย่างไร ............................................................................................................................. ............................ 12. ถ้าต้องการปรับปริมาณน้ ามันของอุปกรณ์จ่ายน้ ามันหล่อลื่นสามารถท้าได้อย่างไร ปรับที่สกรูปรับการจ่ายน้ ามัน

47 แผนการสอน/แผนการเรียนรู้ภาคทฤษฎี แผนการสอน/การเรียนรู้ภาคทฤษฎี หน่วยที่ 3 ชื่อวิชางานนิวเมติกส์และไฮดรอลิกส์เบื้องต้น สอนสัปดาห์ที่ 3 ชื่อหน่วยงานควบคุมกระบอกสูบทางเดียว คาบรวม 12 ชื่อเรื่องงานควบคุมกระบอกสูบทางเดียว จ านวนคาบ 4 หัวข้อเรื่อง 1. กระบอกสูบทางเดียว 2. วาล์วคุมทิศทางลม 3. โครงสร้างและหลักการท างานของวาล์ว 4. วงจรควบคุมกระบอกสูบทางเดียว สาระส าคัญ กระบอกสูบทางเดียวจะมีรูส าหรับต่อกับท่อลมเพียงรูเดียว รูส าหรับลมอาจอยู่หัวหรือท้ายกระบอกสูบก็ ได้ คือ มีทั้งแบบปกติก้านสูบเคลื่อนที่ออกและแบบปกติก้านสูบเคลื่อนที่เข้า การควบคุมมักใช้คู่กับวาล์ว 3/2 กระบอกสูบทางเดียวจะใช้กับงานที่ได้ไม่ต้องการแรงกระท ามากเพราะมีขนาดเล็ก สมรรถนะอาชีพประจ าหน่วย - ควบคุมกระบอกสูบทางเดียว ค าศัพท์ส าคัญ วาล์วควบคุมทิศทางมีหน้าที่ คือ เปลี่ยนทิศทางการไหลของลมอัดให้ไปตามทิศทางมี่ต้องการทั้งนี้เพื่อให้ อุปกรณ์ท างาน จุดประสงค์การสอน/การเรียนรู้ จุดประสงค์ทั่วไป / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. เพื่อให้มีความรู้เกี่ยวกับการบรรยายหน้าที่และส่วนประกอบกระบอกสูบท างานทางเดียว(ด้านความรู้) 2. เพื่อให้มีทักษะในการอ่านสัญลักษณ์กระบอกสูบท างานทางเดียว(ด้านทักษะ) 3. เพื่อให้มีทักษะในการอ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทาง(ด้านทักษะ) 4. เพื่อให้มีทักษะในการต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทาง(ด้านทักษะ) 5. เพื่อให้มีทักษะทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบทางเดียว(ด้านทักษะ)

48 6. เพื่อให้มีเจตคติในจัดล าดับหลักการท างานกระบอกสูบท างานทางเดียว(ด้านจิตพิสัย) 7. เพื่อให้ผู้เรียนควบคุมกระบอกสูบทางเดียวได้อย่างถูกต้องเหมาะสม(ด้านคุณธรรม จริยธรรม) จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม / บูรณาการเศรษฐกิจพอเพียง 1. บรรยายหน้าที่และส่วนประกอบกระบอกสูบท างานทางเดียวได้ (ด้านความรู้) 2. อ่านสัญลักษณ์กระบอกสูบท างานทางเดียวได้ (ด้านทักษะ) 3. อ่านสัญลักษณ์ของวาล์วควบคุมทิศทางได้ (ด้านทักษะ) 4. ต่อวงจรควบคุมกระบอกสูบสองทางได้ (ด้านทักษะ) 5. ทดสอบการท างานของวงจรควบคุมกระบอกสูบทางเดียวได้ (ด้านทักษะ) 6. จัดล าดับหลักการท างานกระบอกสูบท างานทางเดียวได้ (ด้านจิตพิสัย) 7. ควบคุมกระบอกสูบทางเดียวได้อย่างถูกต้องเหมาะสม (ด้านคุณธรรม จริยธรรม) เนื้อหาสาระการสอน/การเรียนรู้ • ด้านความรู้(ทฤษฎี) อุปกรณ์ท างาน อุปกรณ์ท างานในระบบนิวเมติกส์ จะท าหน้าที่เปลี่ยนพลังงานของความดันลมให้เป็นพลังงานกล โดยที่ อุปกรณ์ท างานในที่นี้ก็คือ ลูกสบ (Air Cylinder) ซึ่งสามารถแบ่งออกตามลักษณะการเคลื่อนที่ คือ การเคลื่อนที่ ในแนวเส้นตรง และการเคลื่อนที่โดยการหมุน ลูกสูบจะอาศัยความดันลมเป็นต้นก าลังในการท าให้เคลื่อนที่ในแนว เส้นตรง ส่วนมอเตอร์ลมจะเกิดการหมุนเมื่อมีความดันลมไหลผ่าน ซึ่งเป็นการเคลื่อนที่โดยการหมุน กระบอกสูบท างานทางเดียว (Single Acting Cylinder) กระบอกสูบแบบนี้จะใช้กับงานที่ต้องการแรงกระท าที่ไม่มากนัก เนื่องจากแรงที่กระท าจะถูกต้านด้วยแรง ของสปริง ขนาดของกระบอกสูบชนิดนี้ที่นิยมผลิตกันที่ระยะชักไม่เกิน 100 มม. และระยะไม่เกิน 100 มม. หลักการท างาน กระบอกสูบท างานทางเดียวจะเคลื่อนที่ออกได้เมื่อมีแรงดันลมเข้าที่ด้านหัวสูบของกระบอกแรงดันลมจะ เอาชนะแรงสปริงท าให้ลูกสูบเคลื่อนที่ออกสุด ในจังหวะเลื่อนกลับก้านสูบจะเคลื่อนที่กลับด้วยแรงดันของสปริง วาล์วควบคุมทิศทางลม (Directional Control Valve) วาล์วควบคุมทิศทางมีหน้าที่ คือ เปลี่ยนทิศทางการไหลของลมอัดให้ไปตามทิศทางมี่ต้องการทั้งนี้เพื่อให้ อุปกรณ์ท างาน เช่น กระบอกสูบ มอเตอร์ลม สามารถท างานและเคลื่อนที่ในทิศทางตามที่ต้องการได้ 1. ในระบบนิวเมติกส์จะใช้สัญลักษณ์แทนอุปกรณ์ในระบบนิวเมติกส์เพื่อให้ง่ายต่อการท าความเข้าใจ

49 2.การอ่านสัญลักษณ์วาล์วควบคุมทิศทางจะขึ้นตันด้วยจ านวนท่อทางลมก่อนและตามด้วยต าแหน่งท างาน ซึ่งในลักษณ์จะแทนด้วยสี่เหลี่ยม วาล์วควบคุมทิศทางที่ใช้ในระบบนิวเมติกส์สามารถอธิบายได้ดังนี้

50 2. กลไกบังคับการท างาน 3. การอ่านชื่อวาล์วจากสัญลักษณ์

51 2 ตัวแรก หมายถึง จ านวนรู (Port) ของวาล์ว 2 ตัวหลัง หมายถึง จ านวนต าแหน่ง (Position) การท างานของวาล์ว