ข้อมูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562

549 ข้อมลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

กาตาร์ตระหนักถึงภัยคุกคามจากกลุ่มก่อการร้ายมากข้ึนหลังจากเกิดเหตุโจมตีของมอื ระเบดิ ฆา่ ตวั ตาย ซงึ่ คาดวา่
เปน็ สมาชกิ ของกลมุ่ อลั กออดิ ะฮแ์ หง่ คาบสมทุ รอาระเบยี (Al Qaida in the Arabian Peninsula-AQAP) ใน Doha Players Theatre
ใกล้ สอท.สหรัฐฯ ณ กรุงโดฮา เมือ่ มี.ค.2548 สง่ ผลให้มผี เู้ สยี ชีวติ 2 คน (ในจำ� นวนน้เี ป็นชาวองั กฤษ 1 คน) บาดเจ็บอกี 12 คน
จากเหตดุ งั กลา่ ว ทำ� ใหก้ าตารเ์ พมิ่ มาตรการรกั ษาความปลอดภยั ตามพรมแดนและสถานทสี่ ำ� คญั ในประเทศ รวมทง้ั ขอความรว่ มมอื
จากประเทศต่าง ๆ ในการชว่ ยพฒั นาขีดความสามารถในการจดั การกบั ภาวะวกิ ฤตแิ ละการควบคมุ ฝงู ชนในชว่ งการเปน็ เจา้ ภาพ
จดั การแขง่ ขนั กฬี าเอเชยี นเกมสเ์ มอ่ื ปี 2549 จนถงึ ปจั จบุ นั ยงั ไมป่ รากฏการโจมตขี องผกู้ อ่ การรา้ ยในกาตารอ์ กี
สมาชิกองคก์ ารระหวา่ งประเทศ ABEDA, AFESD, AMF, CAEU, CD, FAO, G-77, GCC, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICRM, IDA,
IDB, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IPU, ISO, ITSO, ITU, LAS, MIGA, NAM, OAPEC, OIC,
OPCW, OPEC, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNIFIL, UNWTO, UPU, WCO, WHO, WIPO, WMO, WTO และ
เป็นผ้สู งั เกตการณข์ อง CICA, IOM และ OAS
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รัฐบาลกาตาร์มีนโยบายส่งเสริมการพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยมีจุดมุ่งหมาย
เพอื่ ใหป้ ระเทศกา้ วไปสกู่ ารเปน็ Knowledge-based Economy ทเ่ี นน้ การพฒั นาธรุ กจิ ดา้ นเทคโนโลยสี ารสนเทศ (IT) นอกเหนอื
จากการพฒั นาอุตสาหกรรมนำ�้ มนั และก๊าซธรรมชาตเิ พยี งอย่างเดยี ว โดยมกี ารกอ่ ตง้ั Qatar Science and Technology Park
(QSTP) ต้ังแต่ปี 2547 เพื่อดึงดูดบริษัทเอกชนที่มีเทคโนโลยีช้ันสูงท้ังในกาตาร์และต่างประเทศให้เข้าไปพัฒนาเทคโนโลยีและ
ดำ� เนนิ ธุรกจิ ดา้ น IT ในพืน้ ทดี่ งั กลา่ ว
การขนส่งและโทรคมนาคม ท่าอากาศยาน 6 แหง่ โดยมที า่ อากาศยานนานาชาติทีส่ ำ� คญั คอื Hamad International Airport
นอกจากน้ี ยังมีท่าเรือส�ำคัญ ได้แก่ ท่าเรือ Doha ท่าเรือ Mesaieed และท่าเรือ Ra’s Laffan ส่วนเส้นทางคมนาคม มีถนน
ระยะทาง 9,830 กม. ท่อสง่ ผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมระยะทาง 3,830 กม. การโทรคมนาคม : โทรศพั ทพ์ นื้ ฐานให้บริการประมาณ
440,909 เลขหมาย โทรศัพท์เคลื่อนท่ีประมาณ 3.913 ล้านเลขหมาย รหัสประเทศส�ำหรับโทรศัพท์ทางไกลระหว่างประเทศ
+974 จำ� นวนผู้ใช้อินเทอรเ์ น็ต 2.129 ลา้ นคน (ก.ค.2559) รหัสอินเทอร์เน็ต .qa
การเดินทาง สายการบินไทยไม่มเี ทีย่ วบนิ ตรง กรงุ เทพฯ-โดฮา (ประมาณ 5,258 กม.) สายการบินกาตาร์ที่บินตรงมาไทย คอื
Qatar Airways ให้บรกิ ารทกุ วัน ระหว่างกรงุ โดฮากับกรุงเทพฯ ภเู ก็ต กระบี่ เชียงใหม่ และเพิ่งเปิดให้บรกิ ารเท่ยี วบินตรงจาก
กรงุ โดฮากบั สนามบนิ นานาชาตอิ ่ตู ะเภา (ระยอง-พัทยา) เมือ่ 27 ม.ค.2561 จ�ำนวน 4 เท่ยี วบินต่อสปั ดาห์ ระยะเวลาการบิน
ประมาณ 6 ชม. 50 นาที เวลาท่ีกาตาร์ช้ากว่าไทย 4 ชม. คนไทยที่ประสงค์จะเดินทางไปกาตาร์ต้องขอรับการตรวจลงตรา
โดยการตรวจลงตราประเภท Official Visa จะต้องมีหนังสือน�ำจากกระทรวงการต่างประเทศไทยไปประกอบการยื่นขออนุมัติ
การตรวจลงตราจากสถานเอกอคั รราชทูตกาตาร์ ณ กรุงเทพฯ ขณะทีก่ ารตรวจลงตราประเภท Tourist visa จะต้องมีหนังสือ
รบั รองเงนิ เดอื นและตำ� แหนง่ งานจากนายจา้ ง สำ� เนาการจองทพ่ี กั และตวั๋ โดยสารเครอื่ งบนิ ไปยน่ื กบั สถานเอกอคั รราชทตู กาตาร์
สว่ นการตรวจลงตราประเภท Business visa และ Work visa ตอ้ งใหบ้ รษิ ทั คเู่ จรจาหรอื นายจา้ งในกาตารเ์ ปน็ ผคู้ ำ้� ประกนั (sponsor)
และติดต่อขอรบั การตรวจลงตราจากสำ� นกั งานตรวจคนเข้าเมอื งของกาตาร์ เวบ็ ไซต์การท่องเทีย่ ว : http://www.visitqatar.qa

ขอ้ มลู พืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 550

สถานการณ์สำ� คัญท่ีน่าตดิ ตาม
1) ปญั หาความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งกาตารก์ บั ซาอดุ อี าระเบยี และพนั ธมติ รสำ� คญั ไดแ้ ก่ บาหเ์ รน สหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส์
(UAE) และอียิปต์ (หรือท่ีรู้จักในช่ือ Anti-Terrorism Quartet-ATQ) ที่กลับมาตึงเครียดต้ังแต่ มิ.ย.2560 และยังไม่คลี่คลาย
จากการทปี่ ระเทศเหลา่ น้ี กลา่ วหาวา่ กาตารย์ งั คงดำ� เนนิ นโยบายสนบั สนนุ กลมุ่ กอ่ การรา้ ย อกี ทงั้ สนบั สนนุ และเปน็ มติ รกบั อหิ รา่ น
ทเี่ ปน็ คขู่ ดั แยง้ สำ� คญั ในภมู ภิ าคของซาอดุ อี าระเบยี และพนั ธมติ ร จนนำ� ไปสกู่ ารตดั ความสมั พนั ธท์ างการทตู และการใชม้ าตรการปดิ ลอ้ ม
เพอื่ ลงโทษกาตารม์ าตงั้ แต่ ม.ิ ย.2560 จนถงึ ปจั จบุ นั ทง้ั น้ี ซาอดุ อี าระเบยี และพนั ธมติ รไดย้ น่ื ขอ้ เรยี กรอ้ ง 13 ขอ้ ใหก้ าตารป์ ฏบิ ตั ติ าม
เพ่ือแลกเปลี่ยนกับการรื้อฟื้นความสัมพันธ์ทางการทูตและยกเลิกมาตรการปิดล้อมกาตาร์ โดยมีคูเวตเข้ามาท�ำหน้าท่ีคนกลาง
ในการเจรจาเพอื่ ยตุ วิ กิ ฤตความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งกาตารก์ บั ATQ แตก่ าตารย์ งั คงปฏเิ สธไมย่ อมรบั ขอ้ เรยี กรอ้ งดงั กลา่ ว เนอื่ งจากเหน็ วา่
ขอ้ เรยี กรอ้ งหลายขอ้ ไมส่ ามารถปฏบิ ตั ไิ ดจ้ รงิ อกี ทง้ั เปน็ ขอ้ เรยี กรอ้ งทลี่ ะเมดิ อธปิ ไตยและแทรกแซงกจิ การภายในของกาตาร์ รวมถงึ
ปิดกั้นเสรีภาพในการแสดงความเห็น เช่น การตัดความสมั พนั ธท์ างการทตู และความรว่ มมอื ทางทหารและขา่ วกรองกบั อหิ รา่ น
การระงบั การจดั ตงั้ ฐานทพั ตรุ กแี ละยตุ คิ วามรว่ มมอื ทางทหารกบั ตรุ กภี ายในดนิ แดนของกาตาร์และการปดิ สถานโี ทรทศั น์ Al Jazeera
2) การเปล่ียนผา่ นทางการเมอื งภายใน โดยเฉพาะการปฏิรปู การปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสทิ ธริ าชย์ไปสู่
ระบอบกษัตริย์ภายใต้รัฐธรรมนูญ หลังจากเกิดกระแสเรียกร้องประชาธิปไตยแพร่ขยายในโลกอาหรับต้ังแต่ปลาย ธ.ค.2553
โดยมกี ารคาดการณ์กำ� หนดการเลอื กตงั้ ส.ส.อยา่ งไม่เป็นทางการวา่ อาจจะมีข้ึนใน พ.ค.2562 ทัง้ นี้ กอ่ นหนา้ นร้ี ัฐบาลกาตาร์ให้
คำ� มัน่ วา่ จะจัดการเลือกตัง้ ส.ส.ภายในปี 2550 แตจ่ นถึงขณะนีก้ ็ยงั ไม่มีการจัดการเลอื กต้งั
3) ความพยายามของกาตารใ์ นการขยายบทบาทในเวทรี ะหวา่ งประเทศที่เน้นการใช้ Soft Power เช่น การเสนอตวั
เปน็ ผไู้ กลเ่ กลยี่ ความขดั แยง้ ระหวา่ งอสิ ราเอลกบั กลมุ่ ฮะมาส เมอ่ื ก.ค.2557 ทจ่ี นถงึ ขณะน้ี กาตารย์ งั ไมไ่ ดแ้ สดงบทบาทเปน็ ผไู้ กลเ่ กลยี่
ความขดั แย้งดังกล่าว เนื่องจากสหรัฐฯ เหน็ วา่ ความสมั พันธท์ ี่ดรี ะหวา่ งกาตาร์และกลมุ่ ฮะมาส ทำ� ใหก้ าตารไ์ มเ่ หมาะจะทำ� หนา้ ท่ี
ดงั กลา่ ว อกี ทงั้ อสิ ราเอลจะไมย่ อมรบั และระแวงวา่ กาตารจ์ ะชว่ ยเหลอื กลมุ่ ฮะมาสในการเจรจา การก่อต้ังส�ำนักข่าว Al Jazeera
เมอ่ื ปี 2539 ทำ� ให้กาตารม์ ีสือ่ มวลชนทเ่ี ป็นกระบอกเสียงในโลกอาหรบั อยูใ่ นครอบครอง การรบั เปน็ เจ้าภาพจัดการเจรจาการคา้
รอบกรงุ โดฮาขององคก์ ารการคา้ โลก (WTO) เมอื่ ปี 2544 การจดั การแขง่ ขนั กฬี าเอเชยี นเกมสเ์ มอ่ื ปี 2549 และการจดั การแขง่ ขนั
ฟุตบอลโลกปี 2565 ท่ีเปน็ การแสดงให้เหน็ ถงึ ศักยภาพของกาตาร์ ขณะเดยี วกนั ปรากฏสัญญาณท่ีช้ีใหเ้ ห็นว่ากาตารพ์ รอ้ มทจี่ ะ
ใช้ Hard Power เพอ่ื สง่ เสรมิ สถานะของตนในเวทรี ะหวา่ งประเทศ เชน่ การเปน็ ชาตอิ าหรบั ประเทศแรกทส่ี ง่ เครอ่ื งบนิ รบเขา้ รว่ ม
ปฏิบัติการทางอากาศในสงครามลิเบียเมื่อปี 2554 การร่วมมือกับซาอุดีอาระเบียและตุรกีในการสนับสนุนอาวุธแก่ฝ่ายต่อต้าน
รฐั บาลซีเรียเม่ือตน้ ปี 2555 การสนับสนนุ ปฏบิ ตั กิ ารโจมตีทางอากาศต่อกลมุ่ IS ในอริ กั และซีเรียท่ีมีสหรัฐฯ เปน็ แกนนำ� ตง้ั แต่
ปลายปี 2557
ความสมั พนั ธไ์ ทย-กาตาร์
กาตารก์ บั ไทยสถาปนาความสมั พนั ธท์ างการทตู ระหวา่ งกนั เมอื่ 7 ส.ค.2523 โดยไทยเปดิ สอท. ณ กรงุ โดฮา เมอื่ ปี 2545
ขณะทก่ี าตารเ์ ปดิ สอท.ประจำ� กรงุ เทพฯ เมอ่ื ปี 2547 และมคี วามสมั พนั ธท์ ด่ี ตี อ่ กนั มาตลอด โดยมกี ารแลกเปลยี่ นการเยอื นระดบั
ราชวงศ์และผู้นำ� ระดับสงู อยู่เปน็ ระยะ เช่น การเสด็จเยือนไทยของเชค ฮะมดั เจา้ ผูค้ รองรฐั กาตาร์ ในฐานะพระอาคันตกุ ะของ
รฐั บาลเมอ่ื ปี 2542 และการเสดจ็ รว่ มพระราชพธิ ฉี ลองสริ ริ าชสมบตั คิ รบ 60 ปขี องพระบาทสมเดจ็ พระปรมนิ ทรมหาภมู พิ ลอดลุ ยเดช
เม่ือ มิ.ย.2549 และการเสดจ็ เยอื นไทยของเชค ษานี บนิ ฮะมดั บนิ เคาะลฟี ะฮ์ อาลษานี พระอนชุ าเจา้ ผคู้ รองรฐั กาตารเ์ พอ่ื เขา้ รว่ ม
พระราชพธิ ถี วายพระเพลงิ พระบรมศพพระบาทสมเดจ็ พระปรมนิ ทรมหาภมู พิ ลอดลุ ยเดช รชั กาลท่ี 9 เมอ่ื 26 ต.ค.2560
สว่ นการเยอื นไทยของผแู้ ทนรฐั บาลกาตารค์ รงั้ หลงั สดุ คอื การเดนิ ทางเยอื นไทยของนาย Ahmad bin Abdullah
al-Mahmoud รอง นรม.กาตาร์ ระหวา่ ง 8-10 ต.ค.2559 เพอื่ เขา้ รว่ มการประชมุ สดุ ยอดกรอบความรว่ มมอื เอเชยี (ACD Summit)

551 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ครงั้ ที่ 2 ทไี่ ทยเปน็ เจา้ ภาพ และการเยอื นไทยของ Dr. Mohammed Bin Saleh Al-Sada รมว.กระทรวงพลงั งานและอตุ สาหกรรม
ของกาตาร์ เพอ่ื เขา้ รว่ มการประชมุ โตะ๊ กลมระดบั รฐั มนตรพี ลงั งานเอเชยี ครงั้ ที่ 7 (7th Asia Ministerial Roundtable on Energy)
ระหวา่ ง 31 ต.ค.-4 พ.ย.2560 ทไ่ี ทยเปน็ เจา้ ภาพ ส่วนความร่วมมือด้านการเมอื งและความมน่ั คง ทงั้ สองฝ่ายต่างสนบั สนนุ กันและ
กันเป็นอย่างดี เฉพาะอย่างย่ิงการแก้ไขปัญหาในจังหวัดชายแดนภาคใต้ของไทย ซึ่งกาตาร์ถือว่าเป็นกิจการภายในของไทย
ขณะเดียวกันก็แสดงความสนใจท่ีจะช่วยเหลือด้านการลงทุนและการศึกษาในพื้นท่ีภาคใต้ โดยหวังว่าจะเป็นอีกหนทางหนึ่งใน
การแกไ้ ขปญั หา ทผ่ี า่ นมา เจา้ ผคู้ รองรฐั กาตารท์ รงบรจิ าคทรพั ยส์ ว่ นพระองคจ์ ำ� นวนหนง่ึ เพอื่ กอ่ สรา้ งอาคารเรยี นและหอพกั นกั ศกึ ษา
ท่ีวิทยาลัยอิสลามยะลาหรือมหาวทิ ยาลยั ฟาฏอนใี นปจั จบุ นั โดยมี รมว.กระทรวงศาสนสมบตั แิ ละกจิ การศาสนาอสิ ลามของกาตาร์
มารว่ มพธิ เี ปดิ เมอ่ื 28 ม.ค.2550 นอกจากน้ี กาตาร์ยังเคยมีบทบาทส�ำคัญในการประสานงานช่วยเจรจาให้รัฐบาลเอริเทรีย
กดดันกลุ่มติดอาวุธให้ปลอ่ ยลูกเรอื ประมงชาวไทยทถี่ กู จบั ไปเปน็ ตวั ประกันเมื่อปี 2549
การคา้ ไทย-กาตาร์ เมอ่ื ปี 2560 มมี ลู คา่ ประมาณ 2,822.26 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (97,033.77 ลา้ นบาท) ไทยสง่ ออก
มลู คา่ 306.96 ล้านดอลลารส์ หรฐั (10,389.78 ล้านบาท) และนำ� เขา้ มูลคา่ 2,515.30 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ (86,643.99 ล้านบาท)
ไทยเป็นฝ่ายขาดดุลการค้า 2,208.34 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (76,254.21 ล้านบาท) สินค้าส่งออกส�ำคัญของไทย ได้แก่ รถยนต์
อุปกรณ์และส่วนประกอบ เครื่องปรับอากาศและส่วนประกอบ อัญมณีและเครื่องประดับ เครื่องจักรกลและส่วนประกอบของ
เคร่ืองจักร เหล็ก เหล็กกล้าและผลิตภัณฑ์ เม็ดพลาสติก ตู้เย็น ตู้แช่แข็งและส่วนประกอบ ผลิตภัณฑ์พลาสติก ผลิตภัณฑ์ยาง
สินค้านำ� เข้าส�ำคัญจากกาตาร์ ไดแ้ ก่ กา๊ ซธรรมชาติ นำ้� มันดิบ ปุย๋ ยากำ� จดั ศัตรูพืชและสัตว์ เคมภี ัณฑ์ สินแร่โลหะอ่นื ๆ เศษโลหะ
และผลติ ภณั ฑ์ นำ�้ มนั สำ� เรจ็ รปู สนิ คา้ ทนุ อน่ื ๆ สว่ นประกอบและอปุ กรณย์ านยนต์ เยอื่ กระดาษและเศษกระดาษ ผลติ ภณั ฑส์ ง่ิ ทออน่ื ๆ
ส่วนการลงทุน สหพันธ์ธุรกิจบริการออกแบบและก่อสร้างแห่งประเทศไทยเคยรับว่าจ้างให้ด�ำเนินงานออกแบบและควบคุม
การก่อสรา้ งหมู่บา้ นนกั กฬี าส�ำหรับการแขง่ ขนั กฬี าเอเชยี นเกมสท์ ก่ี าตาร์เปน็ เจ้าภาพเมอื่ ปี 2549 รวมทง้ั ด�ำเนินการปรับหมู่บา้ น
นักกีฬาดังกล่าวเป็นโรงพยาบาล Hamad Medical Center ในเวลาต่อมา นอกจากน้ี ยังมีบริษัทในภาคการก่อสร้าง ได้แก่
บรษิ ทั TTCL ซง่ึ เปน็ บรษิ ทั รว่ มทนุ ระหวา่ งไทยกบั ญป่ี นุ่ รบั งานกอ่ สรา้ งโรงกลน่ั นำ้� ทะเลเปน็ นำ�้ จดื ในกาตาร์ จำ� นวน 2 แหง่ คอื
โครงการ Ras Abu Fontas A2 แลว้ เสรจ็ เม่อื ก.ค.2558 และโครงการ Ras Abu Fontas A3 แล้วเสรจ็ เมอื่ เม.ย.2560 เและ
บริษัท WEN Qatar ซงึ่ เปน็ บรษิ ัทไทยทมี่ ีหุน้ ส่วนเปน็ ชาวกาตาร์ รับงานกอ่ สรา้ งในลักษณะท�ำสัญญารับเหมาช่วงขดุ เจาะอโุ มงค์
รถไฟฟ้าใตด้ นิ และการก่อสรา้ ง Qatar Museum
ความรว่ มมอื ดา้ นพลงั งาน บรษิ ทั Qatargas ผผู้ ลติ กา๊ ซธรรมชาตริ ายใหญข่ องกาตารล์ งนาม Head of Agreement
กบั บรษิ ทั ปตท.สผ. จำ� กัด (มหาชน) ของไทยในการจ�ำหนา่ ยกา๊ ซธรรมชาตเิ หลว (LNG) ให้ ปตท.สผ.ระยะยาวปริมาณ 1 ลา้ นตัน
ตอ่ ปี เมือ่ 3 ก.พ.2551 โดยเร่ิมจดั ส่งให้ไทยตงั้ แตป่ ี 2554 สว่ นบรษิ ทั ปตท.จำ� กัด (มหาชน) ได้ลงนามความตกลงซือ้ กา๊ ซ LPG
จากบรษิ ทั Tasweeq ปรมิ าณ 270,000 ตนั เมอื่ ม.ค.2554 และตอ่ มาเมอื่ ธ.ค.2555 ปตท. ลงนามความตกลงกบั บรษิ ทั Qatargas
ในการจดั หา LNG ระยะยาวปลี ะ 2 ลา้ นตนั เปน็ เวลา 20 ปี โดยเรมิ่ สง่ มอบในปี 2558 นอกจากนี้ บรษิ ทั เอสซจี ี เคมีคอลส์
ลงนามสัญญารว่ มทุนกบั บริษทั Qatar Petroleum Investment (QPI) ในโครงการปิโตรเคมี Long Son Petro Chemical
ในเวยี ดนามเม่อื ปี 2552 ส�ำหรบั ด้านการท่องเทยี่ ว ไทยเปน็ ประเทศทไ่ี ดร้ ับความนิยมจากนกั ท่องเที่ยวกาตาร์ ซง่ึ นอกจากเข้ามา
ทอ่ งเที่ยวแล้วยังนยิ มเดินทางเข้ามารับการรักษาพยาบาลควบคู่ไปกบั การทอ่ งเท่ยี วอกี ด้วย โดยเม่ือปี 2560 ชาวกาตาร์เดนิ ทาง
มาไทย 24,697 คน ส่วนคนไทยในกาตาร์ มี 3,365 คน เปน็ แรงงานจ�ำนวน 1,600 คน ส่วนใหญเ่ ปน็ แรงงานกงึ่ ฝมี ือในภาคการ
กอ่ สร้าง ทเี่ หลืออยูใ่ นภาคบริการ เช่น พนักงานสายการบนิ Qatar Airways พนกั งานนวดสปา พ่อครวั และแม่ครวั นอกจากนี้
ยงั มนี กั เรียนและนักศึกษาไทยจำ� นวน 36 คน (เม่ือ ธ.ค.2560)

ข้อมลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 552

ข้อตกลงส�ำคัญ : ความตกลงระหว่างรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทยกับรัฐบาลแห่งรัฐกาตาร์ว่าด้วยบริการ
เดินอากาศระหวา่ งอาณาเขตของแตล่ ะฝ่ายและพน้ จากน้นั ไป (ลงนามเมอ่ื 9 ส.ค.2534) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ด้วยความรว่ มมือ
ระหว่างกระทรวงการต่างประเทศไทยกับกาตาร์ (ลงนามเมื่อ 23 พ.ย.2541) และความตกลงว่าด้วยความร่วมมือเศรษฐกิจ
การคา้ และวชิ าการระหวา่ งรฐั บาลแหง่ ราชอาณาจกั รไทยกบั รฐั บาลแหง่ รฐั กาตาร์ (ลงนามเมอื่ 12 เม.ย.2542) ความตกลงวา่ ดว้ ย
การจ้างแรงงานไทยในรัฐกาตาร์ (ลงนามเมอ่ื 15 พ.ค.2555)

-------------------------------------

553 ข้อมูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

เชค ตะมีม บิน ฮะมัด บิน เคาะลฟี ะฮ์ อาลษานี
(His Highness Sheikh Tamim bin Hamad bin Khalifa Al Thani)

ตำ� แหน่ง เจา้ ผคู้ รองรัฐ

เกิด 3 ม.ิ ย.2523 (พระชนมพรรษา 39 พรรษา/ปี 2562) ทก่ี รงุ โดฮา กาตาร์ เปน็ พระราชโอรสพระองคท์ ่ี 4
ของเชค ฮะมดั บนิ เคาะลฟี ะฮ์ บนิ ฮะมดั อาลษานี เจา้ ผคู้ รองรฐั พระองคท์ ี่ 7 ของกาตาร์ ทมี่ ปี ระสตู กิ าล
กับเชคา มซู ะฮ์ บินติ นาศริ อลั มิซนัด พระชายาพระองค์ท่ี 2 ของเชคฮะมัด

ศาสนา อสิ ลาม (ซุนน)ี

การศกึ ษา Royal Military Academy Sandhurst สหราชอาณาจกั รเมื่อปี 2541

สถานภาพทางครอบครวั อภเิ ษกสมรสแลว้ กบั พระชายา 3 พระองค์ ไดแ้ ก่ 1) เชคา เยาวฮ์ ะเราะฮ์ บนิ ติ ฮะมดั บนิ สฮุ ยั ม์ อาลษานี
โดยทรงมพี ระราชโอรส 2 พระองค์ พระราชธดิ า 2 พระองค์ 2) เชคา อะนดู บนิ ติ มานะอ์ อลั ฮาจญร์ ี
โดยทรงมพี ระราชธดิ า 2 พระองค์ พระราชโอรส 2 พระองค์ และ 3) เชคานเู ราะฮ์ บนิ ติ ฮะซาล อดั ดซู ารี
โดยทรงมพี ระราชโอรส 2 พระองค ์

ประวตั ิการทรงงาน - ได้รบั การประดับยศรอ้ ยตรีหลงั จากสำ� เรจ็ การศกึ ษาวชิ าทหารจาก Royal Military Academy
ปี 2541 Sandhurst
- มกฎุ ราชกมุ ารแทนเชค ญะซมี พระเชษฐาทท่ี รงสละตำ� แหนง่ เมอ่ื 5 ส.ค.2546 และเตรยี มความพรอ้ ม
ปี 2546 สำ� หรบั การขนึ้ ครองราชยด์ ว้ ยการไดร้ บั แตง่ ตง้ั ใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ สำ� คญั ดา้ นความมน่ั คงและเศรษฐกจิ อกี
หลายตำ� แหน่ง
- รอง ผบ.ทหารสูงสดุ
ปี 2552 - ข้ึนครองราชยเ์ ป็นเจ้าผ้คู รองรฐั กาตารพ์ ระองคท์ ี่ 8 ตัง้ แต่ 25 ม.ิ ย.2556 หลังจากพระราชบิดา
ปี 2556 ทรงประกาศสละราชสมบัติ


เครื่องราชอิสรยิ าภรณแ์ ละรางวัลต่าง ๆ
- Necklace of Merit จากการไดร้ ับสถาปนาเปน็ มกฎุ ราชกมุ าร ปี 2546
- Member of Distinguished Class of the Order of Khalifa จากบาห์เรน ปี 2547
- Sheikh Essa bin Salman al Khalifa Medal จากบาหเ์ รน ปี 2547
- Collar of the Order of Zayed จากสหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส์ ปี 2548
- Sheikh Zayed bin Sultan al Nahyan Medal จากสหรฐั อาหรบั เอมิเรตส์ ปี 2548
- Best Sport Personality in the Arab World จาก นสพ. Al Ahram ของอยี ิปต์ ปี 2549

ข้อมลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 554

- OCA Award of Merit จากคณะกรรมการโอลมิ ปกิ แหง่ เอเชีย ปี 2550
- Grand Officer of the Legion of Honour จากฝรง่ั เศส ปี 2553
ขอ้ มูลอื่น ๆ ท่นี ่าสนใจ
- ทรงมีบทบาทส�ำคัญในการส่งเสริมการพัฒนาด้านการกีฬาของกาตาร์ ได้แก่ ทรงเป็นผู้ก่อต้ัง
Qatar Sport Investments เมอ่ื ปี 2548 (ปจั จบุ นั เปน็ เจา้ ของสโมสรฟตุ บอล Paris Saint Germain
ในฝร่ังเศส) เป็นประธานจัดการแข่งขันกีฬาเอเชียนเกมส์คร้ังที่ 15 ซ่ึงกาตาร์ได้รับเลือก
เป็นเจ้าภาพเมื่อปี 2549 (เป็นคร้งั แรกในประวตั ิศาสตร์ทมี่ ีชาติสมาชิกเข้ารว่ มครบทกุ ประเทศ)
- ทรงประสบความส�ำเร็จในการผลักดันให้กาตาร์ได้รับเลือกเป็นเจ้าภาพการแข่งขันกีฬาว่ายน�้ำ
ชิงแชมปโ์ ลกของ FINA เม่อื ปี 2557 และการแขง่ ขนั ฟตุ บอลโลกของ FIFA ในปี 2565 ปัจจบุ นั
ทรงด�ำรงต�ำแหน่งประธานคณะกรรมการโอลิมปิกของกาตาร์และทรงเป็นหน่ึงในสมาชิก
คณะกรรมการโอลมิ ปกิ สากล (IOC)
- ทรงประสบความสำ� เรจ็ ในการบรหิ าร Qatar Investment Authority กองทนุ ความมง่ั คงั่ แหง่ ชาติ
ด้วยการเข้าไปถือครองหุ้นของกิจการหลายแห่งในสหราชอาณาจักร เช่น ธนาคาร Barclays
หา้ งสรรพสนิ ค้า Harrods และ Sainsbury’s รวมทง้ั The Shard อาคารท่สี งู ทสี่ ุดในยุโรป

--------------------------------------

555 ขอ้ มูลพนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562

บุคคลส�ำคญั และคณะรฐั มนตรีของกาตาร์

เจ้าผ้คู รองรัฐ Sheikh Tamim bin Hamad bin Khalifa Al Thani
มกุฎราชกมุ าร Sheikh Abdullah bin Hamad Al Thani
นรม. Sheikh Abdullah bin Nasir bin Khalifa Al Thani
รอง นรม. Dr.Khalid bin Muhammad Al-Atiyah
รอง นรม. Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al-Thani
รมว.กระทรวงการพัฒนาการปกครอง แรงงาน และกจิ การสังคม
Dr Issa Saad Al Jafali Al Nuaimi
รมว.กระทรวงวฒั นธรรมและการกีฬา Salah bin Ghanem Al Ali
รมว.กระทรวงกลาโหม Sheikh Tamim bin Hamad bin Khalifa Al Thani
รมว.กระทรวงการวางแผนการพฒั นาและสถติ ิ Dr.Salih Mohammad Salim al Nabit
รมว.กระทรวงเศรษฐกิจและการค้า Sheikh Ahmed bin Jassim bin Muhammad Al Thani
รมว.กระทรวงศึกษาธกิ ารและการอดุ มศกึ ษา Dr.Mohammed Abdul Wahed Ali al-Hammadi
รมว.กระทรวงศาสนสมบัตแิ ละกจิ การศาสนาอสิ ลาม Dr.Ghaith bin Mubarak al-Kuwari
รมว.กระทรวงพลังงานและอตุ สาหกรรม Dr Mohammed bin Saleh Al Sada
รมว.กระทรวงการคลัง Ali Shareef Al Emadi
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al-Thani
รมว.กระทรวงมหาดไทย Sheikh Abdullah bin Nasir bin Khalifa Al Thani
รมว.กระทรวงยตุ ิธรรม Hasan Lahdan Saqr al-Muhannadi
รมว.กจิ การเทศบาลเมืองและสง่ิ แวดล้อม Mohammed bin Abdullah Al Rumaihi
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ Dr.Hanan Mohamed al-Kuwari
รมว.กระทรวงคมนาคมและการสือ่ สาร Jassim Seif Ahmad al Sulaiti
รมต.แห่งรัฐ รบั ผดิ ชอบกิจการคณะรฐั มนตรี Ahmad bin Abdullah bin Zaid Al-Mahmoud
รมต.แหง่ รัฐ รบั ผดิ ชอบกิจการกลาโหม Dr.Khalid bin Muhammad Al-Atiyah

-------------------------------- (ต.ค.2561)

ข้อมลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 556

สหพนั ธรัฐรัสเซีย
(Russian Federation)

เมืองหลวง มอสโก

ทตี่ งั้ อยู่ท้ังภูมิภาคเอเชียตอนเหนือและภูมิภาคยุโรป มีเทือกเขาอูราลเป็นพรมแดนธรรมชาติระหว่างท้ังสองทวีป
พน้ื ที่ 17,098,242 ตร.กม. ใหญท่ สี่ ดุ ในโลก พน้ื ทม่ี ากกวา่ 2 ใน 3 อยใู่ นทวปี เอเชยี แบง่ เปน็ พน้ื ดนิ 16,377,742 ตร.กม. และพน้ื นำ้�
720,500 ตร.กม. ระยะทางจากดา้ นตะวนั ออกจรดตะวนั ตก 9,000 กม. และจากดา้ นเหนอื จรดใต้ 4,000 กม. มชี ายแดนยาวรวมกนั
22,408 กม. และชายฝั่งทะเลยาวรวมกนั 37,653 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนือ จรดมหาสมุทรอาร์กตกิ
ทศิ ตะวนั ออก จรดมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือ
ทิศตะวนั ออกเฉียงใต ้ ตดิ จีน
ทิศใต้ ตดิ เกาหลเี หนือ จีน มองโกเลยี คาซัคสถาน อาเซอร์ไบจาน จอร์เจีย
ทศิ ตะวนั ตก ตดิ ยูเครน เบลารสุ ลัตเวีย ลทิ ัวเนีย เอสโตเนีย
ทศิ ตะวนั ตกเฉียงเหนอื ตดิ ฟินแลนด์ นอร์เวย์

557 ข้อมลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

ภูมิประเทศ ทางตะวันตกของเทือกเขาอูราลเป็นที่ราบกว้างใหญ่และเนินเขา ภาคไซบีเรียมีป่าสนขนาดใหญ่และเป็นท่ีราบ
ผืนใหญค่ รอบคลมุ พ้นื ที่กวา้ งขวาง พ้ืนท่ีทางใต้เปน็ ทีร่ าบสูงและเทอื กเขา ชายฝงั่ ทะเลมีท้ังชายฝงั่ ลาดชัน ชายฝ่งั ราบเรียบ และ
ชายฝง่ั ราบลุ่ม มอี า่ วขนาดต่าง ๆ มากมาย มีคาบสมุทรขนาดใหญ่ คือ คาบสมทุ รคัมชัตกาอยู่ทางตะวันออก และคาบสมุทรไตมรี ์
อยู่ทางเหนือ รวมท้ังมีเกาะต่าง ๆ มากมาย ท่ีส�ำคัญ ได้แก่ หมู่เกาะคูริลและเกาะซะคะลิน ส่วนทะเล มีทะเลโอคอตสก์อยู่
ทางตะวนั ออกของประเทศ ทะเลแบริงอยู่ทางตะวนั ออกเฉยี งเหนอื และทะเลคาราอยทู่ างเหนอื
ภมู อิ ากาศ หลากหลายและแตกตา่ งตามพนื้ ทที่ างภมู ศิ าสตร์ มฤี ดหู นาวยาวนาน อากาศหนาวจดั และพนื้ ทส่ี ว่ นใหญป่ กคลมุ
ดว้ ยหมิ ะเปน็ เวลานานถงึ 6 เดอื น โดยมภี มู อิ ากาศแบบทงุ่ หญา้ สเตปปท์ างตอนใต้ ภมู อิ ากาศแบบชนื้ ภาคพน้ื ทวปี ในพน้ื ทด่ี า้ นยโุ รป
และภมู อิ ากาศกงึ่ อารก์ ตกิ ในไซบเี รยี กบั ทนุ ดราในเขตขว้ั โลกเหนอื รสั เซยี มี 4 ฤดู ไดแ้ ก่ ฤดหู นาว (ธ.ค.-ก.พ.) ฤดใู บไมผ้ ลิ (ม.ี ค.-พ.ค.)
ฤดรู อ้ น (ม.ิ ย.-ส.ค.) และฤดใู บไม้ร่วง (ก.ย.-พ.ย.)
ทรพั ยากรธรรมชาต ิ มนี ำ้� มนั สำ� รองและกา๊ ซธรรมชาตจิ ำ� นวนมาก ถา่ นหนิ แรธ่ าตสุ ำ� คญั ทางยทุ ธศาสตร์ แรธ่ าตหุ ายาก และปา่ ไม้
ประชากร 146,880,000 คน (ม.ิ ย.2561) รสั เซีย 77.7% ตาตาร์ 3.7% ยเู ครน 1.4% บาชคีร์ 1.1% เชเชน 1% อื่นๆ 10.2%
และระบุไม่ได้ 3.9% อัตราส่วนประชากรจ�ำแนกตามอายุ : วัยเด็ก (0-14 ปี) 17.58% วัยรุ่น (15-24 ปี) 9.64%
วยั ทำ� งาน (25-54 ป)ี 44.01% วยั เรมิ่ ชรา (55-64 ป)ี 14.18% และวยั ชรา (65 ปขี นึ้ ไป) 14.60% อายเุ ฉลย่ี ของประชากร 70.8 ปี
เพศชาย 65 ปี เพศหญงิ 76.8 ปี อตั ราการเกดิ 11/1,000 คน อตั ราการตาย 13.5/1,000 คน อตั ราการเพม่ิ ของประชากร - 0.1%
ศาสนา ครสิ ต์นกิ ายรสั เซยี ออร์ทอดอกซ์ 75% อิสลาม 10-15% คริสตน์ กิ ายอนื่ ๆ 2%
ภาษา ภาษารสั เซียเปน็ ภาษาราชการ มีผใู้ ช้ 85.7% ภาษาตาตาร์ 3.2% และภาษาของชนกลมุ่ น้อยอ่ืน 10.1%
การศกึ ษา อัตราการรู้หนงั สอื 99.7%
การก่อตั้งประเทศ ราชวงศ์โรมานอฟปกครองรัสเซียต้ังแต่ปี 2156 จนกระทั่งมีการโค่นล้มราชบัลลังก์ของซาร์นิโคลัสที่ 2
ซงึ่ เปน็ การสน้ิ สดุ ของระบอบสมบรู ณาญาสทิ ธริ าชย์ จากการปฏวิ ตั เิ ปลย่ี นแปลงการปกครองของกลมุ่ บอลเชวกิ ทม่ี นี ายวลาดมิ รี ์ เลนนิ
เปน็ ผนู้ ำ� เมอ่ื ปี 2460 (ชว่ งสงครามโลกครงั้ ที่ 1) กลมุ่ บอลเชวกิ เขา้ บรหิ ารประเทศและจดั ตง้ั สหภาพสาธารณรฐั สงั คมนยิ มโซเวยี ต
(Union of Soviet Socialist Republic-USSR) หรือสหภาพโซเวยี ต (Soviet Union) ข้ึนเมอ่ื ปี 2465
พรรคคอมมวิ นสิ ตบ์ รหิ ารปกครองสหภาพโซเวยี ตอยจู่ นถงึ ปี 2528 หลงั จากนายมคิ าอลิ กอรบ์ าชอฟ เลขาธกิ าร
พรรคคอมมิวนิสต์ ด�ำเนินนโยบายปฏิรูประบบสังคมนิยมภายใต้ยุทธศาสตร์การปรับโครงสร้างทางเศรษฐกิจและการเปิดเสรี
ทางการเมือง (Perestroika และ Glasnost) ซ่ึงการเปิดเสรีทางการเมืองน�ำไปสู่การล่มสลายของสหภาพโซเวียตเม่ือปี 2534
โดยแยกออกเปน็ 15 ประเทศ ดงั นี้ 1. รสั เซยี 2. มอลโดวา 3. เบลารสุ 4. ยเู ครน 5. อารเ์ มเนยี 6. อาเซอรไ์ บจาน 7. จอรเ์ จยี
8. คาซคั สถาน 9. อซุ เบกสิ ถาน 10. เตริ ก์ เมนสิ ถาน 11. ครี ก์ ซี สถาน 12. ทาจกิ สิ ถาน 13. ลตั เวยี 14. เอสโตเนยี และ 15. ลทิ วั เนยี
วนั ชาติ 12 มิ.ย. (วันประกาศอิสรภาพ)

ขอ้ มูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 558

การเมอื ง ปกครองในระบอบประชาธปิ ไตยแบบสหพนั ธรฐั มปี ระธานาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ ประธานาธบิ ดมี อี ำ� นาจบรหิ ารประเทศ
อย่างมาก มาจากการเลือกต้ังโดยตรง มีวาระด�ำรงต�ำแหน่ง 6 ปี ขยายจากเดิมวาระละ 4 ปีหลังการเลือกต้ังประธานาธิบดี
เม่ือ 4 มี.ค.2555 และอยใู่ นต�ำแหน่งติดต่อกันไดไ้ ม่เกนิ 2 สมยั
การเมอื งของรสั เซยี ยงั คงมเี สถยี รภาพนบั ตงั้ แตก่ ารชมุ นมุ ประทว้ งขนาดใหญแ่ ละประปรายภายหลงั การเลอื กตงั้
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเมื่อ 4 ธ.ค.2554 และการเลือกตั้งประธานาธิบดีเมื่อ มี.ค.2555 ซ่ึงขณะน้ันมีผู้ประท้วงเรียกร้องให้
ประธานาธิบดีวลาดิมรี ์ ปูตนิ ลาออกจากต�ำแหน่ง เนอ่ื งจากด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดเี ปน็ สมัยที่ 3 และวพิ ากษว์ จิ ารณว์ า่ เป็น
ผู้น�ำเผดจ็ การทคี่ รองอำ� นาจยาวนานถงึ 12 ปี จากการด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธบิ ดตี ดิ ต่อกนั 2 สมัย (ระหวา่ งปี 2543-2551)
และด�ำรงต�ำแหน่ง นรม. (ระหว่างปี 2551-2555) ทั้งน้ี ประธานาธิบดีปูติน ลงสมัครแข่งขันเลือกต้ังในนามผู้สมัครอิสระและ
ชนะการเลือกต้ังตามความคาดหมายด้วยคะแนนเสียง 76.66% เมื่อ 18 มี.ค.2561 ถือเป็นการครองต�ำแหน่งสมัยท่ี 4 ด�ำรง
ตำ� แหนง่ ถงึ ปี 2567 สว่ นผทู้ ไ่ี ดร้ บั เลอื กอนั ดบั ทม่ี คี ะแนนรองลงมาไดแ้ ก่ 1) นาย Pavel Grudinin ผสู้ มคั รจากพรรค Communist
Party of the Russian Federation (CPRF) 11.80% 2) นาย Vladimir Zhirinovsky จากพรรค Liberal Democratic Party
of Russian (LDPR) 5.67% 3) น.ส.Ksenia Sobchak (บตุ รสาวของ นาย Anatoly Sobchak) ผสู้ มคั รจากพรรค Civic Initiative
Party 1.67% ซ่ึงเป็นพรรคการเมืองใหม่ ทั้งนี้พลเมืองรัสเซียออกมาใช้สิทธิทั้งหมด 67% ของผู้มีสิทธิเลือกตั้ง มีคูหาเลือกต้ัง
ในและนอกรสั เซยี กวา่ 97,027 คหู า สำ� หรบั การชมุ นมุ ตอ่ ตา้ นรฐั บาลรสั เซยี ทมี่ นี าย Alexei Navalny เปน็ แกนนำ� เมอื่ 26 ม.ี ค.2560
และ 12 มิ.ย.2560 ได้รับการสนับสนุนจากชาวรัสเซีย โดยเฉพาะกลุ่มเยาวชนและคนรุ่นใหม่ในหลาย 10 เมือง ยังไม่สามารถ
สนั่ คลอนเสถยี รภาพรฐั บาล แตก่ ก็ ระตนุ้ ใหเ้ กดิ ความกงั วลเกย่ี วกบั การเคลอ่ื นไหวทางการเมอื งของคนรนุ่ ใหม่ รฐั บาลรสั เซยี ยงั คง
ใชก้ ฎหมายเปน็ เครอื่ งมอื หลกั ในการบรหิ ารและรกั ษาความสงบเรยี บรอ้ ยในสงั คม ทงั้ การปอ้ งกนั และตอ่ ตา้ นการกอ่ การรา้ ย และ
การควบคมุ การเคลื่อนไหวของภาคประชาสงั คมท่ีอาจกระทบต่อเสถยี รภาพของรฐั บาล
รัสเซียมีรูปแบบการปกครองแบบสหพันธรัฐ ประธานาธิบดีเป็นประมุขและหัวหน้ารัฐบาล นรม.เป็นหัวหน้า
ฝา่ ยบรหิ าร ใชร้ ัฐธรรมนูญฉบบั 12 ธ.ค.2536
ฝ่ายบริหาร : ประธานาธิบดีด�ำรงต�ำแหน่งวาระละ 6 ปี มีอ�ำนาจแต่งตั้ง นรม. และ ครม. การแต่งต้ัง นรม.
ตอ้ งผา่ นความเห็นชอบจากสภาผู้แทนราษฎร ประธานาธิบดีมีอ�ำนาจส่ังการโดยตรงต่อ รมต. หรือหน่วยงานด้านความมั่นคง
เชน่ กห. มท. และมอี ำ� นาจยบุ สภา ประธานาธบิ ดปี ตู นิ เขา้ ดำ� รงตำ� แหนง่ เปน็ สมยั ท่ี 4 เมอ่ื 7 พ.ค.2561 และ เมอ่ื 18 พ.ค.2561
ประธานาธิบดีปูตินลงนามแต่งต้ัง ครม.ชุดใหม่ จ�ำนวนท้ังส้ิน 33 ต�ำแหน่ง ประกอบด้วย นรม. รอง นรม. 10 ต�ำแหน่ง
รมต. 22 ตำ� แหน่ง โดยมนี ายดมิตรี เมดเวเดฟ ด�ำรงต�ำแหนง่ นรม. นาย Anton Siluanov ด�ำรงตำ� แหนง่ รอง นรม.คนที่ 1 และ
รมว.กค. นอกจากน้ี มกี ารเปลยี่ นโครงสรา้ งสว่ นราชการ คอื แยกภารกจิ กระทรวงศกึ ษาและวทิ ยาศาสตรอ์ อกจากกนั โอนภารกจิ
ส�ำนักงานการค้าต่างประเทศจากกระทรวงพัฒนาเศรษฐกิจไปอยู่ภายใต้กระทรวงอุตสาหกรรมและการค้า เปลี่ยนชื่อกระทรวง
โทรคมนาคมและส่ือสารมวลชน เป็นกระทรวงพัฒนาดิจิทัล การสื่อสารและสื่อสารมวลชน พร้อมต้ังให้เป็นหน่วยงานหลักใน
การควบคุมกจิ การด้านส่ือมวลชน ส�ำหรบั กระทรวงขน้ึ ตรงตอ่ ประธานาธบิ ดรี สั เซยี มี 5 กระทรวง ไดแ้ ก่ กต. มท. กห. ยธ. และ
กระทรวงป้องกันพลเรือน สถานการณ์ฉุกเฉิน และการบรรเทาสาธารณภยั
ฝ่ายนิตบิ ญั ญัติ : เป็นระบบ 2 สภา รัฐสภา (Federal Assembly) ประกอบด้วย 1) สภาสหพันธรฐั (Federation
Council) หรอื สภาสงู มีสมาชกิ 170 คน (โดยผบู้ รหิ ารระดับสงู และ จนท.กฎหมายจากเขตการปกครอง 83 เขต แต่งตง้ั เขตละ
2 คน) วาระดำ� รงตำ� แหนง่ 4 ปี และ 2) สภาผแู้ ทนราษฎร (Duma) มสี มาชกิ 450 คน ใชว้ ธิ กี ารเลอื กตงั้ แบบผสม คอื การเลอื กตงั้
แบบแบง่ เขต 225 คน และระบบสดั สว่ นหรอื บญั ชรี ายชอ่ื ของพรรค 225 คน วาระดำ� รงตำ� แหนง่ 5 ปี (ขยายจากเดมิ วาระละ 4 ปี
นับแต่การเลือกต้ังเม่ือ 4 ธ.ค.2554) การเลือกต้ังครั้งล่าสุดเม่ือ 18 ก.ย.2559 เร็วข้ึนจากก�ำหนดเดิมใน ธ.ค.2559 โดย
พรรค United Russia มสี มาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎรมากทส่ี ดุ 341 คน พรรค Communist Party of the Russian Federation 43 คน

559 ข้อมลู พนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562

พรรค Liberal Democratic Party of Russia 40 คน พรรค A Just Russia 23 คน พรรค Rodina 1 คน พรรค Civic Platform
1 คน และว่าง 1 ตำ� แหน่ง (Nogorod oblast อยรู่ ะหวา่ งดำ� เนนิ การเลือกต้งั ใหม่) การเลือกตง้ั ครง้ั ตอ่ ไปกำ� หนดจัดในปี 2564
ท้งั น้ี เขตไครเมยี และเซวัสโตปอล ยังไมไ่ ด้รับการรบั รองสถานะตามกฎหมายระหว่างประเทศ
ฝา่ ยตลุ าการ : ใช้ระบบประมวลกฎหมาย (Civil Law) และมีระบบลูกขุน โดยมีโครงสร้างแตกต่างจากไทย
บางประการ มี 4 เขตอ�ำนาจศาล คือ 1) ศาลรัฐธรรมนูญ 2) ศาลยุติธรรม (คดีอาญา คดีปกครอง คดีแพ่ง ไม่รวมพาณิชย์)
มี 4 ระดบั คอื ศาลฎกี า (มศี าลทหารอยใู่ นเขตอำ� นาจศาลอยดู่ ว้ ยโดยมรี ะดบั ชน้ั การพจิ ารณาคดสี งู กวา่ ศาลอทุ ธรณแ์ ตต่ ำ�่ กวา่ ศาลฎกี า)
ศาลภูมิภาค ศาลเมืองและศาลยุติธรรมชั้นต้น 3) ศาลอารบิตรัชหรือศาลพานิชย์ โดยมีศาลทรัพย์สินทางปัญญาและ
ศาลอนุญาโตตุลาการอยู่ในเขตอ�ำนาจศาลด้วย มี 4 ระดับ ศาลอารบิตรัชสูงสุด ศาลอารบิตรัชภาค ศาลอารบิตรัชชั้นอุทธรณ์
และศาลอารบติ รัชชนั้ ต้น ผู้พพิ ากษาทกุ ศาลไดร้ ับการแต่งต้งั จากสภาสูงโดยการเสนอแนะของประธานาธิบดี
พรรคการเมือง : ระบบหลายพรรค พรรคการเมืองท่ีสำ� คัญ ไดแ้ ก่ 1) พรรค United Russia เป็นพรรครฐั บาล
มี นรม.เมดเวเดฟ เปน็ หัวหน้าพรรค 2) พรรค Just Russia มีนาย Sergey Mironov เป็นหวั หนา้ พรรค 3) พรรค Communist
Party of the Russian Federation (CPRF) มนี าย Gennady Zyuganov เป็นหวั หนา้ พรรค 4) พรรค Liberal Democratic
Party of Russia (LDPR) มนี าย Vladimir Zhirinovsky เปน็ หวั หนา้ พรรค และ 5) พรรคใหมใ่ นปี 2561 Civic Initiative ทงั้ น้ี
มพี รรคการเมอื งทจี่ ดทะเบยี นกบั มท.78 พรรค จนถงึ ต.ค.2558
รสั เซียแบง่ เขตการปกครองออกเปน็ 9 เขตสหพนั ธ์ (Federal Districts) แต่ละเขตบรหิ ารโดยผูว้ า่ ราชการเขต
ซงึ่ ประธานาธบิ ดรี สั เซยี เปน็ ผแู้ ตง่ ตงั้ ใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ ผแู้ ทนประธานาธบิ ดี ไดแ้ ก่ 1) เขตสหพนั ธก์ ลาง (Central Federal District)
2) เขตสหพันธ์ใต้ (Southern Federal District) 3) เขตสหพันธ์ตะวันตกเฉียงเหนือ (Northwestern Federal District)
4) เขตสหพันธ์ตะวันออกไกล (Far Eastern Federal District) 5) เขตสหพันธ์ไซบีเรีย (Siberian Federal District)
6) เขตสหพนั ธอ์ รู าลส์ (Urals Federal District) 7) เขตสหพนั ธ์วอลกา (Volga Federal District) 8) เขตสหพนั ธ์คอเคซัสเหนือ
(North Caucasian Federal District) และ 9) เขตสหพันธ์ไครเมีย (Crimean Federal District) จัดต้ังเมื่อ 21 มี.ค.2557
หลงั จากผนวกไครเมยี เขา้ เปน็ สว่ นหนงึ่ ของรสั เซยี ซง่ึ แตล่ ะเขตสหพนั ธย์ งั แบง่ ยอ่ ยเปน็ สาธารณรฐั (Republics) ดนิ แดน (Territories)
แคว้น (Provinces) นครสหพันธ์ (Federal cities) แคว้นปกครองตนเอง (Autonomous oblast) และเขตปกครองตนเอง
(Autonomous districts)
สหพันธรัฐ ประกอบด้วย หน่วยการปกครองรวมท้ังหมด 85 หน่วย แบ่งเป็น 22 สาธารณรัฐ (Republics)
9 เขตการปกครอง (Krais) 46 มณฑล (Oblasts) 3 นคร (Federal cities) ไดแ้ ก่ มอสโก เซนตป์ เี ตอรส์ เบริ ก์ และเซวาสโตปอล
ซง่ึ มสี ถานภาพเดยี วกบั มณฑล 4 ภาคปกครองตนเอง (Autonomous Okrugs) และ 1 มณฑลปกครองตนเอง (Autonomous Oblast)
เศรษฐกจิ รสั เซยี มที รพั ยากรธรรมชาตอิ ดุ มสมบรู ณ์ กา๊ ซธรรมชาตสิ ำ� รองมากสดุ ในโลก ถา่ นหนิ สำ� รองมากเปน็ อนั ดบั 2 ของโลก
นำ�้ มันดบิ ส�ำรองมากเป็นอันดบั 8 ของโลก รัสเซียผลิตและสง่ กา๊ ซธรรมชาติเปน็ อันดับ 1 ของโลก ผผู้ ลิตน้ำ� มันรายใหญ่อันดับ 3
และส่งออกน้�ำมันอันดับ 2 ของโลก (ปี 2558) รัฐบาลสะสมทองค�ำ 2,170 ตัน (มูลค่า 77,400 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ณ
ส.ค.2561) และเป็นประเทศที่ส่งออกเหล็กและอะลูมิเนียมในอันดับต้นของโลก อย่างไรก็ตาม การท่ีเศรษฐกิจรัสเซียพ่ึงพา
ภาคการสง่ ออกนำ้� มนั และกา๊ ซธรรมชาตเิ ปน็ หลกั สรา้ งรายไดป้ ระมาณครงึ่ หนงึ่ ของประเทศ ทำ� ใหป้ ระสบปญั หาจากความผนั ผวน
ของราคาในตลาดโลกเชน่ ทเี่ กิดเมือ่ หว้ งปี 2558-2559 ซึง่ ซำ้� เตมิ ภาวะเศรษฐกิจรัสเซียทอ่ี ย่ใู นภาวะถดถอยจากมาตรการลงโทษ
เศรษฐกจิ รสั เซยี ของประเทศตะวนั ตกจากกรณยี เู ครน ทดี่ ำ� เนินมาตง้ั แต่ปี 2557 และปี 2561 ถูกกลา่ วหาวา่ มสี ่วนเก่ยี วข้องกบั
การลอบวางยาพิษในสหราชอาณาจกั รท่ีเมอื ง Salisbury และ Amesbury ส่งผลใหม้ กี ารตอ่ อายุการคว�ำ่ บาตรเป็นระยะ

ขอ้ มูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 560

อยา่ งไรกต็ าม เศรษฐกจิ รสั เซยี ในปี 2560 เรมิ่ ฟน้ื ตวั จากการดำ� เนนิ นโยบายเศรษฐกจิ ของรสั เซยี เอง ทง้ั การสง่ เสรมิ
การลงทนุ ของตา่ งชาติ การขยายตวั ของภาคเกษตรกรรม และการแสวงหาตลาดส่งออกใหม้ ีความหลากหลายในทกุ ภมู ภิ าค และ
การปรบั ขน้ึ ของราคานำ้� มนั ในตลาดโลก แมย้ งั ไมม่ เี สถยี รภาพ ขณะท่ี คา่ เงนิ รเู บลิ มเี สถยี รภาพมากขนึ้ จากการลดความผนั ผวนตาม
ราคาน�้ำมันดิบเนื่องจากข้อตกลงการจ�ำกัดการผลิตน�้ำมันของ OPEC (รูเบิลเคยผันผวนตามราคาน้�ำมันมากที่สุดถึง 80%
เมอื่ ปี 2558 โดยปี 2560 ลดเหลอื 30%) ทงั้ นี้ รสั เซยี และสถาบนั การเงนิ ระหวา่ งประเทศ เชน่ กองทนุ การเงนิ ระหวา่ งประเทศ
(International Monetary Fund-IMF) ประเมนิ สอดคลอ้ งกนั วา่ เศรษฐกจิ รสั เซยี กลบั สภู่ าวะเตบิ โต กับท้งั พัฒนาภาคเกษตรกรรม
เพ่ือรองรับความต้องการภายใน จนท�ำให้การผลิตและส่งออกสนิ คา้ เกษตรของรสั เซยี เพม่ิ ขน้ึ อยา่ งมนี ยั สำ� คญั ตง้ั แตต่ น้ ปี 2560
ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมในประเทศ (GDP) ในปี 2560 อยทู่ ี่ 2.6% โดย ก.ค.2561 GDP อยทู่ ่ี 1.9% แมย้ งั คงเผชญิ ปญั หาขดั แยง้ ระหวา่ ง
รสั เซยี กบั สหภาพยโุ รปและสหรฐั ฯ กรณยี เู ครน กรณขี อ้ กลา่ วหาการแทรกแซงการเลอื กตง้ั สหรฐั ฯ และขอ้ กลา่ วหาเหตลุ อบวางยาพษิ
ในสหราชอาณาจักร อยา่ งไรกต็ าม การคงมาตรการคว่�ำบาตรของสหภาพยุโรปต่อรัสเซียท�ำให้รัสเซียแสวงหาตลาดส่งออกใหม่
อย่างจริงจังเพื่อชดเชยตลาดยุโรป ที่ยังเป็นคู่ค้าอันดับ 1 ของรัสเซีย สำ� หรบั ปี 2561 รสั เซยี ยงั คงไดเ้ ปรยี บดลุ การคา้ ยโุ รป สถติ ิ
หว้ ง ม.ค.-ม.ิ ย.2561 มลู คา่ การสง่ ออกจากรสั เซยี ไปยโุ รปจำ� นวน 81,200 ลา้ นยโู ร (เพม่ิ ขน้ึ 3.5%) ขณะทม่ี ลู คา่ การสง่ ออกจากรสั เซยี
ไปจนี จำ� นวน 31,450 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (เพม่ิ ขนึ้ 34.9%) นอกจากนี้ รสั เซยี แสวงหาความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ กบั ตา่ งประเทศ
อยา่ งต่อเนอื่ งทง้ั ระดบั ทวิภาคี เฉพาะอยา่ งยง่ิ จนี อนิ เดยี อหิ ร่าน สงิ คโปร์และซาอุดีอาระเบีย และการจัดท�ำความตกลงการค้า
เสรรี ะหว่างประเทศต่าง ๆ กับสหภาพเศรษฐกิจยูเรเซยี (Eurasian Economic Union-EAEU) ท่ีรัสเซียเปน็ แกนนำ� นอกจากนัน้
รสั เซียยังรว่ มมือกบั ประเทศผูผ้ ลติ และส่งออกน�้ำมนั เพ่ือพยุงและกระตุ้นราคานำ�้ มนั ในตลาดโลกใหม้ เี สถียรภาพ
สกลุ เงนิ : รเู บลิ (Ruble) อตั ราแลกเปลยี่ น 58.39 รเู บลิ /ดอลลารส์ หรฐั และ 1 รเู บลิ เทา่ กบั 0.48 บาท (ก.ย.2561)
ดชั นีเศรษฐกจิ สำ� คญั (ปี 2561)
ผลิตภัณฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 4 ลา้ นล้านดอลลาร์สหรัฐ
อตั ราการขยายตวั ทางเศรษฐกิจ : ขยายตัว 1.5% (ปี 2560) ขยายตวั 1.8% (ณ ไตรมาสท่ี 2 ของปี 2561)
รายได้เฉลยี่ ต่อหวั ต่อปี : 27,800 ดอลลารส์ หรัฐ
งบประมาณ : เกินดุล 1.5-2% ของ GDP (ณ ไตรมาสที่ 2 ของปี 2561)
หน้ีต่างประเทศ : 451,500 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
หนีส้ าธารณะ : 17.4% ของ GDP
ดุลบัญชีเดินสะพัด : 40,250 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
ทนุ ส�ำรองทองคำ� และเงินตราระหว่างประเทศ : 418,500 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
แรงงาน : 76.53 ลา้ นคน
อัตราการวา่ งงาน : 5.5%
อัตราเงินเฟอ้ : 4%
ดุลการค้าระหว่างประเทศ : เกินดุล 124,100 ล้านดอลลาร์สหรฐั
มลู คา่ การสง่ ออก : 336,800 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
สนิ คา้ สง่ ออก : ปโิ ตรเลยี มและผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลยี ม กา๊ ซธรรมชาติ โลหะ ไมแ้ ละผลติ ภณั ฑไ์ ม้ เคมภี ณั ฑ์ และอาวธุ ยทุ โธปกรณท์ ใี่ ช้
ทัง้ ดา้ นพลเรือนและการทหาร
ตลาดสง่ ออก : จนี 10.9% เนเธอรแ์ ลนด์ 10% เยอรมนี 7.1% เบลารสุ 5.1% ตุรกี 4.2%
มลู คา่ การน�ำเขา้ : 212,700 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั

561 ขอ้ มูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

สนิ คา้ นำ� เขา้ : เครอื่ งจกั ร ยานยนต์ เวชภณั ฑ์ พลาสตกิ ผลติ ภณั ฑโ์ ลหะกงึ่ สำ� เรจ็ รปู เนอื้ สตั ว์ ผลไมแ้ ละถวั่ เครอื่ งมอื ทางการแพทย์
และท่ีเก่ยี วกบั สายตา เหล็ก และเหล็กกลา้
ตลาดน�ำเข้า : จนี 21.2% เยอรมนี 10.7% สหรฐั ฯ 5.6% เบลารุส 5% อิตาลี 4.5% และฝร่ังเศส 4.2%
การทหาร รสั เซยี เปน็ มหาอำ� นาจดา้ นการทหารและมคี ลงั อาวธุ นวิ เคลยี ร์ (Arms Control Association ประเมนิ เมอ่ื ก.ค.2560
ว่า รัสเซยี มีหวั รบนวิ เคลียร์ประมาณ 7,000 ลกู ) รัสเซียเริ่มปฏิรปู การทหารตง้ั แต่ปลายปี 2551 ท้ังการบริหารจดั การก�ำลงั พล
ดว้ ยการขนึ้ เงนิ เดอื นและเงนิ บำ� นาญเมอื่ ตน้ ปี 2555 เพอ่ื ดงึ ดดู บคุ ลากร พรอ้ มกบั พยายามลดการเกณฑท์ หารเพอ่ื เพมิ่ ทหารอาชพี
จดั สรรอาวธุ ยทุ โธปกรณใ์ หมเ่ ขา้ ประจำ� การในกองทพั ตามแผนปรบั ปรงุ ภายในปี 2563 ตง้ั เปา้ หมายยกระดบั การพฒั นาอาวธุ ไว้ 70%
มีการฝึกทางทหารอย่างสม่�ำเสมอทงั้ ภายในและกบั ประเทศพนั ธมติ ร เชน่ เบลารสุ จนี มองโกเลยี และประเทศอดตี สหภาพโซเวยี ต
รวมถงึ การฝกึ แบบฉบั พลนั และพฒั นากองกำ� ลงั รบให้มีขนาดเล็กแต่มีประสิทธิภาพสูง รัสเซียประกาศหลักนิยมทางทหารใหม่
เมอ่ื ธ.ค.2557 และหลกั นยิ มทางทะเลใหมเ่ มอื่ ก.ค.2560 และระบวุ ่าการรับสมาชิกใหมข่ องเนโต โดยเฉพาะยูเครน จอร์เจีย และ
มอลโดวาเป็นภัยคุกคามอย่างย่ิงต่อรัสเซีย รวมถึงกรณีมอนเตเนโกรเปน็ สมาชกิ เนโตอยา่ งเปน็ ทางการเมอื่ 5 ม.ิ ย.2560 เนอ่ื งจาก
เปน็ การลดทอนอทิ ธพิ ลของรสั เซยี ในยโุ รปตะวนั ออกเฉยี งใต้ ทั้งนี้ ปฏิบัติการของรัสเซียในซีเรียทั้งทางทะเลและอากาศเป็นโอกาส
ของรัสเซียในการแสดงขีดความสามารถทางทหารและประสทิ ธภิ าพของอาวธุ ยทุ โธปกรณ์ ซงึ่ มผี ลตอ่ การสงั่ ซอื้ อาวธุ ยทุ โธปกรณข์ อง
รสั เซยี จากประเทศตา่ ง ๆ ขณะเดยี วกนั กส็ รา้ งความวติ กกงั วลใหเ้ นโตวา่ จะเผชิญภยั คกุ คามจากรสั เซียมากขน้ึ และมสี ว่ นท�ำใหเ้ กดิ
ความตงึ เครยี ดทางทหารระหวา่ งเนโตกบั รสั เซยี ตามแนวพรมแดนประเทศยโุ รปตะวนั ออกสำ� หรบั แผนอาวธุ ยทุ โธปกรณแ์ หง่ ชาติ
รัสเซียฉบับใหม่ ปี 2570 (State Armament program 2027/Gosudarstvennaya Programma Vooruzheniya-GPV)
จะมุง่ เนน้ การเสริมสร้างความเช่อื มั่นในการป้องปรามเชิงยทุ ธศาสตร์ และการรบั มอื ภยั คุกคามจากภายนอก
กองทัพรสั เซียมี 5 ภาค คอื ตะวนั ออก กลาง เหนือ (Northern Fleet ครอบคลมุ มหาสมุทรอารก์ ตกิ ) ตะวันตก
และใต้ รวมกำ� ลงั พล 900,000 นาย (ทบ. 280,000 นาย ทร. 150,000 นาย ทอ. 165,000 นาย หนว่ ยทหารพลร่ม 45,000 นาย
กกล.ป้องปรามทางยุทธศาสตร์ 50,000 นาย กองก�ำลังปฏิบัติการพิเศษ 1,000 นาย หน่วยบัญชาการและการสนับสนุน
180,000 นาย) กำ� ลังกึ่งทหาร 554,000 นาย และก�ำลงั พลสำ� รอง 2 ลา้ นนาย ยงั คงก�ำลงั ทหารในประเทศอดีตสหภาพโซเวยี ต
รวม 7 ประเทศ ไดแ้ ก่ 1) อารเ์ มเนยี มที หารรสั เซยี 3,300 นาย ประจำ� การทฐี่ านทพั 102 ท่ี Gyumri และทฐ่ี านทพั อากาศเยเรวาน
โดยรสั เซยี เชา่ ฐานทัพจนถึงปี 2587 2) เบลารสุ มีระบบปอ้ งกันภัยทางอากาศรว่ มกบั รสั เซยี และรสั เซียสง่ บ.ขบั ไล่แบบ Su-27
และขีปนาวธุ ป้องกันภัยทางอากาศแบบ S-300 โดยรัสเซยี เชา่ สถานีเรดาร์ท่ี Baranovichi และมศี นู ยบ์ ญั ชาการทางทะเล 1 แห่ง
3) จอรเ์ จยี มที หารรสั เซยี 7,000 นาย ทฐี่ านทพั ในอบั คาเซยี และออสเซเตยี ใต้ (แยกตวั จากจอรเ์ จยี ) โดยเชา่ สงิ่ อำ� นวยความสะดวก
ดา้ นการทหารจนถงึ ปี 2602 4) มอลโดวา มีทหารรัสเซยี ประมาณ 1,500 นาย (รวมถึงทหารรกั ษาสันตภิ าพ 441 นาย) ประจำ�
การในเขต Transdniestria 5) คาซคั สถาน รัสเซยี เชา่ สถานเี รดาร์ที่ Balkhash 6) ครี ์กีซสถาน มที หารรัสเซยี ประมาณ 500 นาย
ประจำ� การทฐี่ านทพั อากาศ Kant ทข่ี ยายเวลาเชา่ จนถงึ ปี 2570 และ 7) ทาจกิ สิ ถาน มที หารรสั เซยี 5,000 นาย ประจำ� กรมทหาร
ราบท่ี 201 ในทาจกิ สิ ถาน และจะขยายเวลาเชา่ ถงึ ปี 2585 นอกจากนี้ รัสเซยี ยังรวม ทอ. (Air Force) เข้ากับกองกำ� ลงั ป้องกัน
การบนิ และอวกาศ (Aerospace Defence Forces) แลว้ ตง้ั เปน็ กองทพั การบนิ และอวกาศ (Aerospace Forces) เมอ่ื 1 ส.ค.2558
รสั เซียมีทหาร 28,000 นาย ประจ�ำการอยู่ในคาบสมุทรไครเมีย และเช่าฐานทัพเรือท่ีเมือง Tartus ของซีเรีย
เพื่อส่งก�ำลังบ�ำรุงและให้ความสนับสนุนทางเทคนิคแก่เรือรบรัสเซียในทะเลเมดิเตอร์เรเนียน รวมท้ังสนับสนุนการปราบปราม
โจรสลัดในอ่าวเอเดนและมหาสมุทรอินเดีย นอกจากนี้ รัสเซียและเวียดนามท�ำข้อตกลงอนุญาตให้เรือรบรัสเซียเข้าเทียบท่าที่
อ่าวคัมรานห์ เมื่อ พ.ย.2557 โดยเพียงแจ้งให้ทางการเวียดนามทราบเท่าน้ัน ต่อมา เม่ือ ก.พ.2558 รัสเซียท�ำข้อตกลงขอใช้
ท่าเรือของเวเนซุเอลา นิการากัว คิวบา และไซปรัส เพ่ือส่งก�ำลังบ�ำรุงหรือการซ่อมแซมให้แก่เรือรบรัสเซีย รวมถึงการขอใช้

ข้อมูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 562

สนามบินในบางโอกาส เพอ่ื เป็นจุดแวะพักเติมเชอื้ เพลิงให้แก่ บ.ท้ิงระเบิดทางยทุ ธศาสตร์ของรัสเซียขณะลาดตระเวน นอกจากนี้
ยังอยูร่ ะหว่างเจรจาขอใชท้ ่าเรือของสิงคโปร์ แอลจเี รยี และเซเชลส์ ส�ำหรับปฏิบตั ิการในซีเรยี คาดว่ามกี �ำลงั พลรัสเซยี ประมาณ
4,000 นาย ประจ�ำการที่ฐานทัพเรือท่ีเมือง Tartus และทีฐ่ านทพั อากาศ Khmeimim ใน จ.Latakia
รสั เซยี สง่ ทหารรว่ มกองกำ� ลงั รกั ษาสนั ตภิ าพของ OSCE ในบอสเนยี และเฮอรเ์ ซโกวนี า และในโคโซโว และสง่ ทหาร
รว่ ม กกล.รกั ษาสนั ตภิ าพของสหประชาชาตใิ นโกตดวิ วั ร์ คองโก ไลบเี รยี ตะวนั ออกกลาง ซดู าน ซดู านใต้ และซาฮาราตะวนั ตก
งบประมาณด้านการทหารปี 2561 มีประมาณ 66,300 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
ทบ.มีกำ� ลงั พลประมาณ 280,000 นาย แบ่งเปน็ เขตยทุ ธศาสตร์ 4 เขต คอื 1) West ศูนย์บญั ชาการใหญ่อยู่
เซนตป์ เี ตอรส์ เบริ ก์ 2) Centre ศนู ยบ์ ญั ชาการใหญอ่ ยเู่ ยคาเตรนิ เบริ ก์ 3) South ศนู ยบ์ ญั ชาการใหญอ่ ยู่ Rostov-on-Don และ
4) East ศูนยบ์ ญั ชาการใหญอ่ ยู่ Khabarovsk และมีศูนยบ์ ญั ชาการยุทธศาสตรร์ ่วม ยุทโธปกรณ์ส�ำคญั ได้แก่ ถ.หลกั 2,700 คัน
(รุ่น T-72B/BA 1,100 คนั , T-80BV/U 450 คัน, T-72B3 800 คัน, T-90/T-90A 350 คัน) และมี ถ.อยใู่ นคลังอกี 17,500 คนั
(รนุ่ T-55, T-62, T-64A/B, T-72/T-72A/B, T-80B/BV/U และ T-90) ยานลาดตระเวน 1,700 คนั (รนุ่ BRDM-2/2A 1,000 คนั
โดยมรี นุ่ BRDM-2 ในคลงั อกี 1,000 คนั และรนุ่ BRM-1K (CP) 700 คนั ) ยานรบทหารราบหมุ้ เกราะ 4,900 คนั (เชน่ รนุ่ BMP-1
500 คนั , BMP-2 3,000 คัน, BMP-3 500 คนั , BTR-80A 100 คัน, BTR-82A/AM 800 คนั โดยมีรุ่น BMP-1 และ BMP-2
อยู่ในคลังอีก 8,500 คัน) ยานสายพานลำ� เลยี งพลหมุ้ เกราะ 6,000 คนั (ร่นุ BMO-T, MT-LB และ BRT-60/70/80) ปืนใหญ่
4,316 กระบอก
ส่วนระบบป้องกันภัยทางอากาศมีอาวุธปล่อยพื้นสู่อากาศ 1,520 ชุด เช่น แบบ 9K37/9K317 Buk (SA-11
Gadfly), 9K33M3 Osa-AKM (SA-8 Gecko), 9K35M3 Strela-120 (SA-132 Gopher), 9K330/9K331 Tor (SA-15
Gauntlet) และ 2K22 Tunguska (SA-19 Grison) อาวุธปล่อยแบบประทบั บ่ายิง เช่น แบบ Igla-1 (SA-16 Gimlet), 9K38 Igla
(SA-18 Grouse), 9K338 Igla-S (SA-24 Grinch) และ 9K34 Strela-3 (SA-14 Gremlin) บ.ไร้คนขับแบบ Tu-143 Reys,
Tu-243 Reys/Tu-243 Reys-D, Tu-300 Korshun, BLA-07 และ Pchela-2 อาวธุ ปลอ่ ยพ้ืนส่พู ื้น เช่น แบบ Tochka (SS-21
Scarab) และ Iskander-M (SS-26 Stone)
ทร.มกี ำ� ลังพลประมาณ 150,000 นาย กองเรอื ใหญ่แบง่ เป็น 4 ภาค ได้แก่ กองเรอื ภาคเหนอื (Northern Fleet)
กองเรอื ภาคทะเลบอลตกิ (Baltic Fleet) กองเรือภาคทะเลด�ำ (Black Sea Fleet) และกองเรือภาคแปซิฟิก (Pacific Fleet)
นอกจากนน้ั ยงั มีกองเรอื เล็กทะเลแคสเปยี น (Caspian Sea Flotilla) ยทุ โธปกรณส์ ำ� คญั ไดแ้ ก่ เรอื ด�ำน�้ำ 62 ล�ำ ทางยทุ ธศาสตร์
มเี รอื ดำ� นำ�้ พลงั นวิ เคลยี รต์ ดิ ขปี นาวธุ (SSBN) 13 ลำ� (เปน็ Kalmar (Delta III) 3 ลำ� , Delfin (Delta IV) 6 ลำ� , Akula (Typhoon)
1 ลำ� และ Borey 3 ลำ� ) ทางยทุ ธวธิ ี มี 49 ลำ� แยกเปน็ เรือดำ� น�้ำพลงั นิวเคลยี รต์ ิดอาวุธปลอ่ ยนำ� วถิ ี (SSGN) Antyey (Oscar II)
8 ลำ� เรอื ด�ำน�ำ้ โจมตพี ลงั นิวเคลยี ร์ (SSN) 17 ลำ� (ได้แก่ Schuka-B (Akula II) 2 ลำ� , Schuka-B (Akula I) 9 ล�ำ, Kondor
(Sierra II) 2 ลำ� , Barracuda (Sierra I) 1 ล�ำ และ Schuka (Victor III) 3 ล�ำ) และเรือด�ำนำ้� สามารถท�ำสงครามปราบเรือด�ำน�้ำ
(SSK) 23 ล�ำ (ได้แก่ Paltus (Kilo) 16 ลำ� , Varshavyanka (Kilo) 6 ลำ� และ Lada 1 ลำ� )
เรอื รบหลกั มี 33 ลำ� ไดแ้ ก่ เรอื บรรทกุ เครอ่ื งบนิ Orel (Kuznetsov) 1 ลำ� เรอื ลาดตระเวน 5 ลำ� เรอื พฆิ าต 15 ลำ�
เรอื ฟรเิ กต 12 ลำ� สว่ นเรอื ตรวจการณช์ ายฝง่ั มี 95 ลำ� อาทิ เรอื คอรเ์ วต 48 ลำ� เรอื สะเทนิ นำ้� สะเทนิ บก 45 ลำ� (เปน็ เรอื ยกพลขนึ้ บก
19 ล�ำ เรอื ระบายพล 28 ล�ำ) และเรอื ส่งก�ำลงั บำ� รงุ และสนบั สนุน 269 ล�ำ
ทอ.มีก�ำลังพลประมาณ 165,000 นาย ศนู ยบ์ ญั ชาการใหญอ่ ยู่ Balashikha ใกล้มอสโก และมีระบบป้องกนั ภยั
ทางอากาศร่วมในกลุม่ เครือรัฐเอกราช (CIS) ครอบคลมุ รสั เซยี อาร์เมเนีย คาซคั สถาน ครี ์กีซสถาน ทาจิกสิ ถาน เติรก์ เมนสิ ถาน
ยเู ครน และอซุ เบกิสถาน ยทุ โธปกรณส์ �ำคัญ ไดแ้ ก่ บ.รบรวม 1,046 เคร่ือง เป็น บ.ทิง้ ระเบดิ 139 เครอ่ื ง (แบบ Tu-22M3/MR
Backfire C 62 เครื่อง, Tu-22MR Blackjack 1 เครอ่ื ง, Tu-95MS/MS mod Bear 48 เครื่อง, Tu-95MSM Bear 12 เคร่ือง,

563 ข้อมลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

Tu-160 Blackjack 11 เคร่ือง และ Tu-160 Blackjack 11 เครื่อง) บ.ขับไล่ 210 เครื่อง (แบบ MiG-29/MiG-29UB Fulcrum
70 เครื่อง, MiG-31B/31BS Foxhound 20 เคร่อื ง, MiG-31BM Foxhound 60 เครอ่ื ง, Su-27 Flanker 50 เครื่อง และ
Su-27UB Flanker 10 เครอ่ื ง) บ.ขับไล่/โจมตภี าคพื้นดนิ 323 เคร่อื ง (แบบ MiG-29SMT Fulcrum 36 เครอื่ ง, MiG-29UBT
Fulcrum 6 เคร่ือง, Su-27SM 2 Flanker 47 เครอื่ ง, Su-27SM3 Flanker 14 เครือ่ ง, Su-30M2 20 เครือ่ ง, Su-30SM
62 เครือ่ ง, Su-34 Fullback 86 เคร่อื ง และ Su-35S Flanker 52 เครอื่ ง) บ.โจมตี 295 เคร่อื ง (แบบ Su-24M/M2 Fencer
100 เครื่อง, Su-25 Frogfoot 40 เคร่ือง, Su-25SM/SM3 Frogfoot 140 เคร่ือง และ Su-25UB Frogfoot 15 เคร่ือง)
บ.ลาดตระเวน/สอดแนม 87 เครอ่ื ง (แบบ An-30 Clank 4 เคร่ือง, Su-24MR Fencer 79 เคร่ือง, Tu-214ON 2 เครื่อง และ
Tu-214R 2 เครือ่ ง ) บ.ตดิ ระบบเตือนภยั ลว่ งหนา้ 18 ลำ� (แบบ A-50/A-50U Mainstay, Il-76SKIP) บ.เตมิ เชื้อเพลงิ กลางอากาศ
แบบ Il-78/Il-78M Midas รวม 15 เครือ่ ง บ.ขนสง่ 429 เคร่ือง (ขนาดหนักรวม 111 เคร่ือง เชน่ แบบ An-124 Condor,
An-22 Cock และ Il-76MD/MF ขนาดกลางรวม 65 เครอ่ื ง เชน่ แบบ An-12/An-12BK Cub และขนาดเบารวม 235 เครือ่ ง
เช่น แบบ An-24 Coke, An-26 Curl, An-72 Coaler, An-140, L-410, Tu-134 Crusty และ บ.โดยสารรวม 18 เครอ่ื ง
เชน่ แบบ Tu-154 Careless) บ.ฝกึ รวม 231 เครอ่ื ง เชน่ แบบ L-39 Albatros และ Yak-130 Mitten
สว่ น ฮ.โจมตี มี 340 เครอ่ื ง (แบบ Ka-52A Hokum B 90 เคร่ือง, Mi-24D/V/P Hind 100 เครือ่ ง, Mi-28N
Havoc B 90 เครอ่ื ง และ Mi-35 Hind 60 เครอ่ื ง) ฮ.ท�ำสงครามอิเลก็ ทรอนกิ ส์ 27 เครื่อง ฮ.ขนสง่ 338 เคร่อื ง (ขนาดหนัก
แบบ Mi-26/Mi-26T Halo 32 เครอ่ื ง ขนาดกลางแบบ Mi-8/Mi-8MT/Mi-8MTsh/Mi-8MTv-5 Hip รวม 306 เครือ่ ง) ฮ.ฝกึ
39 เครื่อง (แบบ Ka-226 19 เครื่อง และ Ansat-U 20 เคร่ือง) บ.ไร้คนขับแบบ Pchela-1T ระบบป้องกันภัยทางอากาศ
อาวธุ ปลอ่ ยพ้นื สู่อากาศ เช่น แบบ S-300PS (SA-10 Grumble)/S-300PM (SA-20 Gargoyle)/S-400 (SA-21 Growler) และ
96K6 Pantsir-S1 (SA-22 Greyhound) อาวธุ ปลอ่ ยอากาศสอู่ ากาศนำ� วถิ ดี ว้ ยอนิ ฟราเรดแบบ R-27T/ET (AA-10 Alamo B/D),
R-73 (AA-11 Archer), R-60T (AA-8 Apid) น�ำวถิ ีด้วย semi-active radar homing แบบ R-27R/ER (AA-10 Alamo A/C),
R-33/33S (AA-9 Amos A/B) เปน็ ตน้
การเปิดตัวด้านอาวธุ ยุทโธปกรณท์ สี่ ำ� คญั ประจำ� ปี 2561 อาทิ ขปี นาวุธ Sarmat ก�ำหนดประจ�ำการในปี 2563
ระบบตอ่ ต้านขีปนาวธุ PL-18/Nudol A-135 ABM S-400 Iskander-M โดรนใต้น�้ำพลงั งานนวิ เคลียร์ รถถงั อัตตาจร Sprut-S
M1 รถถัง T-14 Armata เครือ่ งบนิ ทิ้งระเบิดยทุ ธศาสตร์ Tu-22M3M ฮ.Mi-26 เครื่องบินรบ MIG-35 SU-57 ปนื กลอัตโนมัติ
Zu-23M รุ่น Sparka เทคโนโลยีการเติมน้�ำมันเคร่ืองบินรบกลางอากาศ และโครงการท่ีอยู่ในระหว่างทดสอบและพัฒนา
อาทิ S-500 การต่อต้านโดรน หุ่นยนต์รบ นอกจากนี้ เปิดท�ำการศูนย์เทคโนนวัตกรรมเพ่ือการศึกษาและวิจัยขั้นสูงทางทหาร
ของรัสเซีย (Era of Military Inovation Technopolis Project) ใน 8 สาขาเฉพาะทาง อาทิ หุ่นยนต์ เทคโนโลยีชีวภาพ
ความมั่นคงทางขอ้ มูล นาโนเทคโนโลยี เปน็ ต้น
ปัญหาด้านความมน่ั คง
1. การก่อการร้าย โดยเฉพาะจากกลุ่ม Islamic State (IS) เป็นภัยคุกคามต่อความม่ันคงท่ีส�ำคัญของรัสเซีย
เนอื่ งจาก 1) ชาวรสั เซยี และเอเชยี กลางเขา้ รว่ มรบกบั กลมุ่ IS เพมิ่ ขน้ึ มจี ำ� นวนกวา่ 5,000 คน 2) กลมุ่ IS ตง้ั คอเคซสั เปน็ จงั หวดั หนง่ึ
ของการสถาปนารฐั อสิ ลามหลังจากกลุม่ นิยมความรนุ แรงในเชชเนยี ดาเกสถาน อนิ กเู ชเตีย และคาบาร์ดีโน-บลั คาเรีย เผยแพร่
คลิปวดิ โี อเมือ่ 21 มิ.ย.2558 ให้สัตยาบันภกั ดีตอ่ กลุ่ม IS และ 3) กลุ่ม IS โฆษณาชวนเช่ือผา่ นสอื่ สังคมออนไลน์ภาษารสั เซยี
เพอื่ หาสมาชกิ ใหมท่ ใี่ ชภ้ าษารสั เซยี ในคอเคซสั เหนอื และเอเชยี กลาง นอกจากนนั้ กลมุ่ Caucasus Emirate (CE) ในคอเคซสั เหนอื
ยงั คงเปน็ อกี ภยั คกุ คามสำ� คญั ของรสั เซยี ทงั้ นี้ รสั เซยี กงั วลวา่ บคุ คลหรอื กลมุ่ นยิ มความรนุ แรง ซงึ่ อาจเกยี่ วขอ้ งกบั กลมุ่ IS หรอื
กลุ่ม CE หรือเป็นการปฏิบัติการคนเดียวจะก่อเหตุทั้งในห้วงปกติและห้วงเวลาที่รัสเซียมีงานส�ำคัญ เช่น กรณีเหตุระเบิด

ขอ้ มูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 564

ขบวนรถไฟใตด้ ินที่เมืองเซนตป์ เี ตอร์สเบิรก์ เม่อื 3 เม.ย.2560 หรอื การขู่วางระเบิดสถานทีต่ ่าง ๆ ในหลายเมือง เมอ่ื ก.ย.2560
2. ความขดั แยง้ ระหวา่ งรสั เซยี กบั ชาตติ ะวนั ตกจากกรณยี เู ครน และการเคลอ่ื นไหวทางทหารของเนโตในหลายประเทศ
ในยุโรปท่ีมีพรมแดนติดรัสเซีย อาทิ กรณีสหรัฐฯ มีแผนการประจ�ำการระบบต่อต้านขีปนาวุธในโรมาเนีย รัสเซียมองว่าเป็น
ภัยคุกคามทชี่ ดั เจนของรสั เซยี มากกว่าขอ้ อา้ งของสหรัฐฯ ทีร่ ะบุว่าเป็นการป้องกนั สหภาพยุโรปจากอหิ ร่าน
สมาชกิ องค์การระหวา่ งประเทศ APEC, Arctic Council, ARF, ASEAN (ประเทศคเู่ จรจา), BIS, BRICS, BSEC, CBSS, CD,
CE, CERN (ผูส้ ังเกตการณ์), CICA, CIS, CSTO, EAEC, EAPC, EAS, EBRD, EAEU, FAO, FATF, G-20, G-8, GCTU, IAEA, IBRD,
ICAO, ICC (national committees), ICRM, IDA, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM (ผสู้ งั เกตการณ)์ ,
IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC (NGOs), LAIA (ผสู้ งั เกตการณ)์ , MIGA, MINURSO, MONUSCO, NSG, OAS (ผสู้ ังเกตการณ)์ , OIC
(ผสู้ ังเกตการณ)์ , OPCW, OSCE, Paris Club, PCA, PFP, SCO, UN, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNISFA, UNMIL,
UNMISS, UNOCI, UNSC (แบบถาวร), UNTSO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU (NGOs), WHO, WIPO, WMO, WTO และ ZC
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มีองค์กรวิจัยทางวิทยาศาสตร์กว่า 4,000 แห่ง องค์กรหลักทางวิทยาศาสตร์ของรัสเซีย คือ
สถาบันวิทยาศาสตร์ และมสี ถาบนั วจิ ัยอ่นื ๆ ในสงั กัดอีกหลายร้อยแห่ง แยกตามสาขา เชน่ คณติ ศาสตร์ ฟิสกิ ส์ เคมี ชวี วิทยา
ดาราศาสตร์ วิทยาศาสตร์ และวิทยาศาสตร์ประยุกต์ รัสเซียให้ความส�ำคัญอย่างมากกับการพัฒนาเทคโนโลยีระดับสูง
การส่งเสรมิ ศกั ยภาพ อจั ฉริยภาพของทรัพยากรบคุ คล ครอบคลุมทั้งพลเรอื นและการทหาร เพือ่ หวังเพิ่มรายได้จากการสง่ ออก
เทคโนโลยรี ะดบั สงู นอกเหนอื จากการพง่ึ พารายไดห้ ลกั จากการสง่ ออกดา้ นพลงั งาน สำ� หรบั การสรา้ งศนู ยน์ วตั กรรมท่ี Skolkovo
ใกลม้ อสโก นรม.ดมติ รี เมดเวเดฟ ประกาศเมอื่ ม.ี ค.2553 เพอื่ เปน็ แหลง่ รวมธรุ กจิ เทคโนโลยรี ะดบั สงู เทยี บเทา่ Silicon Valley
ในมลรฐั แคลฟิ อรเ์ นยี ของสหรฐั ฯ ซงึ่ เรมิ่ สรา้ งเมอ่ื ปี 2555 ยงั คบื หนา้ ไมม่ ากนกั รสั เซยี จะรว่ มมอื กบั จนี ผลกั ดนั โครงการดา้ นอวกาศ
ระหว่างปี 2561-2565 เชน่ การส�ำรวจดวงจนั ทรแ์ ละอวกาศท่หี ่างไกลออกไป พัฒนายานอวกาศและโครงสรา้ งพ้นื ฐาน อปุ กรณ์
ฮารด์ แวร์ และการสำ� รวจขอ้ มลู จากระยะไกล รวมทง้ั มคี วามรว่ มมอื กบั จนี ในกรอบ BRICS นอกจากนี้ รสั เซยี อยรู่ ะหวา่ งพจิ ารณา
ความรว่ มมอื ด้านอวกาศกบั อนิ เดีย บราซิล แอฟริกาใต้ นิการากวั เมียนมา ชิลี เปรู และอาร์เมเนีย นอกจากน้ี มีแผนพฒั นา
ศนู ย์นวตั กรรมดา้ นเทคโนโลยที างทะเลรว่ มกบั เกาหลใี ต้
การขนส่งและโทรคมนาคม มที ่าอากาศยาน 1,218 แหง่ เส้นทางรถไฟระยะทาง 87,157 กม. ถนนระยะทาง 1,283,387 กม.
และการเดินทางโดยเรือระยะทาง 102,000 กม. ทั้งในทะเลบอลติก ทะเลขาว ทะเลแคสเปียน ทะเลอาซอฟ และทะเลด�ำ และ
มกี ารให้บริการเรือพาณิชยส์ มุทร 1,143 ล�ำ โดยมขี องตา่ งชาติ 155 ลำ� มีเมอื งทา่ ที่สำ� คัญ ได้แก่ เมอื ง Kaliningrad, Nakhodka,
Novorossiysk, Primorsk, Saint Petersburg และ Vostochnyy มที อ่ ขนสง่ condensate 122 กม. ทอ่ ขนสง่ กา๊ ซ 177,700 กม.
ท่อขนสง่ ก๊าซปิโตรเลียมเหลว 1,378 กม. ทอ่ ขนส่งนำ้� มนั 80,820 กม. ทอ่ ขนส่งน�ำ้ มัน/ก๊าซ/นำ้� 40 กม. ท่อขนส่งนำ้� มนั สำ� เรจ็ รูป
13,658 กม. และทอ่ ขนสง่ น้ำ� 23 กม. โทรคมนาคม : มโี ทรศัพท์พื้นฐานให้บริการ 32.2 ล้านเลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลื่อนท่ี 231.1
ล้านเลขหมาย จำ� นวนผู้ใชอ้ ินเทอรเ์ น็ต 108.7 ลา้ นคน (ก.ค.2559) รหัสอินเทอรเ์ นต็ .ru (su เป็นของสหภาพโซเวยี ต)
การเดินทาง มีจุดเดนิ ทางเขา้ รัสเซีย 3 แหง่ ไดแ้ ก่ มอสโก เซนต์ปเี ตอร์สเบิรก์ และวลาดิวอสตอ็ ก โดยสายการบินไทยรือ้ ฟืน้
เทย่ี วบนิ ตรงจากกรงุ เทพฯ-มอสโก ตงั้ แต่ 15 ธ.ค.2559 (จากทยี่ กเลกิ เมอ่ื 29 ม.ี ค.2558) จำ� นวน 4 เทย่ี วบนิ ตอ่ สปั ดาห์ เพม่ิ เตมิ
จากเท่ียวบินตรงของสายการบินทรานส์แอโรและสายการบินแอโรฟลอตของรัสเซีย ส่วนเส้นทางวลาดิวอสต็อก-กรุงเทพฯ ของ
S7 Airlines เปดิ ให้บริการเมื่อ ต.ค.2559 นอกจากน้ัน ครม.มีมติเห็นชอบการเพ่ิมความถเี่ ท่ียวบินระหว่างเมืองทอ่ งเท่ียวไทยกับ

565 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

รสั เซยี เมื่อ ก.พ.2559 อาทิ การเพิ่มเท่ียวบนิ มอสโก-กรุงเทพฯ และกรงุ เทพฯ-มอสโก จาก 42 เที่ยวต่อสปั ดาห์ เป็น 70 เท่ยี ว
ต่อสปั ดาห์ การเพ่ิมเทย่ี วบินเซนตป์ ีเตอรเ์ บริ ก์ -ภเู กต็ และภเู ก็ต-เซนต์ปีเตอรเ์ บิรก์ จาก 14 เท่ยี วตอ่ สปั ดาห์ เป็น 28 เท่ียวต่อ
สัปดาห์ และการปรับเปล่ียนเส้นทางจากเชียงใหม่เป็นกระบ่ี และจากเออร์กุสต์เป็นโนโวซีเบียร์สก์ 7 เท่ียวต่อสัปดาห์
ส่วนความถีใ่ นการบนิ มายังอตู่ ะเภาและการบินไปวลาดิวอสต็อกยังคงไมม่ ีการเปลย่ี นแปลง
ไทยและรัสเซียลงนามความตกลงยกเว้นการตรวจลงตราผู้ถือหนังสือเดินทางทูตและราชการระหว่างกัน
เมื่อปี 2545 ท�ำให้ผู้ถือหนังสือเดินทางดังกล่าวสามารถเดินทางเข้ารัสเซียได้โดยไม่ต้องขอวีซ่าและสามารถอยู่ในรัสเซียได้นาน
ถึง 90 วัน ต่อมาเม่ือปี 2548 ท้ังสองฝ่ายลงนามความตกลงยกเว้นการตรวจลงตราหนังสือเดินทางธรรมดาระหว่างกัน
เพ่ือจุดประสงค์ของการท่องเท่ียว ท�ำให้คนไทยเดินทางเข้ารัสเซียโดยไม่ต้องขอวีซ่าและสามารถอยู่ในรัสเซียได้นานถึง 30 วัน
ท้งั นี้ รัสเซียมีความแตกต่างของเวลาระหว่างตะวันตกกับตะวนั ออก 11 เขตเวลา ส่วนเวลาของมอสโกชา้ กว่าไทย 3 ชม.ระหวา่ ง
เม.ย.-ต.ค. และชา้ กว่า 4 ชม. ระหว่าง พ.ย.-มี.ค.
สถานการณส์ �ำคญั ทีน่ า่ ติดตาม
1) บทบาทในภมู ภิ าคตา่ ง ๆ ของรสั เซยี อาทิ ตะวนั ออกกลาง และการสง่ เสรมิ ความรว่ มมอื กบั ประเทศในภมู ภิ าค
เอเชยี ตะวนั ออกเฉียงใต้ ผ่านกรอบความรว่ มมือพหุภาคี อาทิ ASEAN, ARF, APEC และทวภิ าคี ซ่งึ ช่วยเสรมิ สถานะความเป็น
ประเทศหลัก (Major Country) ของรัสเซยี ในเวทีระหว่างประเทศ
2) ความร่วมมือระหว่างรัสเซียกับจีนท้ังด้านการเมืองระหว่างประเทศ เศรษฐกิจ การทหาร และความม่ันคง
เพอ่ื แขง่ ขนั อทิ ธพิ ล และทา้ ทายระเบยี บโลกเดมิ ทน่ี ำ� โดยสหรฐั ฯ โดยจนี ยงั เปน็ ประเทศทร่ี สั เซยี ใหค้ วามสำ� คญั เปน็ ลำ� ดบั แรกในการ
พฒั นาความสมั พนั ธเ์ ชงิ ยทุ ธศาสตรร์ อบดา้ น กบั ทง้ั มบี ทบาทนำ� รว่ มกนั ในกรอบความรว่ มมอื ตา่ ง ๆ เชน่ BRICS, SCO, CICA, AIIB
และ EAEU
3) การขยายความร่วมมือระหว่างรัสเซียกับญ่ีปุ่น อินเดีย ซาอุดีอาระเบีย อิหร่าน และเกาหลีใต้ โดยเฉพาะ
ผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจ และการแก้ไขปัญหาพิพาทการอ้างกรรมสิทธ์ิเหนือหมู่เกาะคูริลระหว่างรัสเซียกับญ่ีปุ่น รวมถึง
การรักษาความสัมพนั ธ์กับเกาหลเี หนอื
4) การคงบทบาทและอิทธิพลของรัสเซียในประเทศในกลุ่มอดีตสหภาพโซเวียต ซึ่งรัสเซียถือเป็นเขตอิทธิพล
และเปน็ พ้นื ทท่ี ่คี วามสำ� คัญในทางภูมริ ัฐศาสตร์ทั้งด้านเศรษฐกิจ พลงั งาน และความมัน่ คง
5) บทบาทดา้ นการทหาร การสง่ ออกอาวุธยทุ โธปกรณ์ และการพัฒนาศกั ยภาพทางทะเลและอวกาศของรัสเซยี
6) ปญั หาการกอ่ การรา้ ยภายในประเทศของรสั เซยี และการขยายตวั ของกลมุ่ IS ในพน้ื ทคี่ อเคซสั เหนอื และเอเชยี กลาง
7) สถานการณ์การเมอื งภายในรสั เซยี จากเหตุประท้วงทางการเมือง เศรษฐกจิ และสิทธมิ นุษยชน

ความสัมพนั ธ์ไทย-รสั เซีย
ไทยและรสั เซยี ถอื วา่ การเสดจ็ ประพาสรสั เซยี ของพระบาทสมเดจ็ พระจลุ จอมเกลา้ เจา้ อยหู่ วั (ระหวา่ ง 3-11 ก.ค.2440)
เป็นจุดเร่ิมต้นของความสัมพันธ์ทางการทูต โดยวันสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทยกับรัสเซีย คือ 3 ก.ค.2440
และจดั งานครบรอบ 120 ปคี วามสมั พนั ธ์ทางการทตู เมอื่ ปี 2560 ที่กรุงเทพฯ มอสโก และเซนตป์ เี ตอรส์ เบิรก์ ส�ำหรบั การเยอื น
ไทยอย่างเป็นทางการของประธานาธิบดีปูตินในฐานะพระราชอาคันตุกะของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
เมื่อ ต.ค.2546 ยกระดับความสัมพันธ์เป็นหุ้นส่วนกัน และเม่ือปี 2550 รัฐบาลท้ังสองประเทศร่วมกันจัดกิจกรรมต่าง ๆ
เพ่ือฉลองโอกาสครบรอบ 110 ปีความสัมพันธ์ไทย-รัสเซีย โดยสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถเสด็จฯ เยือนรัสเซีย
อย่างเป็นทางการในฐานะผูแ้ ทนพระองค์ (State Visit) ระหว่าง 2-11 ก.ค.2550 เพื่อรว่ มฉลองโอกาสดังกล่าว

ขอ้ มลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 566

ส่วนการเยือนและพบปะแลกเปล่ียนระดับผู้น�ำเกิดข้ึนหลายครั้งในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา นรม.ดมิตรี เมดเวเดฟ
เยอื นไทยระหวา่ ง 7-8 เม.ย.2558 และ พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา นรม.เยอื นรสั เซยี อยา่ งเปน็ ทางการ ระหวา่ ง 17-19 พ.ค.2559
เป็นการเยอื นรสั เซียของผู้นำ� ระดับ นรม.ของไทยคร้งั แรกในรอบ 11 ปี และเข้าร่วมการประชมุ สุดยอดอาเซียน-รัสเซียสมยั พเิ ศษ
(ASEAN-Russia Commemorative Summit) ทโ่ี ซชิ ระหวา่ ง 19-20 พ.ค.2559 ในระหวา่ งการเยอื นมกี ารลงนามในความตกลง
ทงั้ ส้ิน 14 ฉบบั เป็นความตกลงของภาครัฐ 6 ฉบับ และความตกลงของภาคเอกชน 8 ฉบับ ประกอบดว้ ย ด้านการทหาร เกษตร
ประมง พลงั งาน ธรุ กรรมการเงนิ และ SME นอกจากน้ี พล.อ.ประยทุ ธ์ พบหารอื กบั ประธานาธบิ ดปี ตู นิ นอกรอบการประชมุ สดุ ยอด
BRICS ที่จนี เมือ่ 5 ก.ย.2560 หลงั จากทีน่ ายเซียรเ์ กย์ ลาฟรอฟ รมว.กต.รัสเซีย เยอื นไทยระหว่าง 9-10 ส.ค.2560
ไทยและรสั เซยี มกี ารหารอื ผา่ นกลไกตา่ ง ๆ อาทิ การประชมุ คณะกรรมการพลงั งานระหวา่ งรสั เซยี -ไทย ครง้ั ที่ 1
ทกี่ รงุ เทพฯ เมอื่ 18 ม.ค.2560 การประชมุ คณะอนกุ รรมาธกิ ารดา้ นการคา้ และความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ ไทย-รสั เซยี ครง้ั ที่ 3
ท่ีกรุงเทพฯ เม่ือ 21 เม.ย.2560 การประชุมคณะท�ำงานร่วมว่าด้วยการหารือด้านความมั่นคงระหว่างไทยกับรัสเซีย คร้ังท่ี 3
เมอื่ พ.ค.2560 และการประชุมคณะกรรมาธิการร่วมว่าดว้ ยความรว่ มมือทวภิ าคี (JC) ไทย-รสั เซยี โดยคร้งั ล่าสดุ จดั เปน็ ครง้ั ที่ 6
ทมี่ อสโก ระหว่าง 14-15 ก.ค.2558
ด้านเศรษฐกิจ รัสเซยี เปน็ คคู่ า้ อันดบั ที่ 1 ของไทยในกลุ่มประเทศเครอื รัฐเอกราช (The Commonwealth of
Independent States-CIS) และเป็นคู่ค้าอันดับท่ี 32 ของโลก การค้าระหว่างปี 2557-2559 มีมูลค่าเฉลี่ยปีละ 3,077.91
ล้านดอลลาร์สหรฐั โดยไทยเปน็ ฝา่ ยขาดดุลมาโดยตลอด โดยต้ังแต่ปี 2557 มูลคา่ การคา้ ไทยกับรัสเซียอยูท่ ่ี 4,900 ล้านดอลลาร์
สหรัฐ และชะลอตัว ส�ำหรับการคา้ เมื่อปี 2560 มูลค่าการค้าระหวา่ งไทยกับรัสเซีย มจี �ำนวน 3,130 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ เพม่ิ ข้ึน
61.2% หรอื และเพิ่มขน้ึ เป็นครัง้ แรกในหว้ ง 3 ปีทผี่ ่านมา รสั เซียนำ� เขา้ สินคา้ จากไทยมลู คา่ 1,000 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ ลดลง
79.15% ขณะที่รัสเซียส่งออกสินค้ามาไทย 2,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่วนใหญ่เป็นน้�ำมัน คิดเป็นการเติบโตเพิ่มข้ึน 53.6%
ส�ำหรับการค้าหว้ ง ม.ค.-ก.ค.2561 ระหว่างไทยกับรสั เซีย มลู ค่าการคา้ รวม 62,157 ลา้ นบาท ไทยส่งออก 21,663 ล้านบาท
นำ� เขา้ 40,494 ลา้ นบาท ขาดดลุ การคา้ 18,831 ลา้ นบาท สนิ คา้ สง่ ออกของไทยทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ
ผลติ ภัณฑ์ยาง อญั มณีและเคร่อื งประดับ ผลไม้กระป๋องและแปรรูป และเมด็ พลาสติก สนิ คา้ นำ� เข้าที่ส�ำคัญ ได้แก่ น�้ำมันดบิ ปยุ๋
และยาก�ำจัดศัตรูพืชและสัตว์ เหล็ก เหล็กกล้าและผลิตภัณฑ์ สินแร่โลหะอ่ืน ๆ เศษโลหะและผลิตภัณฑ์ และถ่านหิน ทั้งนี้
ไทยและรสั เซยี เลง็ เหน็ วา่ การคา้ มลี ทู่ างขยายตวั จากศกั ยภาพและนโยบายทางเศรษฐกจิ ของแตล่ ะฝา่ ย และเหน็ พอ้ งจะเพม่ิ มลู คา่
การค้าเปน็ 5 เทา่ หรอื ประมาณ 10,000 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ภายในปี 2563
รัสเซียส่งเสริมให้ไทยร่วมลงทุนในเขตเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออกไกลใน 8 สาขา ได้แก่ ชิ้นส่วนยานยนต์
เกษตรกรรม สนิ คา้ อาหาร โลจิสตกิ ส์ ศูนย์กระจายสนิ ค้า และการผลิตสินคา้ อาหารในภมู ภิ าคตา่ ง ๆ สำ� หรับการลงทนุ ของรัสเซีย
ในไทยท่ีไดร้ บั การส่งเสรมิ การลงทุนต้ังแตป่ ี 2555-2559 มที ง้ั ส้นิ 20 โครงการ รัสเซยี ย่ืนค�ำขอรบั การส่งเสรมิ การลงทนุ ในไทย
ทงั้ สน้ิ 20 โครงการ มลู คา่ 2,202.2 ลา้ นบาท เฉพาะปี 2559 มโี ครงการทร่ี สั เซยี ยน่ื คำ� ขอรบั การสง่ เสรมิ การลงทนุ ในไทย 4 โครงการ
มูลค่ารวม 16.9 ลา้ นบาท
รัสเซียเป็นตลาดท่ีมีศักยภาพส�ำหรับอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของไทย เมื่อปี 2559 มีนักท่องเท่ียวรัสเซีย
เดินทางมาไทย 1,089,992 คน ขยายตัว 24.4% จากปี 2558 ท่ีมจี ำ� นวน 884,085 คน ส่วนในปี 2560 ประมาณ 1.4 ล้านคน
เนือ่ งจากค่าเงนิ รูเบลิ ท่ีแข็งคา่ ขน้ึ ท�ำใหช้ าวรสั เซียใชจ้ า่ ยดา้ นการท่องเทย่ี วเพิ่มขน้ึ แต่ไทยจะเผชิญการแข่งขนั กับหลายประเทศ
ท่เี ป็นแหลง่ ทอ่ งเทย่ี วท่ีได้รับความนยิ มจากชาวรสั เซียเชน่ กนั เชน่ ตุรกี อียิปต์ จีน เวียดนาม และอินโดนเี ซีย ส�ำหรบั นกั ทอ่ งเทย่ี ว
รัสเซียท่ีเดินทางมาไทยเป็นนักท่องเท่ียวที่มีคุณภาพมากข้ึน มีการใช้จ่ายต่อหัวเพิ่มข้ึน ทั้งการเลือกโรงแรมหรือการท�ำกิจกรรม
ประมาณวันละ 4,500 บาทต่อคน และจ�ำนวนนักท่องเที่ยวคุณภาพของรัสเซียเพ่ิมเป็น 55% ของปี 2560 นอกจากน้ี
นักทอ่ งเทีย่ วรสั เซยี ถอื เป็นกลุ่มท่ีใช้จ่ายสงู เมอื่ ปี 2559 มีมลู ค่า 79,956 ล้านบาท

567 ข้อมูลพืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ความตกลงทส่ี �ำคญั ระหวา่ งไทยกับรสั เซยี : ความตกลงว่าดว้ ยการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูต การคา้ และ
ความสัมพันธ์ทางด้านกงสุลตามปกติ (ปี 2484) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือทางการค้า (25 ธ.ค.2513) พิธีสารว่าด้วย
การจดั ตง้ั คณะกรรมาธกิ ารรว่ มทางการคา้ (12 พ.ค.2530) ขอ้ ตกลงเกยี่ วกบั การปรกึ ษาหารอื ทวภิ าครี ะหวา่ งกระทรวงการตา่ งประเทศ
(ปี 2531) ความตกลงว่าด้วยการจัดตั้งคณะกรรมาธิการร่วมทวิภาคี (15 ก.ย.2536) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือระหว่าง
สภาหอการค้าแห่งประเทศไทยกับสภาหอการค้าและอุตสาหกรรมของรัสเซีย (11 ก.ค.2540) อนุสัญญาเพื่อการเว้นการเก็บ
ภาษีซ้อนและป้องกันการเลี่ยงรัษฎากรในส่วนที่เก่ียวกับภาษีเก็บจากเงินได้ (23 ก.ย.2542 มีผลบังคับใช้ 15 ม.ค.2552)
ความตกลงวา่ ด้วยความรว่ มมือทางวฒั นธรรม (25 ก.พ.2543) ความตกลงวา่ ด้วยความรว่ มมือด้านการทอ่ งเทยี่ ว (17 ต.ค.2545)
ความตกลงว่าด้วยการยกเว้นการตรวจลงตราหนังสือเดินทางทูตและราชการ (17 ต.ค.2545) ความตกลงว่าด้วยการส่งเสริม
และคมุ้ ครองการลงทนุ ตา่ งตอบแทน (17 ต.ค.2545) ความตกลงวา่ ด้วยขอ้ ยุติการชำ� ระหน้ีทร่ี ฐั รสั เซียคงคา้ งราชอาณาจกั รไทย
(21 ต.ค.2546) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยการสนับสนุนด้านการส่งก�ำลังบ�ำรุงทางทหาร (21 ต.ค.2546) ความตกลงว่าด้วย
ความร่วมมือดา้ นการศึกษา (1 ธ.ค.2547) ความตกลงวา่ ดว้ ยการยกเวน้ การตรวจลงตราหนงั สือเดินทางธรรมดา (13 ธ.ค.2548)
ชว่ งปี 2551-2554 แผนการหารือระหว่างกระทรวงการตา่ งประเทศ ฉบับปี 2551-2554 (24 ก.ค.2551) แผนปฏิบตั กิ ารร่วม
ว่าด้วยการส่งเสริมความร่วมมือ ฉบับปี 2553-2557 (27 พ.ย.2552) ข้อตกลงด้านปฏิบัติการเก่ียวกับเอกสารระหว่าง
ธนาคารเพ่อื การส่งออกและนำ� เข้าแห่งประเทศไทย (EXIM BANK) กับธนาคาร Vneshtorgbank ของรัสเซยี (27 พ.ย.2552)
ความตกลงวา่ ดว้ ยความร่วมมอื ระหวา่ งสภาธรุ กิจ (27 พ.ย.2552) ความตกลงวา่ ด้วยความร่วมมอื ทางวฒั นธรรม (25 ก.พ.2543)
พิธีสารความตกลงการช�ำระหนค้ี า่ ข้าวระหว่างไทยกับรัสเซีย จ�ำนวน 36 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (31 พ.ค.2554) เม่ือ 8 เม.ย.2558
ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้านเทคนิคทางทหารระหว่างไทยกับรัสเซีย (14 ก.ย.2560) บันทึกความเข้าใจด้าน
การปกป้องสุขอนามัยและระบาดวิทยาสุขภาวะของประชาชนระหว่างส�ำนักงานคุ้มครองสิทธิผู้บริโภคและสวัสดิภาพ
ของมนุษย์แห่งสหพันธรัฐรัสเซียและกระทรวงสาธารณสุขแห่งราชอาณาจักรไทย (พ.ย.2560) โครงการความร่วมมือส่งเสริม
การท่องเท่ียวระหว่างปี 2561-2563 ภายใต้กรอบการประชุมการท่องเที่ยวอาเซียน+3 (24 ม.ค.2561) นอกจากนี้ ปี 2561
อยรู่ ะหวา่ งขน้ั ตอนเตรยี มลงนามบนั ทกึ ความรว่ มมอื ระหวา่ งรฐั บาลแหง่ ราชอาณาจกั รไทยและคณะกรรมาธกิ ารเศรษฐกจิ ยเู รเซยี
(Eurasian Economic Commission-EEC) และอยรู่ ะหว่างดำ� เนนิ การเปดิ ท�ำการกงสุลใหญ่สหพนั ธรัฐรสั เซียประจำ� ภูเก็ต
ระหวา่ งการเยอื นไทยของ นรม.เมดเวเดฟ เมอื่ เม.ย.2558 มกี ารลงนามในความตกลงระหวา่ งภาครฐั ไทย-รสั เซยี
จ�ำนวน 8 ฉบับ ได้แก่ 1) บันทึกความเข้าใจระหว่างกระทรวงพลังงานไทยกับกระทรวงพลังงานรัสเซียว่าด้วยความร่วมมือ
ด้านพลังงาน 2) แผนการด�ำเนินกิจกรรมด้านการท่องเที่ยวระหว่างไทยกับรัสเซีย 2558-2560 3) บันทึกความเข้าใจว่าด้วย
ความรว่ มมอื ระหวา่ งกระทรวงวฒั นธรรมไทยกบั กระทรวงวฒั นธรรมรสั เซยี 4) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นยาเสพตดิ
ระหว่างส�ำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติดไทยกับส�ำนักงานเพื่อการควบคุมยาเสพติดรัสเซีย 5) บันทึก
ความเขา้ ใจระหว่างส�ำนักงานคณะกรรมการส่งเสรมิ การลงทนุ ของไทยกับกระทรวงพัฒนาเศรษฐกิจรัสเซยี 6) บันทกึ ความเข้าใจ
ระหว่างกระทรวงพาณชิ ยไ์ ทยกบั กระทรวงพัฒนาเศรษฐกิจรสั เซยี เพื่อขยายและยกระดับความสมั พันธ์ดา้ นการค้าและเศรษฐกจิ
และอ�ำนวยความสะดวกให้เกิดความสัมพันธ์ระหว่างภาคธุรกิจของทั้งสองประเทศ (MOU on Extension of Trade-
Economic Cooperation) 7) ความตกลงระหว่างรัฐบาลไทยกับรัฐบาลรัสเซียว่าด้วยความร่วมมือด้านเทคนิคทหาร และ
8) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านความม่ันคงระหว่างส�ำนักงานสภาความม่ันคงแห่งชาติแห่งราชอาณาจักรไทยและ
สภาแภาความม่นั คงแหง่ สหพันธรัฐรัสเซีย

ข้อมูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 568

ส่วนการเยอื นรสั เซียของ พล.อ.ประยุทธ์ เมอ่ื พ.ค.2559 ได้ลงนามในความตกลงภาครฐั ไดแ้ ก่ 1) ความตกลง
ว่าด้วยความร่วมมือด้านการทหาร 2) บันทึกความเข้าใจเร่ืองความร่วมมือในการแลกเปลี่ยนข้อมูลธุรกรรมระหว่างส�ำนักงาน
ป้องกันและปราบปรามการฟอกเงินไทยกับหน่วยข่าวกรองทางการเงินรัสเซีย 3) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือ
ด้านการเกษตรระหว่างกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ไทยกับกระทรวงเกษตรรัสเซีย 4) บันทึกความเข้าใจด้านการปกป้อง
สิ่งแวดล้อมระหว่างกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล้อมสหพันธรัฐรัสเซียและกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและ
สิ่งแวดล้อมไทย 5) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยการขยายความร่วมมือทางการค้าและเศรษฐกิจระหว่างกระทรวงพาณิชย์แห่ง
ราชอาณาจักรไทยกับกระทรวงพัฒนาเศรษฐกิจแห่งสหพันธรัฐรัสเซีย เพื่อขยายและยกระดับความสัมพันธ์ด้านการค้าและ
เศรษฐกิจ และอ�ำนวยความสะดวกให้เกิดความสัมพันธร์ ะหว่างภาคธุรกจิ ของทง้ั สองประเทศ และ 6) บนั ทึกความเข้าใจว่าด้วย
การควบคมุ ความปลอดภยั ผลติ ภณั ฑส์ ตั วน์ ำ้� ทจ่ี บั จากธรรมชาตแิ ละผลติ ภณั ฑส์ ตั วน์ ำ้� จากการเพาะเลยี้ งทนี่ ำ� เขา้ และสง่ ออกระหวา่ ง
กรมประมงแหง่ ราชอาณาจกั รไทยกบั สำ� นักงานเฝา้ ระวงั สุขอนามัยพชื และสัตวแ์ ห่งสหพันธรัฐรัสเซีย

---------------------------------------------------------

569 ขอ้ มูลพนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

นายวลาดมิ รี ์ วลาดิมโี รวชิ ปูติน
(Vladimir Vladimirovich Putin)

ตำ� แหน่ง ประธานาธิบดีรสั เซีย
เกิด 7 ต.ค.2495 (อายุ 67 ป/ี ปี 2562)
สถานท่เี กดิ เลนินกราด (ปจั จบุ ัน คือ เมอื งเซนตป์ ีเตอรส์ เบิรก์ )
สถานภาพ หยา่ กบั นางลดุ มลี าเมอ่ื ม.ิ ย.2556 มบี ตุ รี 2 คน คอื 1) มาเรยี (อายุ 34 ป/ี ปี 2562) และ 2) คาเทรนี า่
(อายุ 33 ปี/ปี 2562)
การศกึ ษา
ปี 2503-2511 - เรยี นชน้ั ประถมศกึ ษาทโี่ รงเรยี นหมายเลข 193 เลนนิ กราด จนจบเกรด 8 จงึ เขา้ โรงเรยี นมธั ยมศกึ ษา
ทโ่ี รงเรียนหมายเลข 281
ปี 2513-2518 - นติ ศิ าสตรมหาบณั ฑติ จากมหาวทิ ยาลยั เลนนิ กราด หลงั จากนน้ั นายอนาโตลี ซอบชคั (ขณะนนั้ เปน็
ศาสตราจารยส์ อนกฎหมาย) ชักชวนให้ร่วมทำ� งานกบั KGB ในทันที
ประวตั กิ ารทำ� งาน
ปี 2518-2527 - ทำ� งานกบั KGB เรมิ่ ตน้ ทแี่ ผนกเลขานกุ าร และยา้ ยไปอยฝู่ า่ ยขา่ วกรองตา่ งประเทศประจำ� เลนนิ กราด
กอ่ นกลับเขา้ รบั การฝึกอบรมดา้ นขา่ วกรองที่มอสโก
ปี 2528-2533 - ยา้ ยไปประจ�ำในเยอรมนตี ะวนั ออก (เมอื งเบอรล์ นิ และเดรสเดน)
ปี 2533 - กลบั รสั เซยี โดยเขา้ ทำ� งานเปน็ ผชู้ ว่ ยอธกิ ารบดมี หาวทิ ยาลยั เลนนิ กราด รบั ผดิ ชอบดา้ นตา่ งประเทศ
และเปน็ ทป่ี รกึ ษาของนายซอบชคั ซงึ่ เปน็ ประธานคณะกรรมการบรหิ ารเลนนิ กราดแหง่ สหภาพโซเวยี ต
12 ม.ิ ย.2534-ปี 2539 - เขา้ สวู่ งการเมอื งระดบั ทอ้ งถน่ิ ฺ หลงั การลม่ สลายของอดตี สหภาพโซเวยี ต โดยลาออกจาก KGB และ
รว่ มเปน็ ทมี งานของนายซอบชคั ซงึ่ ขณะนน้ั เปน็ นายกเทศมนตรเี มอื งเซนตป์ เี ตอรส์ เบริ ก์ โดยนายปตู นิ
ด�ำรงตำ� แหน่งประธานคณะกรรมาธิการด้านกจิ การระหว่างประเทศ
ม.ี ค.2537-ก.ย.2539 - รองนายกเทศมนตรเี มืองเซนตป์ ีเตอรส์ เบริ ก์ รบั ผิดชอบด้านความสัมพนั ธ์ระหวา่ งประเทศ
ก.ย.2539-ก.ค.2541 - เข้ารว่ มงานในท�ำเนียบประธานาธบิ ดีบอรสิ เยลต์ซิน
25 ก.ค.2541 - ผอู้ �ำนวยการหน่วยตอ่ ตา้ นขา่ วกรองของรสั เซยี (FSB) ซึง่ เดมิ คือ KGB
29 มี.ค.2542 - เลขาธิการสภาความมน่ั คงแหง่ ชาติ และควบตำ� แหน่งผ้อู �ำนวยการ FSB
9 ส.ค.2542 - รอง นรม.คนที่ 1 ของรัสเซีย
19 ส.ค.2542 - นรม.รสั เซยี
31 ธ.ค.2542 - รกั ษาการต�ำแหน่งประธานาธิบดรี สั เซยี หลังจากนายเยลต์ซนิ ลาออกอย่างกะทนั หนั
26 มี.ค.2543-มี.ค.2551 - ด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดี 2 สมยั ติดต่อกันจากการได้รบั เลอื กต้งั
8 พ.ค.2551-ม.ี ค.2555 - ด�ำรงต�ำแหนง่ นรม.รัสเซีย
4 มี.ค.2555 - ชนะการเลือกต้งั ประธานาธิบดีรัสเซียดว้ ยคะแนนเสียง 63.6%
7 พ.ค.2555 - สาบานตนเขา้ รับตำ� แหน่งประธานาธิบดีเปน็ สมยั ที่ 3
18 มี.ค.2561 - ชนะการเลอื กตั้งประธานาธบิ ดรี ัสเซียด้วยคะแนนเสียง 76.6%
7 พ.ค.2561 - สาบานตนเข้ารบั ตำ� แหนง่ ประธานาธิบดเี ปน็ สมัยที่ 4
----------------------------------------------------------

ข้อมูลพ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 570

คณะรฐั มนตรรี สั เซยี
(ประกาศแต่งต้ังเมื่อ 18 พ.ค.2561)
นรม. นายดมติ รี เมดเวเดฟ (Dmitry Medvedev)*
รอง นรม.คนที่ 1 ควบ รมว.กค. นายแอนตนั ซลิ ยานอฟ (Anton Siluanov)*
รอง นรม.ดูแลดา้ นการเกษตร นายอเล็กซี กอดีร์เยฟ (Alexei Gordeyev)
รอง นรม.และหัวหน้าส�ำนกั งานทำ� เนยี บรฐั บาล นายคอนสแตนตนิ ชอื เชรโ์ ก (Konstantin Chuychenko)
รอง นรม.ดูแลด้านกอ่ สรา้ ง นายวิตาลี มูตกา (Vitaly Mutko)
รอง นรม.ดแู ลด้านกลาโหมและอุตสาหกรรมอวกาศ นายยรู ิ บอริสลอฟ (Yury Borisov)
รอง นรม.ดแู ลด้านอตุ สาหกรรมและพลังงาน นายดมติ รี โคสลคั (Dmitry Kozak)*
รอง นรม.และผู้แทนประธานาธบิ ดีประจำ� ตะวนั ออกไกล นายยูริ ทรเู นฟ (Yury Trutnev)
รอง นรม.ดูแลดา้ นวฒั นธรรมและกฬี า นางโอลกา กาโลเดียต์ส (Olga Golodets)*
รอง นรม.ดแู ลดา้ นนโยบายสังคม แรงงาน สุขภาพ และบำ� นาญ นางทัชยานา่ โกลิโควาร์ (Tatyana Golikova)
รอง นรม.ดูแลดา้ นคมนาคม สื่อสารมวลชน และเศรษฐกิจดิจิทลั นายมัคซิม อคมิ อฟ (Maxim Akimov)
รมว.กระทรวงมหาดไทย นายวลาดิมีร์ กาลาโคลตเ์ ซฟ (Vladimir Kolokoltsev)*
รมว.กระทรวงพลังงาน นายอเล็กซานเดอร์ โนวัค (Alexander Novak)*
รมว.กระทรวงการพฒั นาเศรษฐกิจ นายมคั ซิม โอเลรชนิ (Maxim Oreshkin)*
รมว.กระทรวงแรงงานและการคุม้ ครองทางสงั คม นายมคั ซิม ไตปิเลียน (Maxim Topilin)*
รมว.กระทรวงคมนาคม นายเอฟกินี ดิทรคิ (Evgeny Ditrikh)
รมว.กระทรวงกฬี า นายพาเวล โคโลคอฟ (Pavel Kolobkov)*
รมว.กระทรวงเกษตร นายดมติ รี ปาตรูเชฟ (Dmitry Patrushev)
รมว.กระทรวงการพฒั นาดจิ ิทลั การส่ือสาร และสือ่ สารมวลชน นายคอนสแตนตนิ นาสคอฟ (Konstantin Noskov)
รมว.กระทรวงพฒั นาภาคตะวันออกไกล นายอเล็กซานเดอร์ กาสลอรฟ์ (Alexander Kozlov)
รมว.กระทรวงกจิ การคอเคซสั เหนอื นายเซียรเ์ กย์ เชปบาทะเลยี ฟ (Sergey Chebotarev)
รมว.กระทรวงอุตสาหกรรมและการคา้ นายเดนนสิ มานตรู อฟ (Denis Manturov)*
รมว.กระทรวงทรพั ยากรธรรมชาต ิ นายดมติ รี คโบรลค์ นิ (Dmitry Kobylkin)
รมว.กระทรวงศกึ ษาธกิ าร นางโอลกา วาซลี รร์ วิ า (Olga Vasilyeva)*
รมว.กระทรวงวิทยาศาสตรแ์ ละการศึกษาข้ันสงู นายมคิ าอลิ คอทยคู อฟ (Mikhail Kotyukov)
รมว.กระทรวงวัฒนธรรม นายวลาดมิ รี ์ มดี ินสกี (Vladimir Medinsky)*
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ นางเวรานีกา สควาร์ตโซวา (Veronika Skvortsova)*
รมว.กระทรวงยุติธรรม นายอเลก็ ซานเดอร์ คานาวาลอฟ (Alexander Konovalov)*
รมว.กระทรวงกลาโหม นายเซยี รเ์ กย์ ชอยกู (Sergey Shoigu)*
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ นายเซียร์เกย์ ลาฟรอฟ (Sergey Lavrov)*
รมว.กระทรวงป้องกันพลเรอื น สถานการณ์ฉุกเฉนิ และบรรเทาสาธารณภยั นายเยฟกินี ซีนเิ ชฟ (Yevgeny Zinichev)
รมว.กระทรวงโยธา การเคหะ และสาธารณูปโภค นายวลาดมิ รี ์ ยากูเชริ ฟ์ (Vladimir Yakushev)
-----------------------------------------------
หมายเหตุ : *สมาชกิ ครม.ชดุ เดิม

571 ขอ้ มลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562

ราชอาณาจกั รซาอดุ ีอาระเบีย
(Kingdom of Saudi Arabia)

เมอื งหลวง ริยาด

ทต่ี ง้ั ภมู ภิ าคตะวนั ออกกลาง ระหวา่ งเสน้ ละตจิ ดู 16-33 องศาเหนอื และระหวา่ งเสน้ ลองจจิ ดู 34-56 องศาตะวนั ออก
ต้ังอยู่บนคาบสมุทรอาระเบีย ซ่ึงคั่นระหว่างทะเลแดงกับอ่าวอาหรับ (หรืออ่าวเปอร์เซีย) มีพ้ืนที่ประมาณ 2,149,690 ตร.กม.
ใหญเ่ ปน็ อนั ดบั 12 ของโลก และใหญ่กวา่ ไทยประมาณ 4.1 เทา่ ริยาดอย่หู ่างจากกรุงเทพฯ 5,733 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนอื ตดิ กบั จอร์แดน (731 กม.) และอิรัก (811 กม.)
ทศิ ตะวนั ออก ตดิ กบั อา่ วเปอรเ์ ซยี คเู วต (221 กม.) กาตาร์ (87 กม.) และสหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส์ (457 กม.)
ทิศใต ้ ติดกบั เยเมน (1,307 กม.) และโอมาน (658 กม.)
ทศิ ตะวันตก ตดิ กับทะเลแดง

ภูมิประเทศ พนื้ ทก่ี วา้ งใหญป่ ระมาณ 80% ของคาบสมทุ รอาระเบยี แตพ่ น้ื ทส่ี ว่ นใหญเ่ ปน็ ทะเลทราย ไมม่ แี มน่ ำ้� และทะเลสาบ
จงึ มพี นื้ ทเ่ี พาะปลกู เพยี ง 1.67% นำ้� ทใ่ี ชอ้ ปุ โภคและบรโิ ภคประมาณ 60-70% มาจากกระบวนการผลติ นำ้� จดื จากนำ�้ ทะเล (กำ� ลงั ผลติ
วนั ละ 5.7 ลา้ น ลบ.ม. มากทส่ี ดุ ในโลก) ประชาชนอาศยั อยหู่ นาแนน่ ตามพน้ื ทชี่ ายฝง่ั ทะเลทงั้ ทางตะวนั ออกและตะวนั ตก รวมทง้ั
พนื้ ทโ่ี อเอซสิ ทอ่ี ยลู่ กึ เขา้ ไปดา้ นในของคาบสมทุ ร ภาคตะวนั ตกเปน็ ทร่ี าบสงู ซงึ่ แผน่ ดนิ ยกตวั จากทะเลแดงไปจนจรดเทอื กเขาอลั ฮญิ าซ

ข้อมลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562 572

ทท่ี อดตวั เปน็ แนวยาวไปตามคาบสมทุ รอาระเบยี ภาคตะวนั ตกเฉยี งใตเ้ ปน็ พน้ื ทท่ี เ่ี ตม็ ไปดว้ ยภเู ขาสงู หลายลกู ความสงู เฉลย่ี ประมาณ
3,000 ม. รวมทัง้ ภูเขาเซาดะฮ์ ซึ่งเป็นภเู ขาทีส่ งู ท่ีสุดในประเทศ สูงถงึ 3,200 ม. ภาคกลางเป็นทรี่ าบสงู นัจญ์ด ทร่ี าบขนาดใหญ่
ท่มี โี อเอซสิ อย่กู ระจดั กระจาย เป็นที่ตั้งของเมอื งหลวง ภาคตะวนั ออกสว่ นใหญ่เปน็ ทลี่ ุ่มซึ่งเต็มไปด้วยทรายและโขดหินต่อเน่อื ง
ไปจนจรดชายฝั่งอ่าวเปอร์เซีย ภาคใต้เป็นทะเลทรายทุรกันดารจนแทบไม่มีสิ่งมีชีวิตอาศัยอยู่ โดยรู้จักกันในชื่อ อัรรุบ อัลคอรี
(Empty Quarter) ทะเลทรายท่ีใหญ่ท่สี ดุ ในโลกซงึ่ มีพืน้ ที่ 647,500 ตร.กม.
ภมู อิ ากาศ แหง้ แลง้ และมอี ณุ หภมู สิ งู มากในเวลากลางวนั และตำ่� มากในเวลากลางคนื ยกเวน้ พนื้ ทชี่ ายฝง่ั ทะเลแดงทางตะวนั ตก
ที่มีอากาศชุ่มชื้น ภาคตะวันตกเฉียงใต้อากาศดี ประชาชนนิยมสร้างที่พักตากอากาศ โดยเฉพาะท่ีเมืองอับฮา อุณหภูมิเฉลี่ย
ท่ัวประเทศช่วงฤดูร้อนอย่ทู ี่ 45 องศาเซลเซยี ส แตเ่ คยสงู ถงึ 54 องศาเซลเซียส สว่ นอณุ หภมู ิเฉลี่ยชว่ งฤดูใบไม้ผลแิ ละใบไมร้ ว่ ง
อยทู่ ี่ 29 องศาเซลเซียส ส�ำหรบั ภัยธรรมชาติ คอื พายทุ ราย
ประชากร 32,612,641 คน (ปี 2560 โดย สนง.สถติ แิ ละขอ้ มลู กลางซาอดุ อี าระเบยี ) เชอ้ื สายอาหรบั 90% และแอฟโฟร-เอเชยี
10% อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอาย:ุ วยั เดก็ (0–14 ป)ี 26.1% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15–64 ป)ี 70.46% และวยั ชรา (65 ปขี นึ้ ไป)
3.44% อายขุ ยั เฉลย่ี ของประชากรโดยรวม 75.5 ปี อายเุ ฉลยี่ เพศชาย 73.4 ปี เพศหญงิ 77.7 ปี อัตราการเกดิ 18.3 คนต่อประชากร
1,000 คน อตั ราการตาย 3.4 คนต่อประชากร 1,000 คน อัตราการเพมิ่ ของประชากร 1.45%
ศาสนา ศาสนาประจ�ำชาติ คอื อิสลาม ส่วนใหญ่เป็นซุนนี และมีชีอะฮ์ประมาณ 10-15%
ภาษา ภาษาราชการ คอื ภาษาอาหรบั แตม่ กี ารใชภ้ าษาองั กฤษอยา่ งกวา้ งขวางในการตดิ ตอ่ ทางธรุ กจิ
การศกึ ษา อตั ราการรหู้ นงั สอื 94.7% งบประมาณดา้ นการศกึ ษาประมาณ 6.12% ของ GDP ปจั จบุ นั มโี รงเรยี นรฐั บาลทว่ั ประเทศ
27,774 แหง่ วทิ ยาลัยและมหาวิทยาลัยทัว่ ประเทศมากกว่า 30 แห่ง รัฐบาลใหก้ ารศกึ ษาฟรีทกุ ระดบั ครอบคลมุ ทั้งค่าเลา่ เรียน
ค่าต�ำรา ค่ารักษาพยาบาล และทนุ การศึกษาต่อตา่ งประเทศ ปจั จบุ ัน มีนักศึกษาชาวซาอดุ ีอาระเบยี ท่รี บั ทนุ ของรัฐบาลภายใต้
โครงการ King Abdullah Scholarship Program (KASP) ศึกษาอยใู่ นสถาบันระดับอุดมศึกษาช้นั น�ำท่ัวโลกกวา่ 175,000 คน
ทงั้ น้ี การศกึ ษาวชิ าศาสนาอสิ ลามยงั คงเปน็ แกนหลกั ของระบบการศกึ ษา หลกั สตู รอสิ ลามศกึ ษาของซาอดุ อี าระเบยี เปน็ ทแี่ พรห่ ลาย
และไดร้ บั การถา่ ยทอดไปยงั โรงเรยี นสอนศาสนาอิสลามทวั่ โลก
การกอ่ ตง้ั ประเทศ ความพยายามสถาปนาราชอาณาจกั รขน้ึ มาโดยอา้ งความชอบธรรมทจ่ี ะทำ� ใหช้ าวอาหรบั ในคาบสมทุ รอาระเบยี
กลบั มาอยภู่ ายใตก้ ารปกครองแบบรฐั อสิ ลามเพยี งหนงึ่ เดยี วอกี ครง้ั เรม่ิ ปรากฏขนึ้ จากการทมี่ ฮุ มั มดั อบิ นุ ซะอดู เจา้ เมอื งอดั ดริ อยี ะฮ์
(อยใู่ กลร้ ยิ าดในปจั จบุ นั ) สถาปนาราชวงศอ์ าลซะอดู ขนึ้ เมอื่ ปี 2287 โดยไดร้ บั การสนบั สนนุ จากเชค มฮุ มั มดั อบิ นุ อบั ดลุ วะฮาบ
ซงึ่ ถกู ขนานนามวา่ เปน็ ผใู้ หก้ ำ� เนดิ แนวทางวะฮาบี (มคี วามหมายวา่ ผปู้ ฏบิ ตั ติ ามแบบอยา่ งของเชค มฮุ มั มดั อบิ นุ อบั ดลุ วะฮาบ)
อยา่ งไรกด็ ี ความพยายามดงั กลา่ วตอ้ งเผชญิ อปุ สรรคจากการทต่ี อ้ งตอ่ สแู้ ยง่ ชงิ อำ� นาจกบั อยี ปิ ต์ อาณาจกั รออตโตมนั (อษุ มานยี ะฮ)์
และราชวงศ์อ่ืน ๆ ในคาบสมุทรอาระเบีย จนกระทั่งสมเด็จพระราชาธิบดีอับดุลอะซีซ บิน อับดุรเราะห์มาน อาลซะอูด หรือ
“อิบนุ ซะอูด” ทรงรวบรวมดินแดนส่วนใหญ่ในคาบสมุทรอาระเบียได้ส�ำเร็จ และสถาปนาดินแดนเหล่าน้ีเป็นราชอาณาจักร
ซาอดุ อี าระเบยี ตามชื่อราชวงศ์อาลซะอดู เม่ือ 23 ก.ย.2475 โดยมรี ิยาดเปน็ เมืองหลวงมาจนถึงปจั จบุ นั

573 ข้อมลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562

วนั ชาต ิ 23 ก.ย. (วันประกาศการรวมราชอาณาจกั รเม่อื ปี 2475)
การเมอื ง ปกครองดว้ ยระบอบสมบรู ณาญาสทิ ธริ าชย์(AbsoluteMonarchy)มสี มเดจ็ พระราชาธบิ ดี(Malik) ทรงเปน็ พระประมขุ
ของรฐั อกี ทง้ั ทรงเปน็ หวั หนา้ รฐั บาลดว้ ยการทรงดำ� รงตำ� แหนง่ นรม. อยา่ งไรกด็ ี พระราชอำ� นาจของสมเดจ็ พระราชาธบิ ดยี งั คงถกู
จำ� กดั อยภู่ ายใตบ้ ทบญั ญตั ขิ องศาสนาอสิ ลาม (ชะรอี ะฮ)์ และราชประเพณขี องราชวงศอ์ าลซะอดู ทจี่ ะตอ้ งไดร้ บั ฉนั ทานมุ ตั จิ ากสมาชกิ
พระราชวงศ์และผู้ทรงคุณวุฒิทางศาสนา (อุละมาอ์) ขณะเดียวกันมีความพยายามยกสถานะทางศาสนาของสถาบันกษัตริย์
ซาอดุ อี าระเบียให้โดดเดน่ ในโลกมุสลิมมากข้นึ โดยในรัชสมยั สมเด็จพระราชาธบิ ดีฟะฮดั บิน อับดลุ อะซีซ ทรงประกาศพระองค์
เปน็ “ผพู้ ทิ กั ษ์มัสญดิ ศกั ดสิ์ ทิ ธิ์ทงั้ สอง” (The Custodian of the Two Holy Mosques) หมายถึง มัสญดิ ฮะรอม ทนี่ ครมกั กะฮ์
และมสั ญดิ นะบะวยี ์ ทนี่ ครมะดนี ะฮ์ ศาสนสถานสำ� คญั ทส่ี ดุ ของศาสนาอสิ ลาม นอกจากนี้ ยงั ทรงโปรดใหใ้ ชต้ ำ� แหนง่ ดงั กลา่ วแทน
ค�ำหน้าพระนามว่า “His Majesty” ท้ังนี้ ธรรมเนียมการเรียกขานดังกล่าวยังคงได้รับการปฏิบัติสืบมาจนถึงรัชสมัยปัจจุบัน
ของสมเด็จพระราชาธบิ ดี ซัลมาน บิน อบั ดุลอะซซี อาลซะอูด ซ่ึงเสดจ็ ขึ้นครองราชย์เม่อื 23 ม.ค.2558
ฝา่ ยบรหิ าร : สมเดจ็ พระราชาธิบดีทรงขึ้นครองราชยแ์ ละด�ำรงต�ำแหน่ง นรม. ด้วยการสบื ราชสนั ตตวิ งศ์โดยการ
รบั รองของอลุ ะมาอ์ และทรงแตง่ ตง้ั ครม. (Council of Ministers) ทมี่ วี าระดำ� รงตำ� แหนง่ 4 ปี สว่ นใหญเ่ ปน็ สมาชกิ พระราชวงศ์
มีหน้าท่ีในการก�ำหนดนโยบายและก�ำกับการท�ำงานของภาคราชการ อย่างไรก็ดี มีความพยายามสร้างระบบการสืบราชสมบัติ
ให้รัดกุมเป็นระบบมากขึ้น เพ่ือป้องกันมิให้เกิดการแย่งชิงราชสมบัติในอนาคต โดยในรัชสมัยสมเด็จพระราชาธิบดีอับดุลลอฮ์
บิน อับดุลอะซีซ อาลซะอูด ทรงออกพระราชกฤษฎกี าเมอ่ื ต.ค.2549 จดั ตงั้ สภาบยั อะฮ์ (Allegiance Commission) ซง่ึ เปน็
กลมุ่ สมาชกิ พระราชวงศร์ ะดบั สงู ทมี่ บี ทบาทคดั เลอื กบคุ คลทจี่ ะขน้ึ ครองราชยเ์ ปน็ สมเดจ็ พระราชาธบิ ดแี ละมกฎุ ราชกมุ ารในอนาคต
สำ� หรับการประชุมสภาบยั อะฮ์ ครั้งหลังสุดมีขึ้นเมื่อ 21 มิ.ย.2560 โดยที่ประชุมมีมติให้สถาปนาเจ้าชายมุฮมั มดั บิน ซัลมาน บิน
อบั ดลุ อะซีซ อาลซะอูด เป็นมกุฎราชกุมาร แทนเจ้าชายมุฮัมมัด บิน นะอีฟ บิน อับดุลอะซีซ อาลซะอูด ซงึ่ ถูกปลดออกจาก
ต�ำแหน่งมกฎุ ราชกุมาร
ฝ่ายนติ ิบัญญตั ิ : สภาท่ีปรึกษา (Consultative Council หรอื Majlis al-Shura) ประกอบดว้ ยสมาชิก 150 คน
ทง้ั หมดมาจากการแตง่ ตงั้ โดยสมเดจ็ พระราชาธบิ ดี วาระดำ� รงตำ� แหนง่ 4 ปี แตม่ อี ำ� นาจในการออกกฎหมายอยา่ งจำ� กดั เนอ่ื งจาก
กฎหมายส่วนใหญ่มักประกาศใช้ด้วยการออกมติ ครม. ท่ีได้รับการรับรองโดยสมเด็จพระราชาธิบดี นอกจากนี้ ยังไม่มีระบบ
พรรคการเมืองในซาอุดีอาระเบยี แต่มีการรวมกลมุ่ ผลประโยชน์ในรปู แบบอืน่ ๆ เพอ่ื เรียกรอ้ งทางการเมอื ง ได้แก่ กลุม่ ศาสนา
กล่มุ ธรุ กจิ น้�ำมนั และกลุ่มรณรงคเ์ พื่อสทิ ธิสตรี
ฝ่ายตุลาการ : ใช้ระบบศาลศาสนาตามกฎหมายชะรีอะฮ์ของศาสนาอิสลามทั้งคดีแพ่งและอาญา โดยยึดหลัก
นิติศาสตร์อิสลาม (ฟิกฮ์) ของส�ำนักคิดฮัมบาลี ผู้พิพากษามาจากการแต่งต้ังโดยสมเด็จพระราชาธิบดีตามค�ำแนะน�ำของสภา
ยุติธรรมสูงสุด (Supreme Council of Justice) ซ่ึงประกอบด้วย คณะผู้พิพากษาและผู้เช่ียวชาญด้านกฎหมาย 10 คน
ทั้งนี้ ความเปน็ อสิ ระของฝา่ ยตลุ าการไดร้ บั การคมุ้ ครองตามกฎหมาย ขณะทสี่ มเดจ็ พระราชาธบิ ดที รงมพี ระราชอำ� นาจเดด็ ขาด
ในการพระราชทานอภยั โทษแก่ผกู้ ระท�ำผดิ
เศรษฐกจิ การคน้ พบแหลง่ นำ้� มนั ในซาอดุ อี าระเบยี เมอ่ื 3 ม.ี ค.2481 กลายเปน็ แหลง่ ทมี่ าแหง่ ความมง่ั คงั่ ของประเทศ อกี ทงั้
เป็นเคร่ืองมือที่ท�ำให้ซาอุดีอาระเบียมีอ�ำนาจต่อรองในเวทีระหว่างประเทศมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างย่ิงหลังจากมีการรวมตัวของ
กลุ่มประเทศผู้ผลิตน้�ำมันเพื่อผูกขาดการส่งออกน�้ำมันในนามกลุ่มประเทศผู้ส่งออกน�้ำมัน (OPEC) เมื่อปี 2503 แม้ว่าปัจจุบัน
ซาอดุ อี าระเบยี เปน็ ประเทศทมี่ ขี นาดเศรษฐกจิ ใหญท่ สี่ ดุ ในสนั นบิ าตอาหรบั จากการทอี่ ตุ สาหกรรมนำ�้ มนั ของประเทศมสี ดั สว่ นมากถงึ
45% ของผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) และการสง่ ออกนำ�้ มนั กม็ สี ดั สว่ นกวา่ 90% ของการสง่ ออกทง้ั หมดของประเทศ

ขอ้ มลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562 574

รวมท้ังยังเป็นแหล่งท่ีมาของรายได้ภาครัฐเกือบ 90% แต่รัฐบาลซาอุดีอาระเบียก็พยายามส่งเสริมการสร้างความหลากหลาย
ทางเศรษฐกจิ ในประเทศใหม้ ากขน้ึ เพอื่ ลดการพง่ึ พาทรพั ยากรนำ้� มนั ทอี่ าจหมดลงและลดความเสย่ี งจากการตอ้ งเผชญิ กบั ความผนั ผวน
ของราคานำ�้ มนั ดบิ ในตลาดโลกในอนาคต ทงั้ นี้ ปญั หาราคานำ้� มนั ดบิ ในตลาดโลกทล่ี ดลงเกอื บ 50% นบั ตงั้ แต่ ม.ิ ย.2557 สง่ ผลให้
การจดั เกบ็ รายไดข้ องรฐั บาลซาอดุ อี าระเบยี ลดลง จนทำ� ใหร้ ฐั บาลซาอดุ อี าระเบยี ตอ้ งอนมุ ตั งิ บประมาณประจำ� ปี 2558 แบบขาดดลุ
เปน็ ครง้ั แรกนบั ตง้ั แตป่ ี 2554 ตอ่ เนอื่ งจนถงึ ปี 2559 รวมทงั้ ประกาศลดการอดุ หนนุ ราคานำ�้ มนั เชอ้ื เพลงิ สนิ คา้ อปุ โภคและบรโิ ภค
ภายในประเทศ เพอื่ ลดภาระรายจา่ ยภาครฐั อยา่ งไรกด็ ี แมว้ า่ ราคานำ�้ มนั ดบิ ในตลาดโลกจะปรบั ตวั เพม่ิ ขนึ้ ในหว้ งปี 2560 แตร่ ฐั บาล
ซาอดุ อี าระเบยี ยงั คงอนมุ ตั งิ บประมาณประจำ� ปแี บบขาดดลุ ตอ่ เนอื่ งจนปี 2561
นโยบายเศรษฐกจิ ทส่ี ำ� คญั ของรฐั บาลซาอดุ อี าระเบยี โดยเฉพาะอยา่ งยง่ิ หลงั การเขา้ เปน็ สมาชกิ WTO เมอ่ื ธ.ค.2548
และการประกาศแผนพฒั นาเศรษฐกจิ Saudi Vision 2030 เมอ่ื เม.ย.2559 คอื การปฏริ ปู เศรษฐกจิ ภายในประเทศดว้ ยการแปรรปู
กิจการด้านการพลังงานและโทรคมนาคมเพ่ือเพ่ิมบทบาททางเศรษฐกิจแกภ่ าคเอกชน การสรา้ งความหลากหลายทางเศรษฐกจิ
ดว้ ยการสง่ เสรมิ การพฒั นาอตุ สาหกรรมดา้ นอนื่ ๆ เพอื่ ลดการพงึ่ พารายไดจ้ ากการสง่ ออกนำ�้ มนั เพยี งอยา่ งเดยี ว โดยใหค้ วามสนใจ
กบั การผลติ ปโิ ตรเคมี เวชภณั ฑ์ การทอ่ งเทย่ี ว การบรกิ ารทางการเงนิ การศกึ ษาและการวจิ ัย การสรา้ งเมอื งเศรษฐกิจแห่งใหม่ 6 แห่ง
ซ่งึ กระจายอยูท่ ัว่ ประเทศดว้ ยงบประมาณ 150,000 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ ใหแ้ ลว้ เสรจ็ ภายในปี 2563 เพอื่ รองรบั นโยบายการสรา้ ง
ความหลากหลายทางเศรษฐกิจของรัฐบาล และการส่งเสริมการจ้างงานชาวซาอุดีอาระเบีย (Saudization) เพื่อลดการพ่ึงพา
แรงงานตา่ งชาติ ซงึ่ มสี ดั ส่วนมากเกอื บ 80% ของแรงงานทั้งหมด
ทรพั ยากรธรรมชาตทิ ส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ นำ้� มนั ดบิ ซงึ่ มปี รมิ าณสำ� รองทพี่ สิ จู นท์ ราบแลว้ ประมาณ 266,500 ลา้ นบารเ์ รล
(มากเปน็ อนั ดบั 2 ของโลก) กำ� ลงั การผลติ วนั ละ 9.959 ลา้ นบารเ์ รล (อนั ดบั 2 ของโลก) และสง่ ออกวนั ละ 6.968 ลา้ นบารเ์ รล
(อนั ดบั 1 ของโลก) สำ� หรบั กา๊ ซธรรมชาตมิ ปี รมิ าณสำ� รองทพี่ สิ จู นท์ ราบแลว้ 8.602 ลา้ นลา้ น ลบ.ม. (อนั ดบั 5 ของโลก) กำ� ลงั การผลติ
วนั ละ 115,000 ลา้ น ลบ.ม. แตเ่ ปน็ การผลติ เพอ่ื ใชภ้ ายในประเทศท้ังหมด นอกจากนี้ ยังมแี ร่เหลก็ ทองคำ� และทองแดง
สกลุ เงนิ : รยี าล (Riyal) อตั ราแลกเปลยี่ น 3.75 รยี าล : 1 ดอลลารส์ หรฐั และ 8.629 บาท : 1 รยี าล (ต.ค.2561)
ดัชนเี ศรษฐกจิ ส�ำคญั (ปี 2561)
ผลิตภัณฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 683,800 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
อตั ราการเตบิ โตทางเศรษฐกิจ : หดตวั 0.7%
ดลุ บญั ชีเดินสะพดั : 18,230 ล้านดอลลาร์สหรฐั
ทนุ สำ� รองทองคำ� และเงินตราตา่ งประเทศ : 509,000 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
รายไดเ้ ฉล่ยี ต่อหวั ตอ่ ปี : 54,800 ดอลลาร์สหรัฐ
แรงงาน : 13.8 ลา้ นคน
อตั ราการวา่ งงาน : 5.8%
อตั ราเงนิ เฟ้อ : - 0.9%
ดุลการคา้ ระหว่างประเทศ : เกนิ ดุล 94,500 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
มูลคา่ การส่งออก : 231,300 ล้านดอลลาร์สหรฐั
สนิ ค้าสง่ ออก : ปโิ ตรเลียมและผลติ ภณั ฑป์ ิโตรเลียม ประมาณ 90%
มูลค่าการน�ำเขา้ : 136,800 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สินค้าน�ำเขา้ : เคร่ืองจักรและส่วนประกอบ อาหาร เคมีภัณฑ์ ยานยนต์ และสง่ิ ทอ
คู่คา้ ส�ำคญั : จนี ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ อินเดีย สหรฐั ฯ สหรฐั อาหรับเอมเิ รตส์ สงิ คโปร์ เยอรมนี

575 ขอ้ มูลพืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

การทหาร เมอื่ ปี 2560 ซาอดุ อี าระเบยี ใชง้ บประมาณดา้ นการทหาร 76,678 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (11.3% ของ GDP) มากเปน็
อนั ดบั 4 ของโลก และมากเปน็ อนั ดบั 1 ของภมู ภิ าคตะวนั ออกกลาง กองทพั ซาอดุ อี าระเบยี มกี ำ� ลงั พลไมม่ ากนกั แตม่ ยี ทุ โธปกรณ์
ทท่ี นั สมยั ทส่ี ดุ ประเทศหนง่ึ ในโลก อาวธุ และเทคโนโลยสี ว่ นใหญน่ ำ� เขา้ จากตา่ งประเทศ ไดแ้ ก่ สหรฐั ฯ ฝรงั่ เศส สหราชอาณาจกั ร
เยอรมนี อติ าลี สเปน สวติ เซอรแ์ ลนด์ ญป่ี นุ่ จนี รสั เซยี ปากสี ถาน และบราซลิ และมบี างสว่ นทพี่ ฒั นาขนึ้ เอง
ซาอดุ อี าระเบยี มกี องทพั แหง่ ชาติ (Saudi Armed Forces) อยใู่ นกำ� กบั ของกระทรวงกลาโหม ประมาณ 127,000 นาย
ประกอบดว้ ย
- ทบ. กำ� ลงั พลประมาณ 75,000 นาย ยทุ โธปกรณส์ ำ� คญั ไดแ้ ก่ รถถงั รนุ่ AMX-30 จำ� นวน 140 คนั รนุ่ M1A2/A2S
Abrams จำ� นวน 370 คนั และรนุ่ M60A3 จำ� นวน 390 คนั ยานยนตล์ าดตระเวนหมุ้ เกราะรนุ่ AML-60/AML-90 จำ� นวน 300 คนั
และรนุ่ TPz-1 Fuchs NBC จำ� นวน 10 คนั รถทหารราบรนุ่ AMX-10P จำ� นวน 380 คนั รนุ่ M2A2 Bradley จำ� นวน 385 คนั
รถสายพานลำ� เลยี งพลหมุ้ เกราะรนุ่ M113A1/A2/A3 จำ� นวน 1,190 คนั รนุ่ M3 Panhard จำ� นวน 150 คนั และรนุ่ AF-40-8-1 Al-Fahd
ประมาณ 40 คัน ยานยนต์อเนกประสงคห์ มุ้ เกราะรนุ่ Aravis จำ� นวน 73 คนั และรนุ่ M-ATV จำ� นวน 160 คนั ปนื ใหญต่ อ่ สู้
อากาศยานรนุ่ AU-F-1 จำ� นวน 60 กระบอก รนุ่ M109A1/A2 จำ� นวน 110 กระบอก รนุ่ PLZ-45 จำ� นวน 54 กระบอก รนุ่ M114
จำ� นวน 50 กระบอก รนุ่ M198 จำ� นวน 60 กระบอก รนุ่ ASTROS II Mk3 จำ� นวน 60 กระบอก และรนุ่ M115 จำ� นวน 8 กระบอก
เครื่องยิงลูกระเบิดรุ่นและขนาดต่างๆ รวมจ�ำนวน 367 เครื่อง อาวุธปล่อยน�ำวิถีต่อต้านรถถังรุ่น AMX-10P มากกว่า 90 ลูก
รุ่น VCC-1 ITOW จ�ำนวน 200 ลูก รุ่น M47 Dragon รุ่น TOW-2A รุ่น Carl Gustav และรุ่น M40A1 ไม่ทราบจ�ำนวน
อาวธุ ปลอ่ ยน�ำวิถีต่อสู้อากาศยานรุ่น Crotale และรุ่น FIM-92A ไม่ทราบจ�ำนวน และระบบเรดาร์ค้นหาเป้าหมายภาคพื้นดิน
รุ่น AN/TPQ-36/TPQ37 Firefinder นอกจากนี้ ยังมเี ฮลคิ อปเตอร์รนุ่ ต่าง ๆ ประจ�ำการใน ทบ. 114 เครอ่ื ง
- ทร. กำ� ลงั พลประมาณ 13,500 นาย ในจำ� นวนนี้เป็นนาวกิ โยธนิ 3,000 นาย ยุทโธปกรณส์ �ำคัญ ได้แก่ เรอื พิฆาต
ชน้ั Al Riyadh จำ� นวน 3 ลำ� เรอื ฟรเิ กต ชน้ั Madina จำ� นวน 4 ลำ� เรอื คอรเ์ วต ชนั้ Badr จำ� นวน 4 ลำ� เรอื ตรวจการณ์ ชน้ั Al Saddiq
จ�ำนวน 9 ลำ� เรอื โจมตเี ร็ว ช้นั US Halter Marine จ�ำนวน 17 ล�ำ เรือกวาดทนุ่ ระเบิด Al Jawf จำ� นวน 3 ลำ� เรอื ยกพลขน้ึ บก
ชน้ั Al Qiaq จ�ำนวน 4 ล�ำ เรือเติมน้ำ� มัน ช้นั Boraida จ�ำนวน 2 ล�ำ เรือสนบั สนุนปฏิบัติการทางเรือรนุ่ ต่าง ๆ มากกว่า 10 ลำ�
นอกจากน้ี ยังมีเฮลคิ อปเตอรร์ นุ่ ตา่ ง ๆ สนบั สนุนปฏบิ ตั กิ ารทางเรอื ประจำ� การใน ทร. 40 เครื่อง
- ทอ. กำ� ลงั พลประมาณ 20,000 นาย อากาศยานและยทุ โธปกรณท์ ส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ เครอ่ื งบนิ ขบั ไลร่ นุ่ F-15C Eagle
จ�ำนวน 56 เครื่อง และรุ่น F-15D Eagle จ�ำนวน 25 เคร่ือง เคร่ืองบินโจมตีภาคพื้นดินรุ่น F-15S Eagle จ�ำนวน 67 เครื่อง
F-15SA Eagle จ�ำนวน 23 เครอื่ ง ร่นุ Tornado IDS จ�ำนวน 69 เครือ่ ง และรุน่ Typhoon จำ� นวน 71 เครอื่ ง เครอ่ื งบินรบ
สอดแนมรนุ่ Tornado GR1A จำ� นวน 12 เครื่อง และรุน่ Beech 350ER King Air มากกวา่ 2 เครอ่ื ง เครอ่ื งบินสนบั สนนุ ภารกจิ
เตอื นภยั และควบคุมปฏิบัติการทางอากาศ รุ่น E-3A Sentry จ�ำนวน 5 เครือ่ ง และรุ่น Saab 2000 Erieye จำ� นวน 2 เคร่ือง
เครื่องบินลาดตระเวนรุน่ RE-3A จ�ำนวน 1 เครอื่ ง และรุ่น RE-3B จำ� นวน 1 เครือ่ ง เคร่อื งบนิ เตมิ น้�ำมนั กลางอากาศรุน่ A330
MRTT จำ� นวน 6 เครอ่ื ง รนุ่ KC-130H จำ� นวน 7 เครอื่ งรนุ่ KE-3A จำ� นวน 7 เครอื่ ง และรนุ่ KC-130J จำ� นวน 2 เครอื่ ง เครอ่ื งบนิ
ล�ำเลียงรุน่ C-130H จำ� นวน 30 เครือ่ ง และรนุ่ อน่ื ๆ มากกวา่ 20 เคร่ือง เฮลคิ อปเตอร์โจมตรี ่นุ Bell 412 จ�ำนวน 15 เคร่อื ง
เฮลคิ อปเตอร์ลำ� เลยี งรุ่น AS532 Cougar จ�ำนวน 10 เครือ่ ง รุ่น Bell 212 จำ� นวน 20 เคร่ือง อากาศยานไรค้ นขบั รนุ่ Gongji-1
ไม่ทราบจ�ำนวน อาวุธปล่อยน�ำวิถีอากาศสู่พ้ืนดินรุ่น AGM-65 Maverick รุ่น Sea Eagle รุ่น Storm Shadow รุ่น ALARM
รุ่น AIM-9P/L รุ่น AIM-9X Sidewinder รนุ่ IRIS-T รุ่น AIM-7 Sparrow รุ่น AIM-7M Sparrow และรุ่น AIM-120C ALARM
ไมท่ ราบจำ� นวน นอกจากนย้ี งั มรี ะเบดิ นำ� วถิ ที ำ� ลายภาคพน้ื ดนิ รนุ่ GBU10/12 Paveway II/IV และรนุ่ GBU-31 JDAM ไมท่ ราบจำ� นวน
- หนว่ ยปอ้ งกนั ภยั ทางอากาศ กำ� ลงั พล 16,000 นาย แยกตวั จาก ทบ. ตง้ั แตป่ ี 2524 มกี องบญั ชาการใตด้ นิ ทร่ี ยิ าด
ท�ำหน้าท่ีประสานงานและควบคุมเครือข่ายระบบเรดาร์ป้องกันภัยทางอากาศที่ได้รับการยอมรับว่าทันสมัยที่สุดในโลก มีอาวุธ

ขอ้ มูลพนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562 576

และระบบเรดารป์ อ้ งกนั ภยั ทางอากาศทส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ อาวธุ ปลอ่ ยนำ� วถิ ตี อ่ สอู้ ากาศยานจากพน้ื สอู่ ากาศรนุ่ Crotale รนุ่ M1097
Avenger รนุ่ Shahine รนุ่ MIM-23B I-HAWK รนุ่ MIM-140D/F Patriot PAC-2GEM/PAC3 และรนุ่ Mistral รวมกนั มากกวา่
1,300 ลูก ปืนใหญ่ตอ่ ส้อู ากาศยานรนุ่ ต่าง ๆ มากกวา่ 1,070 กระบอก และระบบเรดารป์ ้องกนั ภัยทางอากาศรุ่น AN/FPS-117
ร่นุ AN/TPS-43 รุ่น AN/TPS-59 รุ่น AN/TPS-63 และร่นุ AN/TPS-70
- กองก�ำลังขปี นาวุธทางยุทธศาสตร์ ก�ำลงั พล 2,500 นาย ก่อตง้ั ขึน้ ตัง้ แต่ปี 2530 มีกองบญั ชาการใต้ดนิ ทร่ี ยิ าด
เป็นหน่วยทหารด้านขีปนาวุธของซาอุดีอาระเบีย ท�ำหน้าท่ีบัญชาการและควบคุมการโจมตีด้วยขีปนาวุธภาคพื้นดินพิสัยกลาง
ขปี นาวธุ ส�ำคัญ ได้แก่ ขีปนาวธุ ร่นุ DF-3 (CSS-2) มากกว่า 10 ลูก และรุน่ DF-21 ไม่ทราบจำ� นวน
กองก�ำลังที่เปน็ อสิ ระจากการบังคบั บัญชาของกระทรวงกลาโหม เชน่
- กองกำ� ลงั พทิ กั ษช์ าติ (National Guard หรอื White Army) เปน็ กองกำ� ลงั สว่ นพระองคข์ องสมเดจ็ พระราชาธบิ ดี
กอ่ ตง้ั ขน้ึ มาคานอำ� นาจกบั กองทพั แหง่ ชาติ ไดร้ บั การยกสถานะขนึ้ เปน็ กระทรวงพทิ กั ษช์ าตเิ มอ่ื ปี 2556 กำ� ลงั พลประมาณ 100,000
นาย ซง่ึ ถกู คดั เลอื กจากชนเผา่ ตา่ ง ๆ ทภ่ี กั ดตี อ่ สมเดจ็ พระราชาธบิ ดแี ละสมาชกิ พระราชวงศ์ อยภู่ ายใตก้ ารบงั คบั บญั ชาของสมาชกิ
พระราชวงศร์ ะดบั สงู มหี นา้ ทตี่ อ่ ตา้ นภยั คกุ คามทงั้ จากภายนอกและภายในประเทศ เชน่ การอารกั ขาสมาชกิ พระราชวงศอ์ าลซะอดู
การตอ่ ตา้ นความพยายามกอ่ รฐั ประหาร การปกปอ้ งสถานทท่ี มี่ คี วามสำ� คญั ทางยทุ ธศาสตร์ และการอารกั ขาศาสนสถานทส่ี ำ� คญั
ในนครมกั กะฮแ์ ละนครมะดนี ะฮ์ ไมม่ รี ถถงั ประจำ� การ แตม่ ยี านยนตห์ มุ้ เกราะหลายพนั คนั ขปี นาวธุ ตอ่ ตา้ นรถถงั รนุ่ LAV-AT จำ� นวน
183 ลกู รนุ่ TOW-2A และรนุ่ M47 ไมท่ ราบจำ� นวน ปนื ใหญจ่ ำ� นวนมากกวา่ 350 กระบอก เครอื่ งยงิ ลกู ระเบดิ รนุ่ ตา่ ง ๆ ไมท่ ราบ
จำ� นวน รวมท้ังเฮลคิ อปเตอรโ์ จมตีและเคร่อื งบนิ เลก็
- กรมการทหารราชองคร์ กั ษ์ มสี ถานะเปน็ กรมหนง่ึ ใน ทบ. ประกอบดว้ ยกองพนั ทหารราบเบา 3 กองพนั แตม่ ี
ภารกิจพิเศษในการปกป้องราชวงศ์อาลซะอูด และถวายรายงานโดยตรงต่อสมเด็จพระราชาธิบดี มิใช่ รมว.กระทรวงกลาโหม
ดว้ ยเหตุน้ี จงึ มมี าตรการรักษาความปลอดภยั ด้วยการมีเครอื ขา่ ยการส่อื สารแยกต่างหากจาก ทบ.
- กองกำ� ลงั ระงบั เหตฉุ กุ เฉนิ (หนว่ ยปฏบิ ตั กิ ารพเิ ศษของกระทรวงกลาโหม) กำ� ลงั พล 500 นาย ภารกจิ หลกั ในชว่ ง
แรกหลงั จากกอ่ ตง้ั ขน้ึ เมอ่ื ปี 2515 คอื การควบคมุ ฝงู ชนทพ่ี ยายามกอ่ จลาจล รวมทง้ั สนบั สนนุ เจา้ หนา้ ทต่ี ำ� รวจในการปราบปราม
การค้ายาเสพติดและอาชญากรรมต่าง ๆ แต่หลังจากเกิดเหตุโจมตีของผู้ก่อการร้ายในซาอุดีอาระเบียเป็นคร้ังแรกที่ริยาด
เม่ือปี 2538 ก็มกี ารปรบั ภารกิจของกองก�ำลังดงั กล่าวใหเ้ น้นเฉพาะปฏิบัติการดา้ นตอ่ ต้านการก่อการร้ายเป็นหลัก โดยปัจจบุ ัน
มีศูนยต์ อ่ ต้านการก่อการร้ายของกองกำ� ลงั ระงับเหตฉุ ุกเฉินทง้ั ส้ิน 13 แห่งทว่ั ประเทศ
- กองก�ำลังรักษาความม่ันคงชายแดนและชายฝั่ง ก�ำลังพลรวม 15,000 นาย อยู่ภายใต้การบังคับบัญชาของ
กระทรวงมหาดไทย มีศูนย์บัญชาการอยู่ที่ริยาด ภารกิจหลัก คือ การดูแลรักษาความปลอดภัยชายแดนซ่ึงติดกับเยเมน อิรัก
รวมทง้ั ชายฝง่ั แถบทะเลแดง และอา่ วเปอรเ์ ซยี เพอ่ื ปอ้ งกนั ภยั คกุ คามจากกลมุ่ กอ่ การรา้ ย การคา้ ยาเสพตดิ และผลู้ กั ลอบเขา้ เมอื ง
ปญั หาด้านความมั่นคง
ปญั หาความมน่ั คงทสี่ ำ� คญั ของซาอดุ อี าระเบยี ในปจั จบุ นั คอื การขยายตวั ของเครอื ขา่ ยกอ่ การรา้ ยกลมุ่ Islamic State
(IS) ในซาอุดีอาระเบีย ในห้วงปี 2557 จนถึงปี 2560 ซาอุดีอาระเบียเผชิญกับเหตุโจมตีด้วยระเบิดฆ่าตัวตายและกราดยิง
โดยสมาชกิ เครอื ขา่ ย IS ซงึ่ พยายามกอ่ เหตโุ จมตศี าสนสถานของชาวชอี ะฮ์ จนท.รฐั สอท.ตา่ งประเทศ ในซาอดุ อี าระเบยี และ
สถานทสี่ ำ� คญั ในซาอุดีอาระเบีย โดยมีการวางแผนและสงั่ การจากตา่ งประเทศ ทำ� ใหซ้ าอดุ อี าระเบยี เรง่ ดำ� เนนิ มาตรการกวาดลา้ ง
เครอื ขา่ ยกล่มุ IS ในประเทศอย่างต่อเนื่อง อาทิ การกวาดล้างคร้ังใหญ่เมอ่ื ก.ค.2558 สามารถจับกมุ ผู้ต้องสงสยั ซึ่งสว่ นใหญ่เปน็
ชาวซาอุดอี าระเบียไดท้ งั้ สนิ้ 431 คน

577 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

นอกจากน้ี ซาอุดีอาระเบียห่วงกังวลและติดตามความเคลื่อนไหวของกลุ่มก่อการร้ายเครือข่ายอัลกออิดะฮ์
ในคาบสมทุ รอาระเบยี (Al Qaida in the Arabian Peninsula-AQAP) ทมี่ ฐี านทม่ี นั่ ในเยเมน และการรกุ ลำ�้ พรมแดนทางใตข้ อง
ซาอดุ อี าระเบยี จากกบฏชาวชอี ะฮเ์ ผา่ ฮษู ใี นภาคเหนอื ของเยเมน รวมทง้ั การพยายามขยายอทิ ธพิ ลของอหิ รา่ น เพอื่ ชว่ งชงิ ความเปน็
มหาอ�ำนาจในตะวันออกกลาง จากการท่ีซาอุดีอาระเบียเช่ือว่า อิหร่านพยายามขยายเขตอิทธิพลเข้าสู่ประเทศรอบอ่าวอาหรับ
ด้วยการสนับสนุนขบวนการเคลื่อนไหวของชาวชีอะฮ์เพ่ือต่อต้านรัฐบาลและสถาบันกษัตริย์ในประเทศรอบอ่าวอาหรับ
และการสนบั สนุนกลมุ่ กบฏชาวชอี ะฮ์เผ่าฮูษีในเยเมนให้รุกลำ้� พรมแดนซาอุดีอาระเบยี และกอ่ รัฐประหารในเยเมน
สมาชกิ องค์การระหวา่ งประเทศ ABEDA, AFDB, AFESD, AMF, BIS, CAEU, CP, FAO, G-20, G-77, GCC, IAEA, IBRD, ICAO,
ICC, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IPU, ISO, ITSO, ITU, LAS, MIGA, NAM,
OAPEC, OIC, OPCW, OPEC, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNRWA, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO,
WMO, WTO นอกจากน้ี ยงั มสี ถานะเปน็ ผสู้ งั เกตการณข์ อง IOM และ OAS
การขนส่งและโทรคมนาคม ทา่ อากาศยาน 214 แห่ง โดยมีทา่ อากาศยานนานาชาตสิ ำ� คัญ ไดแ้ ก่ ทา่ อากาศยาน King Fahd
ท่ีดัมมาม ท่าอากาศยาน King Abdulaziz ที่เจดดาห์ (ญิดดะฮ์) ท่าอากาศยาน King Khalid ท่ีกรุงริยาด และท่าอากาศยาน
Prince Mohammad bin Abdulaziz ที่นครมะดนี ะฮ์ นอกจากน้ี ยงั มีท่าเรอื 9 แหง่ โดยมที ่าเรือส�ำคัญอยู่ทดี่ ัมมาม อัลญบุ ัยล์
เจดดาห์ และยนั บู เสน้ ทางรถไฟระยะทาง 5,410 กม. ถนนระยะทาง 221,372 กม. ทอ่ สง่ ผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลยี มระยะทาง 10,600 กม.
การโทรคมนาคม มีโทรศพั ทพ์ ้นื ฐานให้บริการประมาณ 3.619 ล้านเลขหมาย โทรศพั ทเ์ คล่ือนท่ีประมาณ 40.210 ล้านเลขหมาย
รหสั ประเทศสำ� หรบั โทรศพั ทท์ างไกลระหวา่ งประเทศ +966 จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ 20.768 ลา้ นคน (ก.ค.2560) รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .sa
การเดินทาง สายการบินทั้งของไทยและซาอุดีอาระเบียไม่มีบริการเท่ียวบินระหว่าง กรุงเทพฯ-ริยาด จึงต้องใช้บริการของ
สายการบนิ อนื่ เชน่ Oman Air (ระยะเวลาการบนิ 10 ชม. รวมเวลาแวะพกั ทม่ี สั กตั โอมาน) Gulf Air (11 ชม. รวมเวลาแวะพกั ท่ี
มานามา บาหเ์ รน) Qatar Airways (11 ชม. 45 นาที รวมเวลาแวะพกั ทโี่ ดฮา กาตาร)์ Emirates (13 ชม. รวมเวลาแวะพกั ทด่ี ไู บ
สหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส)์ และ Egypt Air (15 ชม. 40 นาที รวมเวลาแวะพกั ทไี่ คโร อยี ปิ ต)์ เวลาทซี่ าอดุ อี าระเบยี ชา้ กวา่ ไทย 4 ชม.
คนไทยที่ต้องการเดินทางเข้าซาอุดีอาระเบียต้องขอรับการตรวจลงตรา โดยระยะเวลาด�ำเนินการขึ้นอยู่กับประเภท
การตรวจลงตราและดลุ ยพินจิ ของ จนท.สอท.ซาอุดีอาระเบยี ทัง้ น้ี หากดำ� เนินการผ่านบริษัทตัวแทน (Agency) ท่ไี ด้รบั อนญุ าต
ถกู ตอ้ งจาก สอท.ซาอดุ อี าระเบยี อาจใชเ้ วลาดำ� เนนิ การเพยี ง 3 วนั ทำ� การ เวบ็ ไซตท์ อ่ งเทยี่ ว http://www.sauditourism.sa/en/
Pages/default.aspx
สถานการณ์สำ� คญั ทีน่ ่าติดตาม
1) ปญั หาความขดั แยง้ ในราชวงศข์ องซาอดุ อี าระเบยี หลงั การขน้ึ ครองราชสมบตั ขิ องสมเดจ็ พระราชาธบิ ดซี ลั มาน
บนิ อบั ดลุ อะซซี อาลซะอดู ตง้ั แต่ 23 ม.ค.2558 ปรากฏข่าวสารอย่เู ปน็ ระยะเก่ียวกับความไม่พอใจของสมาชิกราชวงศบ์ างส่วน
ตอ่ กรณสี มเดจ็ พระราชาธบิ ดซี ลั มานทรงแตง่ ตง้ั และผลกั ดนั เจา้ ชายมฮุ มั มดั บนิ ซลั มาน (MbS) พระราชโอรส ซงึ่ เดมิ ดำ� รงตำ� แหนง่
รองมกุฎราชกุมาร รอง นรม.คนที่ 2 และ รมว.กระทรวงกลาโหม ให้ด�ำรงต�ำแหน่งมกุฎราชกุมาร และรอง นรม.คนที่ 1 แทน
เจ้าชายมุฮัมมัด บิน นะอีฟ (MbN) พระภาติยะ (หลานอา) ท่ีทรงมีค�ำส่ังปลดออกจากต�ำแหน่ง อีกท้ังมีการคาดการณ์ว่า
อาจทรงสละราชสมบัตเิ พ่ือให้เจ้าชายมุฮมั มัดบิน ซลั มาน พระราชโอรส ขึ้นครองราชยแ์ ทนพระองค์

ขอ้ มูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 578

2) การดำ� เนนิ นโยบายพฒั นาประเทศในหว้ งปี 2559-2573 ภายใตแ้ ผนยทุ ธศาสตร์ Saudi Vision 2030 ทปี่ ระกาศ
ใชม้ าตงั้ แต่ 26 เม.ย.2559 เพอ่ื แกไ้ ขปญั หาเศรษฐกจิ ภายในประเทศทไี่ ดร้ บั ผลกระทบจากราคานำ�้ มนั โลกตกต�่ำตงั้ แต่ ม.ิ ย.2557
โดยแผนดงั กลา่ วครอบคลมุ การพฒั นาและการกำ� หนดแผนปฏริ ปู ประเทศ (National Transformation Plan-NTP) ทง้ั ดา้ นสงั คม
และเศรษฐกิจ เฉพาะอย่างย่ิงด้านเศรษฐกิจที่รัฐบาลซาอุดีอาระเบียมีเป้าหมายลดการพึ่งพารายได้จากการส่งออกน้�ำมันให้ได้
ภายในปี 2563 การแปรรูปรฐั วสิ าหกิจเพื่อดงึ ดูดการลงทุนและสรา้ งงานในประเทศ การลดการอุดหนุนราคาสนิ ค้าอุปโภคและ
บรโิ ภคภายในประเทศ และการจดั ตงั้ กองทนุ ความมงั่ คงั่ แหง่ ชาติ (Sovereign Wealth Fund - SWF) เพอ่ื สง่ เสรมิ การลงทนุ ทงั้ ใน
และนอกประเทศ
3) ความขดั แยง้ ระหวา่ งซาอดุ อี าระเบยี กบั ประเทศเพอื่ นบา้ นในภมู ภิ าค ทสี่ ำ� คญั คอื
3.1) ความตงึ เครยี ดระหวา่ งซาอดุ อี าระเบยี กบั อหิ รา่ นทย่ี งั ดำ� รงอยู่ โดยกรณลี า่ สดุ คอื การทรี่ ฐั บาลซาอดุ อี าระเบยี
ประกาศตดั ความสมั พนั ธท์ างการทตู และการคา้ กบั อหิ รา่ นเมอื่ 3 ม.ค.2559 เนอื่ งจากไมพ่ อใจทร่ี ฐั บาลอหิ รา่ นปลอ่ ยใหก้ ลมุ่ ผปู้ ระทว้ ง
ชาวอหิ รา่ น ซง่ึ ออกมาชมุ นมุ แสดงความไมพ่ อใจกรณซี าอดุ อี าระเบยี มคี ำ� พพิ ากษาประหารชวี ติ Sheikh Nimr al-Nimr นกั การศาสนา
นิกายชีอะฮ์ ชาวซาอุดีอาระเบีย พร้อมกับนักโทษรายอื่น ๆ ในข้อหาก่อการร้าย โดยกลุ่มผู้ประท้วงบุกเข้าไปวางเพลิง สอท.
ซาอุดอี าระเบยี /เตหะราน และชมุ นุมประท้วงบรเิ วณหน้า สกญ.ซาอุดอี าระเบีย/เมืองมัชฮดั ทางภาคเหนอื ของอิหร่าน ปัจจบุ ัน
ยงั ไมม่ แี นวโน้มวา่ ท้ังสองประเทศจะกลับมารอื้ ฟื้นความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างกนั ทัง้ นี้ ทีผ่ ่านมา ซาอดุ ีอาระเบยี พยายาม
สกัดก้ันอิทธิพลอิหร่านมาโดยตลอด เห็นได้จากการยังคงก�ำลังทหาร 1,500 นาย ท่ีส่งไปร่วมในกองก�ำลังโล่พิทักษ์คาบสมุทร
(Peninsula Shield Force) ของคณะมนตรีความร่วมมือแห่งรัฐอ่าวอาหรับ (GCC) เพื่อช่วยรักษาความสงบในบาห์เรนจาก
การลกุ ฮอื ของชาวชอี ะฮท์ ไ่ี ดร้ บั การสนบั สนนุ จากอหิ รา่ นมาตง้ั แตป่ ี 2554 การสนบั สนนุ ฝา่ ยตอ่ ตา้ นรฐั บาลซเี รยี เพอื่ ตอ่ สกู้ ับรฐั บาล
ซีเรีย ซึ่งเป็นพันธมิตรใกล้ชิดกับอิหร่าน รวมทั้งการสนับสนุนปฏิบัติการโจมตีทางอากาศในเยเมน ซ่ึงเป็นเขตอิทธิพลของ
ซาอดุ อี าระเบยี เพอื่ ชว่ ยรฐั บาลเยเมนปราบปรามกลมุ่ กบฏชาวชอี ะฮเ์ ผา่ ฮษู ที ซี่ าอดุ อี าระเบยี เชอื่ วา่ ไดร้ บั การสนบั สนนุ จากอหิ รา่ น
3.2) ปญั หาความสมั พันธร์ ะหวา่ งซาอดุ อี าระเบยี ประเทศพันธมิตรใน GCC และอยี ิปต์ กับกาตาร์ท่ีกลับมา
ตึงเครยี ดอีกครั้ง จากการท่ีซาอดุ ีอาระเบียร่วมกบั สหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส์ (UAE) บาห์เรน และอยี ิปต์ ประกาศตดั ความสมั พันธ์
ทางการทตู กับกาตาร์ และใชม้ าตรการลงโทษกาตารด์ ว้ ยการตัดการติดต่อทางบก ทางอากาศ และทางทะเลกับกาตาร์มาต้ังแต่
5 ม.ิ ย.2560 โดยเปน็ ผลมาจากความไมพ่ อใจกรณสี ำ� นกั ขา่ ว QNA ของทางการกาตารเ์ ผยแพรถ่ อ้ ยแถลงของเจา้ ผคู้ รองรฐั กาตาร์
เมอื่ 23 พ.ค.2560 ซง่ึ มเี นอื้ หาแสดงทา่ ทขี องผคู้ รองรฐั กาตารว์ า่ ยงั คงทรงสนบั สนนุ และเหน็ อกเหน็ ใจกลมุ่ Muslim Brotherhood
(MB) และกลมุ่ ฮะมาสซงึ่ เปน็ กลมุ่ สาขาของ MB ในฉนวนกาซาของปาเลสไตน์ รวมทง้ั ทรงไมเ่ หน็ ดว้ ยกับการด�ำเนินนโยบายตอ่ ตา้ น
อหิ รา่ น ซงึ่ กาตารเ์ หน็ วา่ เปน็ มหาอำ� นาจในโลกอสิ ลาม และยงั ทรงเหน็ อกเหน็ ใจกลมุ่ ฮซิ บลุ ลอฮใ์ นเลบานอนซ่ึงได้รับการสนับสนุน
จากอิหร่าน ในขณะที่สมาชิกส่วนใหญ่ใน GCC และอียิปต์ต่างเห็นว่าอิหร่านเป็นภัยคุกคาม จากการท่อี ิหรา่ นพยายามขยาย
อิทธิพลด้วยการใช้กลุ่มฮิซบุลลอฮ์และกลุ่มติดอาวุธชีอะฮ์อ่ืน ๆ เข้าไปแทรกแซงสถานการณ์ในโลกอาหรับจนเกิดความวุ่นวาย
ในหลายพนื้ ที่ ทงั้ น้ี วกิ ฤตความสมั พนั ธก์ บั กาตารม์ แี นวโนม้ ยดื เยอื้ จากการทกี่ าตารย์ งั ไมย่ อมรบั ขอ้ เรยี กรอ้ งของซาอดุ อี าระเบยี
และพนั ธมติ รทเ่ี สนอให้กาตาร์ปฏิบัติตาม เพ่ือแลกเปล่ยี นกับการร้อื ฟืน้ ความสัมพันธ์และการยกเลิกปิดล้อมกาตาร์
ความสมั พนั ธ์ไทย-ซาอุดีอาระเบยี
ไทยและซาอดุ ีอาระเบยี สถาปนาความสมั พันธท์ างการทตู ระหวา่ งกันเมอ่ื 1 ต.ค.2500 และด�ำเนนิ ความสัมพันธ์
กนั อย่างราบร่ืน จนกระทง่ั เกิดกรณโี จรกรรมเครื่องเพชรของเจ้าชายฟยั ศอล บิน ฟะฮัด คดฆี าตกรรมนกั การทตู ซาอุดีอาระเบีย
(3 คดี รวม 4 ศพ) และคดกี ารหายสาบสญู ของนายมุฮัมมดั อลั รไู วลี นักธุรกิจซาอดุ ีอาระเบียระหว่างปี 2532-2533 สง่ ผลให้
ซาอุดีอาระเบียด�ำเนินมาตรการตอบโต้ไทยโดยห้ามคนซาอุดีอาระเบียเดินทางมาไทย การไม่ตรวจลงตราหนังสือเดินทาง

579 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

ให้คนไทยไปท�ำงานในซาอุดีอาระเบียเพ่ิมข้ึน การไม่ตรวจลงตราหนังสือเดินทางแบบ Exit-re-entry Visa แก่คนงานไทย
ในซาอุดอี าระเบียที่ประสงค์จะเดนิ ทางกลับประเทศ และการลดระดับตัวแทนทางการทูตเปน็ ระดับอปุ ทตู
หลงั เกดิ ปญั หาดงั กลา่ ว ไทยพยายามประคบั ประคองมใิ หค้ วามสมั พนั ธเ์ สอ่ื มถอยลงไปกวา่ เดมิ และมแี นวโนม้ ทด่ี ี
โดยล�ำดับ ซาอุดีอาระเบียเริ่มอนุมัติการตรวจลงตราแก่นักธุรกิจไทยให้ไปร่วมงานแสดงสินค้าที่กรุงริยาดและเจดดาห์
ตั้งแต่ปี 2540 และผ่อนคลายมาตรการตรวจลงตราหนังสือเดินทางแบบ Exit re-entry Visa แก่แรงงานไทยในซาอุดีอาระเบีย
ต้ังแต่ปี 2543 อยา่ งไรกด็ ี การทผี่ แู้ ทนทางการทตู ซาอดุ อี าระเบยี ประจำ� ไทยและญาตนิ ายอลั รไู วลี ไมพ่ อใจทศี่ าลอาญาไทยมคี ำ� ตดั สนิ
เมอื่ 31 ม.ี ค.2557 ยกฟอ้ งจำ� เลยในขอ้ หาลกั พาตวั และฆาตกรรมนายมฮุ มั มดั อลั รไู วลี เนอื่ งจากพยานหลกั ฐานไมเ่ พยี งพอและ
ตั้งข้อสงสัยต่อการเปลี่ยนตัวผู้พิพากษาคดีดังกล่าวก่อนที่ศาลจะมีค�ำพิพากษา เป็นเหตุให้รัฐบาลซาอุดีอาระเบียตัดสินใจเรียก
อปุ ทตู ซาอดุ อี าระเบยี ประจำ� ไทยกลบั ประเทศเมอื่ 18 ก.ค.2557 และเพงิ่ แตง่ ตง้ั อปุ ทตู คนปจั จบุ นั มาปฏบิ ตั หิ นา้ ทเี่ มอื่ ก.ค.2558
ส่วนความคืบหน้าของคดี ปจั จบุ นั อยใู่ นขนั้ ตอนการพจิ ารณาของศาลฎกี า โดยผแู้ ทนทางการทตู ซาอดุ อี าระเบยี ประจำ� ไทยและ
ญาตนิ ายมฮุ มั มดั อลั รไู วลี ไดย้ น่ื ฎกี าคำ� พพิ ากษาศาลอทุ ธรณต์ ่ออัยการสำ� นกั งานคดีศาลสงู ซง่ึ อยั การสงู สดุ ไดล้ งนามรบั รองฎกี า
และยน่ื ตอ่ ศาลฎีกาไปเมอ่ื 26 ก.ค.2559 หลงั จากศาลอุทธรณม์ ีคำ� ตดั สนิ เมือ่ 3 พ.ค.2559 พพิ ากษายืนตามศาลช้ันต้นยกฟ้อง
จ�ำเลยท้ังหมด
การแลกเปลยี่ นการเยือนระหวา่ งสองประเทศ ฝ่ายไทยมีการเยอื นซาอดุ ีอาระเบยี อย่างเปน็ ทางการ คร้ังหลงั สดุ
คอื การเดนิ ทางเยอื นซาอดุ อี าระเบยี ของ ดร.สรุ พงษ์ โตวจิ กั ษณช์ ยั กลุ รอง นรม. และ รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ เพอ่ื เขา้ รว่ ม
พิธีพระศพมกุฎราชกุมารนะอีฟ เมื่อ มิ.ย.2555 ส่วนการเยือนไทยอย่างเป็นทางการของฝ่ายซาอุดีอาระเบียที่ส�ำคัญ คือ
การเดนิ ทางเยอื นไทยของนายอาดลิ อลั ญเุ บร รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ ระหวา่ ง 8-10 ต.ค.2559 เพอ่ื เขา้ รว่ มการประชมุ
สดุ ยอดกรอบความรว่ มมอื เอเชยี (ACD Summit) ครง้ั ที่ 2 ทกี่ รงุ เทพฯ รวมทง้ั พบหารอื รว่ มกบั พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา นรม.
และเจ้าชายเคาะลีฟะฮ์ บิน ซัลมาน อาลเคาะลีฟะฮ์ นรม.บาห์เรน และครั้งล่าสุด คือ นายคอลิด อัลฟาลิห์ รมว.พลังงาน
ของซาอุดีอาระเบีย ได้รับมอบหมายจากรัฐบาลซาอุดีอาระเบียให้เป็นผู้แทนเข้าร่วมการประชุมโต๊ะกลมระดับรัฐมนตรีพลังงาน
เอเชีย (Asean Ministrial Energy Roundtable-AMER) ครัง้ ท่ี 7 ซึง่ ไทยเป็นเจ้าภาพ ระหว่าง 31 ต.ค.-3 พ.ย.2560
แมว้ า่ จะมปี ญั หาความสมั พนั ธท์ างการทตู ระหวา่ งกนั แตซ่ าอดุ อี าระเบยี กไ็ มไ่ ดป้ ดิ กน้ั ความสมั พนั ธท์ างการคา้ และ
การท�ำธุรกิจระหว่างเอกชนท้ังสองฝ่าย เห็นได้จากการที่ซาอุดีอาระเบียเป็นคู่ค้าส�ำคัญอันดับ 2 ของไทยในตะวันออกกลาง
โดยมลู คา่ การคา้ ระหวา่ งกนั เมอื่ ปี 2560 อยทู่ ่ี 7,751.30 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (264,545.08 ลา้ นบาท) ไทยสง่ ออกมลู คา่ 1,735.72
ลา้ นดอลลาร์สหรฐั (58,670.42 ลา้ นบาท) และนำ� เขา้ มลู ค่า 6,015.58 ล้านดอลลารส์ หรัฐ (205,874.66 ล้านบาท) ไทยเป็นฝา่ ย
ขาดดลุ การคา้ 4,279.86 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (147,204.24 ล้านบาท) สินค้าสง่ ออกสำ� คญั ของไทย ไดแ้ ก่ รถยนต์ อุปกรณ์และ
สว่ นประกอบ อาหารทะเลกระปอ๋ งและแปรรปู เครอ่ื งปรบั อากาศและสว่ นประกอบ ผลติ ภณั ฑย์ าง ไมแ้ ละผลติ ภณั ฑไ์ ม้ ตู้เยน็
ตแู้ ชเ่ ยน็ และสว่ นประกอบ เคมภี ณั ฑ์ เครอื่ งจกั รกลและสว่ นประกอบ ขา้ ว เครอ่ื งซกั ผา้ เครอ่ื งซกั แหง้ และสว่ นประกอบ สนิ คา้ นำ� เขา้
สำ� คญั จากซาอดุ อี าระเบยี ไดแ้ ก่ นำ�้ มนั ดบิ นำ�้ มนั สำ� เรจ็ รปู เคมภี ณั ฑ์ ปยุ๋ และยากำ� จดั ศตั รพู ชื และสตั ว์ สนิ แรโ่ ลหะอน่ื ๆ เศษโลหะ
และผลติ ภัณฑ์ เยื่อกระดาษและเศษกระดาษ เชอ้ื เพลิงอืน่ ๆ พชื และผลติ ภัณฑจ์ ากพชื ผ้าผืน เครอื่ งจกั รกลและสว่ นประกอบ
เหล็กกล้าและผลิตภัณฑ์
ดา้ นการทอ่ งเทยี่ ว เมอ่ื ปี 2560 มชี าวซาอดุ อี าระเบยี เดนิ ทางมาไทยทงั้ สน้ิ 30,846 คน แมว้ า่ ทางการซาอดุ อี าระเบยี
จะมคี ำ� ส่ังหา้ มคนชาตขิ องตนเดินทางมาไทย ส่วนชาวไทยมุสลิมท่ีประสงค์จะไปประกอบพิธีฮัจญ์และอุมเราะฮท์ ซ่ี าอุดีอาระเบีย
ยงั คงไดร้ บั การอนมุ ตั กิ ารตรวจลงตราอยา่ งตอ่ เนอ่ื งเปน็ ประจำ� ทกุ ปี โดยเมอื่ ปี 2560 มชี าวไทยมสุ ลมิ เดนิ ทางไปประกอบพิธีฮัจญ์
จำ� นวน 8,833 คน (ซาอุดอี าระเบียกำ� หนดโควตาสำ� หรบั ชาวไทยมสุ ลิมทต่ี ้องการไปบำ� เพ็ญฮจั ญป์ ลี ะ 13,000 คน) นอกจากนี้
ยงั คงมคี นไทยพำ� นกั อยใู่ นซาอดุ อี าระเบยี ประมาณ 12,700 คน ในจำ� นวนนเ้ี ปน็ ผพู้ ำ� นกั ผดิ กฎหมายประมาณ 2,536 คน แรงงาน

ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 580

ถูกกฎหมายซึง่ ส่วนใหญ่อยู่ในพ้นื ท่ภี าคตะวันตกของซาอดุ ีอาระเบีย ไดแ้ ก่ นครมกั กะฮ์ นครเจดดาห์ และนครมะดีนะฮ์ จำ� นวน
474 คน และนักเรียนนักศึกษาซ่ึงได้รับทุนการศึกษาระดับปริญญาตรีและปริญญาโทด้านศาสนาอิสลามและภาษาอาหรับ
จากรัฐบาลซาอุดอี าระเบยี จ�ำนวน 313 คน (เม่อื ธ.ค.2560)
ความตกลงทส่ี ำ� คัญระหวา่ งไทยกบั ซาอุดอี าระเบยี ได้แก่ ความตกลงวา่ ด้วยการบริการเดินอากาศ (ลงนามเมื่อ
8 ก.ค.2527) และความตกลงเพ่ือการเว้นการเก็บภาษีในลักษณะถ้อยทีถ้อยปฏิบัติในส่วนของการเรียกเก็บจากกิจกรรมของ
วสิ าหกจิ ขนสง่ ทางอากาศของประเทศทั้งสอง (ลงนามเมอ่ื 10 พ.ค.2537)

-------------------------------------------

581 ข้อมลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

สมเดจ็ พระราชาธบิ ดีซลั มาน บิน อับดุลอะซซี อาลซะอดู
(King Salman bin Abdulaziz Al Saud)

ต�ำแหนง่ ประมุขของรัฐ และผนู้ ำ� รฐั บาล

พระราชสมภพ 31 ธ.ค.2478 (พระชนมพรรษา 84 พรรษา/ปี 2562) ที่กรุงริยาด ทรงเป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 25 ของ
สมเดจ็ พระราชาธบิ ดอี บั ดลุ อะซซี ปฐมกษตั รยิ ผ์ กู้ อ่ ตง้ั ราชอาณาจกั รซาอดุ อี าระเบยี โดยทรงเปน็ พระราชโอรส
พระองคท์ ่ี 6 จากทงั้ หมด 7 พระองค์ ทม่ี พี ระประสตู กิ าลกบั พระนางฮซั ซา บนิ ติ อะหม์ ดั อซั สดุ ยั รี ทรงเปน็
ผู้น�ำกลุ่มสมาชิกราชวงศ์ท่ีถูกขนานนามว่า “Sudairi Seven” หรือสุดัยรีท้ัง 7 (กลุ่มพระราชโอรสของ
ปฐมกษัตริย์ท่มี ีพระประสตู กิ าลจากพระนางอซั ซา อซั สุดัยร)ี

ศาสนา อสิ ลาม (ซุนนี แนวทางวะฮาบี)

การศกึ ษา ในราชสำ� นักซาอดุ ีอาระเบีย

สถานภาพทางครอบครัว ทรงมีพระชายา 3 พระองค์ และมีพระราชโอรส 11 พระองค์ (ส้ินพระชนม์แล้ว 2 พระองค์) และ
พระราชธดิ า 1 พระองค์

ประวัตกิ ารทรงงาน
ปี 2497-2498 - ทรงด�ำรงตำ� แหนง่ รองผ้วู า่ ราชการมณฑลรยิ าด ซง่ึ ขณะน้นั ทรงพระชนมายุเพียง 19 พรรษา
ปี 2498-2555 - ทรงด�ำรงตำ� แหนง่ ผู้ว่าราชการมณฑลรยิ าด ยาวนานถงึ 48 ปี
ปี 2555 - ทรงดำ� รงตำ� แหนง่ รอง นรม.คนท่ี 2 และ รมว.กระทรวงกลาโหม ในรชั สมยั สมเดจ็ พระราชธบิ ดอี บั ดลุ ลอฮ์
หลงั จากมกฎุ ราชกมุ ารสลุ ฏอน พระเชษฐาในพระมารดาเดยี วกนั (สมาชกิ ราชวงศส์ ายสดุ ยั รอี กี พระองคห์ นงึ่ )
ส้นิ พระชนมเ์ มอื่ 22 ต.ค.2554
ปี 2555-2557 - ทรงไดร้ บั การสถาปนาเปน็ มกุฎราชกมุ ารและ รอง นรม.คนที่ 1 ในรชั สมยั สมเดจ็ พระราชาธบิ ดอี ับดลุ ลอฮ์
หลงั จากมกฎุ ราชกมุ ารนะอฟี พระเชษฐาในพระมารดาเดยี วกนั (สมาชกิ ราชวงศส์ ายสดุ ยั รอี กี พระองคห์ นง่ึ )
สิน้ พระชนมเ์ ม่ือ 16 ม.ิ ย.2555
- ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจในฐานะผู้ส�ำเร็จราชการแผ่นดินโดยพฤตินัย ระหว่างที่สมเด็จพระราชาธิบดี
อบั ดลุ ลอฮเ์ สดจ็ ไปรบั การรกั ษาพระอาการประชวรทพ่ี ระปฤษฎางค์ (หลงั ) และโรคพระหทยั ทโี่ รงพยาบาล
ในสหรัฐฯ
ปี 2558 - เสด็จข้นึ ครองราชยเ์ ป็นสมเด็จพระราชาธิบดพี ระองคท์ ี่ 7 ของซาอุดีอาระเบียต่อจากสมเด็จพระราชาธบิ ดี
อับดลุ ลอฮ์ เม่ือ 23 ม.ค.2558

ขอ้ มลู อน่ื ๆ ทน่ี า่ สนใจ - ทรงมบี ทบาทเปน็ คนกลางในการประสานความขดั แยง้ ระหวา่ งสมาชกิ ราชวงศม์ าโดยตลอด โดยเฉพาะ
อย่างยิ่งในกลุ่มเจ้าชายที่มีจ�ำนวนมากถึง 4,000 พระองค์ จึงทรงได้รับการยอมรับจากสภาบัยอะฮ์
ในการเปน็ ทปี่ รกึ ษาและทำ� หน้าทค่ี ดั เลือกสมาชกิ ราชวงศ์ใหด้ �ำรงต�ำแหน่งตา่ ง ๆ ในรฐั บาล

ข้อมูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 582

- ทรงมบี ทบาทในการใหค้ วามชว่ ยเหลอื ผปู้ ระสบภยั ธรรมชาตแิ ละอน่ื ๆ ทงั้ ในประเทศและตา่ งประเทศ
จากการท่ีทรงด�ำรงต�ำแหน่งประธานคณะกรรมการด้านมนุษยธรรมของซาอุดีอาระเบียมาต้ังแต่
ปี 2499 จึงทรงได้รับรางวัลยกย่องด้านมนุษยธรรมจากองค์กรในประเทศและต่างประเทศ เช่น
บาหเ์ รน ฝรง่ั เศส โมรอ็ กโก ปาเลสไตน์ ฟลิ ปิ ปนิ ส์ เยเมน สหประชาชาติ
- ทรงมหี นุ้ สว่ นในบรษิ ทั Saudi Research and Marketing Group (SRMG) มสี ำ� นกั งานใหญอ่ ยู่
ในกรงุ ลอนดอน สหราชอาณาจักร ซึ่งเปน็ บรษิ ัทด้านส่อื ที่ใหญท่ ี่สุดในโลกอาหรบั (ปัจจุบันเจา้ ชาย
Turki bin Salman Al Saud พระราชโอรสของพระองค์ ทรงด�ำรงต�ำแหน่งประธานบริษัท)
โดย SRMG เปน็ ผตู้ พี มิ พห์ นงั สอื พมิ พร์ ายวนั ภาษาอาหรบั Asharq Al-Awsat เผยแพรใ่ นตา่ งประเทศ
และมบี รษิ ทั ในเครอื ตง้ั อยใู่ นซาอดุ อี าระเบยี เปน็ ผตู้ พี มิ พห์ นงั สอื พมิ พร์ ายวนั ภาษาอาหรบั Al Eqtisadiah
และหนังสือพิมพร์ ายวันภาษาองั กฤษ Arab News เผยแพรใ่ นประเทศ
- ทรงไดร้ บั ปรญิ ญาดษุ ฎบี ณั ฑติ กติ ตมิ ศกั ดแิ์ ละรางวลั ดา้ นวชิ าการ The Kant Medal จาก The Berlin-
Brandenburg Academy of Sciences and Humanities ปรญิ ญาดษุ ฎบี ณั ฑติ กติ ตมิ ศกั ดจิ์ าก
The Islamic University of Madinah และปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ด้านการส่งเสริม
สันตภิ าพและความมัน่ คง จากสถาบนั Moscow State Institute of International Relations
(MGIMO) กระทรวงการตา่ งประเทศรสั เซยี
- ทรงประสบความส�ำเร็จในการบริหารราชการมณฑลริยาดในห้วงท่ีทรงด�ำรงต�ำแหน่งผู้ว่าราชการ
มณฑลรยิ าด โดยทรงพัฒนากรุงริยาดจากเมืองขนาดกลางให้เติบโตจนกลายเป็นเมืองหลวงท่ีมี
ความมงั่ คงั่ อกี เมืองหนึง่ ในภมู ภิ าคและเปน็ ศูนยก์ ลางการเดินทางและการคา้ ของประเทศ
- ทรงมปี ญั หาพระพลานามยั โดยเมอ่ื ส.ค.2553 ทรงเขา้ รบั การผา่ ตดั พระปฐิ กิ ณั ฐกฐั ิ (กระดกู สนั หลงั )
ทโี่ รงพยาบาลในสหรฐั ฯ นอกจากน้ี ยงั ทรงมปี ญั หาพระพาหา (แขน) ขา้ งซา้ ยไมส่ ามารถทำ� งานไดป้ กติ
และต้องเสดจ็ ทำ� กายภาพอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง
- ทรงไดร้ บั การระบจุ ากนติ ยสาร Time เมอ่ื 16 เม.ย.2558 หลงั ทรงขนึ้ ครองราชยไ์ ดเ้ พยี ง 3 เดอื น
เปน็ 1 ใน 100 ผนู้ ำ� ประเทศทรงอทิ ธพิ ลของโลกประจำ� ปี 2558 แตก่ ารจดั อนั ดบั ประจำ� ปี 2559-2561
ทรงไม่ติดอันดับ

-------------------------------------------

583 ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

บคุ คลสำ� คญั และคณะรัฐมนตรีของซาอุดีอาระเบยี

สมเดจ็ พระราชาธบิ ดี และ นรม. King Salman bin Abdulaziz Al Saud
มกุฎราชกุมาร และ รอง นรม. Crown Prince Mohammed bin Salman bin Abdulaziz Al Saud
ประธานสภาผทู้ รงคณุ วุฒทิ างศาสนาสงู สดุ Abdulaziz bin Abdullah bin Muhammad Al-Asheikh
(Grand Mufti)
ประธานสภาที่ปรึกษา (Majlis ash-Shura) Abdullah ibn Muhammad al-Asheikh
รมว.กระทรวงราชการพลเรือน Sulaiman Al-Hamdan
รมว.กระทรวงพาณชิ ยแ์ ละการลงทนุ Dr.Majid bin Abdullah Al-Qassabi
รมว.กระทรวงสือ่ สารและเทคโนโลยสี ารสนเทศ Abdullah bin Amer Al-Sawaha
รมว.กระทรวงวฒั นธรรม Prince Badr bin Abdallah bin Mohammed bin Farhan Al Saud
รมว.กระทรวงกลาโหม Crown Prince Mohammed bin Salman bin Abdulaziz Al Saud
รมว.กระทรวงเศรษฐกจิ และการวางแผน Muhammad bin Mazyad al-Tuwayjri
รมว.กระทรวงศกึ ษาธกิ าร Ahmad bin Muhammad al-Isa
รมว.กระทรวงพลังงาน อตุ สาหกรรม และสินแร่ Khaled bin Abdulaziz al-Falih
รมว.กระทรวงส่ิงแวดลอ้ ม นำ้� และการเกษตร Abd al-Rahman bin Abd al-Muhsin al-Fadhli
รมว.กระทรวงการคลัง Muhammad bin Abdullah Al-Jadaan
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ Adel bin Ahmed Al-Jubeir
รมว.กระทรวงกจิ การฮจั ญแ์ ละอมุ เราะฮ์ Dr.Mohammed Saleh bin Taher Bentin
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ Dr.Tawfiq bin Fawzan al-Rabiah
รมว.กระทรวงการเคหะ Majid bin Abdullah bin Hamad al-Hugail
รมว.กระทรวงมหาดไทย Prince Abdulaziz bin Saud bฺ in Nayef Abdulaziz Al Saud
รมว.กระทรวงสารนเิ ทศ Awad bin Salih bin Abdallah al-Awad
รมว.กระทรวงกิจการศาสนา ศาสนสมบตั ิ และการนำ� อสิ ลาม
Sheikh Abdullatif bin Abdul Aziz bin Abdul Rahman Al-Asheikh
รมว.กระทรวงยุตธิ รรม Walid bin Muhammad bin Salid al-Samani
รมว.กระทรวงแรงงานและพฒั นาสงั คม Ahmed bin Suleiman bin Abdul Aziz Al-Rajhi
รมว.กระทรวงกจิ การเทศบาลเมอื งและชนบท Abd al-Latif bin Abd al-Malik bin Omar Al Al Shaykh
รมว.กระทรวงพิทกั ษช์ าติ Khalid bin Abd al-Aziz bin Muhammad bin Ayyaf Al Muqrin
รมว.กระทรวงคมนาคม Solayman Al-Hamdan
รมต.แหง่ รัฐ Mohammad bin Abdulmalik Al Al Shaikh
รมต.แห่งรฐั Salih bin Abd al-Aziz bin Muhammad bin Ibrahim Al Al Shaykh
รมต.แห่งรฐั Musaid bin Muhammad al-Ayban
รมต.แห่งรฐั Dr. Muttlab bin Abdullah Al-Nafissa
รมต.แห่งรัฐ Dr. Isam bin Saad bin Saeed
-------------------------------------------
(ต.ค.2561)

ขอ้ มูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562 584

สาธารณรัฐสงิ คโปร์
(The Republic of Singapore)

เมอื งหลวง สงิ คโปร์
ทต่ี ง้ั ภมู ภิ าคเอเชยี ตะวนั ออกเฉยี งใต้ บรเิ วณปลายสดุ ของแหลมมลายู ตง้ั อยหู่ า่ งจากเสน้ ศนู ยส์ ตู รไปทางทศิ เหนอื 137 กม.
พนื้ ทส่ี งิ คโปรเ์ มอ่ื ปี 2560 มขี นาด 721.5 ตร.กม. เพม่ิ ขนึ้ จากเมอ่ื ปี 2559 ทม่ี พี น้ื ที่ 719.2 ตร.กม. จากการถมทะเลเพอื่ ขยายพนื้ ที่
ใหเ้ พยี งพอตอ่ การขยายตวั ทางเศรษฐกจิ และประชากร รฐั บาลมแี ผนขยายพน้ื ทเ่ี ปน็ 766 ตร.กม.ภายในปี 2573 ระยะทางจาก
ทศิ ตะวนั ออกถึงทศิ ตะวันตกยาว 50 กม. และทิศเหนอื จรดทศิ ใต้ยาว 27 กม. ชายฝง่ั ยาว 193 กม.
อาณาเขต ทิศเหนอื ติดกบั ช่องแคบยะโฮร์ หา่ งจากรัฐยะโฮรข์ องมาเลเซีย 1 กม.
ทศิ ตะวนั ออก ตดิ กบั ทะเลจนี ใต้ หา่ งจากเกาะปาลาวนั ของฟลิ ปิ ปนิ ส์ 1,770 กม. และหา่ งจากจงั หวดั กาลมิ นั ตนั
ตะวนั ตกของอินโดนีเซีย 586 กม.
ทศิ ใต ้ ติดกับช่องแคบมะละกา หา่ งจากเกาะเรียวของอนิ โดนีเซยี 125 กม.
ทิศตะวันตก ติดกับช่องแคบยะโฮร์ หา่ งจากรัฐยะโฮรข์ องมาเลเซีย 3 กม.
.
ภูมิประเทศ ประกอบด้วยเกาะใหญ่ 1 เกาะ คือ เกาะสิงคโปร์ หรือ Pulau Ujong ในภาษามาเลย์ และเกาะเล็ก ๆ อีก
62 เกาะ แต่อาจยุบรวมเป็นเกาะใหญ่ภายในอนาคต เหมือนกับเกาะจูร่งทางตอนใต้ของสิงคโปร์ ส่วนตอนกลางของประเทศ
เป็นเขตหินแกรนิต ภูมิประเทศสูง ๆ ตำ�่ ๆ และเป็นเนินเขา จดุ สงู ทีส่ ดุ อย่ทู ่ียอดเขาบกู ติ ติมา (165 ม. หรือ 538 ฟตุ )

585 ขอ้ มูลพนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562

ภูมอิ ากาศ แบบศนู ย์สตู ร มคี วามช้นื สูง ฝนตกตลอดปี และมฝี นตกหนักในช่วง พ.ย.-ม.ค. อากาศไม่ร้อนจดั อุณหภูมติ �ำ่ สุด
และสูงสดุ เฉล่ีย 25 และ 31 องศาเซลเซียส ตามลำ� ดับ
ประชากร 5.64 ลา้ นคน (ปี 2561 ) มีอัตราการเพ่ิมขน้ึ 0.1% แบ่งเปน็ ผู้ถือสัญชาติสิงคโปร์ 3.43 ล้านคน ผู้มถี ิ่นพำ� นักถาวร
526,619 คน ผพู้ �ำนักช่วั คราว 1.64 ลา้ นคน (ปี 2561) อัตราสว่ นประชากรจ�ำแนกตามอายุ : วยั เด็ก (0-14 ปี) 13.8% วยั รุน่ ถงึ
วัยกลางคน (15-64 ปี) 77% วัยชรา (65 ปขี ้ึนไป) 9.2% อายุขยั โดยเฉล่ีย 82.1 ปี (ปี 2561) ความหนาแนน่ ของประชากร 7,796
คนตอ่ พืน้ ที่ 1 ตร.กม. สงิ คโปรเ์ ป็นสงั คมพหุเช้ือชาตปิ ระกอบด้วยชาวจีน (74.3%) มาเลย์ (13.4%) อินเดยี (9%) และอ่นื ๆ
(3.2%)
ศาสนา พุทธ อสิ ลาม ครสิ ต์ และฮินดู
ภาษา ภาษาราชการมี 4 ภาษา คือ มาเลย์ อังกฤษ จนี กลาง และทมิฬ ภาษามาเลยเ์ ป็นภาษาประจ�ำชาติ
การศกึ ษา สิงคโปร์มีนโยบายให้การศึกษาแก่เด็กทุกคนและส่งเสริมให้เด็กได้เรียนรู้และพัฒนาความถนัดและศักยภาพของ
ตนเอง อีกท้งั ส่งเสริมการเรียนรูต้ ลอดชวี ิต นอกจากน้ี ยงั ส่งเสรมิ ให้ชาวสงิ คโปรม์ ีความสามารถทางภาษาอย่างนอ้ ย 2 ภาษา คอื
ภาษาองั กฤษและภาษาแม่ (ภาษาจนี มาเลย์ ทมฬิ ) ระบบการศกึ ษาภาคบงั คบั 10 ปี แบง่ เปน็ ระดบั ประถมศกึ ษา 6 ปี และมธั ยมศกึ ษา
4 ปี อตั ราการรหู้ นงั สอื 97.2% (ปี 2560) งบประมาณดา้ นการศกึ ษา 12,800 ลา้ นดอลลารส์ งิ คโปร์ (ปี 2561) ลดลงจากงบประมาณ
ดา้ นการศกึ ษาเมอื่ ปี 2560 รอ้ ยละ 0.78
การกอ่ ตง้ั ประเทศ สงิ คโปรอ์ ยภู่ ายใตก้ ารปกครองของสหราชอาณาจกั รตง้ั แตป่ ี 2375 และถกู ญปี่ นุ่ ยดึ ครองเปน็ เวลาสนั้ ๆ ในชว่ ง
สงครามโลกครั้งที่ 2 เมื่อปี 2496 สหราชอาณาจกั รทบทวนรฐั ธรรมนญู ของสิงคโปร์และร่างใหม่ พร้อมทัง้ เปดิ โอกาสให้สิงคโปร์
ปกครองตนเองมากขน้ึ ทำ� ใหม้ กี ารเลอื กตงั้ ทว่ั ไปครงั้ แรกเมอื่ ปี 2498 และไดร้ บั สทิ ธใิ นการดแู ลกจิ การภายในของตนเองอยา่ งเตม็ ที่
เมอื่ ปี 2501 หลงั จากการเลอื กตง้ั ทวั่ ไปเมอ่ื ปี 2502 พรรคกจิ ประชาชนไดร้ บั ชยั ชนะ นายลกี วนยวิ ซงึ่ เปน็ หวั หนา้ พรรคดำ� รงตำ� แหนง่
นรม. หลงั จากนนั้ จงึ รว่ มมอื กบั พรรคคอมมวิ นสิ ตเ์ พอ่ื ขบั ไลจ่ กั รวรรดนิ ยิ มสหราชอาณาจกั รจนประสบความสำ� เรจ็ ตอ่ มาทงั้ สองฝา่ ย
เกดิ ความแตกแยกกนั และสงิ คโปรไ์ ดร้ วมตวั กบั มาเลเซยี ซาราวกั บอรเ์ นยี วเหนอื และบรไู น เปน็ สหพนั ธรฐั มาลายาเมอื่ 1 ก.ย.2505
และขอแยกตัวจากมาเลเซยี เมอื่ 9 ส.ค.2508
วันชาต ิ 9 ส.ค.
การเมือง ปกครองโดยระบอบสาธารณรัฐแบบรัฐสภา ประธานาธิบดีมาจากการเลือกต้ัง ท�ำหน้าท่ีประมุขรัฐ วาระ 6 ปี
ส่วนนรม.เป็นหัวหน้าฝ่ายบริหารวาระ 5 ปี การปรับเปล่ียนต�ำแหน่งรัฐมนตรีเมื่อพ.ค.61 สิงคโปร์เปิดโอกาสให้นักการเมือง
รุ่นท่ี 4 มีบทบาทก�ำกับดูแลกระทรวงทส่ี ำ� คญั มากขึน้ เพื่อสงั่ สมประสบการณแ์ ละทักษะการบรหิ ารงานกอ่ นได้รบั การพิจารณา
ใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ ทส่ี งู ขน้ึ หรอื วางตวั ใหเ้ ปน็ นายกรฐั มนตรสี งิ คโปรค์ นตอ่ ไป ขณะเดยี วกนั พรรคฝา่ ยคา้ นจำ� นวน 7 พรรคของสงิ คโปร์
นำ� โดยพรรค Singapore Democratic Party (SDP) มีแผนรวมตัวกนั เป็นพันธมิตรทางการเมอื ง เพอ่ื เตรียมความพร้อมกอ่ นการ
เลอื กต้งั ทว่ั ไปในปี 2564
ฝา่ ยบรหิ าร : นรม.มาจากหัวหน้าพรรคการเมอื งเสียงข้างมากในสภา วาระการดำ� รงตำ� แหนง่ 5 ปี
ฝ่ายนิติบัญญัติ : ระบบรัฐสภาเด่ียว แบ่งเป็น 1) สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรท่ีมาจากการเลือกตั้งโดยประชาชน
จำ� นวน 89 ทน่ี ง่ั (วาระดำ� รงตำ� แหนง่ 5 ป)ี 2) สมาชกิ ทม่ี าจากการแตง่ ตงั้ โดยประธานาธบิ ดี ตามคำ� แนะนำ� ของคณะกรรมการคดั เลอื ก

ขอ้ มูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 586

วาระด�ำรงต�ำแหน่ง 2 ปี 6 เดือน ตามรัฐธรรมนูญไม่เกิน 9 คน และ 3) สมาชิกฝ่ายค้านท่ีได้รับคะแนนเสียงไม่น้อยกว่า 15%
ของคะแนนเสยี งทงั้ หมดในเขตเลอื กตงั้ ของตน (Non-Constituency Member of Parliament-NCMP) วาระดำ� รงตำ� แหนง่ 5 ปี
โดยการเลือกตัง้ ทว่ั ไปเมื่อ 11 ก.ย.2558 ทำ� ให้มีสมาชิก NCMP จากพรรคแรงงานรวม 3 คน
ฝา่ ยตลุ าการ : ประกอบดว้ ยศาลชน้ั ตน้ และศาลฎกี า (ศาลสงู สดุ ) ศาลชน้ั ตน้ ประกอบดว้ ยศาลเขต ศาลแขวงและ
ศาลเยาวชน สว่ นศาลฎกี าประกอบด้วยศาลสูงและศาลอุทธรณ์ที่รับพจิ ารณาคดที ี่ศาลชัน้ ตน้ ตดั สนิ แล้ว นอกจากน้ี สงิ คโปร์ยังมี
ศาลทีจ่ ดั ตงั้ ขึ้นตามรฐั บญั ญตั วิ า่ ดว้ ยการบริหารกฎหมายอสิ ลาม ทเี่ รยี กว่าศาล Shariah เพอ่ื พจิ ารณาคดีเกยี่ วกับครอบครวั ของ
ชาวมุสลิมในสงิ คโปร์
เศรษฐกจิ สงิ คโปรอ์ ยรู่ ะหวา่ งการดำ� เนนิ ยทุ ธศาสตรเ์ ศรษฐกจิ 7 ประการ (ปี 2560 - 2570) ซง่ึ มงุ่ พฒั นาเศรษฐกจิ ดจิ ทิ ลั และ
การใช้นวัตกรรม ได้แก่ การส่งเสริมความร่วมมือด้านเศรษฐกิจกับต่างประเทศ การพัฒนาทักษะด้านแรงงานในองค์กร
การสนับสนนุ ศกั ยภาพด้านการลงทนุ ของภาคเอกชน การพฒั นาศักยภาพดา้ นดจิ ิทัลของรัฐบาลและเอกชน การพฒั นาสิงคโปร์
เปน็ ศนู ยก์ ลางการบนิ และการเดนิ เรอื การกำ� หนดแผนพฒั นาอตุ สาหกรรมและการสรา้ งสภาพแวดลอ้ มของสงิ คโปรใ์ หร้ องรบั การใช้
นวัตกรรม ด้านธนาคารกลางสิงคโปรเ์ ปดิ เผยวา่ เศรษฐกิจสิงคโปรใ์ นปี 2561 และ 2562 จะขยายตัวอยู่ท่ี 3.2% และ 2.7%
ตามลำ� ดบั โดยภาคการผลติ การคา้ สง่ และการขนสง่ เปน็ ธรุ กจิ ทขี่ ยายตวั เพมิ่ ขน้ึ อยา่ งไรกด็ ี เศรษฐกจิ สงิ คโปรอ์ าจไดร้ บั ผลกระทบ
จากมาตรการตอบโตท้ างการคา้ ระหวา่ งสหรฐั ฯ – จนี ปญั หาเงนิ เฟอ้ และการกีดกันทางการค้าของสหรฐั ฯ
งบประมาณรายจา่ ยประจำ� ปี 2561 (1 เม.ย.2561-31 ม.ี ค.2562) 80,200 ลา้ นดอลลารส์ งิ คโปร์ (เพมิ่ ขน้ึ 8.3%
จากปี 2560 หรือเพม่ิ ขึ้น 6,100 ล้านดอลลาร์สงิ คโปร)์
สกลุ เงนิ : ดอลลารส์ งิ คโปร์ (SGD) อตั ราแลกเปลย่ี น 1 ดอลลารส์ หรฐั : 1.34 ดอลลารส์ งิ คโปร์ และ 1 ดอลลารส์ งิ คโปร์ :
24.12 บาท (เม่อื 10 ก.ย.2561)
ดัชนีเศรษฐกิจส�ำคญั (ปี 2561)
ผลิตภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 324,000 ล้านดอลลารส์ หรฐั ( ธ.ค.2560)
อัตราการเตบิ โตทางเศรษฐกจิ : 3.2% (ก.ย.2561)
ดุลบัญชเี ดนิ สะพัด : 22,832 ลา้ นดอลลารส์ งิ คโปร์ (มิ.ย.2561)
รายไดเ้ ฉลย่ี ตอ่ หวั ต่อปี : 55,235 ดอลลารส์ หรฐั (ธ.ค.2560)
ทนุ ส�ำรองระหว่างประเทศ : 289,479 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ส.ค.2561)
ประชากรวยั ท�ำงาน : 3,423,100 คน (มี.ค.2561)
อตั ราการว่างงาน : 2.1% (ม.ิ ย.2561)
มลู ค่าการค้าระหว่างประเทศ : 93,464 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ก.ค.2561)
ดุลการค้าระหว่างประเทศ : 3,435 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ก.ค.2561)
มูลคา่ การสง่ ออก : 48,449 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ (ก.ค.2561 )
สินคา้ สง่ ออก : อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เคร่ืองคอมพวิ เตอร์ เครื่องโทรศพั ท์ เวชภัณฑ์ ผลติ ภัณฑเ์ คมี และผลิตภณั ฑ์ปโิ ตรเลยี ม
ประเทศท่นี �ำเข้าสินคา้ จากสงิ คโปร์ : จีน ฮอ่ งกง มาเลเซีย EU และสหรฐั ฯ
มลู ค่าการน�ำเข้า : 45,014 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ก.ค.2561)
สินค้านำ� เขา้ : เคร่อื งจกั รและอปุ กรณ์ นำ้� มนั เชอื้ เพลงิ และแร่ธาตทุ ีเ่ ปน็ เชือ้ เพลิง ผลติ ภัณฑเ์ คมี และสนิ ค้าอปุ โภคบริโภค
ประเทศที่ส่งออกสินคา้ มายงั สงิ คโปร์ : จีน EU มาเลเซยี สหรัฐฯ และไตห้ วัน
ประเทศที่มมี ูลค่าการคา้ รวมกับสิงคโปร์สูงสดุ 5 อนั ดบั : จนี มาเลเซยี EU สหรฐั ฯ และฮ่องกง

587 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

คูค่ า้ ส�ำคญั 5 อันดับในกลุม่ อาเซยี น : มาเลเซีย อนิ โดนีเซยี ไทย เวยี ดนาม และฟิลปิ ปนิ ส์
นักทอ่ งเท่ยี วเข้าประเทศ : ประมาณ 1.73 ล้านคน (ก.ค.2561)
การทหาร กองทพั สงิ คโปรป์ ระกอบดว้ ย ทบ. ทร. และ ทอ. ขนึ้ ตรงตอ่ ผบ.ทหารสงู สดุ และ รมว.กห. ชายสงิ คโปรอ์ ายุ 18-20 ปี
ทกุ คนจะตอ้ งเขา้ รบั การฝกึ และประจำ� การในกองทพั เปน็ เวลา 2 ปี และเปน็ กำ� ลงั พลสำ� รองจนถงึ อายุ 40 ปี กำ� ลงั ทหาร 72,500 นาย
แบ่งเป็น ทบ. 50,000 นาย ทร. 9,000 นาย และ ทอ. 13,500 นาย ก�ำลังพลส�ำรอง 312,500 นาย กองทัพสิงคโปร์ทันสมัย
และมีแสนยานุภาพสงู ทสี่ ดุ ในภูมภิ าค ยุทโธปกรณ์สำ� คญั อาทิ ถ.หลัก 196 คนั (รนุ่ Leopard 96 คันและรุ่น Tempest 100 คนั )
เรอื ดำ� นำ�้ ชนั้ Challenger 2 ลำ� เรอื ดำ� นำ�้ ชนั้ Archer 2 ลำ� เรอื รบหลกั 12 ลำ� (เรอื ฟรเิ กตชนั้ Formidable ทใ่ี ชเ้ ทคโนโลยี Stealth
6 ล�ำ เรือคอร์เวตติดอาวุธน�ำวิถีช้ัน Victory 6 ล�ำ) บ.รบ 134 เคร่ือง (บ.F-16C/D จ�ำนวน 3 ฝูง และ บ.F-5S จ�ำนวน 1 ฝูง)
จดั สรรบประมาณดา้ นการทหารในปี 2561 จำ� นวน 11,200 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั หรอื คดิ เปน็ 3.1% ของผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายใน
ประเทศปี 2561
สมาชกิ องค์การระหว่างประเทศ Commonwealth ตั้งแต่ ต.ค.2508, United Nations (UN) เมอื่ ปี 2508 (สมาชกิ ไม่ถาวร
UNSC เม่ือปี 2544-2545), ASEAN โดยเป็นประธานอาเซียนเม่อื ปี 2561, ASEM สงิ คโปรแ์ ละฝรงั่ เศสเปน็ ผู้รเิ ริม่ มีการประชุม
ครงั้ แรกทกี่ รงุ เทพฯ เมอื่ 1-2 ม.ี ค.2539, Non Aligned Movement (NAM), Asia Pacific Economic Co-operation (APEC)
เปน็ เจา้ ภาพปี 2552, Asian Development Bank (ADB), Colombo Plan, Economic and Social Commission for Asia
and the Pacific (ESCAP), International Monetary Fund (IMF), World Bank, World Trade Organisation (WTO) ตงั้ แต่
1 ม.ค.2538 และเจา้ ภาพจดั การประชมุ ระดบั รมต. เมอ่ื ปี 2539, Forum for East Asia-Latin America Cooperation (FEALAC)
ตงั้ ขนึ้ ตามการรเิ รม่ิ ของผนู้ ำ� สงิ คโปรแ์ ละชลิ เี มอ่ื ปี 2541 (มชี อื่ เดมิ วา่ East Asia-Latin America Forum (EALAF) แตไ่ ดเ้ ปลยี่ น
มาเป็น FEALAC เพื่อเน้นความร่วมมือระหว่างกันมากกว่าการแบ่งประเทศสมาชกิ ตามทต่ี ้งั ทางภมู ิศาสตร)์ , G-77
วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลย ี สิงคโปร์เรง่ ผลักดนั การดำ� เนินการตามวสิ ยั ทัศน์ “Smart Nation” ความคบื หน้าท่ีสำ� คัญ ได้แก่
การใชเ้ ทคโนโลยดี จิ ทิ ลั กบั โครงการเชงิ ยทุ ธศาสตร์ (Strategic National Projects) 5 โครงการ ไดแ้ ก่ การใชบ้ รกิ ารขอ้ มลู ขา่ วสาร
ของภาครัฐโดยการยืนยันตัวตน การทำ� ธุรกรรมทางอเิ ลก็ ทรอนิกส์ การติดตง้ั เครือข่ายคอมพวิ เตอร์แบบไร้สาย การใช้เทคโนโลยี
ดจิ ิทลั กบั การคมนาคมขนส่ง และการใชเ้ ทคโนโลยีพัฒนาคุณภาพชวี ติ ของพลเรือน นอกจากน้ี สิงคโปรส์ นับสนนุ การพฒั นาด้าน
วิจยั อย่างต่อเนอื่ งโดยเร่งดำ� เนินการตามแผนการลงทุนดา้ นวิจยั ระหวา่ งปี 2559-2563 เพ่อื วิจยั ด้านวิศวกรรมและอุตสาหกรรม
ขนั้ สงู วทิ ยาศาสตรด์ า้ นสขุ ภาพและเวชภนั ณฑ์ การบรกิ ารและเศรษฐกจิ แบบดจิ ทิ ลั การพฒั นาชมุ ชนใหย้ งั่ ยนื โดยใชง้ บประมาณ
13,641 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
การขนสง่ และโทรคมนาคม สงิ คโปรเ์ ปน็ ทต่ี งั้ ทา่ เรอื สำ� คญั ของโลก เพราะอยบู่ นชอ่ งแคบมะละกาทเี่ ปน็ เสน้ ทางการเดนิ เรอื หนาแนน่
ท่ีสุดแห่งหน่ึงของโลก สิงคโปร์มีท่าเรือ 8 แห่ง มีสะพานและทางเช่ือมต่อกับมาเลเซียรวม 2 แห่งทางตอนเหนือและ
ทางตะวันตก สิงคโปร์และมาเลเซียเห็นพ้องการเลื่อนโครงการก่อสร้างรถไฟความเร็วสูงกัวลาลัมเปอร์–สิงคโปร์ (Kuala
Lumpur–Singapore high-speed rail-HSR ) ออกไปอกี 2 ปี โดยจะเริ่มก่อสรา้ งในปี 2563 และกำ� หนดแลว้ เสร็จในปี 2574
โครงการ HSR มีระยะทาง 350 กม. ใช้เวลาการเดินทาง 1 ช่ัวโมง 30 นาที ลดลงจากเดมิ ซึ่งใชเ้ วลาเดินทางโดยรถยนตม์ ากกวา่
4 ชวั่ โมง นอกจากน้ี สงิ คโปรม์ เี ครอื ขา่ ยถนนยาว 3,496 กม. และมสี นามบนิ ทง้ั หมด 8 แหง่ เปน็ สนามบนิ ทหาร 6 แหง่ และสนามบนิ
พาณชิ ย์ 2 แหง่ สนามบนิ นานาชาตชิ างงเี ปน็ สนามบนิ หลกั สว่ นสนามบนิ เซเลตารใ์ ชเ้ ปน็ สนามบนิ สำ� หรบั เครอ่ื งบนิ เชา่ เหมาลำ� และ
กำ� หนดเปดิ บรกิ ารเชงิ พาณชิ ยช์ ว่ งปลายปี 2561

ข้อมลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 588

ส�ำหรับการโทรคมนาคม โทรศัพทพ์ ืน้ ฐานให้บริการ 1.98 ลา้ นเลขหมาย (ม.ิ ย.2561) โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นท่ี 8.3 ลา้ นเลขหมาย (ม.ิ ย.2561)
รหสั โทรศพั ท์ +65 จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ 4.83 ลา้ นคน (ปี 2561) รหสั อนิ เตอรเ์ นต็ .sg เวบ็ ไซตท์ เ่ี ปน็ ประโยชนใ์ นการคน้ หาขอ้ มลู ของ
รฐั http://www.gov.sg สว่ นเวบ็ ไซตด์ า้ นการทอ่ งเทยี่ ว http://www.visitsingapore.com
การเดนิ ทาง สายการบนิ ไทยมเี ทยี่ วบนิ ตรงกรงุ เทพฯ-สงิ คโปรท์ กุ วนั วนั ละ 5 เทยี่ วบนิ ใชเ้ วลาเดนิ ทาง 2 ชม. 15 นาที ขณะที่
สายการบนิ สงิ คโปรแ์ อรไ์ ลนม์ เี ทย่ี วบนิ ตรงมายงั กรงุ เทพฯ วนั ละ 6 เทย่ี ว สายการบนิ ของสงิ คโปรท์ บ่ี นิ ตรงมาไทย ไดแ้ ก่ สายการ
บนิ สกู๊ตมเี ทย่ี วบนิ ตรงมายังกรุงเทพฯ วนั ละ 6 เท่ียว ซลิ กแ์ อร์ มเี ท่ยี วบินเฉพาะเสน้ ทางจากสิงคโปรไ์ ปเชยี งใหม่ เกาะสมยุ และ
ภเู ก็ต เวลาที่สงิ คโปร์เรว็ กวา่ ไทย 1 ชม. นักท่องเท่ียวไทยเดนิ ทางไปสงิ คโปร์ไมต่ อ้ งขอรบั การตรวจลงตราหนงั สอื เดนิ ทาง
สถานการณ์สำ� คญั ที่นา่ ตดิ ตาม
การสรรหาบุคคลท่ีจะมาเป็นนรม.สิงคโปร์คนต่อไป โดยนายชาน ชุน ซิง (อายุ 50 ปี/2562) รัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงการค้าและอุตสาหกรรม (ดา้ นอุตสาหกรรม) มโี อกาสสงู ทีจ่ ะเป็นผูส้ ืบทอดอ�ำนาจทางการเมืองตอ่ จากนายลี เซียน ลงุ
นรม.สิงคโปร์มากท่สี ุด เนอ่ื งจากการด�ำรงตำ� แหน่งรฐั มนตรีกระทรวงการค้าและอตุ สาหกรรมทำ� ใหน้ ายชานมีความโดดเดน่ และ
มีโอกาสบริหารงานด้านเศรษฐกิจในห้วงท่ีสิงคโปร์เผชิญการกีดกันทางการค้า และการท�ำสงครามการค้าระหว่างสหรัฐฯกับจีน
นอกจากน้ี นายชานไดร้ บั มอบหมายดแู ลภารกจิ ดา้ นบคุ ลากรของรฐั และดำ� รงตำ� แหนง่ รองประธานสมาคมประชาชน (People’s
Association) ซึง่ ชว่ ยประสานความสมั พนั ธอ์ ันดีระหว่างประชาชนกบั รฐั บาล
การทำ� สงครามการค้าระหว่างสหรฐั ฯ - จนี อาจทำ� ใหเ้ ศรษฐกจิ สงิ คโปรข์ ยายตัวอยูท่ ี่ 1.8% ในปี 2562 ลดลงจาก
ที่คาดการณ์ไว้ว่าอยู่ที่ร้อยละ 2.7% โดยธุรกิจการขนส่งสินค้า การค้าปลีก และภาคการเงินน่าจะได้รับผลกระทบมากที่สุด
ขณะท่ีนักวิเคราะห์ด้านเศรษฐกิจคาดการณ์ว่า สิงคโปร์อาจต้องสูญเสียรายได้ประมาณ 22,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐจาก
การทำ� สงครามการค้า
ความสัมพันธ์ไทย-สงิ คโปร์
ไทย-สงิ คโปรส์ ถาปนาความสมั พนั ธท์ างการทตู เมอื่ 20 ก.ย.2508 และมคี วามสมั พนั ธท์ ดี่ ตี อ่ กนั มาโดยตลอดผา่ น
4 กลไกความร่วมมือทวภิ าคีหลกั คอื 1) การหารือระหวา่ ง นรม.อยา่ งไมเ่ ปน็ ทางการ (Prime Ministerial Retreat) 2) โครงการ
ความรว่ มมอื ระหวา่ งหนว่ ยราชการพลเรอื นไทย-สงิ คโปร์ (Civil Service Exchange Programme - CSEP) ซง่ึ ครอบคลมุ ความรว่ มมอื
13 สาขา 3) Singapore-Thailand Enhanced Economic Relationship (STEER) ซึ่งจัดต้ังข้ึนเมื่อ ก.พ.2545 เพื่อผลักดัน
ความรว่ มมอื ดา้ นเศรษฐกจิ ในอตุ สาหกรรม 5 สาขา ไดแ้ ก่ การเกษตรและอาหาร การทอ่ งเทย่ี ว การบรกิ ารทางการเงนิ อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
และชิ้นส่วนประกอบ ยานยนต์และการขนส่ง โดยเป็นการน�ำร่องการรวมตัวทางเศรษฐกิจในกรอบอาเซียนตามแนวทาง
Two plus X (ประเทศทีพ่ ร้อมจะพฒั นาเศรษฐกิจไปในแนวทางเดียวกับสงิ คโปรแ์ ละไทย) และ 4) ความรว่ มมอื ดา้ นการทหาร
ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งไทยกบั สงิ คโปรม์ คี วามใกลช้ ดิ บนพน้ื ฐานของผลประโยชนร์ ว่ มกนั อยา่ งรอบดา้ น ดา้ นการคา้
สงิ คโปรเ์ ปน็ คคู่ า้ อนั ดบั ที่ 3 ของไทยในอาเซยี นรองจากมาเลเซยี และเวยี ดนาม และเปน็ คคู่ า้ อนั ดบั ที่ 6 ของไทยในโลก รองจากจนี
ญป่ี นุ่ สหรฐั ฯ มาเลเซยี และเวยี ดนาม ในชว่ ง 5 ปที ผ่ี า่ นมา (ปี 2556-2560) และเมอื่ ปี 2560 ไทยและสงิ คโปรม์ มี ลู คา่ การคา้ รวม 16,180
ลา้ นดอลลารส์ หรฐั เพม่ิ ขนึ้ 9.79% จากมลู คา่ การคา้ เมอื่ ปี 2559 โดยไทยเปน็ ฝา่ ยเกนิ ดลุ การคา้ สว่ นในชว่ ง 7 เดอื นแรกของปี 2561
(ม.ค.-ก.ค.2561) ไทยและสิงคโปร์มีมูลค่าการค้ารวม 9,649 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยเป็นฝ่ายเกินดุลการค้า 903
ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
สิงคโปร์สนับสนุนการมีเสถียรภาพทางการเมืองของไทยและคาดหวังให้ไทยจัดการเลือกต้ังตามกระบวนการ
ประชาธปิ ไตยโดยเรว็ ขณะเดยี วกนั ความรว่ มมอื ดา้ นความมน่ั คงระหวา่ งไทยกบั สงิ คโปรย์ งั คงแนน่ แฟน้ เนอ่ื งจากสงิ คโปรต์ อ้ งพง่ึ พา
ไทยในการใชพ้ น้ื ทแี่ ละนา่ นฟา้ เพอื่ การฝกึ ซอ้ มรบ สว่ นการแลกเปลย่ี นการเยอื นระดบั สงู ในปี 2561 พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา นรม.
ไทยเยือนสิงคโปร์ เพ่ือเข้าร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียน คร้ังที่ 32 ระหว่าง 25-28 เม.ย.2561 พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ

589 ข้อมลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

รอง นรม.และรมว.กห.เยอื นสิงคโปร์ เพ่ือเข้าร่วมการประชุมด้านความมนั่ คง Shangri-La Dialogue ครงั้ ที่ 17 เมือ่ 2 ม.ิ ย.2561
พล.อ.เฉลมิ ชัย สทิ ธสิ าท ผบ.ทบ.ของไทยเยอื นสิงคโปรร์ ะหวา่ ง 20-22 ก.พ.2561 ในฐานะอาคนั ตกุ ะของกองทัพสิงคโปร์ ขณะ
ท่ีพลโท Perry Lim Cheng Yeow ผบ.สส.ของสิงคโปร์เยือนไทยระหวา่ ง 14-16 ม.ค.2561และพลเรือตรี Lew Chuen Hong
ผบ.ทร.ของสงิ คโปรเ์ ยือนไทยระหวา่ ง 13-16 มี.ค.2561 ในฐานะอาคนั ตุกะของกองทพั ไทย พลจัตวา Goh Si Hou ผบ.ทบ.ของ
สิงคโปร์เยือนไทยเมือ่ 8 พ.ค.2561 เพอ่ื แนะนำ� ตัวในโอกาสรับต�ำแหนง่ ใหม่
ขอ้ ตกลงสำ� คญั : ความตกลงการเวน้ การเกบ็ ภาษซี อ้ น (ลงนามเมอ่ื 15 ก.ย.2518) บนั ทกึ ความเขา้ ใจดา้ นยานยนต์
(ลงนามเมอ่ื 27 ส.ค.2546) บนั ทกึ ความเขา้ ใจความรว่ มมอื สง่ เสรมิ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ ม (ลงนามเมอื่ 27 ส.ค.2546)
บนั ทกึ ความเขา้ ใจดา้ นธรุ กจิ และการลงทนุ (ลงนามเมอ่ื 27 ส.ค.2546) บนั ทกึ ความเขา้ ใจความรว่ มมอื ดา้ นการทอ่ งเทยี่ ว (ลงนาม
เมอื่ 27 ส.ค.2546) บนั ทกึ ความเขา้ ใจความรว่ มมอื ดา้ นตลาดหลกั ทรพั ย์ (ลงนามเมอ่ื 27 ส.ค.2546) บนั ทกึ ความเขา้ ใจการฝกึ บนิ
เตมิ เชอื้ เพลงิ ในอากาศระหวา่ ง ทอ.ไทยกบั สงิ คโปร์ (ลงนามเมอ่ื 24 พ.ย.2546) บนั ทกึ ความเขา้ ใจการเขา้ รว่ มการฝกึ Cobra Gold
กองทพั ไทย-สงิ คโปร์ (ลงนามเมอื่ 22 ก.พ.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจการสนบั สนนุ ดา้ นการฝกึ และการสง่ กำ� ลงั บำ� รงุ ทอ.ไทย-สงิ คโปร์
(ลงนามเมอื่ 12 พ.ย.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจการจดั ทำ� ความตกลงเพอื่ สง่ เสรมิ และคมุ้ ครองการลงทนุ (ลงนามเมอ่ื 23 พ.ย.2548)
บันทกึ ความเขา้ ใจการฝกึ ของกองทัพสงิ คโปร์ในไทยฉบบั ที่ 8 (พ.ศ.2550-2553) (ลงนามเมือ่ 16 ก.ค.2555) บนั ทึกความเข้าใจ
การเวน้ การเก็บภาษซี ้อน บนั ทึกความเขา้ ใจการท่องเทย่ี วทางเรอื บนั ทึกความเข้าใจความร่วมมอื ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและ
บันทึกความเข้าใจความร่วมมือระหว่างสภาอุตสาหกรรม (ลงนามเม่ือ 11 มิ.ย.2558) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือ
ดา้ นเทคโนโลยสี ารสนเทศและการสอ่ื สาร (ลงนามเมอื่ 31 พ.ค.2559) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นการสง่ กำ� ลงั บำ� รงุ
ระหว่างกองทัพเรือ (ลงนามเม่ือ 14 พ.ค.2560) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านเทคโนโลยีทางการเงิน (ลงนาม
เม่ือ 11 ก.ค.2560) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและพัฒนาศักยภาพบุคลากรระหว่าง
สวนพฤกษศาสตร์สมเดจ็ พระนางเจ้าสริ กิ ติ ก์ิ บั สวนพฤกษศาสตร์สิงคโปร์ (ลงนามเม่อื 21 ส.ค.2560)

---------------------------------------

ข้อมูลพ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 590

นายลี เชียน ลงุ
(LEE HsienLoong)

ต�ำแหนง่ นรม.
10 ก.พ.2495 (อายุ 67 ป/ี ปี 2562)
เกดิ

เชอ้ื ชาต ิ จนี

สถานภาพทางครอบครวั บดิ า นายลี กวน ยิว อดีต นรม.สงิ คโปร์
มารดา นางลี เกียก จู
ภรรยาคนแรก ชอื่ ดร.หวอ่ งมนิ หยาง (เสยี ชวี ติ เมอ่ื ปี 2525) สมรสครงั้ ที่ 2 เมอื่ 17 ธ.ค.2528
กบั นางสาวโฮชงิ ผอ.บรหิ ารบรษิ ทั เพื่อการลงทุนเทมาเสกจ�ำกัด มีบุตรรวม 4 คน

การศึกษา ปรญิ ญาตรคี ณติ ศาสตร์ (เกยี รตนิ ยิ มอนั ดบั 1) สาขาคณติ ศาสตร์ และประกาศนยี บตั รทางคอมพวิ เตอรศ์ าสตร์
ปี 2517 จากมหาวทิ ยาลยั เคมบริดจ์ องั กฤษ
ปรญิ ญาโทด้านรัฐประศาสนศาสตร์ จากโรงเรยี นการปกครองเคนเนดี มหาวทิ ยาลัยฮาร์วาร์ด สหรัฐฯ
ปี 2523

พรรคการเมือง พรรคกจิ ประชาชน (People’s Action Party - PAP)
ปี 2527 เรม่ิ เขา้ สวู่ งการเมอื งครงั้ แรก ดว้ ยการลงสมคั รรบั เลอื กตง้ั ในการเลอื กตง้ั ทวั่ ไป และผา่ นการเลอื กตง้ั มาแลว้
5 ครัง้ คร้งั ล่าสดุ เปน็ ผูแ้ ทนเขตอองโมเคียว
ปี 2529 สมาชกิ คณะกรรมการบริหารพรรค
ปี 2547-ปัจจบุ นั เลขาธิการพรรค

ประวัตกิ ารท�ำงาน เข้ารบั ราชการทหาร สังกดั หนว่ ยทหารปนื ใหญ่
ปี 2514
ปี 2525 หัวหนา้ คณะเสนาธกิ ารทหาร
1 ก.ย.2527 ไดร้ บั ยศนายพลจตั วา
ก.ย.2527 ลาออกจากทหารเพอื่ ทำ� งานการเมอื ง และไดร้ บั แตง่ ตง้ั เปน็ เลขาธกิ ารฝา่ ยการเมอื งประจำ� รมว.กระทรวง
กลาโหม จากน้นั ไดร้ ับเลือกตงั้ เปน็ ส.ส.เปน็ ครง้ั แรก
31 ธ.ค.2527 รมช.กระทรวงการค้าและอุตสาหกรรม และ รมช.กระทรวงกลาโหม
ปี 2528 คณะกรรมการเศรษฐกิจเพื่อวางโครงสรา้ งทางเศรษฐกจิ ระยะยาว
1 เม.ย.2529 รกั ษาการ รมว.กระทรวงการค้าและอุตสาหกรรม และ รมช.กระทรวงกลาโหม
1 ม.ค.2530 รมว.กระทรวงการคา้ และอตุ สาหกรรม และ รมว.กระทรวงกลาโหมคนที่ 2
30 พ.ย.2533 รอง นรม.และ รมว.กระทรวงการคา้ และอตุ สาหกรรม
7 ธ.ค.2535-ปี 2544 รอง นรม.คนที่ 1

591 ข้อมูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

ม.ค.2541-ปี 2550 ประธานส�ำนักงานการเงินสิงคโปร์ หรือธนาคารกลางของสิงคโปร์ (อีกต�ำแหน่งหน่ึง) ผลงานส�ำคัญคือ
การเปิดเสรภี าคการเงนิ
23 พ.ย.2544 รอง นรม. และ รมว.กระทรวงการคลงั
12 ส.ค.2547-ปจั จุบัน นรม.คนท่ี 3 ของสิงคโปร์

------------------------------------------

ขอ้ มูลพ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 592

นางฮาลมิ าห์ ยาโคบ
(Halimah Yacob)

ต�ำแหนง่ ประธานาธบิ ดีสงิ คโปร์

เกดิ 23 ส.ค.2497 (อายุ 65 ปี/ปี 2562)

เชื้อชาติ มาเลย์

ศาสนา อสิ ลาม

สถานภาพทางครอบครัว สมรสกบั นาย Mohammed Abdullah Alhabshee นกั ธรุ กจิ และมบี ตุ ร 5 คน

การศกึ ษา - ปริญญาตรี นติ ศิ าสตร์บณั ฑติ (เกียรตินิยม) จากมหาวทิ ยาลยั สงิ คโปร์
ปี 2517-ปี 2521 - ปรญิ ญาโท นิติศาสตรม์ หาบัณฑติ จากมหาวทิ ยาลัยสิงคโปร์
ปี 2542-ปี 2544 - ไดร้ ับปรญิ ญาดษุ ฎีบณั ฑิตกติ ติมศักดิ์ สาขากฎหมายจากมหาวิทยาลัยสิงคโปร ์
ปี 2559

ประวตั ิการทำ� งาน - ทำ� งานเปน็ เจา้ หนา้ ท่ดี า้ นกฎหมายท่ีสหภาพแรงงานแห่งชาติของสงิ คโปร์ (National Trades
ปี 2521 Union Congress - NTUC)
- เป็นทนายฝกึ หดั
ปี 2534 - เปน็ ชาวสงิ คโปรค์ นแรกซงึ่ ไดร้ บั เลอื กใหเ้ ปน็ รองสมาชกิ สภาบรหิ ารขององคก์ ารแรงงานระหวา่ งประเทศ
ปี 2542-2545 (International Labour Organization - ILO) ทีส่ วติ เซอร์แลนด์
- สมาชิกพรรคกจิ ประชาชน (People’s Action Party - PAP) ตัง้ แต่ปี 2544 และพรรค PAP
ปี 2544-ปี 2549 สง่ สมคั รเลือกตั้งสมาชกิ รฐั สภาในการเลือกตงั้ ทว่ั ไปเม่ือปี 2544 และไดร้ บั เลือกใหเ้ ปน็ สมาชิก
รฐั สภาเขต Jurong ซง่ึ เปน็ เขตเลอื กตง้ั กลมุ่ (Group Representative Constituencies - GRC)
- ได้รบั เลือกตง้ั ใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ สมาชกิ รัฐสภาเขต Jurong GRC อกี หน่งึ สมัย
ปี 2549-ปี 2554 - รฐั มนตรีแห่งรัฐ กระทรวงพฒั นาชุมชน เยาวชนและกฬี า
พ.ค. 2554-ต.ค.2555 - รฐั มนตรแี ห่งรัฐ กระทรวงพัฒนาสังคมและครอบครวั
พ.ย. 2555-ม.ค.2556 - ประธานรฐั สภาสงิ คโปรค์ นท่ี 9
ม.ค. 2556-ส.ค.2560 - ประธานาธบิ ดีสิงคโปร์คนที่ 8 และประธานาธิบดีหญิงคนแรกของสงิ คโปร์
14 ก.ย.2560-ปัจจุบัน

----------------------------------

593 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

คณะรฐั มนตรสี ิงคโปร์
นรม. Mr.Lee Hsien Loong
รอง นรม.และรมต.ประสานงานด้านความมัน่ คงแห่งชาต ิ Mr.Teo Chee Hean
รอง นรม.และ รมต.ประสานงานด้านเศรษฐกิจและสงั คม Mr.Tharman Shanmugaratnam
รมต.ประสานงานดา้ นโครงสรา้ งพืน้ ฐาน Mr.Khaw Boon Wan
รมต.ประจ�ำสำ� นกั นายกรฐั มนตร ี Mr.Ng Chee Meng
รมต.ประจ�ำสำ� นกั นายกรัฐมนตรี Ms.Indranee Rajah
รมว.กระทรวงกลาโหม Dr.Ng Eng Hen
รมต.อาวุโสแหง่ รัฐประจำ� กระทรวงกลาโหม Mr.Heng Chee How
รมต.อาวุโสแหง่ รฐั ประจำ� กระทรวงกลาโหม Dr.Maliki Osman
รมว.กระทรวงมหาดไทย Mr.K Shanmugam
รมว.กระทรวงมหาดไทยคนทีส่ อง Mrs Josephine Teo
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ Dr.Vivian Balakrishnan
รมต.อาวโุ สแหง่ รัฐประจ�ำกระทรวงตา่ งประเทศ Dr.Maliki Osman
รมต.แห่งรัฐประจำ� กระทรวงต่างประเทศ Mr.Sam Tan
รมว.กระทรวงกฎหมาย Mr.K Shanmugam
รมต.อาวุโสแหง่ รฐั ประจ�ำกระทรวงกฎหมาย Mr.Edwin Tong
รมว.กระทรวงการคลงั Mr.Heng Swee Keat
รมว.กระทรวงการคลงั คนทีส่ อง Mr.Lawrence Wong
รมว.กระทรวงการคลงั คนทส่ี อง Ms.Indranee Rajah
รมว.กระทรวงการคา้ และอุตสาหกรรม Mr.Chan Chun Sing
(รับผดิ ชอบด้านอุตสาหกรรม)
รมว.กระทรวงการค้าและอุตสาหกรรม Mr.S Iswaran
(รบั ผิดชอบด้านการคา้ )
รมว.กระทรวงศกึ ษาธกิ าร Mr.Ong Ye Kung
รมว.กระทรวงศึกษาธกิ ารคนทส่ี อง Ms.Indranee Rajah
รมว.กระทรวงแรงงาน Mrs.Josephine Teo
รมว.กระทรวงคมนาคม Mr.Khaw Boon Wan
รมว.กระทรวงการสอ่ื สารและสารสนเทศ Mr.S Iswaran
รมว.กระทรวงการพฒั นาแห่งชาติ Mr.Lawrence Wong
รมว.กระทรวงการพัฒนาแห่งชาตคิ นท่สี อง Mr.Desmond Lee
รมว.กระทรวงการพัฒนาสงั คมและครอบครัว Mr.Desmond Lee
รมว.กระทรวงสง่ิ แวดลอ้ มและทรพั ยากรน้ำ� Mr.Masagos Zulkifli
รมว.กระทรวงวฒั นธรรม ชุมชนและเยาวชน Mrs.Grace Fu

---------------------------------- (ต.ค.2561)

ขอ้ มลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 594

สาธารณรฐั ประชาธิปไตยโซมาเลยี
(Somalia Democratic Republic)

เมอื งหลวง โมกาดชิ ู

ที่ตัง้ ทางแอฟรกิ าตะวันออก ตง้ั อย่ทู างตะวันออกของเอธิโอเปยี บรเิ วณเสน้ ละติจดู 10 องศาเหนอื และเสน้ ลองจจิ ูด
49 องศาตะวันออก พน้ื ท่ีรวม 637,657 ตร.กม.

อาณาเขต ทิศเหนือ ตดิ กับอา่ วเอเดนและจิบูตี (61 กม.)
ทิศตะวนั ออก ติดกับอา่ วเอเดนและมหาสมุทรอินเดีย (3,025 กม.)
ทิศตะวนั ตก ตดิ กับเอธโิ อเปยี (1,640 กม.)
ทิศใต ้ ตดิ กบั เคนยา (684 กม.)

ภมู ิประเทศ สว่ นใหญ่เป็นท่ีราบก่อนยกตวั สูงขน้ึ เปน็ เนนิ และภเู ขาขนาดเล็กทางตอนเหนือ

ภมู อิ ากาศ อากาศร้อนแบบทะเลทราย มีฤดูมรสุมตะวันออกเฉียงเหนืออยู่ในช่วง ธ.ค.-ก.พ. ทางตอนเหนือ
อณุ หภูมิปานกลาง ทางตอนใตอ้ ากาศร้อน ขณะท่ฤี ดมู รสุมตะวันตกเฉยี งใต้อยูใ่ นชว่ ง พ.ค.-ต.ค. ในภาคเหนอื และใตอ้ ากาศร้อน
และแหง้ แลง้

595 ขอ้ มลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ประชากร 15,270,298 คน (ปี 2561) เปน็ ชาวโซมาเลยี 85% ชาวบนั ตู (Buntu) และเผ่าอ่ืน ๆ 15% (รวมถงึ ชาวอาหรบั
มปี ระมาณ 30,000 คน) อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เดก็ (0-14 ป)ี 46% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15-64 ป)ี 51% วยั ชรา (65 ปี
ขน้ึ ไป) 3% อายเุ ฉลยี่ ของประชากรโดยรวม 52.8 ปี ชาย 50.7 ปี หญงิ 54.9 ปี อตั ราการเกดิ 39.6 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน
อตั ราการตาย 13.1 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อตั ราการเพมิ่ ของประชากร 2% (ปี 2560)
ศาสนา อสิ ลาม (ซุนนี)
ภาษา โซมาลีและอาหรบั เป็นภาษาราชการ และมีการใชภ้ าษาอังกฤษ และอิตาลี
การศกึ ษา อัตราการรูห้ นังสอื ของประชาชน 40% (ปี 2559)
การก่อต้งั ประเทศ ดนิ แดนทเี่ ปน็ ประเทศโซมาเลยี ในปจั จบุ นั เคยเปน็ ศนู ยก์ ลางการคา้ สำ� คญั ของแอฟรกิ า โดยเปน็ จดุ คา้ ขายสนิ คา้
ที่มีค่า ได้แก่ ยางสน ยางไม้หอม และเครื่องเทศ ประชาชนในพื้นที่นับถือศาสนาอิสลาม เพราะได้รับอิทธิพลจากชาวอาหรับ
ต่อมาสหราชอาณาจักรยึดครองดินแดนโซมาเลยี ได้เมื่อปี 2463 และมีดินแดนบางสว่ นอยู่ในการปกครองของอติ าลีเม่อื ปี 2484
สหราชอาณาจกั รบรหิ ารจดั การดา้ นการทหารในพนื้ ทตี่ อนเหนอื ของโซมาเลยี สว่ นดนิ แดนทางใตม้ สี ถานะเปน็ ดนิ แดนในอารกั ขา
สหราชอาณาจักรถอนก�ำลังออกจากบริเวณดังกล่าวเมื่อปี 2503 และยินยอมให้ดินแดนในปกครองของตนรวมกับดินแดนท่ีอยู่
ภายใต้การดูแลของอิตาลี จดั ตงั้ รฐั ใหม่โดยใช้ชือ่ วา่ สาธารณรัฐประชาธปิ ไตยโซมาเลีย
ปญั หาภายในโซมาเลยี เกดิ ขนึ้ ภายหลงั การรวมประเทศ โดยเกดิ การแยง่ ชงิ อำ� นาจเมอ่ื ปี 2512 ซงึ่ นายพล Said Barre
เปน็ ผนู้ ำ� ปฏวิ ตั กิ ารปกครองและสถาปนาตนเองขนึ้ เปน็ ประธานาธบิ ดี แม้วา่ ในระหว่างการบรหิ ารประเทศจะประสบความสำ� เรจ็
ในการพัฒนาประเทศอย่างมาก โดยสามารถจัดระเบียบการปกครอง การพัฒนาอาชีพและการศึกษาให้แก่ประชาชนโซมาเลีย
แตก่ ารพฒั นาหยดุ ชะงกั ลงเมอื่ เกดิ สงครามระหวา่ งโซมาเลยี กบั เอธโิ อเปยี เมอื่ ปี 2520-2521 (สงคราม Ogaden) ซง่ึ เกดิ จากการที่
โซมาเลยี พยายามรวมประเทศและขอดนิ แดนทเี่ คยเปน็ ของโซมาเลยี กอ่ นถกู แบง่ โดยประเทศมหาอำ� นาจในอดตี คนื จากเอธโิ อเปยี
แต่ไม่ประสบผลส�ำเร็จจึงได้มีการใช้ก�ำลังทหาร โดยเอธิโอเปียได้รับการช่วยเหลือด้านยุทโธปกรณ์จากรัสเซียและกลุ่มประเทศ
สมาชิกกติกาสัญญาวอร์ซอ (Warsaw Pact) ในทางตรงข้ามโซมาเลียไม่ได้มีการปรึกษากับประเทศพันธมิตรของตน
จึงไม่มีประเทศใดให้การสนับสนุนโซมาเลีย ท�ำให้โซมาเลียต้องแพ้สงครามและสูญเสียทหารไปเป็นจ�ำนวนมาก จนปี 2521
รฐั บาลทหารไมไ่ ดร้ บั การสนบั สนนุ จากประชาชน ประกอบกบั กลมุ่ ตอ่ ตา้ นรฐั บาลทไี่ ดร้ บั การสนบั สนนุ จากเอธโิ อเปยี เขา้ มากอ่ กวน
ภายในประเทศ ท�ำใหร้ ฐั บาลหนั ไปใช้ระบบการปกครองแบบเผดจ็ การจนเกดิ สงครามกลางเมอื งเมื่อปี 2533 จนกระท่ังปี 2534
กลุ่มต่อต้านรัฐบาลสามารถโค่นล้มรัฐบาลทหารของประธานาธิบดี Said Barre และแต่งตั้งนาย Ali Mahdi Muhammaad
ข้ึนเปน็ ประธานาธิบดี แต่กย็ งั ไมไ่ ดร้ ับการยอมรบั จากกลมุ่ ต่อตา้ นอน่ื ๆ ท�ำให้สงครามกลางเมอื งยงั ไมย่ ุติ
สงครามกลางเมอื งและความรนุ แรงทเ่ี กดิ ขนึ้ ในประเทศโซมาเลยี ทำ� ใหไ้ มส่ ามารถบงั คบั ใชก้ ฎหมายภายในประเทศได้
คณะมนตรคี วามมน่ั คงแหง่ สหประชาชาติ (UNSC) จงึ อนมุ ตั ใิ หจ้ ดั ตง้ั United Nations Operation in Somalia 1 (UNOSOM I)
เมอื่ ปี 2535 แตไ่ มป่ ระสบความสำ� เรจ็ เนอื่ งจากมขี อ้ จำ� กดั ทใี่ หก้ องกำ� ลงั รกั ษาสนั ตภิ าพสามารถใชอ้ าวธุ เพอื่ การปอ้ งกนั ตนเองได้
เทา่ นนั้ เเละไม่สามารถใช้อาวุธในการช่วยเหลือประชาชนได้ ท�ำให้กลุ่มต่อต้านไม่เกรงกลัวก�ำลังของสหประชาชาติแต่อย่างใด
จนกระทง่ั ธ.ค.2535 สหรฐั ฯ สง่ กำ� ลงั ทหารเขา้ ไปในโซมาเลยี ตอนใต้ โดยมภี ารกจิ ปกปอ้ งและรกั ษาสทิ ธมิ นษุ ยชน เรยี กหนว่ ยกำ� ลงั
นว้ี ่า United Task Force (UNITAF) และต้งั ชือ่ ยทุ ธการวา่ “ยุทธการฟ้ืนฟูความหวงั ” (Operation Restore Hope) ซง่ึ ดูแล
ความปลอดภัยในชีวิตของประชาชนโซมาเลียได้ในระดับหนึ่ง และสหรัฐฯ ได้ถอนก�ำลังออกไปเมื่อ พ.ค.2536

ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 596

โดยแปรสภาพหน่วย UNITAF มาเป็นภารกิจของสหประชาชาติอีกคร้ังหน่ึงในช่ือ UNOSOM II และเรียกชื่อยุทธการว่า
“Operation United Shield” ซง่ึ ปฏิบตั ภิ ารกิจอยไู่ ด้เพยี ง 2 ปี แตส่ ูญเสยี ก�ำลังทหารรกั ษาสันติภาพจำ� นวนมากจงึ ได้ถอนก�ำลัง
ออกจากโซมาเลียเม่ือ 3 มี.ค.2538 เนือ่ งจากไม่สามารถรกั ษาสันติภาพภายในโซมาเลียได้
ปี 2546 การประชุม the Somalia National Peace Conference (SNPC) ทจ่ี บิ ตู ี ก�ำหนดต้ังรัฐบาลช่วั คราว
บริหารประเทศ (Transitional National Government-TNG) แต่ไม่สามารถเสริมสร้างความม่ันคงภายในประเทศ
ท�ำให้รัฐบาลเคนยาภายใต้การสนับสนุนของ the Intergovernmental Authority on Development (IGAD) เลือกให้
นาย Abdullahi Yusuf ข้ึนด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดีชั่วคราวของโซมาเลีย โดยรัฐบาลชุดน้ีเรียกว่า Transitional Federal
Government (TFG)
จนกระทั่งปี 2551 นาย Abdullahi Yusuf ลาออกจากต�ำแหน่ง สหประชาชาติจัดการประชุมร่วมระหว่าง
รฐั บาลชว่ั คราวกบั กลุ่ม Alliance for the Re-Liberation of Somalia (ARS) ทจี่ ิบูตี ท�ำให้มีการต้งั รัฐบาลผสมระหวา่ ง TFG
กับ ARS ต่อมาเมือ่ ธ.ค.2549 รฐั บาลช่วั คราวเกดิ ความแตกแยกกับพรรค Islamic Courts Union (ICU) ซ่ึงเปน็ พรรคฝ่ายค้าน
จนพรรค ICU ถอนตวั ออกจากรัฐบาลชวั่ คราว
เมื่อ ม.ค.2552 รัฐสภาโซมาเลียเลือกนาย Sheikh Sharif Sheikh Ahmed ด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดี
พร้อมกับประกาศใช้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ท่ีก�ำหนดให้ประธานาธิบดีด�ำรงต�ำแหน่ง วาระละ 5 ปี และขยายวาระ
ของรัฐบาลชวั่ คราวออกกอ่ นจดั การเลอื กตงั้ ทัว่ ไปทก่ี ำ� หนดใน ก.ย.2555 ซึ่งจะเปน็ การสิ้นสุดยุคของรฐั บาลช่ัวคราว
เมอ่ื 8 ก.พ. 2560 มกี ารเลือกตัง้ ท่วั ไป โดยนาย Mohamed Abdullahi Mohamed ชนะการเลอื กตัง้ และด�ำรง
ตำ� แหน่งเปน็ ประธานาธิบดี เขา้ พิธีสาบานตนรับต�ำแหน่งประธานาธบิ ดีคนท่ี 9 เมื่อ 16 ก.พ.2560
วันชาติ 1 ก.ค.2503 ซึง่ เป็นวันท่ีไดร้ บั เอกราชจากอติ าลี
การเมือง ระบอบประชาธปิ ไตยแบบสหพนั ธส์ าธารณรฐั มปี ระธานาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ ของรฐั และ นรม. เปน็ หวั หนา้ คณะรฐั บาล
ประธานาธบิ ดคี นปจั จบุ นั คอื นาย Mohamed Abdullahi Mohamed จากพรรค Tayo Political Party (TPP) ชนะการเลอื กตง้ั ทว่ั ไป
เมือ่ 8 ก.พ.2560 ส่วน นรม. คนปจั จุบัน คอื นาย Hassan Ali Khayre จากพรรค Peace and Development Party (PDP)
ด�ำรงต�ำแหน่งเมื่อ 1 ม.ี ค.2560
ฝ่ายบริหาร : ประธานาธบิ ดีมาจากการเลือกตัง้ ทางอ้อมโดยรฐั สภา โดยตอ้ งได้รับคะแนนเสียงสองในสาม และมี
วาระ 4 ปี การเลือกต้ังครั้งล่าสุดมีข้ึนเม่ือ 8 ก.พ.2560 ประธานาธิบดี Mohamed Abdullahi Mohamed “Farmaajo”
จากพรรค TPP ได้รบั คะแนนเสียง 184 เสียง และนาย Hassan Sheikh Mohamud จากพรรค PDP ได้รับคะแนนเสยี ง 97 เสียง
ซึ่ง นรม. มาจากการแต่งตั้งโดยประธานาธบิ ดแี ละตอ้ งผ่านการอนมุ ัตขิ องรัฐภา
ฝา่ ยนิติบัญญัติ : ระบบสองสภา ประกอบด้วย สภาสูง (Upper House) มีสมาชกิ 54 คน โดยไดร้ บั เลือกจากสภา
แห่งรฐั (state assemblies) มีวาระ 4 ปี สว่ นสภาผู้แทนราษฎร (House of the People) มสี มาชิก 275 คน ได้รบั เลอื กจาก
ผ้แู ทนสว่ นภมู ภิ าค มีวาระ 4 ปี ท้ังน้ี โซมาเลยี เคยใชร้ ะบบสภาเดียวคือสภาผู้แทนราษฎร เร่มิ มคี รั้งแรกเม่ือ ก.ย.2555 คัดเลอื ก
โดยผู้อาวุโสของแต่ละเผ่า ต่อมาเปล่ียนเป็นระบบสองสภา โดยการเพ่ิมสภาสูงเม่ือปี 2559 การเลือกต้ังสภาสูงล่าสุดมีขึ้นเม่ือ
10 ต.ค.2559 สว่ นการเลอื กตงั้ สภาผแู้ ทนราษฎรครง้ ลา่ สดุ มขี น้ึ เมอ่ื 23 ต.ค.-10 พ.ย.2559 โดยผทู้ ไ่ี ดร้ บั การเลอื กตง้ั (สมาชกิ สภาสงู
41 คน และสมาชกิ สภาผ้แู ทนราษฎร 242 คน) สาบานตนเขา้ รบั ตำ� แหน่งเมอื่ 27 ธ.ค.2559
ฝา่ ยตุลาการ : รฐั ธรรมนูญฉบับชว่ั คราวกำ� หนดใหม้ ีการจดั ตงั้ ศาลรัฐธรรมนูญ (ประกอบด้วยผู้พิพากษา 5 คน)
ศาลฎีกา และศาลอทุ ธรณ์ ส่วนในระดบั ภมู ภิ าคมีการกำ� หนดรูปแบบการแก้ไขปัญหาความขดั แย้งตา่ ง ๆ โดยใช้กฎหมายจารตี

597 ขอ้ มลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ประเพณี และกฎหมายอิสลาม ผพู้ พิ ากษาแต่งตง้ั จากประธานาธิบดี ตามคำ� แนะน�ำของคณะกรรมการตุลาการ
เศรษฐกจิ แมว้ า่ รฐั บาลโซมาเลยี ไมม่ เี สถยี รภาพ และยงั ไมส่ ามารถจดั การเรอ่ื งรายไดแ้ ละหนตี้ า่ งประเทศได้ ซง่ึ เปน็ หนส้ี าธารณะ
สงู ถงึ 77% ของ GDP เมอ่ื ปี 2560 โดยภาคการเกษตรเปน็ ภาคเศรษฐกจิ ทมี่ คี วามสำ� คญั สงู สดุ ปศสุ ตั วม์ สี ดั สว่ น 40% ของ GDP และ
คดิ เปน็ มากกวา่ 50% ของรายไดจ้ ากการสง่ ออก โดยชนเผา่ เรร่ อ่ นและกงึ่ เรร่ อ่ นเลย้ี งสตั วเ์ ปน็ อาชพี และเปน็ ประชากรสว่ นใหญข่ อง
ประเทศ ทงั้ น้ี กองทนุ การเงนิ ระหวา่ งประเทศ (IMF) ระบวุ า่ ปญั หาการกอ่ การรา้ ยในประเทศสง่ กระทบตอ่ อตั ราการเตบิ โตทาง
เศรษฐกจิ ของโซมาเลยี เมอื่ ปี 2560 อยทู่ ี่ 1.8% และประมาณการวา่ อตั ราการเตบิ โตทางเศรษฐกจิ ของโซมาเลยี ในปี 2561 จะฟน้ื ตวั
เล็กน้อยมาอยู่ที่ 2.5% เนื่องจากการฟื้นตัวของภาคปศุสัตว์และผลิตผลทางการเกษตร ส่วนภาคอุตสาหกรรมของโซมาเลียมี
ขนาดเลก็ และสว่ นใหญเ่ ปน็ อตุ สาหกรรมแปรรปู ผลติ ภณั ฑท์ างการเกษตร แตม่ กั เผชญิ ปญั หาปลน้ สะดมเครอ่ื งจกั รถกู ถอดไปขาย
เปน็ เศษเหล็ก
บรษิ ทั โทรคมนาคมใหบ้ รกิ ารสอื่ สารไรส้ ายเฉพาะในเมอื งใหญ่ และมอี ตั ราคา่ โทรตำ่� ทสี่ ดุ ในทวปี สว่ นโรงแรมดำ� เนนิ
กจิ การโดยมกี ลมุ่ ตดิ อาวธุ รกั ษาความปลอดภยั ใหร้ ฐั บาลโซมาเลยี ไมส่ ามารถจดั เกบ็ รายไดใ้ นประเทศไดแ้ ละพงึ่ พา IMF เพม่ิ ขนึ้
โมกาดชิ ู ซงึ่ เปน็ เมอื งหลวงมกี ารพฒั นาโครงสรา้ งพนื้ ฐาน แตไ่ มค่ รอบคลมุ ในเขตพนื้ ทน่ี อกเมอื งหลวงเนอ่ื งจากปญั หาดา้ นความมน่ั คง
สกลุ เงิน : Somalia Shilling อัตราแลกเปลี่ยน 1 ดอลลาร์สหรฐั : 576.98 Somalia Shilling (ก.ย.2561)
ดัชนีเศรษฐกิจส�ำคญั (ปี 2561)
ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 7,382 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
อัตราการเตบิ โตทางเศรษฐกิจ : 1.8%
รายได้เฉล่ยี ตอ่ หัวต่อปี : 499.8 ดอลลาร์สหรฐั
แรงงาน : 4.154 ล้านคน ส่วนใหญเ่ ป็นแรงงานไรฝ้ ีมือ
อัตราการวา่ งงาน : 10.97%
งบประมาณ : รายรบั 145.3 ล้านดอลลาร์สหรฐั รายจา่ ย 151.1 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั ขาดดุล 5.8 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
ภาวะเงนิ เฟอ้ : 1.5%
หน้สี าธารณะ : 76.7% ของ GDP
ดลุ บัญชเี ดินสะพัด : ขาดดุล 497 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
ทุนส�ำรองทองค�ำและเงินตราตา่ งประเทศ : 30.45 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ปี 2557)
ผลผลิตการเกษตร : กลว้ ยหอม ขา้ วฟา่ ง ขา้ วโพด มะพรา้ ว ขา้ ว ออ้ ย มะมว่ ง เมลด็ งา ถวั่ ปศสุ ตั ว์ แกะ แพะ และปลา
อตุ สาหกรรมหลัก : การแปรรปู นำ้� ตาล สิ่งทอและอปุ กรณ์สื่อสารไร้สาย
ทรัพยากรธรรมชาติ : ยเู รเนยี ม สินแร่ เหล็ก ดีบกุ ยปิ ซมั แร่อะลูมเิ นียม ทองแดง เกลือ ก๊าซธรรมชาติ และนำ�้ มัน
ดุลการค้าระหวา่ งประเทศ : ขาดดุล 2,149 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
มูลคา่ การส่งออก : 257 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สินค้าสง่ ออก : ปศุสัตว์ กล้วยหอม กลอง ปลา ถา่ นไม้ และเศษโลหะ
ประเทศคคู่ ้าส�ำคญั : โอมาน 31.7% ซาอุดีอาระเบยี 18.7% สหรัฐอาหรบั เอมเิ รตส์ 16.3% ไนจเี รยี 5.1% เยเมน 4.8% และ
ปากสี ถาน 4%
มูลค่าการนำ� เขา้ : 2,406 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั

ข้อมลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 598

สินคา้ นำ� เข้า : สนิ ค้าอุตสาหกรรม ผลิตภณั ฑป์ โิ ตรเลยี ม อาหาร วัสดุกอ่ สร้าง และต้นไมข้ นาดเลก็
คูค่ ้าสำ� คัญ : จนี 17.6% อินเดีย 17.2% เอธิโอเปยี 10.5% โอมาน 10.3% เคนยา 6.9% ตรุ กี 5.3% และมาเลเซยี 4.1%
การทหาร กองทพั โซมาเลยี มกี ำ� ลงั พลรวมประมาณ 19,800 นาย ทำ� หนา้ ทดี่ แู ลความมน่ั คงภายในประเทศ โดยเฉพาะการ
ปราบปรามกลมุ่ al-Shabaab โดยปฏบิ ตั กิ ารรว่ มกบั กองกำ� ลงั ตา่ งชาติ และกองกำ� ลงั รกั ษาสนั ตภิ าพของสหภาพแอฟรกิ า (African
Union Mission in Somalia-AMISOM) งบประมาณดา้ นการทหารเมอ่ื ปี 2560 มมี ลู คา่ 6,520 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ยทุ โธปกรณท์ สี่ ำ� คญั
ไดแ้ ก่ รถหุ้มเกราะล�ำเลียงพลรุ่น AT-105 Saxon 25 คัน รุ่น Bastion APC 13 คัน รถหุ้มเกราะลาดตะเวณรุ่น Casspir
รุ่น MAV-5 รนุ่ Mamba Mk5 และรนุ่ RG-31 Nyala รวมมากกวา่ 9 คนั และรถหมุ้ เกราะรนุ่ Tiger 4×4 12 คนั
ปัญหาดา้ นความมนั่ คง
1. โซมาเลยี ยงั ประสบปญั หาการกอ่ การรา้ ยจากกลมุ่ al-Shabaab ทมี่ คี วามเชอื่ มโยงกบั กลมุ่ อลั กออดิ ะฮ์ ซง่ึ แมว้ า่
กลุ่มจะสูญเสียฐานท่ีม่ันในกรุงโมกาดิชูตั้งแต่ปี 2554 แต่ยังควบคุมพื้นที่หลายเเห่งของโซมาเลียและก่อเหตุอย่างต่อเน่ือง
ไดเ้ เก่ การลอบวางระเบดิ การระเบดิ รถยนต์ การระเบดิ ฆา่ ตัวตาย และการลักพาตวั มุ่งโจมตเี จ้าหนา้ ที่รัฐ ทหาร รวมถึงพลเมอื ง
โดยเฉพาะในกรุงโมกาดิชู ขณะท่ีเจ้าหน้าที่ให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมในโซมาเลียยังเป็นเป้าหมายของกลุ่มด้วย
เหตกุ อ่ การรา้ ยครง้ั ลา่ สดุ คอื การระเบดิ ฆา่ ตวั ตายโดยใชร้ ถบรรทกุ ระเบดิ เมอ่ื ต.ค.2560 ทก่ี รงุ โมกาดชิ ู ทำ� ใหม้ ผี เู้ สยี ชวี ติ ไมน่ อ้ ยกวา่
500 คน ทงั้ น้ี กองทพั บกโซมาเลยี เรง่ ปราบปรามกลมุ่ al-Shabaab โดยปฏบิ ตั กิ ารรว่ มกบั กองกำ� ลงั ของสหภาพแอฟรกิ า (African
Union Mission in Somalia-AMISOM) ตั้งแต่ปี 2550 โดยปัจจุบัน AMISOM มีก�ำลังพลประมาณ 22,000 นาย
อย่างไรก็ดี AMISOM เตรียมถอนก�ำลังออกจากโซมาเลียภายใน ธ.ค.2563 และจะส่งมอบให้กองทัพบกโซมาเลียดูแล
ดา้ นความมนั่ คงในโซมาเลยี แทน นอกจากนี้ สหรฐั ฯ เขา้ ชว่ ยปราบปรามกล่มุ al-Shabaab โดยเริ่มโจมตีทางอากาศต่อโซมาเลีย
เป็นครัง้ แรกเมื่อ 3 พ.ย.2560
2. ปัญหาผู้อพยพออกจากโซมาเลียและปัญหาความอดอยาก สถานการณ์ความไม่ม่ันคงในโซมาเลียท�ำให้
เมอื่ ปี 2561 มผี อู้ พยพไปยงั เอธโิ อเปยี 18,971 คน ไปยงั เยเมน 11,491 คน และมผี พู้ ลดั ถน่ิ ภายในประเทศ 2.1 ลา้ นคน นอกจากน้ี
สหประชาชาติระบุว่า ปี 2561 ชาวโซมาเลยี มากกว่า 1.5 ล้านคน เปน็ เด็กประมาณ 294,200 คน เผชญิ ภาวะขาดแคลนอาหาร
และต้องการความชว่ ยเหลอื ด้านมนุษยธรรมอย่างเรง่ ด่วน
3. ความแตกแยกทางการเมอื งท�ำใหม้ พี ืน้ ท่ีตา่ ง ๆ แยกตวั ออกไปเปน็ รฐั อิสระ เช่น Somaliland และ Puntland
ทางตอนเหนือและทางตอนใต้เป็นเขตการปกครองของรัฐบาลโซมาเลียและบางส่วนอยู่ในการยึดครองของกลุ่ม al-Shabaab
นอกจากนี้ พบสมาชิกกลมุ่ Islamic State (IS) เข้ามาอยู่ในรัฐ Puntland มากขึน้
4. ปัญหาโจรสลัดท่ีสร้างความสูญเสียทางเศรษฐกิจต่อประเทศต่าง ๆ ในน่านน�้ำโซมาเลีย และพ้ืนท่ีใกล้เคียง
รวมทงั้ สง่ ผลกระทบตอ่ ความปลอดภยั ดา้ นการเดนิ เรอื ทะเลในนา่ นนำ�้ โซมาเลยี ซงึ่ ปจั จบุ นั โจรสลดั โซมาเลยี ไดก้ ลบั มาปฏบิ ตั กิ าร
ในนา่ นนำ้� โซมาเลยี อกี ครง้ั หลงั จากทล่ี ดลงไปเมอ่ื ปี 2555 จากการปราบปรามของกองกำ� ลงั ทางเรอื นานาชาติ อาทิ จนี และสหรฐั ฯ
อย่างไรก็ตาม ความร่วมมือระหว่างกองก�ำลังต�ำรวจน้�ำโซมาเลีย กองก�ำลังเรือนานาชาติโดยกองทัพเรือของอินเดียและญี่ปุ่น
เพมิ่ มากขนึ้ โดยเฉพาะการลาดตะเวนในนา่ นนำ�้ อา่ วเอเดน ทะเลแดง นา่ นนำ�้ โซมาเลยี ทต่ี ดิ กบั แมน่ ำ�้ เยเมน เพอื่ จดั การปญั หาโจรสลดั
สมาชิกองค์การระหว่างประเทศ ACP, AfDB, AFESD, AMF, AU, CAEU, FAO, G-77, IBRD, ICAO, ICRM, IDA, IDB, IFAD,
IFC, IFRCS, IGAD, ILO, IMF, IMO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ITSO, ITU, LAS, NAM, OIC, OPCW, OPCW, UN, UNCTAD,
UNESCO, UNHCR, UNIDO, UPU, WFTU (NGOs), WHO, WIPO และ WMO