หลักสูตรสถานศึกษา ศิลปะ 2562

หลกั สูตรสถานศึกษา

โรงเรียนเตรยี มอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี

กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ
(ฉบับปรับปรงุ พทุ ธศกั ราช ๒๕๖๒)
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้นั พื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑

สานกั งานเขตพืน้ ที่การศึกษามัธยมศกึ ษา เขต ๓
สานักงานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พนื้ ฐาน

กระทรวงศึกษาธกิ าร

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

หลักสตู รสถานศึกษา

โรงเรียนเตรยี มอุดมศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี

กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ
(ฉบบั ปรบั ปรงุ พุทธศักราช ๒๕๖๒)
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขน้ั พน้ื ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑

สานักงานเขตพื้นทก่ี ารศึกษามัธยมศึกษา เขต ๓
สานกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาข้ันพนื้ ฐาน

กระทรวงศึกษาธกิ าร

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

คานา

กระทรวงศึกษาธิการประกาศให้ใช้หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พุทธศักราช
๒๕๕๑ ซ่งึ โรงเรียนเตรยี มอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบรุ ี เรม่ิ ใชก้ ารจัดการเรียนการสอนครั้งแรกในปี
การศึกษา ๒๕๕๒ สาหรับโรงเรียนต้นแบบและโรงเรียนท่ีมีความพร้อม โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
พัฒนาการ นนทบุรี เป็นโรงเรียนที่ได้รับประกาศให้เป็นโรงเรียนที่พร้อมใช้หลักสูตรแกนกลาง
การศึกษาข้นั พืน้ ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ในปกี ารศึกษา ๒๕๕๒

บัดนี้หลักสูตรสถานศึกษาดังกล่าวได้มีการใช้มาระยะเวลาหน่ึงแล้ว โรงเรียน
เตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี จึงได้พัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาโดยจัดทาเอกสารหลักสูตร
สถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี พุทธศักราช ๒๕๕๒ (ฉบับปรับปรุง
พุทธศักราช ๒๕๖๒) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ขึ้น เพ่ือใช้ใน
การจัดการเรียนการสอน สาหรับผู้เรียนทุกคนในระดับการศึกษาข้ันพนื้ ฐานให้มคี ุณภาพ ด้านความรู้
และทักษะท่จี าเป็น สาหรบั การดารงชวี ิตในสงั คมท่ีมกี ารเปลี่ยนแปลง และแสวงหาความรู้เพอ่ื พัฒนา
ตนเองอย่างต่อเนื่องตลอดชีวิต สามารถเรียนรู้ให้เท่าทันต่อสภาวการณ์ปัจจุบัน ซ่ึงการใช้หลักสูตร
จะประสบความสาเร็จตามเป้าหมายได้น้ัน ทุกฝ่ายที่เก่ียวข้องทั้งระดับชาติ ชุมชน ครอบครัว
และบุคคลต้องร่วมรับผดิ ชอบ โดยรว่ มกันทางานอยา่ งต่อเนอ่ื งและเป็นระบบ

ขอขอบคุณทุกท่านท่ีมีส่วนร่วมในการจัดทาเอกสารหลักสูตรโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
พฒั นาการ นนทบรุ ี พุทธศกั ราช ๒๕๕๒ (ฉบับปรบั ปรงุ พทุ ธศักราช ๒๕๖๒) ตามหลกั สตู รแกนกลาง
การศกึ ษาขนั้ พ้นื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑

(นายโชคดี วิหคเหริ )
ผ้อู านวยการโรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบรุ ี

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

สารบญั หน้า

คานา ๑
สารบญั ๒
วิสัยทศั น์ หลกั การ จดุ หมายของหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขัน้ พนื้ ฐาน ๔
สมรรถนะสาคัญของผู้เรยี น และคณุ ลักษณะอนั พงึ ประสงค์ ๕
โครงสรา้ งเวลาเรียนตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พื้นฐาน ๗
วสิ ัยทศั น์ พันธกจิ เป้าประสงค์ โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี ๘
ยทุ ธศาสตรก์ ารพฒั นา โรงเรยี นเตรยี มอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบรุ ี ๙
กล่มุ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ ๑๑
วสิ ยั ทัศน์ พนั ธกิจ เปา้ ประสงค์ กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ ๑๒
สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ กลุม่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ ๑๒
คณุ ภาพผู้เรียน ๑๓
๑๔
จบระดบั ชนั้ มัธยมศึกษาปีท่ี ๓ ๔๔
จบระดบั ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีที่ ๖ ๖๘
ตวั ชว้ี ัดและสาระการเรยี นรแู้ กนกลาง ๙๕
โครงสร้างหลกั สูตร กลุม่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ ๑๑๓
คาอธิบายรายวชิ า และโครงสรา้ งรายวชิ าพ้นื ฐาน ช้ันมธั ยมศึกษาตอนตน้ ๒๓๑
คาอธบิ ายรายวิชา และโครงสร้างรายวิชาพื้นฐาน ช้ันมัธยมศึกษาตอนปลาย ๓๓๔
คาอธิบายรายวิชา และโครงสร้างรายวชิ าเพม่ิ เตมิ ชั้นมธั ยมศึกษาตอนตน้ ๓๓๖
คาอธิบายรายวิชา และโครงสร้างรายวิชาเพ่มิ เตมิ ชนั้ มัธยมศึกษาตอนปลาย
การวดั และประเมนิ ผลการเรียนรู้
คณะผู้จัดทา

หลักสตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

วสิ ัยทศั น์ หลักการ จุดหมายของหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพืน้ ฐาน

หลกั การของหลกั สูตร
หลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้นั พื้นฐาน มีหลักการดังนี้
๑. เป็นหลักสูตรการศึกษาเพ่ือความเป็นเอกภาพของชาติ มีจุดหมายและมาตรฐาน

การเรียนรู้เป็นเป้าหมาย สาหรับพัฒนาเด็กและเยาวชนให้มีความรู้ ทักษะ เจตคติ และคุณธรรม
บนพ้ืนฐานของความเปน็ ไทยควบค่กู ับความเปน็ สากล

๒. เป็นหลักสูตรการศึกษาเพ่ือปวงชนที่ประชาชนทุกคนมีโอกาสได้รับการศึกษา
อย่างเสมอภาคและมคี ุณภาพ

๓. เปน็ หลกั สูตรการศกึ ษาท่ีสนองการกระจายอานาจ ใหส้ ังคมมสี ว่ นร่วมในการจดั การศึกษา
ให้สอดคลอ้ งกับสภาพและความตอ้ งการของทอ้ งถ่นิ

๔. เป็นหลักสูตรการศึกษาท่ีมีโครงสร้างยืดหยุ่นทั้งด้านสาระการเรียนรู้ เวลาและการจัด
การเรียนรู้

๕. เปน็ หลกั สูตรการศกึ ษาทเ่ี นน้ ผู้เรียนเป็นสาคญั
๖. เป็นหลักสูตรการศึกษาสาหรับการศึกษาในระบบ นอกระบบ และตามอัธยาศัย
ครอบคลมุ ทกุ กลุม่ เป้าหมาย สามารถเทียบโอนผลการเรยี นรู้ และประสบการณ์

จดุ มงุ่ หมาย
หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้เป็นคนดี มีปัญญา มีความสุข

มีศักยภาพในการศึกษาต่อ และประกอบอาชีพ จึงกาหนดเป็นจุดหมาย เพ่ือให้เกิดกับผู้เรียนเมื่อจบ
การศึกษาข้ันพ้ืนฐาน ดงั น้ี

๑. มีคุณภาพ จรยิ ธรรม และค่านิยมที่พึงประสงค์ เห็นคณุ คา่ ของตนเอง มีวนิ ยั และปฏบิ ัติ
ตนตามหลักธรรมของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาท่ตี นนับถอื ยึดหลกั ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง

๒. มีความรู้อันเป็นสากลและมีความสามารถในการส่ือสาร การคิด การแก้ปัญหา การใช้
เทคโนโลยแี ละมีทกั ษะชวี ิต

๓. มสี ขุ ภาพและสุขภาพจิตท่ดี ี มสี ขุ นิสัย และรักการออกกาลงั กาย
๔. มีความรักชาติ มีจิตสานึกในความเป็นพลเมืองไทยและพลโลก ยึดมั่นในวิถีชีวิตและ
ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตรยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ
๕. มจี ติ สานกึ ในการอนรุ กั ษ์วัฒนธรรมและภูมปิ ญั ญาไทย การอนุรกั ษ์และพฒั นาสิ่งแวดล้อม
มีจติ สาธารณะที่มงุ่ ทาประโยชน์และสรา้ งสง่ิ ทดี่ ีงามในสังคม และอยู่รว่ มกันในสงั คมอยา่ งมคี วามสุข

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๑

สมรรถนะสาคญั ของผู้เรยี น และคณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

สมรรถนะสาคญั ของผู้เรยี น
หลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พืน้ ฐาน มงุ่ ให้ผู้เรยี นเกิดสมรรถนะสาคัญ ๕ ประการ ดังนี้
๑. ความสามารถในการสื่อสาร เป็นความสามารถในการรับและส่งสาร มีวัฒนธรรม

ในการใช้ภาษาถ่ายทอดความคิด ความรูค้ วามเขา้ ใจ ความรู้สึก และทัศนะของตนเองเพอ่ื แลกเปลี่ยน
ข้อมลู ข่าวสารและประสบการณ์อนั จะเป็นประโยชนต์ ่อการพฒั นาตนเองและสังคม รวมทง้ั การเจรจา
ตอ่ รองเพือ่ ขจัดและลดปัญหาความขัดแยง้ ต่าง ๆ การเลือกรบั หรือไม่รบั ข้อมูลขา่ วสารด้วยหลกั เหตุผล
และความถูกต้อง ตลอดจนการเลือกใช้วิธีการสื่อสาร ที่มีประสิทธิภาพโดยคานึงถึงผลกระทบ
ทม่ี ีตอ่ ตนเองและสงั คม

๒. ความสามารถในการคิด เป็นความสามารถในการคิดวิเคราะห์ การคิดสังเคราะห์ การคิด
อย่างสร้างสรรค์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ และการคิดเป็นระบบ เพื่อนาไปสู่การสร้างองค์ความรู้
หรอื สารสนเทศเพือ่ การตัดสินใจเกยี่ วกับตนเองและสงั คมไดอ้ ย่างเหมาะสม

๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา เป็นความสามารถในการแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ
ท่ีเผชิญได้อย่างถูกต้องเหมาะสมบนพ้ืนฐานของหลักเหตุผล คุณธรรมและข้อมูลสารสนเทศ เข้าใจ
ความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่าง ๆ ในสังคม แสวงหาความรู้ ประยุกต์ความรู้
มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา และมีการตัดสินใจที่มีประสิทธิภาพโดยคานึงถึงผลกระทบ
ทเ่ี กดิ ขนึ้ ต่อตนเอง สงั คมและสง่ิ แวดล้อม

๔. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวติ เป็นความสามารถในการนากระบวนการตา่ ง ๆ ไปใช้
ในการดาเนินชีวิตประจาวัน การเรียนรู้ด้วยตนเอง การเรียนรู้อย่างต่อเน่ือง การทางาน
และการอยู่ร่วมกันในสังคมด้วยการสร้างเสริมความสัมพันธ์อันดีระหว่างบุคคล การจัดการปัญหา
และความขัดแย้งต่าง ๆ อย่างเหมาะสม การปรับตัวให้ทันกับการเปล่ียนแปลง ของสังคม
และสภาพแวดลอ้ ม และการรู้จกั หลกี เลยี่ งพฤติกรรมไมพ่ ึงประสงคท์ ส่ี ่งผลกระทบตอ่ ตนเองและผูอ้ ่ืน

๕. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี เป็นความสามารถในการเลือก และใช้เทคโนโลยี
ด้านต่าง ๆ และมีทักษะกระบวนการทางเทคโนโลยี เพ่ือการพัฒนาตนเองและสังคม
ในด้านการเรียนรู้ การส่ือสาร การทางาน การแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ ถูกต้อง เหมาะสม
และมคี ณุ ธรรม

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๒

คุณลกั ษณะอันพึงประสงค์
หลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์

เพอื่ ให้สามารถอยรู่ ว่ มกับผู้อื่นในสงั คมได้อยา่ งมคี วามสขุ ในฐานะเปน็ พลเมืองไทยและพลโลก ดังนี้
๑. รกั ชาติ ศาสน์ กษัตริย์
๒. ซือ่ สตั ย์สุจรติ
๓. มวี ินัย
๔. ใฝ่เรียนรู้
๕. อยู่อย่างพอเพียง
๖. มงุ่ มัน่ ในการทางาน
๗. รกั ความเป็นไทย
๘. มีจิตสาธารณะ

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๓

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๔

วสิ ยั ทศั น์ พนั ธกิจ เป้าประสงค์ โรงเรยี นเตรยี มอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบรุ ี

วสิ ัยทัศน์ (Vision)
สถานศึกษาช้ันนา เลิศล้าทางวิชาการและคุณธรรมระดับมาตรฐานสากล บนพ้ืนฐาน

ความเปน็ ไทย
อัตลกั ษณ์ (Identity)

วชิ าการเดน่ เนน้ คุณธรรม
เอกลกั ษณ์ (Uniqueness)

สิ่งแวดล้อมดี วชิ าการเด่น เนน้ วถิ ไี ทย
ปรชั ญา (Philosophy)

ความเปน็ เลิศทางวิชาการ และคุณธรรม
วฒั นธรรมองคก์ ร (Organization Culture)

ย้ิมไหวท้ ักทายกัน
ค่านยิ ม (Corporate Values)

โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี ได้กาหนดค่านิยมในการปฏิบัติงาน คือ
“TPN OK” ซ่ึงมคี วามหมายดงั น้ี

T Technology การใชเ้ ทคโนโลยใี นการจดั การศึกษา
P Professional ความเปน็ มอื อาชีพของผบู้ ริหาร ครู และบุคลากรทางการศกึ ษา
N Network สรา้ งเครอื ข่ายการมสี ่วนรว่ มในการพัฒนาองคก์ ร
O Organization เป็นองค์กรแหง่ ความรู้
K Kindness ความมีเมตตา มีนา้ ใจ ในองค์กร

จดุ เนน้ (Main Stress)
เตรียมพฒั น์ฯ นนท์ วชิ าการก้าวล้า นวัตกรรมกา้ วไกล ใส่ใจสง่ิ แวดลอ้ ม เพยี บพรอ้ มคุณธรรม

น้อมนาเศรษฐกจิ พอเพียง
พนั ธกิจ (Mission)

๑ . บริหาร จัดก าร สถาน ศึกษาโดยสร้างเครือ ข่ายและน วัตกร รมสู่การพัฒนา
ยดึ หลักธรรมาภบิ าลและการมสี ว่ นร่วมของทุกภาคสว่ น

๒. พัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาให้มีคุณภาพระดับมาตรฐานสากล เพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนมี
ความเปน็ เลิศทางด้านวิชาการ มีศักยภาพเป็นพลโลกบนพน้ื ฐานความเปน็ ไทย

๓. ส่งเสริมครู และบุคลากรทางการศึกษาให้มีความรู้ความสามารถระดับมาตรฐานวิชาชีพ
และมีศกั ยภาพจดั การเรียนรู้ในศตวรรษท่ี ๒๑

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๕

๔. พัฒนาผู้เรียนให้มีสุขภาพกาย สุขภาพจิตที่ดี มีคุณธรรม จริยธรรม คุณลักษณะ
อันพึงประสงค์และค่านยิ มท่สี ังคมตอ้ งการ
เปา้ ประสงค์ (Goals)

๑. เปน็ สถานศึกษาท่ีมคี ุณภาพระดบั มาตรฐานสากล
๒. หลักสูตรสถานศกึ ษามคี ุณภาพระดับมาตรฐานสากล
๓. ครู และบคุ ลากรทางการศกึ ษามีคณุ ภาพระดับมาตรฐานวชิ าชีพ
๔. ผู้เรียนมีมีสุขภาพกาย สุขภาพจิตท่ีดี มีคุณธรรม จริยธรรม คุณลักษณะอันพึงประสงค์
และค่านิยมท่ีสังคมต้องการ
กลยทุ ธ์ (Strategy)
กลยทุ ธ์ที่ ๑ ยกระดบั คุณภาพของผู้เรยี นระดับมาตรฐานสากล
กลยทุ ธ์ที่ ๒ พั ฒ น า ห ลั ก สู ต ร ส ถ า น ศึ ก ษ า แ ล ะ ก ร ะ บ ว น ก า ร จั ด ก า ร เ รี ย น รู้

ระดบั มาตรฐานสากล
กลยทุ ธ์ท่ี ๓ ส่งเสริม พัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษา ให้มีความรู้ความสามารถ

ระดบั มาตรฐานวิชาชีพ
กลยุทธท์ ี่ ๔ ส่งเสรมิ ครูและบคุ ลากรทางการศึกษาพฒั นานวัตกรรมโดยใชเ้ ทคโนโลยี
กลยุทธท์ ่ี ๕ พฒั นาระบบบรหิ ารจัดการสถานศึกษาด้วยระบบคุณภาพ
กลยุทธท์ ่ี ๖ สง่ เสริมส่ิงแวดล้อมและแหลง่ เรียนรู้เพื่อสง่ เสริมคณุ ภาพทางการศึกษา
นโยบายโรงเรยี น (School Policy)
๑. พัฒนาคุณภาพผู้เรียนเต็มตามศักยภาพ ทั้งร่างกาย จิตใจ ให้มีความรู้ควบคู่คุณธรรม
บนพื้นฐานความเปน็ ไทย ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
๒. สนับสนุนส่งเสริมให้ผู้เรียนใส่ใจในส่ิงแวดล้อม มีจิตสาธารณะ เสียสละและรับผิดชอบ
ต่อสงั คม
๓. พัฒนาหลักสูตรกระบวนการเรียนรู้ และยกระดับโรงเรียนให้พร้อมที่จะก้าวสู่ระดับ
มาตรฐานสากล
๔. พัฒนาครแู ละบคุ ลากรให้มคี ุณภาพและประสิทธิภาพรองรับการเรยี นรใู้ นศตวรรษท่ี ๒๑
๕. พัฒนา ส่ือ นวัตกรรม เทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสาร เพื่อใช้ในการปฏิรูป
การเรียนรู้
๖. สง่ เสรมิ การบรหิ ารจัดการโรงเรยี นโดยยดึ หลกั ธรรมาภิบาล
๗. ส่งเสรมิ และสนบั สนนุ การสรา้ งเครอื ขา่ ยโดยสง่ เสรมิ การมีสว่ นรว่ มของทกุ ภาคสว่ น

หลักสตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๖

ยุทธศาสตรก์ ารพัฒนา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบรุ ี
๑. พัฒนาคุณภาพผู้เรียนเต็มตามศักยภาพ ทั้งร่างกาย จิตใจ ให้มีความรู้ควบคู่คุณธรรม
บนพน้ื ฐานความเป็นไทยตามหลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
๒. สนบั สนุนสง่ เสริมให้ผู้เรียนใสใ่ จในสง่ิ แวดล้อม มจี ิตสาธารณะ เสยี สละและรับผิดชอบต่อ
สงั คม
๓. พัฒนาหลักสูตรกระบวนการเรียนรู้ และยกระดับโรงเรียนให้พร้อมที่จะก้าวสู่ประชาคม
อาเซียน และมาตรฐานสากล
๔. พัฒนาครูและบคุ ลากรใหม้ คี ณุ ภาพและประสทิ ธิภาพรองรับการเรียนรู้ในศตวรรษที่ ๒๑
๕. พฒั นาสื่อ นวตั กรรม เทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่อื สาร เพอื่ ใชใ้ นการปฏิรูปการเรยี นรู้
๖. สง่ เสริมการบริหารจัดการโรงเรียนโดยยดึ หลักธรรมาภบิ าล
๗. ส่งเสริมและสนับสนุนการสร้างเครือข่ายท้ังภายใน ภายนอกประเทศ โดยส่งเสริมการมี
สว่ นร่วมของทกุ ภาคส่วน

หลักสูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๗

กลุม่ สาระการเรยี นรศู้ ิลปะ

ทาไมต้องเรยี นศลิ ปะ
กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะเป็นกลุ่มสาระที่ช่วยพัฒนาให้ผู้เรียนมีความคิดริเร่ิมสร้างสรรค์

มีจินตนาการทางศิลปะ ช่ืนชมความงาม มีสุนทรียภาพ ความมีคุณค่า ซ่ึงมีผลต่อคุณภาพชีวิตมนษุ ย์
กิจกรรมทางศิลปะช่วยพัฒนาผู้เรียนทั้งด้านร่างกาย จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ สังคม ตลอดจน
การนาไปสู่การพัฒนาสิ่งแวดล้อม ส่งเสริมให้ผู้เรียนมีความเช่ือม่ันในตนเอง อันเป็นพ้ืนฐาน
ในการศึกษาต่อหรอื ประกอบอาชีพได้

เรียนรอู้ ะไรในศลิ ปะ
กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะมุ่งพัฒนาให้ผู้เรียนเกิดความรู้ความเข้าใจ มีทักษะวิธีการ

ทางศิลปะ เกิดความซาบซึ้งในคุณค่าของศิลปะ เปิดโอกาสให้ผู้เรียนแสดงออกอย่างอิสระในศิลปะ
แขนงต่าง ๆ ประกอบดว้ ยสาระสาคญั คือ

• ทัศนศลิ ป์ มีความรู้ความเข้าใจองค์ประกอบศิลป์ ทัศนธาตุ สร้างและนาเสนอผลงาน
ทางทศั นศิลปจ์ ากจนิ ตนาการ โดยสามารถใชอ้ ปุ กรณท์ เี่ หมาะสม รวมทงั้ สามารถใช้เทคนิค วิธีการของ
ศิลปินในการสร้างงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ วิเคราะห์ วิพากษ์ วิจารณ์คุณค่างานทัศนศิลป์เข้าใจ
ความสัมพันธ์ระหว่างทัศนศิลป์ ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม เห็นคุณค่างานศิลปะที่เป็นมรดก
ทางวฒั นธรรม ภูมิปัญญาทอ้ งถิ่น ภมู ปิ ัญญาไทยและสากล ช่นื ชม ประยกุ ต์ใช้ในชวี ิตประจาวนั

• ดนตรี มีความรู้ความเข้าใจองค์ประกอบดนตรีแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์
วิเคราะห์ วิพากษ์ วิจารณ์คุณค่าดนตรี ถ่ายทอดความรู้สึก ทางดนตรีอย่างอิสระ ช่ืนชมและ
ประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างดนตรี ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม
เห็นคุณค่าดนตรีที่เป็นมรดกทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถ่ิน ภูมิปัญญาไทย และสากล ร้องเพลง
และเล่นดนตรีในรูปแบบต่าง ๆ แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับเสียงดนตรี แสดงความรู้สึกท่ีมีต่อดนตรี
ในเชิงสุนทรียะ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างดนตรีกับประเพณีวัฒนธรรม และเหตุการณ์
ในประวตั ศิ าสตร์

• นาฏศิลป์ มีความรู้ความเข้าใจองค์ประกอบนาฏศิลป์ แสดงออกทางนาฏศิลป์
อย่างสร้างสรรค์ ใช้ศัพท์เบื้องต้นทางนาฏศิลป์ วิเคราะห์วิพากษ์ วิจารณ์คุณค่านาฏศิลป์ ถ่ายทอด
ความรู้สึก ความคิดอย่างอิสระ สร้างสรรค์การเคล่ือนไหวในรูปแบบต่าง ๆ ประยุกต์ใช้นาฏศิลป์
ในชีวิตประจาวัน เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างนาฏศิลป์กับประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม เห็นคุณค่าของ
นาฏศิลป์ทเี่ ปน็ มรดกทางวฒั นธรรม ภูมปิ ญั ญาทอ้ งถนิ่ ภมู ปิ ญั ญาไทย และสากล

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๘

วิสยั ทศั น์ พนั ธกจิ เปา้ ประสงค์ กลุม่ สาระการเรียนร้ศู ิลปะ

วสิ ยั ทศั น์
การเรียนรู้ศิลปะ มุ่งพัฒนาให้ผู้เรียนเกิดความรู้ ความเข้าใจ การคิดท่ีเป็นเหตุเป็นผล

ถึงวธิ กี ารทางศิลปะ ความเป็นมาของรปู ธรรมภูมิปัญญาท้องถนิ่ และรากฐานทางวฒั นธรรม คน้ หาว่า
ผลงานศิลปะสื่อความหมายกับตนเอง ค้นหาศักยภาพ ความสนใจส่วนตัว ฝึกการรับรู้ การสังเกต
ท่ลี ะเอยี ดอ่อนอันนาไปสู่ความรักเห็นคุณค่าและเกดิ ความซาบซ้ึงในคุณคา่ ศลิ ปะและส่ิงรอบตัว พฒั นา
เจตคติ สมาธิ รสนิยมส่วนตัว มีทักษะมีกระบวนการวิธีการแสดงออก การคิดสร้างสรรค์ ส่งเสริม
ให้ผู้เรียนตระหนักถึงบทบาทของศิลปกรรมในสังคมชนบท ของการสะท้อนวัฒนธรรมท้ังของตนเอง
และวัฒนธรรมอ่ืนพิจารณาว่าผู้คนในวัฒนธรรมของตนมีปฏิกิริยาตอบสนองต่องาน ศิลปะช่วยให้
มีมุมมองและเข้าใจโลกทัศน์กว้างไกล ช่วยเสริมความรู้ ความเข้าใจ มโนทัศน์ด้านอ่ืน ๆ สะท้อนให้
เห็นมุมมองของชีวิต สภาพเศรษฐกิจ สังคม การเมือง การปกครอง และความเช่ือความศรัทธา
ทางศาสนา ด้วยลักษณะธรรมชาติของกลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ การเทคนิค วิธีการทางาน
ตลอดจนการเปิดโอกาสให้แสดงออกอย่างอิสระ ทาให้ผู้เรียนได้รับการส่งเสริม สนับสนุนให้คิดริเริ่ม
สร้างสรรค์ ดัดแปลง จินตนาการ มีสุนทรียภาพ ผู้เรียนได้รับการส่งเสริม ให้คิดริเริ่มสร้างสรรค์
ดัดแปลง จิน ตน าก าร มีสุน ทรียภาพ และ เห็น คุณค่าขอ ง ศิลปวั ฒ น ธ ร รมไทยสากล
กลุ่มสาระการเรียนรูศ้ ิลปะเสริมสร้างให้ชีวิตมนุษย์เปลี่ยนแปลงไปในทางท่ีดีข้ึนช่วยให้มีจิตใจงดงาม
มีสมาธิ สุขภาพกายและสุขภาพจิต มีความสมดุล อันเป็นรากฐานของการพัฒนาชีวิตท่ีสมบูรณ์
เป็นการยกระดับคุณภาพชีวติ ของมนุษย์ชาติ โดยส่วนตนและส่งผลต่อการยกระดับคุณภาพชีวิตของ
สงั คมโดยรวม

พนั ธกิจ
๑. พัฒนาผู้เรยี นให้มีความรู้พืน้ ฐานดา้ นศิลปะ สรา้ งงานศลิ ปะได้ตามศกั ยภาพ
๒. พัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนการสอนอย่างมีประสิทธิภาพ เน้นการใช้แหล่งเรยี นรู้

วัฒนธรรมประเพณีตลอดจนใชภ้ ูมปิ ญั ญาท้องถิน่ ให้สอดคลอ้ งกบั ความสนใจ ความถนัดของผเู้ รียน
๓. ส่งเสรมิ และสนบั สนุนให้ผู้เรยี นแสดงออกด้านศิลปะอย่างสรา้ งสรรคแ์ ละตอ่ เนอื่ ง

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๙

เป้าประสงค์
๑. รแู้ ละเข้าใจเรอ่ื งทัศนธาตุและหลักการออกแบบและเทคนิคที่หลากหลายในการสร้างงาน

ทัศนศิลป์ ๒ มิติ และ ๓ มติ ิ เพอื่ สื่อความหมายและเรอื่ งราวต่าง ๆได้อย่างมีคุณภาพวิเคราะหร์ ูปแบบ
เนื้อหาและประเมินคุณค่างานทัศนศิลป์ของตนเองและผู้อน่ื สามารถเลือกงานทัศนศิลป์โดยใช้เกณฑ์
ที่กาหนดข้ึนอย่างเหมาะสม สามารถออกแบบรูปภาพ สัญลักษณ์ กราฟิกในการนาเสนอ ข้อมูล
และมีความรู้ ทักษะทจ่ี าเป็นด้านอาชีพทเ่ี กยี่ วข้องกันกบั งานทัศนศลิ ป์

๒. รู้และเข้าใจการเปล่ียนแปลงและพัฒนาการของงานทัศนศิลป์ของชาติและท้องถ่ิน
แต่ละยุคสมัย เห็นคุณค่างานทัศนศิลป์ท่ีสะท้อนวัฒนธรรมและสามารถเปรียบเทียบงานทัศนศิลป์
ทม่ี าจากยุคสมัยและวฒั นธรรมต่าง ๆ

๓. รู้และเข้าใจถึงความแตกต่างทางด้านเสียง องค์ประกอบ อารมณ์ ความรู้สึกของบทเพลง
จากวัฒนธรรมต่าง ๆ มีทักษะในการร้อง บรรเลงเคร่ืองดนตรี ท้ังเด่ียวและเป็นวงโดยเน้นเทคนิค
การร้องบรรเลงอย่างมีคุณภาพ มีทักษะในการสร้างสรรค์บทเพลงอย่างง่าย อ่านเขียนโน้ต
ในบันไดเสยี งทม่ี ีเคร่ืองหมาย แปลงเสียงเบอ้ื งตน้ ได้

๔. รู้และเข้าใจถึงปัจจัยท่ีมีผลต่อรูปแบบของผลงานทางดนตรี องค์ประกอบของผลงาน
ด้านดนตรีกับศิลปะแขนงอ่ืน แสดงความคิดเห็นและบรรยายอารมณ์ความรู้สึกที่มีต่อบทเพลง
สามารถนาเสนอบทเพลงท่ีช่ืนชอบได้อย่างมีเหตุผล มีทักษะในการประเมินคุณภาพของบทเพลง
และการแสดงดนตรรี ้ถู งึ อาชพี ต่าง ๆ ท่ีเกี่ยวขอ้ งกบั ดนตรแี ละบทบาทของดนตรใี นธุรกิจบันเทิง เขา้ ใจ
ถงึ อิทธิพลของดนตรีท่ีมีต่อบคุ คลและสังคม

๕. รู้และเข้าใจที่มา ความสัมพันธ์ อิทธิพลและบทบาทของดนตรีแต่ละวัฒนธรรม
ในยคุ สมัยตา่ ง ๆ วิเคราะหป์ ัจจัยท่ีทาให้งานดนตรไี ด้รับการยอมรับ

๖. รู้และเข้าใจการใช้นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการละครในการแปลความและสื่อสาร
ผ่านการแสดง รวมทั้งพัฒนารูปแบบการแสดง สามารถใช้เกณฑ์ง่าย ๆ ในการพิจารณาคุณภาพ
การแสดงวิจารณ์เปรียบเทียบงานนาฏศิลป์โดยใช้ความรู้เรื่ององค์ประกอบทางนาฏศิลป์ร่วมจัด
การแสดงนาแนวคิดของการแสดงไปปรบั ใชใ้ นชวี ติ ประจาวนั

๗. รู้และเข้าใจประเภทละครไทยในแต่ละยุคสมัย ปัจจัยท่ีมีผลต่อการเปล่ียนแปลงของ
นาฏศิลป์ไทย นาฏศิลป์พ้ืนบ้าน ละครไทย และละครพื้นบ้าน เปรียบเทียบลักษณะเฉพาะ
ของการแสดงนาฏศิลป์จากวัฒนธรรมต่าง ๆ รวมท้ังสามารถออกแบบและสร้างสรรค์อุปกรณ์
เครื่องแต่งกายในการแสดงนาฏศิลป์และละคร มีความเข้าใจ ความสาคัญ บทบาทของนาฏศิลป์
และละครในชวี ติ ประจาวัน

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๑๐

สาระและมาตรฐานการเรยี นรู้ กลุ่มสาระการเรยี นร้ศู ิลปะ
สาระที่ ๑ ทัศนศลิ ป์
มาตรฐาน ศ ๑.๑ สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์ตามจินตนาการ และความคิดสร้างสรรค์ วิเคราะห์

วิพากษ์ วิจารณ์คุณค่างานทัศนศิลป์ ถ่ายทอดความรู้สึก ความคิดต่องานศิลปะ
อยา่ งอิสระ ชื่นชม และประยุกตใ์ ช้ในชีวติ ประจาวัน
มาตรฐาน ศ ๑.๒ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างทัศนศิลป์ ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม เห็นคุณค่า
งานทัศนศิลป์ท่ีเป็นมรดกทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถ่ิน ภูมิปัญญาไทย
และสากล
สาระที่ ๒ ดนตรี
มาตรฐาน ศ ๒.๑ เข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่า
ดนตรี ถ่ายทอดความรู้สึก ความคิดต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้
ในชีวิตประจาวัน
มาตรฐาน ศ ๒.๒ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างดนตรี ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม เห็นคุณค่า
ของดนตรีทเ่ี ปน็ มรดกทางวฒั นธรรม ภูมิปญั ญาทอ้ งถนิ่ ภมู ปิ ัญญาไทยและสากล
สาระท่ี ๓ นาฏศลิ ป์
มาตรฐาน ศ ๓.๑ เข้าใจ และแสดงออกทางนาฏศิลป์อย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์
คุณค่านาฏศิลป์ถ่ายทอดความรู้สึก ความคิดอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้
ในชีวิตประจาวนั
มาตรฐาน ศ ๓.๒ เข้าใจความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งนาฏศลิ ป์ ประวัตศิ าสตร์และวฒั นธรรม เห็นคุณค่าของ
นาฏศิลปท์ เี่ ปน็ มรดกทางวัฒนธรรม ภมู ปิ ัญญาท้องถน่ิ ภมู ปิ ญั ญาไทยและสากล

หลักสูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๑๑

คุณภาพผเู้ รยี น

จบช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ ๓
• รู้และเข้าใจเรื่องทัศนธาตุและหลักการออกแบบและเทคนิคท่ีหลาก หลาย

ในการสร้างงานทัศนศิลป์ ๒ มติ ิ และ ๓ มติ ิ เพ่ือส่อื ความหมายและเรือ่ งราวตา่ ง ๆ ไดอ้ ย่างมคี ุณภาพ
วิเคราะห์รูปแบบเน้ือหาและประเมินคุณค่างานทัศนศิลป์ของตนเองและผู้อ่ืน สามารถเลือก
งานทัศนศิลป์โดยใช้เกณฑ์ที่กาหนดขึ้นอยา่ งเหมาะสม สามารถออกแบบรูปภาพ สัญลักษณ์ กราฟิก
ในการนาเสนอข้อมูลและมคี วามรู้ ทกั ษะทีจ่ าเปน็ ดา้ นอาชพี ทีเ่ กยี่ วขอ้ งกนั กับงานทศั นศิลป์

• รู้และเข้าใจการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาการของงานทัศนศิลป์ของชาติและท้องถิ่น
แต่ละยุคสมัย เห็นคุณค่างานทัศนศิลป์ที่สะท้อนวัฒนธรรมและสามารถเปรียบเทียบงานทัศนศิลป์
ท่ีมาจากยคุ สมัยและวัฒนธรรมตา่ ง ๆ

• รูแ้ ละเขา้ ใจถงึ ความแตกตา่ งทางด้านเสยี ง องค์ประกอบ อารมณ์ ความรูส้ กึ ของบทเพลง
จากวัฒนธรรมต่าง ๆ มีทักษะในการร้อง บรรเลงเครื่องดนตรี ท้ังเด่ียวและเป็นวงโดยเน้นเทคนิค
การร้องบรรเลงอย่างมีคุณภาพ มีทักษะในการสร้างสรรค์บทเพลงอย่างง่าย อ่านเขียนโน้ต
ในบนั ไดเสยี งทม่ี เี ครื่องหมาย แปลงเสียงเบ้ืองต้นได้ รูแ้ ละเขา้ ใจถงึ ปจั จัยที่มีผลต่อรูปแบบของผลงาน
ทางดนตรี องค์ประกอบของผลงานด้านดนตรีกับศิลปะแขนงอื่น แสดงความคิดเห็นและบรรยาย
อารมณ์ความรู้สึกท่ีมีต่อบทเพลง สามารถนาเสนอบทเพลงที่ชื่นชอบได้อย่างมีเหตุผล มีทักษะ
ในการประเมินคุณภาพของบทเพลงและการแสดงดนตรี รู้ถึงอาชีพต่าง ๆ ท่ีเกี่ยวข้องกับดนตรี
และบทบาทของดนตรีในธุรกจิ บันเทิง เขา้ ใจถึงอิทธพิ ลของดนตรีทม่ี ตี อ่ บคุ คลและสังคม

• รู้และเข้าใจที่มา ความสัมพันธ์ อิทธิพลและบทบาทของดนตรีแต่ละวัฒนธรรมในยุคสมัย
ต่าง ๆ วิเคราะหป์ จั จัยทท่ี าใหง้ านดนตรีไดร้ บั การยอมรับ

• รู้และเข้าใจการใช้นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการละครในการแปลความและสื่อสาร
ผ่านการแสดง รวมท้ังพัฒนารูปแบบการแสดง สามารถใช้เกณฑ์ง่าย ๆ ในการพิจารณาคุณภาพ
การแสดง วิจารณ์เปรียบเทียบงานนาฏศิลป์ โดยใช้ความรู้เรื่ององค์ประกอบทางนาฏศิลป์
ร่วมจัดการแสดง นาแนวคิดของการแสดงไปปรบั ใชใ้ นชีวิตประจาวนั

• รู้และเข้าใจประเภทละครไทยในแต่ละยุคสมัย ปัจจัยท่ีมีผลต่อการเปลี่ยนแปลง
ของนาฏศิลป์ไทย นาฏศิลป์พื้นบ้าน ละครไทย และละครพ้ืนบ้าน เปรียบเทียบลักษณะเฉพาะ
ของการแสดงนาฏศิลป์จากวัฒนธรรมต่าง ๆ รวมทั้งสามารถออกแบบและสร้างสรรค์อุปกรณ์
เคร่ืองแต่งกายในการแสดงนาฏศิลป์และละคร มีความเข้าใจ ความสาคัญ บทบาทของนาฏศิลป์
และละครในชีวิตประจาวัน

หลักสตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๑๒

จบช้นั มัธยมศึกษาปที ี่ ๖
• รู้และเข้าใจเก่ียวกับทัศนธาตุและหลักการออกแบบในการส่ือความหมาย สามารถ

ใช้ศัพท์ทางทัศนศิลป์ อธิบายจุดประสงค์และเนื้อหาของงานทัศนศิลป์ มีทักษะและเทคนิคในการใช้
วัสดุ อุปกรณ์และกระบวนการท่ีสูงข้นึ ในการสร้างงานทัศนศิลป์ วิเคราะหเ์ น้ือหาและแนวคิด เทคนิค
วิธีการ การแสดงออกของศิลปินท้ังไทยและสากล ตลอดจนการใช้เทคโนโลยีต่าง ๆ ในการออกแบบ
สร้างสรรค์งานที่เหมาะสมกับโอกาส สถานท่ี รวมทั้งแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับสภาพสังคม
ด้วยภาพล้อเลียนหรือการ์ตูน ตลอดจนประเมินและวิจารณ์คุณค่างานทัศนศิลป์ด้วยหลักทฤษฎี
วิจารณ์ศิลปะ

• วิเคราะห์เปรียบเทียบงานทัศนศิลป์ในรูปแบบตะวันออกและรูปแบบตะวันตก เข้าใจ
อิ ท ธิ พ ล ข อ ง ม ร ด ก ท า ง วั ฒ น ธ ร ร ม ภู มิ ปั ญ ญ า ร ะ ห ว่ า ง ป ร ะ เ ท ศ ที่ มี ผ ล ต่ อ ก า ร ส ร้ า ง ส ร ร ค์
งานทศั นศิลป์ในสงั คม

• รูแ้ ละเขา้ ใจรปู แบบบทเพลงและวงดนตรีแต่ละประเภท และจาแนกรูปแบบของวงดนตรี
ท้ังไทยและสากล เข้าใจอิทธิพลของวัฒนธรรมต่อการสร้างสรรค์ดนตรี เปรียบเทียบอารมณ์
และความรู้สึกที่ได้รับจากดนตรีท่ีมาจากวัฒนธรรมต่างกัน อ่าน เขียน โน้ตดนตรีไทยและสากล
ในอัตราจังหวะต่าง ๆ มีทักษะในการร้องเพลงหรือเล่นดนตรีเดี่ยวและรวมวงโดยเน้นเทคนิค
การแสดงออกและคุณภาพของการแสดง สร้างเกณฑ์สาหรับประเมินคุณภาพการประพันธ์ การเล่น
ดนตรขี องตนเองและผอู้ ่ืนไดอ้ ยา่ งเหมาะสม สามารถนาดนตรีไประยุกต์ใช้ในงานอนื่ ๆ

• วิเคราะห์ เปรียบเทียบรูปแบบ ลักษณะเด่นของดนตรีไทยและสากลในวัฒนธรรมต่าง ๆ
เข้าใจบทบาทของดนตรีท่ีสะท้อนแนวความคิดและค่านิยมของคนในสังคม สถานะทางสังคม
ของนักดนตรใี นวัฒนธรรมตา่ ง ๆ สร้างแนวทางและมีสว่ นรว่ มในการส่งเสริมและอนรุ ักษด์ นตรี

• มีทักษะในการแสดงหลากหลายรูปแบบ มีความคิดริเริ่มในการแสดงนาฏศิลป์เป็นคู่
และเป็นหมู่ สร้างสรรค์ละครส้ันในรูปแบบท่ีช่ืนชอบ สามารถวิเคราะห์แก่นของการแสดงนาฏศิลป์
และละครที่ต้องการส่ือความหมายในการแสดง อิทธิพลของเครื่องแต่งกาย แสง สี เสียง ฉาก
อุปกรณ์ และสถานที่ท่ีมีผลต่อการแสดง วิจารณ์การแสดงนาฏศิลป์และละคร พัฒนาและใช้เกณฑ์
การประเมินในการประเมินการแสดง และสามารถวิเคราะห์ท่าทางการเคลื่อนไหวของผู้คน
ในชวี ิตประจาวันและนามาประยกุ ตใ์ ช้ในการแสดง

• เข้าใจวิวัฒนาการของนาฏศิลป์และการแสดงละครไทย และบทบาทของบุคคลสาคัญ
ในวงการนาฏศิลป์และการละครของประเทศไทยในยุคสมัยต่าง ๆ สามารถเปรียบเทียบการนา
การแสดงไปใช้ในโอกาสต่าง ๆ และเสนอแนวคิดในการอนรุ ักษ์นาฏศลิ ป์ไทย

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๑๓

ตัวชีว้ ัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง

สาระท่ี ๑ ทศั นศลิ ป์
มาตรฐาน ศ ๑.๑ สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์ตามจินตนาการ และความคิดสร้างสรรค์ วิเคราะห์

วพิ ากษ์วจิ ารณค์ ณุ คา่ งานทศั นศิลป์ ถา่ ยทอดความรสู้ ึก ความคิดตอ่ งานศิลปะอย่าง
อิสระชน่ื ชม และประยกุ ตใ์ ช้ในชีวิตประจาวัน

ชั้น ตัวชวี้ ัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

ป.๑ ๑. อภิปรายเก่ียวกับรูปร่าง ลักษณะ • รูปร่าง ลักษณะ และขนาดของสิ่งต่าง ๆ
แ ล ะ ข น า ด ข อ ง สิ่ ง ต่ า ง ๆ ร อ บตัว รอบตัวในธรรมชาตแิ ละส่ิงทม่ี นุษยส์ ร้างข้นึ
ในธรรมชาติและสิ่งที่มนษุ ยส์ ร้างขนึ้

๒. บอกความรู้สึกที่มีต่อธรรมชาติ และ • ความรสู้ ึกทมี่ ีต่อธรรมชาติและสงิ่ แวดล้อม
ส่ิงแวดล้อมรอบตัว
รอบตัว เช่น รู้สึกประทับใจกับความงาม

ของบริเวณรอบอาคารเรียน หรือรู้สึกถึง

ความไม่เป็นระเบียบ ของสภาพภายใน

ห้องเรียน

๓. มี ทั ก ษ ะ พื้ น ฐ า น ใ น ก า ร ใช้วั สดุ • การใช้วัสดุ อุปกรณ์ เช่น ดินเหนียว
อุปกรณส์ ร้างงานทัศนศิลป์
ดินน้ามัน ดินสอ พู่กัน กระดาษ สีเทียน

สนี า้ ดนิ สอสีสร้างงานทัศนศลิ ป์

๔. สร้างงานทัศนศิลป์โดยการทดลองใช้สี • การทดลองสีด้วยการใช้สีน้า สีโปสเตอร์
ดว้ ยเทคนิคงา่ ย ๆ
สเี ทยี นและสจี ากธรรมชาตทิ ี่หาไดใ้ นท้องถ่ิน

๕. วาดภาพระบายสีภาพธรรมชาติ • การวาดภาพระบายสีตามความรู้สึก
ตามความรู้สึกของตนเอง
ของตนเอง

ป.๒ ๑. บรรยายรูปร่าง รูปทรงที่พบในธรรมชาติ • รู ป ร่ า ง รู ป ท ร ง ใ น ธ ร ร ม ช า ติ แ ล ะ
และสง่ิ แวดลอ้ ม
สิ่งแวดล้อม เช่น รูปกลม รี สามเหล่ียม

ส่ีเหล่ียม และกระบอก

๒. ระบุทัศนธาตุทอ่ี ยู่ในสิ่งแวดลอ้ ม และ • เส้น สี รูปร่าง รูปทรงในส่ิงแวดล้อม
ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ โ ด ย เ น้ น เ รื่ อ ง เ ส้น และงานทัศนศิลป์ประเภทต่าง ๆ เช่น
สี รูปรา่ ง และรูปทรง
งานวาด งานปนั้ และงานพมิ พภ์ าพ

๓. สร้างงานทัศนศิลป์ต่าง ๆ โดยใช้ • เส้น รูปร่างในงานทัศนศิลป์ประเภท
ทศั นธาตทุ ่เี น้นเสน้ รปู รา่ ง
ต่ า ง ๆ เ ช่ น ง า น ว า ด ง า น ปั้ น แ ล ะ

งานพมิ พภ์ าพ

๔. มี ทั ก ษ ะ พื้ น ฐ า น ใ น ก า ร ใช้วั สดุ • การใช้วัสดุ อุปกรณ์ สร้างงานทัศนศิลป์
อุปกรณ์ สรา้ งงานทศั นศลิ ป์ ๓ มติ ิ ๓ มติ ิ

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๑๔

ชน้ั ตัวชว้ี ัด สาระการเรยี นรูแ้ กนกลาง

๕. สร้างภาพปะติดโดยการตัดหรือ • ภาพปะตดิ จากกระดาษ
ฉกี กระดาษ

๖. วาดภาพเพื่อถ่ายทอดเรื่องราวเก่ียวกับ • การวาดภาพถ่ายทอดเร่อื งราว
ครอบครวั ของตนเองและเพ่อื นบ้าน

๗. เลือกงานทัศนศิลป์ และบรรยายถึง • เนอ้ื หาเร่ืองราวในงานทัศนศลิ ป์
ส่งิ ทม่ี องเหน็ รวมถงึ เน้อื หาเรือ่ งราว

๘. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์เป็นรูปแบบ • งานโครงสร้างเคลอ่ื นไหว
งานโครงสรา้ งเคล่อื นไหว

ป.๓ ๑. บรรยาย รูปร่าง รูปทรงในธรรมชาติ • รูปร่าง รูปทรงในธรรมชาติส่ิงแวดล้อม
สิ่งแวดล้อม และงานทศั นศิลป์
และงานทัศนศลิ ป์

๒. ระบุ วสั ดุ อุปกรณ์ที่ใชส้ รา้ งผลงาน • วัสดุ อุปกรณ์ที่ใช้สร้างงานทัศนศิลป์
เมอ่ื ชมงานทศั นศิลป์
ประเภทงานวาด งานปนั้ งานพิมพภ์ าพ

๓. จาแน ก ทัศน ธ าตุขอ ง สิ่ง ต่าง ๆ • เส้น สี รูปร่าง รูปทรง พ้ืนผิว ในธรรมชาติ
ในธรรมชาติส่ิงแวดล้อมและงานทัศนศิลป์ สิง่ แวดลอ้ มและงานทศั นศิลป์
โดยเน้นเร่ือง เสน้ สี รปู รา่ ง รปู ทรง และ

พ้ืนผวิ

๔. วาดภาพ ระบายสสี ิ่งของรอบตัว • การวาดภาพระบายสี สิ่งของรอบตัว

ด้วยสีเทยี น ดนิ สอสี และสีโปสเตอร์

๕. มีทัก ษะ พ้ืน ฐาน ใน ก าร ใช้วั สดุ • การใชว้ สั ดอุ ปุ กรณ์ในงานป้นั
อุปกรณส์ รา้ งสรรค์งานปั้น

๖. วาดภาพถ่ายทอดความคิดความรู้สกึ • การใช้เส้น รูปร่าง รูปทรง สี และพ้ืนผิว
จากเหตุการณ์ชีวิตจริง โดยใช้เส้น วาดภาพถา่ ยทอดความคดิ ความรู้สึก
รูปร่าง รปู ทรง สี และพ้ืนผิว

๗. บรรยายเหตุผลและวิธีการในการ • วัสดุ อุปกรณ์ เทคนิควิธีการในการสร้าง
สร้างงานทัศนศิลป์ โดยเน้นถึงเทคนิค งานทศั นศลิ ป์
และวสั ดุ อปุ กรณ์

๘. ระบุส่ิงท่ีชื่นชมและส่ิงท่ีควรปรับปรุง • การแสดงความคิดเห็นในงานทัศนศิลป์
ในงานทัศนศลิ ปข์ องตนเอง
ของตนเอง

๙. ระบุ และจดั กลมุ่ ของภาพตามทศั นธาตุ • การจดั กล่มุ ของภาพตามทศั นธาตุ
ท่ีเน้นในงานทัศนศิลปน์ ้นั ๆ

๑๐. บรรยายลักษณะรูปร่าง รูปทรง • รปู ร่าง รปู ทรง ในงานออกแบบ
ในงานการออกแบบส่งิ ต่าง ๆ ท่มี ีในบ้าน

และโรงเรียน

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๑๕

ชน้ั ตวั ชี้วัด สาระการเรยี นรูแ้ กนกลาง

ป.๔ ๑. เปรียบเทียบรูปลักษณะของรูปร่าง • รูปร่าง รูปทรง ในธรรมชาติ ส่ิงแวดล้อม
รูปทร ง ใน ธ ร ร มชา ติ ส่ิง แว ด ล้ อ ม และงานทศั นศลิ ป์
และงานทศั นศิลป์

๒. อภิปรายเกี่ยวกับอิทธิพลของสี • อทิ ธิพลของสี วรรณะอุ่น และวรรณะเย็น
ว ร ร ณ ะ อุ่ น แ ล ะ สี ว ร ร ณ ะ เ ย็ น ท่ี มี ต่ อ

อารมณข์ องมนุษย์

๓. จาแน ก ทัศน ธ าตุ ขอ ง ส่ิง ต่าง ๆ • เส้น สี รูปร่าง รูปทรง พื้นผิว และพ้ืนที่
ใน ธ ร ร มชาติสิ่ง แว ดล้อ มและ ง าน ว่ าง ใน ธ รรมชาติสิ่งแวดล้อมและงาน
ทัศนศิลป์โดยเน้นเรื่องเส้น สี รูปร่าง ทัศนศิลป์
รูปทรงพนื้ ผวิ และพ้นื ทีว่ า่ ง

๔. มีทัก ษะ พื้น ฐาน ใน ก าร ใ ช้ วั ส ดุ • การใชว้ ัสดุ อปุ กรณส์ รา้ งงานพิมพภ์ าพ
อุปกรณส์ ร้างสรรคง์ านพิมพ์ภาพ

๕. มีทัก ษะ พ้ืน ฐาน ใน ก าร ใ ช้ วั ส ดุ • การใช้วัสดุ อุปกรณ์ในการวาดภาพ
อปุ กรณ์สรา้ งสรรค์งานวาดภาพระบายสี ระบายสี

๖. บรรยายลักษณะของภาพโดยเน้น • การจัดระยะความลึก นา้ หนักและแสงเงา
เรื่องการจัดระยะ ความลึก น้าหนักและ ในการวาดภาพ
แสงเงาในภาพ

๗. วาดภาพระบายสี โดยใชส้ วี รรณะอุ่น • การใช้สีวรรณะอุ่นและใช้สีวรรณะเย็น
และสีวรรณะเย็น ถ่ายทอดความรู้สึก วาดภาพถา่ ยทอดความรู้สึกและจนิ ตนาการ
และจินตนาการ

๘. เปรียบเทียบความคิดความรู้สึก • ความเหมือนและความแตกต่างในงาน
ท่ีถ่ายทอดผ่านงานทัศนศิลป์ของตนเอง ทัศนศิลป์ความคิดความรู้สึกที่ถ่ายทอด
และบคุ คลอนื่
ในงานทศั นศลิ ป์

๙. เลือก ใช้ว ร ร ณะสีเพ่ือถ่ายทอด • การเลือกใชว้ รรณะสีเพ่ือถา่ ยทอดอารมณ์
อารมณ์ ความรู้สึกในการสร้างงาน ความรสู้ กึ
ทัศนศลิ ป์

ป.๕ ๑. บรรยายเก่ียวกับจังหวะตาแหน่ง • จงั หวะ ตาแหนง่ ของส่ิงต่าง ๆ ในสงิ่ แวดล้อม
ของสิ่งต่าง ๆ ที่ปรากฏในส่ิงแวดล้อม และงานทัศนศลิ ป์
และงานทศั นศิลป์

๒. เปรียบเทียบความแตกต่างระหว่าง • ความแตกต่างระหว่างงานทศั นศลิ ป์
งานทัศนศิลป์ ท่ีสร้างสรรค์ด้วยวัสดุ

อปุ กรณ์และวิธีการทีต่ า่ งกนั

๓. วาดภาพ โดยใช้เทคนิคของแสงเงา • แสงเงา น้าหนัก และวรรณะสี
นา้ หนัก และวรรณะสี

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๑๖

ชนั้ ตัวชว้ี ัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

๔. สร้างสรรค์งานปั้นจาก ดินน้ามัน • การสรา้ งงานป้นั เพ่ือถ่ายทอดจินตนาการ
หรือดินเหนียว โดยเน้นการถ่ายทอด ดว้ ยการใช้ดินน้ามันหรอื ดินเหนยี ว
จนิ ตนาการ

๕. สร้างสรรค์งานพิมพ์ภาพ โดยเน้น • การจัดภาพในงานพมิ พ์ภาพ
การจัดวางตาแหนง่ ของสงิ่ ต่าง ๆ ในภาพ

๖. ระบปุ ัญหาในการจัดองคป์ ระกอบศิลป์ • ก า ร จั ด อ ง ค์ ป ร ะ ก อ บ ศิ ล ป์ แ ล ะ
และการส่ือความหมายในงานทัศนศิลป์ การสือ่ ความหมาย ในงานทศั นศิลป์
ของตนเอง และบอกวธิ ีการปรับปรุงงาน

ใหด้ ขี ึน้

๗. บ ร ร ย า ย ป ร ะ โย ช น์แ ล ะ คุณค่า • ประโยชน์และคณุ คา่ ของงานทศั นศิลป์
ของงานทัศนศิลป์ท่ีมีผลต่อชีวิตของคน

ในสังคม

ป.๖ ๑. ร ะ บุสีคู่ตร ง ข้าม และ อ ภิปราย • วงสธี รรมชาติ และสีคู่ตรงข้าม
เกี่ยวกับการใช้สีคู่ตรงข้ามใน ก าร

ถ่ายทอดความคดิ และอารมณ์

๒. อธิบายหลักการจัดขนาดสัดส่วน • หลักการจัดขนาด สัดส่วนความสมดุล
ความสมดุลในการสรา้ งงานทัศนศลิ ป์ ในงานทัศนศลิ ป์

๓. สร้างงานทัศนศิลป์จากรูปแบบ • งานทัศนศลิ ป์รปู แบบ ๒ มิติ และ ๓ มิติ
๒ มิติ เป็น ๓ มิติ โดยใช้หลัก ก า ร

ของแสงเงาและน้าหนัก

๔. สร้างสรรค์งานปั้นโดยใช้หลักการ • ก า ร ใ ช้ ห ลั ก ก า ร เ พิ่ ม แ ล ะ ล ด
เพิ่มและลด
ในการสร้างสรรคง์ านป้นั

๕. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์โดยใช้หลักการ • รูปและพ้นื ท่ีว่างในงานทศั นศลิ ป์
ของรปู และพ้ืนทวี่ ่าง

๖. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์โดยใช้ • การสร้างสรรค์งานทัศนศิลป์โดยใช้
สีคู่ตรงข้ามหลักการจัดขนาดสัดส่วน สีคู่ตรงข้าม หลักการจัดขนาด สัดส่วนและ
และความสมดุล
ความสมดุล

๗. สร้างงานทัศนศิลป์เป็นแผนภาพ • การสร้างงานทัศนศิลป์เป็นแผนภาพ
แผนผัง และภาพประกอบ เพ่ือถ่ายทอด แผนผัง และภาพประกอบ
ความคิดหรือเรือ่ งราวเกี่ยวกับเหตุการณ์

ตา่ ง ๆ

ม.๑ ๑. บรรยายความแตกต่างและความ • ความแตกต่างและความคล้ายคลึงกัน
ค ล้ า ย ค ลึ ง กั น ข อ ง ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ ข อ ง ทั ศ น ธ า ตุ ใ น ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ แ ล ะ
และส่งิ แวดลอ้ มโดยใชค้ วามรู้เร่ืองทัศนธาตุ สง่ิ แวดลอ้ ม

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๑๗

ชน้ั ตวั ช้ีวัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

๒. ระบุ และบรรยายหลักการออกแบบ • ความเป็ นเอกภาพ ความกลมกลื น
งานทัศนศิลป์ โดยเน้นความเป็นเอกภาพ ความสมดลุ
ความกลมกลืน และความสมดลุ

๓. วาดภาพทัศนียภาพแสดงให้เห็น • หลักการวาดภาพแสดงทศั นยี ภาพ
ระยะไกลใกล้ เป็น ๓ มติ ิ

๔. รวบรวมงานปั้นหรือสื่อผสมมาสร้าง • เอกภาพความกลมกลืนของเรื่องราวในงาน
เป็นเรื่องราว ๓ มิตโิ ดยเนน้ ความเป็นเอกภาพ ปน้ั หรืองานสอื่ ผสม
ความกลมกลืน และการสื่อถึงเรื่องราว

ของงาน

๕. อ อ ก แ บ บ รู ป ภ า พ สั ญ ลั ก ษ ณ์ • ก า ร อ อ ก แ บ บ รู ป ภ า พ สั ญ ลั ก ษ ณ์
หรือกราฟิกอ่ืน ๆ ในการนาเสนอ หรืองานกราฟิก
ความคิดและขอ้ มูล

๖. ประเมินงานทัศนศิลป์ และบรรยาย • การประเมนิ งานทศั นศิลป์
ถึงวิธีการปรับปรุงงานของตนเองและ

ผอู้ ื่นโดยใชเ้ กณฑท์ ี่กาหนดให้

ม.๒ ๑. อภปิ รายเก่ียวกบั ทัศนธาตุในด้านรูปแบบ • รูปแบบของทัศนธาตุและแนวคิดในงาน
และแนวคิดของงานทศั นศิลป์ทเ่ี ลอื กมา ทศั นศลิ ป์

๒. บรรยายเก่ียวกับความเหมือนและ • ความเหมือนและความแตกต่างของ
ความแตกต่างของรูปแบบการใช้วัสดุ รูปแบบการใช้วัสดุ อุปกรณ์ในงานทัศนศิลป์
อปุ กรณ์ในงานทศั นศิลปข์ องศิลปนิ ของศลิ ปิน

๓. วาดภาพด้วยเทคนิคที่หลากหลาย • เทคนิคในการวาดภาพส่ือความหมาย
ในการสอื่ ความหมายและเรื่องราวตา่ ง ๆ

๔. ส ร้ า ง เ ก ณ ฑ์ ใ น ก า ร ป ร ะ เ มิ น • การประเมนิ และวจิ ารณ์งานทศั นศิลป์
และวจิ ารณ์งานทศั นศลิ ป์

๕. นาผลการวิจารณ์ไปปรับปรุงแก้ไข • การพัฒนางานทัศนศลิ ป์
และพฒั นางาน
• การจัดทาแฟ้มสะสมงานทศั นศิลป์

๖. วาดภาพแสดงบุคลิกลักษณะของ • การวาดภาพถ่ายทอดบุคลิกลักษณะ
ตัวละคร
ของตวั ละคร

๗. บรรยายวิธีการใช้งานทัศนศิลป์ • งานทศั นศิลปใ์ นการโฆษณา
ในการโฆษณาเพื่อโน้มน้าวใจ และ

นาเสนอตัวอย่างประกอบ

ม.๓ ๑. บรรยายสิ่งแวดลอ้ ม และงานทศั นศิลป์ • ทั ศ น ธ า ตุ ห ลั ก ก า ร อ อ ก แ บ บ
ที่เลือกมาโดยใช้ความรู้เรื่องทัศนธาตุ ในส่งิ แวดลอ้ มและงานทัศนศิลป์
และหลักการออกแบบ

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๑๘

ชน้ั ตวั ชว้ี ัด สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง

๒. ระบุ และบรรยายเทคนิค วิธีการ • เทคนิควิธีการของศิลปินในการสร้าง
ของศลิ ปนิ ในการสรา้ งงาน ทศั นศลิ ป์ งานทัศนศิลป์

๓. วิเคราะห์ และบรรยายวิธีการใช้ • วิธีการใช้ทัศนธาตุและหลักการออกแบบ
ทัศนธาตุ และหลักการออกแบบในการ ในการสร้างงานทศั นศิลป์
สร้างงานทัศนศิลป์ของตนเอง ให้มี

คณุ ภาพ

๔. มีทักษะในการสร้างงานทัศนศิลป์ • การสรา้ งงานทศั นศิลปท์ ้งั ไทยและสากล
อยา่ งนอ้ ย ๓ ประเภท

๕. มีทักษะในการผสมผสานวัสดุต่าง ๆ • การใช้หลักการออกแบบในการสร้างงาน
ในการสรา้ งงานทัศนศิลปโ์ ดยใช้หลักการ ส่ือผสม
ออกแบบ

๖. สร้างงานทัศนศิลป์ ทั้ง ๒ มิติ และ • การสร้างงานทัศนศิ ลป์ แบบ ๒ มิติ
๓ มิติ เพ่ือถ่ายทอดประสบการณ์และ และ ๓ มิติ เพื่อถ่ายทอดประสบการณ์
จนิ ตนาการ
และจินตนาการ

๗. ส ร้ า ง ส ร ร ค์ ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ สื่ อ • การประยุกต์ใช้ทัศนธาตุและหลักการ
ความหมายเป็นเร่อื งราว โดยประยกุ ต์ใช้ ออกแบบสรา้ งงานทศั นศิลป์
ทศั นธาตุ และหลกั การออกแบบ

๘. วิเคราะห์และอภิปรายรูปแบบ • การวิเคราะห์รูปแบบ เนื้อหา และคุณค่า
เน้ือหาและคุณค่าในงานทัศนศิลป์ ในงานทัศนศลิ ป์
ของตนเอง และผ้อู ่ืน หรือของศิลปิน

๙. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์เพอื่ บรรยาย • การใช้เทคนิค วิธีการท่ีหลากหลาย
เ ห ตุ ก า ร ณ์ ต่ า ง ๆ โ ด ย ใ ช้ เ ท ค นิ ค สร้างงานทัศนศิลป์เพือ่ สื่อความหมาย
ทหี่ ลากหลาย

๑ ๐ . ร ะ บุ อ า ชี พ ท่ี เ ก่ี ย ว ข้ อ ง กั บ • การประกอบอาชพี ทางทศั นศิลป์
ง าน ทัศน ศิลป์และ ทัก ษะ ที่จาเป็น

ในการประกอบอาชพี น้ัน ๆ

๑๑. เลือกงานทัศนศิลป์โดยใช้เกณฑ์ที่ • การจดั นิทรรศการ
กาหนดข้ึนอย่างเหมาะสม และนาไป

จดั นทิ รรศการ

ม.๔-๖ ๑. วิเคราะห์การใช้ทัศนธาตุ และ • ทศั นธาตแุ ละหลักการออกแบบ
หลักการออกแบบในการสื่อความหมาย

ในรปู แบบต่าง ๆ

๒. บรรยายจุดประสงค์และเนื้อหาของ • ศพั ท์ทางทศั นศิลป์
งานทศั นศลิ ป์ โดยใชศ้ ัพทท์ างทศั นศลิ ป์

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๑๙

ชัน้ ตัวชว้ี ัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๓. วิเคราะห์การเลือกใช้วัสดุอุปกรณ์ • วัสดุ อุปกรณ์ และเทคนิคของศิลปิน
และเทคนิคของศิลปินในการแสดงออก ในการแสดงออกทางทศั นศลิ ป์
ทางทัศนศิลป์

๔. มีทักษะและเทคนิคในการใช้วัสดุ • เทคนิค วัสดุ อุปกรณ์ กระบวนการ
อุปกรณ์ และกระบวนการที่สูงข้ึน ในการสรา้ งงานทัศนศลิ ป์
ในการสรา้ งงานทศั นศลิ ป์

๕. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์ด้วยเทคโนโลยี • ห ลั ก ก า ร อ อ ก แ บ บ แ ล ะ ก า ร จั ด
ต่าง ๆ โดยเน้นหลักการออกแบบและ องค์ประกอบศิลป์ด้วยเทคโนโลยี
การจัดองคป์ ระกอบศลิ ป์

๖. ออกแบบงานทัศนศิลป์ได้เหมาะกับ • การออกแบบงานทศั นศิลป์
โอกาสและสถานที่

๗. วิเคราะห์และอธิบายจุดมุ่งหมาย • จุดมุ่งหมายของศิลปินในการเลือกใชว้ สั ดุ
ของศิลปินในการเลือกใช้วัสดุ อุปกรณ์ อุปกรณ์ เทคนิคและเน้ือหา ในการสร้าง
เทคนิคและเนื้อหา เพ่ือสร้างสรรค์ งานทศั นศลิ ป์
งานทศั นศลิ ป์

๘. ประเมินและวิจารณ์งานทัศนศิลป์ • ทฤษฎีการวจิ ารณศ์ ลิ ปะ
โดยใชท้ ฤษฎีการวิจารณศ์ ลิ ปะ

๙. จัดกลุ่มงานทัศนศิลป์เพื่อสะท้อน • การจดั ทาแฟม้ สะสมงานทศั นศิลป์
พัฒนาการและความกา้ วหนา้ ของตนเอง

๑๐. สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์ไทย สากล • การสร้างงานทัศนศิลป์จากแนวคิดและ
โดยศึกษาจากแนวคิดและวิธีการสร้าง วิธกี ารของศิลปิน
งานของศลิ ปินทีต่ นช่นื ชอบ

๑๑. วาดภาพ ระบายสีเปน็ ภาพล้อเลียน • การวาดภาพล้อเลียนหรอื ภาพการ์ตูน
หรือภาพการ์ตูนเพ่ือแสดงความคิดเห็น

เกีย่ วกับสภาพสังคมในปจั จุบัน

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๒๐

สาระท่ี ๑ ทัศนศลิ ป์
มาตรฐาน ศ ๑.๒ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างทัศนศิลป์ ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรม เห็นคุณค่า

งานทัศนศิลป์ที่เป็นมรดกทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถิ่น ภูมิปัญญาไทย
และสากล

ช้ัน ตวั ชวี้ ัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

ป.๑ ๑. ระบงุ านทัศนศลิ ปใ์ นชวี ติ ประจาวนั • งานทัศนศลิ ปใ์ นชีวิตประจาวัน

ป.๒ ๑. บอกความสาคัญของงานทัศนศิลป์ • ความสาคัญของงานทัศนศิลป์ในชีวิต
ทีพ่ บเหน็ ในชวี ิตประจาวนั
ประจาวนั

๒. อภิปรายเกี่ยวกับงานทัศนศิลป์ • งานทัศนศลิ ป์ในท้องถน่ิ
ประเภทต่าง ๆ ในท้องถ่ินโดยเน้นถึง

วิธกี ารสร้างงานและวัสดุอุปกรณท์ ่ใี ช้

ป.๓ ๑. เลา่ ถึงทีม่ าของงานทัศนศิลป์ในท้องถิ่น • ท่ีมาของงานทศั นศลิ ปใ์ นทอ้ งถน่ิ

๒. อธิบายเก่ียวกับวัสดุอุปกรณ์และ • วัสดุ อุปกรณ์ และวิธีการสร้างงาน
วิธีการสรา้ งงานทัศนศิลป์ในทอ้ งถน่ิ ทศั นศลิ ปใ์ นทอ้ งถิน่

ป.๔ ๑. ระบุ และอภปิ รายเกี่ยวกับงานทัศนศลิ ป์ • งานทัศนศลิ ปใ์ นวฒั นธรรมทอ้ งถิ่น
ในเหตุการณ์ และงานเฉลิมฉลอง

ของวฒั นธรรมในทอ้ งถ่นิ

๒. บรรยายเกี่ยวกับงานทัศนศิลป์ • งานทศั นศิลป์จากวฒั นธรรมตา่ ง ๆ
ที่มาจากวฒั นธรรมตา่ ง ๆ

ป.๕ ๑. ระบุ และบรรยายเกี่ยวกับลักษณะ • ลักษณะรปู แบบของงานทศั นศลิ ป์
รูปแบบของงานทัศนศิลป์ในแหล่งเรียนรู้

หรอื นิทรรศการศิลปะ

๒. อภิปรายเก่ียวกับงานทัศน ศิลป์ • งานทัศนศิลป์ท่ีสะท้อนวัฒนธรรมและ
ที่สะท้อนวัฒนธรรมและภูมิปัญญา ภมู ปิ ญั ญาในทอ้ งถ่ิน
ในทอ้ งถ่ิน

ป.๖ ๑. บรรยายบทบาทของงานทัศนศิลป์ • บ ท บ า ท ข อ ง ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ ใ น ชี วิ ต
ท่ีสะท้อนชีวติ และสงั คม
และสังคม

๒. อ ภิ ป ร า ย เ ก่ี ย ว กั บ อิ ท ธิ พ ลขอ ง • อิทธิพลของศาสนาที่มีต่องานทัศนศิลป์
ความเชื่อความศรัทธาในศาสนาท่ีมีผล ในทอ้ งถิ่น
ตอ่ งานทัศนศลิ ปใ์ นท้องถ่ิน

๓. ระบุ และบรรยายอิ ทธิ พ ล ท าง • อิทธิพลทางวัฒนธรรมในท้องถิ่นที่มีผล
วัฒนธรรมในท้องถิ่นที่มีผลต่อการสร้าง ต่อการสรา้ งงานทศั นศิลป์
งานทัศนศลิ ปข์ องบคุ คล

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๒๑

ชนั้ ตวั ช้ีวัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

ม.๑ ๑. ระบุ และบรรยายเก่ียวกับลักษณะ • ลักษณะ รูปแบบงานทัศนศิลป์ของชาติ
รูปแบบงานทัศนศิลป์ของชาติและของ และท้องถน่ิ
ท้องถนิ่ ตนเองจากอดตี จนถงึ ปัจจบุ ัน

๒. ระบุ และเปรียบเทียบงานทัศนศิลป์ • งานทัศนศลิ ปภ์ าคตา่ ง ๆ ในประเทศไทย
ของภาคตา่ ง ๆ ในประเทศไทย

๓. เปรียบเทียบความแตกต่างของ • ค ว า ม แ ต ก ต่ า ง ข อ ง ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์
จุดประสงค์ในการสร้างสรรค์งาน ในวัฒนธรรมไทยและสากล
ทัศนศิลปข์ องวฒั นธรรมไทยและสากล

ม.๒ ๑. ระบุ และบรรยายเกี่ยวกับวัฒนธรรม • วัฒนธรรมท่ีสะท้อนในงานทัศนศิลป์
ต่าง ๆ ที่ สะท้ อนถึ งงานทั ศน ศิ ลป์ ปจั จุบัน
ในปัจจบุ นั

๒. บรรยายถึงการเปล่ียนแปลงของ • งานทัศนศิลปข์ องไทยในแตล่ ะยุคสมัย
งานทัศนศิลป์ของไทยในแต่ละยุคสมัย

โดยเน้นถงึ แนวคดิ และเนอ้ื หาของงาน

๓. เปรียบเทียบแนวคิดในการออกแบบ • การออกแบบงานทัศนศิลป์ในวัฒนธรรม
งานทัศนศิลป์ท่ีมาจากวัฒนธรรมไทย ไทยและสากล
และสากล

ม.๓ ๑. ศึกษาและอภิปรายเกี่ยวกั บงาน • งานทัศนศิลป์กับการสะท้อนคุณค่า
ทศั นศิลป์ ท่ีสะทอ้ นคณุ ค่าของวัฒนธรรม ของวัฒนธรรม

๒. เปรียบเทียบความแตกต่างของ • ความแตกต่างของงานทัศนศิลป์ในแต่ละ
ง า น ทั ศ น ศิ ล ป์ ใ น แ ต่ ล ะ ยุ ค ส มั ย ยคุ สมยั ของวฒั นธรรมไทยและสากล
ของวฒั นธรรมไทยและสากล

ม.๔-๖ ๑. วิเคราะห์ และเปรียบเทียบงาน • งานทัศนศิลป์รูปแบบตะวันออกและ
ทัศนศิลป์ในรูปแบบตะวันออกและ ตะวันตก
รูปแบบตะวันตก

๒. ระบุงานทัศนศิลป์ของศิลปินที่ มี • งานทศั นศลิ ป์ของศิลปนิ ทม่ี ชี ่ือเสยี ง
ช่ือเสียง และบรรยายผลตอบรับของ

สังคม

๓. อ ภิ ป ร า ย เ กี่ ย ว กั บ อิ ท ธิ พ ล ขอ ง • อิทธิพลของวัฒนธรรมระหว่างประเทศ
วัฒนธรรมระหว่างประเทศท่ีมีผลต่อ ทมี่ ผี ลตอ่ งานทศั นศิลป์
งานทัศนศลิ ป์ในสงั คม

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๒๒

สาระท่ี ๒ ดนตรี เข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่า
มาตรฐาน ศ ๒.๑ ดนตรีถ่ายทอดความรู้สึก ความคิดต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้
ในชวี ิตประจาวนั

ชัน้ ตัวชีว้ ัด สาระการเรยี นรู้แกนกลาง

ป.๑ ๑. รวู้ ่าสงิ่ ตา่ ง ๆ สามารถก่อกาเนิดเสียง • การกาเนิดของเสยี ง
ทีแ่ ตกต่างกนั
- เสยี งจากธรรมชาติ

- แหล่งกาเนดิ ของเสียง

- สีสันของเสียง

๒. บ อ ก ลั ก ษ ณ ะ ข อง เ สี ย ง ดั ง -เบา • ระดบั เสยี งดงั -เบา (Dynamic)
และความชา้ - เร็วของจงั หวะ
• อัตราความเร็วของจังหวะ (Tempo)

๓. ทอ่ งบทกลอน รอ้ งเพลงง่าย ๆ • การอา่ นบทกลอนประกอบจงั หวะ

• การร้องเพลงประกอบจงั หวะ

๔. มี ส่ ว น ร่ ว ม ใ น กิ จ ก ร ร ม ด น ต รี • กิจกรรมดนตรี
อย่างสนกุ สนาน
- การร้องเพลง

- การเคาะจังหวะ

- การเคลอื่ นไหวประกอบบทเพลง

• ตามความดงั - เบาของบทเพลง

• ตามความช้าเรว็ ของจังหวะ

๕. บอกความเกี่ยวข้องของเพลงท่ีใช้ • เพลงทใี่ ช้ในชีวิตประจาวนั
ในชีวติ ประจาวนั
- เพลงกลอ่ มเด็ก

- บทเพลงประกอบการละเลน่

- เ พ ล ง ส า คั ญ ( เ พ ล ง ช า ติ ไ ท ย

เพลงสรรเสรญิ พระบารมี)

ป.๒ ๑. จาแนกแหลง่ กาเนดิ ของเสยี งท่ไี ดย้ นิ • สสี นั ของเสยี งเคร่อื งดนตรี

• สีสนั ของเสียงมนษุ ย์

๒. จาแนกคุณสมบัติของเสียง สูง-ต่า , • การฝึกโสตประสาท การจาแนกเสียง
ดัง-เบา ยาว-สั้น ของดนตรี
สงู -ต่า ดัง-เบา ยาว-สัน้

๓. เคาะจังหวะหรือเคลื่อนไหวร่างกาย • การเคล่ือนไหวประกอบเน้อื หาในบทเพลง
ให้สอดคลอ้ งกบั เนือ้ หาของเพลง
• การเลน่ เคร่อื งดนตรปี ระกอบเพลง

๔. ร้องเพลงงา่ ย ๆ ทีเ่ หมาะสมกบั วัย • การขบั ร้อง

หลักสูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๒๓

ช้ัน ตวั ช้วี ัด สาระการเรยี นร้แู กนกลาง

๕. บอกความหมายและความสาคัญ • ความหมายและความสาคัญของเพลง
ของเพลงท่ีได้ยิน
ท่ไี ดย้ ิน

- เพลงปลุกใจ

- เพลงสอนใจ

ป.๓ ๑. ระบุรูปร่างลักษณะของเคร่ืองดนตรี • รปู ร่างลกั ษณะของเคร่ืองดนตรี
ท่เี ห็นและได้ยินในชวี ติ ประจาวัน
• เสยี งของเครือ่ งดนตรี

๒. ใช้รูปภาพหรือสัญลักษณ์แทนเสียง • สัญลักษณ์แทนคุณสมบัติของเสียง (สูง-ต่า
และจังหวะเคาะ
ดัง-เบา ยาว-ส้ัน)

• สัญลักษณแ์ ทนรปู แบบจงั หวะ

๓. บอกบทบาทหน้าท่ีของเพลงที่ไดย้ ิน • บทบาทหนา้ ท่ีของบทเพลงสาคญั

- เพลงชาติ

- เพลงสรรเสริญพระบารมี

- เพลงประจาโรงเรียน

๔. ขับรอ้ งและบรรเลงดนตรงี ่าย ๆ • การขบั ร้องเดยี่ วและหมู่

• การบรรเลงเคร่อื งดนตรปี ระกอบเพลง

๕. เคล่ือนไหวท่าทางสอดคล้องกับ • การเคลอ่ื นไหวตามอารมณข์ องบทเพลง
อารมณ์ของเพลงท่ีฟัง

๖. แ ส ด ง ค ว า ม คิ ด เ ห็ น เ กี่ ย ว กั บ • การแสดงความคิดเห็นเก่ียวกับเสียงร้อง
เสียงดนตรี เสียงขับร้องของตนเองและ และเสียงดนตรี
ผู้อ่ืน - คุณภาพเสียงร้อง

- คณุ ภาพเสียงดนตรี

๗. นาดนตรีไปใช้ในชีวิตประจาวันหรือ • การใชด้ นตรีในโอกาสพเิ ศษ
โอกาสตา่ ง ๆ ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม
- ดนตรใี นงานรน่ื เริง

- ดนตรีในการฉลองวันสาคญั ของชาติ

ป.๔ ๑. บอกประโยคเพลงอยา่ งง่าย • โครงสร้างของบทเพลง

- ความหมายของประโยคเพลง

- การแบ่งประโยคเพลง

๒. จาแนกประเภทของเคร่อื งดนตรที ่ีใช้ • ประเภทของเครือ่ งดนตรี
ในเพลงท่ีฟัง
• เสยี งของเคร่ืองดนตรีแต่ละประเภท

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๒๔

ช้นั ตัวชว้ี ัด สาระการเรยี นรูแ้ กนกลาง

๓. ระบุทิศทางการเคลื่อนที่ข้ึน – ลง • การเคลื่อนที่ขึ้น - ลงของทานอง
ง่าย ๆ ของทานอง รูปแบบจังหวะและ • รูปแบบจังหวะของทานองจังหวะ
ความเรว็ ของจงั หวะในเพลงทฟ่ี ัง
• รปู แบบจงั หวะ

• ความชา้ - เรว็ ของจงั หวะ

๔. อา่ น เขียนโน้ตดนตรไี ทยและสากล • เคร่ืองหมายและสญั ลักษณท์ างดนตรี

- กญุ แจประจาหลัก

- บรรทัดหา้ เส้น

- โน้ตและเครื่องหมายหยดุ

- เส้นกั้นห้อง

• โครงสรา้ งโนต้ เพลงไทย

- การแบง่ ห้อง

- การแบง่ จงั หวะ

๕. ร้องเพลงโดยใช้ช่วงเสียงที่เหมาะสม • การขับร้องเพลงในบันไดเสยี งท่ีเหมาะสม
กบั ตนเอง
กบั ตนเอง

๖. ใช้และเก็บเครื่องดนตรีอย่างถูกต้อง • การใช้และการดูแลรักษาเคร่ืองดนตรี
และปลอดภยั
ของตน

๗. ระบุว่าดนตรีสามารถใช้ในการส่ือ • ความหมายของเน้อื หาในบทเพลง
เร่ืองราว

ป.๕ ๑. ระบุองค์ประกอบดนตรีในเพลงท่ีใช้ • การส่อื อารมณ์ของบทเพลงด้วยองคป์ ระกอบ
ในการส่อื อารมณ์
ดนตรี

- จังหวะกบั อารมณ์ของบทเพลง

- ทานองกับอารมณข์ องบทเพลง

๒. จาแนกลักษณะของเสียงขับร้อง • ลกั ษณะของเสียงนกั ร้องกลุ่มต่าง ๆ
และเครื่องดนตรีที่อยู่ในวงดนตรีประเภท • ลักษณะเสียงของวงดนตรปี ระเภทต่าง ๆ
ต่าง ๆ

๓. อ่าน เขียนโน้ตดนตรีไทยและสากล • เครือ่ งหมายและสญั ลักษณท์ างดนตรี
๕ ระดับเสยี ง
- บันไดเสียง ๕ เสียง Pentatonic

scale

- โน้ตเพลงในบันไดเสียง ๕ เสียง

Pentatonic scale

๔. ใช้เครื่อง ดน ตรีบร รเลงจังหวะ • การบรรเลงเครอื่ งประกอบจังหวะ
และทานอง
• การบรรเลงทานองด้วยเครอ่ื งดนตรี

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๒๕

ชน้ั ตวั ชวี้ ัด สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง

๕. ร้องเพลงไทยหรือเพลงสากลหรือ • การร้องเพลงไทยในอตั ราจงั หวะสองช้ัน
เพลงไทยสากลท่ีเหมาะสมกับวยั
• การรอ้ งเพลงสากล หรือไทยสากล

• ก า ร ร้ อ ง เ พ ล ง ป ร ะ ส า น เ สี ย ง แ บ บ

Canon Round

๖. ด้นสดง่าย ๆ โดยใช้ประโยคเพลง • การสร้างสรรคป์ ระโยคเพลงถาม-ตอบ
แบบถามตอบ

๗. ใ ช้ ด น ต รี ร่ ว ม กั บ กิ จ ก ร ร ม ใ น • การบรรเลงดนตรีประกอบกิจกรรม
การแสดงออกตามจินตนาการ
นาฏศลิ ป์

• การสรา้ งสรรค์เสียงประกอบการเลา่ เรื่อง

ป.๖ ๑. บ ร ร ย า ย เ พ ล ง ที่ ฟั ง โ ด ย อ า ศั ย • องค์ประกอบดนตรแี ละศัพทส์ ังคตี
องค์ประกอบดนตรี และศพั ท์สงั คตี

๒. จาแนกประเภทและบทบาทหน้าท่ี • เครือ่ งดนตรีไทยแตล่ ะภาค
เครื่องดนตรีไทยและเคร่ืองดนตรีที่ • บทบาทและหน้าท่ีของเครือ่ งดนตรี
มาจากวัฒนธรรมต่าง ๆ
• ประเภทของเครื่องดนตรสี ากล

๓. อ่าน เขียนโน้ตไทย และโน้ตสากล • เครอ่ื งหมายและสญั ลักษณท์ างดนตรี
ทานองง่าย ๆ
• โนต้ บทเพลงไทย อตั ราจังหวะสองช้นั

• โน้ตบทเพลงสากลในบนั ไดเสียง C Major

๔. ใช้เคร่ืองดนตรีบรรเลงประกอบ • การรอ้ งเพลงประกอบดนตรี
การร้องเพลง ด้นสด ที่มีจังหวะและ • การสรา้ งสรรค์รูปแบบจังหวะและทานอง
ทานองง่าย ๆ
ดว้ ยเคร่อื งดนตรี

๕. บรรยายความร้สู ึกทม่ี ีต่อดนตรี • ก า ร บ ร ร ย า ย ค ว า ม รู้สึ ก แ ล ะ แ สดง
๖. แสดงความคิดเห็นเก่ียวกับทานอง ความคิดเห็นทีม่ ีต่อบทเพลง
จังหวะการประสานเสียง และคุณภาพ
เสียงของเพลงท่ฟี งั - เน้อื หาในบทเพลง
- องคป์ ระกอบในบทเพลง

- คณุ ภาพเสยี งในบทเพลง

ม.๑ ๑. อ่าน เขียน ร้องโน้ตไทย และโน้ต • เครอ่ื งหมายและสัญลักษณ์ทางดนตรี
สากล - โน้ตบทเพลงไทย อตั ราจังหวะสองช้ัน

- โน้ตสากล ในกุญแจซอลและฟา

ในบนั ไดเสยี ง C Major

๒. เปรียบเทียบเสียงร้องและเสียง • เสียงร้องและเสียงของเคร่ืองดนตรี
ของเครื่องดนตรีที่มาจากวัฒนธรรม ในบทเพลงจากวฒั นธรรมต่าง ๆ
ทีต่ ่างกัน
- วิธกี ารขบั รอ้ ง

- เครอ่ื งดนตรที ใ่ี ช้

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๒๖

ช้นั ตัวช้ีวัด สาระการเรยี นรู้แกนกลาง

๓. รอ้ งเพลงและใช้เครอื่ งดนตรีบรรเลง • การร้องและการบรรเลงเครื่องดนตรี
ประกอบการร้องเพลงด้วยบทเพลง ประกอบการรอ้ ง
ทห่ี ลากหลายรปู แบบ
- บทเพลงพื้นบา้ น บทเพลงปลุกใจ

- บทเพลงไทยเดิม

- บทเพลงประสานเสียง ๒ แนว

- บทเพลงรปู แบบ ABA

- บทเพลงประกอบการเตน้ รา

๔. จัดประเภทของวงดนตรีไทยและ • วงดนตรพี ้นื เมือง
วงดนตรที ่มี าจากวัฒนธรรมตา่ ง ๆ
• วงดนตรไี ทย

• วงดนตรีสากล

๕. แสดงความคิดเห็นที่มีต่ออารมณ์ • การถ่ายทอดอารมณข์ องบทเพลง
ของบทเพลงที่มีความเร็วของจังหวะ - จงั หวะกับอารมณ์เพลง
และความดงั -เบา แตกตา่ งกนั
- ความดัง-เบากบั อารมณเ์ พลง
๖. เปรียบเทียบอารมณ์ ความรู้สึก - ความแตกตา่ งของอารมณเ์ พลง
ในการฟงั ดนตรแี ต่ละประเภท

๗. นาเสนอตัวอย่างเพลงที่ตนเอง • การนาเสนอบทเพลงทตี่ นสนใจ
ชื่นชอบ และอภิปรายลักษณะเด่น

ทท่ี าให้งานนัน้ น่าชื่นชม

๘. ใช้เกณฑ์สาหรับประเมินคุณภาพ • การประเมินคณุ ภาพของบทเพลง
งานดนตรหี รือเพลงท่ฟี ัง
- คุณภาพด้านเนือ้ หา

- คณุ ภาพดา้ นเสยี ง

- คุณภาพดา้ นองค์ประกอบดนตรี

๙. ใช้และบารุงรักษาเครื่องดนตรี • การใชแ้ ละบารุงรักษาเคร่ืองดนตรีของตน
อยา่ งระมดั ระวังและรับผิดชอบ

ม.๒ ๑. เปรียบเทียบการใช้องค์ประกอบ • อ ง ค์ปร ะ ก อ บของ ดนตรีจาก แหล่ง
ดนตรที ม่ี าจากวัฒนธรรมต่างกนั
วฒั นธรรมตา่ ง ๆ

๒. อ่าน เขียนร้องโน้ตไทย และโน้ต • เครื่องหมายและสญั ลกั ษณท์ างดนตรี
สากลทีม่ เี คร่ืองหมายแปลงเสียง
- โน้ตจากเพลงไทยอัตราจงั หวะสองชั้น

- โนต้ สากล (เครื่องหมายแปลงเสยี ง)

๓. ระบุปัจจัยสาคัญท่ีมีอิทธิพลต่อ • ปจั จยั ในการสร้างสรรค์บทเพลง
การสรา้ งสรรค์งานดนตรี
- จินตนาการในการสรา้ งสรรค์บทเพลง

- การถ่ายทอดเร่ืองราวความ คิด

ในบทเพลง

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอุดมศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๒๗

ชนั้ ตวั ชีว้ ัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง

๔. ร้องเพลง และเล่นดนตรีเดี่ยวและ • เทคนิคการร้องและบรรเลงดนตรี
รวมวง - การรอ้ งและบรรเลงเดี่ยว

- การรอ้ งและบรรเลงเปน็ วง

๕. บร ร ยายอารมณ์ของเพลงและ • การบรรยายอารมณ์และความรสู้ ึกในบทเพลง
ความรู้สึกทีม่ ีต่อบทเพลงทฟ่ี งั

๖. ประเมิน พัฒนาการทักษะทางดนตรี • การประเมินความสามารถทางดนตรี
ของตนเอง หลังจากการฝึกปฏบิ ัติ
- ความถูกต้องในการบรรเลง

- ความแม่นยาในการอา่ นเครื่องหมาย

และสัญลักษณ์

- การควบคุมคุณภาพเสียงในการรอ้ ง

และบรรเลง

๗. ระบุงานอาชีพต่าง ๆ ท่ีเกี่ยวข้องกับ • อาชพี ทางดา้ นดนตรี
ดนตรีและบทบาทของดนตรีในธุรกิจ • บทบาทของดนตรีในธุรกิจบันเทงิ
บันเทงิ

ม.๓ ๑. เปรียบเทยี บองคป์ ระกอบทีใ่ ชใ้ นงาน • การเปรียบเทียบองค์ประกอบในงาน
ดนตรแี ละงานศิลปะอืน่
ศิลปะ

- ก า ร ใ ช้ อ ง ค์ ป ร ะ ก อ บ ใ น ก า ร

ส ร้ า ง ส ร ร ค์ ง า น ด น ต รี แ ล ะ ศิ ล ป ะ

แขนงอืน่

- เทคนิคท่ีใช้ในการสร้างสรรค์งาน

ดนตรีและศลิ ปะแขนงอืน่

๒. ร้องเพลง เล่นดนตรีเด่ียว และรวม • เทคนิคและการแสดงออกในการขับร้อง
วง โดยเน้นเทคนิคการร้อง การเล่น และบรรเลงดนตรเี ดี่ยวและรวมวง
การแสดงออก และคุณภาพสยี ง

๓. แต่งเพลงสัน้ ๆ จังหวะง่าย ๆ • อตั ราจงั หวะ ๒ และ ๔

๔๔

• การประพันธเ์ พลงในอัตราจงั หวะ ๒ และ ๔

๔๔

๔. อธิ บายเหตุผลใน ก าร เลือ ก ใ ช้ • ก า ร เ ลื อ ก ใ ช้ อ ง ค์ ป ร ะ ก อ บใ น ก าร
องค์ประกอบดนตรีในการสร้างสรรค์ สรา้ งสรรคบ์ ทเพลง
งานดนตรขี องตนเอง
- การเลือกจังหวะเพื่อสร้างสรรค์

บทเพลง

- การเรยี บเรียงทานองเพลง

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๒๘

ชน้ั ตวั ชว้ี ัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

๕. เปรียบเทียบความแตกต่างระหว่าง • การเปรียบเทียบความแตกต่างของ
งานดนตรขี องตนเองและผ้อู นื่
บทเพลง

- สาเนยี ง

- อตั ราจงั หวะ

- รปู แบบบทเพลง

- การประสานเสียง

- เคร่อื งดนตรีที่บรรเลง

๖. อธิบายเกี่ยวกับอิทธิพลของดนตรี • อทิ ธพิ ลของดนตรี
ทมี่ ีต่อบคุ คลและสังคม
- อทิ ธิพลของดนตรีต่อบุคคล

- อทิ ธพิ ลของดนตรตี ่อสังคม

๗. นาเสนอหรือจัดการแสดงดนตรี • การจดั การแสดงดนตรีในวาระต่าง ๆ
ที่เหมาะสมโดยการบูรณาการกับสาระ - การเลอื กวงดนตรี
การเรยี นรอู้ นื่ ในกลุม่ ศิลปะ
- การเลอื กบทเพลง

- การเลือกและจดั เตรียมสถานที่

- การเตรยี มบุคลากร

- การเตรยี มอุปกรณ์เคร่ืองมอื

- การจดั รายการแสดง

ม.๔-๖ ๑. เปรียบเทียบรูปแบบของบทเพลงและ • การจัดวงดนตรี
วงดนตรแี ต่ละประเภท
- การใช้เคร่ืองดนตรีในวง ดน ตรี

ประเภทตา่ ง ๆ

- บทเพลงที่บรรเลงโดยวงดนตรี

ประเภทต่าง ๆ

๒. จาแนกประเภทและรูปแบบของ • ประเภทของวงดนตรี
วงดนตรที ้ังไทยและสากล
- ประเภทของวงดนตรีไทย

- ประเภทของวงดนตรสี ากล

๓. อธิบายเหตุผลท่ีคนต่างวัฒนธรรม • ปัจจัยในการสร้างสรรค์ผลงานดนตรี
สร้างสรรค์งานดนตรีแตกตา่ งกนั
ในแตล่ ะวัฒนธรรม

- ค ว า ม เ ช่ื อ กั บ ก า ร ส ร้ า ง ส ร ร ค์

งานดนตรี

- ศาสนากับการสรา้ งสรรค์งานดนตรี

- วิถชี ีวติ กบั การสร้างสรรคง์ านดนตรี

- เทคโ น โ ลยีกั บก าร สร้าง ส ร ร ค์

งานดนตรี

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๒๙

ชน้ั ตัวช้ีวัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

๔. อ่าน เขียน โน้ตดนตรีไทยและสากล • เครือ่ งหมายและสญั ลักษณ์ทางดนตรี
ในอตั ราจงั หวะต่าง ๆ
- เครอ่ื งหมายกาหนดอตั ราจงั หวะ

- เคร่อื งหมายกาหนดบนั ไดเสยี ง

• โน้ตบทเพลงไทยอัตราจังหวะ ๒ ชั้น

และ ๓ ชนั้

๕. ร้องเพลง หรือเล่นดนตรีเด่ียวและ • เทคนิค และ การถ่ายทอดอารมณ์เพลง
รวมวงโดยเน้นเทคนิคการแสดงออก ด้วยการร้อง บรรเลงเคร่ืองดนตรีเดี่ยวและ
และคณุ ภาพของการแสดง
รวมวง

๖. สร้างเกณฑ์สาหรับประเมินคุณภาพ • เกณฑใ์ นการประเมินผลงานดนตรี
ก าร ปร ะ พัน ธ์ และ ก าร เล่น ดนตรี - คุณภาพของผลงานทางดนตรี
ของตนเองและผอู้ นื่ ได้อยา่ งเหมาะสม
- คุณคา่ ของผลงานทางดนตรี

๗. เปรียบเทียบอารมณ์ และความรู้สึก • การถ่ายทอดอารมณ์ ความรู้สึกของ
ท่ีไดร้ ับจากงานดนตรีท่มี าจากวัฒนธรรม งานดนตรีจากแต่ละวัฒนธรรม
ตา่ งกัน

๘. นาดนตรไี ปประยุกตใ์ ชใ้ นงานอนื่ ๆ • ดนตรีกับการผอ่ นคลาย

• ดนตรกี บั การพัฒนามนุษย์

• ดนตรกี บั การประชาสมั พันธ์

• ดนตรกี บั การบาบดั รักษา

• ดนตรกี ับธรุ กิจ

• ดนตรีกับการศึกษา

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๓๐

สาระท่ี ๒ ดนตรี
มาตรฐาน ศ ๒.๒ เขา้ ใจความสมั พันธร์ ะหวา่ งดนตรี ประวัติศาสตร์ และวฒั นธรรม เหน็ คณุ ค่าของ

ดนตรีท่ีเปน็ มรดกทางวัฒนธรรม ภมู ปิ ญั ญาท้องถิ่น ภมู ิปญั ญาไทยและสากล

ช้นั ตัวช้ีวัด สาระการเรียนรแู้ กนกลาง

ป.๑ ๑. เลา่ ถงึ เพลงในท้องถนิ่ • ท่ีมาของบทเพลงในทอ้ งถิน่

๒. ระบุส่งิ ท่ชี ่นื ชอบในดนตรที ้องถ่นิ • ความนา่ สนใจของบทเพลงในท้องถนิ่

ป.๒ ๑. บอกความสัมพันธ์ของเสียงร้อง • บทเพลงในทอ้ งถ่นิ
เสียง เคร่ือง ดน ตรีใน เพ ลงท้องถิ่น - ลกั ษณะของเสียงร้องในบทเพลง
โดยใชค้ าง่าย ๆ
- ลักษณะของเสียงเคร่ืองดนตรีท่ีใช้

ในบทเพลง

๒. แสดงและเข้าร่วมกิจกรรมทางดนตรี • กิจกรรมดนตรีในโอกาสพิเศษ
ในทอ้ งถิ่น
- ดนตรกี ับโอกาสสาคัญในโรงเรียน

- ดนตรกี ับวันสาคญั ของชาติ

ป.๓ ๑. ระบุลักษณะเด่นและเอกลักษณ์ • เอกลักษณข์ องดนตรีในทอ้ งถน่ิ
ของดนตรใี นท้องถิน่
- ลักษณะเสยี งรอ้ งของดนตรีในท้องถ่นิ

- ภาษาและเนื้อหาในบทร้องของดนตรี

ในทอ้ งถน่ิ

- เคร่อื งดนตรีและวงดนตรีในท้องถนิ่

๒. ระบุความสาคัญและประโยชน์ของ • ดนตรกี บั การดาเนนิ ชวี ติ ในทอ้ งถิน่
ดนตรีต่อการดาเนินชีวิตของ คน ใน - ดนตรีในชวี ติ ประจาวนั
ทอ้ งถ่นิ - ดนตรใี นวาระสาคัญ

ป.๔ ๑. บอกแหล่งที่มาและความสัมพันธ์ • ความสมั พันธ์ของวิถชี วี ิตกับผลงานดนตรี
ของวิถีชีวิตไทย ท่ีสะท้อนในดนตรี - เน้ือหาเรื่องราวในบทเพลงกับวถิ ีชวี ิต
และเพลงท้องถิ่น
- โอกาสในการบรรเลงดนตรี

๒. ระบุความสาคัญในการอ นุรัก ษ์ • การอนรุ ักษว์ ัฒนธรรมทางดนตรี
สง่ เสริมวัฒนธรรมทางดนตรี
- ความสาคญั และความจาเปน็ ในการ

อนุรักษ์

- แนวทางในการอนุรกั ษ์

ป.๕ ๑. อธิบายความสัมพันธ์ระหว่างดนตรี • ดนตรกี ับงานประเพณี
กบั ประเพณใี นวฒั นธรรมตา่ ง ๆ
- บทเพลงในงานประเพณีในทอ้ งถน่ิ

- บทบาทของดนตรีในแต่ละประเพณี

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๓๑

ชนั้ ตัวชี้วัด สาระการเรียนร้แู กนกลาง

๒. อธิบายคุณค่าของดนตรีท่ีมาจาก • คณุ ค่าของดนตรจี ากแหล่งวฒั นธรรม
วัฒนธรรมทีต่ า่ งกนั
- คุณค่าทางสงั คม

- คุณคา่ ทางประวัติศาสตร์

ป.๖ ๑. อธิบายเรื่องราว ของ ดน ตรีไ ทย • ดนตรีไทยในประวตั ศิ าสตร์
ในประวัตศิ าสตร์
- ดนตรีในเหตุการณ์สาคัญ ท าง
๒. จาแนกดนตรที ่มี าจากยคุ สมยั ทตี่ า่ งกัน
ประวตั ิศาสตร์
๓. อภิปรายอิทธิพลของวัฒนธรรม - ดนตรใี นยคุ สมัยต่าง ๆ
ต่อดนตรีในทอ้ งถ่นิ
- อทิ ธพิ ลของวัฒนธรรมทม่ี ตี อ่ ดนตรี

ม.๑ ๑. อธิบายบทบาทความสัมพันธ์และ • บทบาทและอทิ ธพิ ลของดนตรี
อทิ ธพิ ลของดนตรที ี่มีต่อสังคมไทย
- บทบาทดนตรีในสงั คม

- อิทธพิ ลของดนตรีในสังคม

๒. ระบุความหลากหลายขององค์ประกอบ • อ ง ค์ ป ร ะ ก อ บ ข อ ง ด น ต รี ใ น แ ต่ ล ะ
ดนตรีในวัฒนธรรมต่างกัน
วฒั นธรรม

ม.๒ ๑. บรรยายบทบาท และอิทธิพลของ • ดนตรีในวัฒนธรรมต่างประเทศ
ดนตรีในวฒั นธรรมของประเทศต่าง ๆ
- บทบาทของดนตรีในวัฒนธรรม

- อทิ ธพิ ลของดนตรีในวัฒนธรรม

๒. บรรยายอิทธิพลของวัฒนธรรม • เหตุการณ์ประวัติศาสตรก์ ับการเปล่ียนแปลง
และเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ที่มีต่อ ทางดนตรีในประเทศไทย
รูปแบบของดนตรใี นประเทศไทย
- การเปลี่ยนแปลงทางการเมืองกับ

งานดนตรี

- การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีกับ

งานดนตรี

ม.๓ ๑. บรรยายวิวัฒนาการของดนตรีแต่ละ • ประวัตดิ นตรีไทยยคุ สมัยตา่ ง ๆ
ยุคสมยั • ประวัติดนตรีตะวันตกยุคสมัยต่าง ๆ

๒. อภิปรายลักษณะเด่นที่ทาให้งาน • ปัจจยั ทที่ าใหง้ านดนตรไี ดร้ ับการยอมรับ
ดนตรีนั้นไดร้ บั การยอมรับ

ม.๔-๖ ๑. วิเคราะห์รูปแบบของดนตรีไทยและ • รูปแบบบทเพลงและวงดนตรีไทยแต่ละ
ดนตรสี ากลในยคุ สมยั ตา่ ง ๆ
ยคุ สมัย

• รูปแบบบทเพลงและวงดนตรีสากลแต่ละ

ยคุ สมยั

๒. วิเคราะห์สถานะทางสังคมของ • ประวตั สิ งั คตี กวี
นักดนตรีในวัฒนธรรมต่าง ๆ

๓. เปรียบเทียบลักษณะเด่นของดนตรี • ลกั ษณะเด่นของดนตรใี นแต่ละวัฒนธรรม

หลักสูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๓๒

ช้ัน ตวั ชีว้ ัด สาระการเรยี นรู้แกนกลาง

ในวัฒนธรรมตา่ ง ๆ - เคร่ืองดนตรี

- วงดนตรี

- ภาษา เน้ือรอ้ ง

- สาเนียง

- องค์ประกอบบทเพลง

๔. อธิบายบทบาทของดนตรีในการ • บทบาทดนตรีในการสะทอ้ นสงั คม
สะ ท้อน แน ว คว ามคิดและ ค่ า นิ ย ม - คา่ นิยมของสังคมในผลงานดนตรี
ที่เปลีย่ นไปของคนในสังคม
- ความเชื่อของสงั คมในงานดนตรี

๕. นาเสนอแนวทางในการส่งเสริมและ • แนวทางและวิธีการในการส่งเสริม
อนุรกั ษ์ดนตรใี นฐานะมรดกของชาติ อนุรักษด์ นตรีไทย

หลกั สตู รสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๓๓

สาระท่ี ๓ นาฏศิลป์
มาตรฐาน ศ ๓.๑ เข้าใจ และแสดงออกทางนาฏศิลป์อย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์

คุณคา่ นาฏศิลป์ ถา่ ยทอดความรู้สึก ความคิดอยา่ งอสิ ระ ชื่นชม และประยกุ ตใ์ ช้
ในชวี ิตประจาวัน

ชนั้ ตวั ชีว้ ัด สาระการเรยี นรู้แกนกลาง

ป.๑ ๑. เลยี นแบบการเคลือ่ นไหว • การเคล่อื นไหวลักษณะตา่ ง ๆ
- การเลียนแบบธรรมชาติ

- การเลยี นแบบคน สตั ว์ สิง่ ของ

๒. แ ส ด ง ท่ า ท า ง ง่ า ย ๆ เ พื่ อ ส่ื อ • การใช้ภาษาท่า และการประดิษฐ์
ความหมาย แทนคาพดู
ท่าประกอบเพลง

• การแสดงประกอบเพลงท่ีเกี่ยวกับ

ธรรมชาติสตั ว์

๓. บอกส่ิงท่ีตนเองชอบ จากการดูหรือ • การเป็นผู้ชมที่ดี
รว่ มการแสดง

ป.๒ ๑. เคล่ือนไหวขณะอยู่กับทแี่ ละเคลอ่ื นที่ • การเคลื่อนไหวอยา่ งมีรปู แบบ
- การนงั่

- การยนื

- การเดิน

๒. แสดง ก าร เ คลื่อน ไ ห ว ท่ีสะ ท้อน • การประดิษฐ์ท่าจากการเคล่ือนไหว
อารมณ์ของตนเองอยา่ งอิสระ
อย่างมีรูปแบบ

• เพลงทเี่ กีย่ วกับส่ิงแวดลอ้ ม

๓. แสดงท่าทาง เพ่ือส่ือความหมาย • หลกั และวธิ ีการปฏบิ ตั นิ าฏศลิ ป์
แทนคาพดู
- การฝึกภาษาท่าส่ือความหมายแทน

อากปั กริ ยิ า

- การฝกึ นาฏยศัพทใ์ นสว่ นลาตวั

๔. แ ส ด ง ท่ า ท า ง ป ร ะ ก อ บ จั ง ห ว ะ • การใช้ภาษาท่าและนาฏยศัพท์ประกอบ
อยา่ งสรา้ งสรรค์
จงั หวะ

๕. ระบุมารยาทในการชมการแสดง • มารยาทในการชมการแสดง การเข้าชม

หรอื มสี ่วนรว่ ม

ป.๓ ๑. สร้างสรรค์การเคล่ือนไหวในรปู แบบ • การเคลอ่ื นไหวในรปู แบบตา่ ง ๆ
ต่าง ๆ ในสถานการณ์สั้น ๆ
- ราวงมาตรฐาน

- เพลงพระราชนพิ นธ์
- สถานการณ์สัน้ ๆ

- สถานการณท์ ก่ี าหนดให้

หลักสตู รสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๓๔

ชัน้ ตัวชีว้ ัด สาระการเรียนรแู้ กนกลาง

๒. แสดงท่าทางประกอบเพลงตามรูปแบบ • หลกั และวธิ ีการปฏบิ ตั นิ าฏศลิ ป์
นาฏศิลป์
- การฝึกภาษาท่าสอื่ อารมณ์ของมนุษย์

- การฝึกนาฏยศพั ท์ในสว่ นขา

๓. เปรียบเทียบบทบาทหน้าที่ของผู้ • หลักในการชมการแสดง
แสดงและผชู้ ม
- ผแู้ สดง
๔. มีส่วนร่วมในกิจกรรมการแสดงท่ี - ผ้ชู ม
เหมาะสมกบั วัย
- การมีสว่ นร่วม

๕. บอกประโยชน์ของการแสดงนาฏศลิ ป์ • ก าร บูร ณาก าร น าฏศิลป์กั บสาร ะ
ในชีวิตประจาวัน
การเรียนรอู้ ื่น ๆ

ป.๔ ๑. ระบุทักษะพ้ืนฐานทางนาฏศิลป์และ • หลักและวธิ ีการปฏบิ ัตนิ าฏศิลป์
การละครทีใ่ ช้ส่ือความหมายและอารมณ์ - การฝกึ ภาษาทา่

- การฝึกนาฏยศพั ท์

๒. ใช้ภาษาท่าและนาฏยศัพท์หรอื ศพั ท์ • การใช้ภาษาท่าและนาฏยศัพท์ประกอบ
ทางการละครง่าย ๆ ในการถ่ายทอด เพลงปลุกใจและเพลงพระราชนพิ นธ์
เร่ืองราว
• การใชศ้ ัพทท์ างการละครในการถ่ายทอด

เรื่องราว

๓. แสดง การเคลื่อนไหวในจังหวะ • การประดิษฐ์ท่าทางหรือท่าราประกอบ
ตา่ ง ๆ ตามความคดิ ของตน
จังหวะพ้นื เมือง

๔. แสดงนาฏศลิ ป์เปน็ คู่ และหมู่ • การแสดงนาฏศลิ ป์ ประเภทคแู่ ละหมู่
- ราวงมาตรฐาน

- ระบา

๕. เล่าสิ่งที่ช่ืนชอบในการแสดงโดยเน้น • การเล่าเรอ่ื ง
จุดสาคัญของเรื่องและลักษณะเด่น - จุดสาคญั
ของตัวละคร
- ลกั ษณะเด่นของตัวละคร

ป.๕ ๑. บรรยายองคป์ ระกอบนาฏศลิ ป์ • องค์ประกอบของนาฏศลิ ป์
- จงั หวะ ทานอง คารอ้ ง

- ภาษาท่า นาฏยศพั ท์

- อปุ กรณ์

๒. แสดงท่าทางประกอบเพลงหรือ • การประดิษฐ์ท่าทางประกอบเพ ลง
เร่ืองราวตามความคิดของตน
หรือทา่ ทางประกอบเรื่องราว

๓. แสดงนาฏศิลป์ โดยเน้นการใช้ภาษา • การแสดงนาฏศลิ ป์
ท่าและนาฏยศัพท์ในการส่ือความหมาย - ระบา
และการแสดงออก
- ฟ้อน

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๓๕

ชัน้ ตัวช้ีวัด สาระการเรียนร้แู กนกลาง

- ราวงมาตรฐาน

๔. มีส่ ว น ร่ว มใน ก ลุ่มกั บ ก าร เขียน • องค์ประกอบของละคร
เค้าโครงเร่อื งหรอื บทละครส้นั ๆ
- การเลือกและเขียนเคา้ โครงเร่อื ง

- บทละครสั้น ๆ

๕. เปรียบเทียบการแสดงนาฏศิลป์ชุด • ทม่ี าของการแสดงนาฏศิลปช์ ุดตา่ ง ๆ
ตา่ ง ๆ

๖. บอกประโยชน์ท่ีได้รับจากการชม • หลกั การชมการแสดง
การแสดง
• การถ่ายทอดความรู้สึกและคุณค่า

ของการแสดง

ป.๖ ๑. สร้างสรรค์การเคลื่อนไหวและ • การประดิษฐ์ท่าทางประกอบเพลงปลุกใจ
การแสดงโดยเน้นการถ่ายทอดลีลาหรือ หรือเพลงพื้นเมืองหรือท้องถ่ินเน้นลีลา
อารมณ์
หรอื อารมณ์

๒. ออกแบบเครอ่ื งแตง่ กาย หรืออุปกรณ์ • การออกแบบสรา้ งสรรค์
ประกอบการแสดงอยา่ งง่าย ๆ
- เครื่องแต่งกาย

- อุปกรณ์ ฉากประกอบการแสดง

๓. แสดงนาฏศลิ ปแ์ ละละครงา่ ย ๆ • การแสดงนาฏศิลปแ์ ละการแสดงละคร

- ราวงมาตรฐาน

- ระบา

- ฟ้อน

- ละครสรา้ งสรรค์

๔. บรรยายความรู้สึกของตนเองท่ีมีต่อ • บทบาทและหน้าท่ีในงานนาฏศิลป์และ
งานนาฏศิ ลป์ และ ก าร ละ คร อ ย่ าง การละคร
สรา้ งสรรค์

๕. แสดงความคดิ เหน็ ในการชมการแสดง • หลกั การชมการแสดง

- การวิเคราะห์

- ความรสู้ กึ ชนื่ ชม

๖. อธิบายความสมั พันธร์ ะหวา่ งนาฏศิลป์ • องคป์ ระกอบทางนาฏศลิ ป์และการละคร
แ ล ะ ก า ร ล ะ ค ร กั บ ส่ิ ง ที่ ป ร ะ ส บ

ในชีวติ ประจาวัน

ม.๑ ๑. อธิบายอิทธิพลของนักแสดงช่ือดัง • การปฏิบัติของผ้แู สดงและผู้ชม
ท่ีมีผลต่อการโน้มน้าวอารมณ์หรือ • ประวัตนิ ักแสดงที่ชนื่ ชอบ
ความคิดของผู้ชม
• การพัฒนารปู แบบของการแสดง

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๓๖

ชัน้ ตัวชว้ี ัด สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง

• อิทธิพลของนักแสดงที่มีผลต่อพฤตกิ รรม

ของผู้ชม

๒. ใชน้ าฏยศัพท์หรอื ศัพทท์ างการละคร • นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการละคร
ในการแสดง
ในการแสดง

• ภาษาทา่ และการตบี ท

• ท่าทางเคลอ่ื นไหวที่แสดงสือ่ ทางอารมณ์

• ระบาเบด็ เตลด็

• ราวงมาตรฐาน

๓. แสดงนาฏศิลป์และละครในรูปแบบ • รูปแบบการแสดงนาฏศลิ ป์
งา่ ย ๆ - นาฏศลิ ป์

- นาฏศลิ ป์พื้นบ้าน

- นาฏศิลป์นานาชาติ

๔. ใ ช้ ทั ก ษ ะ ก า ร ท า ง า น เ ป็ น ก ลุ่ ม • บทบาทและหน้าที่ของ ฝ่ายต่าง ๆ
ในกระบวนการผลิตการแสดง
ในการจดั การแสดง

• การสร้างสรรค์กิจกรรมการแสดงที่สนใจ

โดยแบง่ ฝ่ายและหนา้ ท่ีใหช้ ัดเจน

๕. ใช้เกณฑ์ง่าย ๆ ท่ีกาหนดให้ในการ • หลักในการชมการแสดง
พิ จ า ร ณ า คุ ณ ภ า พ ก า ร แ ส ด ง ที่ชม

โดยเน้นเร่ืองการใช้เสียงการแสดงท่า

และการเคลื่อนไหว

ม.๒ ๑. อธิบายการบูรณาการศิลปะแขนง • ศลิ ปะแขนงอืน่ ๆ กบั การแสดง
อนื่ ๆ กบั การแสดง
- แสง สี เสียง

- ฉาก

- เครือ่ งแต่งกาย

- อปุ กรณ์

๒. ส ร้ า ง ส ร ร ค์ ก า ร แ ส ด ง โ ด ย ใ ช้ • หลักและวิธีการสร้างสรรค์การแสดง
องคป์ ระกอบนาฏศิลปแ์ ละการละคร โดยใชอ้ งค์ประกอบนาฏศลิ ป์และการละคร

๓. วิเคราะห์การแสดงของตนเองและ • หลกั และวธิ ีการวิเคราะห์การแสดง
ผู้อ่ืน โดยใช้นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการ

ละคร ทีเ่ หมาะสม

๔. เสนอข้อคิดเห็นในการปรับปรุง • วิธีการวิเคราะห์ วิจารณ์การแสดง
การแสดง
นาฏศลิ ป์ และการละคร

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

๓๗

ชัน้ ตัวชีว้ ัด สาระการเรยี นรู้แกนกลาง

• ราวงมาตรฐาน

๕. เ ช่ื อ ม โ ย ง ก า ร เ รี ย น รู้ ร ะ ห ว่ า ง • ค ว า ม สั ม พั น ธ์ ข อ ง น า ฏ ศิ ล ป์ ห รื อ
นาฏศิลป์และการละครกับสาระการ การละครกบั สาระการเรียนรูอ้ ืน่ ๆ
เรียนรู้อน่ื ๆ

ม.๓ ๑. ระบุโครงสร้างของบทละครโดยใช้ • องค์ประกอบของบทละคร
ศัพท์ทางการละคร
- โครงเรอื่ ง

- ตัวละครและการวางลักษณะนิสัย

ของตวั ละคร

- ความคิดหรอื แก่นของเร่อื ง

- บทสนทนา

๒. ใช้นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการละคร • ภาษาทา่ หรอื ภาษาทางนาฏศิลป์
ท่ีเหมาะสมบรรยายเปรียบเทียบการ - ภาษาทา่ ทม่ี าจากธรรมชาติ
แ ส ด ง อ า กั ป กิ ริ ย า ข อ ง ผู้ ค น ใ น - ภาษาทา่ ท่มี าจากการประดษิ ฐ์
ชีวติ ประจาวนั และในการแสดง
- ราวงมาตรฐาน

๓. มีทักษะในการใช้ความคิดในการ • รูปแบบการแสดง
พัฒนารูปแบบการแสดง
- การแสดงเปน็ หมู่

- การแสดงเด่ียว

- การแสดงละคร

- การแสดงเปน็ ชุดเปน็ ตอน

๔. มี ทั ก ษ ะ ใ น ก า ร แ ป ล ค ว า ม แ ล ะ • การประดิษฐ์ท่าราและท่าทางประกอบ
การส่อื สารผ่านการแสดง
การแสดง

- ความหมาย

- ความเป็นมา

- ท่าทางท่ีใช้ในการประดิษฐ์ท่ารา

๕. วิจารณ์เปรียบเทียบงานนาฏศิลป์ • องค์ประกอบนาฏศิลป์
ท่ีมีความแตกต่างกันโดยใช้คว ามรู้ - จงั หวะทานอง
เรื่ององค์ประกอบนาฏศิลป์
- การเคลอ่ื นไหว

- อารมณ์และความรู้สกึ

- ภาษาทา่ นาฏยศพั ท์

- รูปแบบของการแสดง

- การแต่งกาย

๖. รว่ มจัดงานการแสดงในบทบาทหน้าที่ • วิธีการเลอื กการแสดง
ต่าง ๆ - ประเภทของงาน

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๓๘

ชั้น ตวั ชวี้ ัด สาระการเรียนร้แู กนกลาง

- ขั้นตอน

- ประโยชนแ์ ละคณุ คา่ ของการแสดง

๗. น า เ ส น อ แ น ว คิ ด จ า ก เ น้ื อ เ รื่ อ ง • ละครกบั ชวี ติ
ของการแสดงท่ีสามารถนาไปปรับใช้

ในชวี ิตประจาวนั

ม.๔-๖ ๑. มีทักษะในการแสดงหลากหลาย • รปู แบบของการแสดง
รปู แบบ
- ระบา รา ฟ้อน

- การแสดงพน้ื เมอื งภาคต่าง ๆ

- การละครไทย

- การละครสากล

๒. สร้างสรรค์ละครส้ันในรูปแบบ • ละครสร้างสรรค์
ทีช่ นื่ ชอบ
- ความเปน็ มา

- องค์ประกอบของละครสรา้ งสรรค์

- ละครพดู

o ละครโศกนาฏกรรม

o ละครสุขนาฏกรรม

o ละครแนวเหมือนจริง

o ละครแนวไม่เหมอื นจริง

๓. ใชค้ วามคิดรเิ รมิ่ ในการแสดงนาฏศิลป์ • การประดษิ ฐท์ า่ ราท่เี ป็นคแู่ ละหมู่
เป็นคู่ และหมู่
- ความหมาย

- ประวัตคิ วามเปน็ มา

- ท่าทางทใ่ี ชใ้ นการประดษิ ฐ์ท่ารา

- เพลงที่ใช้

๔. วิจารณ์การแสดงตามหลักนาฏศิลป์ • หลกั การสร้างสรรค์และการวิจารณ์
และการละคร
• หลกั การชมการแสดงนาฏศิลปแ์ ละละคร

๕. วิ เ ค ร า ะ ห์ แ ก่ น ข อ ง ก า ร แ ส ด ง • ประวัติความเป็นมาของนาฏศิลป์
นาฏศิลป์และการละครท่ีต้องการสื่อ และการละคร
ความหมาย ในการแสดง
- วิวฒั นาการ

- ความงามและคุณค่า

๖. บรรยาย และวิเคราะห์ อิทธิพลของ • เทคนคิ การจดั การแสดง
เครอ่ื งแตง่ กาย แสง สี เสียง ฉากอปุ กรณ์
และสถานท่ที ่ีมผี ลต่อการแสดง - แสงสเี สยี ง
- ฉาก

- อปุ กรณ์

หลกั สตู รสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศึกษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๓๙

ชั้น ตวั ชี้วัด สาระการเรียนรแู้ กนกลาง

- สถานที่

- เครื่องแต่งกาย

๗. พัฒนาและใช้เกณฑ์การประเมินใน • การประเมินคณุ ภาพของการแสดง
การประเมนิ การแสดง
- คุณภาพดา้ นการแสดง

- คณุ ภาพองคป์ ระกอบการแสดง

๘. วิเคราะห์ทา่ ทาง และการเคลื่อนไหว • การสร้างสรรคผ์ ลงาน
ของผู้คนในชีวิตประจาวันและนามา - ก าร จัดก าร แสดง ใน วั น สาคัญ
ประยกุ ตใ์ ชใ้ นการแสดง
ของโรงเรยี น

- ชดุ การแสดงประจาโรงเรียน

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศกึ ษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ

๔๐

สาระที่ ๓ นาฏศิลป์
มาตรฐาน ศ ๓.๒ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างนาฏศิลป์ ประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม

เห็นคุณค่าของนาฏศิลป์ที่เป็นมรดกทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถ่ิน
ภมู ปิ ญั ญาไทยและสากล

ช้ัน ตัวช้วี ัด สาระการเรียนรแู้ กนกลาง

ป.๑ ๑. ระบุ และเล่นการละเลน่ ของเด็กไทย • การละเล่นของเดก็ ไทย

- วิธีการเลน่

- กตกิ า

๒. บอกสิ่งที่ตนเองชอบในการแสดง • การแสดงนาฏศิลป์
นาฏศลิ ป์

ป.๒ ๑. ระบแุ ละเลน่ การละเล่นพ้ืนบา้ น • การละเลน่ พน้ื บ้าน

- วธิ ีการเลน่

- กตกิ า

๒. เชื่อมโยงสิ่งที่พบเห็นในการละเล่น • ทีม่ าของการละเล่นพื้นบ้าน
พื้นบ้านกับส่ิงท่ีพบเห็นในการดารงชีวิต

ของคนไทย

๓. ระบุสิ่งที่ช่ืนชอบและภาคภูมิใจ • การละเล่นพนื้ บ้าน
ในการละเลน่ พื้นบา้ น

ป.๓ ๑. เล่าการแสดงนาฏศิลป์ท่ีเคยเห็น • การแสดงนาฏศิลป์พื้นบ้านหรือท้องถ่ิน
ในท้องถิ่น
ของตน

๒. ร ะ บุ สิ่ ง ท่ี เ ป็ น ลั ก ษ ณ ะ เ ด่ น แ ล ะ • การแสดงนาฏศลิ ป์
เอกลักษณ์ของการแสดงนาฏศลิ ป์
- ลกั ษณะ

- เอกลักษณ์

๓. อธิบายความสาคัญของการแสดง • ทมี่ าของการแสดงนาฏศลิ ป์
นาฏศลิ ป์
- สิง่ ทีเ่ คารพ

ป.๔ ๑. อธิบายประวัติความเป็นมาของ • ความเปน็ มาของนาฏศิลป์
นาฏศิลป์ หรอื ชุดการแสดงอย่างง่าย ๆ • ท่มี าของชุดการแสดง

๒. เปรียบเทยี บการแสดงนาฏศลิ ป์ • การชมการแสดง
กบั การแสดงที่มาจากวฒั นธรรมอืน่ - นาฏศลิ ป์

- การแสดงของท้องถ่นิ

๓. อธิบายความสาคัญของการแสดง • ความเป็นมาของนาฏศลิ ป์
ความเคารพในการเรียนและการแสดง - การทาความเคารพก่อนเรียนและ
นาฏศลิ ป์
ก่อนแสดง

๔. ระบุเหตุผลท่ีควรรกั ษา และสืบทอด • ความเป็นมาของนาฏศลิ ป์

หลักสูตรสถานศกึ ษา โรงเรยี นเตรียมอุดมศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๔๑

ช้นั ตัวช้วี ัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง

การแสดงนาฏศิลป์ - คุณค่า

ป.๕ ๑. เปรียบเทียบการแสดงประเภทต่าง ๆ • การแสดงนาฏศิลปป์ ระเภทต่าง ๆ
ของไทย ในแต่ละทอ้ งถ่ิน
- การแสดงพ้ืนบา้ น

๒. ระบุหรือแสดงนาฏศิลป์ นาฏศิลป์ • การแสดงนาฏศลิ ป์ประเภทต่าง ๆ
พื้นบ้านที่สะท้อนถึงวัฒนธรรมและ - การแสดงพน้ื บา้ น
ประเพณี

ป.๖ ๑. อธิบายส่ิงท่ีมีความสาคัญต่อการ • ความหมาย ความเป็นมา ความสาคัญ
แสดงนาฏศลิ ปแ์ ละละคร
ของนาฏศิลปแ์ ละละคร

- บุคคลสาคัญ

- คุณคา่

๒. ระบุประโยชน์ท่ีได้รับจากการแสดง • ก า ร แ ส ด ง น า ฏ ศิ ล ป์ แ ล ะ ล ะ ค ร
หรอื การชมการแสดงนาฏศลิ ปแ์ ละละคร ในวันสาคัญของโรงเรียน

ม.๑ ๑. ระบุปัจจัยที่มีผลต่อการเปล่ียนแปลง • ปั จ จั ย ท่ี มี ผ ล ต่ อ ก า ร เ ป ล่ี ย น แ ปลง
ของนาฏศิลป์ นาฏศิลป์พ้ืนบ้าน ละคร ของนาฏศิลป์ นาฏศิลป์พื้นบ้าน ละครไทย
ไทยและละครพื้นบา้ น
และละครพื้นบ้าน

๒. บรรยายประเภทของละครไทย • ประเภทของละครไทยในแต่ละยคุ สมัย
ในแตล่ ะยคุ สมัย

ม.๒ ๑. เปรียบเทียบลักษณะเฉพาะของ • นาฏศลิ ป์พน้ื เมอื ง
การแสดงนาฏศลิ ปจ์ ากวัฒนธรรมต่าง ๆ - ความหมาย

- ทมี่ า

- วัฒนธรรม

- ลกั ษณะเฉพาะ

๒. ระบุหรือแสดงนาฏศิลป์ นาฏศิลป์ • รปู แบบการแสดงประเภทต่าง ๆ
พ้ืน บ้าน ละ คร ไ ทย ละ คร พ้ื น บ้าน
หรือมหรสพอื่นท่ีเคยนยิ มกนั ในอดีต - นาฏศลิ ป์
- นาฏศลิ ปพ์ น้ื เมือง

- ละครไทย

- ละครพ้นื บา้ น

๓. อธิบายอิทธิพลของวัฒนธรรมที่มีผล • การละครสมัยต่าง ๆ
ตอ่ เนื้อหาของละคร

ม.๓ ๑. ออกแบบ และสร้างสรรค์อุปกรณ์ • การออกแบบและสรา้ งสรรค์อปุ กรณ์และ
และเครื่องแต่งกาย เพ่ือแสดงนาฏศิลป์ เคร่ืองแต่งกายเพอ่ื การแสดงนาฏศลิ ป์
และละครท่ีมาจากวัฒนธรรมตา่ ง ๆ

หลกั สูตรสถานศกึ ษา โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๔๒

ชัน้ ตวั ชี้วัด สาระการเรียนรแู้ กนกลาง

๒. อธิบายความสาคัญและบทบาทของ • ความสาคัญและบทบาทของนาฏศิลป์
นาฏศิลป์และการละครในชวี ิตประจาวัน และการละครในชีวติ ประจาวนั

๓. แสดงความคิดเห็นในการอนุรกั ษ์ • การอนรุ ักษน์ าฏศลิ ป์

ม.๔-๖ ๑. เปรียบเทียบการนาการแสดงไปใช้ใน • การแสดงนาฏศิลปใ์ นโอกาสตา่ ง ๆ
โอกาสต่าง ๆ

๒. อภิปรายบทบาทของบุคคลสาคัญ • บุคคลสาคัญในวงการนาฏศิลป์และ
ใน ว ง ก าร น าฏศิลป์และ ก าร ล ะ ค ร การละครของไทยในยุคสมยั ต่าง ๆ
ของประเทศไทยในยุคสมัยต่าง ๆ

๓. บรรยายวิวัฒนาการของนาฏศิลป์ • วิวัฒนาการของนาฏศิลป์และการละคร
และการละครไทย ต้ังแต่อดีตจนถึง ไทยตัง้ แต่อดีตจนถึงปจั จุบัน
ปัจจุบัน

๔. นาเสนอแนวคิดในการอนุรัก ษ์ • การอนุรักษ์นาฏศิลป์ ภมู ิปญั ญาท้องถน่ิ
นาฏศิลป์ไทย

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพฒั นาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

๔๓

โครงสรา้ งหลักสตู รช้ันมธั ยมศกึ ษาตอนตน้
กลุ่มสาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

รายวิชาพื้นฐาน

ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๑

ภาคเรียนท่ี ๑

รหสั วิชา ชอ่ื วิชา หน่วยกติ ชัว่ โมง/สัปดาห์ ชัว่ โมง/ภาค
๒ ๔๐
ศ๒๑๑๐๑ ศลิ ปะ ๑ ๑.๐

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๔๔

โครงสรา้ งหลักสตู รช้ันมธั ยมศกึ ษาตอนตน้
กลุ่มสาระการเรียนรู้ศลิ ปะ

รายวิชาพื้นฐาน

ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๑

ภาคเรียนท่ี ๒

รหสั วิชา ชอ่ื วิชา หน่วยกติ ชัว่ โมง/สัปดาห์ ชัว่ โมง/ภาค
๒ ๔๐
ศ๒๑๑๐๒ ศลิ ปะ ๒ ๑.๐

หลกั สูตรสถานศึกษา โรงเรียนเตรียมอดุ มศกึ ษาพัฒนาการ นนทบุรี กลมุ่ สาระการเรียนรู้ศิลปะ

๔๕