หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551

193

แบบสังเกตพฤติกรรมการรว มกิจกรรมกลุม
ระดับชน้ั ประถมศกึ ษาปที่ 4 ภาคเรียนท่ี .............
โรงเรยี น ................................ จงั หวดั ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำช้ีแจง : ใหผ ูสอนกรอกคะแนนลงในชอ งวา งตามคะแนนความเปน จริงของนกั เรียน
รายการสงั เกต สรปุ

กลมุ ชื่อ – สกลุ การบงหนา ่ีทภายในกลุม (A)
ที่ การรู ัจกแสดงความคิดเ ็หน

(A)
การทำงานตามข้ันตอน (P)
การป ิฏบั ิตงานเสร็จ ัทนเวลา

(A)
รวม 15
ผาน
ไ มผาน

321321321321
1

2

บันทกึ เพิ่มเตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชื่อ........................................................ผูป ระเมิน
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วันท.ี่ ...........เดือน.........................พ.ศ. ....................

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชน้ั ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพน้ื ฐาน พุทธศักราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

194

เกณฑการประเมินพฤตกิ รรมการรว มกิจกรรมกลมุ

รายการประเมิน 3 2 1
การแบง หนาท่ี มีการแบงหนา ทภี่ ายใน มกี ารแบงหนา ที่ภายใน มกี ารแบงหนา ทภ่ี ายใน
ภายในกลมุ กลมุ อยา งชัดเจน มคี วาม กลุม ชัดเจน แตไ มทำงาน กลมุ ชัดเจน แตไ มทำงาน
รบั ผิดชอบงานตาม ตามบทบาทหนาที่ของ ตามบทบาทหนาท่ขี อง
บทบาทหนาที่ ตนเอง ตน
การรจู กั แสดงความ รจู กั แสดงความคิดเห็น รจู ักแสดงความคิดเหน็ ไมแ สดงความคดิ เหน็ ใน
คิดเหน็ ในกลุมดีมาก ในกลุม กลุมเลย
การทำงานตามขน้ั ตอน มกี ารทำงานตามข้นั ตอน
ดมี าก มีการทำงานตามขั้นตอน ไมท ำงานตามขัน้ ตอน

ปฏิบตั ิงานเสรจ็ ทันเวลา ปฏบิ ัติงานเสร็จทันเวลา ปฏบิ ัติงานเสรจ็ ทนั เวลา ไมเสรจ็ ทนั เวลาตามท่ี
ตามกำหนดเรียบรอ ยดี ตามกำหนด กำหนด

มาก
เกณฑการใหคะแนนการประเมนิ พฤติกรรมระหวางรว มกิจกรรมกลมุ กำหนดไวด ังน้ี
3 หมายถงึ ดมี าก
2 หมายถงึ ดี
1 หมายถึง ปรบั ปรงุ
โดย คะแนน 13 – 15 คะแนน หมายถงึ ดีมาก
คะแนน 10 – 12 คะแนน หมายถึง ดี
คะแนน 1 – 9 คะแนน หมายถงึ ปรับปรงุ

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

195
แบบประเมนิ คุณลกั ษณะอนั พึงประสงค
ระดบั ชน้ั ประถมศกึ ษาปท ี่ 4 ภาคเรียนที่ .............
โรงเรยี น ................................ จงั หวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................

ชือ่ -สกลุ นกั เรยี น...........................................................................หอ ง..............................เลขที่...........................
คำชแี้ จง : ใหผ สู อน สังเกตพฤตกิ รรมของนักเรียนในระหวางเรียนและนอกเวลาเรยี น แลว ขีด / ลงในชองที่
ตรงกบั ระดบั คะแนน
คุณลักษณะ ระดบั คะแนน
อันพงึ ประสงค รายการประเมิน 3 2 10

1.อยอู ยางพอเพียง 1.1 ใชทรพั ยส นิ และสงิ่ ของของโรงเรียนอยางประหยดั
1.2 ใชอ ปุ กรณก ารเรยี นอยางประหยดั และรคู ุณคา
1.3 ใชจายอยางประหยัดและมกี ารเก็บออมเงิน
2. มงุ มัน่ ในการ 1.1 มคี วามตั้งใจ และพยายามในการทำงานทไี่ ดรบั มอบหมาย
ทำงาน 1.2มคี วามอดทนและไมท อ แทตอ อุปสรรคเพอื่ ใหง านสำเร็จ
3.รักความเปน ไทย 1.1 มจี ิตสำนกึ ในการอนรุ กั ษว ัฒนธรรมและภูมิปญญาไทย
1.2 เหน็ คณุ คาและปฏิบัติตนตามวฒั นธรรมไทย
1.1 รจู กั การใหเ พอื่ สว นรวม และเพ่ือผูอน่ื
4.มจี ติ สาธารณะ 1.2 แสดงออกถึงการมนี ำ้ ใจหรอื การใหค วามชว ยเหลือผูอน่ื
1.3 เขา รวมกิจกรรมบำเพญ็ ตนเพื่อสวนรวมเมื่อมีโอกาส

ลงชื่อ......................................................................ผูประเมิน สรุปผลการประเมนิ ผา น
(.....................................................................) ระดับ ดีเย่ียม ดี ผานเกณฑก ารประเมิน
........... /................................/......................

ไมผาน ระดับ ปรับปรงุ

เกณฑการใหค ะแนน รอ ยละ 50 - 66 ระดับคุณภาพ ดเี ย่ียม (3)
- พฤตกิ รรมทปี่ ฏิบตั ิชดั เจนและสมำ่ เสมอ ให 3 คะแนน รอ ยละ 40 - 49 ระดับคณุ ภาพ ดี (2)
- พฤตกิ รรมทป่ี ฏบิ ัตชิ ัดเจนและบอยคร้ัง ให 2 คะแนน รอ ยละ 20 - 39 ระดบั คณุ ภาพพอใช (1)
- พฤติกรรมทปี่ ฏิบัติบางคร้งั ให 1 คะแนน รอยละ 0 - 19 ระดับคุณภาพ ปรับปรงุ (0)

- พฤติกรรมที่ไมไดป ฏบิ ตั ิ ให 0 คะแนน

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ ิวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

196
แบบประเมนิ สมรรถนะของนกั เรียน
ระดบั ชน้ั ประถมศกึ ษาปท ี่ 4 ภาคเรยี นที่ .............
โรงเรียน ................................ จงั หวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................

ชอื่ -สกลุ นักเรยี น...........................................................................หอง..............................เลขท่ี...........................
ระดับคณุ ภาพ
ดี สรุปผล
สมรรถนะดา น รายการประเมิน มาก ดี พอใช ปรบั ปรงุ การ
(3) (2) (1) (0) ประเมนิ

1. ความสามารถ 3.1 สามารถแกปญหาและอปุ สรรค  ดี
ในการแกป ญ หา ตาง ๆ ทีเ่ ผชญิ ได
3.2 ใชเ หตุผลในการแกปญหา มาก
3.3 เขา ใจความสมั พันธและการ  ดี
เปลี่ยนแปลงในสังคม 

3.4 แสวงหาความรู ประยุกตความรู พอใช
มาใชใ นการปอ งกนั และแกไ ขปญหา 
3.5 สามารถตัดสนิ ใจไดเ หมาะสม ปรบั ปรงุ
ตามวัย
สรปุ รวมคะแนน = ……………………………
2. ความสามารถ 4.1 เรียนรูด วยตนเองไดเหมาะสม
ในการใชทกั ษะ ตามวัย  ดี
ชวี ิต 4.2 สามารถทำงานกลมุ รวมกับผูอ นื่ ได มาก
4.3 นำความรทู ไ่ี ดไ ปใชประโยชน  ดี
ในชีวิตประจำวัน 

4.4 จดั การปญ หาและความขดั แยง พอใช
ไดเ หมาะสม 
4.5 หลกี เลย่ี งพฤตกิ รรมไมพ งึ ประสงค ปรบั ปรงุ
ที่สงผลกระทบตอ ตนเอง
สรุปรวมคะแนน = ……………………………

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดับชน้ั ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ ิวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

197

ดี ระดบั คณุ ภาพ สรุปผล
มาก การ
สมรรถนะดาน รายการประเมนิ (3) ดี พอใช ปรบั ปรุง ประเมนิ
3. ความสามารถ (2) (1) (0)
ในการใช
เทคโนโลยี 5.1 เลือกและใชเทคโนโลยีไดเ หมาะสม
ตามวัย  ดี
5.2 มที กั ษะกระบวนการทางเทคโนโลยี มาก
5.3 สามารถนำเทคโนโลยไี ปใชพฒั นา  ดี
ตนเอง 
5.4 ใชเทคโนโลยใี นการแกป ญ หาอยาง พอใช
สรา งสรรค 

5.5 มคี ุณธรรม จรยิ ธรรมในการใช ปรบั ปรงุ
เทคโนโลยี
สรุปรวมคะแนน = ……………………………

บันทึกเพิม่ เตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชือ่ ........................................................ผูประเมนิ
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วนั ที่............เดือน.........................พ.ศ. ..................

เกณฑการใหค ะแนนระดบั คณุ ภาพ ใหร ะดับ 3 คะแนน
ดีมาก หมายถึง พฤตกิ รรมทปี่ ฏิบัตนิ น้ั ชดั เจนและสมำ่ เสมอ ใหร ะดบั 2 คะแนน
ดี หมายถึง พฤตกิ รรมทปี่ ฏิบตั ินน้ั ชดั เจนและบอยครง้ั ใหระดับ 1 คะแนน
พอใช หมายถงึ พฤติกรรมที่ปฏบิ ตั บิ างครง้ั ใหระดับ 0 คะแนน
ตอ งปรบั ปรงุ หมายถงึ ไมเคยปฏิบตั พิ ฤติกรรมนนั้ เลย

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช 2551

ศริ ิวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

198

แผนการจดั การเรียนรวู ชิ าภาษาไทย แผนท่ี 4

กลุมสาระการเรยี นรวู ชิ าภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปท ี่ 4
รายวิชาภาษาไทย รหสั วชิ า ท 14101
หนวยการเรยี นรูท่ี 2 แผนที่ 4 เร่อื ง การแตง คำประพนั ธประเภทกลอน จำนวน 2 ชัว่ โมง
ครูผสู อน : …………………………………………….....
วนั ที่.....................................

1. สาระสำคญั
กลอน คือลักษณะคำประพนั ธ ท่เี รียบเรียงเขาเปนคณะ มสี มั ผสั กัน ตามลักษณะบัญญัติ เปนชนิด ๆ

แตไ มมบี ังคับ เอกโท และครลุ หุ

2. มาตรฐานการเรยี นรู
มาตรฐานการเรยี นรู ท 2.1 ใชกระบวนการเขยี น เขยี นส่อื สาร เขียนเรียงความ ยอ ความ และเขียน

เรอื่ งราวในรปู แบบตา ง ๆ เขียนรายงานขอมลู สารสนเทศและรายงาน
ตวั ชีว้ ัด
ป. 4/8 มีมารยาทในการฟง การดแู ละการพูด

มาตรฐานการเรียนรู ท ท 4.1 เขาใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย การเปลี่ยนแปลงของ
ภาษาและพลังของภาษา ภูมิปญ ญาทางภาษา และรกั ษาภาษาไวเปน สมบตั ขิ องชาติ

ตวั ช้วี ดั
ป. 4/5 แตงบทรอ ยกรองและคำขวญั

3. จดุ ประสงคก ารเรียนรู
1. บอกความหมาย ประเภท หลักการแตง กลอนสภุ าพไดถกู ตอง (K)
2. แตงกลอนสภุ าพไดอยางถูกตอง (P)
3. มีมารยาทในการเขยี น (A)

4. สาระการเรียนรู
1. ความหมาย ประเภท หลักการแตง กลอนสภุ าพ
2. ทกั ษะการแตงกลอนสุภาพ
3. มารยาทในการเขียน

5. สมรรถนะของผเู รยี น
1. ความสามารถในการคดิ
2. ความสามารถในการแกปญ หา
3. ความสามารถในการใชท กั ษะชีวิต

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับช้ันประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พทุ ธศักราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

199

6. คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค
1. มีวนิ ัย
2. ใฝเรยี นรู
2. มุงมัน่ ในการทำงาน

7. ผลงานทตี่ อ งการ
กลอนสุภาพ ประเภทกลอน 4 เร่อื ง อาหารอีสานที่ฉันชอบ คนละอยา งนอ ย 4 บท (บทละ 2 บาท)

8. การจัดกิจกรรมการเรยี นรู
ข้ันท่ี 1 การสรา งประสบการณ
1. ครูกลา วทกั ทายนักเรียนและนำเขา สบู ทเรียน
- สวัสดีคะนักเรียน เปนอยางไรกันบางคะ เมื่อเชาคุณครูเวรประจำวันพดู ใหความรูเรื่องอะไร

หนาเสาธงบางเอย
- นกั เรียนชอบทำอะไรเวลาวางกนั บา งคะ
- นักเรียนชอบทานขนมไทยบางคะ
- ครูจะใหนักเรียนอา นกลอนตอ ไปนีพ้ รอ ม ๆ กันนะคะ

ยามเยน็ วนั นี้ มากมขี นม
เราตา งชน่ื ชม นิยมของไทย
ชักชวนเพอ่ื นพอ ง นอ งพี่อยูไหน
มากนั เรว็ ไว ไปในโรงทาน
มขี นมไทย ใสไวใ นจาน
ทองหยิบโบราณ ทุกทานเชิญชิม
เปยกปนู ก็มี กินดซี าหรม่ิ
ทองหยอดแชอ ม่ิ ลิ้มรสหวานนาน
ขนมบัวลอย หัวกลอยนำ้ ตาล
เชิญชมิ ทกุ ทาน เบิกบานหัวใจ
ท่มี า : https://www.gotoknow.org/posts/444499

- เปนอยางไรกันบางคะ จากบทประพันธน ักเรียนรจู กั ขนมชนดิ ใดบา ง
- ครูจะใหนักเรียนพิจารณาลักษณะการแตงบทประพันธนี้วานักเรียนพบเจออะไรบาง เชน
การใชคำ การใชสัมผัส เปนคำประพนั ธช นิดใด จากนั้นใหน ักเรียนเขียนสิ่งที่สังเกตเห็นลงในสมุดของตนเองนะ
คะ
ขน้ั ท่ี 2 การวิเคราะหประสบการณ
1. ครใู หน กั เรียนเขียนสิง่ ทตี่ นสงั เกตไดจ ากการอานบทประพันธลงในสมุด ใชเ วลา 2 นาที
2. หลงั จากนน้ั ครูตั้งคำถามนกั เรยี นแตล ะคนวา ตนสงั เกตเห็นสิง่ ใดบา ง โดยใหยกมือตอบทลี ะคน

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชั้นประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พทุ ธศักราช 2551

ศิรวิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

200
ขัน้ ท่ี 3 การพัฒนาประสบการณเปน ความคิดรวบยอด

1. ครูสรุปความรูจากการสังเกตคำประพันธและอธิบายวา กลอนที่นักเรียนไดอานไป เปนกลอน
4 ซึ่ง ในการแตงกลอนจะมีการบังคับเสียงสัมผัส และกลอน 4 สามารถแบงได 2 ลักษณะคือ กลอน4 บท 2
บาท กับกลอน 4 บท 4 บาท ซ่ึงในวนั นี้ครูจะสอนกลอน 4 ที่ใน 1 บทจะมี 4 บาท

2. ครูสอนเรอ่ื งโครงสรางการแตง คำประพันธป ระเภทกลอน 4
3. ครใู หน ักเรียนทำใบงาน ขีดเสน โยงสัมผสั กลอน 4 ทีค่ รูกำหนดให
4. ครแู ละนักเรยี นรวมกนั เฉลยใบงานและใหนกั เรียนสอบถามขอสงสัย
ข้ันท่ี 4 การพฒั นาความรคู วามคดิ
1. ครูใหนนักเรียนรวมกันตอกลอน 4 โดยครูเปนคนขึ้นตนและใหนักเรียนแตละคนตอคำ
ประพันธไ ปเร่ือย ๆ จนครบทกุ คน
2. ครูเขยี นคำประพันธลงในกระดาน เพือ่ ทบทวนความถูกตอ งของฉันลักษณ
ขน้ั ท่ี 5-6 การปฏิบัตติ ามแนวคิดทไ่ี ดเรยี นรูและการสรางสรรคชิ้นงานของตนเอง
1. ครูใหน กั เรียนแตละคนแตกลอน 4 จำนวน 4 บท (บทละ 2 บาท) โดยใหห ัวขอเก่ียวกบั อาหาร
อสี านท่ีฉนั ช่นื ชอบ
ข้นั ที่ 7 การวิเคราะหผ ลงานและแนวทางการนำไปประยกุ ตใ ช
1. ครูตรวจผลงานนักเรียนแตละคนและนำผลงานไปติดไวหนา ชั้นเรยี น
2. ครูใหนักเรียนรวมกันประเมินผลงานของเพื่อน ๆ โดยใหนำสติกเกอรดาวไปติดที่ผลงานที่ตน
ช่ืนชอบ
3. ครใู หนักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน เรอ่ื ง การแตง กลอน ปรนยั แบบถกู -ผดิ จำนวน 5 ขอ
9. สอ่ื และแหลง การเรียนรู
ส่ือการเรยี นรู
1. ใบความรู เรอ่ื ง กลอนสภุ าพ
แหลงการเรียนรู
1. หอ งสมุด
2. ครู

หลักสูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชน้ั ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพืน้ ฐาน พทุ ธศักราช 2551

ศิรวิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

201

10. การวัดและประเมนิ ผล เคร่อื งมือวัด เกณฑก ารประเมนิ
ส่ิงท่ีตองการวดั วธิ ีการวดั และประเมนิ ผล แบบทดสอบทา ยบท เรอื่ ง ผา นเกณฑ
การอานออกเสยี ง แบบ รอยละ 80 ขน้ึ ไป
การมคี วามรู เรอื่ ง การ การทำแบบทดสอบ ปรนยั ถูก-ผิด จำนวน 5 ขอ
แตง กลอนสภุ าพ

ทักษะการแตง กลอน ผลงานการแตง แบบประเมนิ การแตง กลอน ผา นเกณฑ
สุภาพ คำประพนั ธ เสยี ง ชนดิ รูบกิ สกอร 3 รอยละ 80 ข้นึ ไป
มารยาทในการเขยี น ประเภทกลอนสุภาพ รายการ 4 ระดับคุณภาพ
สังเกตพฤตกิ รรมการเขียน แบบประเมนิ มารยาทในการ ผานเกณฑ
เขยี น 5 รายการ 4 ระดบั รอ ยละ 80 ขน้ึ ไป
คุณภาพ

ความคดิ เหน็ ของผูบรหิ ารสถานศึกษา/หรอื ผูท ่ไี ดร ับมอบหมาย
……………………………………………………………………………………………………….…………………………………………………
…………………………………………………….……………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………….……………………………………………………………………………

ลงช่อื ........................................................ผตู รวจ
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วันท่ี............เดือน.........................พ.ศ. ..................

หลักสูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

ศิรวิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

202
บันทึกผลหลังสอน

ผลการจดั กิจกรรมการเรยี นร…ู ...………………………………………………………........…………..…………..
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………

ปญ หาท่พี บระหวา งเรยี น……………………………………………………………………………….…..…….……...
…………………………………………………………….…………………………………………………………………………….……..
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………

วธิ แี กป ญหา………………...……………………………………………………………………………………………….
…………………………………………………………….…………………………………………………………………………….……..
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………

ผลของการแกป ญหา…………………………………………………….……………………….………………………
…………………………………………………………….…………………………………………………………………………….……..
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………

ขอเสนอแนะจากการจัดกิจกรรม…………………………………………………..………………………………..
…………………………………………………………….…………………………………………………………………………….……..
.……………………………………………………………………...…………………………………………………………………………

ลงชื่อ.......................................................ผสู อน
(………………………………….............….)
วัน.........เดือน.....................พ.ศ. ........

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พทุ ธศักราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

กลอนสภุ าพ

กลอนสุภาพ เปนกลอนประเภทหนึ่ง ซึ่งลักษณะคำประพันธของภาษาไทย ที่เรียบเรียงเขาเปนคณะ
ใชถอยคำและทำนองเรียบ ๆ ซึ่งนับไดวากลอนสุภาพเปนกลอนหลักของกลอนทั้งหมด เพราะเปนพื้นฐานของ
กลอนหลายชนิด หากเขาใจกลอนสภุ าพ กส็ ามารถเขาใจกลอนอ่นื ๆ ไดงายข้ึน

คำประพันธ ที่ตอทา ยวา "สุภาพ" นับวาเปนคำประพันธที่แสดงลักษณะเปนไทยแท ดวยมีขอ บงั คับใน
เรื่อง "รูปวรรณยุกต" ในกลอนสุภาพนอกจากมีบังคับเสียงสระเปนแบบแผนเชนกลอนปกติแลว ยังบังคับรูป
วรรณยุกตเพิ่ม จึงมีขอจำกัดทั้งรูปและเสียงวรรณยุกต เปนการแสดงไหวพริบปฏิภาณและความแตกฉานใน
การใชภาษาไทยของผูแ ตงใหเดน ชดั ยงิ่ ขน้ึ

คำประพันธกลอนสุภาพนิยมเลนกันมากตั้งแตสมัยอยุธยา จวบจนถึงปจจุบัน ในตนรัตนโกสินทรน้ัน
งานกลอนสุภาพเดนชดั ในรชั กาลที่ 2 ซึ่งเฟองฟถู ึงขนาดมีการแขงขันตอกลอนสด กลอนกระทู ตลอดรัชสมัยมี
ผลงานออกมามากมาย เชน กลอนโขน กลอนนิทาน กลอนละคร กลอนตำราวัดโพธิ์ เปนตน บทพระราช
นพิ นธเรอ่ื ง เงาะปา ก็เกิดข้นึ ในยคุ นี้ ยงั มกี วที านอน่ื ท่มี ีชือ่ เสียง เชน สนุ ทรภู เปน ตน และในสมัยรัชกาลท่ี 6 ก็
มีปราชญก วที างกลอนสภุ าพทสี่ ำคญั หลายทา นเชน กนั
กลอนสุภาพ เปนกลอนที่ใชถอยคำและทำนองเรียบ ๆ มี ๕ ชนิด ไดแก กลอนสี่ กลอนหก กลอนเจ็ด กลอน
แปด และกลอนเกา

กลอน 4

ตามหลักฐานทางวรรณคดีไทย กลอน 4 ที่เกาท่ีสุดพบในมหาชาติคำหลวงกัณฑมหาพน (สมัยอยุธยา)
แตตอมาไมป รากฏในวรรณคดไี ทยมากนกั มกั แทรกอยตู ามกลอนบทละครตาง ๆ

ตวั อยา งกลอน 4 ในวรรณคดไี ทยทพี่ บมี 2 แบบ คอื
กลอน 4 แบบท่ี 1
คณะ กลอน 4 แบบนี้ บทหนึ่งจะประกอบดวย 2 บาท บาทละ 2 วรรค วรรคละ 4 คำ (1 คำอาจมีหลาย
พยางค) ตามผัง

หลักสูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดับช้ันประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

สมั ผสั แบบกลอนทว่ั ไป คือ คำสุดทายวรรคหนาสัมผัสกับคำทีส่ องของวรรคหลงั และคำสุดทายวรรค
ที่สองสัมผัสกับคำสุดทายวรรคที่สาม สวนสัมผัสระหวางบทก็เชนเดียวกัน คือ คำสุดทายวรรคที่สี่ของบทแรก
สมั ผัสกบั คำสดุ ทายของวรรคทีส่ องของบทถดั ไป (ดูตัวอยา ง)
เหวยเหวยอจี ันทรา ข้ึนหนาเถยี งผัว
อุบาทวชาตชิ ั่ว ไสหวั มงึ ไป
นางจนั ทาเถยี งเลา พระองคเ จา หลงใหล
ไลตีเมยี ไย พระไมปรานี
เมียผิดสิ่งใด พระไลโบยตี
หรือเปน กาลี เหมือนทข่ี ับไป
— บทละครคร้ังกรุงเกา เรอื่ ง สังขทอง

กลอน 4 แบบท่ี 2
คณะ กลอน 4 แบบนี้ บทหน่ึงประกอบดว ย 4 บาท บาทละ 2 วรรค วรรคละ 4 คำ ตามผงั

สมั ผัสนอก ในทกุ บาท คำสุดทา ยของวรรคหนา สมั ผัสกับคำที่สองของวรรคหลัง มีสัมผัสระหวางบาท
ที่สองกับสาม คือ คำสุดทายวรรคที่สี่สัมผัสกับคำสุดทายวรรคที่หก สวนสัมผัสระหวางบทนั้นจะแตกตางจาก
แบบแรก เนื่องจากใหค ำสดุ ทา ยของบทแรกสัมผัสกับคำสุดทายของวรรคที่ส่ขี องบทถดั ไป

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

ใบงาน
เร่อื ง การแตง กลอนสุภาพ

คำช้แี จง : ใหน กั เรียนโยงเสนสัมผสั ตามฉนั ทลักษณกลอน 4 จากคำประพนั ธด ังตอ ไปน้ี

ยามเยน็ วนั น้ี มากมขี นม

เราตา งชนื่ ชม นยิ มของไทย

ชักชวนเพอ่ื นพอง นอ งพ่อี ยไู หน

มากนั เรว็ ไว ไปในโรงทาน

มขี นมไทย ใสไ วใ นจาน

ทองหยิบโบราณ ทุกทานเชญิ ชมิ

เปย กปูนกม็ ี กนิ ดสี ะลมิ่

ทองหยอดแชอ ิม่ ลม้ิ รสหวานนาน

ขนมบัวลอย หัวกลอยนำ้ ตาล

เชญิ ชิมทกุ ทาน เบกิ บานหวั ใจ

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับช้ันประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

206

แบบทดสอบ เรอื่ ง การแตง กลอน

ชอื่ - สกลุ .............................................................................................ชน้ั .................เลขท่ี ...........

คำชแ้ี จง : ใหน กั เรียนทำเคร่อื งหมาย / หนาขอ ความทเ่ี ปน จรงิ และทำเคร่ืองหมาย X
หนาขอ ความท่ีเปนเท็จ ขอ สอบ จำนวน 5 ขอ 5 คะแนน

1. ................ คำประพนั ธ ทต่ี อ ทายวา “สุภาพ” นับวาเปนคำประพนั ธท แ่ี สดงลักษณะ
เปน ไทยแท

2. ……………. กลอนสภุ าพ เปน กลอนที่ใชถอยคำและทำนองเรยี บ ๆ มี 7 ชนิด
ไดแ ก กลอนส่ี กลอนหก กลอนเจด็ กลอนแปด และกลอนเกา กลอนสิบ
และกลอนสิบเอด็

3. ……………. ตวั อยา งกลอน 4 ในวรรณคดีไทยท่ีพบมี 4 แบบ

4. ……………. สมั ผัสแบบกลอนท่วั ไป คือ คำสุดทายวรรคหนา สัมผสั กบั คำท่สี อง
ของวรรคหลัง และคำสดุ ทายวรรคที่สองสมั ผัสกบั คำสดุ ทา ยวรรคทส่ี าม

5. ……………. สมั ผสั ในสว นมากไมบังคับ แตกวมี กั จัดใหมสี มั ผสั ระระหวางคำทสี่ อง
และคำทีส่ ามของทกุ วรรค

ชือ่ .......................................................................................ช้นั .............................เลขท.ี่ ...................

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพืน้ ฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ ิวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

207

เฉลยแบบทดสอบ เร่ือง การอา นออกเสียง

คำชีแ้ จง : ใหน กั เรยี นทำเคร่ืองหมาย / หนาขอ ความทเ่ี ปน จรงิ และทำเครือ่ งหมาย X
หนาขอ ความที่เปนเท็จ ขอ สอบ จำนวน 5 ขอ 5 คะแนน

1. ......./......... คำประพนั ธ ท่ีตอ ทายวา “สุภาพ” นบั วาเปน คำประพนั ธที่แสดงลักษณะ
เปน ไทยแท

2. ……X………. กลอนสุภาพ เปนกลอนที่ใชถอยคำและทำนองเรียบ ๆ มี 7 ชนิด
ไดแก กลอนส่ี กลอนหก กลอนเจด็ กลอนแปด และกลอนเกา กลอนสิบ
และกลอนสิบเอด็

3. ……X………. ตัวอยางกลอน 4 ในวรรณคดไี ทยที่พบมี 4 แบบ

4. ……/………. สัมผสั แบบกลอนทั่วไป คือ คำสุดทายวรรคหนา สัมผสั กบั คำทีส่ อง
ของวรรคหลัง และคำสดุ ทา ยวรรคที่สองสัมผสั กับคำสดุ ทา ยวรรคทส่ี าม

5. ……/………. สัมผสั ในสวนมากไมบ งั คับ แตกวีมักจดั ใหมสี มั ผสั ระระหวางคำทสี่ อง
และคำทสี่ ามของทกุ วรรค

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ช้ันประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศริ ิวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

208

แบบประเมินมารยาทการเขยี น
ระดับชน้ั ประถมศกึ ษาปท ่ี 4 ภาคเรยี นที่ .............
โรงเรียน ................................ จงั หวดั ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำช้ีแจง : ใหผ ูสอนกรอกคะแนนลงในชอ งวางตามคะแนนความเปนจริงของนักเรยี น

รายการประเมนิ

เลขท่ี ช่อื - สกุล รายการ ี่ท 1 รวม รอ ย สรุปผล
รายการ ่ีท 2 (20) ละ
รายการ ่ีท 3
รายการ ี่ท 4
รายการ ี่ท 5

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
บนั ทกึ เพ่มิ เตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชื่อ........................................................ผูประเมิน
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วันท่.ี ...........เดอื น.........................พ.ศ. ....................

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

209

เกณฑก ารประเมินมารยาทการเขยี น

วิธกี ารประเมนิ : สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนและตรวจผลงานของนักเรยี นแลวบนั ทึกคะแนนตามรายการ
ประเมินโดยเทียบเกณฑการประเมนิ ดงั น้ี

ระดับคะแนน 4 หมายถงึ ปฏิบตั ิเปน ประจำ
ระดับคะแนน 3 หมายถึง ปฏิบตั เิ ปนบางครงั้
ระดับคะแนน 2 หมายถงึ ปฏบิ ัตนิ อ ยครั้ง
ระดบั คะแนน 1 หมายถึง ปฏิบัตนิ อ ยมาก

รายการประเมนิ ระดบั คะแนน
4 3 21
1. เขียนหนังสอื ดว ยลายมอื อานงาย
2. เขียนถกู ตอ ง สะอาดไมขีดฆา หรือเมอ่ื มกี ารเขียนฆามี
การลบจนสะอาด
3. ไมขดี เขยี นเลน ตามโตะ เกา อี้ ฝาผนัง หรอื ทส่ี าธารณะ
4. ใชภ าษาในการเขียนเหมาะสมกบั บรบิ ท เวลาและ
สถานที่
5. ไมเขยี นลอ เลียนผอู ื่นหรือทำใหผ ูอ ื่นเกิดความเสียหาย
การแปรผล: นำคะแนนรวมรวยบุคคลทกุ รายการหารดวยจำนวนรายการประเมินแลว เทียบเกณฑด งั นี้
คะแนน 3.51 – 4 หมายถึง ดีเยย่ี ม
คะแนน 2.51 – 3.5 หมายถงึ ดี
คะแนน 1.51 – 2.5 หมายถงึ พอใช
คะแนน 0.51 – 1.5 หมายถงึ ควรปรบั ปรงุ

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

210
แบบประเมนิ การแตงกลอนสภุ าพ
ระดบั ชน้ั ประถมศึกษาปท ่ี 4 ภาคเรียนที่ .............
โรงเรียน ................................ จงั หวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำชีแ้ จง : ใหผ สู อนกรอกคะแนนลงในชอ งวางตามคะแนนความเปน จรงิ ของนกั เรียน

ท่ี ชื่อ-นามสกลุ รูปแบบ เน้อื หา ความงาม รวม รอ ย
ละ
4 3 2 1 4 3 2 1 4 3 2 1 12

1

2

3

4

5

6

7

8

9
10

บนั ทึกเพิม่ เตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชื่อ........................................................ผูประเมิน
(......................................................)

ตำแหนง .........................................................
วันท่.ี ...........เดือน.........................พ.ศ. ....................

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพื้นฐาน พุทธศักราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

211

เกณฑป ระเมนิ การแตงกลอนสภุ าพ

หัวขอและเกณฑการประเมิน รูปแบบมีความถกู ตองตามฉนั ทลักษณท ัง้ หมด
1. รูปแบบ คะแนนมี 4 ระดับ (4 คะแนน) รปู แบบไมถกู ตอ งตามฉันทลกั ษณ ผิด 1 ตำแหนง
รปู แบบไมถกู ตอ งตามฉนั ทลกั ษณ ผิด 2 ตำแหนง
ระดบั คะแนน 4 หมายความวา รปู แบบไมถ ูกตอ งตามฉนั ทลกั ษณ ผิด 3 ตำแหนงขึ้นไป
ระดับคะแนน 3 หมายความวา
ระดบั คะแนน 2 หมายความวา
ระดบั คะแนน 1 หมายความวา

2. เนอ้ื หาสาระ คะแนนมี 4 ระดับ (4 คะแนน) เน้ือหาสอดคลอ งกนั มคี วามเปน เอกภาพ มคี วามเปน เหตุ
ระดบั คะแนน 4 หมายความวา เปน ผลกนั แตต น จนจบ
ระดับคะแนน 3 หมายความวา เนื้อหาสอดคลอ งกนั มีความเปน เอกภาพแตไมมี
ระดบั คะแนน 2 หมายความวา ความเปนเหตเุ ปนผลกันแตตน จนจบ
ระดบั คะแนน 1 หมายความวา เนอื้ หาสอดคลอ งกันแตไมมคี วามเปนเอกภาพ
ไมม ีความเปน เหตเุ ปน ผลกนั แตตน จนจบ
เน้อื หาไมสอดคลองกนั แตไมม ีความเปน เอกภาพ
ไมมคี วามเปนเหตุเปนผลกนั แตต นจนจบ

3. ความงาม คะแนน มี 4 ระดับ (4 คะแนน)
ระดบั คะแนน 4 หมายความวา เลอื กใชคำไดเหมาะสม มีการเลนคำ ใชส มั ผสั ไดไ พเราะ

เหมาะสม ใชส ำนวนโวหารนาอานลึกซึง้
ระดับคะแนน 3 หมายความวา เลอื กใชค ำไดเ หมาะสม มกี ารเลนคำ ใชส มั ผัสไดไ พเราะ

เหมาะสม
ระดับคะแนน 2 หมายความวา เลือกใชคำไดเหมาะสม มีการเลนคำ และใชส มั ผัส

ไมเ หมาะสม
ระดับคะแนน 1 หมายความวา เลือกใชคำไดเ หมาะสม ไมม กี ารเลน คำและใชสมั ผสั

ไมเหมาะสม

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

212

แบบประเมินพฤตกิ รรมในการรว มกิจกรรมกลุม
ระดับชน้ั ประถมศกึ ษาปท่ี 4 ภาคเรยี นท่ี .............
โรงเรียน ................................ จงั หวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำชี้แจง : ใหผ ูส อนกรอกคะแนนลงในชองวางตามคะแนนความเปน จรงิ ของนักเรยี น

รายการประเมิน สรุป

เลขที่ ชอื่ -สกลุ การแบงหนาที่ภายในกลุม (3)
การแสดงความคิดเ ็หนในกลุม (3)

การวางแผนการทำงาน
เปนขั้นตอน (3)

การทำงานใหเสร็จ ัทนเวลา (3)
การใหความรวม ืมอภายในกลุม (3)

คะแนนรวม (15)
ผาน
ไ มผาน

1
2

บันทกึ เพิ่มเตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชื่อ........................................................ผูประเมนิ
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วนั ที.่ ...........เดือน.........................พ.ศ. ....................

หลกั สูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

213

เกณฑการประเมนิ พฤติกรรมกลุม

รายการประเมิน ดี (3) คะแนน ควรปรบั ปรงุ (1)
ปานกลาง (2) ไมมกี ารแบง หนาที่ภายใน
1.การแบงหนาท่ี มีการแบงหนา ท่ภี ายใน กลุม อยางชัดเจน และไม
ภายในกลมุ กลุม อยางชัดเจน มกี าร มีการแบง หนาท่ภี ายในกลมุ ทำงานตามบทบาทหนา ท่ี
แตไมทำงานตามบทบาท
รับผิดชอบงานตาม ของตนเอง
บทบาทหนาท่ี หนาท่ีของตน สมาชิกภายในกลุมไมมี
การแสดงความคิดเห็น
2.การรจู กั แสดงความ สมาชกิ ในกลมุ มกี าร สมาชกิ ในกลมุ มกี ารแสดง และการตอบคำถาม
คิดเห็นและการตอบ แสดงความคิดเห็นและ ความคิดเหน็ และการตอบ ไมม กี ารวางแผนและ
คำถาม การตอบคำถามทกุ คน คำถามบางคน ทำงานไมเ ปนไปตาม
3.การวางแผนทำงาน
ตามข้ันตอน มกี ารวางแผนและ มีการวางแผนแตทำงานไม ขั้นตอน
ทำงานตามขัน้ ตอน ตามขั้นตอน ทำงานเสรจ็ เกินเวลา 4

4.ทำงานเสร็จ ทำงานเสรจ็ ทันเวลา ทำงานเสร็จเกนิ เวลา 1-3 นาทีข้ึนไป
ทันเวลา นาที สมาชิกสวนใหญไ มใ ห
5. การใหค วาม สมาชิกทกุ คนใหความ ความรวมมือในการทำทำ
รว มมือภายในกลุม รวมมอื ในการทำงาน สมาชกิ บางคนไมใ หค วาม
รวมมอื ในการทำกจิ กรรม กจิ กรรม
กจิ กรรมดมี าก
เกณฑการใหค ะแนน
3 หมายถึง ดี
2 หมายถึง ปานกลาง
1 หมายถึง ควรปรับปรงุ
เกณฑการประเมนิ
คะแนน 12-15 คะแนน หมายถงึ ดี
คะแนน 8-11 คะแนน หมายถึง ปานกลาง
คะแนน 1-7 คะแนน หมายถงึ ควรปรบั ปรุง
หมายเหตุ ผูผา นเกณฑประเมนิ ตองได 12 คะแนนข้นึ ไป คิดเปนรอ ยละ 80

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพนื้ ฐาน พทุ ธศักราช 2551

ศิริวรรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

214
แบบประเมนิ คุณลกั ษณะอนั พึงประสงค
ระดับชน้ั ประถมศกึ ษาปท ่ี 4 ภาคเรยี นท่ี .............
โรงเรียน ................................ จังหวดั ......................................
..............................................................................................................................................................................

ชอ่ื -สกุลนกั เรยี น...........................................................................หอง..............................เลขท.ี่ ..........................
คำช้ีแจง : ใหผ ูสอน สังเกตพฤติกรรมของนกั เรยี นในระหวา งเรียนและนอกเวลาเรยี น แลว ขีด / ลงในชอ งที่
ตรงกบั ระดับคะแนน
คณุ ลกั ษณะ ระดับคะแนน
อันพงึ ประสงค รายการประเมนิ 3 2 10

1.อยอู ยา งพอเพยี ง 1. ใชท รัพยส ินและสิ่งของของโรงเรยี นอยางประหยดั
2. ใชอุปกรณการเรียนอยางประหยดั และรคู ณุ คา
3. ใชจา ยอยา งประหยัดและมกี ารเก็บออมเงิน
2. มงุ มนั่ ในการ 1. มีความตงั้ ใจ และพยายามในการทำงานท่ไี ดร ับมอบหมาย
ทำงาน 2. มีความอดทนและไมท อ แทต ออปุ สรรคเพ่อื ใหงานสำเรจ็
3.รกั ความเปน ไทย 1. มีจติ สำนกึ ในการอนุรกั ษว ัฒนธรรมและภูมิปญ ญาไทย
2. เหน็ คณุ คา และปฏบิ ตั ติ นตามวัฒนธรรมไทย
1. รูจักการใหเพอื่ สวนรวม และเพอื่ ผูอ นื่
4.มจี ิตสาธารณะ 2. แสดงออกถึงการมนี ้ำใจหรอื การใหความชว ยเหลือผอู นื่
3. เขารว มกิจกรรมบำเพ็ญตนเพือ่ สวนรวมเม่อื มีโอกาส

ลงชือ่ ......................................................................ผูประเมิน สรปุ ผลการประเมนิ ผา น
(.....................................................................) ระดับ ดีเยยี่ ม ดี ผา นเกณฑการประเมิน
........... /................................/......................

ไมผ า น ระดับ ปรบั ปรงุ

เกณฑการใหค ะแนน รอยละ 50 - 66 ระดับคณุ ภาพ ดีเย่ียม (3)
- พฤติกรรมทปี่ ฏิบตั ิชัดเจนและสมำ่ เสมอ ให 3 คะแนน รอยละ 40 - 49 ระดบั คณุ ภาพ ดี (2)
- พฤตกิ รรมทป่ี ฏิบตั ิชัดเจนและบอยคร้ัง ให 2 คะแนน รอ ยละ 20 - 39 ระดบั คณุ ภาพพอใช (1)
- พฤติกรรมทป่ี ฏบิ ตั ิบางคร้งั ให 1 คะแนน รอยละ 0 - 19 ระดบั คุณภาพ ปรับปรงุ (0)

- พฤตกิ รรมทไ่ี มไ ดปฏิบัติ ให 0 คะแนน

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชน้ั ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพืน้ ฐาน พุทธศกั ราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

215
แบบประเมินสมรรถนะของนักเรยี น
ระดับชน้ั ประถมศึกษาปท ่ี 4 ภาคเรยี นท่ี .............
โรงเรยี น ................................ จงั หวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................

ชอื่ -สกุลนกั เรยี น...........................................................................หอ ง..............................เลขท่ี...........................
คำชแ้ี จง : ใหผ ูสอนสังเกตพฤติกรรมของนกั เรยี น แลวทำเครือ่ งหมาย / ลงในชอ งท่ีตรงกับระดบั คณุ ภาพ
ระดบั คณุ ภาพ
ดี สรุปผล
สมรรถนะดา น รายการประเมนิ มาก ดี พอใช ปรับปรงุ การ
(3) (2) (1) (0) ประเมนิ

1. ความสามารถ 1. สามารถแกป ญหาและอปุ สรรค  ดี
ในการแกปญ หา ตา ง ๆ ทีเ่ ผชญิ ได
2. ใชเ หตุผลในการแกปญหา มาก
3. เขาใจความสมั พนั ธและการ  ดี
เปลย่ี นแปลงในสงั คม 

4. แสวงหาความรู ประยกุ ตความรู พอใช
มาใชใ นการปอ งกันและแกไ ขปญ หา 
5. สามารถตัดสนิ ใจไดเหมาะสม ปรับปรุง
ตามวัย
สรปุ รวมคะแนน = ……………………………
2. ความสามารถ 1. เรยี นรดู วยตนเองไดเ หมาะสม
ในการใชท ักษะ ตามวัย  ดี
ชีวิต 2. สามารถทำงานกลุมรวมกับผอู ่ืนได มาก
3. นำความรูทไี่ ดไปใชประโยชน  ดี
ในชวี ติ ประจำวนั 

4. จดั การปญ หาและความขดั แยง พอใช
ไดเ หมาะสม 
5. หลีกเล่ยี งพฤตกิ รรมไมพงึ ประสงค ปรบั ปรงุ

ทสี่ ง ผลกระทบตอ ตนเอง
สรปุ รวมคะแนน = ……………………………

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้นื ฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

216

ดี ระดับคณุ ภาพ สรุปผล
มาก การ
สมรรถนะดาน รายการประเมิน (3) ดี พอใช ปรับปรงุ ประเมนิ
3. ความสามารถ (2) (1) (0)
ในการใช
เทคโนโลยี 1. เลือกและใชเ ทคโนโลยไี ดเ หมาะสม
ตามวยั  ดี
2. มที ักษะกระบวนการทางเทคโนโลยี มาก
3. สามารถนำเทคโนโลยไี ปใชพ ฒั นา  ดี
ตนเอง 
4. ใชเ ทคโนโลยใี นการแกป ญหาอยา ง พอใช
สรา งสรรค 

5. มคี ณุ ธรรม จริยธรรมในการใช ปรบั ปรงุ
เทคโนโลยี
สรุปรวมคะแนน = ……………………………

บันทกึ เพ่มิ เตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงช่ือ........................................................ผปู ระเมนิ
(......................................................)

ตำแหนง .........................................................
วันท่ี............เดือน.........................พ.ศ. ..................

เกณฑก ารใหค ะแนนระดับคณุ ภาพ ใหร ะดับ 3 คะแนน
ดีมาก หมายถึง พฤตกิ รรมท่ีปฏบิ ัตนิ นั้ ชดั เจนและสม่ำเสมอ ใหร ะดับ 2 คะแนน
ดี หมายถึง พฤตกิ รรมทป่ี ฏบิ ตั นิ น้ั ชดั เจนและบอ ยคร้งั ใหระดบั 1 คะแนน
พอใช หมายถงึ พฤตกิ รรมทีป่ ฏบิ ัตบิ างคร้ัง ใหร ะดับ 0 คะแนน
ตอ งปรบั ปรงุ หมายถงึ ไมเ คยปฏบิ ตั พิ ฤติกรรมนัน้ เลย

หลกั สูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พุทธศักราช 2551

ศริ วิ รรณ โพหะมาตร กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

ภาพ 4 ผังวเิ คราะหห นว ยการเรียนรู 217
หนว ยการเรยี นรูท ่ี 3 ดอนปตู า

แผนการจดั การเรยี นรทู ่ี 1 แผนการจัดการเรยี นรูท่ี 2 เรอื่ ง การแยกแยะขอ เท็จจริงและขอ คดิ เหน็
เรือ่ ง การตอบคำถามจากเร่ืองทอี่ าน ท.1.1 ป.4/4 ท 3.1 ป.4/1
ท 1.1 ป.4/3 ท 2.1 ป.4/4 การอา นเรื่องราวท่ีเกยี่ วขอ งกับความเชือ่ โบราณของแตล ะทองถิ่น และสามารถ
การอา นเรอ่ื งสั้น ๆทกี่ ำหนดให ท่ี จำแนกแยกแยะในสวนที่เปนขอ เท็จจริงและขอคดิ เหน็ จากนั้นกต็ อยอดดว ย
เกย่ี วกับความเช่ือโบราณในแตล ะ การดูเร่ืองราว เพอื่ ใหเ หน็ ถึงความแตกแตงระหวางอรรถรสในการอาน และการ
ทอ งถน่ิ และสามารถตอบคำถาม ดวู าสารนน้ั อันไหนความพิจารณาใหละเอียด กอนท่ีจะเช่ือถือ
เก่ียวกบั เร่ืองที่อา นได และนำไป
เขียนยอ ความดว ยสำนวนของ หนว ย ดอนปตู า แผนการจัดการเรียนรทู ่ี 3
ตวั เอง เพอ่ื ฝก ทกั ษะในการเขียน อานจับใจความจากเรื่องสั้น ๆ เรอ่ื ง การหาความหมายของคำ
ไดเ ปนอยางดี ประกอบกับการดเู ร่ืองราว แลวสามารถ ท 4.1 ป.4/3
นำความรมู าตอบคำถาม พรอ มกับเขียน การศึกษาเรอื่ งราวจากบทอา น
เรื่องราวที่ไดจ ากการอาน และการดสู ้นั หาความหมายของคำผาน
ๆ แลว นำสิ่งท่เี ขยี นมาวเิ คราะหหา พจนานกุ รม เพือ่ ใหไดท ราบ
ความหมายของคำ แลว นำความรทู ่ี ความหมายที่แทจริงของคำ
ไดรบั จากการศกึ ษา ไปประยกุ ตใ ชใน
ชวี ติ ประจำวนั พรอ มท้งั เผยแพรความรู
สบู ุคคลอืน่

แผนการจดั การเรยี นรทู ่ี 4 เรอ่ื ง ขอคดิ ท่ีไดจากเรื่องราวความเชอ่ื
ท 3.1 ป.4/2 ท 4.1 ป.4/7 ท 5.1 ป.4/2

การศึกษาเรื่องราวของความเชือ่ โบราณ แลวนำสิง่ ทไี่ ดจ ากการศึกษา มาสรุปความรู
บอกขอคิดตา ง ๆ พรอ มทัง้ หาคำทไ่ี ดจ ากเร่ืองราวมาหาคำศัพทเ ฉพาะถ่ิน
เพอ่ื ใหไ ดเ ห็นขอ แตกแตง ของภาษาถ่ิน กับภาษาไทยมาตรฐาน เพ่ือใหน ักเรียนเขา ใจความ
แตกตา งและธรรมชาติของภาษาเพิม่ มากข้นึ

ชิ้นงาน/ภาระงาน สมรรถนะของผเู รียน คุณลกั ษณะอนั พึงประสงค
- การปฏิบตั ิ การอานเรอื่ งสนั้ ๆเรือ่ ง 1. ความสามารถในการคิด 1. มวี นิ ัย
ดอนปตู า คนละ 1 บท 2. ความสามารถในการแกปญ หา 2. ใฝเรยี นรู
- รายงานการศึกษาคน ควา เร่ือง ดอนปู 3. ความสามารถในการใชทกั ษะชวี ิต 3. มุงมน่ั ในการทำงาน
ตา 4. รกั ความเปน ไทย
- การพูดสรปุ ความรูเร่ืองดอนปูตา
- การพดู แสดงความรู

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขั้นพนื้ ฐาน พทุ ธศักราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม [email protected]

218

แผนการจัดการเรียนรวู ิชาภาษาไทย แผนที่ 1

กลมุ สาระการเรยี นรวู ิชาภาษาไทย ช้ันประถมศกึ ษาปท่ี 4
รายวิชาภาษาไทย รหัสวชิ า ท 14101
หนวยการเรียนรูท่ี 3 แผนที่ 1 เร่อื ง การตอบคำถามจากเร่ืองทีอ่ า น จำนวน 2 ชว่ั โมง
ครูผูสอน : …………………………………………….....
วนั ที่.....................................

1. สาระสำคญั
การอา นมีความสำคญั ตอชีวิตมนุษยต้ังแตเกิดจนโต และจนกระทง่ั ถึงวยั ชรา การอานทำใหรูขาวสาร

ขอมูลตาง ๆ ทั่วโลก ซึ่งปจจุบันเปนโลกของขอมูลขาวสารตาง ๆ ทั่วโลก ทำใหผูอานมีความสุข มีความหวัง
และมีความอยากรูอยากเหน็ อันเปนความตองการของมนุษยทุกคน การอานมีประโยชนในการพัฒนาตนเอง
คือ พัฒนาการศึกษา พัฒนาอาชีพ พัฒนาคุณภาพชีวิต ทำใหเปนคนทันสมัย ทันตอเหตุการณ และมีความ
อยากรูอยากเห็น การที่จะพัฒนาประเทศใหเจริญรุงเรืองกาวหนาไดตองอาศัยประชาชนที่มีความรู
ความสามารถ ซง่ึ ความรูตาง ๆ กไ็ ดม าจากการอาน

2. มาตรฐานการเรียนรูและตัวช้ีวัด
มาตรฐานการเรียนรู ท 1.1 ใชกระบวนการอานสรางความรูและความคิดเพื่อนำไปใชตัดสินใจ

แกปญหาในการดำเนนิ ชีวติ และมนี ิสัยรักการอา น
ตัวช้วี ัด
ป. 4/3 อา นเรอ่ื งสนั้ ๆ ตามเวลาทกี่ ำหนดและตอบคำถามจากเรือ่ งทีอ่ า น

มาตรฐานการเรียนรู ท 2.1 ใชกระบวนการเขียน เขียนสื่อสาร เขียนเรียงความ ยอความ และเขียน
เรอ่ื งราวในรูปแบบตาง ๆ เขยี นรายงานขอมลู สารสนเทศและรายงานการศึกษาคน ควา อยา งมีประสิทธภิ าพ

ตวั ชว้ี ดั
ป. 4/4 เขียนยอความจากเรื่องสั้น ๆ การเขียนยอความจากสื่อตาง ๆ เชน นิทานความเรียง

ประเภทตาง ๆ ประกาศ จดหมาย คำสอน

3. จดุ ประสงคก ารเรียนรู
1. บอกความหมายและความสำคญั ของตอบคำถามจากเร่อื งท่อี านได (K)
2. สามารถตอบคำถามจากเรือ่ งที่อา นได (P)
3. รวมกิจกรรมในชัน้ เรียน และเหน็ คุณคาของการอา น (A)

4. สาระการเรยี นรู
1. ความหมายและความสำคญั ของตอบคำถามจากเร่ืองทอี่ า น

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้นื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

219

5. สมรรถนะทต่ี องการ
1. ใฝเ รยี นรู
2. มุงม่ันในการทำงาน
3. รักความเปน ไทย

6. คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค
1. ความสามารถในการคดิ
2. ความสามารถในการแกปญ หา
3. ความสามารถในการใชทักษะชีวิต

7. ผลงานท่ีตอ งการ
1. แบบฝกทกั ษะการตอบคำถามจากเร่อื งทอี่ า น
2. ใบงานการเขยี นยอความ

8. กจิ กรรมการเรียนรู
ขน้ั เตรียมความพรอม
1. ครูเขาหองทักทายนักเรียน “สวัสดีคะนักเรียนทุกคน นักเรียนทานขาวเชามาหรือยังคะวันนี้”

“วันนี้คุณครูจะมาสอนรายวิชาอะไรคะรูหรือเปลาเอย” เมื่อนักเรียนตอบเสร็จแลวก็บอกนักเรียนวาวันนี้ครูมา
สอนวิชาอะไร “วันนี้คุณครูจะมาสอนเราในวิชาภาษาไทยนะคะ” แตกอนที่เราจะเรียนวิชาภาษาไทย ครูจะให
นักเรยี นทำกจิ กรรมกอนนะคะ

2. “นักเรียนหลายคนอาจจะยังไมสดชื่นในตอนเชา วันนี้คุณครูก็จะพาเรามาขยับกาย ขยาย
สมอง การที่เราจะมาเรียนกนั วันนี้นะคะ” ใหนักเรียนทุกคนลกุ ขึ้นยืนไปขางโตะของตัวเอง โดยทุกคนจะตอ งมี
พื้นที่ของตนเองหามยืนชิดกัน แลวคุณครูก็จะใหนักเรียนแตละคนออกมาเปนตนแบบใหเพื่อน ๆ ไดทำทาทาง
ประกอบตาม โดยใหท กุ คนไดอ อกมาเปนตนแบบในการเตนประกอบทา ทางครบทง้ั 5 คน

3. ใหเพื่อนในหองโหวตวาเพลงไหนที่เพื่อนพาเลนแลวสนุกที่สุด ก็จะใหคนที่พาเตนเปนตนแบบ
เพลงน้ันออกมาเตนอีกรอบนงึ โดยใหทกุ คนเตน พรอ มกนั ใหสนุกสนานทส่ี ุด

ครูนำเขาสูบทเรียนดวยการถามความรูทั่วไปเกี่ยวกับการตอบคำถามจากเรื่องที่อานท่ี
นักเรียนรูจกั โดยใหตอบคำถามดวยการยกมือขึน้ แลวครูเรียกใหนักเรียนคนที่ยกมือเร็วทีส่ ุดเปนคนตอบ เลือก
นักเรียนที่จะตอบคำถาม ประมาณ 2-3 คน และทำแบบทดสอบกอนเรียนแบบปรนัย 4 ตัวเลือกจำนวน 10
ขอ 10 คะแนน

ขั้นนำเสนอความรู
1. ครสู อนเรอ่ื งการตงั้ และตอบคำถามจากเร่อื งทอี่ าน และสอนเก่ียวกบั เร่อื งการเขียนยอความ

ตาง ๆ ใหแกน ักเรยี น แลวนำเสนอเกี่ยวกับเรื่องราวของดอนปูต า เปนบทความพานักเรียนอา นใหน ักเรียนอาน
ออกเสยี งบทความเกี่ยวกับดอนปูตาดวยกัน พรอม ๆ กนั

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้นื ฐาน พุทธศักราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

220
ขน้ั ลงมอื ปฏิบัติ

1. ครูใหนักเรียนลงมือทำใบงาน โดยแจกใบความรูเรื่องการตอบคำถามจากเรื่องที่อาน
และแจกใบความรู เรอื่ งการเขยี นยอความ พรอ มกับการแจกใบงานเรื่อง เร่อื ง บทความดอนปูตาใหนักเรียนได
อา นและตอบคำถาม

ขั้นสรุปความรู
1. ครูนักเรียนรวมกันสรุปความรูเกี่ยวกับการตอบคำถามจากเรื่องที่อานในเรื่องของดอนปูตาวา

ไดความรูอะไรบางและหลักการตอบคำถามในการอานนั้นจะตองเปนอยางไรบางถึงจะเปนหลักการตอบ
คำถาม ที่ดีได นักเรียนและครูรวมกันอภิปรายครูสรุปเพิ่มเติมสิ่งที่นักเรียนตองรูเกี่ยวกับหลักการตอบคำถาม
เพอ่ื ทจี่ ะเพม่ิ เติมความรูและทบทวนความรูเ ดมิ ของนกั เรียน

ข้ันประยกุ ตใ ชความรู
1. นักเรยี นทำแบบทดสอบหลังเรยี นขอ สอบชนิดปรนัย 4 ตัวเลอื กจำนวน 10 ขอ ครเู ชญิ ปราชญ

ชาวบานที่มีความรูเกี่ยวกับดอนปูตาในทองถิ่นนั้นมาเลาเรื่องราวเกี่ยวกับความเชื่อของดอนปูตาเพื่อที่จะให
นักเรียนนำหลักการที่ไดเรียนในการตอบคำถามและการเขียนยอความนายตนชั่วโมง มาเพื่อใชในการ
ประยุกตใชความรูในการตอบคำถามกับปราชญชาวบานและการเขียนสรุปความเพื่อทำงานแลวสรุปความรูที่
ไดร บั

9. สอ่ื และแหลง การเรียนรู
ส่อื การเรยี นรู
1. บทความเลา เรอื่ งดอนปูตา
แหลง การเรยี นรู
1. ปราชญช าวบาน
2. ครู

10. การวดั และประเมนิ ผล

การวัดและประเมินผล วธิ ีการวดั เคร่อื งมอื ทใ่ี ช เกณฑการประเมิน
และประเมินผล
การบอกความหมาย การทำแบบทดสอบ แบบทดสอบหลังเรยี น เร่ือง ผา นเกณฑ
และความสำคญั ของ หลังการเรยี นรู การตอบคำถามจากเร่ืองที่ฟง รอ ยละ 80 ขน้ึ ไป
ตอบคำถามจากเร่อื งท่ี และดูแบบถูกผิดจำนวน 5
อา นได ขอ 10 คะแนน
การตอบคำถามจาก ประเมินจากการทำ แบบประเมิน ผานเกณฑ
เร่อื งท่ีอานได ผลงาน เรอื่ ง การ การตรวจใบงาน รอ ยละ 80 ขึน้ ไป
ตอบคำถามจากเรอื่ ง ชนดิ Scoring Rubrics
ทฟ่ี ง และดู รายการประเมิน
4 รายการ 3 ระดับคุณภาพ

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพน้ื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

การวดั และประเมินผล วิธีการวดั เครอ่ื งมอื ทใ่ี ช 221
การรว มกจิ กรรม และประเมนิ ผล แบบสังเกตพฤติกรรม
ในชน้ั เรยี น และเหน็ การสงั เกตพฤตกิ รรม นกั เรียน ชนดิ Scoring เกณฑการประเมิน
คณุ คาของการอา น นกั เรียน Rubrics รายการประเมิน 5 ผา นเกณฑ
รายการ 3 ระดบั คณุ ภาพ รอยละ 80 ขึ้นไป

ความคิดเหน็ ของผูบ รหิ ารสถานศึกษา/หรอื ผทู ไ่ี ดร ับมอบหมาย
……………………………………………………………………………………………………….…………………………………………………
…………………………………………………….……………………………………………………………………………………………………

ลงชื่อ........................................................ผูตรวจ
(......................................................)

ตำแหนง .........................................................
วันท่.ี ...........เดือน.........................พ.ศ. ..................

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพ้นื ฐาน พุทธศักราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

222
บนั ทกึ ผลหลังสอน

ผลการจดั กิจกรรมการเรียนร…ู ...………………………………………………………........…………..…………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ปญหาท่ีพบระหวา งเรยี น……………………………………………………………………………….…..…….…….............
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

วิธแี กป ญหา………………...………………………………………………………………………………………………………..
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ผลของการแกป ญหา…………………………………………………….……………………….……………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ขอ เสนอแนะจากการจัดกจิ กรรม…………………………………………………..…………………………………………
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ลงช่ือ.......................................................ผูสอน
(………………………………….............….)
วัน.........เดือน.....................พ.ศ. ........

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

ดอนปตู า

ดอนปูตาเปนบริเวณปาที่ดอนที่น้ำทวมไมถึง ทุกหมูบานของชาวอีสานตองมี “ดอนปู
ตา” เปนที่ประทับของผีปูตาหรือผีอารักษของหมูบาน ชาวบานเชื่อวาดอนปูตาเปนบริเวณพื้นท่ี
ศักดิ์สิทธิ์ จึงไมกลาตัดฟนตนไมในบริเวณนั้นและไมกลาจับสัตวตาง ๆ ที่มีในดอนปูตามากินเปน
อาหาร

ภายในปาดอนปูตามีการสรางหอพอปูและแมยาไวกราบไหว โดยปกติ ชาวบานจะ
ประกอบพิธีเลี้ยงผีปูตาในทุกวันพุธกอนเพล ซึ่งเปนการเซนไหวประจำสัปดาห และในรอบปจะมี
การเซน ไหวใ หญครั้งหน่งึ ซ่ึงมกั จะทำในเดอื น 6 กอ นจะลงทำนา ในบางพ้นื ทีจ่ ะมีการเล้ียงผี 2 ครั้ง
ตอป คือ เลี้ยงในชวงเดือน 3 และเดือน 6 แตในปจจุบันสวนใหญเหลือการเลี้ยงผีปูตาเฉพาะ
ในชวงเดือน 6 โดยจะมีของเซนไหว ดังนี้ เหลาหนึ่งไห ไกหนึ่งตัว สำรับหวานสี่สำรับหมากหนึ่งคำ
และบุหรี่หนึ่งมวน และมี “เตาจ้ำ” หรือ “ขะจ้ำ” เปนผูทำหนาที่ติดตอเจรจากับผีปูตา และเปนผู
กลาวนำและกลาวแทนชาวบา นในพิธี เซนไหว

พิธีเลย้ี งผีปตู า สามารถใชต รวจสอบคณุ ภาพสิ่งแวดลอมของหมูบา นได เน่ืองจากในการ
ประกอบพิธีกรรมจะมีการนำเอาไกที่เลี้ยงไวในบานหรือตามนา 1 ตัว ไปฆาสังเวยใหกับผีปูตา
ในพิธีจะมีการเสี่ยงทายคางไกโดยเฒาจ้ำจะถอดเอาขากรรไกรลางของไกซึ่งเปนกระดูกออน
ออกมาดูรูปรางถาคางไกสวย คือมีรูปรางดี ไมบิดเบี้ยว ผิวของกระดูกเรียบไมขรุขระ แสดงวาขาว
ปลาอาหารจะสมบูรณ แตถารูปรางไมดีแสดงวาขาวจะยากหมากจะแพง ในเชิงวิทยาศาสตร
สามารถอธิบายไดวา เนื่องจากไกบานเปนไกที่หากินอยูกับสิ่งแวดลอมในบานหรือในไรนาถา
อาหารอดุ มสมบรู ณกระดูกออนท่คี างไกกจ็ ะสมบรู ณ
แตถาอาหารของไกขาดแคลน การเจริญของคางไกก็จะไมสมบูรณ ชาวบานตองเตรียมตัวรับกับ
วิกฤติทจี่ ะเกิดข้นึ หรอื เรงปรับสภาพแวดลอมใหอยใู นภาวะสมดลุ มากย่ิงขนึ้

ปาดอนปตู าและพธิ ีกรรมความเชื่อท่เี กี่ยวขอ ง นบั เปนภมู ปิ ญ ญาในการรักษาความสมดุล
ของทรัพยากรปา ไมและแสดงใหเห็นความสัมพนั ธข องระบบความเชอื่ ของชมุ ชนกับสง่ิ แวดลอม

หลกั สตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ช้ันประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

224

ใบกจิ กรรม

คำช้แี จง : ใหนกั เรียนตอบคำถามตอไปนจ้ี ากเรอ่ื งท่อี าน

1. ทำไมถึงเรยี กวาดอนปตู า
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
2. พธิ กี รรมบชู าดอนปูตาเปนอยางไรบาง
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
3. นักเรยี นคดิ วาดอนปูตามคี วามสมั พนั ธก ับวิถีชวี ติ ชาวอสี านอยา งไรบา ง
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ช้ันประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพื้นฐาน พทุ ธศักราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

ใบงานท่ี 1 เรื่องการเขียนยอ ความ

คำช้ีแจง : ใหน ักเรียนเขยี นยอ ความจากบทอานเร่ืองดอนปูตา โดยเขียนใหกระชับ
และไดใ จความท่สี ุด

........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................

ชอื่ ....................................................................เลขที่ ................. ชัน้ ..................................

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

ใบความรูเ รอื่ งการยอความ

ปจจุบันการยอความเขามามีบทบาทสำคัญในการดำเนินชีวิตประจำวัน
การศึกษาเลาเรียนโดย ที่เราไมรูสึกวากำลังยอ เชน การเลาเรื่องจากการดูละคร
ภาพยนตร หรือประสบการณ การบันทึกขอความรู ที่สำคัญจากการอานหนังสือ ตำรา
เอกสารตาง ๆ ดังนั้นการยอความจะเกิดประสิทธิภาพไดจำเปนตองเขาใจกระบวนการ
คิดในการยอ ความและฝกทกั ษะการยอ ความสมำ่ เสมอ

1. ความหมายของการยอความ ยอความ เปนการเขียนประเภทหนึ่งโดย
เนื้อความจะตัดทอนมาจากขอความเดิม และใหมีใจความเหลือเฉพาะสาระสำคัญ
มี 2 ลกั ษณะ คอื

1.1 ยอ ความขนาดสน้ั มีใจความเฉพาะสาระสำคญั ท่ีสดุ
1.2 ยอความธรรมดา ประกอบดวยใจความและพลความ ใจความ
หมายถึง ขอความที่สำคัญที่สุดในการเขียนหรือบทพูดหากตัดออกจะสื่อสารไมรูเรื่อง
สวนพลความ หมายถึง ขอความที่สามารถตัดออกได การสื่อสารก็ยังสัมฤทธ์ิผลตาม
ความมงุ หมาย
2. จุดมงุ หมายและประโยชนข องการยอ ความ
การยอความมีจุดมุงหมายเพื่อจับเนื้อเรื่องสำคัญของขอความที่อานใหไดอยางถูกตอง
บริบูรณ ตรงตามที่เขียนไวใ นตน เรื่อง การฝกฝนการยอความอยา งสม่ำเสมอจะทำใหเกิด
ความสามารถและทักษะในการยอความไดดี

หลักสูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ช้ันประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พทุ ธศักราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

แบบทดสอบหลงั เรยี นเรอ่ื ง การตอบคำถามจากเรือ่ งท่ีอาน

คำชีแ้ จง : ใหนกั เรยี นทำเครอื่ งหมาย / หนา ขอความทีก่ ลาวถกู และทำเครอื่ งหมาย X
หนาขอความทีก่ ลาวผดิ
…………………………… 1. การตอบคำถามจากเร่ืองท่อี า นควรตอบตามท่โี จทยก ำหนด
…………………………… 2. ขอ ดีของการอานเร่อื งจนจบกอ นตอบคำถาม จะทำใหต อบ

คำถามไดอ ยางถกู ตอง
…………………………… 3. การตอบคำถาม ควรตอบใหไ ดย าวที่สุด เทาที่จะทำได
…………………………… 4. การตอบคำถาม ควรใชภ าษาของตนเองในการตอบ
…………………………… 5. ในการตอบคำถามตาง ๆ ถาเรื่องไหนไมชอบอา น ใตองตอบคำถามก็ได

ชื่อ .................................................................. ชน้ั .......................... เลขท่ี ...........................

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

.

เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี น

คำชี้แจง: ใหน กั เรียนทำเครอ่ื งหมาย / หนาขอ ความทกี่ ลาวถกู และทำเครือ่ งหมาย X
หนาขอ ความท่ีกลา วผิด
………………/…………… 1. การตอบคำถามจากเร่ืองท่ีอา นควรตอบตามที่โจทยกำหนด
………………/…………… 2. ขอดีของการอา นเร่อื งจนจบกอนตอบคำถาม จะทำใหต อบคำถามได

อยา งถกู ตอ ง
………………X…………… 3. การตอบคำถาม ควรตอบใหไดยาวท่สี ุด เทาท่ีจะทำได
………………/…………… 4. การตอบคำถาม ควรใชภ าษาของตนเองในการตอบ
………………X…………… 5. ในการตอบคำถามตา ง ๆ ถาเร่ืองไหนไมช อบอา น ใตอ งตอบคำถาม

ก็ได

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

229
แบบประเมินการตรวจผลงาน
ระดับชนั้ ประถมศึกษาปที่ 4 ภาคเรยี นที่ .............
โรงเรียน ................................ จังหวดั ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำชแี้ จง : ทำเครอ่ื งหมาย / ลงในชองคะแนนทต่ี รงกบั พฤตกิ รรมของนักเรยี น

เลข ี่ทช่ือ-สกุล ผลการ
ความ ูถก ตอง ประเมนิ
ความสะอาด
เปนระเบียบ ผาน ไม
ความรับผิดชอบ ผาน
รวม 12
321321321321

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

บนั ทึกเพิ่มเตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชือ่ ........................................................ผูป ระเมนิ
(......................................................)

ตำแหนง .........................................................
วันท.ี่ ...........เดือน.........................พ.ศ. .....................

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

230

เกณฑการใหค ะแนนการตรวจผลงาน

รายการประเมนิ เกณฑการใหค ะแนน 1
32 ทำงานผิด 3 คำข้นึ ไป
เขยี นคำศพั ทไดถ กู ตอง
ความถูกตอ ง ตามชนิดของคำ ทำงานผดิ 1 - 2 คำ มีรอย ลบ ขดี ฆา
3 จุดข้นึ ไป
ความสะอาด สะอาดไมม รี อยลบ มรี อยลบ ขดี ฆา
ขีดฆา 1 - 2 จุด เขยี นตวั หนงั สือ
เขยี นตวั หนงั สอื ไมเ ปน ระเบียบ
เปนระเบียบ เขยี นตวั หนังสอื เปนระเบยี บ และไมส วยงาม
เปน ระเบียบ สวยงาม แตไ มสวยงาม สงงานชา กวาเวลา
ที่กำหนดมากเกินไป
ความรบั ผิดชอบ สงงานทนั เวลาท่กี ำหนด สงงานชากวาเวลาท่ี
กำหนดเลก็ นอย
เกณฑการใหคะแนนการตรวจผลงานกำหนดไวด งั น้ี
3 หมายถงึ ดมี าก
2 หมายถงึ ดี
1 หมายถึง ปรับปรุง
โดย คะแนน 10-12 คะแนน หมายถึง ดีมาก
คะแนน 6-9 คะแนน หมายถึง ดี
ต่ำกวา 5 คะแนน หมายถึง ปรบั ปรงุ
หมายเหตุ นกั เรยี นผา นเกณฑรอยละ 70 ท่ี 9 คะแนนขนึ้ ไป

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

231

แบบสังเกตพฤติกรรมนกั เรยี น
ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปท ่ี 4 ภาคเรยี นท่ี .............
โรงเรียน ................................ จังหวัด ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำช้แี จง : ทำเครอ่ื งหมาย / ลงในชอ งคะแนนที่ตรงกบั พฤติกรรมของนกั เรียน
พฤตกิ รรม สรุป

ที่ ชอื่ – สกลุ ความ ้ัตงใจในการเ ีรยน (3)
ความสนใจและการ ัซกถาม (3)

การตอบคำถาม (3)
การทำงานทันตามกำหนด

เวลา (3)
การ ีมสวนรวมใน ิกจกรรม (3)

รวม (15)
ผ/มผ

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
บนั ทกึ เพมิ่ เตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชื่อ........................................................ผปู ระเมิน
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วันท.่ี ...........เดือน.........................พ.ศ. ....................

หลักสูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพื้นฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

232

เกณฑการสังเกตพฤตกิ รรมนักเรียน

รายการประเมิน ดมี าก (3) เกณฑก ารใหค ะแนน พอใช (1)
ปานกลาง (2)
1. ความตง้ั ใจในการเรียน
1.1 มสี มาธจิ ดจอ ตง้ั ใจเรยี น ตง้ั ใจเรียน ต้งั ใจเรียน
1.2 ไมคุยและเลนกนั ตามเกณฑ ตามเกณฑ ตามเกณฑ
1.3 เตรยี มหนงั สอื และอุปกรณ 3 ขอ 2 ขอ 1 ขอ
การเรยี นพรอ มทจ่ี ะเรยี น
2. ความสนใจและการซกั ถาม
2.1 ถามในหวั ขอ ท่ไี มเ ขา ใจ สนใจและซกั ถาม สนใจและซักถามตาม สนใจและซกั ถามตาม
2.1 บนั ทกึ คำถามและคำตอบ ตามเกณฑ 3 ขอ เกณฑ 2 ขอ เกณฑ 1 ขอ
2.3 กลาแสดงออก
3. การตอบคำถาม
3.1 รว มตอบคำถามผูสอน
3.2 ตอบตรงตามประเด็น ตอบคำถาม ตอบคำถาม ตอบคำถาม
3.3 ตอบอยางมั่นใจเสยี งดงั ตามเกณฑ 3 ขอ ตามเกณฑ 2 ขอ ตามเกณฑ 1 ขอ

ฟง ชัด
4. การทำงานทนั ตามกำหนดเวลา
4.1 ทำงานเสร็จทันเวลา ทำงานทนั ตาม ทำงานทันตาม ทำงานทันตาม
4.2 ทำงานถูกตองและชัดเจน กำหนดเวลา กำหนดเวลา กำหนดเวลา
4.3 ทำงานเปน ระเบยี บ ตามเกณฑ 3 ขอ ตามเกณฑ 2 ขอ ตามเกณฑ 1 ขอ
เรยี บรอย
5. การมีสว นรว มในกิจกรรม
5.1 ใหค วามรว มมือ มีสวนรว ม มสี ว นรว ม มสี วนรว ม
5.2 มีความเสยี สละ ในกจิ กรรม ในกจิ กรรม ในกิจกรรม
5.3 มีความกระตอื รอื รน ตามเกณฑ 3 ขอ ตามเกณฑ 2 ขอ ตามเกณฑ 1 ขอ

เกณฑก ารใหค ะแนนการประเมินพฤติกรรมการเรียนรูของนักเรยี น กำหนดไวดงั นี้
3 หมายถงึ ดมี าก
2 หมายถึง ดี
1 หมายถึง ปรับปรุง
โดย คะแนน 13-15 คะแนน หมายถึงดีมาก
คะแนน 10-12 คะแนน หมายถงึ ดี
ต่ำกวา 9 คะแนน หมายถงึ ปรบั ปรุง
หมายเหตุ นกั เรยี นผา นเกณฑร อ ยละ 70 ที่ 11 คะแนนขนึ้ ไป

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

233

แผนการจดั การเรยี นรูว ชิ าภาษาไทย แผนที่ 2

กลมุ สาระการเรียนรูวิชาภาษาไทย ชน้ั ประถมศกึ ษาปท ี่ 4
รายวิชาภาษาไทย รหัสวชิ า ท 14101
หนวยการเรยี นรทู ี่ 3 แผนที่ 2 เร่อื ง การตอบคำถามจากเรอ่ื งที่อาน จำนวน 2 ช่วั โมง
ครูผสู อน : …………………………………………….....
วนั ที.่ ....................................

1. สาระสำคญั
การแยกขอเท็จจริงและขอคิดเห็นจากการอาน ผูรับสารหรือผูอานจะตองจับใจความใหได และรูจัก

วิเคราะหสาร จำแนกสาร คิดไตรตรองอยางมีเหตุมีผล เพื่อใหไดสารที่มีประโยชน เหมาะสม ถูกตอง ชัดเจน
สามารถกอ ใหเกดิ ประสทิ ธภิ าพและประสทิ ธผิ ลเมอื่ นำไปใชในชวี ิตประจำวนั

2. มาตรฐานการเรยี นรแู ละตวั ชว้ี ดั
มาตรฐานการเรียนรู ท 1.1 ใชกระบวนการอานสรางความรูและความคิดเพื่อนำไปใชตัดสินใจ

แกปญหาในการดำเนินชวี ิตและมีนสิ ัยรกั การอาน
ตวั ช้วี ดั
ป. 4/4 การแยกแยะขอ เท็จจรงิ และขอคดิ เหน็

มาตรฐานการเรียนรู ท 3.1 สามารถเลือกฟงและดูอยางมีวิจารณญาณ และพูดแสดงความรู
ความคดิ ความรใู นโอกาสตา ง ๆ อยางมีวิจารณญาณ และสรา งสรรค

ตวั ชี้วดั
ป. 4/1 การจำแนกขอ เทจ็ จรงิ และขอคิดเห็นจากเรื่องที่ฟง และดู

3. จุดประสงคก ารเรียนรู
1. บอกหลักการแยกขอเท็จจรงิ และขอ คดิ เหน็ ได (K)
2. แยกขอเทจ็ จรงิ และขอ คิดเห็นจากเรือ่ งทอ่ี า นได (P)
3. รว มกิจกรรมในช้นั เรียน (A)

4. สาระการเรยี นรู
1. หลักการแยกขอ เทจ็ จรงิ และขอคิดเห็น

5. สมรรถนะท่ตี อ งการ
1. ความสามารถในการคดิ
2. ความสามารถในการแกป ญ หา
3. ความสามารถในการใชท กั ษะชีวติ

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

234

6. คุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค
1. ซ่ือสัตยส จุ รติ
2. มวี ินัย
3. ใฝเรยี นรู

7. ผลงานท่ตี อ งการ
1. วีดิทศั นพจิ ารณาความเชื่อเรอื่ งผดี อนปูตา

8. กจิ กรรมการเรยี นรู
ข้นั เตรียมความพรอม
1. ครูเขาหองทักทายนักเรียน “สวัสดีคะนักเรียนทุกคน นักเรียนทานขาวเชามาหรือยังคะวันน้ี”

“วันนี้คุณครูจะมาสอนรายวิชาอะไรคะรูหรือเปลาเอย” เมื่อนักเรียนตอบเสร็จแลวก็บอกนักเรียนวาวันนี้ครูมา
สอนวิชาอะไร “วันนี้คุณครูจะมาสอนเราในวิชาภาษาไทยนะคะ” แตกอนที่เราจะเรียนวิชาภาษาไทย ครูจะให
นักเรยี นทำกิจกรรมกอนนะคะ

2. “นักเรียนหลายคนอาจจะยังไมสดชื่นในตอนเชา วันนี้คุณครูก็จะพาเรามาขยับกาย ขยาย
สมอง การที่เราจะมาเรียนกันวันนีน้ ะคะ” ใหนักเรียนทุกคนลกุ ขึ้นยืนไปขางโตะของตัวเอง โดยทุกคนจะตองมี
พื้นท่ีของตนเองหามยืนชิดกัน แลวคุณครูก็จะใหนักเรียนแตละคนออกมาเปนตนแบบใหเพื่อน ๆ ไดทำทาทาง
ประกอบตาม โดยใหทกุ คนไดออกมาเปนตน แบบในการเตน ประกอบทาทางครบทง้ั 5 คน

3. ใหเพื่อนในหองโหวตวาเพลงไหนที่เพื่อนพาเลนแลวสนุกที่สุด ก็จะใหคนท่ีพาเตนเปนตนแบบ
เพลงนัน้ ออกมาเตนอกี รอบนึงโดยใหทกุ คนเตนพรอ มกนั ใหส นกุ สนานท่สี ดุ

4. รูเริ่มนำเขาสูบทเรียนดวยการถามนักเรียนวา “เมื่อวานเปนวันพระใครไดไปวัดทำบุญกับคุณ
พอคุณแมบาง” ใหนักเรียนยกมือตอบ 2-3 คน แลวครูก็พูดตอวา “นักเรียนรูไหมวาทำไมวันพระเราจึง
จำเปนตองไปทำบุญ” “ดวยความเชื่อแลวเขาบอกวาจะมีการปลอยผีบรรพบุรุษออกมารับสวนบุญในวันพระ”
นักเรียนคิดวาเรื่องนี้เปนเรื่องจริงหรือแคความเชื่อคะ ครูจะสงคำถามใหนักเรียนไดคิดตาม เพื่อที่จะนำเขาสู
บทเรียนภาษาไทยตอ ไป

ข้ันนำเสนอความรู
1. ครสู อนบทเรียนภาษาไทยเรอ่ื ง การแยกแยะขอ เท็จจรงิ และขอคิดเห็น โดยสอนในความหมาย

ความสำคัญ และประโยชนท ่ีไดจากการเรยี นเรื่องการแยกแยะขอ จริงและขอคิดเหน็
2. นักเรียนยกตัวอยางเกี่ยวกับขอเท็จจริงและขอคิดเห็นมาคนละ 1 ขอ และรวมกันอภิปราย

กบั เพ่อื นและคณุ ครูวา ทำไมถึงเรยี กวา ขอ เทจ็ จรงิ และทำไมถงึ ตอ งเรยี กวา ขอ คดิ เห็น
3. เปดวีดีโอเรื่องเกี่ยวกับดอนปูตาใหนักเรียนดู วาจะวีดีโอดังกลาว สิ่งใดบางที่เลาเกี่ยวกับ

ขอ เท็จจริงส่ิงใดท่เี ปน ขอคดิ เห็นในวดี โี อ
4. นักเรียนลงมือทำแบบฝกหัดที่เกี่ยวของกับขอเท็จจริงและขอคิดเห็นเพื่อทบทวนความรู

ที่ไดจากการเรียนภาษาไทยเรอื่ งขอเทจ็ จรงิ และขอคดิ เหน็

หลักสูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

235
ขน้ั ลงมอื ปฏบิ ัติ

1. ครูสรางสถานการณจำลองขึ้นมาเกี่ยวกับการเขาทรงเจาผีดอนปูตาที่เขามาสิงสถิตอยูในราง
ของคน แลวบอกความตองการตาง ๆ ที่ดอนปูตาตองการ และใหนักเรียนอยูรวมในสถานการณนั้นดวย
ใหนักเรยี นปฏบิ ัตติ ามคำส่งั และเปนสมาชิกในเหตกุ ารณน ัน้ ดวย โดยครูทัง้ 3 คนจะแสดงบทบาทสมมุติเพ่ือให
เหมือนทส่ี ดุ เพอ่ื ที่จะดปู ฏกิ ริ ยิ าการตอบสนองของนกั เรียน

ข้ันสรปุ ความรู
1. นักเรียนและครูรวมกันสรุปความรูที่ไดจากสถานการณจำลองที่คุณครูทรงเจา ที่ดอนปูตา

มาสิงสถิตวาเปนเรื่องจริงหรือไม อะไรบางที่เปนการสรางขึ้นมาเพื่อใชเปนคนอุบายในการทำความดีหรือการ
บริจาคทานตาง ๆ โดยใหแงคิดกับนักเรียน วากอนที่จะเชื่อหรือจะทำอะไรควรตองผานการคิดพิจารณา
ไตรต รองใหทสี่ หกรณแ ลว ถึงแยกแยะขอ เท็จจริงและขอคิดเหน็ วาเรื่องนน้ั เปน สารประเภทใด

ขัน้ ประยุกตใชค วามรู
1. นักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นคำถามของคุณครูและบันทึกวีดีโอเพื่อเปนการนำความรู

ที่ไดไปประยุกตใชดวยคำถามที่กระตุนใหนักเรียนคิดเพื่อรวมกันอภิปรายและนำความรูที่ไดจากการเรียนไป
ประยุกตใชในชีวิตประจำวัน เชนการสงตอความรูในรายวิชาภาษาไทยท่ีไดผนวกกับความเชื่อเรื่องราวปูตา
ใหนกั เรียนไดสง ตอความรูไปยังบุคคลรอบขางพอแมผูปกครองใหม วี จิ ารณญาณในความคิด ความเชื่อกอนท่ีจะ
เช่ือเรื่องตาง ๆ

9. สือ่ และแหลงการเรยี นรู
ส่ือการเรียนรู
1. ใบความรู เร่อื ง การแยกขอ เท็จจรงิ และขอ คิดเห็น
แหลง การเรียนรู
1. ครู

10. การวดั และประเมนิ ผล

การวัดและประเมนิ ผล วิธีการวดั เครื่องมอื ทใี่ ช เกณฑการประเมนิ
การบอกหลกั การแยก และประเมนิ ผล
ขอ เทจ็ จริง การทำแบบทดสอบ แบบทดสอบหลงั เรยี น ผานเกณฑ
และขอ คดิ เห็นได หลงั การเรยี นรู เร่อื ง แยกขอ เท็จจรงิ และ รอยละ 80 ขน้ึ ไป
ขอ คิดเหน็ จากเร่ืองท่อี า นได
แบบถกู ผดิ จำนวน 5 ขอ 10
คะแนน
การแยกขอ เทจ็ จริง ประเมนิ จากการทำ แบบประเมินการตรวจใบงาน ผา นเกณฑ
และขอ คดิ เห็น ผลงาน เรื่อง แยก ชนดิ Scoring Rubrics รอ ยละ 80 ขึ้นไป
จากเรือ่ งทอ่ี า นได ขอ เทจ็ จรงิ และ รายการประเมิน
ขอคิดเห็นจากเรื่อง 4 รายการ 3 ระดับคณุ ภาพ
ที่อา นได

หลกั สูตรรายวิชาภาษาไทย ระดับชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพน้ื ฐาน พทุ ธศักราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

การวดั และประเมินผล วธิ ีการวัด เครือ่ งมอื ทใี่ ช 236
รวมกจิ กรรมในช้นั เรียน และประเมนิ ผล แบบสงั เกตพฤติกรรม
การสงั เกตพฤติกรรม นักเรียน ชนิด Scoring เกณฑการประเมนิ
นกั เรียน Rubrics รายการประเมิน ผา นเกณฑ
5 รายการ 3 ระดบั คณุ ภาพ รอยละ 80 ขึน้ ไป

ความคดิ เหน็ ของผูบรหิ ารสถานศกึ ษา/หรอื ผทู ่ีไดร บั มอบหมาย
……………………………………………………………………………………………………….…………………………………………………
…………………………………………………….……………………………………………………………………………………………………

ลงชอ่ื ........................................................ผูตรวจ
(......................................................)

ตำแหนง.........................................................
วนั ท่.ี ...........เดือน.........................พ.ศ. ..................

หลกั สูตรรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชัน้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพนื้ ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

237
บันทกึ ผลหลงั สอน

ผลการจัดกจิ กรรมการเรียนร…ู ...………………………………………………………........…………..…………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ปญ หาทพ่ี บระหวา งเรียน……………………………………………………………………………….…..…….…….............
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

วธิ แี กป ญหา………………...………………………………………………………………………………………………………..
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ผลของการแกป ญหา…………………………………………………….……………………….……………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ขอ เสนอแนะจากการจดั กจิ กรรม…………………………………………………..…………………………………………
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….
.……………………………………………………………………...………………………………………………………………………………….

ลงชื่อ.......................................................ผสู อน
(………………………………….............….)
วนั .........เดือน.....................พ.ศ. ........

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ่ี 4 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน พทุ ธศักราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

การแยกขอ เท็จจรงิ และขอ คิดเห็น
การทนี่ ักเรยี นจะวเิ คราะหเ นื้อหาสาระของการอานและการพูดน้นั นักเรียนจะตอ ง
รูว าอะไรเปนใจความสำคญั ของเรอ่ื ง อะไรเปนเนือ้ หาหลัก เนือ้ หารอง ตอนใดเปน ใจความทแ่ี สดง
เหตแุ ละผล ขอเทจ็ จรงิ ขอคิดเหน็ ในขณะเดียวกันกต็ องใชความคิด ความรู และประสบการณ
ของนกั เรียน เพือ่ พจิ ารณาวา เรอื่ งที่ฟง น้ีมีความสมเหตสุ มผลและมีความถูกตอ งหรอื ไม มากนอ ย
เพียงใด
การวเิ คราะหข อความใดเปน ขอ เทจ็ จริง ขอความใดเปน ขอคิดเห็น นกั เรียนจะตอง
ตั้งใจอานและตั้งใจฟง แลวลองใชหลกั ตอ ไปนพ้ี จิ ารณาแยกแยะ

ลักษณะของขอ้ เท็จจรงิ

1. มีความเปน ไปได
2. มีความสมจริง
3. มีหลกั ฐานเช่ือถอื ได
4. มคี วามสมเหตุสมผล

ลกั ษณะของขอ้ คดิ เห็น

1. เปนขอ ความทแ่ี สดงความรสู ึก
2. เปนขอ ความทแี่ สดงความคาดคะเน
3. เปน ขอความทแี่ สดงการเปรียบเทยี บ อปุ มาอุปมัย
4. เปนขอ ความท่เี ปนขอเสนอแนะหรือเปน ความคดิ เห็น
ของผพู ูดเอง

หลกั สูตรรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

ใบงานท่ี เร่ือง ขอเทจ็ จรงิ และขอคดิ เห็น

คำชแ้ี จง : ใหนักเรยี นเขียนขอความวา เปน “ขอ เทจ็ จรงิ ” หรอื “ขอ คิดเหน็ ” ลง
ใตข อความที่กำหนดให ใหถ กู ตอ ง

ตัวอยา ง
ดอนปตู าเปนเรื่องราวของความเชอ่ื
ขอ เท็จจริง

1. ดอนปตู าชวยปกครองคมุ กันชาวบา น
ตอบ =

2. ดอนปตู าเปน พื้นท่ีศักด์สิ ิทธิ์
ตอบ =

3. มีการทำพธิ ีบชู าดอนปตู าในทุก ๆป
ตอบ =

4. ในดอนปูต าเชอ่ื วามผี ีปยู า ทตี่ ายไปแลว มาอาศยั อยู
ตอบ =

5. ดอนปูตาเปนอีกกลอุบายหน่งึ ท่สี รางความสามคั คใี หช าวบาน
ตอบ =

หลักสตู รรายวชิ าภาษาไทย ระดับชนั้ ประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

แบบทดสอบหลงั เรยี นเร่ือง การตอบคำถามจากเรื่องที่อา น

คำชแี้ จง : ใหนกั เรียนทำเคร่อื งหมาย / หนา ความท่กี ลาวถกู ตอ งและเครื่องหมาย X หนา ขอความ
ทกี่ ลาวผิด

1. …………………………… ดอนปตู าเปนความเช่ือเกยี่ วกบั ศาสนาอิสลาม
2. …………………………… ดอนปตู าเปน ความเชือ่ ของคนภาคอีสานเปน สว นใหญ
3. …………………………… ขอ เทจ็ จรงิ คือ สามารถพสิ ูจนได
4. …………………………… ขอคดิ เหน็ เปนขอ ความทแ่ี สดงความรสู ึก
5. …………………………… การวเิ คราะหข อ เท็จจรงิ และขอคิดเหน็ ไมจ ำเปน ตอง

มีขอมลู ก็ได สามารถตอบไดความคิดของตน
6. …………………………… การท่ีจะแยกแยะขอ เท็จจริงและขอคิดเห็นจะตอ งหาขอ มลู

อยางรอบดาน
7. …………………………… เรือ่ งดอนปูต าเปน เรื่องของขอเทจ็ จรงิ ท้ังหมด

ชอื่ .................................................................. ชนั้ .......................... เลขท่ี ...........................

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดบั ชั้นประถมศึกษาปีท่ี 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพนื้ ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]

.

เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน

คำชีแ้ จง : ใหน ักเรียนทำเคร่อื งหมาย / หนา ความทก่ี ลาวถกู ตอ งและเครื่องหมาย X หนา ขอความ
ทีก่ ลา วผดิ

1. ……………X……………… ดอนปตู าเปนความเช่ือเกย่ี วกับศาสนาอิสลาม
2. ……………/……………… ดอนปตู าเปน ความเชื่อของคนภาคอีสานเปนสว นใหญ
3. ……………/……………… ขอเทจ็ จริง คือ สามารถพิสูจนได
4. ……………/……………… ขอ คิดเห็นเปนขอ ความทแ่ี สดงความรูสกึ
5. ……………X……………… การวิเคราะหข อ เท็จจรงิ และขอ คิดเหน็ ไมจำเปนตอ ง

มขี อ มูลกไ็ ด สามารถตอบไดค วามคดิ ของตน
6. ……………/……………… การทจี่ ะแยกแยะขอเทจ็ จริงและขอ คดิ เหน็ จะตองหาขอมลู

อยา งรอบดาน
7. ……………X……………… เรื่องดอนปตู าเปน เรอ่ื งของขอเท็จจรงิ ทัง้ หมด

หลักสตู รรายวิชาภาษาไทย ระดับช้นั ประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช 2551

สุชาดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
[email protected]

242
แบบประเมนิ การตรวจผลงาน
ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปท ี่ 4 ภาคเรียนที่ .............
โรงเรียน ................................ จงั หวดั ......................................
..............................................................................................................................................................................
คำชี้แจง : ทำเคร่อื งหมาย / ลงในชอ งคะแนนทต่ี รงกับพฤติกรรมของนักเรยี น

เลข ี่ทช่ือ-สกุล ผลการ
ความ ูถก ตอง ประเมนิ
ความสะอาด
เปนระเบียบ ผาน ไม
ความรับผิดชอบ ผา น
รวม 12
321321321321

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

บนั ทกึ เพิ่มเตมิ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................

ลงชือ่ ........................................................ผูป ระเมนิ
(......................................................)

ตำแหนง .........................................................
วันที.่ ...........เดอื น.........................พ.ศ. .....................

หลกั สตู รรายวิชาภาษาไทย ระดับชั้นประถมศึกษาปที ี่ 4 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พุทธศกั ราช 2551

สชุ าดา พะกะยะ กศ.บ. ภาษาไทย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหาสารคาม
[email protected]