ตัวอยางที่ 10-3 นาย A ลงทุนในกองทุนรวม TSI ซ่ึงมีรายละเอียดการลงทุนดังน้ี
วันที่ ราคา NAV ตอหนวยของกองทุน TSI (บาท/หนวย)
ซื้อหนวยลงทุน 30 ธันวาคม 25x1 12.5964
ไดรับเงินปนผลจากองทุน 30 มิถุนายน 25x2 0.1234
ขายหนวยลงทุน 30 ธันวาคม 25x2 14.5964
ผลตอบแทนรวมจากการลงทุนในกองทุนรวม TSI
= (NAV ตอหนวยปลายงวด + เงินปนผลรับตอหนวยระหวางงวด – NAV ตอหนวยตนงวด)
= (14.5964 + 0.1234 – 12.5964)
= 2.1234 บาทตอหนวย
หรือคํานวณในรูปของอัตราผลตอบแทน
= (NAV ตอหนวยปลายงวด + เงินปนผลรับตอหนวยระหวางงวด – NAV ตอหนวยตนงวด)
NAV ตอหนวยตนงวด
= (14.5964 + 0.1234 – 12.5964)
12.5964
= 16.86% ตองวด
ท้ังน้ี หากนําคาใชจายที่เกิดขึ้นจากการลงทุนมาหักออกจากผลตอบแทนรวมก็จะไดเปนผลตอบแทน
สุทธิ
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 389
อัตราผลตอบแทนและความเส่ียงจากการลงทุนในกองทุนรวม
10.2 ความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
การลงทุนในกองทุนรวมนั้น ถึงแมวาจะมีผูจัดการกองทุนซึ่งเปนผูท่ีมีความเปนมืออาชีพมาชวย
ในการบริหารกองทุนให แตความเส่ียงที่เกิดข้ึนจากการลงทุนก็ยังคงมีเชนเดียวกับการท่ีผูลงทุนไปลงทุนใน
หลักทรัพยดวยตนเองโดยตรง เพียงแตการลงทุนในกองทุนรวมน้ันจะมีความเสี่ยงนอยกวาเนื่องจากการลงทุน
ในกองทุนรวมนั้นมีการกระจายความเสี่ยงที่เหมาะสม และมีเคร่ืองมือในการวิเคราะหเพ่ือการตัดสินใจลงทุน
ที่มีประสิทธิภาพมากกวา ทั้งน้ี สามารถจําแนกประเภทความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม ไดดังน้ี
10.2.1 ความเส่ียงจากการจัดกลุมสินทรัพย (asset class risk)
ความเส่ียงจากการลงทุนในกองทุนรวมจะมีความแตกตางกันไปขึ้นอยูกับนโยบายการลงทุนของแตละ
กองทุน กองทุนที่เนนลงทุนในสินทรัพยที่ปลอดภัย เชน เงินฝาก พันธบัตร ตราสารหน้ี เปนตน จะมีระดับ
ความเสี่ยงโดยรวมที่ตํ่ากวากองทุนท่ีเนนลงทุนในสินทรัพยเสี่ยง เชน หุน สินคาโภคภัณฑ อสังหาริมทรัพย
เปนตน อยางไรก็ดีผลตอบแทนท่ีคาดหวังจากกองทุนที่เนนลงทุนในสินทรัพยปลอดภัยยอมตํ่ากวากองทุนท่ี
ลงทุนในทรัพยสินเส่ียง ดังนั้น ผูลงทุนควรศึกษานโยบายการลงทุนของกองทุนอยางถี่ถวนกอนจะเลือกลงทุน
ในกองทุนท่ีสอดคลองกับผลตอบแทนที่คาดหวังและระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได
สํานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. ไดกําหนดแนวทางพิจารณาระดับความเสี่ยงของกองทุนรวม (risk
spectrum) แบงออกเปน 8 ระดับ จากความเสี่ยงต่ําไปยังความเส่ียงสูง เพ่ือเปนแนวทางใหผูลงทุนใชประกอบ
การพิจารณาลงทุนใหเหมาะสมกับระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได ดังนี้
ตารางที่ 10-1 ระดับความเสี่ยงของการลงทุนในกองทุนประเภทตางๆ
Risk Profile ระดับ ประเภท ประเภทหลักทรัพยท่ีลงทุนเปนหลัก
ความเส่ียง
เส่ียงต่ํา 1 กองทุนรวมตลาดเงินท่ีลงทุน มีนโยบายลงทุนแบบไมมีความเส่ียงตางประเทศ
เฉพาะในประเทศ โดยลงทุนเฉพาะในทรัพยสินเงินฝากหรือ
ตราสารเทียบเทาเงินฝากหรือตราสารหนี้หรือ
หลักทรัพยหรือทรัพยสินอื่น หรือการหาดอกผล
อ่ืนตามที่สํานักงานกําหนด ซ่ึงมีกําหนดชําระคืน
เมื่อทวงถามหรือจะครบกําหนดชําระคืน
หรือมีอายุสัญญาไมเกิน 397 วัน นับแตวันท่ี
ลงทุนในทรัพยสินหรือเขาทําสัญญานั้น และมี
portfolio duration ในขณะใดๆ ไมเกิน 92 วัน
390 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ตารางท่ี 10-1 ระดับความเส่ียงของการลงทุนในกองทุนประเภทตางๆ (ตอ)
Risk Profile ระดับ ประเภท ประเภทหลักทรัพยท่ีลงทุนเปนหลัก
ความเส่ียง
ความเสี่ยง 2 กองทุนรวมตลาดเงิน มีนโยบายลงทุนแบบมีความเสี่ยงตางประเทศ
ปานกลาง บางสวนแตไมเกินรอยละ 50 ของ NAV
คอนขางต่ํา โดยลงทุนเฉพาะในทรัพยสินเงินฝากหรือ
ตราสารเทียบเทาเงินฝากหรือตราสารหน้ี
หรือหลักทรัพยหรือทรัพยสินอื่นหรือการหา
ดอกผลอื่นตามที่สํานักงานกําหนด ซ่ึงมีกําหนด
ชําระคืนเมื่อทวงถามหรือจะครบกําหนดชําระคืน
หรือมีอายุสัญญาไมเกิน 397 วัน นับแตวันท่ี
ลงทุนในทรัพยสินหรือเขาทําสัญญานั้น และมี
portfolio duration ในขณะใดๆ ไมเกิน 92 วัน
3 กองทุนรวมพันธบัตรรัฐบาล มีสถานะการลงทุน (net exposure)
ในพันธบัตรรัฐบาลเปนหลัก โดยเฉลี่ย
รอบปบัญชีไมนอยกวารอยละ 80 ของ NAV
4 กองทุนรวมตราสารหน้ี มีสถานะการลงทุน (net exposure) ในเงินฝาก
หรือตราสารเทียบเทาเงินฝากหรือตราสารหน้ี
ท่ัวไปในขณะใดๆ ไมนอยกวารอยละ 80 ของ
NAV
- กรณีกองทุนรวมตราสารหน้ีที่มีสถานะ
การลงทุน (net exposure) ในตราสาร
non-investment grade/unrated ไมเกิน
รอยละ 20 ของ NAV จะแสดงระดับ
ความเสี่ยงของกองทุนท่ี 4
- กรณีกองทุนรวมตราสารหน้ีท่ีมีสถานะ
การลงทุน (net exposure) ในตราสาร
non-investment grade/unrated เกินกวา
รอยละ 20 ของ NAV แตนอยกวารอยละ 80
ของ NAV จะแสดงระดับความเส่ียงของ
กองทุนท่ี 5
- กรณีกองทุนรวมตราสารหนี้ที่มีสถานะ
การลงทุน (net exposure) ในตราสาร
non-investment grade/unrated โดยเฉลี่ย
รอบปบัญชีไมนอยกวารอยละ 80 ของ NAV
จะแสดงระดับความเสี่ยงของกองทุนที่ 6
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 391
อัตราผลตอบแทนและความเส่ียงจากการลงทุนในกองทุนรวม
ตารางท่ี 10-1 ระดับความเส่ียงของการลงทุนในกองทุนประเภทตางๆ (ตอ)
Risk Profile ระดับ ประเภท ประเภทหลักทรัพยที่ลงทุนเปนหลัก
ความเสี่ยง
ความเสี่ยง 4 กองทุนรวมตราสารหน้ี (ตอ) - กรณีกองทุนรวมตราสารหนี้ท่ีมีลักษณะพิเศษ
ปานกลาง เปนกองทุนรวมฟดเดอร (Feeder Fund)
คอนขางต่ํา ท่ีกองทุนหลัก (master fund) สามารถ
ลงทุนประเภททรัพยสินอื่นที่มิใชทรัพยสิน
(ตอ) ท่ีกองทุนรวมตราสารหน้ีลงทุนได จะแสดง
ระดับความเสี่ยงของกองทุนที่ 4–5
เส่ียงปานกลาง 5 กองทุนรวมผสม มีสถานะการลงทุน (net exposure) ไดท้ัง
คอนขางสูง ในตราสารทุน ตราสารหน้ี หรือทรัพยสิน
ทางเลือก ท้ังน้ี กรณีกองทุนรวมผสมแบบ
ไมกําหนดสัดสวนการลงทุนในตราสารทุน
จะแสดงระดับความเสี่ยงของกองทุนรวม
ตามนโยบายท่ีบริษัทจัดการจะไปลงทุนจริง
เชน กองทุนรวมจะเนนลงทุนในตราสารทุน
เปนสวนใหญ จะแสดงระดับความเสี่ยงเบไป
ทางกองทุนรวมตราสารทุน
เส่ียงสูง 6 กองทุนรวมตราสารทุน มีสถานะการลงทุน (net exposure)
ในตราสารทุนเปนหลักโดยเฉล่ียรอบปบัญชี
ไมนอยกวารอยละ 80 ของ NAV
7 กองทุนรวมหมวดอุตสาหกรรม มี net exposure มุงลงทุนโดยเฉพาะเจาะจง
ในตราสารทุนเพียงบางหมวดอุตสาหกรรม
โดยเฉลี่ยรอบระยะเวลาบัญชีไมนอยกวา
รอยละ 80 ของ NAV
เส่ียงสูงมาก 8 กองทุนรวมที่มีการลงทุนใน มีสถานะการลงทุน (net exposure)
ทรัพยสินทางเลือก ในทรัพยสินทางเลือก เชน REITs/
infrastructure fund/property fund/
ดัชนีสินคาโภคภัณฑ ทองคํา นํ้ามันดิบ
เปนตน โดยเฉล่ียรอบระยะเวลาบัญชี
ไมนอยกวารอยละ 80 ของ NAV
เส่ียงสูงมาก 8+ กองทุนรวมท่ีมีความเส่ียงจาก กองทุนที่มีการลงทุนในตราสารอนุพันธ
อยางมี การลงทุนอยางมีนัยสําคัญ (derivatives) การกูยืม/repo เพื่อการลงทุน
นัยสําคัญ และธุรกรรม short selling อยางมีนัยสําคัญ
392 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
10.2.2 ความเส่ียงจากการผิดนัดชําระหน้ีของผูออกตราสาร (credit risk)
เปนความเสี่ยงท่ีพิจารณาจากอันดับความนาเชื่อถือของตราสารท่ีลงทุน (credit rating) ซึ่งเปน
ขอมูลบอกระดับความสามารถในการชําระหนี้ โดยพิจารณาจากผลการดําเนินงานที่ผานมาและฐานะการเงิน
ของผูออกตราสาร credit rating ของหุนกูมีความหมาย โดยยอ ดังตอไปนี้
ตารางท่ี 10-2 การจัดอับดับเครดิตของสถาบันจัดอันดับความนาเช่ือถือในประเทศ
ระดับเครดิต คําอธิบายสัญลักษณเครดิต TRIS Fitch (Thailand)
long-term long-term short-term
อันดับเครดิตท่ีสูงท่ีสุด มีความเสี่ยงที่จะไมสามารถชําระหนี้ AAA AAA (tha)
ไดตามกําหนดอยูในระดับตํ่าสุด
ระดับที่ อันดับเครดิตรองลงมา มีความเสี่ยงที่จะไมสามารถชําระหน้ี AA+ AA+ (tha) F1+
สามารถ ไดตามกําหนดอยูในระดับต่ํามาก AA AA (tha)
ลงทุนได AA– AA– (tha) F1
มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถชําระหน้ีไดตามกําหนด A+ A+ (tha) F2
อยูในระดับตํ่า A A (tha) F3
A– A– (tha)
มีความเส่ียงและความสามารถในการชําระหนี้ไดตามกําหนด BBB+ BBB+ (tha)
อยูในระดับปานกลาง BBB BBB (tha)
BBB– BBB– (tha)
มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถชําระหนี้ไดตามกําหนด BB+ BB+ (tha)
อยูในระดับสูง BB BB (tha)
BB– BB– (tha)
B+ B+ (tha) B
B B (tha)
ระดับ มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถชําระหนี้ไดตามกําหนด B– B– (tha)
เก็งกําไร อยูในระดับสูงมาก
C CCC (tha)
มีความเสี่ยงในการผิดนัดชําระหนี้สูงท่ีสุด CC (tha) C
C (tha)
เปนระดับที่อยูในสภาวะผิดนัดชําระหน้ี D D (tha) D
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 393
อัตราผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
ตารางที่ 10-3 การจัดอับดับเครดิตของสถาบันจัดอันดับความนาเช่ือถือระหวางประเทศ
ระดับ Moody’s S&P Fitch
เครดิต
คําอธิบายสัญลักษณเครดิต long- short- long- short- long- short-
term term term term term term
อันดับเครดิตท่ีสูงที่สุด มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถ AAA AAA AAA
ชําระหนี้ไดตามกําหนดอยูในระดับตํ่าสุด
อันดับเครดิตรองลงมา มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถ Aa1 AA+ A-1+ AA+ F1+
ชําระหนี้ไดตามกําหนดอยูในระดับตํ่ามาก
Aa2 P-1 AA AA
มีความเสี่ยงที่จะไมสามารถชําระหน้ีไดตามกําหนด
ระดับท่ี อยูในระดับต่ํา Aa3 AA– AA–
สามารถ
ลงทุนได A1 A+ A-1 A+ F1
A2 A A
A3 P-2 A– A-2 A– F2
Baa1 BBB+ BBB+
มีความเสี่ยงและความสามารถในการชําระหน้ี
ไดตามกําหนดอยูในระดับปานกลาง Baa2 P-3 BBB A-3 BBB F3
Baa3 BBB– BBB–
มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถชําระหนี้ไดตามกําหนด Ba1 BB+ BB+
อยูในระดับสูง Ba2
Ba3 BB BB
มีความเสี่ยงท่ีจะไมสามารถชําระหนี้ไดตามกําหนด B1
อยูในระดับสูงมาก B2 BB– B BB– B
B3 B+ B+
BB
B– B–
ระดับ Caa1 Not CCC+ CCC+
เก็งกําไร Caa2 Prime CCC CCC
มีความเส่ียงในการผิดนัดชําระหน้ีสูงท่ีสุด Caa3 CCC– C CCC– C
Ca CC CC
C C
C RD DDD
เปนระดับท่ีอยูในสภาวะผิดนัดชําระหน้ี / SD D DD D
/ DD
394 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
10.2.3 ความเส่ียงจากความผันผวนของมูลคาหนวยลงทุน (market risk)
เปน ความเสย่ี งทม่ี ลู คา หนว ยลงทนุ จะปรบั ตวั ลดลงจากราคาลงทนุ ตราสารใดทมี่ กี ารซอื้ ขายแลกเปลย่ี น
กันดวยเงินลวนแลวแตมีความเสี่ยงดานราคาท้ังส้ิน ไมวาจะเปนหุน พันธบัตร หุนกู หุนกูแปลงสภาพ
อสังหาริมทรัพย สินคาโภคภัณฑ เปนตน อยางไรก็ตาม ระดับความเส่ียงดานราคาของกองทุนรวมแตละ
ประเภทจะมีความแตกตางกันตามความผันผวนของราคาทรัพยสินที่กองทุนรวมเหลาน้ันลงทุน เชน
กองทุนรวมสินคาโภคภัณฑมีความเสี่ยงทางดานราคามากกวากองทุนรวมหุน เปนตน
ทั้งนี้ ปจจัยท่ีมีผลกระทบตอความเสี่ยงดานราคาของกองทุนน้ัน มีความแตกตางกันไปตาม
ประเภทของทรัพยสินท่ีลงทุน ดังนี้
1. กรณีกองทุนรวมตราสารหนี้ เกิดจากการเปล่ียนแปลงของอัตราดอกเบี้ยซึ่งข้ึนกับปจจัยภายนอก
เชน สภาวะเศรษฐกิจการลงทุน ปจจัยทางการเมืองทั้งในและตางประเทศ เปนตน โดยราคา
ตราสารหน้ีจะเปลี่ยนแปลงในทิศทางตรงขามกับการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ย เชน
หากอัตราดอกเบี้ยในตลาดเงินมีแนวโนมปรับตัวสูงข้ึน อัตราดอกเบ้ียของตราสารหนี้ที่ออกใหม
ก็จะสูงข้ึนดวย ดังน้ัน ราคาตราสารหนี้ท่ีออกมากอนหนาจะมีการซื้อขายในระดับราคาท่ีต่ําลง
โดยกองทุนรวมท่ีมีอายุเฉลี่ยของทรัพยสินท่ีลงทุน (portfolio duration) สูงจะมีโอกาสเผชิญกับ
การเปล่ียนแปลงของราคามากกวากองทุนรวมท่ีมี portfolio duration ตํ่ากวา รวมท้ังกองทุนรวม
ตราสารหนจี้ ะมคี วามเสย่ี งจากปจ จยั เฉพาะของตราสารหนที้ ลี่ งทนุ ดว ย โดยถา เกดิ ความเปลยี่ นแปลง
ดานลบของอันดับความนาเช่ือถือของตราสารหน้ีท่ีกองทุนลงทุนจะสงผลทําใหมูลคาหนวยลงทุน
กองทุนรวมตราสารหนี้ลดลงดวยเชนกัน
2. กรณีกองทุนรวมตราสารทุน หมายถึง ความเส่ียงท่ีมูลคาของหลักทรัพยที่กองทุนรวมลงทุน
จะเปลี่ยนแปลงเพ่ิมข้ึนหรือลดลงจากปจจัยภายในของบริษัทท่ีกองทุนรวมลงทุน เชน แนวโนม
ผลประกอบการของบริษัท และปจจัยภายนอก เชน สภาวะเศรษฐกิจการลงทุน ปจจัยทาง
การเมืองทั้งในและตางประเทศ เปนตน
ความเสี่ยงจากความผันผวนของมูลคาหนวยลงทุน พิจารณาไดจากคา standard deviation (SD)
ของกองทุนรวม หากกองทุนรวมมีคา SD สูง แสดงวากองทุนรวมมีความผันผวนจากการเปลี่ยนแปลงของ
ราคาหลักทรัพยสูง
10.2.4 ความเส่ียงจากการกระจุกตัวของหลักทรัพย/ประเภทหลักทรัพย (concentration risk)
เปนความเสี่ยงท่ีเกิดจากกรณีท่ีกองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนใกลเคียงกันแตมีการกระจาย
การลงทุนในหลักทรัพยหรือประเภทของหลักทรัพยที่มีจํานวนแตกตางกัน โดยกองทุนท่ีมีการลงทุนใน
หลักทรัพยหรือประเภทของหลักทรัพยท่ีมีนํ้าหนักการลงทุนมาก จะมีความผันผวนของมูลคาทรัพยสินสุทธิ
ตอหนวยมากกวากองทุนท่ีมีการลงทุนในหลักทรัพยหรือประเภทของหลักทรัพยที่มีน้ําหนักการลงทุนนอยกวา
เนื่องจากกรณีท่ีเกิดความผันผวนของราคาหลักทรัพยตัวใดตัวหนึ่งท่ีกองทุนลงทุนน้ําหนักมาก กองทุนท่ีมี
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 395
อัตราผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
การกระจายการลงทุนในหลักทรัพยหรือประเภทของหลักทรัพยท่ีมีจํานวนมากกวาทําใหนํ้าหนักในการลงทุน
ตอหลักทรัพยน้ันนอยกวา ยอมไดรับผลกระทบจากความผันผวนของราคาหลักทรัพยตัวใดตัวหนึ่งตอ
มูลคาทรัพยสินสุทธิตอหนวยนอยกวา เชน กองทุนรวมสินคาโภคภัณฑท่ีลงทุนในน้ํามันดิบเพียง
หลักทรัพยเดียว ยอมมีความผันผวนมากกวากองทุนรวมสินคาโภคภัณฑท่ีกระจายการลงทุนไปในทองคํา
นํ้ามัน เหล็ก หากเกิดปจจัยลบกระทบตอราคาน้ํามัน เปนตน อยางไรก็ตาม ในกรณีที่หลักทรัพยตัวหนึ่ง
ของกองทุนรวมท่ีมีน้ําหนักการลงทุนมากมีผลการดําเนินงานที่ดีกวาหลักทรัพยตัวอ่ืนในภาพรวม ก็จะสงผล
ใหผลการดําเนินงานของกองทุนท่ีมีการลงทุนในหลักทรัพยน้ันยอมโดดเดนกวากองทุนที่มีการลงทุนใน
หลักทรัพยดังกลาวแตมีนํ้าหนักการลงทุนนอยกวาโดยเปรียบเทียบ
10.2.5 ความเสี่ยงจากสภาพคลองของกองทุน (liquidity risk)
กองทนุ รวมสว นใหญส ามารถซอื้ ขายไดท กุ วนั ทาํ การและไมจ าํ กดั จาํ นวนเงนิ แตต อ งไมเ กนิ ทนุ จดทะเบยี น
ของกองทุน ดังนั้น ความเส่ียงดานสภาพคลองของกองทุนในที่น้ีไมไดหมายถึงความเสี่ยงที่ผูถือหนวยลงทุน
จะไมสามารถซ้ือหรือขายคืนหนวยลงทุนได แตหมายถึงความเส่ียงที่ปริมาณการซ้ือขายของหลักทรัพยท่ี
กองทุนรวมไปลงทุนจะมีปริมาณไมเพียงพอตอการซื้อขายของกองทุนเม่ือมีการซ้ือหรือไถถอนหนวยลงทุน
เนื่องจากหลักทรัพยบางตัวมีปริมาณการซื้อขายตํ่า เมื่อมีผูไถถอนหนวยลงทุนจํานวนมาก กองทุนก็จะ
ดําเนินการขายหลักทรัพยท่ีถือครองอยูในจํานวนท่ีมาก หากจํานวนหลักทรัพยท่ีกองทุนขายมีมากกวา
ปริมาณการซ้ือขายโดยปกติของหลักทรัพยดังกลาว จะสงผลใหราคาของหลักทรัพยดังกลาวปรับตัวลดลง
อยางรวดเร็ว ทําใหกองทุนขายหลักทรัพยน้ันไดในราคาที่ต่ํากวาท่ีควรจะเปนและกระทบกับการตีมูลคาตลาด
ของหลักทรัพยที่กองทุนถือครองอยูนั้น เชน กองทุนท่ีมีนโยบายการลงทุนในหุนขนาดเล็กยอมมีความเส่ียง
สภาพคลองมากกวากองทุนที่มีนโยบายการลงทุนในหุนขนาดใหญ หรือกองทุนท่ีมีนโยบายการลงทุน
ในตราสารหน้ีระยะส้ันยอมมีความเส่ียงสภาพคลองนอยกวากองทุนท่ีมีนโยบายการลงทุนในตราสารหนี้
ระยะยาว เปนตน
10.2.6 ความเสี่ยงจากการลงทุนตอ (reinvestment risk)
การลงทุนในกองทุนบางประเภทจะมีความเสี่ยงดานการลงทุนตอ เชน กองทุนตราสารหนี้ท่ีมี
กําหนดอายุของกองทุน หรือกองทุนท่ีกําหนดเปาหมายการลงทุนท่ีเม่ือครบตามเงื่อนไขก็จะปดกองทุน
เปนตน กลาวคือเมื่อกองทุนดังกลาวครบกําหนดอายุของกองทุน หรือเปนไปตามเปาหมายของกองทุน
กองทุนดังกลาวจะคืนเงินลงทุนพรอมกําไรใหกับผูถือหนวยลงทุน อยางไรก็ดี ในบางขณะผูลงทุนอาจ
ไมสามารถหาทางเลือกการลงทุนอื่นที่ดีกวาเพ่ือทดแทนกองทุนท่ีครบกําหนดหรือเปนไปตามเปาหมาย
นั้นได ทําใหผูลงทุนอาจตองยอมรับผลตอบแทนที่ตํ่าลง หรืออาจเสียโอกาสในการลงทุนอยางตอเน่ือง
396 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
10.2.7 ความเส่ียงจากอัตราแลกเปล่ียน (exchange rate risk)
หมายถึง การเปลี่ยนแปลงของอัตราแลกเปล่ียนมีผลกระทบตอมูลคาของหนวยลงทุน เชน
กองทุนรวมท่ีลงทุนดวยสกุลเงินดอลลารในชวงท่ีเงินบาทออน แตขายทํากําไรในชวงที่เงินบาทแข็ง
กองทุนรวมจะไดเงินบาทกลับมานอยลง ในทางกลับกันหากกองทุนรวมลงทุนในชวงที่เงินบาทแข็งและ
ขายทํากําไรในชวงที่เงินบาทออนก็อาจไดผลตอบแทนมากข้ึนกวาเดิมดวยเชนกัน ดังนั้น การปองกัน
ความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนจึงเปนเครื่องมือสําคัญในการบริหารความเสี่ยงจากดังกลาว ซ่ึงทําได
ดังตอไปนี้
■ ปองกันความเสี่ยงทั้งหมดหรือเกือบทั้งหมด: ผูลงทุนไมมีความเส่ียงจากอัตราแลกเปล่ียน
■ ปองกันความเส่ียงบางสวน (โดยตองระบุสัดสวนการปองกันความเสี่ยงไวอยางชัดเจน): ผูลงทุน
อาจมีความเส่ียงจากอัตราแลกเปล่ียน
■ อาจปองกันความเสี่ยงตามดุลยพินิจของผูจัดการกองทุนรวม: ผูลงทุนอาจมีความเสี่ยงจากอัตรา
แลกเปล่ียน เน่ืองจากการปองกันความเสี่ยงข้ึนอยูกับดุลยพินิจของผูจัดการกองทุนรวมในการ
พิจารณาวาจะปองกันความเสี่ยงหรือไม
■ ไมปองกันความเสี่ยงเลย: ผูลงทุนมีความเส่ียงจากอัตราแลกเปล่ียน
10.2.8 ความเสี่ยงจากการบริหารกองทุนของผูจัดการกองทุน (fund manager risk)
แมวากองทุนท่ีมีนโยบายการบริหารเชิงรุก (active management) มีวัตถุประสงคท่ีจะสราง
ผลตอบแทนใหสูงกวาเกณฑอางอิงมาตรฐานหรือคาเฉลี่ยของกองทุนในตลาดจากการใชความสามารถของ
ผูจัดการกองทุน ในขณะเดียวกันกองทุนก็มีความเสี่ยงจากการบริหารของผูจัดการกองทุน ซ่ึงอาจมีมุมมอง
ท่ีไมสอดคลองกับการลงทุนในขณะน้ัน หรือมีการตัดสินใจลงทุนที่ผิดพลาด และอาจทําใหผลตอบแทนของ
กองทุนต่ํากวาเกณฑอางอิงมาตรฐานหรือคาเฉลี่ยของกองทุนได เม่ือเปรียบเทียบกับกองทุนท่ีมีนโยบาย
การบริหารเชิงรับ (passive management) ซ่ึงมุงเนนใหผลตอบแทนใกลเคียงกับเกณฑมาตรฐาน ผูลงทุน
จึงควรศึกษาปรัชญาการลงทุน นโยบายการลงทุน ความนาเช่ือถือของ บลจ. ผลการดําเนินงานยอนหลัง
รวมถึงมุมมองของผูจัดการกองทุน กอนตัดสินใจลงทุนในกองทุน
10.3 การวัดผลการดําเนินงานของกองทุน
เน่ืองจากการลงทุนผานกองทุนถือเปนวิธีการลงทุนท่ีมีการจางผูเชี่ยวชาญมาทําหนาท่ีในการ
บริหารจัดการเงินลงทุน ดังน้ัน ผูลงทุนจึงควรมีขอมูลในการพิจารณาเพ่ือใหสามารถประเมินความสามารถ
ของผูจัดการกองทุนหรือผลตอบแทนจากการลงทุน หรือผลการดําเนินงานของกองทุนรวมน่ันเอง โดย
ผลตอบแทนจากการลงทุนจะเปนขอมูลท่ีบงช้ีวาการลงทุนผานกองทุนนั้นคุมคากับภาระคาใชจายท่ีเกิดข้ึน
หรือไม นอกจากน้ีผูลงทุนก็สามารถใชผลการดําเนินงานของกองทุนตางๆ มาพิจารณาเปรียบเทียบกับ
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 397
อัตราผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
การลงทุนในรูปแบบอ่ืนๆ เพื่อใชประกอบการตัดสินใจลงทุน ในสวนของผูจัดการกองทุนก็เชนกัน การวัดผล
การดําเนินงานเปรียบเทียบเสมือนกระจกที่บอกใหผูจัดการกองทุนทราบถึงผลจากการตัดสินใจลงทุนวา
ดีหรือไม เพื่อที่จะกําหนดกลยุทธในการลงทุนใหเหมาะสมตอไปในอนาคต ซ่ึงในตางประเทศมี CFA Institute
(Chartered Financial Analyst Institute) เปนผูกําหนดมาตรฐานการวัดผลการดําเนินงาน และขณะน้ี
มีการผลักดันใหมีการกําหนดมาตรฐานในระดับโลกที่เรียกวา Global Investment Performance Standards
(GIPS) เพื่อใหผูลงทุนทั่วโลกมีมาตรฐานที่เปนกลางสามารถนํามาใชในการวัดผลการดําเนินงานของกองทุน
ตางๆ ได สวนในประเทศไทยมีสมาคมบริษัทจัดการลงทุน หรือ Association of Investment Management
Companies (AIMC) เปนผูกําหนดมาตรฐานในการวัดผลการดําเนินงานของกองทุนรวม เพื่อใหมีมาตรฐาน
ในการวัดผลการดําเนินงานท่ีเปนธรรมตอผูลงทุนและ บลจ. และเพื่อใหสามารถนําผลการดําเนินงานของ
กองทุนมาเปรียบเทียบกันได ซ่ึงมีรายละเอียดดังนี้
10.3.1 เกณฑอางอิงมาตรฐาน (benchmark)
การวัดผลการดําเนินงานของกองทุนโดยพิจารณาจากตัวเลขผลตอบแทนรวมเพียงอยางเดียวอาจ
ไมเหมาะสม เนื่องจากสภาวะการลงทุนในแตละชวงเวลาอาจมีความแตกตางกันอยางมาก ท้ังสภาวะเศรษฐกิจ
ตลาดการเงิน ตลาดทุน เปนตน กองทุนท่ีเนนลงทุนในทรัพยสินท่ีมีความเสี่ยงสูงอาจมีผลตอบแทนแตละป
ที่แตกตางกันมาก เชน ผลตอบแทนของกองทุนหุนที่รอยละ 10 ในปนี้อาจไมสามารถเรียกไดวา “สูง” หาก
ผลตอบแทนของหุนในตลาดโดยรวมในปเดียวกันอยูที่รอยละ 15 ในบางปผลตอบแทนกองทุนหุนรอยละ 2
อาจเรียกไดวา “สูง” หากเปนปท่ีผลตอบแทนโดยรวมของตลาดหุนติดลบ เปนตน ดังนั้นการวัดผลการ
ดําเนินงานของกองทุนควรเปรียบเทียบกับเกณฑอางอิงมาตรฐานในชวงเวลาเดียวกัน
กองทุนรวมตองมีการระบุเกณฑอางอิงมาตรฐานที่เหมาะสมในหนังสือช้ีชวนเสนอขายกองทุนรวม
เชน กองทุนรวมตราสารทุนท่ีลงทุนในหุนไทย เกณฑอางอิงมาตรฐานท่ีเหมาะสม คือ ดัชนีผลตอบแทนรวม
ของตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย (SET Total Return Index) กองทุนรวมตราสารหนี้ไทยท่ีลงทุนใน
พันธบัตรรัฐบาลไทย เกณฑอางอิงมาตรฐานที่เหมาะสม คือ ดัชนีผลตอบแทนรวมของพันธบัตรรัฐบาลไทย
(ThaiBMA Government Bone Total Return Index) เปนตน
ท้ังนี้ การเปรียบเทียบผลการดําเนินงานของกองทุนกับเกณฑอางอิงมาตรฐานใหเปรียบเทียบใน
ระยะเวลาเดียวกัน เชน เปนอัตราผลตอบแทนนับตั้งแตตนป หรือ เปนอัตราผลตอบแทนยอนหลัง 3 เดือน
6 เดือน หรือ 12 เดือน หรือ อาจจะวัดเปนผลตอบแทนในแตละไตรมาส หรือแตละป เปนตน
วิธีการคํานวณ Benchmark
Benchmark ดังกลาวขางตนจะถูกคํานวณและประกาศโดยตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย สมาคม
ตลาดตราสารหน้ีไทย และธนาคารแหงประเทศไทย ซ่ึงสามารถเก็บขอมูลไดผานทางเว็บไซตของสถาบัน
ดังกลาว
398 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
10.3.2 การวัดผลการดําเนินงานโดยเปรียบเทียบกับกองทุนประเภทเดียวกัน (peer performance)
วิธีการเปรียบเทียบผลการดําเนินงานที่งายและตรงไปตรงมาท่ีสุดวิธีหนึ่ง คือการเปรียบเทียบอัตรา
ผลตอบแทนรวมของของกองทุนท่ีมีนโยบายการลงทุนใกลเคียงกันในชวงเวลาเดียวกัน เชน เปรียบเทียบ
อัตราผลตอบแทนรวม 3 ปยอนหลังของกองทุนตราสารหนี้กับคาเฉลี่ยอัตราผลตอบแทนรวมของกองทุน
ตราสารหนี้ในตลาด เปนตน อยางไรก็ดี การเปรียบเทียบเพียงอัตราผลตอบแทนรวมอาจเปนการมอง
ภาพดานเดียว และไมไดสะทอนมุมมองดานความเสี่ยงที่ผูลงทุนตองแบกรับเมื่อลงทุนในกองทุนรวมนั้น
เน่ืองจากตามหลักการลงทุนแลวการลงทุนที่มีความเสี่ยงสูงจะใหผลตอบแทนที่คาดหวังสูง และการลงทุน
ท่ีมีความเสี่ยงตํ่าจะใหผลตอบแทนที่คาดหวังตํ่า กลาวคือ ผลตอบแทนและความเส่ียงจะแปรผันไปในทิศทาง
เดียวกัน เพื่อใหการประเมินผลการดําเนินงานของกองทุนเปนไปอยางยุติธรรมและเหมาะสม จึงควรมีการ
นําเอาความเสี่ยงในการลงทุนของกองทุนมาพิจารณาประกอบดวย
สมาคมบริษัทจัดการลงทุน ไดทําการเผยแพรรายงานการจัดประเภทกองทุนรวมและรายงานขอมูล
การเปรียบเทียบผลการดําเนินงานแบบเปอรเซ็นไทล (peer group fund performance) เพื่อใหผูลงทุน
สามารถเปรียบเทียบผลการดําเนินงานในแตละชวงเวลากับกองทุนประเภทเดียวกันในระดับเปอรเซ็นไทล
(percentiles) ตางๆ โดยแบงออกเปน 5th, 25th, 50th, 75th และ 95th Percentile นอกจากผลตอบแทน
ของกองทุนแลว ความเสี่ยงหรือคาเบี่ยงเบนมาตฐานของกองทุนรวมจะถูกแสดงโดยการแบงตามระดับ
เปอรเซ็นไทลตางๆ เชนเดียวกัน ซ่ึงผูลงทุนสามารถเปรียบเทียบผลการดําเนินงานของกองทุนรวมกับ
กองทุนรวมอื่นๆ ที่จัดอยูในกลุมประเภทกองทุนรวมประเภทเดียวกัน โดยขอมูลผลการดําเนินงานของ
กองทุนรวม รวมทั้งผลการดําเนินงานแบบเปอรเซ็นไทลของกลุมกองทุนรวมประเภทเดียวกันจะแสดงอยูใน
หนังสือช้ีชวนสวนสรุปขอมูลสําคัญ
มาตรวัดผลการดําเนินงาน
มาตรวัดท่ีใชวัดผลการดําเนินงานและความเส่ียงของกองทุนรวมท่ีนิยมใชกันท่ัวโลก ไดแก Sharpe’s
Ratio, Tracking Error และ Information Ratio ซึ่งมีรายละเอียดดังนี้
มาตรวัด Sharpe’s Ratio
มาตรวัดตามตัวแบบของ Sharpe (Sharpe Measure) เปนมาตรวัดที่ใชประเมินผลการดําเนินงาน
ของกองทุน โดยเปรียบเทียบอัตราผลตอบแทนของกองทุนท่ีปรับดวยคาความเสี่ยงของพอรตการลงทุน
(risk - adjusted return) กับอัตราผลตอบแทนของตลาดท่ีปรับดวยคาความเส่ียงของตลาด โดยความเสี่ยง
ที่ใชตามแนวคิดน้ีไดแก สวนเบ่ียงเบนมาตรฐานของอัตราผลตอบแทน (standard deviation of return)
ซ่ึงเปนมาตรวัดความเสี่ยงรวม (total risk) ของกลุมหลักทรัพย ท้ังนี้ การท่ีผูลงทุนยอมรับความเส่ียงดังกลาว
ผูลงทุนยอมคาดหวังถึงผลตอบแทนสวนที่เพิ่มจากอัตราผลตอบแทนท่ีปราศจากความเสี่ยงหรืออัตรา
ผลตอบแทนสวนเกิน เปนการชดเชยความเสี่ยงที่เพิ่มข้ึน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 399
อัตราผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
มาตรวัดตามตัวแบบของ Sharpe อาจเรียกวา “Reward-to-Variability Ratio” หรือเปนคาอัตรา
ผลตอบแทนสวนเกิน (จากอัตราผลตอบแทนปราศจากความเส่ียง) ตอ 1 หนวยของความเสี่ยงรวม
ซ่ึงแนวทางการประเมินโดยใชมาตรวัดตามตัวแบบของ Sharpe เปนดังน้ี
1) คํานวณคามาตรวัดตามตัวแบบของ Sharpe
Sp = Rp – Rf
σp
โดยท่ี
Sp = ผลตอบแทนสวนเกินของกองทุนรวมท่ีปรับดวยคาความเสี่ยง
Rp = ผลตอบแทนของกองทุนรวมที่ตองการวัดผล
Rf = ผลตอบแทนของการลงทุนท่ีปราศจากความเสี่ยง (ซึ่งในปจจุบัน คือ อัตราผลตอบแทนของต๋ัวเงินคลัง
อายุ 91 วัน)
σp = สวนเบี่ยงเบนมาตรฐานที่คํานวณตามอัตราการแกวงตัวของผลตอบแทนท่ีเบ่ียงเบนไปจากผลตอบแทน
เฉล่ีย หรือ ความเสี่ยงของกองทุนรวม
2) เปรียบเทียบกับเกณฑอางอิงท่ีต้ังไว ไดแก อัตราผลตอบแทนสวนเกินของตลาดที่ปรับดวยคา
ความเส่ียง
Sm = Rm – Rf
σm
โดยท่ี
Sm = ผลตอบแทนสวนเกินของตลาดที่ปรับดวยคาความเส่ียง
Rm = ผลตอบแทนของตลาด หรือผลตอบแทนของ Benchmark ท่ีนํามาใช
Rf = ผลตอบแทนของการลงทุนที่ปราศจากความเสี่ยง (ซ่ึงในปจจุบัน คือ อัตราผลตอบแทนของตั๋วเงินคลัง
อายุ 91 วัน)
σm = สวนเบี่ยงเบนมาตรฐานของตลาด หรือกลุมหลักทรัพยท่ีเปน Benchmark
คา Sharpe’s Ratio ย่ิงมากถือวาผูจัดการกองทุนสามารถทําผลตอบแทนสวนเพิ่มไดมากตอ 1 หนวย
ความเส่ียง
■ หากคา Sp มากกวา Sm แสดงถึงกองทุนมีผลการดําเนินงานท่ีปรับดวยความเส่ียงสูงกวาตลาด
■ หากคา Sp นอยกวา Sm แสดงถึงกองทุนมีผลการดําเนินงานที่ปรับดวยความเส่ียงตํ่ากวาตลาด
400 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ตัวอยางท่ี 10-4
หากกองทุนรวม ABC มีผลตอบแทนเทากับรอยละ 15 และกองทุนรวม DEF มีผลตอบแทนเทากับ
รอยละ 10 และใหกองทุนรวม ABC มีคาสวนเบ่ียงเบนมาตรฐานเทากับรอยละ 20 สวนกองทุนรวม DEF
มีสวนเบ่ียงเบนมาตรฐานเทากับรอยละ 10 สมมติวาอัตราผลตอบแทนของตั๋วเงินคลังอายุ 91 วันเทากับ
รอยละ 1.5
■ คา Sharpe’s Ratio ของกองทุนรวม ABC = (15% – 1.5%) / 20% = 0.675
■ คา Sharpe’s Ratio ของกองทุนรวม DEF = (10% – 1.5%) / 10% = 0.850
ดงั นน้ั หากผลู งทนุ พจิ ารณาผลการดาํ เนนิ งานของกองทนุ จากผลตอบแทนเพยี งอยา งเดยี ว กองทนุ รวม
ABC จะมีผลตอบแทนดีกวา แตหากพิจารณาจากคา Sharpe’s Ratio ซ่ึงนําคาความเส่ียงมาพิจารณา
ประกอบดวย จะพบวากองทุนรวม DEF มีผลการดําเนินงานดีกวา เพราะตอ 1 หนวยความเส่ียง กองทุนรวม
DEF ใหผลตอบแทนสูงกวากองทุนรวม ABC ในระดับความเส่ียงท่ีเทากันที่ 1 หนวย
มาตรวัด Tracking Error (TE)
เปนมาตรวัดที่เปรียบเทียบวาผลการดําเนินงานของกองทุนมีความเบี่ยงเบนจากผลการดําเนินงาน
ของ Benchmark เพียงใด คา T.E. คํานวณไดจากสวนเบ่ียงเบนมาตรฐานของผลตางระหวางผลการ
ดําเนินงานของกองทุนกับ Benchmark
T.E. = Σni=1 (Rpi – Rbi)2
√ n–1
โดยท่ี
T.E. = Tracking Error
Rpi = ผลตอบแทนของกองทุนรวม
Rbi = ผลตอบแทนของ Benchmark
n = จํานวนขอมูลท่ีใชวัดผลการดําเนินงาน
คา T.E. ท่ีต่ําแสดงวากองทุนมีผลการดําเนินงานท่ีเบี่ยงเบนออกจาก Benchmark นอย ในขณะท่ี
คา T.E. ที่สูงแสดงวากองทุนรวมมีผลการดําเนินงานท่ีเบ่ียงเบนออกจาก Benchmark มากในชวงเวลา
ท่ีทําการพิจารณา โดยทั่วไปกองทุนรวมที่มีนโยบายการบริหารเชิงรุกจะมีคา T.E. ที่มากกวากองทุนรวม
ที่มีนโยบายการบริหารเชิงรับ เนื่องจากนโยบายการบริหารเชิงรุกมุงหวังจะใหตอบแทนสูงกวา Benchmark
ในขณะท่ีนโยบายการบริหารเชิงรับ มุงหวังใหผลตอบแทนใกลเคียงกับ Benchmark อยางไรก็ดี คา T.E.
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 401
อัตราผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวม
ไมไดระบุวากองทุนรวมมีผลการดําเนินงานที่ดีกวาหรือแยกวา Benchmark ในชวงเวลาท่ีพิจารณาเพียงแต
ระบุความเบ่ียงเบนของผลการดําเนินงานของกองทุนกับ Benchmark เทาน้ัน
ตัวอยางเชน กองทุนรวมดัชนี SET50 ซ่ึงมีนโยบายการลงทุนเลียนแบบดัชนี SET50 (ลงทุนในหุน
ที่มีขนาดใหญท่ีสุด 50 ตัวแรก โดยใหน้ําหนักการลงทุนของหุนแตละตัว เทากับน้ําหนักของหุนตัวน้ันๆ ที่มี
อยูใน SET50 index) และใช SET50 index เปน Benchmark อาจกําหนดคา Tracking Error ไว
ไมเกิน 2% โดยการลงทุนในชวงแรก คา Tracking Error ของกองทุนรวมน้ีอาจมีคาใกลเคียง 0% แตเมื่อ
เวลาผานไป คา Tracking Error ของกองทุนรวมนี้จะคอยๆ เพ่ิมข้ึน โดยมีสาเหตุมาจากหลายปจจัย เชน
การถือครองเงินสดเพื่อรองรับการไถถอนหนวยลงทุนของผูถือหนวย การเปล่ียนแปลงของตราสารใน
Benchmark การปรับเศษของตราสารที่จะลงทุนใหเปนไปตามกฎระเบียบในการซ้ือขาย คาใชจายที่ถูก
หักออกจากผลการดําเนินงานของกองทุนรวม เปนตน ดังนั้น ผูจัดการกองทุนจะตองทําการปรับปรุงพอรต
การลงทุนอยางสม่ําเสมอ เพ่ือรักษาคา Tracking Error ใหอยูในระดับท่ีกําหนดและเปนไปตามหลักการ
บริหารกองทุนรวมดัชนี
มาตรวัด Information Ratio
Information Ratio (I.R.) เปนคาที่ใชวัดความสามารถของผูจัดการกองทุนในการหาผลตอบแทน
สวนเพิ่มจาก Benchmark (Alpha) โดยพิจารณาถึงความเสี่ยงท่ีกองทุนจะมีผลตอบแทนแตกตางจาก
Benchmark ควบคูกันไปดวย (tracking error) โดย Information Ratio (I.R.) สามารถคํานวณไดจาก
Information Ratio = Rp – Rb = Rp – Rb
T.E. Σni=1 (Rpi – Rbi)2
√ n–1
โดยที่
Rp = ผลตอบแทนของกองทุนรวม
Rb = ผลตอบแทนของ Benchmark
T.E. = Tracking Error
Rpi = ผลตอบแทนของกองทุนรวม
Rbi = ผลตอบแทนของ Benchmark
n = จํานวนขอมูลท่ีใชวัดผลการดําเนินงาน
กองทุนที่มีคา I.R. สูง แสดงใหเห็นวาผูจัดการกองทุนสามารถหาผลตอบแทนสวนเพ่ิมไดดีกวา
กองทุนท่ีมีคา I.R. ต่ํา เม่ือเปรียบเทียบบนความเสี่ยงที่จะเบ่ียงเบนออกจาก Benchmark ท่ีเทากัน
402 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ตัวอยางการใชคา Information Ratio ของกองทุนรวมตราสารทุน 2 กองทุน ซึ่งเปนกองทุนรวม
Active Management คือ กองทุนรวม AAA และกองทุนรวม XYZ ในชวง 1 ปท่ีผานมาของกองทุนรวม
AAA ใหอัตราผลตอบแทน 4.15% กองทุนรวม XYZ ใหอัตราผลตอบแทน 3.50% ขณะท่ีอัตราผลตอบแทน
ของ Benchmark มีอัตราผลตอบแทน 3.25% คา Tracking Error ของกองทุนรวม AAA เทากับ 12.25% และ
ของกองทุนรวม XYZ เทากับ 7.50% ซ่ึงสามารถคํานวณคา Information Ratio ของทั้งสองกองทุนรวมได
ดังน้ี
■ กองทุนรวม AAA = (4.15% – 3.25%) / 12.25% = 0.073
■ กองทุนรวม XYZ = (3.50% – 3.25%) / 7.50% = 0.033
ดังนั้น กองทุนรวมท่ีเปน Active Management ท่ีมีคา Information Ratio ย่ิงสูงย่ิงดี ซึ่งสะทอนถึง
ความสมํ่าเสมอของอัตราผลตอบแทนสวนเกินของกองทุนเม่ือเทียบกับ Benchmark ในกรณีนี้กองทุนรวม
AAA มีความนาสนใจกวากองทุนรวม XYZ
อยางไรก็ตาม เปนท่ีนาสังเกตวา Sharpe’s Ratio และ Information Ratio เปนการเปรียบเทียบ
ผลตอบแทนตอหนวยความเสี่ยงเหมือนกัน แตมิติในการพิจารณาของ Sharpe’s Ratio และ Information
Ratio นั้นแตกตางกัน กลาวคือ Sharpe’s Ratio มุงเนนการเปรียบเทียบผลตอบแทนที่สูงกวาผลตอบแทน
ที่ปราศจากความเสี่ยง Risk Free Rate โดยพิจารณาความผันผวนของกองทุน ในขณะท่ี Information
Ratio มุงเนนการเปรียบเทียบผลตอบแทนท่ีสูงกวา Benchmark โดยเปรียบเทียบกับการเบี่ยงเบนออกจาก
Benchmark หรืออาจกลาวอีกนัยไดวา Sharpe’s Ratio เปนมาตรวัดแบบสัมบูรณ (absolute scale) ในขณะ
ที่ Information Ratio เปนมาตรวัดแบบสัมพัทธ (relative scale) ซ่ึงการพิจารณาเปรียบเทียบกองทุน
ดวยมาตรวัดท้ังสองอาจใหผลลัพธที่แตกตางกันได ผูลงทุนจึงควรเลือกใชมาตรวัดท้ังสองใหเหมาะสมกับ
วัตถุประสงคของการเปรียบเทียบ
การจัดอันดับผลการดําเนินงานกองทุนรวมของ Morningstar
ในปจจุบันมีบริษัทที่ใหบริการดานการจัดอันดับกองทุนรวมหลายแหง ที่จะชวยอํานวยความสะดวก
ใหกับผูลงทุนในการเลือกลงทุนในกองทุนรวม บริษัทเหลานี้จะจัดทําเกณฑมาตรฐานท่ีใชวัดผลการดําเนินงาน
ของกองทุนรวมของตนเอง ซ่ึงเกณฑที่ใชวัดและการจัดประเภทของกองทุนรวมอาจมีความแตกตางกัน
อยางมีนัยสําคัญ
สําหรับในประเทศไทยบริษัทจัดอันดับกองทุนรวมที่เปนที่ยอมรับอยางกวางขวางแหงหน่ึง ไดแก
Morning Star Thailand ไดจัดอันดับกองทุนรวมโดยอาศัยผลตอบแทนที่ปรับดวยความเส่ียง (Morning Star
Risk Adjusted Return: MRAR) เปนเกณฑในการจัดอันดับกองทุนโดยใช Morning Star Rating ซ่ึงจะแบง
Rating เปน 5 ระดับ ไลเรียงมาตั้งแตระดับ 5 ดาว ซึ่งเปนอันดับสูงสุด ลงมาถึงระดับ 1 ดาว ซ่ึงเปนระดับ
ต่ําท่ีสุด และแบงการจัดอันดับเปน 3 ชวงระยะเวลา ไดแก 3 ป 5 ป และ 10 ป
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 403
อัตราผลตอบแทนและความเส่ียงจากการลงทุนในกองทุนรวม
การกระจายตัวของ Morning Star Rating จะมีลักษณะเปนระฆังควํ่าแบบสมมาตรดังตอไปน้ี
+ ++ +++ ++++ +++++
10% 22.5% 35% 22.5% 10%
อยางไรก็ดี อันดับกองทุนรวมที่จัดทําโดยบริษัทจัดอันดับกองทุนรวมทุกแหงลวนแตอางอิงผล
การดําเนินงานในอดีตเปนสําคัญ ซ่ึงผลการดําเนินงานของกองทุนรวมในอดีตไมอาจรับประกันผลการ
ดําเนินงานในอนาคตได และกองทุนรวมอาจมีการเปลี่ยนแปลงอยางมีนัยสําคัญในอนาคต เชน การ
เปล่ียนแปลงโครงสรางการบริหารกองทุนรวม การเปล่ียนแปลงปรัชญาการบริหารกองทุนรวม หรือ
การเปลี่ยนแปลงผูจัดการกองทุน เปนตน ผูลงทุนควรศึกษาขอมูลกองทุนรวมในดานอ่ืนๆ ประกอบไปดวย
ทั้งน้ี ผลการดําเนินงานท่ีเกิดข้ึนของกองทุนรวมเปนผลการดําเนินงานในอดีตเทานั้น ซึ่งอาจ
ไมสะทอนผลตอบแทนที่จะเกิดข้ึนในอนาคต
404 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
บทสรุป
การลงทุนในกองทุนรวม ผูลงทุนควรทําการสํารวจตนเองกอนวา ตองการผลตอบแทนที่คาดหวัง
มากนอยเพียงใด ยอมรับความเส่ียงหรือผลขาดทุนไดเทาไร และจึงเลือกกองทุนรวมท่ีสอดคลองกับ
ผลตอบแทนและความเสี่ยงท่ีตนเองตองการ โดยอาจใช Risk Spectrum ของสํานักงานคณะกรรมการ
ก.ล.ต. เปนแนวทางในการคัดเลือกประเภทของกองทุนรวมที่เหมาะสมกับผลตอบแทนและความเสี่ยงที่
ตองการ หลังจากนั้นควรเลือกวาจะลงทุนในกองทุนที่มีนโยบายการบริหารแบบเชิงรุก (active management)
หรือ นโยบายการบริหารแบบเชิงรับ (passive management) โดยพิจารณาถึงขอดีขอจํากัดท้ัง 2 แนวทาง
ควบคูกัน หากเลือกการบริหารแบบเชิงรุก ควรศึกษาปรัชญาการลงทุน รูปแบบการลงทุน คาธรรมเนียม
และเปรียบเทียบผลประกอบการยอนหลังในระยะยาว เชน 3 ป 5 ป หรือ 10 ป ในกองทุนรวมที่มีรูปแบบ
การบริหารใกลเคียงกัน โดยอาจพิจารณา Sharpe’s Ratio และ Information Ratio ควบคูกันไปดวย
หากเลือกกองทุนรวมท่ีมีนโยบายการบริหารแบบเชิงรับก็ควรเลือกกองทุนท่ีมีนโยบายบริหารการลงทุนใหมี
ผลตอบแทนสอดคลองกับดัชนีอางอิงที่ตองการ โดยพิจารณาคา Tracking Error และการคิดคาธรรมเนียม
ที่ต่ําเปนสําคัญ เม่ือลงทุนแลวควรติดตามผลการดําเนินงานของพอรตการลงทุนอยางตอเน่ือง เพื่อใหเขาใจ
สถานการณลงทุนของพอรต และปรับเปล่ียนใหเหมาะสมกับระดับความเสี่ยงที่ตนรับไดและสอดคลองกับ
สถานการณในปจจุบัน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 405
ความรูเก่ียวกับผลิตภัณฑตลาดทุน : ตราสารทั่วไป
พื้นฐานการวิเคราะหและกลยุทธ
11 การลงทุนในกองทุนรวม
ปจจุบัน กองทุนรวมมีจํานวนมากและมีนโยบายการลงทุนท่ีหลากหลาย ทําใหผูลงทุนจําเปนตองมี
การวิเคราะหเพื่อพิจารณาเลือกลงทุนในกองทุนรวมท่ีมีความเหมาะสมกับสภาพแวดลอมการลงทุน และ
ความตองการของผูลงทุน ดังน้ัน ผูลงทุนตองทราบถึงปจจัยที่จะนําไปใชในการวิเคราะหเพ่ือคัดเลือก
และตัดสินใจลงทุนในกองทุนรวม รวมถึงควรทราบรูปแบบกลยุทธการลงทุนตางๆ เพื่อใหการลงทุนใน
กองทุนรวมน้ันสัมฤทธิ์ผลตามความตองการของผูลงทุน
11.1 ปจจัยท่ีใชพิจารณาลงทุนในกองทุนรวม
การลงทุนในกองทุนรวมนั้น ผูลงทุนตองมีความรูและความเขาใจในปจจัยดานตางๆ ท่ีเกี่ยวของกับ
การลงทุน ไดแก ดานปจจัยสวนบุคคล ดานขอมูลกองทุนรวม ดานสภาพแวดลอมการลงทุน รวมถึงกลยุทธ
การลงทุนในกองทุนรวม เพ่ือใชประกอบการตัดสินใจลงทุนในกองทุนรวมไดอยางเหมาะสม
11.1.1 ปจจัยสวนบุคคล
ผูลงทุนแตละคนจะมีความตองการและขอจํากัดท่ีแตกตางกัน ปจจัยตอไปนี้ มีอิทธิพลตอการ
ตัดสินใจลงทุนของผูลงทุน ไดแก
เปาหมายการลงทุน
เปาหมายการลงทุนของผูลงทุนจะนํามาใชกําหนดวัตถุประสงคในการลงทุน การกําหนดวัตถุประสงค
การลงทุนจะพิจารณาจากผลตอบแทนท่ีผูลงทุนตองการ เพื่อใหบรรลุตามเปาหมายการลงทุนท่ีกําหนด เชน
เพื่อเปนคาใชจายประจํา ซื้อท่ีอยูอาศัย เปนคาใชจายในการใชชีวิตหลังเกษียณ คารักษาพยาบาล การศึกษา
บุตร การทองเท่ียว เสริมสภาพคลองของตนเอง หรือลงทุนเพ่ือเปนเคร่ืองมือประหยัดภาษี เปนตน ท้ังนี้
เปาหมายการลงทุนโดยท่ัวไปจะตองมีการกําหนดดัชนีชี้วัดการบรรลุเปาหมายใหสอดคลองกับการลงทุนและ
ขอจํากัดของตัวผูลงทุน เพื่อใหการลงทุนบรรลุวัตถุประสงคตามที่ตองการ
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 407
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
ทั้งนี้ เปาหมายการลงทุนจะถูกกําหนดโดยตัวผูลงทุนเอง หรือโดยการวิเคราะหขอมูลสวนบุคคลของ
ผูลงทุน เพื่อนํามากําหนดเปนวัตถุประสงคและนโยบายการลงทุน วัตถุประสงคการลงทุนจะตองถูกกําหนด
ออกมาใหชัดเจน และสอดคลองกับวิถีชีวิตของผูลงทุน (life style) การกําหนดเปาหมายอยางชัดเจน
จะทําใหเกิดประสิทธิผลสูงสุดของการลงทุน (investment by objective) อยางไรก็ตาม ผูลงทุนเองก็จะตอง
เขาใจและศึกษาขอมูลในการลงทุนเปนอยางดีวาลักษณะการลงทุนท่ีตนใชอยูน้ันเหมาะสมกับเปาหมายที่
กําหนดไวหรือไม ดังน้ัน การท่ีผูลงทุนจะเลือกลงทุนในกองทุนประเภทใดจึงตองพิจารณาผลตอบแทนและ
ความเสี่ยงของกองทุนประเภทนั้นวาสอดคลองกับระดับความเส่ียงท่ีตนยอมรับหรือไม และจะทําใหเปาหมาย
การลงทุนบรรลุผลตามเวลาท่ีกําหนดหรือไม
ระดับการยอมรับความเส่ียง
ระดับการยอมรับความเส่ียงขึ้นกับความเต็มใจในการรับความเสี่ยง และความสามารถในการรับ
ความเส่ียง ระดับการยอมรับความเส่ียงเปนการยอมรับความผันผวนของเงินลงทุนที่ผูลงทุนตองเผชิญ
เพ่ือคาดหวังวาจะไดรับผลตอบแทนที่ตองการในระยะยาว ตามวัตถุประสงคการลงทุน ผูลงทุนที่มีระดับ
การยอมรับความเส่ียงสูงจะสามารถลงทุนในตราสารท่ีมีความเส่ียงสูงไดในสัดสวนท่ีสูงกวาผูลงทุนท่ีมีระดับ
การยอมรับความเส่ียงตํ่า
ความรูความเขาใจเกี่ยวกับกองทุนรวม
กอนการลงทุนผูลงทุนควรมีความรูความเขาใจเกี่ยวกับการลงทุนในกองทุนรวมแตละประเภท
รวมถึงวิธีการสรางผลตอบแทน ปจจัยในการทําใหเกิดการเปล่ียนแปลงของราคา ตลอดจนความเสี่ยงตางๆ
เพ่ือใหสามารถพิจารณาคัดเลือกการลงทุนในกองทุนรวมที่เหมาะสมกับระดับการยอมรับความเสี่ยง และ
วัตถุประสงคในการลงทุนของตนเอง ผูลงทุนท่ีมีความรูความเขาใจเกี่ยวกับการลงทุนในกองทุนรวมมาก
จะสามารถลงทุนไดมีประสิทธิผลกวาผูลงทุนที่ไมเขาใจหรือเขาใจนอย
เงื่อนไขและขอจํากัดในการลงทุน
ผูลงทุนควรกําหนดเง่ือนไขและขอจํากัดสวนบุคคลในการลงทุน เพ่ือการกําหนดนโยบายการลงทุน
ใหเหมาะสมกับตนเอง ตัวอยางของเง่ือนไขและขอจํากัดในการลงทุน เชน
■ แหลงท่ีมาของเงินลงทุน หรือ วัตถุประสงคของเงินลงทุน อาทิ เปนสวนของเงินออม/เงินลงทุน
เปนสวนของเงินสํารองเผ่ือกรณีฉุกเฉิน เปนสวนของเงินออมเพื่อการเกษียณอายุ เปนสวน
ของเงินลงทุน เปนสวนของการซ้ือสิ่งของ/บาน/รถยนต เปนสวนของการเตรียมเพื่อการศึกษา
และ/หรือเพ่ือการแตงงาน เปนตน
■ ระดับอัตราผลตอบแทนที่คาดหวัง
■ ระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได
408 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
■ ความตองการสภาพคลอง
■ ระยะเวลาในการไถถอนเงินลงทุน
■ รูปแบบผลตอบแทน อาทิ ตองการรับกระแสเงินสดเปนระยะตลอดชวงเวลาลงทุนในรูปแบบของ
เงินปนผล หรือตองการรับผลตอบแทนพรอมเงินตนที่ลงทุนเม่ือครบกําหนดเวลาการลงทุนหรือ
เมื่อขายคืนหนวยลงทุน
■ ความประสงคที่จะลงทุนหรือไมลงทุน ในทรัพยสินหรือหลักทรัพยบางประเภท
■ ตองการลงทุนเพ่ือสิทธิประโยชนทางภาษี
ท้ังนี้ ผูลงทุนสวนมากอาจจะกําหนดปจจัยตางๆ ไดไมครบถวนสมบูรณ ดังน้ัน ในทางปฏิบัติจึง
มีการสรางแบบฟอรมเพื่อใชประเมินตนเองกอนการลงทุน ซึ่ง บลจ. จะนํามาใหผูลงทุนประเมินตนเอง
กอนการลงทุน
11.1.2 ขอมูลกองทุนรวม
ในการพิจารณาลงทุนในกองทุนรวมนั้น ขอมูลรายละเอียดท่ีเก่ียวของกับกองทุนรวมนั้นเปนส่ิงสําคัญ
ที่ผูลงทุนจะตองพิจารณา เพ่ือคัดเลือกกองทุนรวมใหตรงกับความตองการสอดคลองกับเปาหมายและระดับ
ความเสี่ยงที่ยอมรับไดในการลงทุน ไดแก นโยบายการลงทุน ผลการดําเนินงานยอนหลัง ระดับความเสี่ยง
ของกองทุน ประเภททรัพยสินท่ีกองทุนไปลงทุน ผูจัดการกองทุน ตลอดจนคาใชจายตางๆ ที่เก่ียวของกับ
กองทุนท้ังหมด ซ่ึงรายละเอียดของขอมูลกองทุนรวมดังกลาวน้ัน จะปรากฏอยูในหนังสือช้ีชวนเสนอขาย
หนวยลงทุนและหนังสือช้ีชวนสวนสรุปขอมูลสําคัญ (fund fact sheet) ท้ังนี้ ขอมูลสําคัญของกองทุนรวม
ดังกลาวที่ตองนํามาพิจารณามีรายละเอียดดังตอไปนี้
นโยบายการลงทุน
เปนขอมูลท่ีกําหนดกรอบในการลงทุนของผูจัดการกองทุน เพ่ือใหผูลงทุนเขาใจวากองทุนรวมน้ี
ลงทุนในทรัพยสินประเภทไหน มีกลยุทธในการลงทุนอยางไร ผูลงทุนจะสามารถอานนโยบายการลงทุน
ของกองทุนรวมและสามารถประเมินไดวากองทุนรวมดังกลาวสอดคลองกับเปาหมายการลงทุนของผูลงทุน
หรือไม โดยนโยบายการลงทุนจะระบุรายละเอียดเกี่ยวกับขอกําหนดในการลงทุน เชน ประเภทของ
หลักทรัพยที่กองทุนรวมสามารถลงทุนได อัตราสวนของหลักทรัพยประเภทตางๆ และแนวทางในการปองกัน
ความเส่ียงจากอัตราแลกเปลี่ยน เปนตน
ผลการดําเนินงานยอนหลัง
ในการพิจารณาผลการดําเนินงานของกองทุนรวมน้ัน ควรมีระยะเวลาท่ีพิจารณาอยางนอย 1 ปขึ้นไป
แตจะดีมากถาระยะเวลาการพิจารณาผลการดําเนินงานของกองทุน มากกวาระยะเวลาของวงจรเศรษฐกิจ
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 409
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
เน่ืองจากผูลงทุนจะเห็นถึงความสามารถในการบริหารกองทุนรวมท้ังในชวงท่ีตลาดปรับตัวข้ึนและในชวงท่ี
ตลาดปรับตัวลง วามีผลตอบแทนดีเพียงใดเมื่อเทียบกับผลตอบแทนของตลาด
ผลการดําเนินงานยอนหลังจะเปนตัวชวยประเมินประสิทธิภาพของการบริหารจัดการของกองทุน
นั้นๆ วาเปนอยางไรเม่ือเทียบกับผลตอบแทนของตลาดโดยรวม แตผลตอบแทนดังกลาวเปนขอมูลในอดีต
ซ่ึงการพิจารณาลงทุนของผูลงทุนนั้นจะตองพิจารณาไปขางหนา ดังน้ัน จึงตองคาดการณกองทุนท่ีมี
ผลการดําเนินงานดีในอดีตวาจะยังคงสามารถบริหารการลงทุนของกองทุนเพ่ือสรางผลตอบแทนที่ดีในอนาคต
ไดหรือไม ภายใตสภาพแวดลอมการลงทุนจะท่ีมีการเปลี่ยนแปลงไป มาประกอบการพิจารณาเพ่ือตัดสินใจ
เลือกลงทุนในกองทุนรวมดวย
ระดับความเส่ียง
การพิจารณาระดับความเส่ียงของกองทุนรวมที่ตองการลงทุนนั้น จะตองพิจารณาในหลายมิติ
ซ่ึงผูลงทุนตองมองในภาพรวมเพ่ือใหเห็นความเสี่ยงที่แทจริงของกองทุนรวมนั้น ซ่ึงประเภทความเส่ียง
ของกองทุนรวมที่ตองพิจารณา คือ ความเส่ียงจากการจัดกลุมสินทรัพย (asset class risk) ความเสี่ยงจาก
การกระจุกตัวของหลักทรัพยหรือประเภทหลักทรัพย (concentration risk) ความเสี่ยงจากความผันผวน
ของมูลคาหนวยลงทุน (market risk) ความเสี่ยงจากสภาพคลองของกองทุน (liquidity risk) ความเสี่ยงจาก
อัตราแลกเปลี่ยน (exchange rate risk) รวมถึงความเส่ียงจากการบริหารกองทุนของผูจัดการกองทุน (fund
manager risk) อยางไรก็ตาม ในทางปฏิบัติน้ัน ผูลงทุนสามารถพิจารณาระดับความเส่ียงของกองทุนรวม
ไดจาก Risk Spectrum ท่ีมีการระบุไวในหนังสือชี้ชวน และ Fund Fact Sheet ของกองทุนรวมไดอีกดวย
ซ่ึงการพิจารณาระดับความเสี่ยงของกองทุนน้ัน จะชวยทําใหผูลงทุนสามารถพิจารณาเลือกลงทุนใน
กองทนุ รวมทม่ี รี ะดบั ความเสย่ี งสอดคลอ งกบั ระดบั ความเสย่ี งทย่ี อมรบั ไดข องตนเอง อยา งไรกต็ าม กองทนุ รวม
ท่ีมีแนวทางในการบริหารความเสี่ยงของกองทุนรวมท่ีดีก็จะชวยใหความเส่ียงดังกลาวของกองทุนรวมน้ันๆ
ลดลงดวยเชนกัน
ประเภทของทรัพยสินที่กองทุนรวมไปลงทุน
เนื่องจากผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุนในกองทุนรวมจะขึ้นอยูกับประเภทของทรัพยสิน
ท่ีกองทุนรวมไปลงทุน เชน การลงทุนในสินคาโภคภัณฑ และตราสารทุน มีผลตอบแทนและความเสี่ยงสูง
การลงทุนในตราสารหนี้มีผลตอบแทนและความเส่ียงปานกลาง สวนการลงทุนในตราสารตลาดเงินระยะสั้น
มีผลตอบแทนและความเสี่ยงต่ํา ซึ่งผูลงทุนตองเขาใจประเภทของผลตอบแทนและความเสี่ยงของหลักทรัพย
ลงทุนของกองทุนรวมน้ัน เพ่ือใหสามารถตัดสินใจเลือกกองทุนรวมที่มีความสอดคลองกับเปาหมายการลงทุน
และระดับความเส่ียงที่ยอมรับไดของตนเอง นอกจากน้ี ผูลงทุนยังตองใหความสําคัญกับปจจัยดังตอไปน้ี
ประกอบการพิจารณาอีกดวย
410 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ขนาดกองทุนรวม
กองทุนรวมที่มีขนาดของกองทุนรวมเล็ก จะมีผลกระทบตอผลตอบแทนและความเส่ียงจากการลงทุน
ในกองทุนรวมนั้นคอนขางมาก หากกองทุนรวมมีการไถถอนหรือลงทุนเพ่ิมในปริมาณที่สูง ดังน้ัน ผูลงทุน
ที่ไมตองการไดรับผลกระทบดังกลาวควรเลือกลงทุนในกองทุนรวมที่มีขนาดใหญ แตถาเปนกองทุนรวมที่
เนนลงทุนในหุนขนาดกลางและเล็ก ผูลงทุนอาจจะไมไดรับผลตอบแทนตามที่คาดการณ ถาขนาดกองทุน
ที่ลงทุนมีขนาดใหญเกินไป เน่ืองจากการซ้ือขายหลักทรัพยขนาดเล็กจะมีผลกระทบจากราคา (market impact
cost) ทําใหตนทุนการซ้ือขายสูงข้ึน ทําใหไดรับผลตอบแทนนอยกวาท่ีคาดไวจากการลงทุนดังกลาวได
ลักษณะเฉพาะของทรัพยสิน
ลักษณะเฉพาะของทรัพยสินมีผลตอผลตอบแทนและความเสี่ยงจากการลงทุน เชน การลงทุน
ในอสังหาริมทรัพย ผลตอบแทนและความเสี่ยง ยังขึ้นอยูกับประเภทของอสังหาริมทรัพยที่ลงทุน ดังตัวอยาง
ตอไปนี้
• อสังหาริมทรัพยประเภทโรงแรมมีความเสี่ยงสูง เน่ืองจากสวนใหญเปนสัญญาเชาระยะส้ัน
เปนรายวันหรือรายสัปดาห แทบไมมีสัญญาเชาระยะยาว ซึ่งจะทําใหเกิดผลกระทบรุนแรง
เมื่อเกิดเหตุการณที่ทําใหนักทองเที่ยวไมมาทองเท่ียวในเมืองไทย เชน การประทวงทางการเมือง
หรือภัยพิบัติ เปนตน
• อสังหาริมทรัพยประเภทอาคารสํานักงานมีความเส่ียงต่ํากวา เนื่องจากมีสัญญาเชาระยะยาว
ทําใหผลการดําเนินงานไมผันผวนเทาอสังหาริมทรัพยประเภทโรงแรม เปนตน
รูปแบบการลงทุนของผูจัดการกองทุน
ผูลงทุนตองเขาใจถึงแนวทางการลงทุนของผูจัดการกองทุนสําหรับกองทุนรวมนั้นๆ เพ่ือใหสามารถ
ตัดสินใจเลือกกองทุนรวมไดตรงตามวัตถุประสงคการลงทุนของตัวเองได โดยรูปแบบการลงทุนของผูจัดการ
กองทุน ไดแก
• กองทุนรวมที่บริหารแบบเชิงรุก (active management)
เปนแนวทางการบริหารกองทุนรวมที่ผูจัดการกองทุนบริหารกองทุนรวมโดยมุงหวังใหผลการ
ดําเนินงานของกองทุนรวมสูงกวาเกณฑอางอิงมาตรฐานของกองทุนรวม โดยท่ัวไปกองทุนรวมท่ีบริหาร
แบบเชิงรุกน้ัน จะคิดคาธรรมเนียมการจัดการกองทุนท่ีสูงกวากองทุนรวมท่ีบริหารแบบเชิงรับ (passive
management) เนื่องจากผูจัดการกองทุนตองใชความสามารถในการเลือกกลยุทธและหลักทรัพยที่ลงทุน
เพ่ือใหผลตอบแทนหลังหักคาใชจายของกองทุนรวมสูงกวาเกณฑอางอิงมาตรฐานของกองทุนรวม ดังน้ัน
ผูลงทุนที่เลือกลงทุนในกองทุนรวมท่ีบริหารแบบเชิงรุกน้ัน ควรจะลงทุนในระยะยาวเพื่อใหกองทุนรวม
สรางผลตอบแทนท่ีดี เพราะผลตอบแทนท่ีไดจากการคัดเลือกหลักทรัพยท่ีลงทุนของผูจัดการกองทุนมักจะ
ปรากฏผลในระยะยาว ทั้งน้ี ตัวอยางกลยุทธการบริหารแบบเชิงรุก มีดังน้ี
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 411
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
การลงทุนแบบ Value Style
เปนการลงทุนในหลักทรัพยของบริษัทท่ีดีในราคาท่ีเหมาะสม โดยผูจัดการกองทุนอาจจะเลือกลงทุน
ในบริษัทท่ีมีการเจริญเติบโตไมสูงมากแตเปนธุรกิจที่มีความม่ันคง โดยลักษณะของหลักทรัพยตามการลงทุน
ของ Value Style นี้อาจจะเปนหลักทรัพยที่ราคาไมแพง (อาจพิจารณาจากอัตราสวน P/E และ P/BV ที่ยัง
คงมีคาตํ่า ซ่ึงแสดงใหเห็นวาผูลงทุนยังรับรูความสามารถในการทํากําไรของบริษัทในระดับตํ่า หรือผูลงทุน
ไมไดใหความสนใจหลักทรัพยนี้) และสามารถคาดการณกําไรจากผลการดําเนินงานของบริษัทได (ใกลเคียง
กับกําไรที่เกิดขึ้นจริง) จึงทําใหการลงทุนไมคอยมีความผันผวนมาก โดยผูลงทุนจะคาดหวังมูลคาเพิ่มจาก
การซื้อหลักทรัพยที่ราคาตํ่า และราคาหลักทรัพยจะปรับตัวเพิ่มข้ึนไดในอนาคต สวนใหญ Value Company
จะมีมูลคาซอนอยู (hidden value) จากการเปนบริษัทท่ีดีแตอยูในอุตสาหกรรมท่ีตลาดไมสนใจ หรือเปน
บริษัทท่ีดีและกําลังมีปจจัยพื้นฐานที่ดีข้ึน ซึ่งตลาดยังไมรับรู หรือเปนบริษัทท่ีไมเปนท่ีนิยมของผูลงทุน
สวนใหญ ผูลงทุนที่ลงทุนในกองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนแบบ Value Style ควรเปนผูลงทุนที่คาดหวัง
ผลตอบแทนระยะยาว หรือลงทุนในชวงท่ีเศรษฐกิจมีความไมแนนอนสูง เนื่องจากหลักทรัพยของบริษัท
เหลาน้ีมักจะสรางผลตอบแทนท่ีดีในชวงเศรษฐกิจที่มีความไมแนนอน
การลงทุนแบบ Growth Style
เปนการลงทุนในบริษัทท่ีมีแนวโนมการเติบโตของยอดขายและ/หรือกําไรสูง (growth company)
กวาบริษัทอื่นๆ ในอุตสาหกรรมเดียวกันโดยเฉล่ีย ซึ่งสวนใหญเปนการลงทุนในบริษัทท่ีมีสินคาประเภท
การคิดคนนวัตกรรม การพัฒนาเทคโนโลยี (innovations) ท่ีมีแนวโนมที่จะประสบความสําเร็จในการ
พัฒนาผลิตภัณฑของตน หรือเปนธุรกิจขนาดกลาง-เล็ก ท่ีมีศักยภาพในการเติบโตสูง เปนตน โดยหาก
ธุรกิจเหลานี้ประสบความสําเร็จในการพัฒนาผลิตภัณฑของตนก็มีโอกาสที่จะสามารถสรางผลตอบแทนจาก
การลงทุนท่ีสูงไดในอนาคต ซึ่งทําใหราคาหลักทรัพยของธุรกิจประเภทนี้อาจมีความผันผวนสูงตามไปดวย
ผูลงทุนที่ลงทุนในกองทุนรวมท่ีมีการลงทุนแบบ Growth Style ควรเปนผูลงทุนท่ีคาดหวังผลตอบแทน
ในระยะยาวในรูปแบบของกําไรจากสวนตางของราคา (capital gain) เนื่องจากบริษัทเหลาน้ีมักจะมีการนําเงิน
ไปลงทุนตอสูงจึงมีอัตราการจายเงินปนผลต่ํา และมักจะสรางผลตอบแทนที่ดีในชวงเศรษฐกิจเติบโตสูง
การกระจายการลงทุนตาม Market Capitalization
กองทุนรวมท่ีใชรูปแบบการลงทุนในลักษณะน้ีอาจแตกตางกันไปตามการดําเนินนโยบายและ
กลยุทธการลงทุนของแตละกองทุน ซ่ึงอาจแบงออกไดเปนกองทุนรวมท่ีลงทุนในบริษัทประเภท Small
Capitalization โดยท่ีผูลงทุนจะคาดหวังผลตอบแทนในระยะยาวจากการเติบโตของบริษัทท่ีมีมูลคาตลาดเล็ก
(small capitalization) เหลานี้ หรือกองทุนรวมท่ีลงทุนในบริษัทประเภท Large Capitalization โดยผูลงทุน
จะคาดหวังการไดรับผลตอบแทนท่ีสมํ่าเสมอจากบริษัทที่มีมูลคาตลาดใหญ (large capitalization) เปนตน
ทั้งนี้ ผูลงทุนจะตองทราบเปาหมายการลงทุนและระดับในการยอมรับความเส่ียงของตนเองกอนวา
ตองการลงทุนในกองทุนรวมท่ีมีนโยบายการลงทุนแบบ Market Capitalization แบบไหน เชน ถาตองการ
ผลตอบแทนสูงและสามารถรับความผันผวนไดสูงก็อาจเลือกลงทุนในกองทุนรวมท่ีลงทุนในบริษัทประเภท
412 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
Small Capitalization ถาตองการลงทุนในกองทุนรวมที่มีผลตอบแทนสม่ําเสมอ มีความผันผวนต่ํา ก็ควร
เลือกลงทุนในกองทุนรวมที่ลงทุนในบริษัทประเภท Large Capitalization หรือตองการกระจายความเส่ียง
ในการลงทุน ก็เลือกลงทุนในกองทุนรวมท่ีมีการกระจายการลงทุนทั้งบริษัทประเภท Large Capitalization
และ Small Capitalization เปนตน
• กองทุนรวมที่มีการบริหารแบบเชิงรับ (passive management)
เปนแนวทางการบริหารกองทุนรวมที่ผูจัดการกองทุนมุงหวังใหผลการดําเนินงานของกองทุนรวม
ใกลเคียงกับเกณฑอางอิงมาตรฐานของกองทุนหรือดัชนีอางอิง โดยท่ัวไปกองทุนรวมที่บริหารแบบเชิงรับน้ัน
จะคิดคาธรรมเนียมการจัดการกองทุนท่ีต่ํากวากองทุนรวมท่ีบริหารแบบเชิงรุก เน่ืองจากผูจัดการกองทุน
จะเลือกลงทุนในหลักทรัพยตามดัชนีอางอิง ดังน้ันผูลงทุนที่เลือกลงทุนในกองทุนรวมที่บริหารแบบเชิงรับน้ัน
จะคาดหวังใหผลตอบแทนของกองทุนรวมเติบโตเทากับการเติบโตของดัชนีท่ีกองทุนรวมอางอิง เน่ืองจาก
กองทุนรวมประเภทน้ีจะมีผลตอบแทนเคลื่อนไหวตามการเคล่ือนไหวของดัชนีอางอิง จึงทําใหผูลงทุนสามารถ
วิเคราะหแนวโนมการปรับตัวข้ึนลงของกองทุนไดงายกวา
คาใชจายของกองทุนรวม
ในการบริหารจัดการกองทุนรวมนั้น บลจ. จะมีการคิดคาใชจายในการบริหารจัดการ ซ่ึงสามารถ
แบงออกเปน 2 ประเภท คือ คาใชจายท่ีเรียกเก็บจากผูลงทุน และคาใชจายที่เรียกเก็บจากกองทุนรวม
ซ่ึงมีรายละเอียดดังตอไปนี้
คาใชจายท่ีเรียกเก็บจากผูลงทุน
เปนคาธรรมเนียมท่ี บลจ. เรียกเก็บจากผูลงทุนโดยตรง นอกเหนือไปจากคาธรรมเนียมที่เรียกเก็บ
จากกองทุนรวมตามปกติ ซ่ึงคาใชจายดังกลาวอาจมีความแตกตางกันในแตละ บลจ. ดังนั้น ในการพิจารณา
เลือกลงทุนในกองทุนรวมคาใชจายท่ีเรียกเก็บจากผูลงทุนจึงเปนปจจัยสําคัญท่ีผูลงทุนควรพิจารณากอน
การตัดสินใจลงทุนในกองทุนรวม ทั้งนี้ โดยปกติคาใชจายท่ีเรียกเก็บจากผูลงทุน มีดังนี้
■ คาธรรมเนียมการขาย (front end fee) หมายถึง คาธรรมเนียมที่ผูถือหนวยลงทุนจะตองจาย
เมื่อซื้อหนวยลงทุน ซึ่งแตละกองทุนอาจกําหนดหรือไมก็ได โดยคิดเปนอัตรารอยละของมูลคา
หนวยลงทุน คาธรรมเนียมการขายจะรวมอยูในราคาขายหนวยลงทุน (offer price) ท่ี บลจ.
ประกาศทุกวัน
■ คาธรรมเนียมการรับซื้อคืน (back end fee) หมายถึง คาธรรมเนียมท่ีหักจากจํานวนเงินท่ี
ผูถือหนวยลงทุนจะไดรับ เมื่อมีการขายคืนหนวยลงทุน ซึ่งแตละกองทุนอาจกําหนดหรือไมก็ได
โดยคิดเปนอัตรารอยละของมูลคาหนวยลงทุน อาจมีความแตกตางกันตามระยะเวลาการลงทุน
คาธรรมเนียมการรับซื้อคืนจะรวมอยูในราคารับซ้ือคืนหนวยลงทุน (bid price) ท่ี บลจ.ประกาศ
ทุกวัน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 413
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
■ คาธรรมเนียมสับเปลี่ยนหนวยลงทุน (switching fee) หมายถึง คาธรรมเนียมท่ีหักจากจํานวน
เงินในหนวยลงทุนใหมท่ีผูถือหนวยลงทุนจะไดรับ เม่ือมีการสับเปล่ียนหนวยลงทุน ซึ่งแตละ
กองทุนรวมอาจกําหนดหรือไมก็ได โดยคิดเปนอัตรารอยละของมูลคาหนวยลงทุน หรือเปน
จํานวนเงินคงท่ีตอรายการ
โดยขอมูลคาใชจายตางๆ น้ัน มีการเปดเผยอยูในหนังสือช้ีชวนสวนสรุปขอมูลสําคัญ (fund fact
sheet) ของกองทุนรวมแตละกอง
ตัวอยางการคํานวณจํานวนหนวยลงทุน
วันท่ี 2 กรกฎาคม 25x1 กองทุน A มีมูลคาทรัพยสินสุทธิตอหนวยเทากับ 11.2438 บาท กองทุน A
คิดคาธรรมเนียมการขาย (รวม vat) เทากับ 1.5% ของมูลคาหนวยลงทุน ราคาขายหนวยลงทุนเทากับ
11.4126 บาท ราคารับซื้อคืนหนวยลงทุนเทากับ 11.2438 บาท (กองทุน A ไมคิดคาธรรมเนียมการรับซ้ือคืน)
ผูลงทุนตองการลงทุนในหนวยลงทุนกองทุน A เปนจํานวนเงิน 1,000,000 บาท วันท่ี 2 กรกฎาคม 25x1
ผูลงทุนจะไดหนวยกองทุน A จํานวนเทาไร
จํานวนหนวยลงทุนท่ีผูลงทุนไดรับ เทากับ 1,000,000 / 11.4126 = 87,622.4523 หนวย
หมายเหตุ: 1. ราคาขายหนวยลงทุน = (NAV + 0.0001) + (NAV × คาธรรมเนียมขาย (รวม vat))
ดังน้ัน ราคาขายหนวยลงทุน = (11.2438 + 0.0001) + (11.2438 × 1.5%) = 11.4126 บาท
2. จํานวนหนวยลงทุนโดยทั่วไปจะคิดทศนิยม 4 หลัก
คาใชจายที่เรียกเก็บจากกองทุนรวม
คา ใชจ า ยทเี่ รยี กเกบ็ จากกองทนุ รวมเปน คา ใชจ า ยทใ่ี ชใ นการบรหิ ารจดั การกองทนุ รวม ซงึ่ บรษิ ทั จดั การ
เรียกเก็บจากกองทุนรวม โดยคิดในอัตรารอยละของมูลคา NAV หรือตามรายจายที่เกิดขึ้นจริง โดย บลจ.
จะคิดคาธรรมเนียมเปนรายวันหรือตามท่ีเกิดขึ้นจริง ซึ่งจะสะทอนในมูลคาทรัพยสินสุทธิตอหนวย ซ่ึงประกอบ
ไปดวย
■ คาธรรมเนียมการบริหารจัดการกองทุนรวม เปนคาใชจายกอนใหญที่สุดของคาใชจายท่ีเรียกเก็บ
จากกองทุน
■ คาธรรมเนียมนายทะเบียน เปนคาใชจายสําหรับการทําทะเบียนผูถือหนวยลงทุน
■ คาธรรมเนียมผูดูแลผลประโยชนและเก็บรักษาทรัพยสิน เปนคาใชจายสําหรับการทําหนาที่
ในการเปนตัวแทนผูถือหนวยลงทุนในการติดตามดูแลการจัดการกองทุนรวม ตรวจทานและ
ทําการรับรองมูลคาทรัพยสิน รวมท้ังการเก็บรักษาทรัพยสิน
■ คา การตลาดและเอกสารการตลาด เปน คา ใชจ า ยเพอื่ ทาํ การตลาดในการเสนอขายกองทนุ รวมนน้ั ๆ
■ คาตรวจสอบบัญชี เปนคาธรรมเนียมท่ีจายใหแกผูตรวจสอบบัญชี
414 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ทั้งน้ี บลจ. อาจมีคาใชจายอ่ืนๆ ซึ่งเกิดข้ึนไดอีกนอกเหนือไปจากคาใชจายท่ีระบุไวท้ัง 2 ประเภท
โดยสํานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. ไดกําหนดใหตองระบุรายละเอียดเปนรายการแยกตางหากใหชัดเจน
สําหรับคาใชจายใดๆ ท่ีมีจํานวนเกินกวารอยละ 0.01 ของมูลคาทรัพยสินสุทธิของกองทุนรวมนั้น ทั้งน้ี
เพ่ือไมใหมีการปดบังคาใชจายที่อาจจะไมเหมาะสมไวในคาใชจายอื่นๆ
ดังน้ัน ผูลงทุนจะเห็นไดวาขอมูลที่เกี่ยวของกับคาใชจายกับการลงทุนในกองทุนรวมนั้นเปนขอมูล
ท่ีสําคัญ สํานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. จึงไดกําหนดให บลจ.เปดเผยขอมูลคาใชจายดังกลาวไดใน
หนังสือช้ีชวนเสนอขายหนวยลงทุนและในรายงานประจําปของกองทุนรวมตามรอบระยะเวลาบัญชีที่กําหนด
ในรูปแบบที่เปนมาตรฐานเดียวกันเรียกวา ตารางแสดงคาใชจายที่เรียกเก็บจากผูลงทุน และคาใชจายท่ี
เรียกเก็บจากกองทุน เพ่ือใหผูลงทุนสามารถใชในการเปรียบเทียบกับกองทุนรวมอ่ืนๆ ได นอกจากน้ี
ในตารางดังกลาวยังมีอัตราสวนคาใชจายรวมตอมูลคาทรัพยสินสุทธิ (total expense ratio) ซึ่งอัตราสวน
ดังกลาวสามารถใชเปนเคร่ืองมือในการเปรียบเทียบคาใชจายของแตละกองทุน เพ่ือพิจารณาวาแตละกองทุน
มีความสามารถในการบริหารคาใชจายไดอยางมีประสิทธิภาพไดมากนอยเพียงใด และมีความเหมาะสม
หรือไม อยางไรก็ดี โดยปกติถากองทุนรวม 2 กองทุนมีคาธรรมเนียมการจัดการเทากันแลวกองทุนรวมท่ีมี
ขนาดใหญมักจะมีคา Total Expense Ratio ท่ีต่ํากวากองทุนรวมขนาดเล็ก และกองทุนรวมที่มีการ
บริหารจัดการแบบเชิงรับ มักจะมีคา Total Expense Ratio ที่ตํ่ากวากองทุนรวมที่มีการบริหารจัดการแบบ
เชิงรุก เนื่องจากกองทุนที่มีการบริหารจัดการแบบเชิงรับ มักคิดคาธรรมเนียมการจัดการที่ถูกกวา
ท้ังน้ี วิธีการคํานวณหา Total Expense Ratio สามารถคํานวณไดจากผลรวมของคาใชจายที่
เรียกเก็บจากกองทุน และคาใชจายท่ีเรียกเก็บจากผูลงทุนหารดวยมูลคาทรัพยสินสุทธิ (NAV) ซ่ึงมี
สูตรคํานวณดังนี้
Total Expense Ratio = คาใชจายท่ีเรียกเก็บจากกองทุน × 100
มูลคาทรัพยสินสุทธิของกองทุน
ตัวอยางการคํานวณ Total Expense Ratio กองทุนเปดน้ํามัน 1
คาธรรมเนียมท่ีเรียกเก็บจากกองทุน (% ตอป ของ NAV)
■ การจัดการ (ไมเกิน 2.14%) (ปจจุบัน 1.07%)
■ ผูดูแลผลประโยชน (ไมเกิน 0.11%) (ปจจุบัน 0.06%)
■ นายทะเบียน (ไมเกิน 0.50%) (ปจจุบัน 0.11%)
■ คาใชจายอ่ืนๆ ตามท่ีจายจริง (ปจจุบัน 0.10%)
■ บลจ. กําหนดใหคาใชจายเรียกเก็บจากกองทุนรวมสูงสุด ไมเกิน 3.50%
เพราะฉะน้ัน อัตราคาใชจายรวม (Total Expense Ratio) = 1.07% + 0.06% + 0.11% + 0.10%
= 1.34% ของมูลคาทรัพยสินสุทธิตอป
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 415
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
11.1.3 สภาพแวดลอมการลงทุน
ผูลงทุนตองพิจารณาถึงสภาพแวดลอมการลงทุนในขณะนั้นๆ เพื่อประกอบการตัดสินใจลงทุน
ท้ังในเร่ืองของภาวะเศรษฐกิจภายในและภายนอกประเทศ นโยบายเศรษฐกิจและสังคม โครงสรางประชากร
ตลอดจนรูปแบบการใชชีวิต ซ่ึงจะมีผลกระทบตอการลงทุนที่แตกตางกันทั้งในดานสินทรัพยลงทุน (asset
class effect) ภูมิภาคหรือประเทศ (region or country effect) ที่ลงทุน ประเภทอุตสาหกรรมที่ลงทุน
(industry or sector effect) ตลอดจนหลักทรัพยลงทุน (security effect) ท่ีมีความแตกตางกัน
ท้ังนี้ ตัวช้ีวัดทางเศรษฐกิจท่ีสําคัญที่นิยมนํามาพิจารณาประกอบการตัดสินใจลงทุน คือ อัตราการ
ขยายตัวของเศรษฐกิจ (จีดีพี) อัตราเงินเฟอ อัตราดอกเบี้ย อัตราแลกเปล่ียน นโยบายการคลัง ดัชนีความ
เชื่อม่ันของผูบริโภค ดัชนีความเชื่อม่ันของผูผลิต อัตราวางงาน การบริโภค แนวโนมการดําเนินนโยบายของ
ธนาคารกลางของแตละประเทศ ขอมูลภาคอสังหาริมทรัพย เปนตน
หลังจากวิเคราะหภาวะเศรษฐกิจไดแลว ผูลงทุนก็สามารถนําผลการวิเคราะหมาเลือกสินทรัพยหรือ
Asset Classes ท่ีเหมาะสมในการลงทุนตามชวงเศรษฐกิจตางๆ ได เชน ชวงที่เศรษฐกิจชะลอตัว ดอกเบี้ย
ในตลาดมักจะปรับตัวลดลง สินทรัพยที่จะใหผลตอบแทนดี คือ พันธบัตรรัฐบาล ชวงเศรษฐกิจฟนตัว ดอกเบี้ย
ในตลาดมักจะเริ่มปรับตัวเพ่ิมข้ึน สินทรัพยที่จะใหผลตอบแทนดี คือ หุน ชวงท่ีเศรษฐกิจมีความรอนแรงสูง
เงินเฟอปรับตัวสูงข้ึนอยางรวดเร็ว สินทรัพยที่จะใหผลตอบแทนดี คือ สินคาโภคภัณฑ เปนตน
โดยการเปล่ียนแปลงของปจจัยตางๆ ขางตน จะตองนํามาพิจารณารวมกับปจจัยสวนบุคคล ไดแก
เปาหมายการลงทุน ระดับการยอมรับความเสี่ยง ระยะเวลาการลงทุน และขอจํากัดในการลงทุน เพื่อเลือก
นโยบายการลงทุนในกองทุนประเภทตางๆ ใหเหมาะสมกับผูลงทุนแตละคน ตัวอยางเชน ในกรณีที่ภาวะ
ตลาดหุนมีการปรับตัวลงแรงจากความกังวลเรื่องการชะลอตัวของเศรษฐกิจ ผูลงทุนท่ีรับความเส่ียงไดสูง
อาจเลือกลงทุนในตราสารทุนหรือสินคาโภคภัณฑ ไดในสัดสวนที่สูงเพื่อหวังผลตอบแทนที่สูงเมื่อภาวะ
เศรษฐกิจฟนตัว ขณะท่ีผูลงทุนท่ีรับความเสี่ยงไดปานกลาง อาจเลือกลงทุนในตราสารทุนหรือสินคาโภคภัณฑ
ในสัดสวนปานกลาง แตเนนลงทุนในตราสารหนี้แทน สวนผูลงทุนที่รับความเสี่ยงไดต่ํา อาจเลือกลงทุนใน
ตราสารทุนหรือสินคาโภคภัณฑ ในสัดสวนท่ีต่ําหรือไมลงทุน แตใหลงทุนในตราสารหนี้หรือตราสารตลาดเงิน
ในสัดสวนที่สูงแทน อยางไรก็ตาม เมื่อภาวะตลาดปรับตัวดีขึ้น ผูลงทุนท่ีรับความเสี่ยงไดปานกลางหรือตํ่า
อาจเพ่ิมน้ําหนักการลงทุนในสินทรัพยเส่ียงไดมากขึ้น
416 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
11.2 กลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
เนื่องจากภาวะการลงทุนนั้นมีความผันผวน ทําใหผูลงทุนไมสามารถคาดการณทิศทางภาวะตลาดได
ดังน้ัน ในการลงทุนจึงจําเปนตองมีกลยุทธในการลงทุน ซึ่งจะเปนเคร่ืองมือ หรือแนวทางท่ีจะใหการลงทุน
นั้นเปนไปอยางมีระบบ ทําใหการตัดสินใจลงทุนนั้นมีเหตุผล และเกิดประสิทธิภาพมากย่ิงข้ึน ท้ังนี้ รูปแบบ
กลยุทธหลักๆ ท่ีใชลงทุนในกองทุนรวมมีดังนี้
11.2.1 กลยุทธการลงทุนในกองทุนรวมรายกองทุน
หลังจากท่ีผูลงทุนสามารถวิเคราะหไดแลววาจะเลือกลงทุนในกองทุนรวมใด เชน เลือกลงทุนใน
กองทุนรวมผสมท่ีมีการลงทุนในหลากหลายสินทรัพยในกองทุนรวมเดียว ซึ่งมีผูจัดการกองทุนคอยปรับ
สัดสวนการลงทุนในสินทรัพยตางๆ ใหเหมาะสมกับสภาวะเศรษฐกิจเพ่ือสรางผลตอบแทนท่ีดีในระยะยาว
ทั้งน้ี ผูลงทุนสามารถเลือกกลยุทธในการลงทุนในกองทุนรวมไดดังนี้
Timing the Market (จับจังหวะการลงทุน)
เปนกลยุทธที่ผูลงทุนนํามาใชเพ่ือหาเวลาที่เหมาะสมและดีที่สุดท่ีจะซื้อหรือขายกองทุน เพ่ือหาโอกาส
ในการทํากําไรสูงท่ีสุดจากสวนตางในชวงเวลาท่ีกําหนด สวนใหญผูลงทุนในวิธีนี้จะเนนการลงทุนระยะส้ัน
เชน ผูลงทุนซ้ือกองทุนท่ีลงทุนในตลาดหุนท่ีมีมูลคาสินทรัพยสุทธิลดตํ่าลงรอยละ 10 และขายกองทุนออก
ในระยะเวลาอันส้ันเมื่อมูลคาสินทรัพยสุทธิปรับตัวสูงขึ้นรอยละ 5 เปนตน อยางไรก็ตาม ในทางปฏิบัติ
หากผลู งทนุ ใชก ลยทุ ธน บี้ อ ยครงั้ อาจสง ผลให บลจ. มคี วามยากลาํ บากในการจดั การลงทนุ ใหไ ดผ ลตอบแทนทด่ี ี
หากเกิดการซ้ือขายกองทุนของผูลงทุนบอยคร้ังเกินไป ดังน้ัน บลจ. อาจจะหาวิธีเพื่อปองกันไมใหเกิดการ
ซอื้ ขายทเี่ รว็ หรอื ถเี่ กนิ ไป โดยกาํ หนดใหผ ลู งทนุ จะตอ งเสยี คา ธรรมเนยี มการรบั ซอ้ื คนื จากการขายหนว ยลงทนุ
บางกองทุน ถาผูลงทุนมีระยะเวลาในการถือหนวยลงทุนของกองทุนนอยกวาระยะเวลาที่กองทุนกําหนด
อยางไรก็ตาม วิธีการ Timing the Market อาจใชสําหรับการลงทุนระยะยาวก็ได วิธีน้ีเหมาะสําหรับผูลงทุน
ท่ีมีเวลาในการติดตามตลาด
Dollar-Cost Averaging (ซื้อในจํานวนเงินเทากันทุกชวงเวลาท่ีเทากันที่กําหนด)
เปนกลยุทธในการลงทุนอยางหนึ่งเพ่ือซ้ือหนวยลงทุน โดยลงทุนอยางสมํ่าเสมอดวยจํานวนเงิน
ที่เทาๆ กัน ในชวงเวลาท่ีเทากันที่กําหนด ตนทุนการลงทุนที่ไดรับอาจจะสูงหรือตํ่าก็ได ข้ึนอยูกับภาวะ
ตลาดทุนในชวงท่ีมีการซื้อหนวยลงทุน Dollar Cost Averaging จะเปนวิธีท่ีดีและงาย โดยไมตองใช
เงินลงทุนมากเวลาที่ตลาดปรับตัวสูง หรือใชเงินลงทุนนอยเกินไปเวลาท่ีตลาดปรับตัวลงตํ่า นอกจากน้ี
วิธี Dollar Cost Averaging เปนวิธีการท่ีจะเก่ียวของกับจิตวิทยาการลงทุนดวย กลาวคือ ถาหากลงทุนแลว
ตลาดปรับตัวลดลงความรูสึกของผูลงทุนก็จะยังดีอยู เพราะไมไดลงทุนท้ังหมดในครั้งเดียว แตจะยังมีโอกาส
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 417
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
ซื้อหนวยลงทุนเพ่ิมไดอีกในราคาที่ต่ําลง แตถาตลาดปรับตัวสูงข้ึน ผูลงทุนก็ยังคงรูสึกดีเพราะไดกําไรจาก
การเพิ่มขึ้นของราคาหนวยลงทุน อยางไรก็ตาม วิธี Dollar Cost Averaging ไมสามารถบอกไดแนนอนวา
ผูลงทุนจะไดกําไรจากการเพิ่มขึ้นของมูลคาหนวยลงทุน ในเวลาท่ีตลาดหลักทรัพยอยูในชวงขาขึ้น หรือ
ปองกันการขาดทุนในเวลาท่ีตลาดปรับตัวลง วิธีนี้เหมาะสําหรับผูลงทุนที่ไมมีเวลาในการติดตามตลาด
ตารางที่ 11-1 แสดงใหเห็นวาในกรณีที่มูลคาทรัพยสินสุทธิ (NAV) ของกองทุนมีการปรับลดลงกอนที่จะ
ปรับขึ้นในชวงหลังนั้น การลงทุนแบบ Dollar Cost Averaging จะทําใหตนทุนเฉล่ียในการลงทุน (Average
NAV = 10.3833) ต่ําลง
ตารางที่ 11-1 Dollar-Cost Averaging
Dollar Cost Averaging
Month NAV No. of Units THB
1 10.0000 1,000.00 10,000.00
2 10.5000 952.38 10,000.00
3 10.3000 970.87 10,000.00
4 9.8000 1,020.41 10,000.00
5 9.6000 1,041.67 10,000.00
6 9.9000 1,010.10 10,000.00
7 10.2000 980.39 10,000.00
8 10.5000 952.38 10,000.00
9 10.8000 925.93 10,000.00
10 11.0000 909.09 10,000.00
11 11.2000 892.86 10,000.00
12 11.1000 900.90 10,000.00
Total 11,556.98 120,000.00
Average NAV = (120,000 / 11,556.98) = 10.3833
418 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
The Combined Method (ใชวิธี Dollar-Cost Averaging และ Timing the Market ประกอบ)
เปนกลยุทธในการลงทุนแบบผสมระหวาง Dollar - Cost Averaging (DCA) และ Timing the Market
เพื่อซ้ือหนวยลงทุน โดยลงทุนอยางสม่ําเสมอดวยจํานวนเงินที่เทาๆ กัน ในชวงเวลาท่ีเทากัน โดยจะหา
จังหวะการลงทุนในแตละครั้งเพื่อสรางผลตอบแทนท่ีสูงกวาการใช DCA เพียงอยางเดียว ตัวอยางเชน
ถาใชวิธี DCA เพียงอยางเดียวก็จะลงทุนเปนจํานวนเงิน 5,000 บาทตอเดือน โดยลงทุนทุกวันส้ินเดือน
แต The Combined Method จะตัดสินใจในทุกเดือนวาวันไหนในแตละเดือนท่ีมูลคาหนวยลงทุนนาจะตํ่าท่ีสุด
ในเดือนน้ัน ก็จะทําการซื้อหนวยลงทุนเปนจํานวนเงิน 5,000 บาทสําหรับเดือนนั้น วิธีนี้เหมาะสําหรับผูลงทุน
ที่มีเวลาในการติดตามภาวะตลาด
11.2.2 กลยุทธการลงทุนในกองทุนรวมเปนกลุมสินทรัพยหรือพอรตการลงทุน
ผูลงทุนอาจเลือกจัดสัดสวนการลงทุนในสินทรัพยประเภทตางๆ เพ่ือใหเหมาะสมกับเปาหมาย
การลงทุน และความเส่ียงของผูลงทุนเอง โดยการเลือกลงทุนเปนกลุมสินทรัพยหรือพอรตการลงทุนโดยใช
กองทุนรวมแตละประเภทดวยตัวเอง ซ่ึงมีกลยุทธการลงทุน ดังนี้
การจัดพอรตการลงทุนระยะยาวเพื่อการเติบโต โดยจัดสัดสวนลงทุนในตราสารทุน
ตราสารหน้ี และสินทรัพยสภาพคลอง
เปนกลยุทธในการลงทุนท่ีแบงเงินลงทุนเปน 3 สวน ไดแก
• สวนท่ีลงทุนในกองทุนรวมตราสารทุน เปนสัดสวนเงินลงทุนเพ่ือการเติบโตของเงินลงทุนใน
ระยะยาว ซึ่งโดยปกติตราสารทุนจะใหผลตอบแทนท่ีดีในระยะยาวตามการเติบโตของเศรษฐกิจ
และการเติบโตของบริษัทจดทะเบียนท่ีลงทุน ท้ังนี้ กองทุนรวมตราสารทุนจะมีความผันผวนของ
การดําเนินงานท่ีสูงกวากองทุนรวมตราสารหนี้ ดังนั้น จึงเหมาะกับการลงทุนในระยะยาว
• สวนท่ีลงทุนในกองทุนรวมตราสารหนี้ เปนสัดสวนเงินลงทุนเพื่อการเติบโตของเงินลงทุนใน
ระยะยาวและเพื่อการกระจายการลงทุน ซ่ึงโดยปกติตราสารหนี้จะใหผลตอบแทนที่ตํ่ากวา
ตราสารทุนในระยะยาว แตสามารถชวยกระจายความเส่ียงของพอรตการลงทุนท่ีมีตราสารทุนได
เนื่องจากตราสารทุนและตราสารหน้ีมักจะมีชวงเวลาที่ใหผลตอบแทนท่ีดีใชชวงเวลาตางกัน
• สวนท่ีลงทุนในสินทรัพยสภาพคลองหรือเงินสด เพ่ือสภาพคลองของผูลงทุน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 419
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
"1'Ĝ '4%5 '4+5 '4A$ "1'Ĝ "1' Ĝ A 8 '<
(Conservative) Ø 6%'4 5 +6%A.9I& 9&I 1%'5 E Ùę (Aggressive)
30% "1'Ĝ 6 )6
30% (Moderate)
40% 20% 50% 10%
30% 20% 70%
A è !6 '6.6'/ J9 '6.6' <
ประเภท อัตราผลตอบแทน พอรตระมัดระวัง พอรตปานกลาง พอรตเชิงรุก
สินทรัพย
คาดหวัง สัดสวน WiRi สัดสวน WiRi สัดสวน WiRi
ของสินทรัพย การลงทุน (Wi) การลงทุน (Wi) การลงทุน (Wi)
ตราสารทุน 12.0% 30% 3.6% 50% 6.0% 70% 8.4%
ตราสารหน้ี 5.7% 40% 2.3% 30% 1.7% 20% 1.1%
เงินฝาก 1.0% 30% 0.3% 20% 0.2% 10% 0.1%
ท่ีมา: https://www.set.or.th/set/education/html.do?name=begin&showTitle=F
จะเห็นไดวาการลงทุนเปนพอรตการลงทุนที่มีการลงทุนในตราสารทุนจํานวนมากใหผลตอบแทน
คาดหวังที่สูงกวาพอรตการลงทุนท่ีมีการลงทุนในตราสารทุนจํานวนนอยกวา แตพอรตการลงทุนดังกลาว
ก็จะมีความผันผวนของผลการดําเนินงานท่ีสูงกวาดวยเชนกัน ดังน้ัน ผูลงทุนควรเลือกพอรตการลงทุนที่
เหมาะสมกับเปาหมายการลงทุนและระดับความเส่ียงของตัวผูลงทุนเอง
Core & Satellite (การลงทุนหลักเพ่ือเปาหมายระยะยาว และลงทุนบางสวนเพ่ือเพ่ิมโอกาส
ทํากําไร)
เปนกลยุทธในการลงทุนที่แบงเงินลงทุนเปน 2 สวน ไดแก
• เงินสวนใหญจะลงทุนใน Core ประมาณ 80–90% ซึ่งเปนการลงทุนหลักเพื่อเปาหมายระยะยาว
โดยจะเปนการลงทุนในแบบ Passive Managed Mutual Funds เพื่อสรางผลตอบแทนใหใกลเคียง
ดัชนีช้ีวัด (benchmark) ใหมากที่สุด เน่ืองจากเปนการลงทุนในแบบ Passive Managed Mutual
Funds ทําใหคาใชจายในการลงทุนจะต่ํา
420 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
• เงินสวนนอยจะลงทุนใน Satellite ประมาณ 10–20% ซึ่งเปนการลงทุนเพื่อสรางผลตอบแทน
ที่สูงกวาผลตอบแทนของตลาด (alpha) เปนการลงทุนระยะส้ัน โดยจะเปนการลงทุนในแบบ
Active Managed Mutual Funds ในหุนท่ีเนนกลุมอุตสาหกรรม เนนภูมิภาคในการลงทุน หรือ
เนนการลงทุนในหุนขนาดเล็กหรือขนาดใหญ โดยหวังวาจะเพ่ิมผลตอบแทนใหสูงกวาการลงทุน
ในแบบ Core อยางเดียว
จะเห็นไดวาการลงทุนในแบบ Core & Satellite คาดวาจะสามารถสรางผลตอบแทนสูงกวาการลงทุน
ในแบบเชิงรับเพียงอยางเดียว ขณะที่จะมีคาใชจายในการลงทุนไมสูงเทาการลงทุนในแบบเชิงรุก และยังทําให
การเคลื่อนไหวของผลตอบแทนไมตางจากผลตอบแทนของดัชนีชี้วัด (benchmark) มากเกินไป
การปรับพอรตการลงทุน (rebalancing a portfolio)
เนอ่ื งจากทรพั ยส นิ แตล ะประเภทใหผ ลตอบแทนทแ่ี ตกตา งกนั ดงั นน้ั เมอ่ื เวลาผา นไปชว งระยะเวลาหนง่ึ
ทรัพยสินบางตัวมีสัดสวนสูงกวาที่ควรจะเปน ทําใหทรัพยสินบางตัวมีสัดสวนที่ตํ่ากวาท่ีควรจะเปน ดังน้ัน
ผูลงทุนจึงควรมีการปรับพอรตการลงทุนใหสัดสวนการลงทุนในแตละทรัพยสินกลับไปสูสัดสวนการลงทุน
ตามนโยบายการลงทุน (strategic asset allocation) อยางไรก็ตาม การปรับพอรตการลงทุนอาจมีหลาย
สาเหตุ ดังนี้
• ปรับเม่ือครบระยะเวลา เชน ทุก 1 ป
• ปรับเม่ือสัดสวนทรัพยสินลงทุนเปลี่ยนแปลงเกินกวา สัดสวนการลงทุนตามนโยบายการลงทุน
(strategic asset allocation) เกินกวาเปอรเซ็นตที่กําหนด เชน เกินกวา 5–10%
นอกจากการเคล่ือนไหวของราคาหลักทรัพยเปนเหตุใหมีการปรับพอรตการลงทุนแลว ยังมีสาเหตุ
อื่นที่ทําใหตองมีการปรับพอรตการลงทุน ไดแก
• ปจจัยสวนบุคคลเปลี่ยน ทําใหเกิดการเปลี่ยนแปลงในเปาหมายการลงทุน ระดับการยอมรับ
ความเส่ียง เง่ือนไขและขอจํากัดในการลงทุน ตัวอยางสาเหตุที่ทําใหปจจัยสวนบุคคลเปล่ียน ไดแก
■ สถานภาพสมรสเปล่ียนแปลง เชน แตงงาน หยาราง
■ การเปล่ียนแปลงของจํานวนสมาชิกในครอบครัว เชน การเกิด การตาย การรับหรือไมรับ
อุปการะ
■ การเปลี่ยนแปลงในมูลคาของความมั่งคั่ง เชน การไดรับมรดก ถูกรางวัลใหญ สูญเสียความ
มั่งค่ัง
• ขอมูลมหภาคเปล่ียน ทําใหเกิดการเปลี่ยนแปลงในอัตราผลตอบแทนคาดหวัง ผูลงทุนอาจตอง
ทําการปรับพอรตการลงทุนใหเหมาะสมกับภาวการณขณะน้ัน เปนการปรับสัดสวนการลงทุน
ระยะส้ัน (tactical asset allocation)
• กองทุนเปลี่ยนกลยุทธการลงทุน (manager change or style change) ทําใหผลตอบแทนและ
ความเสี่ยงเปลี่ยนไปจากการคาดการณเดิม จากการลงทุนในกองทุนรวมท่ีมีการเปล่ียนกลยุทธ
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 421
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
การลงทุน ผูลงทุนอาจตองทําการคัดเลือกกองทุนรวมอื่นที่เหมาะสมกวากองทุนรวมที่ลงทุน
ในปจจุบัน หรือในบางคร้ังหากเห็นวากองทุนรวมท่ีมีการเปล่ียนกลยุทธการลงทุนมีผลดําเนินงาน
ดีกวาในอดีตก็อาจกลับมาลงทุนกองทุนน้ีอีกในอนาคต
• การเปลี่ยนวัตถุประสงคการลงทุน (changing investment goals) ทําใหอัตราผลตอบแทน
คาดหวงั เปลี่ยนแปลงไป ดังนั้น ผูลงทุนตองทําการปรับพอรตการลงทุนเพื่อใหสามารถบรรลุตาม
วัตถุประสงคการลงทุนท่ีเปลี่ยนแปลงไป
11.3 แหลงขอมูลและภาษีท่ีเกี่ยวของกับการลงทุนในกองทุน
11.3.1 แหลงขอมูลเพ่ือการซ้ือขายกองทุนรวม
รายงานการจัดอันดับกองทุน
กองทนุ ทม่ี มี ากมายในทอ งตลาด มคี วามแตกตา งกนั ในลกั ษณะของนโยบายการลงทนุ หรอื รายละเอยี ด
ของกองทุน (fund features) รวมถึงความแตกตางของผลตอบแทนท่ีผานมา ทําใหผูลงทุนมีความยากลําบาก
ในการคัดเลือกกองทุนที่จะลงทุน หรือไมสามารถจะทราบไดวากองทุนที่ตนถืออยู มีผลการดําเนินดีหรือไม
อยางไรเม่ือเทียบกับกองทุนอื่นท่ีบริหารภายใต บลจ. อื่น ดังนั้น จึงมีผูทําหนาท่ีจัดอันดับกองทุนรวม เพ่ือเปน
ขอมูลใหผูลงทุนใชประกอบการตัดสินใจลงทุน แตตองเปนผูที่ไดรับความเห็นชอบจากสํานักงานคณะกรรมการ
ก.ล.ต. และจะตองมีคุณสมบัติตามหลักเกณฑ Fit & Proper คือ การเปนบริษัทที่มีความพรอม มีประวัติดี
มีความสามารถ ตลอดจนมีเครื่องมือและหลักเกณทที่เหมาะสมที่นํามาใชจัดอันดับกองทุนรวม
โดยมีบริษัทจัดอันดับกองทุนรวมที่ไดรับอนุญาต ดังนี้
• บริษัท ฟทช เรทติ้ง (ประเทศไทย) จํากัด (วันท่ีไดรับอนุญาต 23 มิถุนายน พ.ศ. 2547)
• บริษัท รอยเตอร (ประเทศไทย) จํากัด (วันท่ีไดรับอนุญาต 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2547)
• บริษัท มอรน่ิงสตาร รีเสิรช (ประเทศไทย) จํากัด (วันท่ีไดรับอนุญาต 10 มีนาคม พ.ศ. 2552)
• บริษัท ทริสเรทต้ิง จํากัด (วันท่ีไดรับอนุญาต 19 ตุลาคม พ.ศ. 2555)
ท้ังนี้ สมาคมบริษัทจัดการลงทุน ไดทําการเผยแพรรายงานการจัดประเภทกองทุนรวมและรายงาน
ขอมูลการเปรียบเทียบผลการดําเนินงานแบบเปอรเ ซน็ ตไ ทล (peer group fund performance) เพอ่ื ใหผ ลู งทนุ
สามารถเปรียบเทียบผลการดําเนินงานในแตละชวงเวลากับกองทุนประเภทเดียวกันในระดับเปอรเซ็นไทล
(percentiles) ตางๆ โดยแบงออกเปน 5th, 25th, 50th, 75th และ 95th Percentile นอกจากผลตอบแทนของ
กองทุนแลว ความเส่ียงหรือคาเบ่ียงเบนมาตรฐานของกองทุนจะถูกแสดงโดยการแบงตามระดับเปอรเซ็นไทล
ตางๆ เชนเดียวกัน
422 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ตัวอยาง หากมกี องทนุ รวมตลาดเงนิ จาํ นวน 100 กองทนุ สมาคมบรษิ ทั จดั การลงทนุ จะเรยี งลาํ ดบั
ผลตอบแทนของกองทุนตลาดเงิน 100 กองทุนในแตละชวงเวลา เชน ขอมูลผลการดําเนินงานของกองทุน
รวมตลาดเงิน 100 กองทุนต้ังแตสูงสุดถึงตํ่าสุดในชวงเวลายอนหลัง 1 ปอันดับท่ี 5, 25, 50, 75 และ 95
เปนขอมูล 5th, 25th, 50th, 75th และ 95th ในรายงานขอมูลเปรียบเทียบผลการดําเนินงานแบบเปอรเซ็นไทล
สําหรับคาเบ่ียงเบนมาตรฐานสมาคมบริษัทจัดการลงทุนจะเรียงลําดับคาเบ่ียงเบนมาตรฐานของกองทุน
ตลาดเงนิ 100 กองทนุ ในแตล ะชว งเวลา เชน ขอ มลู คา เบยี่ งเบนมาตรฐานของกองทนุ รวมตลาดเงนิ 100 กองทนุ
ตั้งแตต่ําสุดถึงสูงสุดในชวงเวลายอนหลัง 1 ปอันดับที่ 5, 25, 50, 75 และ 95 เปนขอมูล 5th, 25th, 50th,
75th และ 95th ในรายงานขอมูลเปรียบเทียบผลการดําเนินงานแบบเปอรเซ็นไทล ดังนั้นหากกองทุนรวม
ท่ีผูลงทุนสนใจมีผลตอบแทนในชวงเวลายอนหลัง 1 ป สูงกวาขอมูล 5th ชวงเวลายอนหลัง 1 ปในรายงาน
ขอมูลเปรียบเทียบผลการดําเนินงานแบบเปอรเซ็นตไทล ก็แปลความหมายไดวากองทุนท่ีผูลงทุนสนใจ
ดังกลาวมีตอบแทนในชวงเวลายอนหลัง 1 ปไดอยูใน 4 อันดับแรกของ 100 กองทุนตลาดเงินทั้งหมด
ในขณะเดียวกัน หากกองทุนรวมที่ผูลงทุนสนใจมีคาเบ่ียงเบนมาตรฐานในชวงเวลายอนหลัง 1 ป
ตํ่ากวาขอมูล 5th แตสูงกวา 25th ในชวงเวลายอนหลัง 1 ปในรายงานขอมูลเปรียบเทียบผลการดําเนินงาน
แบบเปอรเซ็นไทล ก็แปลความหมายไดวากองทุนที่ผูลงทุนสนใจดังกลาวมีคาเบ่ียงเบนมาตรฐาน
ในชวงเวลายอนหลัง 1 ปเรียงจากตํ่าสุดถึงสูงสุดอยูในอันดับที่ 6 ถึง 24 ของ 100 กองทุนตลาดเงินท้ังหมด
เปนตน
หนังสือช้ีชวนสวนสรุปขอมูลสําคัญ (fund fact sheet)
เปนขอมูลพื้นฐานและเปนประโยชนตอผูลงทุนในการตัดสินใจลงทุน เชน ขอมูลทั่วไปของกองทุนรวม
ขอมูลของ บลจ. นโยบายการลงทุน คาใชจาย เงื่อนไขการลงทุนของกองทุน นโยบายและประวัติการ
จายเงินปนผล และผลการดําเนินงานยอนหลังเทียบกับเกณฑมาตรฐาน เปนตน ซึ่งรายละเอียดของ
หนังสือชี้ชวนสวนสรุปขอมูลสําคัญ มีดังนี้
• คุณกําลังลงทุนอะไร
เปนขอมูลสวนที่ บลจ. เปดเผยนโยบายการลงทุน กลยุทธในการบริหารจัดการลงทุน ดังรายละเอียด
ตอไปน้ี
■ นโยบายการลงทุน
เปนการเปดเผยวากองทุนรวมน้ีมีการลงทุนในทรัพยสินประเภทใด เชน ตราสารทุน ตราสารหน้ี
สัญญาซ้ือขายลวงหนา เปนตน และกองทุนรวมน้ีมีนโยบายการลงทุนในประเทศ หรือตางประเทศอยางไร
หรือเนนลงทุนในทรัพยสินกลุมใดเปนพิเศษหรือไม เชน กลุมอุตสาหกรรม ตราสาร non-investment grade/
unrated ประเทศกลุมอนุภูมิภาคลุมแมนํ้าโขง (Greater Mekong Subregion: GMS) เปนตน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 423
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
■ กลยุทธในการบริหารจัดการลงทุน
เปนขอมูลกลยุทธในการบริหารจัดการลงทุน เชน มุงหวังใหไดรับผลประกอบการเคล่ือนไหวตาม
ดัชนีช้ีวัด (passive management/index tracking) หรือสูงกวาดัชนีช้ีวัด (active management) ท้ังนี้
หากเปนกองทุนรวมที่มีกลยุทธในการบริหารกองทุนรวมที่แตกตางจากกองทุนรวมประเภทเดียวกัน เชน
กองทุนรวมท่ีมีกลยุทธการลงทุนท่ีมุงเนนการสรางผลตอบแทนที่เปนบวกไดในทุกสภาวะตลาด (absolute
return fund) กองทุนรวมท่ีระบุวาจะเลิกกองทุนหรือรับซ้ือคืนหนวยลงทุนอัตโนมัติเม่ือหนวยลงทุนมีมูลคา
ตามเปาหมายที่กําหนด (tigger fund) เปนตน ก็จะเปดเผยกลยุทธและแนวทางในการบริหารกองทุนรวม
เพ่ือใหบรรลุถึงเปาหมายท่ีกําหนดไวในสวนนี้
ทั้งน้ี ในกรณีที่เปนกองทุนรวมที่มีการจายผลตอบแทนแบบซับซอน1 บลจ. จะมีการอธิบายลักษณะ
ของผลตอบแทนในลักษณะแผนภาพ (pay-off diagram) ซ่ึงจะระบุปจจัยที่จะสงผลใหผลตอบแทนเพ่ิมข้ึน
หรือลดลง และแสดงขอมูลวากองทุนรวมนี้เหมาะสมกับผูลงทุนที่มีความคาดหวังอยางไร
• กองทุนรวมนี้เหมาะกับใคร
เปนรายละเอียดที่เปดเผยใหผูลงทุนทราบวากองทุนแตละประเภทน้ันเหมาะสมและไมเหมาะสมกับ
ความคาดหวังของผูลงทุนอยางไร ซ่ึงสํานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. ไดแสดงตัวอยางการเปดเผยไวดังน้ี
ประเภทกองทุนรวม กองทุนรวมนี้เหมาะกับใคร กองทุนรวมน้ีไมเหมาะกับใคร
1. กองทุนรวมตราสารหนี้ ■ ผูลงทุนท่ีคาดหวังผลตอบแทน ■ ผูลงทุนท่ีเนนการไดรับผลตอบแทน
(daily fixed income) ที่สูงกวาเงินฝาก และยอมรับ ในจํานวนเงินที่แนนอน หรือรักษา
ผลตอบแทนที่อาจตํ่ากวาหุนได เงินตนใหอยูครบ
■ ผูลงทุนท่ีตองการสภาพคลอง ■ ผูลงทุนท่ีตองการลงทุนเฉพาะ
ในการซื้อขายไถถอนหนวยลงทุน ในตราสารหน้ีที่มีคุณภาพดี
ไดทุกวันทําการ โดยจะไดรับ สภาพคลองสูง และมีความเส่ียง
เงินคืนภายในวันที่ T+…[ใหใส จากความผันผวนของราคาตํ่า
วันที่จะไดรับเงิน]… เนื่องจากกองทุนรวมนี้ไมถูกจํากัด
โดยกฎเกณฑใหตองลงทุนใน
ทรัพยสินดังกลาวเชนเดียวกับ
กองทุนรวมตลาดเงิน
1 กองทุนรวมที่มีการจายผลตอบแทนแบบซับซอน หมายความวา การจายผลตอบแทนใหแกผูถือหนวยลงทุน โดย
วิธีการคํานวณผลประโยชนตอบแทนใหผันแปรไปตามสูตรการคํานวณหรือเง่ือนไขใดๆ ซ่ึงผูถือหนวยลงทุนทั่วไป
ไมสามารถทําความเขาใจไดโดยงาย
424 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ประเภทกองทุนรวม กองทุนรวมนี้เหมาะกับใคร กองทุนรวมน้ีไมเหมาะกับใคร
2. กองทุนรวมตราสารหนี้
■ ผูลงทุนท่ีคาดหวังผลตอบแทน ■ ผูลงทุนท่ีเนนการไดรับผลตอบแทน
ประเภท buy-and-hold ท่ีสูงกวาเงินฝาก และยอมรับ ในจํานวนเงินที่แนนอน หรือรักษา
ผลตอบแทนที่อาจต่ํากวาหุนได เงินตนใหอยูครบ
3. กองทุนรวมตลาดเงิน
(money market fund) ■ ผลู งทนุ ทตี่ อ งการไถถ อนหนว ยลงทนุ
เพื่อรับเงินในชวงเวลา X เดือน
4. กองทุนรวมตราสารทุน
■ ผูลงทุนที่คาดหวังผลตอบแทน ■ ผูลงทุนท่ีคาดหวังผลตอบแทนสูง
5. กองทุนรวมหมวด ที่ใกลเคียงเงินฝาก และยอมรับ
อุตสาหกรรม เชน ผลตอบแทนท่ีอาจต่ํากวา
Health Care เปนตน กองทุนรวมตราสารหนี้ท่ัวไปได
■ ผูลงทุนท่ีตองการสภาพคลองสูง
■ ผูลงทุนท่ีตองการการลงทุน
ที่มีความเส่ียงตํ่า
■ ผูลงทุนที่สามารถรับความผันผวน ■ ผูลงทุนท่ีเนนการไดรับผลตอบแทน
ของราคาหุนท่ีกองทุนรวมไปลงทุน ในจํานวนเงินท่ีแนนอน หรือรักษา
ซึ่งอาจจะปรับตัวเพิ่มสูงข้ึน หรือ เงินตนใหอยูครบ
ลดลงจนตํ่ากวามูลคาที่ลงทุนและ
ทําใหขาดทุนได
■ ผูท่ีสามารถลงทุนในระยะกลางถึง
ระยะยาว โดยคาดหวังผลตอบแทน
ในระยะยาวท่ีดีกวาการลงทุนใน
ตราสารหน้ีท่ัวไป
■ ผูลงทุนที่สามารถรับความผันผวน ■ ผูลงทุนที่เนนการไดรับผลตอบแทน
ของราคาหุนที่กองทุนรวมไปลงทุน ในจํานวนเงินท่ีแนนอน หรือรักษา
ซ่ึงอาจจะปรับตัวเพ่ิมสูงขึ้น หรือ เงินตนใหอยูครบ
ลดลงจนต่ํากวามูลคาที่ลงทุนและ
ทําใหขาดทุนได
■ ผูท่ีสามารถลงทุนในระยะกลางถึง
ระยะยาว โดยคาดหวังผลตอบแทน
ในระยะยาวที่ดีกวาการลงทุนใน
ตราสารหนี้ท่ัวไป
■ ผูลงทุนที่ตองการกระจายการลงทุน
ไปยังหุนกลุม Health Care
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 425
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
ประเภทกองทุนรวม กองทุนรวมน้ีเหมาะกับใคร กองทุนรวมน้ีไมเหมาะกับใคร
6. กองทุนรวมตราสารทุน/ผสม ■ ผูลงทุนท่ีเขาใจวามูลคาหนวยลงทุน ■ ผูลงทุนท่ีตองการไถถอน
ท่ีเปน trigger fund เปาหมายไมใชการรับประกัน หนวยลงทุนเพ่ือรับเงินในชวงเวลา
ผลตอบแทนจากการลงทุน และ X เดือน
ไมสามารถขายหนวยลงทุนคืนได
ในชวงเวลา X เดือน ■ ผูลงทุนท่ีเนนการไดรับผลตอบแทน
ในจํานวนเงินที่แนนอน หรือรักษา
■ ผูลงทุนท่ีสามารถรับความผันผวน เงินตนใหอยูครบ
ของราคาหุนท่ีกองทุนรวมไปลงทุน
ซึ่งอาจจะปรับตัวเพ่ิมสูงขึ้น หรือ
ลดลงจนต่ํากวามูลคาที่ลงทุนและ
ทําใหขาดทุนได
■ ผูลงทุนท่ีคาดหวังผลตอบแทน
ในการลงทุนระยะสั้นจากการ
จับจังหวะตลาด (market timing)
7. กองทุนรวมทองคํา ■ ผูลงทุนที่สามารถรับความผันผวน ■ ผูลงทุนท่ีเนนการไดรับผลตอบแทน
ของราคาทองคํา ซ่ึงอาจจะปรับตัว ในจํานวนเงินที่แนนอน หรือรักษา
เพิ่มสูงขึ้น หรือลดลงจนต่ํากวา เงินตนใหอยูครบ
มูลคาที่ลงทุนและทําใหขาดทุนได
■ ผูลงทุนที่ตองการลงทุนในทรัพยสิน
ทางเลือกเพ่ือกระจายการลงทุน
ในทรัพยสินประเภทตางๆ
■ ผูลงทุนที่คาดหวังผลตอบแทน
จากการลงทุนในทองคํา
• คุณตองระวังอะไรเปนพิเศษ
เปนขอมูลท่ีเปดเผยใหผูลงทุนทราบถึงความเส่ียงของกองทุนนั้นๆ ไดแก แผนภาพแสดงตําแหนง
ความเส่ียงของกองทุนรวม (risk spectrum) ปจจัยความเส่ียงท่ีสําคัญ คําอธิบายแผนภาพมิติความเสี่ยง
โดยมีรายละเอียดดังนี้
■ คําเตือนท่ีสําคัญ
เปนการระบุคําเตือนใหผูลงทุนรูกอนการลงทุน โดยใชภาษาท่ีเขาใจงาย ตัวอยางเชน กรณี
กองทุนรวมมีนโยบายการลงทุนในสัญญาซื้อขายลวงหนาที่มิไดมีวัตถุประสงคเพ่ือการลดความเสี่ยง หรือ
มีนโยบายการลงทุนในตราสารที่มีสัญญาซ้ือขายลวงหนาแฝง จะมีขอมูลท่ีเตือนวากองทุนรวมมีความเสี่ยง
426 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
มากกวากองทุนรวมที่ลงทุนในหลักทรัพยอางอิงโดยตรง เน่ืองจากใชเงินลงทุนในจํานวนท่ีนอยกวาจึงมี
กําไร/ขาดทุนสูงกวาการลงทุนในหลักทรัพยอางอิงโดยตรง เปนตน
■ แผนภาพแสดงตําแหนงความเส่ียงของกองทุนรวม (risk spectrum)
แสดงรูปภาพตําแหนงความเส่ียงของกองทุนรวม โดยใหหัวลูกศรชี้ไปยังแถบความเสี่ยงของ
กองทุนรวม โดยแบงระดับความเส่ียงของกองทุนรวมประเภทตางๆ ซ่ึงมีคาอยูระหวาง 1 ถึง 8+ ดังนี้
A.I9& 6 )6 A.&I9 6 )6 A.9&I .=
1Ę 6ę I7 1Ę ę6 .=
7
3 45 6 8
2 8+
A.9I& 7I 1 A.I9& .= %6
+5 1&Ę6
7I C1 6. 6 < A è ę .=
■ ปจจัยความเสี่ยงที่สําคัญ
เปนขอมูลแสดงปจจัยความเสี่ยงที่สาคัญในรูปแบบมิติความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากการลงทุนใน
กองทุนรวม โดยเรียงลําดับตามโอกาสที่อาจจะเกิดข้ึน และนัยสําคัญของผลกระทบจากมากไปหานอย รวมทั้ง
ใหอธิบายรายละเอียดของความเส่ียงตางๆ เชน ความเส่ียงจากการผิดนัดชําระหน้ีของผูออกตราสาร (credit
risk) ความเส่ียงจากความผันผวนของมูลคาหนวยลงทุน (market risk) ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของ
อัตราแลกเปล่ียน (currency risk)
• สัดสวนของประเภททรัพยสินที่ลงทุน
เปนขอมูลท่ีแสดงใหผูลงทุนเห็นภาพรวมสัดสวนประเภทสินทรัพยที่กองทุนไปลงทุน รวมถึงรายช่ือ
ทรัพยสินท่ีลงทุนสูงสุด 5 อันดับแรก ตลอดจนนํ้าหนักการลงทุนตามอันดับความนาเช่ือถือ เพื่อใหผูลงทุน
เปนขอมูลประกอบการตัดสินใจลงทุนได ซึ่งขอมูลท่ีเปดเผยในหนังสือช้ีชวนน้ัน มีรายละเอียดดังน้ี
■ สัดสวนประเภททรัพยสินที่ลงทุน
แสดงสัดสวนประเภททรัพยสินที่กองทุนรวมลงทุน เชน ลงทุนในเงินฝาก ตราสารหนี้ภาครัฐ
ตราสารหน้ีภาคเอกชน หุน sector หุนท่ีลงทุน เปนตน มีสัดสวนเทาใดตอ NAV โดยแสดงในรูปแบบ pie
chart
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 427
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
■ ชื่อทรัพยสินท่ีลงทุนสูงสุด 5 อันดับแรก
กรณีกองทุนรวมทั่วไป จะเปดเผยรายชื่อทรัพยสินที่ลงทุนสูงสุด 5 อันดับแรก และสัดสวนของ
ทรัพยสินน้ันตอ NAV ในกรณีกองทุนรวมตราสารหนี้ จะเปดเผยอันดับความนาเชื่อถือของตราสารหน้ีดัง
กลาวเพ่ิมเติม
■ นํ้าหนักการลงทุนตามอันดับความนาเช่ือถือ
กรณีกองทุนรวมตราสารหน้ีจะเปดเผยขอมูลน้ําหนักการลงทุนตามอันดับความนาเช่ือถือของ
กองทุนรวม โดยแยกระหวางตราสารหนี้ในประเทศและตราสารหนี้ตางประเทศ
ทั้งน้ี ในกรณีท่ีกองทุนรวมมีการลงทุนในหนวยลงทุนของกองทุนรวมตางประเทศกองทุนรวมใด
กองทุนรวมหน่ึงเกินรอยละ 20 ของ NAV กองทุนจะเปดเผยขอมูลการลงทุนของกองทุนรวมตางประเทศโดย
สรุปเทาท่ีกองทุนรวมตางประเทศน้ันเปดเผยไวเปนการท่ัวไป
• คาธรรมเนียม
เปนขอมูลท่ีระบุถึงคาธรรมเนียมท่ีกําหนดตามโครงการ แบงเปนคาธรรมเนียมที่เรียกเก็บจากกองทุน
รวมซ่ึงในหนังสือชี้ชวนจะแสดงคาธรรมเนียมที่เรียกเก็บจากกองทุนเปนเปอรเซ็นต (%) ตอปของ NAV และ
คาธรรมเนียมท่ีเรียกเก็บจากผูถือหนวย ซ่ึงโดยท่ัวไปจะเรียกเก็บเปนเปอรเซ็นต (%) ของมูลคาการซ้ือขาย
โดยคาธรรมเนียมที่แสดงจะรวมภาษีมูลคาเพ่ิม หรือภาษีอ่ืนใดเรียบรอยแลว
• ผลการดําเนินงาน
เปนขอมูลสรุปผลการดําเนินงานของกองทุนรวมในชวงที่ผานมา ซ่ึงในหนังสือชี้ชวนสวนสรุปขอมูล
สําคัญจะแสดงขอมูลดังตอไปน้ี
■ ดัชนีชี้วัด (benchmark) ประเภทกองทุนรวมเพื่อใชเปรียบเทียบผลการดําเนินงาน ณ จุดขาย
■ ผลการดําเนินงานและดัชนีช้ีวัดยอนหลังตามปปฏิทิน
■ กองทุนนี้เคยมีผลขาดทุนสูงสุดในชวงเวลา 5 ป (Maximum Drawdown)
■ ความผันผวนของผลการดําเนินงาน (standard deviation)
■ คาความผันผวนของสวนตางของผลตอบแทนเฉลี่ยของกองทุนรวมและผลตอบแทนของดัชนี
ชี้วัด (tracking error: TE) (ถามี)
■ ประเภทกองทุนรวมเพื่อใชเปรียบเทียบผลการดําเนินงาน ณ จุดขาย (peer group fund
performance)
■ ผลการดําเนินงานยอนหลังแบบปกหมุด
■ ผลการดําเนินงานยอนหลังของกองทุนหลัก (ถามี)
428 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
• ขอมูลอ่ืนๆ
เปนรายละเอียดสําคัญท่ีเปนประโยชนตอการตัดสินใจของผูลงทุน ซ่ึงเปนขอมูลเก่ียวกับเร่ืองตอไปนี้
■ นโยบายการจายเงินปนผล
■ ผูดูแลผลประโยชน
■ วันท่ีจดทะเบียนกองทุน
■ อายุโครงการ
■ ขอมูลเก่ียวกับการซื้อและขายคืนหนวยลงทุน
■ รายช่ือผูจัดการกองทุนรวม
■ อัตราสวนหมุนเวียนการลงทุนของกองทุนรวม (portfolio turnover ratio : PTR)
■ รายชื่อผูสนับสนุนการขายหรือรับซื้อคืน
■ สถานที่ ชองทางการติดตอสอบถาม การรับหนังสือช้ีชวน/รองเรียน
■ ธุรกรรมท่ีอาจกอใหเกิดความขัดแยงทางผลประโยชน
■ ขอมูลอื่นเกี่ยวกับกองทุนรวมที่เปนประโยชนและเพียงพอตอการตัดสินใจของผูลงทุน
อัตราสวนหมุนเวียนการลงทุนของกองทุนรวม (portfolio turnover ratio: PTR)
เปนขอมูลอัตราสวนหมุนเวียนการลงทุนของกองทุนรวม (portfolio turnover ratio) ทําใหผูลงทุน
ทราบถงึ ปรมิ าณการซอื้ ขายทรพั ยส นิ ของกองทนุ ซงึ่ จะสะทอ นกลยทุ ธก ารลงทนุ ของผจู ดั การกองทนุ ไดด ยี ง่ิ ขน้ึ
โดยคํานวณจากมูลคาที่ตํ่ากวาระหวางผลรวมของมูลคาการซ้ือทรัพยสินกับผลรวมของมูลคาการขายทรัพยสิน
ทก่ี องทนุ รวมลงทนุ ในรอบระยะเวลาทผี่ า นมาหารดว ยมลู คา ทรพั ยส นิ สทุ ธเิ ฉลยี่ ของกองทนุ รวมในรอบระยะเวลา
เดียวกัน
อยางไรก็ตาม ขอมูล Fund Fact Sheet ถือเปนสวนหน่ึงของหนังสือช้ีชวน ซึ่งเปนเพียงขอมูลสรุป
เทานั้น ดังน้ัน ผูลงทุนตองศึกษาขอมูลในรายละเอียดจากหนังสือชี้ชวนฉบับเต็มกอนการตัดสินใจลงทุน
ซึ่งสามารถขอไดจากผูสนับสนุนการขายและบริษัทจัดการกองทุนรวม หรืออาจศึกษาขอมูลไดจากหนังสือ
ช้ีชวนท่ีบริษัทจัดการกองทุนรวมย่ืนตอสํานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. ไดท่ีเว็บไซต ของสํานักงาน
คณะกรรมการ ก.ล.ต.
รายงานประจําป
คือ รายงานผลการดําเนินงานและฐานะการเงินของกองทุนรวมที่จัดทําตามรอบระยะเวลาบัญชี
ของกองทุนน้ันๆ โดยจะแสดงขอมูลที่มีประโยชนตอผูลงทุน หรือขอมูลที่อาจสงผลกระทบตอสิทธิประโยชน
ของผูถือหนวยลงทุน เชน ตารางสรุปผลการดําเนินงาน รายงานและความเห็นของผูดูแลผลประโยชน
งบการเงินและรายงานของผูสอบบัญชี และรายละเอียดเงินลงทุน เปนตน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 429
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
11.3.2 ภาษีจากการลงทุนในกองทุนรวม
ภาษีท่ีเกี่ยวของจากการลงทุนในกองทุนรวม
กองทุนรวมมีลักษณะเปนนิติบุคคลแยกตางหากจาก บลจ. โดยผลประโยชนที่เกิดขึ้นกับกองทุนรวม
จะไดรับการยกเวนภาษี เชน เงินปนผลหรือกําไรสวนเกินทุนที่ไดรับจากการลงทุนในตราสารทุน ดอกเบ้ีย
หรือสวนลดรับหรือสวนเกินทุนท่ีไดรับจากการลงทุนในตราสารหน้ี เปนตน สําหรับภาษีของผูถือหนวยลงทุน
ของกองทุนรวมน้ันสามารถสรุปไดดังนี้
ตารางที่ 11-2 ภาษีท่ีเกี่ยวของจากการลงทุนในกองทุนรวม
ประเภทผลตอบแทน บุคคลธรรมดา นิติบุคคลที่เปน นิติบุคคลอื่นๆ
ที่ไดรับจากการลงทุน บริษัทจดทะเบียน
ในตลาดหลักทรัพยฯ
ผานกองทุนรวม
กําไรสวนเกินทุนจาก ไดรับยกเวนภาษีเงินได รวมเปนเงินไดเพ่ือ รวมเปนเงินไดเพื่อ
การขายคืนหนวยลงทุน เสียภาษีเงินไดนิติบุคคล เสียภาษีเงินไดนิติบุคคล
เงินปนผลจากกองทุนรวม อาจจะถูกหัก ณ ท่ีจาย ไดรับยกเวนไมตองรวม ไดรับลดหยอนใหนําเงินได
ในอัตรารอยละ 10 หรือ คํานวณเปนเงินไดหาก เพียงกึ่งหนึ่งมารวม
ตองนําไปรวมเปนเงินได ถือหนวยลงทุนมาเปน คํานวณเปนเงินไดหาก
เพื่อเสียภาษีเงินไดบุคคล ระยะเวลาไมนอยกวา ถือหนวยลงทุนมาเปน
ธรรมดา ณ ตอนส้ินป 3 เดือนกอนและหลังจาก ระยะเวลาไมนอยกวา
หากมิไดหัก ณ ท่ีจาย วันท่ีกําหนดสิทธิผูถือ 3 เดือนกอนและหลังจาก
เอาไว (ผูลงทุนจะ หนวยลงทุนท่ีจะไดรับ วันท่ีกําหนดสิทธิผูถือ
ไมสามารถเครดิตภาษี เงินปนผล (XD date) หนวยลงทุนท่ีจะไดรับ
เงินปนผลได) เงินปนผล (XD date)
ท้ังน้ีกระทรวงการคลังโดยกรมสรรพากรอยูระหวางทบทวนการจัดเก็บภาษีจากกองทุนรวมในสวนที่
ลงทุนในตราสารหน้ี หรือภาษีสําหรับผูลงทุนที่ลงทุนในกองทุนรวมตราสารหนี้ ดังน้ัน เงื่อนไขภาษีอาจมีการ
เปล่ียนแปลงได ผูลงทุนควรศึกษาขอมูลภาษีดังกลาวอีกคร้ังกอนลงทุนจริง
11.3.3 ภาษีท่ีเก่ียวของกับการลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย REITs
และกองทุนรวมโครงสรางพ้ืนฐาน
กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย (property fund)
คือ กองทุนรวมที่ บลจ. จัดตั้งขึ้น โดยมีวัตถุประสงคหลักเพ่ือนําเงินที่ไดจากการจําหนายหนวยลงทุน
ไปลงทุนในอสังหาริมทรัพยหรือสิทธิการเชาอสังหาริมทรัพย และจัดหาผลประโยชนจากอสังหาริมทรัพย
ที่ไดมาจากการลงทุนดังกลาว เน่ืองจากกองทุนรวมอสังหาริมทรัพยมีวัตถุประสงคท่ีจะเปดโอกาสให
430 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ผูลงทุนทั่วไปมีทางเลือกในการลงทุนในอสังหาริมทรัพย และมีโอกาสไดรับผลตอบแทนท่ีสมํ่าเสมอ ดังน้ัน
การกํากับดูแลจึงใหความสําคัญกับการลงทุนในอสังหาริมทรัพยท่ีสามารถสรางรายไดคาเชาที่มีลักษณะประจํา
และไมใหกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย ไปประกอบธุรกิจในลักษณะอ่ืนท่ีไมใชเปนการหาประโยชนโดยการ
เก็บคาเชา นอกจากน้ียังใหความสําคัญกับการเสนอขายหนวยลงทุนในวงกวางเพ่ือใหมีการกระจาย
หนวยลงทุนใหแกประชาชนท่ัวไปอยางแทจริง
อยางไรก็ตาม การยื่นขออนุมัติจัดต้ังกองทุนรวมอสังหาริมทรัพยสามารถทําไดถึงเพียงวันที่
31 ธันวาคม พ.ศ. 2556 เทานั้น โดยหลังจากนั้นจะใชทรัสตเพื่อการลงทุนในอสังหาริมทรัพย หรือ REITs
เปนเคร่ืองมือเพ่ือหาผลประโยชนในอสังหาริมทรัพยมาทดแทน
ทั้งน้ี ภาษีท่ีเกี่ยวของในระดับผูลงทุนสําหรับการลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพยสามารถแบง
เปนประเภทบุคคลธรรมดาและและนิติบุคคลโดยมีรายละเอียดดังนี้
ตารางท่ี 11-3 ภาษีท่ีเก่ียวของจากการลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย
บุคคลธรรมดา นิติบุคคล
ภาษีเงินสวนแบงกําไร เสียภาษีหัก ณ ที่จายรอยละ 10 กรณีบริษัทจดทะเบียน ไดรับยกเวน
(เงินปนผล) ภาษี โดยตองถือหนวยลงทุนเปน
เวลาไมนอยกวา 3 เดือนกอนจาย
ภาษีกําไรจากการขายหนวยลงทุน ยกเวน และ 3 เดือนหลังจายเงินปนผล
กรณีที่ไมเปนบริษัทจดทะเบียน
และไดถือหนวยลงทุนเปนเวลา
ไมนอยกวา 3 เดือนกอนจาย
และ 3 เดือนหลังจายเงินปนผล
จายภาษีก่ึงหน่ึง หรือรอยละ 10
เสียภาษีในอัตราปกติ
ทรัสตเพื่อการลงทุนในอสังหาริมทรัพย (real estate investment trusts: REITs)
มีลักษณะเปน “กองทรัพยสิน” ที่ถือกรรมสิทธิ์โดยทรัสตี (trustee) ไมมีฐานะเปนนิติบุคคล โดย
ผกู อ ตงั้ กองทรสั ต คอื ผทู จ่ี ะเขา มาเปน ผจู ดั การกองทรสั ต (REITs manager) ซง่ึ จะเปน ผเู สนอขายหนว ยทรสั ต
และนาํ เงนิ ทไี่ ดจ ากการขายหนว ยทรสั ตม าใหก บั ทรสั ตที ต่ี นเองไวว างใจเพอื่ จดั ตงั้ REITs โดยสญั ญากอ ตง้ั ทรสั ต
จะแบงหนาท่ีใหผูจัดการกองทรัสตเปนผูบริหารจัดการกองทรัสต และทรัสตีเปนผูกํากับดูแลการปฏิบัติหนาท่ี
ของผูจัดการกองทรัสตและเก็บรักษาทรัพยสิน
ทั้งน้ี ภาษีที่เกี่ยวของในระดับผูลงทุนสําหรับการลงทุนใน REITs สามารถแบงเปนประเภทบุคคล
ธรรมดาและนิติบุคคลโดยมีรายละเอียดดังน้ี
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 431
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
ตารางที่ 11-4 ภาษีที่เก่ียวของจากการลงทุนใน REITs
บุคคลธรรมดา นิติบุคคล
เสียภาษีในอัตราปกติ
ภาษีผลประโยชนตอบแทน เสียภาษีหัก ณ ที่จายรอยละ 10
(เงินปนผล) เสียภาษีในอัตราปกติ
ภาษีกําไรจากการขายหนวยลงทุน ยกเวน
กองทุนรวมโครงสรางพ้ืนฐาน (infrastructure fund)
คือ กองทุนรวมที่ตั้งขึ้นเพื่อระดมทุนจากผูลงทุนทั่วไปทั้งรายยอยและสถาบัน เพื่อลงทุนในกิจการ
โครงสรางพื้นฐานท่ีเปนประโยชนสาธารณะในวงกวางของประเทศไทย โดยผูลงทุนจะไดรับผลตอบแทนจาก
การลงทุนในกองทุนรวมโครงสรางพ้ืนฐานใน 2 รูปแบบ คือ เงินปนผล และกําไรสวนตางราคา โดยภาษีท่ี
เก่ียวของในระดับผูลงทุนสําหรับการลงทุนในกองทุนรวมโครงสรางพื้นฐานสามารถแบงเปนประเภทบุคคล
ธรรมดาและและนิติบุคคลโดยมีรายละเอียดดังนี้
ตารางที่ 11-5 ภาษีท่ีเกี่ยวของจากการลงทุนในกองทุนรวมโครงสรางพื้นฐาน
บุคคลธรรมดา นิติบุคคล
ภาษีเงินปนผล ยกเวนภาษีเงินไดใหแกบุคคลธรรมดา กรณีบริษัทจดทะเบียน ไดรับยกเวนภาษี
สําหรับเงินปนผลที่ไดจากกองทุนรวม โดยตองถือหนวยลงทุนเปนเวลาไมนอยกวา
โครงสรางพื้นฐานที่จัดต้ังข้ึนตามกฎหมาย 3 เดือนกอนจาย และ 3 เดือนหลังจาย
วาดวยหลักทรัพยและตลาดหลักทรัพยฯ เงินปนผล
เปนเวลา 10 ปภาษีตอเน่ืองกัน นับแต กรณีที่ ไมเปนบริษัทจดทะเบียนและไดถือ
ปภาษีที่มีการจดทะเบียนจัดต้ังกองทุนรวม หนวยลงทุนเปนเวลาไมนอยกวา 3 เดือน
ทั้งน้ี ตามหลักเกณฑวิธีการ และเง่ือนไข กอนจาย และ 3 เดือนหลังจายเงินปนผล
ที่อธิบดีกรมสรรพากร ประกาศกําหนด จายภาษีกึ่งหนึ่ง หรือรอยละ 10
(อัตราปกติรอยละ 10)
ภาษีกําไร ยกเวน นิติบุคคลในประเทศกําไรจากสวนตางราคา
ใหรวมคํานวณเพื่อเสียภาษีเงินไดนิติบุคคล
สวนตางราคา นิติบุคคลตางประเทศ ไมเสียภาษีเงินได
ตามกฎหมายไทยและจะไมมีการหักภาษี
ณ ท่ีจาย
432 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
11.3.4 เง่ือนไขและสิทธิประโยชนทางภาษีของกองทุนรวม LTF และ RMF
กองทุนรวมหุนระยะยาว (long term equity fund: LTF)
เปนกองทุนรวมที่กําหนดใหมีนโยบายลงทุนในหุนสามัญที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพยแหง
ประเทศไทย โดยเฉลี่ยในรอบปบัญชีไมนอยกวารอยละ 65 ของมูลคาทรัพยสินสุทธิของกองทุนรวม กลาวคือ
กองทุนรวม LTF มีนโยบายการลงทุนเพียงนโยบายเดียวคือลงทุนในหุนสามัญ และตองเปนหุนสามัญ
จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพยเปนหลัก
กองทนุ รวม LTF จดั ตง้ั ขนึ้ โดยไดร บั การสนบั สนนุ จากภาครฐั เพอ่ื เพมิ่ สดั สว นผลู งทนุ สถาบนั (ผลู งทนุ
สถาบันในท่ีนี้หมายถึงกองทุนรวม) เพื่อชวยใหตลาดทุนไทยมีเสถียรภาพมากยิ่งข้ึน เน่ืองจากกองทุนรวม
จะเนนการลงทุนในระยะยาวมากกวาการลงทุนของผูลงทุนรายยอยซึ่งสวนใหญเนนการลงทุนในระยะสั้น
และเนนการลงทุนเพ่ือเก็งกําไรในระยะสั้นๆ ซึ่งในอดีตผูลงทุนรายยอยมีสัดสวนปริมาณการซ้ือขายประมาณ
60–70% ของปริมาณการซื้อขายทั้งหมดในตลาดหลักทรัพยฯ จึงสงผลใหตลาดหลักทรัพยไทยอาจไมมี
เสถียรภาพทางดานราคาหลักทรัพยเทาเทียมกับตลาดหลักทรัพยของประเทศท่ีพัฒนาไปมากแลว ทั้งน้ี
หากสามารถเพ่ิมสัดสวนของผูลงทุนสถาบัน เชน กองทุนรวมใหเพิ่มมากข้ึน ก็จะสงผลใหตลาดหลักทรัพยฯ
มีเสถียรภาพดานราคามากย่ิงขึ้น อันจะเกิดประโยชนตอเศรษฐกิจของประเทศและเปนการพัฒนาตลาดทุน
โดยรวม
ดังนั้น ภาครัฐจึงไดอนุญาตให บลจ. จัดตั้งกองทุนรวม LTF ซ่ึงเปนกองทุนรวมท่ีลงทุนในหุนสามัญ
ที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทยแบบระยะยาวขึ้น โดยมีแรงจูงใจที่สําคัญคือสิทธิประโยชน
ทางภาษีสําหรับผูลงทุนท่ีเปนบุคคลธรรมดาคลายๆ กับกองทุนรวม RMF แตมีเง่ือนไขปลีกยอยที่แตกตาง
กันไป
กองทุนรวม LTF เหมาะสําหรับผูลงทุนที่ตองการไดรับสิทธิประโยชนทางภาษี ควบคูไปกับโอกาส
ในการสรางผลตอบแทนไดสูงในระยะยาว และสามารถยอมรับความเสี่ยงจากการลงทุน และเงื่อนไขเกี่ยวกับ
ระยะเวลาในการลงทุนไดโดยผูลงทุนตองสามารถถือครองหนวยลงทุนที่ลงทุนในแตละกอนไดอยางนอย 5
ปปฏิทิน หรือ 7 ปปฏิทินหากลงทุนในป พ.ศ. 2559–2562 ซ่ึงจะกลาวถึงรายละเอียดของเงื่อนไขในการลงทุน
ในกองทุนรวม LTF ในลําดับถัดไป ที่สําคัญคือผูลงทุนจะตองเขาใจสภาวะของตลาดหุนและสามารถรับ
ความผันผวนของตลาดหุนได
นโยบายการลงทุนของกองทุนรวมหุนระยะยาว
นโยบายการลงทุนของกองทุนรวม LTF มีเพียงนโยบายเดียว คือ เนนการลงทุนในหุนสามัญของ
บริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย โดยเฉลี่ยในรอบปบัญชีไมนอยกวารอยละ 65 ของ
มูลคาทรัพยสินสุทธิของกองทุนรวม (NAV) หรือกลาวไดวากองทุนรวม LTF จะตองลงทุนในหุนสามัญที่
จดทะเบียนซ้ือขายในตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทยเฉลี่ยไมต่ํากวารอยละ 65 ของขนาดกองทุนรวม LTF
แตละกองน้ันๆ ในแตละป โดยกองทุนรวม LTF แตละกองอาจจะมีรายละเอียดที่แตกตางกันอยูบาง เชน
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 433
พ้ืนฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
บางกองทุนรวมเนนการลงทุนในหุนกลุม SET50 หรือลงทุนในหุนตามกลุมอุตสาหกรรม หรือลงทุนในหุนท่ี
บลจ. เห็นควรก็ได ท้ังน้ีข้ึนอยูกับนโยบายหรือกลยุทธการลงทุนของกองทุนรวม LTF น้ันๆ
เง่ือนไขของการลงทุนในกองทุนรวมหุนระยะยาว
ผูลงทุนในกองทุนรวม LTF จะตองปฏิบัติตามเงื่อนไขตางๆ ดังน้ี
1. ตองถือครองหนวยลงทุนแตละกอนท่ีลงทุนในระยะเวลาที่ตางกันไดไมนอยกวา 5 ปปฏิทิน
(แตสําหรับเงินท่ีลงทุนในกองทุนรวม LTF ต้ังแตป พ.ศ. 2559 จนถึงป พ.ศ. 2562 ตองถือครอง
หนวยลงทุนไมนอยกวา 7 ปปฏิทิน)
2. ไมกําหนดเง่ือนไขขั้นตํ่าในการลงทุน และไมจําเปนตองลงทุนเทากันในแตละป โดยสามารถลงทุน
ในกองทุนรวม LTF กองทุนใดกองทุนหน่ึงหรือหลายๆ กองทุน ใน บลจ. เดียวกันหรือหลาย บลจ.
ก็ได
3. ไมจําเปนตองลงทุนตอเนื่องทุกป
4. สามารถขายคืนหนวยลงทุนไดตามระยะเวลาท่ีระบุในหนังสือช้ีชวนเสนอขายหนวยลงทุน LTF
แตละกองทุน
5. หนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ไมสามารถนําไปจําหนาย โอน จํานํา หรือนําไปเปนหลักประกัน
เนื่องจากมีผลผูกพันกับภาษีเงินไดบุคคลธรรมดาของผูลงทุนแตละราย
6. ไมค วรลงทนุ ในจาํ นวนเงนิ เกนิ กวา สทิ ธปิ ระโยชนท างภาษที ไี่ ดร บั (เนอื่ งจากตอ งมภี าระภาษเี กดิ ขน้ึ
หากทําการขายกองทุน LTF ในสวนน้ีแลวมีกําไร ไมวาจะขายเมื่อใดก็ตาม) หากตองการลงทุน
มากเกินกวาท่ีกําหนด ผูลงทุนควรเลือกลงทุนในกองทุนรวมตราสารทุนท่ัวไปแทน
สิทธิประโยชนทางภาษีจากการลงทุนในกองทุนรวมหุนระยะยาว
ผูลงทุนท่ีลงทุนในกองทุนรวม LTF จะไดรับสิทธิประโยชนทางภาษี ดังนี้
1. เงินซื้อหนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF สามารถนําไปยกเวนภาษีเงินไดบุคคลธรรมดาตามที่
จายจริง สูงสุดไมเกินรอยละ 15 ของเงินไดที่ตองเสียภาษีในแตละป และไมเกิน 500,000 บาท
ตอป โดยไมนับรวมกับเงินลงทุนในกองทุนรวม RMF เงินสะสมเขากองทุนสํารองเล้ียงชีพ กองทุน
บําเหน็จบํานาญขาราชการ ประกันบํานาญ หรือเงินสงเคราะหครูโรงเรียนเอกชน แตอยางใด
2. กองทุนรวม LTF เปนกองทุนรวมท่ีกําไรจากการขายคืนกองทุนรวม LTF เม่ือครบกําหนดไมตอง
เสียภาษี ทําใหกองทุนรวมไดรับผลประโยชนในสวนน้ีอยางเต็มเม็ดเต็มหนวย
3. เงินลงทุนท่ีผูลงทุนไถถอนออกจากกองทุนรวม LTF หากเงินลงทุนกอนน้ันๆ อยูในกองทุนรวม
LTF มาไมนอยกวา 5 ปปฏิทิน หรือ 7 ปปฏิทิน ทั้งเงินลงทุนและกําไรท่ีไดรับจากการขายคืน
หนวยลงทุนจะไดรับการยกเวนภาษีท้ังจํานวน (สําหรับผูลงทุนที่ลงทุนในกองทุนรวม LTF
มากกวา 1 กองทุน ระบบงานกองทุนรวม LTF ของทุก บลจ. จะกําหนดใหทุกครั้งที่ผูลงทุนมี
434 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
การไถถอนหนวยลงทุน จะตัดขายเงินลงทุนที่เปนกอนแรกๆ ไปกอนตามลําดับ (FIFO basis)
เพราะกองทุนรวม LTF จะนับอายุของแตละกอนที่ลงทุนแยกออกจากกัน)
4. ผูลงทุนมีหนาที่ในการนําเงินคาขายคืนหนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ท้ังเงินลงทุนและกําไร
จากการลงทุนไปคํานวณในเงินไดพึงประเมิน แตระบุเปนเงินไดที่ไดรับการยกเวนภาษี (ในกรณี
ถือครองครบเง่ือนไขสิทธิประโยชนทางภาษี)
5. กรณีไถถอนเน่ืองจากผูลงทุนทุพพลภาพหรือเสียชีวิต เงินที่ไถถอนจะไดรับยกเวนไมตองเสียภาษี
ทั้งจํานวน
ขอแตกตางระหวางกองทุนรวมหุนระยะยาวกับกองทุนรวมท่ัวไป
1. ผูลงทุนในกองทุนรวม LTF จะไดรับสิทธิประโยชนทางภาษี หากมีการลงทุนเปนไปตามเงื่อนไข
ท่ีกําหนด
2. หากผูลงทุนผิดเง่ือนไขการลงทุน เชน มีการขายหนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ออกไปกอน
กําหนดที่ระบุ และมีกําไรจากการขาย กําไรที่ไดรับ (capital gain) น้ันๆ ผูลงทุนมีหนาท่ีจะตอง
นําไปรวมคํานวณเพื่อเสียภาษีเงินไดบุคคลธรรมดา
3. หนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ไมสามารถโอน จํานํา หรือนําหนวยลงทุนไปเปนหลักประกันได
4. กองทุนรวม LTF เปนกองทุนรวมซ่ึงมีสภาพคลองนอย เพราะกําหนดใหผูลงทุนตองทําการ
ถือครองหนวยลงทุนไมนอยกวา 5 ปปฏิทิน หรือ 7 ปปฏิทิน โดยแตละกองทุนรวมของแตละ
บลจ. จะมีการกําหนดวันเวลาใหลูกคาขายคืน (ไมวาจะเปนการขายคืนโดยผิดหรือไมผิดเง่ือนไข
ก็ตาม) แตกตางกันไป
ตัวอยางการคํานวณสิทธิประโยชนทางภาษีของผูมีเงินไดที่ลงทุนผานกองทุนรวมหุน
ระยะยาว
ตัวอยางท่ี 11-1 หากคุณมีเงินเดือน 300,000 บาทตอเดือน คิดเปนเงินไดท้ังป 3,600,000 บาท และ
จายเงินสะสมเขากองทุนสํารองเล้ียงชีพ (provident fund) 5% ของเงินเดือน คิดเปนเงินที่คุณตองจายเขา
provident fund ทั้งปเทากับ 180,000 บาท (เกิดจากรายไดท้ังป 3,600,000 × 5%) สมมติวาคุณมีเงินได
เปนโบนัส 400,000 บาท และไมมีเงินไดอื่นอีกเทากับทั้งปนี้มีเงินไดเทากับ 4,000,000 บาท (เกิดจาก
เงินไดท้ังป 3,600,000 + โบนัส 400,000) หากคุณตองการไดรับการยกเวนภาษีเงินไดจากการลงทุน
ในกองทุนรวม LTF คุณจะสามารถลงทุนในกองทุนรวม LTF ข้ันสูงสุดไดท่ี 15% ของเงินไดท่ีตองเสียภาษี
(สามารถลงทุนเปนจํานวนเงินขั้นต่ําเทาใดก็ได แตตองพิจารณาวากองทุนรวม LTF น้ันๆ กําหนดให
ลงทุนข้ันตํ่าเปนจํานวนเทาใด) ซึ่งจะคิดเปนเงินลงทุนสูงสุดที่สามารถลงทุนในกองทุนรวม LTF ไดเทากับ
600,000 บาท แตเน่ืองจากเพดานท่ีกําหนดไวไมเกินปละ 500,000 บาท จึงลงทุนถึง 600,000 บาทไมได
(หากลงทุนเกินกวา 500,000 บาท ผูลงทุนจะไมสามารถนําเงินลงทุนสวนท่ีเกินน้ีไปลดภาษีไดและจะตอง
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 435
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
เสียภาษีหากมีกําไรสวนเกินจากเงินลงทุนในสวนที่ซื้อเกินสิทธิ) ดังนั้น เงินลงทุนสูงสุดท่ีสามารถลงทุน
ในกองทุนรวม LTF จึงเทากับ 500,000 บาท (ไมตองนําไปนับรวมกับเงินท่ีลงทุนในกองทุนรวม RMF
กองทุนสํารองเลี้ยงชีพ เงินสะสมเขา กบข. ประกันแบบบํานาญ และเงินสงเคราะหครูโรงเรียนเอกชน)
เงินท่ีคุณลงทุนทั้ง 500,000 บาทนี้ สามารถนําไปหักออกจากเงินไดกอนนําไปคํานวณภาษีเงินได
ในปน้ันๆ ไดทั้งจํานวน ทําใหคุณเสียภาษีนอยลงเทากับเงินที่คุณนําไปลงทุนในกองทุนรวม LTF ในปนั้นของ
ทุกๆ กองทุน ของทุกๆ บลจ. คูณดวยฐานภาษีขั้นสูงสุดที่คุณจายใหกรมสรรพากร เชน ถาฐานภาษีสูงสุด
เทากับ 30% คุณลงทุน 500,000 บาท ก็จะทําใหเสียภาษีนอยลงสูงสุดถึง 150,000 บาท เปนตน
การคืนสิทธิประโยชนทางภาษีของผูลงทุนหากผูลงทุนผิดเงื่อนไขการลงทุน
กองทุนรวม LTF เปนเคร่ืองมือการลงทุนที่มุงเนนสงเสริมใหมีการลงทุนระยะยาวในตลาดหลักทรัพย
แหงประเทศไทย โดยมีสิทธิประโยชนทางภาษีใหกับผูลงทุนเปนแรงจูงใจใหมีการลงทุนผานผูลงทุนสถาบัน
ซ่ึงก็คือกองทุนรวมใหมากข้ึน ท้ังน้ี เพ่ือเปนการสรางเสถียรภาพใหตลาดทุนไทยในระยะยาว ซ่ึงจะสงผลดี
ตอการลงทุนกับผูถือหนวยลงทุนมากกวาการซื้อขายแบบเก็งกําไรระยะสั้นๆ ดังน้ัน สิทธิประโยชนทางภาษี
ท่ีภาครัฐไดใหแกผูลงทุนจึงมีเงื่อนไขระบุไว หากผูลงทุนไมสามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขได ผูลงทุนตอง
ตระหนักวา
• ผูลงทุนจะตองคืนสิทธิประโยชนทางภาษีท่ีเคยไดรับการลดหยอนไปแลวใหแกกรมสรรพากร
เฉพาะสวนของเงินกอนที่นําออกมาจากกองทุนกอนครบ 5 ปปฏิทิน หรือ 7 ปปฏิทิน
• ผูลงทุนจะตองเสียเงินเพ่ิมใหแกกรมสรรพากรในอัตรารอยละ 1.5 ตอเดือนของเงินภาษีท่ีตอง
นําสง แตท้ังนี้ไมเกินจํานวนภาษีท่ีตองเสีย โดยเริ่มนับเมื่อพนกําหนดเวลาการยื่นรายการหรือ
นําสงภาษีจนถึงวันชําระหรือนําสงภาษีเพิ่มเติม ดังนั้น ผูลงทุนควรดําเนินการชําระคืนโดยเร็ว
• ผูลงทุนจะตองนํากําไรจากการขายคืนหนวยลงทุน (ถามี) ไปรวมกับเงินไดอื่นๆ ท่ีผูลงทุนไดรับ
ในปภาษีน้ัน เพื่อเสียภาษีเงินได
ตัวอยางที่ 11-2 กรณีผิดเง่ือนไขการลงทุน โดยการขายคืนหนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ที่ถือไว
นอยกวา 5 ปปฏิทิน ซ่ึงถือวาปฏิบัติผิดเง่ือนไขการลงทุน และการขายคืนหนวยลงทุนของผูลงทุนทําให
ผูลงทุนไดรับเงินลงทุนคืนสูงกวาตนทุน (สมมติวาผูลงทุนมีเงินไดพึงประเมินในปภาษี เมื่อคํานวณตามเง่ือนไข
การลงทุนแลวสามารถลงทุนไดสูงสุดจํานวนเงิน 500,000 บาท)
436 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
ลงทุน LTF ปท่ีลงทุน/ NAV ตอหนวย จํานวนหนวย จํานวนเงินลงทุน จํานวนเงินคาขายคืน
ขายคืน LTF ขายคืน (บาท) (บาท) หนวยลงทุน (บาท)
2558 10.00 50,000 500,000
2559 : : : –
2560 : : : :
2561 13.25 – :
(50,000) 662,500
จากตัวอยางที่ 11-2 ขางตน ผูลงทุนไดซื้อหนวยลงทุนของกองทุนรวม LTF ต้ังแตป พ.ศ. 2558 และ
ในป พ.ศ. 2561 ไดขายคืนหนวยลงทุนท่ีซื้อไวทั้งหมด 50,000 หนวย (ถือหนวยลงทุนนอยกวา 5 ปปฏิทิน
ซ่ึงถือวาผิดเง่ือนไขการลงทุน) ผูลงทุนตองดําเนินการ ดังนี้
1. ผลู งทนุ ไดร บั เงนิ คา ขายคนื หนว ยลงทนุ เทา กบั 662,500 บาท (50,000 หนว ย คณู 13.25 บาท/หนว ย)
สูงกวาตนทุนท่ี 500,000 บาท (50,000 หนวย คูณ 10.00 บาท/หนวย) แสดงวาผลประโยชน
มีคาเปนบวกหรือมีกําไรเทากับ 162,500 บาท (662,500 – 500,000)
2. ผูลงทุนมีหนาท่ีนําเงินผลประโยชนน้ัน (162,500 บาท) ไปรวมคํานวณกับเงินไดอ่ืนท่ีผูลงทุน
ไดรับในปภาษี พ.ศ. 2561 เพ่ือเสียภาษีเงินไดบุคคลธรรมดา
3. ผูลงทุนจะตองชําระคืนสิทธิประโยชนทางภาษีท่ีเคยไดรับมาในปภาษี พ.ศ. 2558 (จากการท่ี
ไดนําเงินคาซื้อหนวยลงทุนจํานวน 500,000 บาท ไปหักออกจากเงินไดเพ่ือยกเวนภาษี) พรอม
เงินเพิ่ม (ระยะเวลาท่ีใชคํานวณเงินเพิ่มเร่ิมนับเม่ือพนกําหนดเวลาการยื่นรายการหรือนําสง
ภาษี (ภายในเดือนมีนาคมของปถัดจากปที่ผิดเง่ือนไข ซ่ึงในท่ีนี้ก็คือภายในเดือนมีนาคมของ
ป พ.ศ. 2562) จนถึงวันชําระหรือนําสงภาษี) ดังน้ัน ผูลงทุนจึงควรดําเนินการชําระคืนโดยเร็ว
ขอดีและขอควรระวังในการลงทุนผานกองทุนรวมหุนระยะยาว
ขอดี
1. ผูลงทุนไมจําเปนตองลงทุนในกองทุนรวม LTF ติดตอกันทุกป โดยหากผูลงทุนตองการไดรับ
สิทธิประโยชนทางภาษีในปใด ก็สามารถเลือกลงทุนในปน้ันก็ได
2. การลงทุนในกองทุนรวม LTF มีเงื่อนไขโดยกําหนดระยะเวลาการถือครองหนวยลงทุนแตละ
หนวย เพียง 5 ปปฏิทิน หรือ 7 ปปฏิทิน (ในกรณีท่ีลงทุนในกองทุน LTF ในป พ.ศ. 2559 จนถึง
ป พ.ศ. 2562) ก็สามารถขายหนวยลงทุนไดโดยไมผิดเงื่อนไขการลงทุน
3. ผูมีรายไดสูงท่ีถูกหักเงินเขากองทุนสํารองเล้ียงชีพเกิน 500,000 บาทตอป ซ่ึงไมไดรับประโยชน
จากการลงทุนในกองทุนรวม RMF สามารถไดรับสิทธิประโยชนทางภาษีจากการลงทุนใน
กองทุนรวม LTF ได
ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย 437
พื้นฐานการวิเคราะหกองทุนและกลยุทธการลงทุนในกองทุนรวม
4. การลงทุนในกองทุนรวม LTF จะมีผลตอบแทนท่ีคาดหวังสูง เน่ืองจากเปนกองทุนท่ีลงทุนใน
หุนสามัญท่ีจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย ไมนอยกวารอยละ 65 ของมูลคา
ทรัพยสินสุทธิของกองทุนรวม
ขอควรระวัง
1. กองทุนรวม LTF อาจมีความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาหลักทรัพยคอนขางสูง เนื่องจาก
เนนการลงทุนในหุนไมนอยกวารอยละ 65 ของมูลคาทรัพยสินสุทธิของกองทุนรวม
2. ผลู งทนุ ในกองทนุ รวม LTF ตอ งถอื ครองกองทนุ รวม LTF ไมน อ ยกวา 5 ปป ฏทิ นิ (หรอื 7 ปป ฏทิ นิ
ข้ึนอยูกับปที่ลูกคาลงทุน) จึงอาจเกิดความเส่ียงในเร่ืองของสภาพคลองในการลงทุนได
3. ผูลงทุนควรพิจารณาผลงานของ บลจ. ในระยะยาว โดยเนนถึงสไตลการลงทุนของ บลจ. น้ันๆ
คุณภาพในการใหบริการ รวมทั้งการคิดคาธรรมเนียมการจัดการ และคาใชจายตางๆ ท่ีเปนธรรม
ตอกองทุน
กองทุนรวมเพ่ือการเลี้ยงชีพ (retirement mutual fund: RMF)
เปนกองทุนรวมประเภทหนึ่งที่ไดรับการสนับสนุนจากภาครัฐ เพื่อสงเสริมการออมระยะยาวสําหรับ
การดํารงชีพในวัยเกษียณ โดยผูลงทุนสามารถนําเงินลงทุนมาหักลดหยอนภาษีเงินไดสูงสุดไมเกิน 500,000
บาทตอป เมื่อปฏิบัติตามเง่ือนไขการลงทุน
ท้ังน้ี ในการจัดตั้งกองทุนรวม RMF มีวัตถุประสงคเพ่ือการสงเสริม “การออม” อยางสมํ่าเสมอใน
ระยะยาวของประชาชน เพ่ือจะไดมีเงินสําหรับไวใชจายเลี้ยงดูตัวเองเมื่อยามเกษียณอายุ หรือเมื่อพนจากงาน
และไมมีรายไดประจําแลว โดยกองทุนรวม RMF เหมาะสมกับกลุมผูประกอบวิชาชีพอิสระหรือลูกจางท่ัวไป
ซึ่งขาดโอกาสสะสมเงินเพ่ือวัยเกษียณแบบปลอดภาษี เพราะไมมีกองทุนสํารองเลี้ยงชีพ (provident fund)
มารองรับ และยังเหมาะสมกับกลุมที่ตองการสะสมเงินลงทุนเพิ่มขึ้นเพื่อชีวิตท่ีดีกวาในวัยที่เกษียณ แมวาจะ
มีกองทุนสํารองเลี้ยงชีพ อยูแลวก็ตาม เพราะเงินจากกองทุนสํารองเล้ียงชีพเพียงอยางเดียวอาจไมเพียงพอ
ตอการดํารงชีพในยามเกษียณอายุ
ดังนั้น ขาราชการ ลูกจางบริษัท หางรานเอกชนท่ีมีกองทุนบําเหน็จบํานาญขาราชการ (กบข.) หรือ
กองทุนสํารองเลี้ยงชีพอยูแลว ยังสามารถลงทุนเพิ่มเติมในกองทุนรวม (RMF) เพ่ือใหไดรับสิทธิประโยชน
ทางภาษีใหเต็มวงเงินที่รัฐบาลใหการสนับสนุนสูงสุดในแตละปได นั่นคือรอยละ 15 ของเงินไดที่ตองเสียภาษี
(โดยไมเกินปละ 500,000 บาท เมื่อรวมกับเงินในสวนท่ีผูลงทุนถูกหักจากเงินไดไปเขากองทุนบําเหน็จบํานาญ
ขาราชการ กองทุนสํารองเลี้ยงชีพ ประกันบํานาญ หรือเงินสงเคราะหครูโรงเรียนเอกชนในปนั้นๆ แลว)
การเก็บออมสะสมในวันนี้เพื่อลงทุนในกองทุนรวม RMF จึงทําใหผูลงทุนไดรับประโยชนทางภาษีในปปจจุบัน
และมีชีวิตท่ีดีกวาผูมีเงินจํานวนไมมากในวัยที่เกษียณแลว
438 ศูนยสงเสริมการพัฒนาความรูตลาดทุน ตลาดหลักทรัพยแหงประเทศไทย
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
ความรู้เกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ตลาดทุน ตราสารทั่วไป
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
ความรู้เกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ตลาดทุน ตราสารทั่วไป
- 1 - 50
- 51 - 100
- 101 - 150
- 151 - 200
- 201 - 250
- 251 - 300
- 301 - 350
- 351 - 400
- 401 - 450
- 451 - 474
Pages: