ข้อมูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562

349 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

เศรษฐกจิ ของคาซคั สถานพฒั นาอยา่ งตอ่ เนอ่ื งจากการสง่ ออกนำ้� มนั และกา๊ ซธรรมชาติ อตุ สาหกรรมดา้ นพลงั งาน
โดยเฉพาะการสง่ ออกนำ้� มนั ถอื เปน็ รายไดห้ ลกั ของประเทศ ซงึ่ มมี ลู คา่ กวา่ 60% ของการสง่ ออกทง้ั หมด (คาซคั สถานสง่ ออกนำ้� มนั
ผา่ นทอ่ สง่ หลายเสน้ ทาง อาทิ ทอ่ สง่ นำ�้ มนั จากแปลง Tengiz ทางตะวนั ตกของคาซคั สถานไปยงั เมอื งทา่ Novorossiysk รมิ ทะเลดำ�
ของรัสเซีย (เปิดใช้เม่อื ปี 2543) ท่อสง่ น�ำ้ มนั ไปจีนตง้ั แต่ปลายปี 2548 และเร่มิ สง่ ออกน�ำ้ มนั ผา่ นท่อสง่ Baku-Tbilisi-Ceyhan
(อาเซอรไ์ บจาน-จอรเ์ จยี -ตุรก)ี เมือ่ ปี 2551 เพอื่ ลดการพึง่ พารสั เซยี ในการส่งออกน�ำ้ มนั ) แตก่ ารพ่งึ พารายได้จากภาคพลงั งาน
เป็นหลักทำ� ให้สภาพเศรษฐกจิ ของคาซัคสถานมีความเส่ยี งตามความผนั ผวนของราคาในตลาดโลก คาซัคสถานจึงใหค้ วามส�ำคญั
กบั การปฏิรปู โครงสร้างทางเศรษฐกจิ เพอ่ื สง่ เสริมการพฒั นาทางเศรษฐกิจอยา่ งยง่ั ยนื ด้วยการสง่ เสรมิ การพัฒนาอตุ สาหกรรม
เป้าหมาย ได้แก่ การขนส่ง เวชภัณฑ์ โทรคมนาคม ปิโตรเคมี และการแปรรูปอาหาร ตามยุทธศาสตร์ Kazakhstan 2050
ท่ีประกาศเมอ่ื ธ.ค.2555 เพ่ือเปน็ แนวทางการพฒั นาประเทศในระยะยาวแลว้
นอกจากน้ี ยงั มกี ารประกาศยทุ ธศาสตรอ์ น่ื ๆ เพอ่ื สง่ เสรมิ การพฒั นาเปน็ ระยะ เชน่ ยทุ ธศาสตรก์ ารลงทนุ แหง่ ชาติ
ระหวา่ งปี 2561-2565 เพอ่ื ดงึ ดดู การลงทนุ จากตา่ งประเทศทขี่ ยายตวั ตอ่ เนอื่ ง (เมอื่ ปี 2560 มมี ลู คา่ ประมาณ 156,200 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
มากกวา่ เมอ่ื ปี 2559 มมี ลู คา่ ประมาณ 143,200 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) และยุทธศาสตร์การส่งออกแห่งชาติระหว่างปี 2561-2565
เพื่อกระตุ้นการส่งออกสินค้าทไี่ มใ่ ชท่ รพั ยากร โดยตง้ั เปา้ หมายจะเพม่ิ การสง่ ออกเปน็ 2 เทา่ ของปี 2558 ภายในปี 2568 มกี าร
กำ� หนดตลาดเปา้ หมายการสง่ ออกไว้ 27 ประเทศ แบง่ เปน็ 4 กล่มุ ตามระดับความสนใจของรฐั บาล ได้แก่ กลุม่ ที่ใหค้ วามสำ� คัญ
มากทสี่ ดุ กลมุ่ ทใ่ี หค้ วามสำ� คญั มาก กลมุ่ ทใ่ี หค้ วามสำ� คญั และกลมุ่ ทมี่ ศี กั ยภาพการสง่ ออกในระยะยาว ปจั จบุ นั คาซคั สถานสง่ ออกไป
117 ประเทศทวั่ โลก เปน็ ผสู้ ง่ ออกล�ำดบั ท่ี 52 จากทงั้ หมด 225 ประเทศ เมอื่ ปี 2560
คาซัคสถานยังพยายามสร้างความหลากหลายทางเศรษฐกิจเพ่ือลดการพึ่งพาการส่งออกน้�ำมันด้วยการประกาศ
แผนพฒั นาเศรษฐกจิ แหง่ ชาตภิ ายใตว้ สิ ยั ทศั น์ Nurly Zhol (The Path to the Future) เพอ่ื พฒั นาเสน้ ทางคมนาคมขนสง่ เชอ่ื มโยง
ระหวา่ งเอเชยี กบั ยโุ รป ซงึ่ ไดร้ บั อทิ ธพิ ลทางความคดิ และแรงผลกั ดนั จากแนวคดิ การพฒั นาเสน้ ทางสายไหมใหมข่ องจนี โดยคาซคั สถาน
ตัง้ เปา้ หมายการลงทุนตามแผนดังกล่าวสูงกวา่ 40,000 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั ภายในปี 2563 และคาดหวังจะได้ประโยชนจ์ ากการ
เป็นเส้นทางขนส่งเช่ือมต่อระหว่างเอเชียกับยุโรป จึงมีความร่วมมือกับหลายประเทศ เช่น จีน และญ่ีปุ่นในการพัฒนาเส้นทาง
ขนส่งสนิ ค้าทางรถไฟ
สกุลเงนิ : Kazakhstani Tenge (KZT) อัตราแลกเปลยี่ น 380.93 KZT/ดอลลาร์สหรัฐ และ 100 KZT/11.61
บาท (12 ก.ย.2561)
ดัชนเี ศรษฐกิจสำ� คัญ (ตวั เลขปี 2561)
ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 160,800 ล้านดอลลาร์สหรฐั
อัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจ : 4%
รายได้เฉล่ยี ตวั หัวตอ่ ปี : 26,300 ดอลลาร์สหรฐั
งบประมาณ : ขาดดลุ 2.3% ของ GDP
ทนุ ส�ำรองทองคำ� และเงินตราระหวา่ งประเทศ : 31,440 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
หนต้ี ่างประเทศ : 167,500 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
แรงงาน : 8.97 ล้านคน ส่วนใหญอ่ ยู่ในภาคบรกิ าร
อัตราการว่างงาน : 5%
อตั ราเงินเฟอ้ เฉลยี่ : 7.4%
ดุลบญั ชเี ดินสะพดั : ขาดดลุ 4,662 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั

ขอ้ มลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 350

มูลค่าการสง่ ออก : 49,290 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สินคา้ ส่งออก : น้ำ� มนั และกา๊ ซธรรมชาติ โลหะจำ� พวกเหล็ก เคมภี ัณฑ์ เครอ่ื งจักรกล ธัญพชื ขนสัตว์ เนือ้ สตั ว์ ถา่ นหิน
ตลาดสง่ ออก : อติ าลี 17.9% จนี 11.9% เนเธอรแ์ ลนด์ 9.8% รสั เซีย 9.3% สวติ เซอร์แลนด์ 6.4% ฝรง่ั เศส 5.9%
มูลค่าการน�ำเข้า : 31,880 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
สินค้านำ� เขา้ : เคร่ืองจักรและอุปกรณ์ ผลิตภัณฑ์จากโลหะ ผลติ ภัณฑอ์ าหาร
ตลาดน�ำเข้า : รสั เซยี 38.9% จนี 16.1% เยอรมนี 5.1% สหรฐั ฯ 4.3%
การทหาร การจดั กำ� ลงั ทพั และอาวธุ ยทุ โธปกรณข์ องคาซคั สถานสว่ นใหญต่ กทอดมาตง้ั แตส่ มยั สหภาพโซเวยี ต แตม่ กี ารจดั การ
และขนาดของกองทพั ดกี วา่ ประเทศในภมู ภิ าค มกี ารปรบั ปรงุ และจดั หาอาวธุ ยทุ โธปกรณใ์ หมเ่ ขา้ ประจำ� การตอ่ เนอ่ื ง คาซคั สถาน
มคี วามรว่ มมอื ทางทหารอยา่ งใกลช้ ดิ กบั รสั เซยี โดยใหส้ ตั ยาบนั ขอ้ ตกลงกบั รสั เซยี ในการจดั ตงั้ เขตปอ้ งกนั ภยั ทางอากาศรว่ มระหวา่ ง
สองประเทศเมอื่ พ.ค.2557 และรว่ มฝกึ รบในกรอบขององคก์ ารความรว่ มมอื เซย่ี งไฮ้ (Shanghai Cooperation Organization-SCO)
และกรอบองค์การสนธิสัญญาความม่ันคงร่วม (Collective Security Treaty Organization-CSTO) รัสเซียสนับสนุน
ด้านยุทโธปกรณ์และการป้องกันทางอากาศแก่คาซัคสถาน เช่น เฮลิคอปเตอร์ ระบบป้องกันภัยทางอากาศ และรถหุ้มเกราะ
ส่วนการปรับปรงุ โครงสร้างเหลา่ ทัพยงั ล่าชา้ การประจำ� การก�ำลังพลส่วนใหญอ่ ยู่ทางภาคตะวนั ออก เกอื บท้งั หมดอยทู่ ่อี ัลมาตี
กองทพั คาซคั สถานมกี ำ� ลงั พล 39,000 นาย (ทบ. 20,000 นาย ทร. 3,000 นาย ทอ. 12,000 นาย และ กห. 4,000
นาย) ก�ำลังก่ึงทหาร 31,500 นาย งบประมาณด้านการทหารปี 2560 ประมาณ 1,250 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
เพม่ิ จาก 1,130 ล้านดอลลารส์ หรฐั เมอื่ ปี 2559
ทบ. มกี ำ� ลงั พล 20,000 นาย แบง่ เปน็ 4 มณฑลทหาร ไดแ้ ก่ อสั ตานา ตะวนั ออก ตะวนั ตก และใต้ ยทุ โธปกรณ์
สำ� คญั ไดแ้ ก่ ถ.หลกั T-72BA 300 คนั ยานลาดตระเวน 100 คนั (รนุ่ BRDM-2 และ BRM-1) ยานรบทหารราบหมุ้ เกราะ 607 คนั
(รนุ่ BMP-2, BTR-80A) ยานสายพานลำ� เลยี งพลหมุ้ เกราะ 369 คนั (รนุ่ MT-LB, BTR-3E, BTR-80 และ Cobra) ปนื ใหญ่ 611
กระบอก อาวุธปล่อยพน้ื สู่พ้นื Tochka (SS-21 Scarab) 12 ชุด
ทร. มีกำ� ลงั พล 3,000 นาย มีเรอื ลาดตระเวนและเรอื ตรวจการณช์ ายฝัง่ 24 ลำ�
ทอ. มีก�ำลังพล 12,000 นาย มี บ.รบรวม 104 เครื่อง เป็น บ.ขับไล่ 46 เคร่ือง (แบบ MiG-29 Fulcrum
12 เครื่อง MiG-29UB Fulcrum 2 เคร่ือง และ MiG-31/MiG-31BM Foxhound 32 เครื่อง) บ.ขับไล่/โจมตีภาคพ้ืนดิน
44 เครือ่ ง (แบบ MiG-27 Flogger D, MiG-23UB Flogger C, Su-27 Flanker และ Su-27UB Flanker) และ บ.โจมตี 14 เครอ่ื ง
แบบ Su-25 Frogfoot และ Su-25UB Frogfoot) บ.ลาดตระเวน/สอดแนมแบบ An-30 Clank 1 เครอื่ ง บ.ขนสง่ 19 เครอ่ื ง และ
บ.ฝกึ แบบ L-39 Albatros 18 เครอื่ ง สว่ น ฮ.โจมตแี บบ Mi-24V Hind 24 เครอื่ ง ฮ.แบบ Mi-17V-5 Hip 20 เครอื่ ง ฮ.ขนสง่
14 เครอื่ ง (แบบ Mi-26 Halo 4 เครือ่ ง Bell-205 (UH-1H) 4 เคร่อื ง และ H145 จ�ำนวน 6 เครอื่ ง)
คาซคั สถานมกี ำ� ลงั กง่ึ ทหาร 31,500 นาย แบง่ เปน็ กองกำ� ลงั รกั ษาความมนั่ คงประจำ� มท. 20,000 นาย กองกำ� ลงั
รักษาความปลอดภัยรัฐบาล 2,500 นาย และกองก�ำลังรักษาชายแดนประมาณ 9,000 นาย นอกจากนี้ ยังส่งทหารร่วมกับ
สหประชาชาติประจ�ำในซาฮาราตะวนั ตก และรว่ มกบั องคก์ ารวา่ ดว้ ยความมน่ั คงและความรว่ มมือในยุโรปประจ�ำในยูเครน
ปญั หาความม่นั คง
ภยั คกุ คามจากการแพรข่ ยายแนวคดิ มสุ ลมิ นยิ มความรนุ แรงและกลมุ่ กอ่ การรา้ ย โดยเฉพาะกลมุ่ Islamic State (IS)
เน่ืองจากมีชาวคาซัคไปร่วมกับกลุ่ม IS ท่ีซีเรียและอิรัก โดยคณะกรรมาธิการความมั่นคงคาซัคสถานระบุว่ามีชาวคาซัคสถาน
เขา้ รว่ มประมาณ 400 คน รวมถงึ เดก็ และสตรี ทางการคาซคั สถานกงั วลวา่ กลมุ่ คนเหลา่ นอ้ี าจนำ� แนวคดิ นยิ มความรนุ แรงกลบั มา

351 ข้อมลู พนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562

เผยแพรแ่ ละกอ่ เหตใุ นคาซคั สถาน จงึ พยายามสกดั กน้ั การกอ่ เหตดุ ว้ ยการจบั กมุ ผจู้ ดั หาสมาชกิ และเผยแพรแ่ นวคดิ และผเู้ ดนิ ทาง
ไปรว่ มรบ โดยใชว้ ธิ กี ารทางกฎหมาย และใชก้ ำ� ลงั เมอ่ื มกี ารขดั ขวาง/ตอ่ สู้ เชน่ คาซคั สถานออกกฎหมายตดั สทิ ธคิ วามเปน็ พลเรอื น
ส�ำหรับประชาชนท่ีท�ำผิดในคดีที่เกี่ยวกับการก่อการร้ายและความมั่นคงแห่งชาติ (จัดหา เข้าร่วม กระท�ำการที่เป็นภัยต่อ
ผลประโยชน์สำ� คญั ของชาติ หรือวางแผนสังหารประธานาธบิ ดี) เม่อื 11 ก.ค.2560 ตลอดจนวางแผนเพ่ิมงบประมาณ 4 เทา่ หรือ
837 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในหว้ งปี 2561-2565 เพือ่ ใชใ้ นภารกจิ ตอ่ ต้านการก่อการรา้ ย

สมาชกิ องคก์ ารระหวา่ งประเทศ ADB, CICA, CIS, CSTO, EAEC, EAPC, EBRD, ECO, EAEU, EITI (candidate), FAO, GCTU,
IAEA, IBRD, ICAO, ICC (NGOs), ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, INYERPOL, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO,
ITU, MIGA, NAM (ผู้สังเกตการณ์), NSG, OAS (ผสู้ ังเกตการณ์), OIC, OPCW, OSCE, PFP, SCO, UN, UNCTAD, UNESCO,
UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU (NGOs), WHO, WIPO, WMO และ WTO (เข้าเปน็ สมาชิกล่าสดุ สำ� ดบั ท่ี 162)
วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลย ี คาซคั สถานมศี นู ยอ์ วกาศ Baikonur Cosmodrome และใหร้ สั เซยี เชา่ ตง้ั แตป่ ี 2547 จนถงึ ปี 2593
คา่ เชา่ ปลี ะ 115 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั เพอ่ื ใชเ้ ปน็ ทข่ี น้ึ ลงของยานอวกาศ การสง่ จรวด และดาวเทยี มตา่ ง ๆ ขน้ึ สวู่ งโคจร สว่ นคาซคั สถาน
ได้สรา้ งและส่งดาวเทยี มดวงแรก คอื KazSat 1 (รัสเซียออกแบบให)้ ข้ึนสูอ่ วกาศเมอ่ื ปี 2549 นอกจากน้ี ยงั มแี ผนสำ� รวจอวกาศ
ร่วมกบั รัสเซยี และเตรยี มพฒั นาการให้บรกิ ารดาวเทยี มแก่ประเทศอ่ืน ๆ
การขนสง่ และโทรคมนาคม มที ่าอากาศยาน 96 แห่ง เส้นทางรถไฟระยะทาง 15,333 กม. ถนนระยะทาง 97,418 กม. ท่อขนสง่
condensate (กา๊ ซธรรมชาติ) 658 กม. ท่อขนส่งกา๊ ซยาว 15,256 กม. ท่อขนสง่ น้�ำมนั 11,313 กม. ท่อขนสง่ นำ้� มันสำ� เรจ็ รูป
ยาว 1,095 กม. และทอ่ ขนสง่ นำ้� ยาว 1,975 กม. ดา้ นโทรคมนาคม มโี ทรศพั ทพ์ นื้ ฐาน 3,931,100 เลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นที่
25,534,800 เลขหมาย จ�ำนวนผู้ใชอ้ ินเทอรเ์ น็ต 14,100,751 คน (ก.ค.2559) รหัสอนิ เทอรเ์ นต็ .kz
การเดนิ ทาง มเี ทยี่ วบนิ ตรงของสายการบนิ แอรอ์ สั ตานา ระหวา่ งกรงุ เทพฯ-อสั ตานา 3 ครง้ั ตอ่ สปั ดาห์ และกรงุ เทพฯ-อลั มาตี 5 ครงั้
ต่อสัปดาห์ (ฤดูหนาวเพิม่ อกี 2 คร้งั ต่อสัปดาห์) ใชเ้ วลาบินประมาณ 7 ชม. เม่ือปี 2558 มชี าวคาซคั สถานเดนิ ทางมาไทย จำ� นวน
59,492 คน
สถานการณ์สำ� คัญท่ีน่าตดิ ตาม
1) การเปลี่ยนแปลงผู้น�ำ หากประธานาธิบดีนาซาร์บาเยฟ ซึ่งมีอายุ 79 ปี เสียชีวิตกะทันหัน อาจกระทบต่อ
เสถียรภาพทางการเมืองปัจจุบันที่ค่อนข้างม่ันคง เช่น กรณีมีการแย่งชิงอ�ำนาจระหว่างชนชั้นน�ำ แม้คาซัคสถานแก้ไขกฎหมาย
เพอื่ รองรบั การเปลย่ี นแปลงผนู้ ำ� ไวแ้ ลว้ กต็ าม รวมถงึ กรณที ผี่ นู้ ำ� คนใหมไ่ มม่ อี ำ� นาจเขม้ แขง็ เชน่ เดยี วกบั ประธานาธบิ ดนี าซารบ์ าเยฟ
2) การดำ� เนนิ ความสมั พนั ธก์ บั มหาอำ� นาจทกุ ฝา่ ยทง้ั รสั เซยี จนี และประเทศตะวนั ตก โดยมคี วามสมั พนั ธแ์ นน่ แฟน้
กบั รสั เซยี ในดา้ นความมนั่ คง การทหาร พลงั งาน เศรษฐกจิ และการคา้ ขณะเดยี วกนั คาซคั สถานกข็ ยายความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ
กับจนี อนิ เดีย สหภาพยุโรป และสหรัฐฯ พรอ้ มกบั ด�ำเนนิ นโยบายตา่ งประเทศเชิงรุกมากขึน้ โดยใช้ประโยชน์จากความไดเ้ ปรียบ
ด้านท่ีตั้งทางภูมิศาสตร์ ท่ีเป็นจุดเชื่อมโยงเอเชียกับยุโรป กับท้ังส่งเสริมการติดต่อแลกเปลี่ยนกับประเทศต่าง ๆ ด้านการค้า
การลงทนุ สงั คมและวฒั นธรรม และการจดั การกับภัยคุกคามรปู แบบใหม่
3) การขยายบทบาทในเวทรี ะหวา่ งประเทศ โดยเฉพาะการไดร้ บั เลอื กใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ สมาชกิ ไมถ่ าวรของคณะมนตรี
ความมนั่ คงแหง่ สหประชาชาติ (UNSC) วาระปี 2560-2561 (เมอื่ ม.ค.2561 ไดร้ บั เลอื กเปน็ ประธาน UNSC ครงั้ แรก) การมสี ว่ นรว่ ม

ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 352

ในองคก์ ารความรว่ มมอื เซย่ี งไฮ้ (Shanghai Cooperation Organization-SCO) การแสดงบทบาทในองค์การความรว่ มมอื อสิ ลาม
(Organization of Islamic Cooperation-OIC) การมบี ทบาทในกรอบการประชมุ วา่ ดว้ ยการปฏสิ มั พนั ธแ์ ละการแสวงหามาตรการ
เสริมสรา้ งความไวเ้ นอื้ เชือ่ ใจในเอเชยี (Conference on Interaction and Confidence Building Measures in Asia-CICA)
ซงึ่ มีส�ำนักเลขาธิการอยูท่ ีอ่ สั ตานา และมีแผนจะยกระดับเป็น OSDA
4) การขบั เคล่ือนเศรษฐกิจยุคใหม่
5) บทบาทในสหภาพเศรษฐกจิ ยเู รเซยี (Eurasian Economic Union-EAEU) รว่ มกบั รสั เซยี เบลารสุ อารเ์ มเนยี
และครี ก์ ซี สถาน โดยคาซคั สถานคาดหวงั จะใชก้ รอบความรว่ มมอื ดังกล่าวเสรมิ สร้างความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ กับเอเชยี
ความสัมพันธ์ไทย-คาซัคสถาน
ด้านการทตู ไทยสถาปนาความสมั พนั ธท์ างการทตู กบั คาซคั สถานเมื่อ 6 ก.ค.2535 ไทยมี สอท. ณ กรุงอัสตานา
และสถานกงสลุ กติ ติมศกั ดิ์ ณ เมืองอัลมาตี ส่วนคาซัคสถานมี สอท. ท่กี รุงเทพฯ และสถานกงสลุ กิตตมิ ศักดค์ิ าซัคสถานประจ�ำ
จ.ชลบุรี นอกจากนี้ เมื่อ 11 พ.ค.2559 ครม.อนุมัติการเปิดสถานกงสุลกิตติมศักด์ิคาซัคสถานประจ�ำกรุงเทพฯ และแต่งต้ัง
นายกำ� พล ศภุ รสหสั รงั สี ดำ� รงตำ� แหนง่ กงสลุ กติ ตมิ ศกั ดปิ์ ระจำ� จ.ชลบรุ ี (โดยมเี ขตกงสลุ ครอบคลมุ 8 จงั หวดั ไดแ้ ก่ จ.ชลบรุ ี นครนายก
ปราจนี บรุ ี สระแกว้ ฉะเชงิ เทรา ระยอง จนั ทบรุ ี และตราด) สว่ นกระทรวงพาณชิ ยแ์ ตง่ ตงั้ นางสาวไอกลุ สลุ ตาโนวา (Miss Aigul
Sultanova) เป็น Trade Representative ณ กรุงอสั ตานา คาซัคสถาน เริ่มปฏบิ ัติภารกิจเม่อื 15 ธ.ค.2559 เพ่ือเรง่ รดั การ
สง่ ออกสนิ คา้ และบรกิ าร และสง่ เสริมการลงทนุ ของไทยในคาซัคสถาน
ดา้ นการเมอื ง ไทยและคาซคั สถานมกี ารแลกเปลย่ี นการเยอื นกนั หลายครงั้ โดยประธานาธบิ ดคี าซคั สถานเยอื นไทย
เมอ่ื ปี 2536 และ นรม.ไทยเยอื นคาซคั สถาน เพอ่ื รว่ มประชมุ สดุ ยอด CICA ครงั้ ที่ 2 เมอ่ื ปี 2549 ไทยและคาซคั สถานมกี ารประชมุ
คณะกรรมาธิการร่วมเพ่ือความร่วมมือทวิภาคีไทย-คาซัคสถาน (Joint Commission for Bilateral Cooperation-JC)
เปน็ เวทใี นการทบทวน ตดิ ตาม และผลักดันความรว่ มมือทวภิ าคีในมิติตา่ งๆ มีการประชุมรว่ มกันมาแลว้ 3 คร้งั เม่ือปี 2546 และ
ปี 2555 และระหว่าง 21-22 มิ.ย.2560 ท่ีอัสตานา ซึ่งครบรอบ 25 ปีการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทยกับ
คาซัคสถาน นอกจากนี้ ไทยเขา้ รว่ มงาน Astana Expo 2017 ทคี่ าซคั สถาน ระหว่าง 10 ม.ิ ย.-10 ก.ย.2560 ภายใต้แนวคิด
“Future Energy” คาซคั สถานสนบั สนนุ ไทยในการสมคั รเปน็ สมาชกิ CICA ซงึ่ เปน็ กรอบการประชมุ เพอื่ สง่ เสรมิ ความมน่ั คงและ
เสถียรภาพในภมู ภิ าคเอเชียท่ีคาซคั สถานริเรม่ิ ขึน้ โดยไทยเขา้ เปน็ สมาชกิ CICA เมื่อ ต.ค.2547 ขณะท่ีไทยสนบั สนนุ คาซัคสถาน
เขา้ เปน็ สมาชกิ ความรว่ มมอื เอเชยี (Asia Cooperation Dialogue-ACD) โดยทป่ี ระชมุ ฯ มมี ตเิ ปน็ เอกฉนั ทร์ บั คาซคั สถานเขา้ เปน็
สมาชกิ ระหวา่ งการประชมุ รฐั มนตรี ที่ จ.เชยี งใหม่ เมอื่ 21 ม.ิ ย.2546 นอกจากน้ี คาซคั สถานขอรบั การสนบั สนนุ จากไทยในการสมคั ร
เป็นสมาชิก ASEAN REggional Forum (ARF)
ดา้ นเศรษฐกจิ คาซคั สถานเปน็ คคู่ า้ ทมี่ ศี กั ยภาพมากทส่ี ดุ ในเอเชยี กลางของไทย การคา้ ระหวา่ งไทยกบั คาซคั สถาน
เม่อื ปี 2560 มมี ูลค่า 93.41 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ไทยส่งออก 50.08 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั น�ำเขา้ 43.34 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ไทยได้
ดลุ การคา้ 6.74 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั สนิ คา้ สง่ ออกของไทยไปคาซคั สถาน ไดแ้ ก่ รถยนตแ์ ละชน้ิ สว่ นยานยนต์ เครอ่ื งพมิ พ์ โทรศพั ท์
เครอ่ื งจกั รกล โพลเิ มอร์ และสนิ คา้ ปลกี สำ� เรจ็ รปู สว่ นสนิ คา้ นำ� เขา้ จากคาซคั สถาน ไดแ้ ก่ สนิ แรโ่ ลหะ แรธ่ าตุ เคมภี ณั ฑ์ ดา้ ยและเสน้ ใย
ผลติ ภณั ฑส์ ง่ิ ทอ ไทยลงทนุ ในคาซคั สถานกวา่ 30 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ขณะทคี่ าซคั สถานลงทนุ ในไทย 9 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ปจั จบุ นั
คาซคั สถานมกี ารลงทนุ ดา้ นการทอ่ งเทย่ี วที่ จ.ภเู กต็ มลู คา่ ประมาณ 155 ลา้ นบาท โดยขอรบั การสง่ เสรมิ การลงทนุ จากสำ� นกั งานคณะ
กรรมการสง่ เสรมิ การลงทนุ (BOI) สำ� หรบั แรงงานไทยในคาซคั สถานเมอ่ื ปี 2558 มจี ำ� นวน 193 คน สว่ นใหญท่ ำ� งานทเ่ี มอื ง Atyrau
และ Aktau ในอุตสาหกรรมขุดเจาะน�้ำมัน ผู้ประกอบอาหารและพนักงานสปาในเมืองใหญ่ของคาซัคสถาน มีนักท่องเที่ยว
คาซัคสถานในไทย 57,236 คน (เพ่ิมขึน้ 19%) สรา้ งรายได้ 3,727 ล้านบาท

353 ขอ้ มลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

ความตกลงทสี่ ำ� คญั ๆ ระหวา่ งไทยกบั คาซคั สถาน ความตกลงวา่ ดว้ ยการจดั ตง้ั คณะกรรมาธกิ ารรว่ มวา่ ดว้ ยความสมั พนั ธ์
ทวภิ าคไี ทย-คาซคั สถาน (21 ก.ค.2536) ความตกลงวา่ ดว้ ยบรกิ ารเดนิ อากาศไทย-คาซคั สถาน (3 พ.ค.2539) ความตกลงความรว่ มมอื
ด้านการค้าและการลงทุนระหว่างสภาหอการค้าแห่งประเทศไทยกับหอการค้าและอุตสาหกรรมคาซัคสถาน (29 ส.ค.2546)
พิธีสารว่าด้วยความร่วมมือระหว่างกระทรวงการต่างประเทศไทย-คาซัคสถาน (20 ต.ค.2547) บันทึกความเข้าใจว่าด้วยการ
สถาปนาความสัมพันธ์บ้านพ่ีเมืองน้องเมืองพัทยาและเมืองชิมเคนท์ (ปี 2545) ความตกลงว่าด้วยการสถาปนาความสัมพันธ์
ระหว่างกรุงอัสตานาและกรุงเทพฯ (บ้านพี่เมืองน้อง) และบันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือด้านข้าราชการพลเรือนไทย-
คาซัคสถาน (ปี 2547) ไทยและคาซคั สถานลงนามข้อตกลงว่าด้วยการยกเวน้ การตรวจลงตราสำ� หรับผถู้ อื หนงั สอื เดินทางทูตและ
หนงั สอื เดนิ ทางพิเศษ/หนังสอื เดนิ ทางราชการ (ก.ค.2560)

----------------------------------------

ขอ้ มลู พ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 354

นายนรู ์สุลตา่ น อาบเิ ชวชิ นาซาร์บาเยฟ
(Nursultan Abishevich Nazarbayev)

ตำ� แหน่ง ประธานาธบิ ดี ตง้ั แต่ปี 2542

เกดิ 6 ก.ค.2483 (อายุ 79 ปี/ปี 2562) ที่หมูบ่ า้ น Chemolgan ตำ� บล Kaskelen เขต Almaty

ศาสนา อิสลาม นกิ ายซนุ นี

สถานภาพ - สมรสกบั นาง Sara Alpysovna Nazarbayeva ซงึ่ สำ� เรจ็ การศกึ ษาจาก Institution of higher education,
economist-engineer โดยกอ่ ตง้ั และเปน็ ประธานกองทนุ การกศุ ลเพอื่ เดก็ ระหวา่ งประเทศ “Bobek”
นับแต่ ก.พ.2535 ต่อมาเปน็ ประธาน “SOS-Children’s Villages Kazakhstan” นบั แต่ ก.ค.2537
- มบี ตุ รสาว 3 คน คอื Dariga (อายุ 56 ป/ี ปี 2562) Dinara (อายุ 52 ป/ี ปี 2562) และ Aliya (อายุ 39 ป/ี ปี 2562)

การศึกษา - จบ Highest Technical Educational Institution ที่ Karagandy Polytechnic Institute
ปี 2510 - จบปรญิ ญาเอกด้านเศรษฐศาสตร์


ประวัติการท�ำงาน
ปี 2503-2512 - ท�ำงานท่ี Karaganda Metallurgical Works

ประวัตทิ างการเมอื ง
ปี 2512-2516 - เข้ารว่ มพรรคคอมมวิ นสิ ตแ์ ละเป็นยวุ คอมมิวนิสต์ (Komsomol) ท่ี Temirtau เขต Karaganda
ปี 2516-2520 - เลขานุการคณะกรรมการพรรคที่ Karaganda Metallurgical Works
ปี 2520-2522 - เลขานกุ ารพรรคและเลขานุการพรรคล�ำดับ 2 ของคณะกรรมการเขตของพรรคท่ี Karaganda
ปี 2522-2527 - เลขาธิการคณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์คาซัคสถาน
ปี 2527-2532 - ประธานคณะมนตรีแหง่ รัฐของสาธารณรฐั สังคมนิยมโซเวียตคาซัค
ปี 2532-2534 - เลขาธกิ ารคนที่ 1 ของคณะกรรมการกลางพรรคคอมมวิ นสิ ตค์ าซคั สถานชว่ ง ก.พ. - เม.ย.2533 ดำ� รงตำ� แหนง่
ประธานสภาสงู สุดสาธารณรัฐสังคมโซเวียตคาซัค และเม่อื เม.ย.2533 เปน็ ประธานาธบิ ดคี าซคั สถาน
1 ธ.ค.2534 - เป็นประธานาธิบดจี ากการเลอื กต้ังในคาซคั สถานเปน็ คร้งั แรก โดยไดร้ ับคะแนนเสียง 98.7%
29 เม.ย.2538 - จัดการลงประชามติขยายวาระการดำ� รงตำ� แหน่งประธานาธิบดอี อกไปถงึ ปี 2543
10 ม.ค.2542 - ได้รบั เลือกตัง้ เปน็ ประธานาธบิ ดสี มัยที่ 2 ด้วยคะแนนเสียง 79.78%
4 ธ.ค.2548 - ไดร้ บั เลือกตั้งเปน็ ประธานาธบิ ดีสมัยที่ 3 ด้วยคะแนนเสยี ง 91.15%
3 เม.ย.2554 - ได้รบั เลอื กต้งั เป็นประธานาธบิ ดีสมัยท่ี 4 ด้วยคะแนนเสียง 95.5%
26 เม.ย.2558 - ได้รบั เลือกตั้งเป็นประธานาธิบดีสมัยท่ี 5 ดว้ ยคะแนนเสยี ง 97.7%

-------------------------------------

355 ข้อมลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

คณะรฐั มนตรคี าซคั สถาน

ประธานาธบิ ดี Nursultan Nazarbayev
นรม. Bakytzhan Sagintayev
รอง นรม.คนที่ 1 Askar Mamin
รอง นรม. Umirzak Shukeyev
รอง นรม. Erbolat Dossaev
รอง นรม. Askar Zhumagaliyev
รมว.กระทรวงมหาดไทย Kalmukhanbet Kasymov
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ Yelzhan Birtanov
รมว.กระทรวงการลงทนุ และการพฒั นา Zhenis Kassymbek
รมว.กระทรวงวฒั นธรรมและกฬี า Arystanbek Mukhamediuly
รมว.กระทรวงกลาโหม Nurlan Yermekbayev
รมว.กระทรวงศกึ ษาธิการและวิทยาศาสตร์ Yerlan Sagadiyev
รมว.กระทรวงเกษตร Askar Myrzakhmetov
รมว.กระทรวงการคลัง Bakhyt Sultanov
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Kairat Abdrakhmanov
รมว.กระทรวงยตุ ิธรรม Marat Beketayev
รมว.กระทรวงพลังงาน Kanat Bozumbayev
รมว.กระทรวงเศรษฐกจิ แหง่ ชาต ิ Timur Suleimenov
รมว.กระทรวงขอ้ มลู ขา่ วสารและการสอ่ื สาร Dauren Abayev
รมว.กระทรวงการปอ้ งกนั ประเทศและอุตสาหกรรมการบนิ Beibut Atamkulov
รมว.กระทรวงแรงงานและการปกป้องสังคม Madina Abylkassymova

-------------------------------------------- (ต.ค.2561)

ขอ้ มลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562 356

สาธารณรัฐเคนยา
(Republic of Kenya)

เมอื งหลวง ไนโรบี

ทตี่ ั้ง ภูมิภาคแอฟริกาตะวันออก ระหว่างเส้นละติจูดที่ 1 องศาเหนือ กับเส้นลองจิจูดที่ 38 องศาตะวันออก
พืน้ ท่ี 580,367 ตร.กม. มชี ายแดนทางบกยาว 3,457 กม. และมชี ายฝัง่ ยาว 536 กม.

อาณาเขต ทิศเหนอื ติดกับเอธิโอเปีย (867 กม.)
ทิศใต ้ ติดกบั แทนซาเนยี (775 กม.)
ทศิ ตะวนั ออกเฉยี งเหนอื ตดิ กับโซมาเลีย (684 กม.)
ทิศตะวนั ออกเฉียงใต ้ ติดกบั มหาสมทุ รอินเดีย (536 กม.)
ทิศตะวนั ตกเฉียงเหนือ ตดิ กับเซาทซ์ ูดาน (317 กม.)
ทิศตะวนั ตก ตดิ กบั ยูกันดา (814 กม.)

ภมู ปิ ระเทศ เป็นพื้นที่ราบก่อนที่จะยกตัวเป็นที่ราบสูง Great Rift Valley ในภาคกลางของประเทศ และมีที่ราบสูง
ทอี่ ดุ มสมบรู ณท์ างตะวนั ตกของประเทศ

ภมู อิ ากาศ เคนยามอี ากาศแบบเขตร้อน ร้อนชน้ื บรเิ วณชายฝ่งั ทะเล ตอนกลางของประเทศมีอากาศเยน็ และร้อนแหง้ แล้ง
ทางเหนือและตะวันออกเฉียงเหนือ ช่วงที่มีอากาศร้อนที่สุด คือ ก.พ.-มี.ค. มีฝนตกชุกประมาณ มี.ค.-พ.ค. หนาวท่ีสุด คือ
ก.ค.-ส.ค. และฝนตกประปรายประมาณ ต.ค.-พ.ย.

357 ขอ้ มลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

ภาษา ภาษาสวาฮลี ี หรือคิสวาฮีลี และภาษาองั กฤษ เป็นภาษาราชการ และมกี ารใชภ้ าษาทอ้ งถิน่ เป็นจ�ำนวนมาก
ศาสนา คริสต์นิกายโปรเตสแตนต์ 47.7% ครสิ ต์นิกายโรมันคาทอลิก 23.4% คริสตน์ กิ ายอน่ื 11.9% อิสลาม 11.2%
ความเชือ่ ตามประเพณดี ัง้ เดิม 1.7% ศาสนาอ่นื ๆ 1.6% ไม่นบั ถอื ศาสนา 2.4% และไม่สามารถระบไุ ด้ 0.2%
ประชากร 49,699,862 คน (ปี 2560) มคี วามหลากหลายทางชาตพิ นั ธจ์ุ ากหลายชนเผา่ ไดแ้ ก่ เผา่ Kikuyu 22% Luhya 14%
Luo 13% Kalenjin 12% Kamba 11% Kisii 6% Meru 6% ชาวแอฟรกิ นั ชาติอืน่ ๆ 15% และชาวตา่ งชาตอิ ื่น ๆ (เอเชีย ยุโรป
และอาหรบั 1%) อัตราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เด็ก (0-14 ป)ี 40.46% วยั รนุ่ ถึงวยั กลางคน (15-64 ป)ี 56.85% และ
วัยชรา (65 ปีขึ้นไป) 2.69% อายุเฉล่ียของประชากร 64.3 ปี ชาย 62.8 ปี และหญิง 65.8 ปี อตั ราการเกดิ 23.9 คนต่อประชากร
1,000 คน อตั ราการตาย 6.7 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อตั ราการเพิม่ ของประชากร 1.69%
การศกึ ษา อัตราการรหู้ นังสือ 78%
การก่อต้งั ประเทศ นายโจโม เคนยตั ตา (Jomo Kenyatta) นำ� ประเทศพน้ จากการเปน็ เมอื งขนึ้ ของสหราชอาณาจกั รเมอื่ ปี 2506
และจดั การเลอื กตงั้ ครง้ั แรกเมอ่ื ปี 2507 ซงึ่ พรรค Kenya African National Union (KANU) ชนะการเลอื กตง้ั และนายเคนยตั ตา
ได้ด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดีคนแรก พร้อมท้ังประกาศให้เคนยาเป็นสาธารณรัฐอยู่ในเครือจักรภพของสหราชอาณาจักร
ประธานาธิบดีเคนยัตตาบริหารประเทศจนถึงแก่อสัญกรรมเม่ือปี 2521 นาย Daniel arap Moi ซึ่งขณะนั้นด�ำรงต�ำแหน่ง
รองประธานาธบิ ดขี น้ึ ดำ� รงตำ� แหนง่ ประธานาธบิ ดแี ทนจนถงึ ปี 2545 เคนยาปกครองโดยพรรคการเมอื งเดยี วจนถงึ เมอื่ ธ.ค.2534
จึงเปล่ียนการบริหารประเทศมาสู่ระบอบเสรปี ระชาธิปไตยหลายพรรคแบบตะวนั ตก
วันประกาศเอกราช 12 ธ.ค. 2506 ซ่งึ เปน็ วันประกาศเอกราชจากสหราชอาณาจักร
การเมอื ง ระบอบการปกครองแบบสาธารณรัฐทีม่ ปี ระธานาธิบดีมีอำ� นาจสูงสดุ
ฝา่ ยบรหิ าร : ประธานาธบิ ดดี ำ� รงตำ� แหนง่ ประมขุ แหง่ รฐั หวั หนา้ รฐั บาล และ ผบ.ทหารสงู สดุ วาระดำ� รงตำ� แหนง่
คราวละ 5 ปี ไมเ่ กิน 2 วาระ ปจั จบุ นั คือ ประธานาธบิ ดี Uhuru Kenyatta (ดำ� รงตำ� แหน่งต้งั แต่ 9 เม.ย.2556) ประธานาธบิ ดี
เป็นทั้งประมุขของรัฐ และหัวหน้าฝ่ายรัฐบาล ต�ำแหน่งนายกรัฐมนตรียกเลิกไปตั้งแต่การเลือกตั้งเมื่อปี 2556 การเลือกต้ังเมื่อ
8 ส.ค.2560 ประธานาธิบดี Uhuru Kenyatta ชนะการเลอื กตัง้ ดว้ ยคะแนน 54.17% แต่นาย Raila Odinga (ค่แู ขง่ ) ไมย่ อมรับ
ผลการเลือกตงั้ และรอ้ งเรียนต่อศาลฎีกา ซงึ่ ตอ่ มาศาลฎกี าไดป้ ระกาศให้การเลือกตง้ั ประธานาธบิ ดีเป็นโมฆะ และก�ำหนดให้มี
การเลือกต้ังภายใน 60 วนั กำ� หนดการเลือกตั้งใหม่เปน็ 17 ต.ค.2560 แตเ่ ลือ่ นเปน็ 26 ต.ค.2560 ซ่งึ ประธานาธบิ ดี Uhuru
Kenyatta ชนะการเลือกตั้งดว้ ยคะแนน 98.26% จากผู้ออกมาใชส้ ิทธิ 38.84% แตฝ่ ่ายคา้ นไมย่ อมรบั ผลการเลือกต้ัง และย่นื
ค�ำรอ้ งตอ่ ศาลฎกี าวา่ การเลอื กตั้งไมช่ อบธรรม ตอ่ มาเมอ่ื 20 พ.ย.2560 ศาลฎกี ายกคำ� รอ้ งดงั กล่าว จากนนั้ เมอ่ื 28 พ.ย.2560
ประธานาธบิ ดี Uhuru Kenyatta สาบานตนเขา้ รบั ตำ� แหนง่ ประธานาธิบดี การเลอื กตงั้ ประธานาธิบดเี คนยาคร้งั ตอ่ ไปจะจัดข้ึน
ในปี 2565
ฝา่ ยนิตบิ ญั ญัติ : เปน็ ระบบ 2 สภา ไดแ้ ก่ วฒุ สิ ภา มสี มาชกิ 67 คน มาจากการเลอื กตง้ั โดยตรง 47 คน และ 20 คน
มาจากการเลอื กตงั้ แบบสดั สว่ น ในจำ� นวนนเ้ี ปน็ สตรี 16 คน ผแู้ ทนเยาวชน 2 คน และผแู้ ทนคนพกิ าร 2 คน สว่ นสภาผแู้ ทนราษฎร
มสี มาชกิ 349 คน มาจากการเลือกตัง้ โดยตรง 290 คน เป็นสตรี 47 คน และสภาผูแ้ ทนราษฎรเสนอ 12 คน โดยแบง่ เปน็ ผแู้ ทน

ข้อมลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562 358

เยาวชน 6 คน และผแู้ ทนคนพกิ าร 6 คน วาระดำ� รงตำ� แหนง่ ของทงั้ 2 สภา คอื 5 ปี การเลอื กตง้ั ทวั่ ไปครง้ั ลา่ สดุ เมอื่ 8 ส.ค.2560
และจะจดั เลอื กต้งั ครั้งต่อไปใน ส.ค.2564
ฝา่ ยตุลาการ : มศี าลฎกี า ซ่ึงมปี ระธานศาลฎีกา รองประธานศาลฎีกา และองคค์ ณะผู้พพิ ากษา 5 คน
พรรคการเมอื ง : พรรค Jubilee Party of Kenya หัวหนา้ พรรค คอื ประธานาธบิ ดี Uhuru Kenyatta ซึ่งเปน็
การรวมตวั ของพรรคต่าง ๆ 11 พรรค ไดแ้ ก่ พรรค Jubilee Alliance Party (JAP), พรรค Alliance Party of Kenya หรอื AKP
[Kiraitu MURUNGI], พรรค United Republican Party (URP), พรรค Grand National Union (GNU), พรรค New FORD–
Kenya (NFK), พรรค FORD People (FP), พรรค United Democratic Forum (UDF), พรรค Chama Cha Uzalendo (CCU),
พรรค Republican Congress (RC), พรรค The National Alliance (TNA) และพรรค The Independence Party (TIP)
พรรคการเมืองอื่น เช่น พรรค National Super Alliance (NASA) หัวหน้าพรรค คือ นาย Raila Odinga
ซง่ึ เป็นการรวมตวั ของพรรค Orange Democratic Movement (ODM), พรรค Wiper Democratic Movement (Wiper),
พรรค Forum for the Restoration of Democracy-Kenya (FORD-Kenya), พรรค Amani National Congress (ANC),
พรรค National Rainbow Coalition, พรรค Progressive Party of Kenya, พรรค Chama Cha Uzalendo (CCU) และ
พรรค Muungano Party (MP)
กลุ่มการเมอื งทเ่ี คลื่อนไหวกดดันรฐั บาล : Council of Islamic Preacher of Kenya, Kenya Human Rights
Commission, Muslim Human Rights Forum, National Muslim Leaders Forum, Protestant National Council of
Churches of Kenya
เศรษฐกจิ เคนยาเป็นศูนย์กลางของกลุ่มประเทศสมาชิกตลาดร่วมแอฟริกาตะวันออกและแอฟริกาตอนใต้ (Common
Market for Eastern and Southern Africa-COMESA) โดยเป็นศนู ย์กลางด้านการคา้ และการเงิน ตลอดจนเป็นแหลง่ กระจาย
สนิ คา้ ในแอฟรกิ าตะวนั ออก ปจั จบุ นั เคนยาประสบปญั หาขาดดลุ การคา้ จำ� นวนมาก เนอ่ื งจากประชาชนมรี ายไดใ้ นระดบั สงู ทำ� ให้
มกี ำ� ลงั ซอ้ื สนิ คา้ มาก โดยเฉพาะสนิ คา้ อปุ โภคบรโิ ภคทเี่ คนยาไมส่ ามารถผลติ ไดเ้ อง จงึ ตอ้ งนำ� เขา้ สนิ คา้ เพอ่ื ตอบสนองความตอ้ งการ
ในตลาด
รฐั บาลเคนยามนี โยบายสง่ เสรมิ การลงทนุ จากตา่ งประเทศ โดยกำ� หนดมาตรการทเี่ ปดิ โอกาสใหต้ า่ งชาตลิ งทนุ ได้
โดยตรง ไม่จำ� เปน็ ตอ้ งมหี ุน้ ส่วนเป็นคนทอ้ งถ่ิน รวมทั้งใหก้ ารสนับสนุนและให้สิทธิพเิ ศษส�ำหรบั ภาคธรุ กิจท่เี น้นเรื่องการพัฒนา
หรอื ยังขาดแคลน เช่น ธรุ กิจเกย่ี วกบั การท่องเท่ยี ว เกษตรแปรรูป การส่ือสาร สถาบนั การเงนิ ภาคธุรกิจ การผลิตและการค้า
การก่อสร้าง
เศรษฐกิจเคนยาขยายตัวได้ดี เนื่องจากแรงงานมีคุณภาพ ใช้ภาษาอังกฤษในการติดต่อสือ่ สารได้ดี อย่างไรก็ตาม
การที่ประเทศยังมีปัญหาอาชญากรรมและความไม่ปลอดภัยจากกลุ่มก่อการร้ายส่งผลกระทบต่อการพัฒนาเศรษฐกิจโดยรวม
ของประเทศ ขณะทปี่ ญั หาคอรร์ ปั ชนั อยา่ งกวา้ งขวางเปน็ ปญั หาสำ� คญั ทที่ ำ� ใหร้ ฐั บาลไมไ่ ดร้ บั ความเชอื่ มนั่ จากในและตา่ งประเทศ
ทรพั ยากรธรรมชาติ : หนิ ปนู โซดาไฟ เกลอื หนิ อญั มณี แรฟ่ ลอู อไรต์ สงั กะสี ดนิ เผา ยปิ ซมั สตั วป์ า่ และพลงั งานน้�ำ
ผลผลิตการเกษตร : ชา กาแฟ ข้าวโพด ออ้ ย ผลไม้ ผักสด ผลผลิตจากนม เนือ้ วัว เนื้อสกุ ร เน้ือสัตวป์ ีก และไข่
ผลผลติ ภาคอตุ สาหกรรม : สนิ คา้ อปุ โภคบรโิ ภคขนาดเลก็ การแปรรปู ผลผลติ การเกษตร นำ้� มนั แปรรปู อะลมู เิ นยี ม
เหล็ก ตะก่ัว ซเี มนต์ การซ่อมแซมเรือสินคา้ การทอ่ งเท่ยี ว และเทคโนโลยีสารสนเทศ
สกลุ เงิน : Kenyan Shilling อัตราแลกเปลย่ี น 1 ดอลลาร์สหรัฐ : 101.20 Kenyan Shilling (ก.ย.2561)

359 ขอ้ มูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

ดัชนีเศรษฐกจิ สำ� คญั (ปี 2561)
ผลติ ภณั ฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) : 79,510 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
อตั ราการเตบิ โตเศรษฐกิจ : 4.8%
รายไดเ้ ฉลีย่ ต่อหัวต่อปี : 3,500 ดอลลาร์สหรัฐ
แรงงาน : 19.6 ล้านคน
อัตราการว่างงาน : 7.4% (ทงั้ น้ี หากรวมกลมุ่ แรงงานทที่ ำ� งาน แตไ่ มเ่ ขา้ ตามหลกั เกณฑก์ ารจา้ งงานของ International Labour
Organisation (ILO) อัตราการว่างงานจะอย่ทู ่ี 40%)
อตั ราเงินเฟอ้ : 4% (ส.ค.2561)
งบประมาณ : รายรบั 15,430 ล้านดอลลารส์ หรัฐ รายจ่าย 24,590 ล้านดอลลารส์ หรฐั ขาดดลุ 9,160 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ หรอื
คดิ เปน็ 11.7% ของ GDP
ดลุ บญั ชเี ดนิ สะพัด : ขาดดลุ 5,073 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
ทุนสำ� รองทองคำ� และเงินตราต่างประเทศ : 8,057 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
หนส้ี าธารณะ : 55.6% ของ GDP
ดุลการคา้ ระหว่างประเทศ : ขาดดลุ 9,472 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
มลู ค่าการส่งออก : 5,798 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
สนิ คา้ ส่งออก : ชา พชื สวน กาแฟ ผลิตภัณฑป์ ิโตรเลียม ปลา ซเี มนต์ และเครอ่ื งนุ่งหม่
คคู่ า้ สำ� คญั : ยกู ันดา 10.8% ปากสี ถาน 10.6% สหรฐั ฯ 8.1% เนเธอรแ์ ลนด์ 7.3% สหราชอาณาจักร 6.4% แทนซาเนยี 4.8%
สหรัฐอาหรับเอมเิ รตส์ 4.4%
มูลคา่ การนำ� เข้า : 15,270 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สนิ คา้ นำ� เขา้ : เคร่อื งจักรและอปุ กรณ์ขนสง่ น�้ำมนั ผลติ ภัณฑ์ปโิ ตรเลยี ม ยานยนต์เหล็ก และพลาสติก
คู่ค้าส�ำคญั : จนี 22.5% อินเดีย 9.9% สหรัฐอาหรับเอมเิ รตส์ 8.7% ซาอุดีอาระเบยี 5.1% ญี่ปุ่น 4.5%
การทหาร ปัจจบุ นั กองทพั มีทหารประจ�ำการ 24,100 นาย และกองกำ� ลังกึ่งทหาร 5,000 นาย โดยกองทัพ 24,100 นาย
แบ่งเปน็ ทบ. 20,000 นาย ทร. 1,600 นาย ทอ. 2,500 นาย งบประมาณด้านการทหารประมาณ 1,194 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือ
1.52% ของ GDP
สมาชกิ องคก์ ารระหว่างประเทศ ACP, AfDB, AU, Commonwealth of Nations (C), COMESA, EAC, EADB, FAO, G-15,
G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICRM, IDA, IFAD, IFC, IFRCS, IGAD, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO,
ITSO, ITU, ITUC, MIGA, MINURCAT, MONUC, NAM, OPCW, PCA, UN, UNAMID, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO,
UNMIS, UNOCI, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO และ WTO
การขนส่งและโทรคมนาคม ท่าอากาศยาน 197 แหง่ ท่สี �ำคัญไดแ้ ก่ Jomo Kenyatta International Airport เมอื งท่าสำ� คัญ
ได้แก่ เมืองท่ามอมบาซา (MOMBASA) เป็นเมืองท่าส�ำคัญของประเทศและเป็นศูนย์กลางในการขนส่งสินค้าของประเทศ
ในแอฟริกาตะวันออกท่ีไมม่ ชี ายฝงั่ ทะเล (ยูกนั ดา บรุ นุ ดี รวันดา เซาทซ์ ดู าน และคองโก รวมถงึ ภาคตะวนั ตกของโซมาเลีย) ก�ำลงั
อย่รู ะหวา่ งสรา้ งทา่ เรอื นำ�้ ลกึ Lamu เปน็ ทา่ เรอื แหง่ ใหม่ รว่ มกบั เอธโิ อเปยี และเซาทซ์ ดู าน เสน้ ทางรถไฟ ระยะทาง 3,806 กม. ถนน
ระยะทาง 161,452 กม. การโทรคมนาคม : โทรศัพทพ์ ้นื ฐานให้บริการประมาณ 72,801 เลขหมาย โทรศพั ท์เคลอ่ื นท่ี 38.9 ล้าน

ข้อมูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 360

เลขหมาย (ปี 2559) รหสั โทรศพั ท์ +254 จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ 12.165 ลา้ นคน (ปี 2559) รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .ke เวบ็ ไซตก์ ารทอ่ งเทย่ี ว
www.tourism.go.ke
การเดนิ ทาง การบนิ ไทยไมม่ เี ทยี่ วบนิ ตรง แตส่ ายการบนิ Kenya Airways มเี ทย่ี วบนิ ตรงระหวา่ งกรงุ เทพฯ-ไนโรบี 7 เทยี่ วบนิ
ต่อสัปดาห์ ใชเ้ วลาเดินทางประมาณ 9-10 ชม. หนังสอื เดินทางของไทยทกุ ประเภทต้องขอรบั การตรวจลงตรา เพ่อื เดินทางเข้า
เคนยา โดยติดตอ่ ที่ สอท.เคนยา/กรุงเทพฯ
สถานการณส์ �ำคญั ทนี่ ่าติดตาม
ความเคลอ่ื นไหวของกลมุ่ มสุ ลมิ หวั รนุ แรงทต่ี อ้ งการแยกภาคเหนอื ของเคนยาออกไปปกครองด้วยกฎหมายอิสลาม
นำ� โดยกล่มุ Boko Haram และมรี ายงานวา่ กลมุ่ al-Qaida in the Islamic Maghreb (AQIM) เข้ามาเคล่ือนไหวทางตอนเหนือ
ของเคนยา เพอื่ สนับสนนุ กลมุ่ Boko Haram ดว้ ย
ความสัมพันธ์ไทย-เคนยา
ไทยและเคนยาสถาปนาความสัมพนั ธ์ทางการทตู ระหว่างกันเมือ่ 25 ก.ค.2510 ไทยเปิด สอท. ณ กรุงไนโรบี เม่อื
ปี 2521 ส่วนเคนยาเปิด สอท.เคนยา/กรุงเทพฯ เมื่อ ต.ค.2549 ที่ผ่านมาความสัมพันธ์ระหว่างไทย-เคนยาราบร่ืน
เคนยามีความส�ำคัญที่สุดประเทศหนึ่งส�ำหรับไทยในทวีปแอฟริกา เพราะมีศักยภาพเป็นหุ้นส่วนหลักทางยุทธศาสตร์ของไทย
ทงั้ ทางดา้ นเศรษฐกจิ การเมอื งและสงั คม โดยมกี ารประชมุ คณะกรรมาธกิ ารรว่ ม (Joint Commission-JC) ระหวา่ งไทยกบั เคนยา
คร้ังแรกเม่ือ 17-18 มิ.ย.2553 ท่ีกรุงไนโรบี ทั้งสองฝ่ายตกลงจะส�ำรวจลู่ทางเพ่ิมปริมาณการค้า และผลักดันการจัดต้ัง
คณะกรรมการร่วมทางการคา้ (Joint Trade Committee) เพื่อเป็นกลไกในการดำ� เนนิ การดังกลา่ ว และเรง่ รัดการจัดท�ำความ
ตกลงดา้ นตา่ ง ๆ ระหว่างกนั ที่คงั่ ค้างอยู่
ความรว่ มมอื ทางการค้าไทย-เคนยา เมือ่ ปี 2560 มีมูลค่าการค้าระหว่างกนั 161.84 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ โดยไทย
ส่งออก 146.53 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ และนำ� เขา้ 15.30 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ไทยไดเ้ ปรียบดลุ การคา้ 131.23 ล้านดอลลารส์ หรฐั
มูลค่าการค้าใน ม.ค.-ก.ค.2561 จ�ำนวน 171.35 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยส่งออก 157.08 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และน�ำเข้า
14.27 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั สนิ คา้ สง่ ออกของไทย : ขา้ ว นำ้� ตาลทราย รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ ผลติ ภณั ฑย์ าง เมด็ พลาสตกิ
เคมีภณั ฑ์ เหลก็ เหลก็ กลา้ และผลติ ภณั ฑ์ ตูเ้ ยน็ ตูแ้ ชแ่ ขง็ และส่วนประกอบ สว่ นสนิ คา้ น�ำเขา้ จากเคนยา : เคมภี ณั ฑ์ สัตวน์ �้ำสด
แช่เยน็ แช่แข็ง แปรรปู และกึง่ สำ� เรจ็ รูป สัตว์และผลิตภัณฑจ์ ากสตั ว์ เน้อื สตั วส์ ำ� หรับบรโิ ภค เครอื่ งใชแ้ ละเครื่องตกแตง่ ภายใน
บา้ นเรอื น สนิ แรโ่ ลหะอน่ื ๆ เศษโลหะและผลติ ภณั ฑ ์ สถติ ชิ าวเคนยาเดนิ ทางเขา้ ไทยปี 2560 จำ� นวน 10,748 คน และใน ม.ค.-ก.ค.61
มีจ�ำนวน 6,873 คน และมีแรงงานไทยในเคนยา จำ� นวน 3 คน (ก.ค.2561)
ข้อตกลงส�ำคัญ : ความตกลงว่าด้วยการเดินอากาศ (6 ก.ย.2534) ความตกลงด้านการค้า (8 มี.ค.2536)
ความตกลงระหวา่ งสภาหอการคา้ ไทยและ Kenya National Chamber of Commerce and Industry (KNCCI) (10 ม.ิ ย.2536)
บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นการทอ่ งเทย่ี ว (2 ธ.ค.2547) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ในการจดั การอทุ ยาน
และสตั ว์ป่า (9 พ.ย.2548) บันทึกความเข้าใจวา่ ดว้ ยการจัดตั้งคณะกรรมาธิการร่วมเพ่ือความร่วมมอื ทวิภาคี (9 พ.ย.2548)
รา่ งความตกลงทอี่ ยรู่ ะหว่างการพิจารณาไดแ้ ก่ 1) Draft Agreement for the Promotion and Protection
of Investments 2) Draft MOU on Health Collaboration 3) Draft MOU between Kenya Investment Authority and
the office of the Board of Investment of Thailand 4) Draft MOU on Cooperation in Higher Education, Science
and Technology 5) Draft MOU in the Area of Geology and Mineral Exploration, Mining, Processing,

361 ข้อมูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

Trade and Investment in Minerals. และ 6) Draft Convention for the Avoidance of Double Taxation and the
Prevention of Fiscal Evasion with Respect to Taxes on Income.

------------------------------------

ข้อมูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 362

นายอูฮรู ู มุยไก เคนยตั ตา
(Uhuru Muigai Kenyatta)

ต�ำแหน่ง ประธานาธบิ ดี

เกดิ 26 ต.ค.2504 (อายุ 58 ป/ี ปี 2562) ท่ีกรงุ ไนโรบี เคนยา เป็นบุตรคนโตของนาย Jomo Kenyatta
ผูก้ อ่ ตัง้ ประเทศ และเปน็ ประธานาธบิ ดีคนแรกของเคนยา (ปี 2507-2521)

การศึกษา - การศึกษาระดบั มธั ยมศกึ ษาท่ี รร. St.Mary ทก่ี รุงไนโรบี
- รฐั ศาสตรบัณฑิตจาก Amherst College สหรัฐฯ

สถานภาพทางครอบครัว สมรสกับนาง Margaret Gakuo (อายุ 55 ป/ี ปี 2562) เม่ือปี 2534 มบี ุตร 3 คน ไดแ้ ก่ Jomo,
Ngina และ Jaba

ประวัตกิ ารท�ำงาน - ท�ำงานกับบรษิ ัท Wilham Kenya Limited เกีย่ วกับการส่งออกสนิ ค้าเกษตร
- ท�ำงานธนาคารพาณิชย์เคนยา
ปี 2522-2523

ประวัตกิ ารเมือง - รมว.กระทรวงกจิ การรฐั บาลทอ้ งถ่ิน
ปี 2544-2545 - ส.ส.เขต Gatundu South
ปี 2545 - หน.พรรค Kenya African National Union สงั กัดพรรค Party of National Unity
ปี 2545-2550 - รมว.กระทรวงกจิ การรฐั บาลท้องถ่นิ
ม.ค.2551 - รอง นรม.เคนยา และควบต�ำแหน่ง รมว.กค.เคนยา ในระหว่างปี 2552-2555
ปี 2551-2556 - ชนะการเลอื กต้ังทว่ั ไป และเป็นประธานาธบิ ดีคนที่ 4 ของเคนยา (ดว้ ยคะแนน 50.03%)
9 เม.ย.2556 - ประธานาธบิ ดี Uhuru Kenyatta ประกาศต้งั พรรคการเมอื งใหม่ ชอื่ พรรค Jubilee Alliance
10 ก.ย.2559 เพ่ือเตรยี มลงเลอื กต้งั ท่วั ไปในปี 2560
ชนะการเลือกตั้งประธานาธิบดี ด้วยคะแนน 54.17% แต่ฝ่ายค้านไม่ยอมรับผลการเลือกตั้ง
8 ส.ค.2560 และยื่นค�ำรอ้ งต่อศาลฎกี า
ชนะการเลอื กตง้ั ประธานาธบิ ดี ซง่ึ จดั ขนึ้ อกี ครงั้ ดว้ ยคะแนน 98.26% จากผอู้ อกมาใชส้ ทิ ธิ 38.84%
26 ต.ค.2560 ฝา่ ยคา้ นคดั คา้ น ระบุการเลอื กต้ังไมช่ อบธรรม
ศาลฎีกามีค�ำส่ังให้ผลการเลือกตั้งเม่ือ 8 ส.ค.2560 เป็นโมฆะ และยกค�ำร้องกรณีที่ฝ่ายค้าน
20 พ.ย.2560 กลา่ วหาวา่ การเลอื กตัง้ เม่อื 26 ต.ค.2560 ไม่ชอบธรรม
สาบานตนเขา้ รบั ตำ� แหนง่ ประธานาธิบดี
28 พ.ย.2560

---------------------------------

363 ข้อมูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

คณะรฐั มนตรีเคนยา

ประธานาธิบดี Uhuru Muigai Kenyatta
รองประธานาธบิ ดี William Ruto
นรม. ไมป่ รากฏการแตง่ ตงั้ หลงั จากการเลอื กตงั้ ทวั่ ไป
ครง้ั สดุ ท้ายเมอ่ื ปี 2556
รมว.มหาดไทยและประสานงานกบั รฐั บาล Fred Matiang’I, Dr.
รมว.กระจายอ�ำนาจและการวางแผน Eugene Wamalwa
รมว.กระทรวงกลาโหม Raychelle Omamo
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศและการคา้ ระหวา่ งประเทศ Monica Juma
รมว.กระทรวงศึกษาธกิ าร Amina Mohamed
รมว.กระทรวงการคลัง Henry K. Rotich
รมว.กระทรวงสาธารณสุข Sicily Kanini Kariuki
รมว.กระทรวงคมนาคมและโครงสรา้ งพ้ืนฐาน James Wainaina Macharia
รมว.กระทรวงเกษตรและการชลประทาน Mwangi Kiunjuri
รมว.สงิ่ แวดล้อม และปา่ ไม ้ Keriako Tobiko
รมว.กระทรวงทีด่ ิน Farida Karoney
รมว.กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสือ่ สาร Joseph Mucheru
รมว.กระทรวงกฬี า และวัฒนธรรม Rashid Achesa Mohammed
รมว.กระทรวงแรงงานและการปกป้องทางสงั คม Ukur Yattani
รมว.กจิ การบริหารภาครฐั เยาวชน และเพศสภาวะ Margaret Kobia, Prof.
รมว.กระทรวงพลังงาน Charles Keter
รมว.กระทรวงน้ำ� และสขุ าภิบาล Simon Chelugui
รมว.กระทรวงอุตสาหกรรม และการพฒั นาบรษิ ทั Adan Mohammed
รมว.กระทรวงการท่องเท่ียวและสตั ว์ปา่ Najib Balala
รมว.กระทรวงปโิ ตรเลยี มและเหมืองแร ่ John Munyes
รมว.กระทรวงประชาคมแอฟรกิ าตะวันออกและการพัฒนาประเทศ Peter Munya
ทางตอนเหนอื
ผู้วา่ การธนาคารชาติ Patrick Ngugi Njoroge

------------------------------- (ก.ย.2561)

ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 364

รัฐคูเวต
(State of Kuwait)

เมืองหลวง คูเวตซติ ี

ทีต่ งั้ ในภูมิภาคตะวันออกกลาง ระหว่างเส้นละติจูดท่ี 28-31 องศาเหนือกับเส้นลองจิจูดท่ี 46-49 องศาตะวันออก
โดยตง้ั อยู่ทางตะวนั ออกเฉียงเหนอื ของคาบสมทุ รอาระเบยี บรเิ วณชายฝ่ังทางตะวนั ตกเฉยี งเหนอื ของอ่าวเปอร์เซีย/อา่ วอาหรับ
มีพน้ื ที่ 17,818 ตร.กม. ขนาดใหญ่เป็นอนั ดับ 158 ของโลก และเล็กกวา่ ไทย 28.8 เทา่

อาณาเขต ทิศเหนอื ติดกับอิรัก (254 กม.)
ทิศตะวนั ออก ติดกับอ่าวเปอร์เซยี /อ่าวอาหรบั (มชี ายฝั่งยาว 499 กม.)
ทศิ ใต้ ติดกบั ซาอดุ ีอาระเบีย (221 กม.)
ทิศตะวนั ตก ติดกบั อริ กั และซาอุดอี าระเบีย

ภมู ปิ ระเทศ พ้ืนที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบทะเลทราย ไม่มีแหล่งน�้ำตามธรรมชาติ มีพ้ืนที่เพาะปลูกเพียง 0.84% จุดสูงสุด
ของประเทศเป็นเพียงเนนิ ทย่ี กตัวสงู 306 ม. ไมม่ ภี ูเขา อยา่ งไรกด็ ี อ่าวคูเวตทางตะวันออกของประเทศซ่ึงเป็นทตี่ งั้ ของคูเวตซิตี
เมอื งหลวงของประเทศ มีภมู ปิ ระเทศตามธรรมชาติทีเ่ หมาะส�ำหรบั การเป็นทา่ เรอื น�้ำลกึ นอกจากนี้ ยงั มีเกาะ 9 เกาะทอดตัวอยู่
ตามชายฝง่ั อา่ วคเู วต เกาะทใี่ หญท่ สี่ ดุ คอื เกาะบบู ยิ าน (863 ตร.กม.) สว่ นทเ่ี หลอื เปน็ เกาะขนาดเลก็ ซงึ่ สว่ นใหญไ่ มม่ ผี คู้ นอาศยั
เน่อื งจากเป็นผนื ทรายหรือโคลนที่วา่ งเปล่า จึงถกู ใช้เปน็ ทต่ี งั้ ของประภาคาร ลานจอด ฮ. และทจ่ี อดเรือขนาดใหญ่

365 ข้อมูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

ภมู อิ ากาศ อากาศแบบเขตรอ้ น อณุ หภมู เิ ฉลย่ี ตลอดปอี ยรู่ ะหวา่ ง 18-32 องศาเซลเซยี ส แตม่ ปี รมิ าณนำ้� ฝนนอ้ ย 106 มม. ตอ่ ปี
ฤดรู อ้ นอยใู่ นชว่ ง เม.ย.-ก.ย. อากาศรอ้ นและแหง้ มาก โดยอณุ หภมู ใิ นเวลากลางวนั อาจสงู กวา่ 45 องศาเซลเซยี ส ฤดหู นาวอยใู่ นชว่ ง
พ.ย.-ก.พ. อากาศเย็นและอาจมีฝนตกบา้ ง อณุ หภมู เิ ฉลีย่ อยทู่ ่ี 13 องศาเซลเซยี สแตอ่ าจลดลงถงึ -2 องศาเซลเซยี ส ฤดูฝนอย่ใู น
ช่วง ต.ค.-เม.ย. มีฝนตกมากกวา่ ชว่ งอ่นื ๆ ของปี แต่ ม.ี ค. เปน็ ชว่ งใบไมผ้ ลิอากาศอบอนุ่ ภัยธรรมชาติท่ปี ระสบเปน็ ประจ�ำ ไดแ้ ก่
พายทุ รายและพายฝุ นุ่ ทเี่ กดิ ขน้ึ ไดต้ ลอดปี แตพ่ บมากในชว่ ง ม.ี ค.-ส.ค. นอกจากนี้ ยงั มพี ายฝุ นฟา้ คะนองในชว่ ง ต.ค.-เม.ย. ทมี่ กั กอ่ ใหเ้ กดิ
ความเสียหายต่อถนนและทพี่ ักอาศัย
ประชากร 4,437,590 คน (ประมาณการ มิ.ย.2560 โดย Kuwait Public Authority for Civil Information) ประกอบด้วย
ชาวคเู วต 31.3% อาหรบั ชาตอิ น่ื ๆ 27.9% เอเชยี 37.8% แอฟรกิ นั 1.9% และอน่ื ๆ 1.1% อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอาย:ุ
วยั เดก็ (0-14 ปี) 25.02% วัยรนุ่ ถงึ วัยกลางคน (15-64 ป)ี 72.44% วยั ชรา (65 ปขี ึน้ ไป) 2.54% อายุขยั เฉล่ียของประชากร
โดยรวมประมาณ 78.2 ปี เพศชาย 76.8 ปี เพศหญงิ 79.6 ปี อตั ราการเกดิ 19.2 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อัตราการตาย 2.2 คน
ต่อประชากร 1,000 คน อตั ราการเพมิ่ ของประชากร 1.46% (ประมาณการปี 2560)
ศาสนา ศาสนาประจำ� ชาติ คอื อสิ ลาม 76.7% (ซนุ นปี ระมาณ 70% และชอี ะฮป์ ระมาณ 30%) นอกจากน้ี เปน็ ผนู้ ับถือ
ศาสนาอน่ื ได้แก่ คริสต์ 17.3% และอนื่ ๆ 6%
ภาษา ภาษาอาหรบั เปน็ ภาษาราชการ แตก่ ็มกี ารใชภ้ าษาอังกฤษอย่างกวา้ งขวาง
การศกึ ษา อัตราการรู้หนังสือสูงถงึ 96.03% (ประมาณการปี 2560) งบประมาณดา้ นการศกึ ษาประมาณ 9.5% ของ GDP
(ประมาณการปี 2559) รฐั บาลสง่ เสรมิ การศกึ ษาแกเ่ ยาวชนทกุ คนในทกุ ชนชน้ั ในสงั คม รวมทง้ั เยาวชนผพู้ กิ าร สว่ นการศกึ ษาระดบั
อุดมศึกษาพัฒนาขึ้นมาก มี Kuwait University เปน็ มหาวทิ ยาลยั ของรฐั ทใ่ี หญท่ สี่ ดุ ในประเทศซง่ึ เปดิ สอนฟรสี ำ� หรบั ชาวคเู วต
มนี กั ศกึ ษาประมาณ 35,000 คน ขณะเดยี วกนั มมี หาวทิ ยาลยั เอกชนหลายแหง่ สว่ นใหญเ่ ปน็ ของตา่ งชาติ เชน่ American University
of Kuwait, Gulf University of Science and Technology และ Australian University of Kuwait นอกจากน้ี รฐั บาลยงั
สนับสนุนทุนการศึกษาระดับอุดมศึกษาแก่นักศึกษาที่ได้รับการตอบรับจากมหาวิทยาลัยในสหรัฐฯ สหราชอาณาจักร แคนาดา
ออสเตรเลยี และประเทศอ่นื ๆ จ�ำนวนกวา่ 10,000 คน
การกอ่ ตัง้ ประเทศ ชนกล่มุ แรกทเี่ ข้าไปตง้ั รกรากและสถาปนารัฐคเู วตขนึ้ มา คอื เผ่าบะนี คอลิด ทอ่ี พยพไปจากทีร่ าบสงู นัจญ์
บรเิ วณตอนกลางของคาบสมทุ รอาระเบยี โดยมกี ารเลอื กเชค เศาะบาฮ์ บนิ ญาบริ เปน็ เจา้ ผคู้ รองรฐั คนแรกเมอื่ ปี 2299 และนำ� ไปสู่
การสถาปนาราชวงศอ์ าลเศาะบาฮข์ น้ึ ปกครองคเู วตมาจนถงึ ปจั จบุ นั อยา่ งไรกด็ ี การจดั ทำ� สนธสิ ญั ญากบั สหราชอาณาจกั รเมอื่ ปี 2442
สง่ ผลใหส้ หราชอาณาจกั รเขา้ ไปมอี ำ� นาจในการกำ� กบั ดแู ลนโยบายตา่ งประเทศและการปอ้ งกนั ประเทศของคเู วต เพอ่ื แลกเปลย่ี น
กบั การทสี่ หราชอาณาจกั รใหค้ วามคมุ้ ครองแกค่ เู วต แตห่ ลงั เกดิ สงครามโลกครง้ั ท่ี 1 สหราชอาณาจกั รประกาศใหค้ เู วตซง่ึ มอี ำ� นาจ
ปกครองตนเองกลายเปน็ รฐั ในอารักขาของสหราชอาณาจกั รอย่างสมบรู ณ์ จนกระทง่ั หลงั สงครามโลกครง้ั ท่ี 2 สหราชอาณาจักร
จึงยินยอมทำ� ข้อตกลงใหเ้ อกราชแก่คเู วตเมอ่ื 19 ม.ิ ย.2520
วันชาต ิ 25 ก.พ.

ข้อมลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 366

การเมอื ง ปกครองแบบระบอบกษัตริย์ภายใต้รัฐธรรมนูญ (Constitutional monarchy) และถือเป็นประเทศมุสลิมที่มี
การปกครองแบบเสรนี ยิ มมากทสี่ ดุ ประเทศหนง่ึ ในตะวนั ออกกลาง โดยมกี ารรา่ งรฐั ธรรมนญู ฉบบั แรกเมอื่ 11 พ.ย.2505 ในรชั สมยั
เชค อบั ดลุ ลอฮ์ อซั ซาลมี อาลเศาะบาฮ์ ซง่ึ ยงั คงใชอ้ ยจู่ นถงึ ปจั จบุ นั แบง่ อำ� นาจอธปิ ไตยซงึ่ เปน็ ของเจา้ ผคู้ รองรฐั ออกเปน็ 3 ฝา่ ย ดงั น้ี
ฝ่ายบริหาร : รัฐธรรมนูญก�ำหนดให้อ�ำนาจบริหารเป็นของเจ้าผู้ครองรัฐ (อมีร) ซึ่งเป็นองค์พระประมุขของรัฐ
เจา้ ผคู้ รองรฐั ทรงขนึ้ ครองราชสมบตั ดิ ว้ ยการสบื ราชสนั ตตวิ งศ์ ทรงมพี ระราชอำ� นาจในการกำ� กบั ดแู ลฝา่ ยบรหิ ารผา่ น รมว.กระทรวงตา่ ง ๆ
โดยทรงแตง่ ตง้ั นรม. และอนมุ ตั ิ ครม.ท่ี นรม.เปน็ ผเู้ สนอ ทง้ั นี้ ในภาวะปกตเิ จา้ ผคู้ รองรฐั อาจใชพ้ ระราชอำ� นาจในการปลด นรม.
ครม. ออท. หรอื ยบุ สภาเพอ่ื รวบอำ� นาจแบบเบด็ เสรจ็ ไวเ้ องได้ หากมพี ระราชประสงค์ สว่ นกรณที เี่ กดิ สถานการณฉ์ กุ เฉนิ ระดบั ชาตหิ รอื
ตกอยู่ในภาวะสงคราม เจ้าผู้ครองรฐั จะมอี �ำนาจควบคมุ ประเทศแบบเบด็ เสร็จโดยอัตโนมัติ ขณะทร่ี ฐั สภาจะถกู ระงบั บทบาทไว้
ชวั่ คราวจนกวา่ สถานการณ์จะยตุ ลิ ง
ฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั ิ : อำ� นาจนติ บิ ญั ญตั เิ ปน็ ของเจา้ ผคู้ รองรฐั โดยทรงใชพ้ ระราชอำ� นาจผา่ นรฐั สภา (National Assembly
หรอื Majlis al Umma) แบบสภาเดยี่ ว ซ่งึ ประกอบด้วย ส.ส. 50 คน มาจากการเลอื กต้งั โดยตรง วาระการด�ำรงต�ำแหน่ง 4 ปี
การเลือกต้ังครั้งล่าสุดมีข้ึนเมื่อ 26 พ.ย.2559 ครั้งต่อไปจะมีข้ึนในปี 2563 อ�ำนาจในการยุบสภาเป็นของเจ้าผู้ครองรัฐ ทั้งนี้
คเู วตเป็นรัฐอาหรับในภูมภิ าคอ่าวประเทศแรกท่มี ีรัฐสภาทมี่ าจากการเลอื กตงั้ รฐั สภามหี นา้ ทอี่ อกกฎหมาย รา่ งกฎหมายทกุ ฉบบั
จะไมม่ ผี ลบงั คบั ใชเ้ ปน็ กฎหมายจนกวา่ จะไดร้ บั ความเหน็ ชอบจากรัฐสภา การแกไ้ ขเพมิ่ เติมรัฐธรรมนญู จะกระทำ� มไิ ด้หากไม่ไดร้ ับ
ความเห็นชอบจากรัฐสภา นอกจากน้ี รัฐสภายังมีอ�ำนาจในการก�ำหนดเงินได้ของเจ้าผู้ครองรัฐและการรับรองการเสนอชื่อ
เจ้าผ้คู รองรฐั และมกฎุ ราชกุมาร
ฝ่ายตุลาการ : ใช้ระบบกฎหมายแบบผสมผสานระหว่าง Common law ของสหราชอาณาจักร Civil law
ของฝรง่ั เศสกบั บทบญั ญตั ขิ องศาสนาอสิ ลาม การดำ� เนนิ การใด ๆ ของฝา่ ยตลุ าการตอ้ งเปน็ ไปในนามของเจา้ ผคู้ รองรฐั พระราชอำ� นาจ
ในการอภยั โทษเปน็ ของเจา้ ผคู้ รองรฐั นอกจากน้ี เจา้ ผคู้ รองรฐั ยงั ทรงไดร้ บั ความคมุ้ ครองตามกฎหมายและไมส่ ามารถลว่ งละเมดิ ได้
ผใู้ ดที่วพิ ากษ์วิจารณเ์ จา้ ผู้ครองรฐั จะต้องถกู ลงโทษตามกฎหมาย
พรรคการเมืองส�ำคัญ : ไม่มีระบบพรรคการเมืองในคูเวต แต่มีการรวมตัวกันเป็นกลุ่มการเมืองต่าง ๆ อาทิ
กลมุ่ Islamic Constitutional Movement กลุม่ Shia Islamists of the National Islamic Alliance และกลุ่ม Kuwait
Democratic Forum
เศรษฐกจิ ระบบเศรษฐกจิ แบบตลาดเสรี มคี วามมง่ั คงั่ ทางเศรษฐกจิ มาก โดยไดร้ บั การจดั อนั ดบั จากธนาคารโลกวา่ เปน็ ประเทศ
ทม่ี รี ายไดส้ งู อยา่ งไรกด็ ี แหลง่ รายไดห้ ลกั ของประเทศยงั คงมาจากอตุ สาหกรรมนำ�้ มนั เพยี งอยา่ งเดยี วนบั ตงั้ แตม่ กี ารขดุ พบแหลง่ นำ�้ มนั
เมื่อปี 2480 โดยปจั จุบันมสี ดั ส่วนมากกว่า 60% ของ GDP อีกทั้งคิดเป็น 95% ของรายได้จากการส่งออกและ 90% ของรายได้
ภาครฐั นโยบายเศรษฐกจิ ทสี่ ำ� คญั คอื การเพมิ่ ขดี ความสามารถในการผลติ นำ�้ มนั ซงึ่ เปน็ แหลง่ รายไดห้ ลกั ของประเทศ จากทผ่ี ลติ ได้
วนั ละประมาณ 2.80 ลา้ นบารเ์ รล เปน็ วนั ละ 4 ลา้ นบารเ์ รล ใหไ้ ดภ้ ายในปี 2563 โดย Kuwait Petroleum Corporation ซงึ่ เปน็
วิสาหกิจของรัฐลงทุนด้วยงบประมาณ 51,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ นอกจากนี้ ยังมีการออกกฎหมายที่อนุญาตให้รัฐบาล
ขายสินทรัพย์ในวิสาหกิจของรัฐแก่นักลงทุนเอกชนได้ และการจัดท�ำแผนพัฒนาเศรษฐกิจระยะ 5 ปี ท่ีมุ่งส่งเสริมการสร้าง
ความหลากหลายทางเศรษฐกิจ นอกเหนือจากการพึ่งพาอุตสาหกรรมน้�ำมันเพียงอย่างเดียว โดยมีเป้าหมายพัฒนาประเทศให้
เป็นศูนย์กลางทางการค้าและการท่องเท่ียวในภูมิภาค รวมท้ังดึงดูดการลงทุนจากต่างชาติและสนับสนุนให้ภาคเอกชนเข้าไปมีิ
สว่ นรว่ มในการพฒั นาเศรษฐกจิ มากข้ึน
ปจั จุบัน คเู วตประกาศใช้ยทุ ธศาสตร์พัฒนาประเทศภายใตช้ อื่ “New Kuwait 2035” ซงึ่ มเี ปา้ หมายการพัฒนา
ประเทศในระยาวตามพระวสิ ยั ทศั นข์ องเจา้ ผคู้ รองรฐั คเู วตทจ่ี ะใหค้ เู วตเปน็ ศนู ยก์ ลางการพาณชิ ยแ์ ละการเงนิ อกี แหง่ หนงึ่ ในภมู ภิ าค

367 ข้อมลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ภายในปี 2578 ขณะทีเ่ ป้าหมายระยะสั้นและระยะกลาง คอื การทำ� ใหค้ ูเวตเปน็ ศูนย์กลางด้านอุตสาหกรรมปิโตรเคมแี หง่ หน่ึง
ของโลก มกี ารลงทนุ จากตา่ งชาตใิ นคเู วตเพมิ่ ขนึ้ 300% และมเี งนิ เขา้ มาลงทนุ ดา้ นเทคโนโลยกี ารสอ่ื สาร บรกิ าร และพลงั งานทดแทน
นอกจากนี้ ยงั มงุ่ ทจี่ ะพฒั นาการทอ่ งเทยี่ วของคเู วตเพอื่ สรา้ งรายไดเ้ พม่ิ เตมิ และสรา้ งโอกาสใหมใ่ นตลาดแรงงานพฒั นาระบบการขนสง่
ในประเทศ ควบคไู่ ปกบั การพฒั นาพลงั งานโดยการสง่ เสรมิ การเปน็ หนุ้ สว่ นระหวา่ งภาครฐั และภาคเอกชน (Public Private Partnership)
ทั้งน้ี เม่อื ปี 2560 บรษิ ทั S & P Global Rating จัดทำ� รายงานประเมินเศรษฐกจิ ของประเทศต่าง ๆ โดยคงระดบั ความน่าเชอ่ื ถอื
ดา้ นเศรษฐกจิ ของคเู วตไว้ทรี่ ะดับ AA เนือ่ งจากคูเวตมีภาพรวมเศรษฐกิจในอนาคต ทแ่ี ข็งแกรง่ และมเี สถียรภาพ (Strong and
Stable future economic outlook) โดยเป็นผลมาจากสถานะทางการเงนิ ของภาครัฐและประเทศมคี วามแขง็ แกรง่
อุตสาหกรรมหลัก : ปิโตรเลียม ปิโตรเคมี ปูนซีเมนต์ การต่อเรือและซ่อมเรือ การสกัดน้�ำทะเลเป็นน้�ำจืด
การแปรรปู อาหาร การผลติ วัสดกุ ่อสร้าง
ทรัพยากรธรรมชาติท่ีส�ำคัญ : น�้ำมันดิบซึ่งมีปริมาณส�ำรองท่ีพิสูจน์ทราบแล้วประมาณ 101,500 ล้านบาร์เรล
(มากเป็นอันดับ 6 ของโลก) กำ� ลังการผลิตวนั ละ 2.707 ลา้ นบารเ์ รล และสง่ ออกไดว้ นั ละ 2.010 ลา้ นบารเ์ รล กา๊ ซธรรมชาตซิ งึ่ มี
ปริมาณส�ำรองท่ีพิสูจน์ทราบแล้วประมาณ 1.798 ล้านล้านลูกบาศก์เมตร ก�ำลังการผลิตวันละ 17,101 ล้านลูกบาศก์เมตร
แต่เป็นการผลิตเพือ่ ใช้ภายในประเทศทัง้ หมด
สกุลเงิน : ดนี ารคเู วต (Kuwaiti Dinar-KWD) โดยมีอัตราแลกเปลีย่ นประมาณ 0.302 ดนี าร : 1 ดอลลาร์สหรฐั
และ 106.433 บาท : 1 ดนี าร (ต.ค.2561)
ดัชนเี ศรษฐกจิ สำ� คัญ (ปี 2561)
ผลติ ภณั ฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) : 120,400 ล้านดอลลาร์สหรฐั
อัตราการเตบิ โตทางเศรษฐกิจ : ตดิ ลบ 2.5%
ดุลบัญชเี ดนิ สะพัด : 2,375 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
ทนุ สำ� รองเงินตราต่างประเทศ : 33,130 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
รายได้เฉล่ียต่อหวั ตอ่ ปี : 66,200 ดอลลาร์สหรฐั
แรงงาน : 2.695 ล้านคน
อัตราการว่างงาน : 2.1%
อตั ราเงนิ เฟ้อ : 1.5%
ดลุ การค้าระหวา่ งประเทศ : ได้เปรยี บดลุ 24,730 ล้านดอลลาร์สหรฐั
มูลคา่ การสง่ ออก : 54,090 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สินค้าส่งออก : น�้ำมันและผลิตภัณฑป์ โิ ตรเลียม ป๋ยุ
มูลค่าการน�ำเข้า : 29,360 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สินคา้ นำ� เขา้ : อาหาร วสั ดุกอ่ สร้าง ยานยนต์และอะไหล่ เส้ือผ้า
ค่คู ้าส�ำคัญ : เกาหลใี ต้ จีน ญปี่ ุ่น อนิ เดยี สงิ คโปร์ สหรฐั ฯ สหรัฐอาหรบั เอมิเรตส์ ซาอดุ อี าระเบีย เยอรมนี และอิตาลี
การทหาร งบประมาณทางทหารเมอื่ ปี 2560 อยทู่ ี่ 5,710 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ประมาณ 4.83% ของ GDP) โดยเมอ่ื ม.ค.2559
รฐั สภาคเู วตมมี ตริ บั รองรา่ ง พรบ.งบประมาณรายจา่ ยในห้วง 10 ปี ส�ำหรับกระทรวงกลาโหมคเู วต เพอ่ื ยกระดบั ศกั ยภาพของ
กองทพั มลู ค่ารวม 10,000 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ และเม่อื 1 มี.ค.2559 รฐั สภาคูเวตมีมติรบั รองร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่าย
เพม่ิ เตมิ สำ� หรบั กระทรวงกลาโหมคูเวต มลู คา่ 500 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั เพ่อื จัดซ้ือเคร่ืองบินรบ รนุ่ Typhoon เข้าประจำ� การใน

ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 368

กองทัพ รัฐธรรมนูญคูเวตก�ำหนดให้เจ้าผู้ครองรัฐทรงเป็นผู้บัญชาการทหารสูงสุดโดยต�ำแหน่ง กองทัพคูเวตรับผิดชอบภารกิจท่ี
เกี่ยวข้องกับการป้องกันภัยคุกคามจากภายนอก (รัฐธรรมนูญคูเวตห้ามกองทัพท�ำสงครามรุกรานประเทศอ่ืน) โดยอยู่ภายใต้
การก�ำกับของกระทรวงกลาโหม มกี �ำลังพลรวมท้งั ส้นิ 15,500 นาย ก�ำลังพลส�ำรองจ�ำนวน 23,700 นาย และมีกองก�ำลังสหรัฐฯ
ซง่ึ เป็นสว่ นหนง่ึ ของ US Central Command (USCENTCOM) เขา้ ไปประจ�ำการอย่อู ยา่ งน้อย 14,300 นาย ในค่ายทหารและ
ฐานทพั ตา่ ง ๆ 13 แหง่ ทัว่ คูเวต
- ทบ.มี บก.อยทู่ ี่ Al Jiwan Camp กำ� ลังพล 11,000 นาย ยุทโธปกรณ์ส�ำคัญ ไดแ้ ก่ รถถงั รุ่น M1A2 Abrams
จ�ำนวน 218 คัน รุ่น M-84 จ�ำนวน 75 คัน ยานยนต์ลาดตระเวนหุ้มเกราะรุ่น TPz-1 Fuchs NBC จ�ำนวน 11 คัน ยานยนต์
หุ้มเกราะรนุ่ BMP-2 จำ� นวน 76 คนั รนุ่ BMP-3 จำ� นวน 153 คนั และรนุ่ Desert Warrior จำ� นวน 236 คนั รถสายพานลำ� เลยี ง
หมุ้ เกราะรนุ่ M113A2 จำ� นวน 230 คัน รุน่ M577 จำ� นวน 30 คนั และรุ่น TH 390 Fahd จำ� นวน 40 คัน ยานยนต์หุ้มเกราะ
กู้ภัยรุ่น M88A1/2 จ�ำนวน 24 คัน รุ่น Type-653 รุ่น Warrior และรุ่น Aardvark ไม่ทราบจ�ำนวน ปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน
รนุ่ M109A3 จำ� นวน 37 กระบอก รนุ่ Mk F3 จำ� นวน 18 กระบอก รนุ่ PLZ45 จำ� นวน 51 กระบอก รนุ่ AU-F จำ� นวน 18 กระบอก
รุ่น 9A52 Smerch จ�ำนวน 27 กระบอก เครอื่ งยงิ ลกู ระเบดิ ขนาดและรนุ่ ตา่ ง ๆ รวม 78 เครอื่ ง อาวธุ ปลอ่ ยนำ� วถิ ตี อ่ ตา้ นรถถงั
รนุ่ HMMWV TOW จำ� นวน 66 ลกู รุน่ M901 จำ� นวน 8 ลกู รนุ่ Carl Gustav ประมาณ 200 ลกู รุน่ TOW-2 และรุ่น M47
Dragon ไมท่ ราบจ�ำนวน อาวธุ ปลอ่ ยนำ� วถิ ตี อ่ ตา้ นอากาศยานรนุ่ Aspide 12 ลกู รนุ่ Starburst และรนุ่ Stinger ไมท่ ราบจำ� นวน
และปนื ใหญว่ ถิ รี าบร่นุ Oerlikon มากกว่า 12 กระบอก
- ทร.มี บก.อยทู่ ฐี่ านทัพเรือ Ras al-Qulayah ซึง่ เปน็ ฐานทพั เรอื เพยี งแหง่ เดียวของประเทศ ก�ำลงั พลประมาณ
2,000 นาย (ในจ�ำนวนน้ีเป็นกองก�ำลังรักษาชายฝั่ง 500 นาย) ยุทโธปกรณ์ส�ำคัญที่ประจ�ำการใน ทร. ได้แก่ เรือเร็วโจมตี
ชน้ั Al Sanbouk จำ� นวน 1 ลำ� ชนั้ Istiqlal จำ� นวน 1 ลำ� เรอื ตรวจการณ์ ชนั้ Al Nokatha จำ� นวน 10 ลำ� ชนั้ Um Almaradim
จำ� นวน 8 ลำ� และเรอื สนบั สนนุ ชน้ั Sawahil จำ� นวน 1 ลำ� สำ� หรบั กองกำ� ลงั รกั ษาชายฝง่ั มเี รอื ตรวจการณแ์ ละเรอื สนบั สนนุ ชนั้ ตา่ ง ๆ
รวม 32 ล�ำ
- ทอ.มี บก.อย่ทู ่ีฐานทัพอากาศ Al Mubarak ก�ำลังพล 2,500 นาย ยุทโธปกรณส์ ำ� คัญ ได้แก่ เคร่อื งบินโจมตี
รุ่น F/A-18C Hornet จ�ำนวน 31 เครือ่ ง และรุ่น F/A-18D Hornet จำ� นวน 8 เครื่อง เครื่องบนิ ลำ� เลยี งร่นุ KC-130J Hercules
จำ� นวน 3 เคร่อื ง เครอ่ื งบินขนส่งรุ่น C-17A จ�ำนวน 2 เครื่อง และรุ่น L-100-30 จ�ำนวน 3 เครอื่ ง เฮลิคอปเตอรโ์ จมตีรนุ่ AH-64D
Apache จำ� นวน 16 เครือ่ ง เฮลคิ อปเตอร์ลาดตระเวนตดิ อาวุธรุ่น SA-342 Gazelle จ�ำนวน 13 เครื่อง เฮลคิ อปเตอร์ล�ำเลยี ง
รนุ่ AS532 Cougar จำ� นวน 3 เครือ่ ง ร่นุ SA330 Puma จำ� นวน 7 เคร่ือง และรุ่น S-92 จำ� นวน 3 เคร่อื ง อาวธุ ปลอ่ ยแบบอากาศ
สู่ผวิ พน้ื ร่นุ AGM-65G Maverick และร่นุ AGM-114K Hellfire ไมท่ ราบจำ� นวน อาวุธปล่อยต่อต้านเรือรุ่น AGM-84A Harpoon
ไม่ทราบจ�ำนวน อาวุธปล่อยแบบอากาศสู่อากาศรุ่น AIM-9L Sidewinder รุ่น R-550 Magic รุ่น AIM-7F Sparrow และ
ร่นุ AIM-120C7 AMRAAM ไมท่ ราบจ�ำนวน รวมท้ังมีการประจำ� การระบบปอ้ งกนั ขปี นาวธุ รุน่ MIM-104 Patriot PAC-2 GEM
จ�ำนวน 40 ชดุ และรุ่น Skyguard/Aspide จ�ำนวน 12 ชุด ในกองบญั ชาการปอ้ งกนั ภัยทางอากาศของ ทอ.ด้วย
นอกจากน้ี ยังมกี องกำ� ลงั ความม่ันคงอ่นื ๆ ที่มิใชท่ หาร ไดแ้ ก่
ต�ำรวจ ซึ่งรับผิดชอบการรักษาความม่ันคงภายใน โดยอยู่ภายใต้การก�ำกับของกระทรวงมหาดไทย ไม่ปรากฏ
ขอ้ มูลเกีย่ วกบั กำ� ลงั พลประจ�ำการ
กองก�ำลังพิทักษ์ชาติ (National Guard) ซ่ึงรับผิดชอบภารกิจสนับสนุนกรณีท่ีเกิดสถานการณ์ฉุกเฉินภายใน
ประเทศ รวมทั้งการรักษาความปลอดภัยบริเวณชายแดน โดยท�ำงานเป็นอิสระจากกองทัพ เน่ืองจากอยู่ภายใต้การก�ำกับของ
สภากลาโหมสูงสดุ (Supreme Council of Defense) ทม่ี ีสมาชิกพระราชวงศช์ ้ันสูงเปน็ ประธาน มีกำ� ลงั พลประจ�ำการประมาณ
6,600 นาย

369 ขอ้ มลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

ปัญหาด้านความมนั่ คง
ในอดตี หนว่ ยงานความมนั่ คงของคเู วต เนน้ ภารกจิ การรกั ษาความมน่ั คงภายในประเทศเปน็ หลกั และไมไ่ ดใ้ หค้ วามสำ� คญั
กบั ภยั คกุ คามจากภายนอกมากนกั จนเปน็ เหตใุ หค้ เู วตตอ้ งเผชญิ กบั วกิ ฤตกิ ารณค์ รง้ั รา้ ยแรงทส่ี ดุ จากการรกุ รานของอริ กั เมอ่ื 2 ส.ค.2533
โดยไมท่ นั ตงั้ ตวั และถกู อริ กั ประกาศผนวกคเู วตเขา้ เปน็ จงั หวดั ที่ 19 ของอริ กั ขณะทเี่ จา้ ผคู้ รองรฐั และมกฎุ ราชกมุ ารตอ้ งทรงลภี้ ยั
ไปซาอุดอี าระเบยี แบบจวนเจยี น อย่างไรกด็ ี ประชาคมระหว่างประเทศท่ีมีสหรฐั ฯ เปน็ แกนน�ำ รว่ มกันสง่ กองกำ� ลังพันธมิตรจาก
34 ประเทศ โดยอาศยั ขอ้ มตคิ ณะมนตรคี วามมนั่ คงแหง่ สหประชาชาติ (UNSC) ที่ 678 (1990) ซง่ึ นำ� ไปสกู่ ารทำ� สงครามอา่ ว (Gulf
War) หรือปฏิบัติการ Desert Storm ระหว่าง ม.ค.-ก.พ.2534 เพื่อผลักดันกองก�ำลังอิรักออกจากคูเวตจนเป็นผลให้คูเวต
ได้รับการปลดปลอ่ ยในทสี่ ดุ ทงั้ นี้ ภยั คกุ คามรปู แบบเดมิ (Traditional threat) ตอ่ คเู วตทเี่ กดิ จากการโจมตขี องกองกำ� ลงั ตา่ งชาติ
เรมิ่ ลดความส�ำคัญลงหลงั จากสหรฐั ฯ โค่นล้มระบอบการปกครองของประธานาธบิ ดซี ดั ดมั ฮุเซนของอริ กั เมื่อปี 2546
ปัจจุบันคูเวตก�ำลังเผชิญกับภัยคุกคามความมั่นคงรูปแบบใหม่ (Non-traditional threat) เฉพาะอย่างย่ิง
ภัยคุกคามจากกลมุ่ Islamic State (IS) ที่เขา้ ไปเคลือ่ นไหวและพยายามก่อเหตโุ จมตใี นคูเวตมากขึ้น เห็นไดจ้ ากการท่กี ลุ่ม IS
ออกมาประกาศว่าเป็นผู้อยู่เบื้องหลังเหตโุ จมตีดว้ ยระเบิดฆ่าตัวตายท่ีศาสนสถานของชาวชีอะฮ์ในกรุงคูเวตซิตี เม่ือ 26 มิ.ย.
2558 ทำ� ใหม้ ผี เู้ สยี ชวี ติ 26 คนและบาดเจบ็ หลายรอ้ ยคน การทกี่ ระทรวงมหาดไทยเปดิ เผยเมอื่ 4 ก.ค.2559 วา่ สามารถขดั ขวาง
แผนกอ่ เหตโุ จมตขิี องกลมุ่ IS ในคเู วต ซง่ึ มเี ปา้ หมายโจมตศี าสนสถานของชาวชอี ะฮ์ และทที่ ำ� การกระทรวงมหาไทยคเู วตดว้ ยระเบดิ
พรอ้ มกบั จบั กมุ สมาชกิ และผสู้ นบั สนนุ กลมุ่ IS ไดอ้ กี หลายราย ขณะทเี่ มอ่ื 6 ส.ค.2559 สามารถจบั กมุ หญงิ ชาวฟลิ ปิ ปนิ สซ์ ง่ึ เขา้ ไป
ทำ� งานเปน็ แมบ่ า้ นในคเู วต แตห่ นั ไปเขา้ รว่ มกบั กลมุ่ IS และมแี ผนจะกอ่ เหตกุ อ่ การรา้ ยในคเู วต สว่ นการกอ่ เหตโุ จมตขี องกลมุ่ IS
ครง้ั หลงั สดุ ในคเู วต คอื การทช่ี ายชาวอยี ปิ ตซ์ ง่ึ สนบั สนนุ กลมุ่ IS พยายามกอ่ เหตขุ บั รถบรรทกุ ทม่ี กี ารตดิ ตง้ั ระเบดิ พงุ่ ชนรถเจา้ หนา้ ท่ี
ทหารสหรฐั ฯ ในคเู วต เมอ่ื 9 ต.ค.2559
การเผชญิ ภยั คุกคามจากกลมุ่ IS มากข้นึ ในหว้ งปี 2558-2559 ท�ำใหร้ ัฐบาลคเู วตต้องยกระดับการ รปภ.ภายใน
ประเทศ มกี ารแตง่ ตง้ั คณะกรรมการถาวรทำ� หนา้ ทป่ี ระสานงานระหวา่ งหนว่ ยงานทเ่ี กย่ี วขอ้ งเพอ่ื ตอ่ ตา้ นการกอ่ การรา้ ย การเผยแพร่
แนวคดิ หวั รนุ แรงทกุ รปู แบบ การทำ� ลายแหลง่ ทนุ ควบคไู่ ปกบั การเพม่ิ ศกั ยภาพของหนว่ ยงานความมนั่ คงโดยเฉพาะกองทพั และ
การด�ำเนินมาตรการกวาดล้างจับกุมและลงโทษประหารชีวิตสมาชิกเซลล์ก่อการร้ายทั้งของกลุ่ม IS และกลุ่มก่อการรา้ ยอน่ื ๆ
ซง่ึ รวมถงึ กลมุ่ อลั กออดิ ะฮ์ (AQ) ทเ่ี คยพยายามกอ่ เหตโุ จมตคี า่ ย Arifjan ของสหรฐั ฯ ในคเู วต (กองบญั ชาการสว่ นหนา้ ของ US Central
Command ทร่ี ับผดิ ชอบการสง่ กำ� ลังบำ� รงุ แกก่ องกำ� ลงั สหรัฐฯ ที่เขา้ ไปปฏิบตั กิ ารในอริ ักและอฟั กานิสถาน) ที่ต้ังส�ำนกั งานใหญ่
ของหนว่ ยขา่ วกรองคเู วต (State Security Service-SSS) และหนว่ ยงานอนื่ ๆ ของรฐั บาลเมอื่ ส.ค.2552 แตไ่ มป่ ระสบความสำ� เรจ็
ความเคล่ือนไหวของกลุ่มชีอะฮ์ในคูเวตที่มีความเช่ือมโยงกับอิหร่าน ยังคงเป็นประเด็นท่ีรัฐบาลคูเวตห่วงกังวล
นบั ตงั้ แตม่ กี ารตรวจพบและจบั กมุ สมาชกิ เครอื ขา่ ยจารกรรมของอหิ รา่ นในคเู วตไดเ้ มอื่ พ.ค.2553 โดยครงั้ หลงั สดุ เมอ่ื ก.ย.2558
มกี ารจบั กมุ ตวั ชาวคเู วตและชาวอหิ รา่ น รวม 25 คน ในขอ้ หาวางแผนโจมตแี ละจารกรรมในคเู วต หลงั จากตรวจพบวา่ กลมุ่ บคุ คล
ดังกล่าวมีพฤติการณ์ลักลอบติดต่อกับอิหร่านและกลุ่มฮิซบุลลอฮ์ในเลบานอน อีกทั้งมีการสะสมและซ่อนอาวุธ พร้อมระเบิด
จ�ำนวนมากไว้ในบ้านพกั บริเวณชายแดนคเู วต-อริ กั และศาลคูเวตมีคำ� สง่ั เมื่อ ม.ค.2559 ตัดสนิ ประหารชวี ิตชาวคเู วต 3 คน และ
ชาวอิหร่าน 2 คน จากจ�ำนวนผู้ต้องหา 25 คน ในข้อหาเป็นเครือข่ายจารกรรมของอิหร่านและเป็นสมาชิกกลุ่มฮิซบุลลอฮ์
นอกจากน้ี เมอ่ื 20 ก.ค.2560 รฐั บาลคเู วตมคี ำ� สง่ั ปดิ สำ� นกั งานวฒั นธรรมประจำ� สอท.อหิ รา่ น/คเู วต รวมทง้ั ใหล้ ดจำ� นวนนกั การทตู
อหิ รา่ นประจำ� สอท.อหิ รา่ น/คเู วต (ในทางปฏบิ ตั คิ อื การขบั นกั การทตู อหิ รา่ นจำ� นวนหนง่ึ ออกจากคเู วต) เนอื่ งจากตรวจพบการตดิ ตอ่
ระหว่างนกั การทตู อิหร่านกบั เซลลก์ อ่ การร้ายในคเู วตท่ีถกู จับกุมเมื่อปี 2559

ข้อมลู พ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562 370

สมาชิกองคก์ ารระหวา่ งประเทศ ABEDA, AfDB, AFESD, AMF, BDEAC, CAEU, CD, FAO, G-77, GCC, IAEA, IBRD, ICAO,
ICC, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC, LAS,
MIGA, NAM, OAPEC, OIC, OPCW, OPEC, Paris Club, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNRWA, UNWTO, UPU,
WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO, WTO
การขนสง่ และโทรคมนาคม ทา่ อากาศยาน 7 แห่ง ทา่ อากาศยานนานาชาติทสี่ �ำคัญ คือ Kuwait International Airport
นอกจากนี้ ยงั มที า่ เรอื ส�ำคัญ ไดแ้ ก่ ทา่ เรอื Al Shu’aybah ทา่ เรือ Al Shuwaykh ทา่ เรือ Mina Saud ทา่ เรือ Mina Abdullah
และทา่ เรอื Al Ahmadi เสน้ ทางคมนาคมมถี นนระยะทาง 7,518 กม. (เมอ่ื ปี 2558 โดยกระทรวงโยธาธกิ ารคเู วต) ทอ่ สง่ ผลติ ภณั ฑ์
ปโิ ตรเลยี มระยะทาง 858 กม. การโทรคมนาคม : โทรศพั ทพ์ ื้นฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 542,082 เลขหมาย โทรศัพท์เคลอ่ื นท่ี
ประมาณ 5.136 ล้านเลขหมาย จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ 2.219 ลา้ นคน (ประมาณการ ก.ค.2559) รหสั โทรศพั ทท์ างไกลระหวา่ ง
ประเทศ +965 รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .kw
การเดนิ ทาง สายการบินไทยไม่มเี ที่ยวบินตรงกรงุ เทพฯ-คเู วตซิตี (ประมาณ 5,650 กม.) สายการบนิ คูเวตทีบ่ นิ ตรงมาไทยคือ
Kuwait Airways ให้บริการทุกวันยกเว้นวันพุธ ระยะเวลาการบินประมาณ 8 ชม. เวลาที่คูเวตช้ากว่าไทย 3 ชม. คนไทย
ทป่ี ระสงคจ์ ะเดนิ ทางไปคูเวตโดยมีวตั ถุประสงค์มิใช่เพ่อื การท�ำงาน สามารถขอรบั การตรวจลงตราประเภท Visit visa ซึ่งต้องมี
ผูค้ ำ�้ ประกนั (Sponsor) เป็นบรษิ ัท โรงแรม หรอื บคุ คลในคูเวตที่มีรายได้อยา่ งน้อย 250 ดนี ารตอ่ เดอื น (ประมาณ 23,150 บาท
ตอ่ เดอื นข้ึนไป) การย่นื ขอ Visit visa สามารถท�ำไดโ้ ดยตดิ ตอ่ กับ สอท.คเู วต ประจ�ำกรุงเทพฯ หรือให้ผู้ค้�ำประกันเปน็ ผ้ยู ่นื ค�ำร้อง
ขอรับการตรวจลงตราที่ส�ำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในคูเวตแล้วส่งเอกสารตัวจริงมาให้ หรือจะให้ผู้ค�้ำประกันน�ำเอกสารตัวจริง
ไปมอบแกเ่ จา้ หนา้ ทต่ี รวจคนเขา้ เมอื งทที่ า่ อากาศยานคเู วต แลว้ ใหผ้ เู้ ดนิ ทางไปยน่ื หนงั สอื เดนิ ทางทที่ า่ อากาศยานคเู วตเพอื่ ขอรบั
การตรวจลงตราได้เช่นกัน ระยะเวลาด�ำเนินการในการท�ำวีซ่าอย่างน้อย 1 สัปดาห์ ท้ังนี้การตรวจลงตราประเภท Visit visa
มีอายุ 90 วัน โดยสามารถอยู่ในคูเวตได้ 30 วัน นับจากวนั ท่ีเดนิ ทางเข้าประเทศ และไม่สามารถต่ออายุได้ เวบ็ ไซต์การท่องเทยี่ ว
http://www.visit-kuwait.com
สถานการณ์สำ� คัญท่ีนา่ ตดิ ตาม
1) บทบาทและความพยายามสนบั สนนุ การแกไ้ ขปญั หาความขดั แยง้ ในตะวนั ออกกลางของคเู วต ทสี่ ำ� คญั คอื การ
ทเ่ี จา้ ผคู้ รองรฐั คเู วตทรงเขา้ ไปทำ� หนา้ ทค่ี นกลางแกไ้ ขวกิ ฤตความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งกาตารก์ บั รฐั สมาชกิ คณะมนตรคี วามรว่ มมอื แหง่
รฐั อ่าวอาหรับ (Gulf Cooperation Council-GCC) 3 ประเทศ ไดแ้ ก่ ซาอดุ ีอาระเบีย สหรัฐอาหรบั เอมิเรตส์ (UAE) และบาหเ์ รน
ทก่ี ลบั มาตงึ เครยี ดอกี ครง้ั จากการทท่ี ง้ั 3 ประเทศรว่ มกบั อยี ปิ ตซ์ ง่ึ เปน็ พนั ธมติ รอาหรบั ในตะวนั ออกกลาง ประกาศตดั ความสมั พนั ธ์
ทางการทูตกับกาตาร์เมื่อ 5 มิ.ย.2560 และลงโทษกาตาร์ด้วยการตัดการติดต่อทางบก ทางอากาศ และทางทะเลกับกาตาร์
โดยเป็นผลมาจากความไม่พอใจกรณีปรากฏรายงานเม่ือ 23 พ.ค.2560 ว่าเจ้าผู้ครองรัฐกาตาร์ทรงแสดงท่าทีสนับสนุน
กลุ่ม Muslim Brotherhood (MB) อิหร่าน และกลุ่มฮิซบุลลอฮ์ในเลบานอนที่ซาอุดีอาระเบียและพันธมิตรต่างก็ถือว่าเป็น
ภัยคุกคามระบอบการปกครองของตน นอกจากน้ี คูเวตยังมีบทบาทในการสนับสนุนการเจรจาสันติภาพในเยเมนด้วยการเป็น
เจ้าภาพจัดการเจรจาเมื่อ เม.ย.-ส.ค.2559 แต่จนถึงปัจจุบันการเจรจายังไม่ปรากฏผลคืบหน้าใด ๆ ส่งผลให้การสู้รบในเยเมน
มีแนวโนม้ ยืดเยอื้ ต่อไป

371 ขอ้ มลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

2) การรบั มอื กบั ภยั คกุ คามจากกลมุ่ IS และกลมุ่ กอ่ การรา้ ยอน่ื ๆ ทมี่ แี นวโนม้ เปน็ ภยั คกุ คามความมนั่ คงของคเู วต
มากขน้ึ รวมถงึ ความพยายามในการเขา้ ไปมบี ทบาทในการเขา้ รว่ มเปน็ พนั ธมติ รในการโจมตที างอากาศตอ่ กลมุ่ IS ในซเี รยี และอริ กั
ทมี่ สี หรฐั ฯ เปน็ แกนนำ� และการเขา้ รว่ มเปน็ พนั ธมติ รกบั ซาอดุ อี าระเบยี เพอื่ โจมตที างอากาศตอ่ กลมุ่ กบฏชาวชอี ะฮเ์ ผา่ ฮษู ใี นเยเมน
ที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน จนท�ำให้ในห้วงปี 2559 รัฐบาลคูเวตต้องยกระดับศักยภาพกองทัพและเพ่ิมขีดความสามารถ
ทางทหารให้ทัดเทียมกับพันธมติ รทัง้ ในและนอกภมู ภิ าค
3) ปญั หาความไมล่ งรอยระหวา่ งรัฐสภากบั รัฐบาลที่อาจเกิดขน้ึ ในอนาคต โดยท่ผี า่ นมาคูเวตเผชิญปญั หาวุ่นวาย
ทางการเมอื งอยเู่ ปน็ ระยะ โดยเฉพาะในหว้ งปี 2554-2556 ทมี่ ที งั้ การเปลย่ี น นรม.จากเชค นาศริ อลั มฮุ มั มดั อลั อะหม์ ดั อาลเศาะบาฮ์
ซง่ึ ทรงตัดสนิ ใจลาออกจากตำ� แหนง่ เมอื่ 29 พ.ย.2554 หลงั จากทรงอยใู่ นตำ� แหนง่ มากวา่ 5 ปี เปน็ เชค ญาบริ อลั มบุ ารอ็ ก อลั ฮะมดั
อาลเศาะบาฮ์ และมกี ารจัดการเลอื กต้ังทั่วไปกอ่ นก�ำหนดถึง 3 คร้ัง ภายในเวลาไม่ถงึ 1 ปคี รึง่ คือ เม่ือ 2 ก.พ.2555, 1 ธ.ค.2555
และ 27 ก.ค.2556 ขณะทก่ี ารเลอื กตั้งคร้งั ล่าสดุ เมือ่ 26 พ.ย.2559 ก็เปน็ การเลอื กตั้งกอ่ นกำ� หนดเดมิ ท่จี ะตอ้ งมีขน้ึ ใน ก.ค.2560
เน่อื งจากเจา้ ผูค้ รองรฐั คเู วต ทรงออกพระราชกฤษฎีกายุบสภาเมื่อ 17 ต.ค.2559 เนอื่ งจากมีการอภิปรายโจมตี รมว.กระทรวง
นำ�้ มนั คเู วต กรณปี ระกาศขน้ึ ราคาเชอื้ เพลงิ ภายในประเทศ และการอา้ งวา่ ตรวจพบการทจุ รติ ของ รมต.บางคนใน ครม. นอกจากน่้ี
เมอื่ 30 ต.ค.2560 เชค ญาบริ อลั มบุ ารอ็ ก อลั ฮะมดั อาลเศาะบาฮ์ นรม.คเู วต พรอ้ ม ครม.ทงั้ คณะ ยน่ื หนงั สอื ลาออกตอ่ เจา้ ผคู้ รอง
รฐั คเู วต เพอ่ื หลกี เลยี่ งการอภปิ รายเพอื่ ลงมตไิ มไ่ วว้ างใจของรฐั สภาตอ่ เชค มฮุ มั มดั อบั ดลุ ลอฮ์ อลั มบุ ารอ็ ก อาลเศาะบาฮ์ รมต.
แห่งรัฐรับผิดชอบกิจการ ครม.และรักษาการ รมว.กระทรวงข้อมูลข่าวสาร เกี่ยวกับการละเมิดกฎหมายงบประมาณรายจ่าย
อยา่ งไรกด็ ี เจา้ ผคู้ รองรฐั คเู วตทรงมคี ำ� สง่ั เมอื่ 1 พ.ย.2560 แตง่ ตงั้ เชค ญาบริ อลั มบุ ารอ็ ก อลั ฮะมดั อาลเศาะบาฮ์ ใหก้ ลบั เขา้ ดำ� รง
ตำ� แหนง่ นรม.คเู วต และท�ำหน้าท่จี ดั ตงั้ ครม.ชุดใหม่ ซงึ่ ได้รบั การอนุมัติจากเจ้าผ้คู รองรฐั คเู วตเม่อื 11 ธ.ค.2560
ความสัมพนั ธ์ไทย-คเู วต
คูเวตกับไทยสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างกันเม่ือ 14 มิ.ย.2506 โดยไทยเปิด สอท./คูเวตซิตี
เม่ือ 15 ส.ค.2525 ขณะที่คูเวตแต่งต้ังเอกอัครราชทูตประจ�ำมาเลเซียเป็นเอกอัครราชทูตประจ�ำประเทศไทยอีกต�ำแหน่งหนึ่ง
จนกระท่ังเม่ือ ม.ค.2540 จึงมีการแต่งตั้งเอกอัครราชทูตคูเวตประจ�ำประเทศไทยคนแรก โดยมีความสัมพันธ์ท่ีดีระหว่างกัน
มาโดยตลอด เฉพาะอย่างยิ่งคูเวตตระหนักถึงบทบาทของไทยที่เคยช่วยเหลือคูเวตตลอดช่วงสงครามอ่าวเมื่อปี 2533-2534
ด้วยการสนับสนุนขอ้ มติ UNSC ทุกขอ้ ท่เี ก่ยี วข้องกับกรณอี ิรักรุกรานคูเวต รวมท้งั เคยสง่ ทหารเข้าร่วมในกองก�ำลังสงั เกตการณ์
แหง่ สหประชาชาตปิ ระจำ� ชายแดนอริ กั -คเู วต (UN Iraq-Kuwait Observer Mission-UNIKOM) ดว้ ยเหตนุ ี้ คเู วตจงึ ใหก้ ารสนบั สนนุ
ไทยในการท�ำความเข้าใจเกี่ยวกับปัญหาความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้ของไทยต่อองค์การความร่วมมืออิสลาม (OIC)
เปน็ อย่างดี
ดา้ นเศรษฐกจิ มลู คา่ การคา้ ไทย-คเู วตทผ่ี า่ นมาในแตล่ ะปยี งั มไี มม่ ากนกั โดยมลู คา่ การคา้ เมอ่ื ปี 2560 อยทู่ ี่ 815.70
ลา้ นดอลลาร์สหรฐั (27,852.49 ล้านบาท) ไทยสง่ ออกมูลคา่ 290.92 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ (9,859.76 ลา้ นบาท) และนำ� เข้ามูลคา่
524.78 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ (17,992.73 ลา้ นบาท) ไทยเป็นฝ่ายขาดดุลการคา้ 233.86 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (8,132.97 ลา้ นบาท)
สินคา้ ส่งออกส�ำคัญของไทย ไดแ้ ก่ รถยนต์ อุปกรณ์และส่วนประกอบ อาหารทะเลกระปอ๋ งและแปรรปู เคร่อื งปรับอากาศและ
สว่ นประกอบ ไมแ้ ละผลติ ภณั ฑไ์ ม้ เหลก็ เหลก็ กลา้ และผลติ ภณั ฑ์ ตเู้ ยน็ ตแู้ ชแ่ ขง็ และสว่ นประกอบ ขา้ ว อญั มณแี ละเครอ่ื งประดบั
ผลติ ภณั ฑย์ าง รองเทา้ และชน้ิ สว่ น เครอ่ื งจกั รกลและสว่ นประกอบ ผลติ ภณั ฑพ์ ลาสตกิ เครอื่ งคอมเพรสเซอรข์ องเครอ่ื งทำ� ความเยน็
กระดาษและผลิตภณั ฑก์ ระดาษ ทองแดงและของทำ� ด้วยทองแดง สนิ คา้ น�ำเขา้ สำ� คญั จากคูเวต ไดแ้ ก่ น�้ำมันส�ำเรจ็ รูป น้ำ� มันดิบ
ก๊าซธรรมชาติ ปุ๋ย และยากำ� จดั ศตั รพู ชื และสตั ว์ เคมภี ณั ฑ์ กา๊ ซธรรมชาติ เยอ่ื กระดาษและเศษกระดาษ สนิ แรโ่ ลหะอนื่ ๆ เศษโลหะ
และผลติ ภัณฑ์ เครอ่ื งใชเ้ บด็ เตล็ด ส่ิงพิมพ์ สบู่ ผงซกั ฟอกและเครือ่ งสำ� อาง ผลติ ภณั ฑ์สงิ่ ทออนื่ ๆ นอกจากน้ี นักธรุ กิจคเู วตมี
ความสนใจเปน็ พนั ธมติ รกบั ฝา่ ยไทยเพอื่ ทำ� ธรุ กจิ ในคเู วตโดยเฉพาะสาขาทไ่ี ทยมศี กั ยภาพ เชน่ ธรุ กจิ รา้ นอาหาร เสรมิ สวยความงาม สปา

ขอ้ มูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 372

ด้านการท่องเท่ียว คูเวตเป็นตลาดท่องเท่ียวท่ีเล็กแต่มีศักยภาพส�ำหรับการส่งเสริมการท่องเท่ียวของไทย
ซ่ึงการท่องเท่ียวแห่งประเทศไทยสนับสนุนนโยบายการท่องเที่ยวระหว่างไทย-คูเวตอย่างต่อเน่ือง โดยเม่ือปี 2560 มีชาวคูเวต
เดนิ ทางมาไทย 65,605 คน สว่ นแรงงานไทยในคเู วตประมาณ 1,410 คน (ขอ้ มลู เมอื่ พ.ย.2560) สว่ นใหญเ่ ปน็ แรงงานกง่ึ ฝมี อื
ในธรุ กจิ รบั เหมาขดุ เจาะและประกอบท่อสง่ น้�ำมัน รบั เหมากอ่ สร้างอูต่ ่อเรอื อซู่ อ่ มรถยนต์ โรงงานเฟอรน์ เิ จอร์ ร้านเสริมสวยและ
ตัดเยบ็ เสื้อผ้าสตรี นอกจากน้ี ยงั มีนกั เรียนและนักศกึ ษาชาวไทยประมาณ 48 คน
ข้อตกลงสำ� คัญ : ความตกลงว่าด้วยความรว่ มมือด้านการบนิ (27 เม.ย.2519) ความตกลงว่าดว้ ยความร่วมมอื
ทางเศรษฐกิจและการคา้ (7 ม.ี ค.2530) ความตกลงวา่ ด้วยการยกเวน้ การเก็บภาษีซอ้ น (29 ก.ค.2546) บันทึกความเข้าใจวา่ ด้วย
การด�ำเนินการปรึกษาหารอื ทวภิ าครี ะหว่าง กต.ของไทยกบั คูเวต (13 ส.ค.2551) ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือด้านเศรษฐกจิ
และวชิ าการ (13 ส.ค.2551)

--------------------------------------

373 ข้อมลู พ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562

เชค ญาบิร อัลมุบาร็อก อลั ฮะมัด อาลเศาะบาฮ์
(His Highness Sheikh Jabir al-Mubarak al-Hamad Al-Sabah)

ตำ� แหนง่ นรม. และสมาชกิ พระราชวงศ์อาลเศาะบาฮ์

เกดิ 5 ม.ค.2485 (พระชนมายุ 77 พรรษา/ปี 2562) ทค่ี ูเวตซติ ี

ศาสนา อิสลาม (ซนุ นี)

การศกึ ษา Kuwait University (ไมท่ ราบสาขา)

สถานภาพทางครอบครัว อภเิ ษกสมรสแล้วและมีพระโอรสและพระธิดาหลายพระองค์ (ไมท่ ราบจำ� นวน)

ประวัตกิ ารทรงงาน - เริ่มเข้ารับราชการในตำ� แหน่งผอู้ �ำนวยการในกรมกิจการธุรการสำ� นกั พระราชวงั
ปี 2511-2514 - อธบิ ดีกรมกิจการธรุ การสำ� นักพระราชวัง
ปี 2514-2518 - ผช.ปลัดฝา่ ยกจิ การธรุ การและการเงินสำ� นักพระราชวัง
ปี 2518-2522 - ผู้ว่าราชการเมอื งฮะวัลลี
ปี 2522-2528 - ผูว้ า่ ราชการเมืองอะห์มะดี
ปี 2528-2529 - รมว.กระทรวงกิจการสังคมและแรงงาน
ปี 2529-2531 - รมว.กระทรวงสารนเิ ทศ
ปี 2531-2533 - ที่ปรกึ ษาประจำ� ส�ำนักพระราชวงั
ปี 2533-2544 - รอง นรม. และ รมว.กระทรวงกลาโหม
ปี 2544-2549 - รอง นรม.คนที่ 1 รมว.กระทรวงกลาโหม และ รมว.กระทรวงมหาดไทย
ปี 2549-2550 - รอง นรม.คนท่ี 1 และ รมว.กระทรวงกลาโหม
ปี 2550-2554 - ได้รับพระบรมราชโองการโปรดเกลา้ ฯ จากเจ้าผู้ครองรัฐให้ด�ำรงต�ำแหนง่ นรม. เมอื่ 4 ธ.ค.2554
ปี 2554-ปัจจุบนั ต่อจากเชค นาศิร อลั มฮุ มั มดั อลั อะหม์ ดั อาลเศาะบาฮ์ ทล่ี าออกจากตำ� แหนง่ เม่อื 29 พ.ย.2554
พร้อมท้ังไดร้ ับพระราชทานคำ� นำ� หนา้ พระนามวา่ His Highness
- ทรงยน่ื ขอลาออกจากตำ� แหนง่ นรม.พรอ้ ม ครม.ทงั้ คณะ เมอ่ื 30 ต.ค.2560 เพอื่ หลกี เลย่ี งการ
อภปิ รายลงมตไิ มไ่ วว้ างใจของรฐั สภา อยา่ งไรกด็ ี เจา้ ผคู้ รองรฐั คเู วตทรงมคี ำ� สง่ั เมอ่ื 1 พ.ย.2560 แตง่ ตง้ั
เชค ญาบริ ใหก้ ลบั เขา้ ดำ� รงตำ� แหนง่ นรม.คเู วต และทำ� หนา้ ทจ่ี ดั ตงั้ ครม.ชดุ ใหมซ่ ง่ึ ไดร้ บั การอนมุ ตั ิ
จากเจ้าผู้ครองรัฐคเู วตเม่อื 11 ธ.ค.2560


เครือ่ งราชอิสริยาภรณ์
- Medal of King Isa (First Class) จากสมเด็จพระราชาธบิ ดีฮะมัด บิน อีซา อาลเคาะลฟี ะฮ์
ของบาห์เรน (ปี 2550)

ขอ้ มูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 374

- Imperial Decoration of Grand Cordon of the Order of the Rising Sun จากสมเด็จ
พระจกั รพรรดอิ ากฮิ ิโตะของญป่ี ุ่น (ปี 2552)

ขอ้ มูลอนื่ ๆ ทนี่ ่าสนใจ - ทรงเป็นองค์อุปถัมภ์รางวัล Sheikh Mubarak al-Hamad Al-Sabah Journalism Award
(ตงั้ ชอ่ื ตามพระบดิ าของพระองค)์ ทรี่ เิ รมิ่ ขนึ้ เมอื่ ปี 2551 เพอ่ื ประทานแกบ่ คุ คลทม่ี ผี ลงานโดดเดน่
ในวงการวารสารศาสตร์
- ทรงโปรดการเพาะเลีย้ งเหยีย่ วเปน็ งานอดเิ รก


---------------------------------------

375 ข้อมูลพนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

บุคคลสำ� คญั และคณะรฐั มนตรขี องคูเวต

เจ้าผู้ครองรฐั Sheikh Sabah al-Ahmad al-Jaber Al-Sabah
มกฎุ ราชกมุ าร Sheikh Nawaf al-Ahmad al-Jaber Al-Sabah
นรม. Sheikh Jabir al-Mubarak al-Hamad Al-Sabah
รอง นรม.คนท่ี 1 Sheikh Nasser Sabah Al-Ahmad Al-Sabah
รอง นรม. Sheikh Sabah al-Khalid al-Hamad Al-Sabah
รอง นรม. Lt.Gen. Sheikh Khalid al-Jarrah Al-Sabah
รอง นรม. Anas al-Khalid al-Saleh
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ Sheikh Nasser Sabah Al-Ahmad Al-Sabah
รมว.กระทรวงกลาโหม Sheikh Jabir al-Mubarak al-Hamad Al-Sabah
รมว.กระทรวงมหาดไทย Lt.Gen. Sheikh Khalid al-Jarrah Al-Sabah
รมว.กระทรวงการคลัง Naif Falah Al-Hajraf
รมว.กระทรวงสารนเิ ทศ Mohammad Nasir Al-Jabri
รมว.กระทรวงกจิ การสังคมและแรงงาน Hind Sabeeh Barak Al-Sabeeh
รมว.กระทรวงสาธารณสุข Basel Hamoud Al-Hamad Al-Sabah
รมว.กระทรวงพาณิชย์และอุตสาหกรรม Khaled Nasser Abdullah Al-Roundan
รมว.กระทรวงโยธาธกิ าร Hossam Abdullah Abdulwahab Al-Roumi
รมว.กระทรวงนำ�้ มัน Bakheet Shabib Al-Rashidi
รมว.กระทรวงการไฟฟ้าและน้�ำ Bakheet Shabib Al-Rashidi
รมว.กระทรวงยุติธรรม Fahd Mohammed Mohsen Al-Afasi
รมว.กระทรวงศกึ ษาธิการ Hamed Mohammed Al-Aazmi
รมว.กระทรวงอุดมศกึ ษา Hamed Mohammed Al-Aazmi
รมว.กระทรวงศาสนสมบตั แิ ละกิจการศาสนาอสิ ลาม Fahd Mohammed Mohsen Al-Afasi
รมต.แห่งรัฐรบั ผดิ ชอบกจิ การเทศบาลเมอื ง Hossam Abdullah Abdulwahab Al-Roumi
รมต.แหง่ รฐั รบั ผดิ ชอบกิจการคณะรัฐมนตรี Anas Khalid Al Saleh
รมต.แห่งรัฐรับผิดชอบกจิ การเศรษฐกจิ Hind Sabeeh Barak Al-Sabeeh
รมต.แหง่ รฐั รับผิดชอบกิจการการเคหะและกิจการสาธารณะ Jenan Mohsen Hassan Ramadan
รมต.แห่งรัฐรับผิดชอบกจิ การรัฐสภา Adel Musaed Al-Jarallah Al-Kharafi
รมต.แห่งรัฐรับผิดชอบกิจการเยาวชน Khaled Nasser Abdullah Al Roudan

----------------------------- (ต.ค.2561)

ข้อมลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 376

สาธารณรฐั ประชาธปิ ไตยประชาชนลาว
(Lao People’s Democratic Republic)


เมืองหลวง เวยี งจนั ทน์

ทตี่ ง้ั อยใู่ นภมู ภิ าคเอเชยี ตะวนั ออกเฉยี งใต้ ระหวา่ งเสน้ ละตจิ ดู ที่ 14-23 องศาเหนอื กบั ลองจจิ ดู ที่ 100-108 องศาตะวนั ออก
เวลาเร็วกว่าเวลามาตรฐานกรีนิช 7 ชม. เช่นเดียวกับไทย สปป.ลาวมีพ้ืนท่ีประมาณ 236,800 ตร.กม. (ประมาณครึ่งหน่ึง
ของไทย) เปน็ พน้ื ดนิ 230,800 ตร.กม. พน้ื นำ้� 6,000 ตร.กม. เปน็ ประเทศไมม่ ที างออกสทู่ ะเล (Landlocked Country) ชายแดนโดยรอบ
ประเทศตดิ กบั ประเทศเพอ่ื นบา้ น 5 ประเทศ มแี ม่น�ำ้ โขงเปน็ เส้นกนั้ พรมแดนกบั ไทยและเมยี นมา

อาณาเขต ทิศเหนอื ติดกับจนี 505 กม.
ทศิ ใต้ ตดิ กับไทย 1,835 กม. และกัมพูชา 535 กม.
ทศิ ตะวนั ออก ตดิ กบั เวยี ดนาม 2,069 กม.
ทิศตะวันตก ตดิ กับเมยี นมา 236 กม.

ภมู ปิ ระเทศ เปน็ เทอื กเขาสลบั ซบั ซอ้ นทางภาคเหนอื และภาคตะวนั ออก ลาดลงสภู่ าคตะวนั ตกเฉยี งใต้ พน้ื ที่ 75% เปน็ ปา่ และภเู ขา
อกี 25% เปน็ ทรี่ าบเชงิ เขาและทร่ี าบลมุ่ แมน่ ำ�้ แมน่ ำ�้ โขงเปน็ หวั ใจของประเทศไหลผา่ นลาวเปน็ ระยะทาง 1,898 กม. มคี วามสำ� คญั
ทง้ั ดา้ นเกษตรกรรม การประมง การผลิตพลังงานไฟฟา้ การคมนาคมจากภาคเหนือไปภาคใต้ และยังใช้เปน็ พรมแดนธรรมชาติ
ระหว่างลาวกบั ประเทศเพือ่ นบา้ น

377 ขอ้ มลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

ภูมอิ ากาศ อยใู่ นเขตรอ้ นช้นื ได้รับอทิ ธพิ ลจากลมมรสมุ ตะวันออกเฉยี งเหนอื ระหว่าง พ.ย.-เม.ย. ท�ำใหอ้ ากาศแห้งแล้งและ
อทิ ธพิ ลจากลมมรสมุ ตะวนั ตกเฉยี งใต้ ระหวา่ ง พ.ค.-ต.ค. ทำ� ใหม้ ฝี นตกชกุ เฉลย่ี 100 วนั ตอ่ ปี มี 3 ฤดู ฤดรู อ้ น ระหวา่ ง ม.ี ค.-พ.ค.
อากาศรอ้ นและแหง้ แลง้ อณุ หภมู เิ ฉลย่ี 29-30 องศาเซลเซยี ส แตอ่ าจขน้ึ สงู ถงึ 40 องศาเซลเซยี สใน เม.ย. ฤดฝู น ระหวา่ ง พ.ค.-พ.ย.
ปรมิ าณนำ้� ฝนสงู สดุ อยทู่ างภาคใต้ บรเิ วณเทอื กเขาอนั นมั เฉลย่ี 3,000 มม. ตอ่ ปี ฤดหู นาว ระหวา่ ง พ.ย.-ม.ี ค. ภาคเหนอื อากาศ
หนาวเยน็ โดยเฉพาะบริเวณเทือกเขาสงู อุณหภมู ลิ ดต�่ำมากใน ม.ค. จนอาจถึงจุดเยอื กแข็ง อณุ หภมู ิเฉลี่ย 10-15 องศาเซลเซียส
ประชากร ประมาณ 7.13 ล้านคน (ปี 2560) มี 49 ชนเผ่า อาทิ ลาวลุ่ม 53.2% ม้งและเย้า 9.2% เป็นต้น โดยใช้
คำ� กลางเรยี กคนลาวทว่ั ไปวา่ “คนสญั ชาตลิ าว ชนเผา่ ลาว” ความหนาแนน่ 30 คนตอ่ ตร.กม. ประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เดก็
(0–14 ป)ี 32.76% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15–64 ป)ี 63.35% และวยั ชรา (65 ปขี น้ึ ไป) 3.89% อายขุ ยั เฉลย่ี ของประชากรประมาณ
64.60 ปี อัตราการเติบโตของประชากร 1.51% (ปี 2560) ประชากรในเมอื งหลวงอยู่ท่ี 665,000 คน (ปี 2561)
ศาสนา พทุ ธนกิ ายเถรวาท 64.7% นับถอื ผี (Animism) ซ่งึ เป็นความเชอื่ ดัง้ เดิมตามท้องถนิ่ 31.4% คริสต์ 1.7% และ
อืน่ ๆ 2.1%
ภาษา ภาษาลาวเป็นภาษาราชการ ชนเผ่าใช้ภาษาประจ�ำเผ่าควบคู่กับภาษาลาว ภาษาฝร่ังเศสยังคงใช้ในวงราชการ
และการคา้ บา้ ง สำ� หรบั การศกึ ษาภาษาองั กฤษมแี นวโนม้ ขยายตวั เพม่ิ ขนึ้ และนยิ มใชใ้ นการตดิ ตอ่ กบั ตา่ งประเทศและการคา้
การศึกษา อัตราการร้หู นังสือ 79.9% (ปี 2558) งบประมาณดา้ นการศึกษาประมาณ 15.4 % ของ GDP การศึกษาภาค
บังคับ 5 ปใี นระดับประถมศึกษา ส่วนระบบการศึกษา ระดับประถมศึกษา คือ 5 ปี มัธยมศึกษาตอนต้น 4 ปี และมัธยมศึกษา
ตอนปลาย 3 ปี ระดบั อุดมศกึ ษา 4 ปี สว่ นระดบั วิชาชีพชัน้ กลาง 2 ปี และชั้นสูง 3 ปี สปป.ลาวยงั ขาดสถาบนั ดา้ นอาชวี ศกึ ษา
และบคุ ลากรในสถาบันระดับอุดมศกึ ษา มหาวิทยาลยั รฐั มี 3 แห่ง คือ มหาวทิ ยาลยั แหง่ ชาติลาว มหาวิทยาลัยสุพานวุ ง และ
มหาวิทยาลัยจ�ำปาสัก
การกอ่ ตง้ั ประเทศ พระเจา้ ฟา้ งมุ้ มหาราชองคแ์ รกของลาวรวบรวมดนิ แดนกอ่ ตง้ั เปน็ อาณาจกั รลา้ นชา้ งเมอื่ ปี 1896 มศี นู ยก์ ลาง
อยทู่ เี่ มอื งเชยี งทอง (หลวงพระบาง) ตอ่ มาไดย้ า้ ยเมอื งหลวงมายงั นครเวยี งจนั ทน์ และอญั เชญิ พระแกว้ มรกตจากเชยี งใหมไ่ ปประดษิ ฐาน
อาณาจกั รลา้ นชา้ งรงุ่ เรอื งประมาณ 450 ปี และเรม่ิ เสอื่ มลงในศตวรรษท่ี 18 เนอ่ื งจากปญั หาการแยง่ ชงิ อำ� นาจทำ� ใหอ้ าณาจกั รลา้ นชา้ ง
แตกแยกเปน็ 3 สว่ น คอื ลา้ นชา้ งหลวงพระบาง ล้านช้างเวียงจันทน์ และล้านช้างจ�ำปาสัก ก่อนจะตกเป็นของไทยตั้งแต่สมัย
พระเจา้ ตากสนิ มหาราชเมอื่ ปี 2321 โดยไดอ้ ญั เชญิ พระแกว้ มรกตกลบั มาดว้ ย ตอ่ มา เมอ่ื ปี 2365 เจา้ อนวุ งศก์ ษตั รยิ แ์ หง่ อาณาจกั ร
เวยี งจนั ทน์ (วรี บรุ ษุ ของลาว) พยายามจะกอบกเู้ อกราช แตก่ ระทำ� ไมส่ ำ� เรจ็ รชั กาลท่ี 3 จงึ สง่ กองทพั ไปตนี ครเวยี งจนั ทน์ ขณะท่ี
อาณาจกั รหลวงพระบาง ซ่ึงเปน็ เมอื งออกของไทย สง่ ทูตไปอ่อนนอ้ มต่อเวยี ดนามเม่ือปี 2374 ทำ� ให้ฝร่ังเศส ซึ่งยึดครองเวยี ดนาม
ในสมยั ตอ่ มา จงึ ใชเ้ ปน็ ขอ้ อา้ งในการรกุ เขา้ ครอบครองลาวโดยลำ� ดบั สง่ ผลใหไ้ ทยตอ้ งยอมเสยี ดนิ แดนฝง่ั ซา้ ยของแมน่ ำ้� โขงใหฝ้ รง่ั เศส
รวมระยะเวลาท่ีลาวอยภู่ ายใต้การปกครองของไทยประมาณ 115 ปี (ปี 2321-2436)
ต่อมา ลาวซ่ึงตกเป็นอาณานิคมของฝรั่งเศส ประชาชนลาวรวมตัวต่อสู้ภายใต้การน�ำของพรรคคอมมิวนิสต์
อนิ โดจนี (กอ่ ตงั้ เมอื่ ปี 2473) และฝรงั่ เศสพา่ ยแพส้ งครามอนิ โดจนี ครง้ั แรก ทเี่ มอื งเดยี นเบยี นฟใู นเวยี ดนาม เมอื่ ปี 2497 ลาวจงึ
ไดร้ บั เอกราช โดยลาวตกเป็นอาณานคิ มของฝร่งั เศส 61 ปี (ปี 2436-2497) และหลงั จากได้รับเอกราชโดยสมบูรณ์จากฝรง่ั เศส
ตามขอ้ ตกลง Geneva Accord ปี 2497 อาณาจกั รลา้ นชา้ งทงั้ 3 แหง่ ถกู รวมเขา้ เปน็ ราชอาณาจกั รลาว มเี จา้ มหาชวี ติ ศรสี วา่ งวงศ์
เปน็ กษตั รยิ ์ แตก่ ารเมอื งลาวยงั คงไรเ้ สถยี รภาพเพราะการแยง่ ชงิ อำ� นาจ ผนู้ �ำลาวแบง่ เปน็ 3 ฝา่ ย คอื ฝา่ ยขวา ฝา่ ยเปน็ กลาง และ

ขอ้ มลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 378

ฝ่ายซา้ ย รวมถึงการแทรกแซงจากตา่ งประเทศ โดยเฉพาะการแพร่ขยายลทั ธิคอมมวิ นิสตผ์ า่ นทางเวียดนามและในทส่ี ดุ ลาวฝา่ ย
ซา้ ยภายใตก้ ารนำ� ของเจา้ สพุ านวุ งและพรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าวกย็ ดึ อำ� นาจรฐั ไดส้ ำ� เรจ็ และเปลย่ี นระบอบการปกครองของลาว
เป็นแบบสังคมนิยมคอมมิวนิสต์ ใช้ช่ือประเทศใหม่ว่า “สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว” (สปป.ลาว) เมื่อ 2 ธ.ค.2518
วันชาต ิ 2 ธ.ค.
การเมือง ปกครองในระบอบสงั คมนยิ ม มปี ระธานประเทศเปน็ ประมขุ และจอมทพั ภายใตก้ ารควบคมุ ของพรรคประชาชน
ปฏวิ ตั ิลาว (พปปล.)
ฝ่ายบริหาร : ประกอบด้วย 1) ประธานประเทศ ด�ำรงต�ำแหน่งประมุขรัฐและจอมทัพวาระ 5 ปี มีหน้าท่ีลงนาม
ประกาศใชร้ ฐั ธรรมนญู และกฎหมายแตง่ ตง้ั /ถอดถอน นรม. และ ครม. รวมทงั้ เจา้ แขวงและตำ� แหนง่ สำ� คญั ในกองทพั โดยคำ� แนะนำ�
ของ นรม. ใหส้ ตั ยาบนั หรอื ยกเลกิ สญั ญาทท่ี ำ� กบั รฐั อน่ื โดยความเหน็ ชอบจากสภาแหง่ ชาติ โดยทว่ั ไปประธานประเทศเปน็ บคุ คลเดยี ว
กับผู้น�ำพรรค ปัจจุบัน คือ นายบุนยัง วอละจิด 2) ครม.มีหน้าท่ีบริหารประเทศตามนโยบายพรรค ครม.ชุดปัจจุบันจัดตั้งเมื่อ
20 เม.ย.2559 มี ดร.ทองลุน สีสลุ ิด (สมาชกิ กรมการเมอื งอันดับ 2) เป็น นรม.
ฝ่ายนิติบัญญัติ : ระบบสภาเดียว คือ สภาแห่งชาติสมาชิก 149 คน มาจากการเลือกตั้งทั่วไปเมื่อ 20 มี.ค.2559
วาระ 5 ปี ประชมุ สามญั ปลี ะ 2 ครงั้ มหี นา้ ทอี่ อกกฎหมาย แกไ้ ขรฐั ธรรมนญู ตรวจสอบการทำ� งานของรฐั บาล และฝา่ ยตลุ าการ
รับรองแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาเศรษฐกิจสังคมและงบประมาณตามรัฐธรรมนูญ การแต่งตั้งประธานประเทศ นรม. ครม.
ประธานสภาศาลประชาชนสงู สดุ และอยั การประชาชนสงู สดุ จะตอ้ งไดร้ บั ความเหน็ ชอบจากสภาแหง่ ชาติ นอกจากนี้ ตามรฐั ธรรมนญู
สปป.ลาว ฉบับปี 2558 ระบุให้มสี ภาประชาชนขัน้ แขวง สมาชกิ 360 คน ท�ำหนา้ ที่พิจารณา รับรองนิติกรรมท่สี �ำคญั ของทอ้ งถิ่น
ติดตามตรวจตราการปฏบิ ัตริ ฐั ธรรมนญู และกฎหมายขององคก์ รขน้ั ท้องถน่ิ
ฝา่ ยตลุ าการ : ประกอบดว้ ย ศาลประชาชนสงู สดุ และอยั การประชาชนสงู สดุ ระบบศาลมี 3 ชนั้ คอื ศาลประชาชนเขต
หรอื ศาลชนั้ ตน้ ศาลประชาชนแขวง/นครหลวงเวยี งจนั ทน์ ซงึ่ ทำ� หนา้ ทเี่ ปน็ ทง้ั ศาลชน้ั ตน้ และศาลอทุ ธรณ์ และศาลประชาชนสงู สดุ
หรือศาลฎีกา
พรรคการเมอื ง : มพี รรคเดยี ว คอื พรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว (พปปล.) เปน็ องคก์ รทางการเมอื งทม่ี อี ำ� นาจสงู สดุ
ตามแนวทางมารก์ ซ-์ เลนนิ บรหิ ารประเทศมาตงั้ แตป่ ี 2518 มบี ทบาทสำ� คญั ในการกำ� หนดทศิ ทางนโยบายและยทุ ธศาสตรท์ กุ ดา้ น
ของประเทศ ภายใต้หลักการ “พรรคน�ำพา รัฐคุ้มครอง ประชาชนเป็นเจ้าของ” รวมถึงคัดเลือกและเสนอชื่อผู้ด�ำรงต�ำแหน่ง
ส�ำคัญทางการเมืองและกองทัพ เช่น ประธานประเทศ นรม. และ ครม. โดยมีนายบนุ ยัง วอละจิด ด�ำรงตำ� แหนง่ เลขาธิการใหญ่
พรรคประชาชนปฏิวัติลาว ต้งั แต่ปี 2559
โครงสรา้ งพรรคทสี่ ำ� คญั 1) สมชั ชาพรรคเปน็ องคก์ รนำ� สงู สดุ ทำ� หนา้ ทก่ี ำ� หนดนโยบายและทศิ ทางการดำ� เนนิ งาน
ของพรรค รวมท้ังเลือกต้ังคณะผู้บริหารพรรค ประกอบด้วยผู้แทนสมาชิกพรรคจากท่ัวประเทศ วาระการประชุม 5 ปีต่อครั้ง
คร้ังล่าสุดจดั ขึน้ เม่ือ ม.ค.2559 เป็นสมัยที่ 10 2) คณะกรรมการบรหิ ารศูนย์กลางพรรค (Central Committee) เปน็ องคก์ ร
นำ� สงู สดุ เมอ่ื สมชั ชาพรรคไมอ่ ยใู่ นสมยั ประชมุ ทำ� หนา้ ทด่ี แู ลตรวจสอบระบบการทำ� งานและการเงนิ ของพรรค รวมทง้ั การปฏบิ ตั ติ าม
มตพิ รรค กำ� หนดประชมุ 2 ปี ตอ่ 1 ครง้ั ปจั จบุ นั มสี มาชกิ 69 คน สว่ นใหญด่ ำ� รงตำ� แหนง่ สำ� คญั ในรฐั บาลแขวงและกองทพั
3) คณะกรรมการกรมการเมอื ง (Politburo) เปน็ คณะบรหิ ารงานสงู สดุ หรอื ศนู ยก์ ลางอำ� นาจของพรรค ทำ� หนา้ ทตี่ ดั สนิ ใจเรอื่ งสำ� คญั
มีสมาชิก 11 คน กรมการเมืองชุดปัจจุบันได้รับเลือกต้ังเมื่อ ม.ค.2559 มีนายบุนยัง วอละจิด เป็นกรมการเมืองอันดับ 1 และ
ด�ำรงตำ� แหน่งเลขาธิการใหญพ่ รรคประชาชนปฏิวตั ิลาว

379 ขอ้ มลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

เศรษฐกิจ สปป.ลาวปฏริ ปู เศรษฐกจิ สรู่ ะบบกลไกตลาดตามนโยบายจนิ ตนาการใหม่ (New Economic Mechanism-NEM) ตงั้ แต่
ปี 2529 เนน้ การเปดิ ประเทศ สง่ เสรมิ การคา้ เสรแี ละการลงทนุ จากตา่ งประเทศ เพอ่ื บรรลเุ ปา้ หมายการนำ� ประเทศหลดุ พน้ การเปน็
ประเทศพฒั นานอ้ ยทสี่ ดุ และเปน็ ประเทศพฒั นาอยา่ งยง่ั ยนื ในปี 2573 โดยมที ศิ ทางในการขบั เคลอื่ นประเทศ คอื การเปน็ ผผู้ ลติ
และสง่ ออกพลงั งานไฟฟา้ ของภมู ภิ าค (Battery of Asia) การเปน็ ประเทศศนู ยก์ ลางความเชอื่ มโยงการคมนาคมในภมู ภิ าค (Land-linked
country) เนน้ การบรหิ ารจดั การทรพั ยากรธรรมชาตแิ ละสรา้ งสภาพแวดล้อมใหเ้ หมาะสมกับการลงทุน เพอ่ื ดึงดดู การลงทนุ จาก
ตา่ งประเทศในโครงการขนาดใหญ่ ปจั จบุ นั สปป.ลาวใชแ้ ผนพฒั นาเศรษฐกจิ -สงั คมแหง่ ชาติ ฉบบั ที่ 8 (ปี 2559-2563) รฐั บาลกำ� หนด
ชดั เจนในการสง่ เสรมิ กสกิ รรม อตุ สาหกรรมและบรหิ าร และมี GDP ขยายตวั เฉลยี่ ไมต่ ำ�่ กวา่ รอ้ ยละ 7.5 ตอ่ ปี ดา้ นการทอ่ งเทยี่ ว
ลาว ภายในปี 2568 สปป.ลาวตง้ั เปา้ หมายใหน้ กั ทอ่ งเทย่ี วเยอื นลาว 7.5 ลา้ นคน มลู คา่ การทอ่ งเทย่ี ว 1,300 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
อยา่ งไรก็ตาม สปป.ลาวยังคงเผชิญหนา้ กบั ปัญหาทสี่ �ำคญั ทางเศรษฐกจิ อาทิ การขาดดลุ งบประมาณ การจัดเก็บ
รายได้ไม่มีประสิทธิภาพ ภาคการผลติ ภายในประเทศยังไม่เข้มแขง็ ภาวะเงินเฟอ้ และคา่ ครองชพี สูง เป็นต้น และเพอื่ แกไ้ ขปัญหา
ดังกล่าว นรม.ลาว ออกค�ำสั่งว่าด้วยการดำ� เนนิ การ ๘ มาตรการผลักดันเศรษฐกจิ เม่ือ ส.ค.2561 เพอื่ เป็นแนวปฏิบัตใิ นการแกไ้ ข
และพฒั นาเศรษฐกจิ สงั คมของ สปป.ลาว อยา่ งเปน็ รปู ธรรม อาทิ มาตรการควบคมุ ภาวะเงนิ เฟอ้ และปรบั ปรงุ นโยบายการเงนิ มาตรการ
แก้ไขปญั หาหนี้สนิ สาธารณะภายในประเทศ มาตรการปรบั ปรุงโครงสร้างการลงทนุ เปน็ ต้น
สกุลเงิน : กีบ อัตราแลกเปลี่ยนประมาณ 259 กบี : 1 บาท หรอื 8,520 กีบ : 1 ดอลลาร์สหรฐั (ก.ย.2561)
ดัชนีเศรษฐกิจส�ำคัญ (ปี 2561)
ผลติ ภัณฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 17,152 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
อัตราการเตบิ โตเศรษฐกิจ : 6.9%
รายไดเ้ ฉลย่ี ตอ่ หัวต่อปี : 2,567.5 ดอลลารส์ หรัฐ
อตั ราการว่างงาน : ประมาณ 1.5%
อตั ราเงนิ เฟอ้ : 2.3 %
ดลุ การค้าระหวา่ งประเทศ : ขาดดุลประมาณ 2,971 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
มูลคา่ การส่งออก : 2,881 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
สนิ ค้าส่งออกส�ำคญั : ผลติ ภัณฑ์จากไม้ ไมแ้ ปรรูป แรธ่ าตุ (ทองคำ� ทองแดง สังกะสี เงนิ และถา่ นหนิ ) พลงั งานไฟฟ้า และสนิ คา้
เกษตร
คู่ค้าส�ำคัญ : ไทย (42.6%) จนี (28.7%) เวียดนาม (10.4%) และอนิ เดยี (4.4%)
มลู ค่าการนำ� เขา้ : 5,852 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ
สนิ คา้ นำ� เขา้ สำ� คญั : ไดแ้ ก่ นำ�้ มนั เชอื้ เพลงิ รถยนต์ รถจกั รยานยนต์ สว่ นประกอบเครอื่ งจกั ร เครอ่ื งคอมพวิ เตอร์ สว่ นประกอบ
เครอ่ื งอุปโภคบรโิ ภค และเครอื่ งใชไ้ ฟฟา้
คูค่ า้ สำ� คัญ : ไทย (59.1%) จีน (21.5%) และเวียดนาม (9.8%)
การลงทนุ : เมอ่ื ปี 2559 สปป.ลาวมโี ครงการลงทนุ จากตา่ งประเทศทไ่ี ดร้ บั การอนมุ ตั ิ 25 โครงการ มลู คา่ รวม 1,550 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
จาก 6 ประเทศสำ� คญั ไดแ้ ก่ จนี ออสเตรเลยี มาเลเซยี ฮอ่ งกง เวยี ดนาม และไทย โดยจนี ลงทนุ มากเปน็ อนั ดบั 1 มลู คา่ การลงทนุ
กวา่ 1,000 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั เปน็ การลงทนุ ในภาคการผลติ กระแสไฟฟา้ มสี ดั สว่ นมากทส่ี ดุ ตามดว้ ยภาคเกษตรกรรม ภาคเหมอื งแร่
ส�ำหรับประเทศผู้ลงทุนรายใหญ่อันดับ 1–5 ของปี 2559 ได้แก่ จีน ไทย เวียดนาม มาเลเซีย และเกาหลีใต้ ตามล�ำดับ

ข้อมลู พนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562 380

เม่ือพิจารณาการลงทุนสะสมจากต่างประเทศตั้งแต่ปี 2532–2558 พบว่ามีโครงการลงทุนจากต่างประเทศ
ประมาณ 4,500 โครงการ มูลค่าประมาณ 24,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยการลงทุนในภาคการผลิตกระแสไฟฟ้ามีสัดส่วน
มากที่สุดมลู คา่ ประมาณ 7,302 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ตามดว้ ยภาคเหมอื งแรม่ ลู คา่ 5,697 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ภาคเกษตรกรรมมลู คา่
2,946 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และภาคบริการ 2,544 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ประเทศผู้ลงทุนรายใหญ่อันดับ 1–5 ได้แก่ จีน ไทย
เวียดนาม เกาหลีใต้ และฝร่ังเศส ตามล�ำดับ

การทหาร กองทพั ประชาชนลาว (ทปล.) มกี ำ� ลงั พลประมาณ 61,500 คน ประกอบดว้ ย กำ� ลงั ทางบก 58,000 คน และ
กำ� ลงั ทางอากาศ 3,500 คน ขึ้นตรงต่อกระทรวงป้องกันประเทศ แต่อ�ำนาจสูงสุดในการชี้น�ำและก�ำหนดนโยบายป้องกันประเทศ
อยู่ที่พรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว
กำ� ลงั ทางบกประมาณ 58,000 คน จดั เปน็ 3 สว่ น คอื กาํ ลงั รบหลกั ซง่ึ เปน็ ทหารประจำ� การประมาณ 26,000 คน
มหี นา้ ทร่ี กั ษาความมน่ั คงของประเทศ สามารถปฏบิ ตั งิ านไดท้ กุ พน้ื ท่ี สว่ นบงั คบั บญั ชาและอำ� นวยการประมาณ 9,000 คน และ
กำ� ลงั ประจำ� ถนิ่ ประมาณ 23,000 คน ไดแ้ ก่ บก.ทหารแขวง ทหารเมอื ง มหี นา้ ทรี่ กั ษาความสงบเรยี บรอ้ ยในพนื้ ทร่ี บั ผดิ ชอบ ทง้ั น้ี
ทปล.จดั ตงั้ กองรอ้ ยปอ้ งกันชายแดนเพือ่ เป็นกลไกส�ำคัญในการรกั ษาอธปิ ไตยท้ังเขตแดนทางบกและทางน้ำ�
ก�ำลังทางอากาศประมาณ 3,500 คน
กำ� ลังทางเรือประมาณ 600 คน ปจั จบุ นั ขนึ้ ตรงกับกระทรวงป้องกนั ความสงบ (ปกส.)
ยทุ โธปกรณท์ ส่ี �ำคญั : ปพ.K-54 ปลย.AK-47 M-79 ปพ.9 มม. จรวดวิตาล่า (SA-7) จรวดสแตนลา่ ป.105 มม.
(M 101) ป.122 (D-30) ค.60 ค.82 D-40 RPG-2 ปตอ.12.7 รวมท้งั เรอื ตรวจการณใ์ นแม่น�ำ้ โขง ซ่งึ ได้รับมอบจากจีนตามแผน
ปฏบิ ัตกิ ารรักษาความปลอดภัยในแม่น�ำ้ โขง
ปญั หาด้านความมัน่ คง
รฐั บาลลาวยงั คงกงั วลตอ่ การเคลอ่ื นไหวของขบวนการตอ่ ตา้ นลาว (ขตล.) หรอื กลมุ่ คนบด่ ี ทเี่ คลอื่ นไหวตอ่ ตา้ นรฐั บาล
ก่อเหตุความไม่สงบในพื้นที่ทางตอนเหนือของประเทศ และบางส่วนอาจลักลอบใช้พื้นท่ีชายแดนของไทยเป็นพื้นท่ีเคลื่อนไหว
อย่างไรก็ตาม การเคลอ่ื นไหวของกลมุ่ ขตล. ในไทยลดลงจากการทไี่ ทยและ สปป.ลาวพฒั นาความรว่ มมอื ในการสกดั กนั้ ระหว่าง
กันและไม่ยินยอมให้บุคคลหรือกลุ่มบุคคลใดใช้ดินแดนของตนเพื่อเคล่ือนไหว ต่อต้าน หรือบ่อนท�ำลายความม่ันคงของอีก
ประเทศ นอกจากน้ี ยังพบการเคลื่อนไหวของขบวนการต่อต้านลาวในต่างประเทศ (ลาวนอก) เคลอ่ื นไหวอยใู่ นสหรฐั ฯ และยโุ รป
เปา้ หมายมงุ่ เนน้ การโจมตรี ฐั บาลลาวกรณลี ะเมดิ สทิ ธมิ นษุ ยชนเพอ่ื ทำ� ลายภาพลกั ษณแ์ ละเสถยี รภาพของรัฐบาลอยา่ งต่อเน่อื ง
ปัญหาการปักปันเขตแดนท้ังทางบกและทางน้�ำกับประเทศเพ่ือนบ้าน ทั้งไทยและกัมพูชา ซึ่งความคืบหน้าของ
การปักปันเขตแดนทางบกกับไทยคืบหน้ากว่าร้อยละ 96 ขณะที่เขตแดนทางน้�ำยังไม่สามารถด�ำเนินการได้ เน่ืองจากติดปัญหา
ของเส้นเขตแดนท่ีไม่ชัดเจน ส�ำหรับเขตแดนด้านกัมพูชา ประสบปัญหาความตึงเครียดข้ึนบริเวณแขวงอัตตะปือ ซ่ึง นรม.ท้ังสอง
ฝ่ายหารือแก้ไขปัญหาดังกล่าวอย่างสันติวิธี และ สปป.ลาวได้เผยแพร่เอกสารสรุปข้อเท็จจริงสถานการณ์ชายแดน สปป.ลาว–
กัมพูชาเมื่อ พ.ค.61 นอกจากน้ี รัฐบาลลาวยังคงเผชิญกับปัญหาอาชญากรรมข้ามชาติ ท้ังปัญหาการลักลอบค้ายาเสพติด
ซ่ึง สปป.ลาวเป็นประเทศต้นทาง ทางผ่าน และประเทศปลายทางของขบวนการค้ายาเสพติด รวมถึงปัญหาการลักลอบเข้าเมือง
ผิดกฎหมายและการค้ามนุษย์ เป็นต้น

381 ขอ้ มลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

สมาชกิ องคก์ รระหวา่ งประเทศ สปป.ลาวเปน็ สมาชกิ องคก์ ารระหวา่ งประเทศและกลมุ่ ความรว่ มมอื ตา่ ง ๆ ทส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ UN
(ปี 2495), ASEAN (ปี 2540), NAM, IMF, World Bank, ADB, GMS, ACMECS, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, WHO และไดร้ บั
การรบั รองสมาชิกภาพขององค์การการค้าโลก (WTO) เมื่อ ก.พ.2556 นอกจากน้ี สปป.ลาวยังเป็นสมาชิกกรอบความร่วมมือ
ล้านช้าง-แม่โขง (LMC) ซงึ่ เป็นความร่วมมือระหวา่ งจีน ไทย เมียนมา และ สปป.ลาว
วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี สปป.ลาวเรง่ พฒั นาวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี นวตั กรรม สง่ เสรมิ ความสามารถของบคุ ลากร และ
สรา้ งศนู ยก์ ารเรยี นรทู้ างวทิ ยาศาสตร์ พรอ้ มทงั้ แสวงหาความรว่ มมอื จากประเทศในภมู ภิ าคและองคก์ รระหวา่ งประเทศเพอื่ รบั การ
ชว่ ยเหลอื ดา้ นเงินทุนและทรพั ยากรบุคคล ปจั จุบัน ลาวมีโครงการพฒั นาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ 1) การ
พฒั นาพลงั งานทางเลอื กทงั้ พลงั งานจากแสงอาทติ ย์ และพลงั งานลม 2) การพฒั นากสิกรรมแบบอินทรีย์ อุตสาหกรรมอาหาร
เพ่ือการสง่ ออก 3) โครงการดาวเทยี มสอ่ื สาร “ลาว Sat-1” ซงึ่ เปน็ ความรว่ มมอื กบั จนี โดยสง่ ดาวเทยี มดงั กลา่ วขน้ึ สวู่ งโคจรเมอื่
21 พ.ย.2558 อยา่ งไรกต็ าม ปจั จยั ทท่ี ำ� ใหก้ ารพฒั นาดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยยี งั ลา้ หลงั ไดแ้ ก่ การขาดแคลนบคุ ลากรทาง
วทิ ยาศาสตร์ การนำ� วทิ ยาศาสตรม์ าใชใ้ นการพฒั นาคณุ ภาพชวี ติ ยงั กระจกุ ในเขตเมอื งใหญ่ ๆ รวมถงึ ขอ้ จำ� กดั ทางดา้ นงบประมาณ
การขนส่ง สปป.ลาวมุ่งพัฒนาเส้นทางและระบบคมนาคมขนส่งตามยุทธศาสตร์ Land-Linked Country โดยมีเส้นทาง
ถนนยาวรวมกนั 39,586 กม. มสี นามบินรวมทงั้ สนิ้ 41 แห่ง (ปี 2557) โดยเปน็ สนามบินระหวา่ งประเทศ 3 แห่ง คือ สนามบนิ
วัดไต นครหลวงเวียงจันทน์ สนามบินหลวงพระบาง แขวงหลวงพระบาง และสนามบินปากเซ แขวงจ�ำปาสัก ท้ังน้ี สปป.ลาว
มสี ายการบนิ ของรฐั คอื Laos Airlines และสายการบนิ ของเอกชน คอื Laos Central Airlines ซงึ่ เปดิ ใหบ้ รกิ ารเมอ่ื พ.ค.2555
สำ� หรบั ระบบรางภายหลงั เปดิ ใชท้ างรถไฟสายแรก จ.หนองคาย-สถานที า่ นาแลง้ เมอื่ ปี 2552 สปป.ลาวไดม้ แี ผนพฒั นาโครงขา่ ย
ระบบราง 6 เสน้ ทางครอบคลมุ ทว่ั ประเทศ ประกอบดว้ ย 1) เสน้ ทางรถไฟลาว-จนี (ชายแดนจนี -นครหลวงเวยี งจนั ทน)์ ระยะทาง
417 กม. เรม่ิ กอ่ สรา้ ง ธ.ค.2559 คาดแลว้ เสรจ็ ใน ธ.ค.2564 2) เสน้ ทางรถไฟไทย-ลาว เชอื่ มตอ่ จากเสน้ ทางรถไฟสายแรก ปจั จบุ นั
อยใู่ นขน้ั เตรยี มกอ่ สรา้ งเสน้ ทางระยะท่ี 2 (ตอนที่ 2) จากสถานที า่ นาแลง้ -นครหลวงเวยี งจนั ทน์ 3) เสน้ ทางรถไฟนครหลวงเวยี งจนั ทน์
ท่าเรือหวุงจ้าง เวียดนาม แล้วเสร็จการศึกษาความเป็นไปได้เมื่อ พ.ย.2560 4) เส้นทางรถไฟสะหวัน-ลาวบาว เวียดนาม
เรม่ิ กอ่ สรา้ งตงั้ แตป่ ี 2555 คาดแลว้ เสรจ็ ในปี 2563 5) เสน้ ทางรถไฟทา่ แขก-วงั เตา่ (ชายแดนไทย-ลาว) เรม่ิ ศกึ ษาความเปน็ ไปได้
บางสว่ น และ 6) เสน้ ทางรถไฟปากเซ-เวน่ิ คาม (ชายแดนลาว-กมั พชู า) ปจั จบุ นั ไมม่ คี วามคบื หนา้
การสื่อสารโทรคมนาคม สปป.ลาวมผี ใู้ ชบ้ รกิ ารโทรศพั ทข์ นั้ พน้ื ฐานประมาณ 1,266,605 เลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอื่ นที่ 3.96 ลา้ น
เลขหมาย รหสั โทรศพั ทป์ ระเทศ 856 ลาวเปดิ ใหบ้ รกิ ารเครอื ขา่ ยการสอ่ื สารในระบบ 4G เมอ่ื พ.ย.2555 มผี ใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ ประมาณ
1,250,800 คน (ปี 2558) คดิ เปน็ 18.2% ของประชากรทงั้ หมด รหสั อนิ เทอรเ์ น็ต .la ท้ังนี้ รฐั บาลลาวประกาศใชก้ ฎหมาย
ควบคุมสื่อออนไลน์เมือ่ ก.ย.2557 เพอื่ ควบคมุ การใช้สือ่ ออนไลนท์ ีก่ ำ� ลังแพรห่ ลาย เฉพาะอย่างยง่ิ facebook
การเดินทาง ปจั จบุ นั ผถู้ อื หนงั สอื เดนิ ทางไทยทมี่ อี ายเุ หลอื มากกวา่ 6 เดอื นสามารถเดนิ ทางเขา้ สปป.ลาวไดโ้ ดยไมต่ อ้ งขอรบั การตรวจ
ลงตราและพ�ำนักใน สปป.ลาว คร้ังละไม่เกิน 30 วัน ส�ำหรับผู้ท่ีไม่ใช้หนังสือเดินทางสามารถเดินทางเข้า สปป.ลาวโดย
การทำ� บตั รผา่ นแดน แตพ่ ำ� นกั ใน สปป.ลาวไดเ้ ฉพาะแขวงทเี่ ดนิ ทางเขา้ ไปกำ� หนดครง้ั ละไมเ่ กนิ 3 วนั 2 คนื การเดนิ ทางจากไทยไปลาว
มี 2 เสน้ ทาง คอื 1) ทางบก ผา่ นจดุ ผา่ นแดนถาวรชายแดนไทย-ลาว 2) ทางอากาศ สายการบนิ ไทยมเี ทยี่ วบนิ ตรง กรงุ เทพฯ–นครหลวง
เวยี งจนั ทน์ ทกุ วนั และสายการบนิ เอกชนมเี ทย่ี วบนิ ตรง กรงุ เทพฯ-หลวงพระบาง สำ� หรบั สายการบนิ ลาวมเี ทยี่ วบนิ ตรงจากนครหลวง
เวยี งจนั ทน์ นครหลวงพระบาง แขวงสะหวนั นะเขต และแขวงจำ� ปาสกั มายงั กรงุ เทพฯ รวมทง้ั เทยี่ วบนิ ตรงเชยี งใหม-่ แขวงหลวงพระบาง

ขอ้ มูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 382

สถานการณ์ส�ำคญั ทน่ี ่าตดิ ตาม
ความคบื หน้าในการพฒั นาโครงการด้านพลงั งาน เพอ่ื บรรลเุ ปา้ หมายการเปน็ แบตเตอรข่ี องเอเชยี ทตี่ งั้ เปา้ หมาย
ผลิตพลังงานไฟฟ้ารวม 10,000 เมกะวัตต์ ภายในปี 2563 และการก่อสร้างเขื่อนผลิตไฟฟ้าให้ได้ 100 แห่ง เพ่ือตอบสนอง
การใชง้ านและการสง่ ออกพลงั งานไฟฟา้ ภายหลงั จากทร่ี ฐั บาลมคี ำ� สง่ั ระงบั การพจิ ารณากอ่ สรา้ งเขอื่ นผลติ ไฟฟา้ แหง่ ใหมช่ วั่ คราว
และตรวจสอบการก่อสร้างเขื่อนผลิตไฟฟ้าท่ีด�ำเนินการแล้วเสร็จท่ัวประเทศ โดยเป็นผลจากกรณีสันเข่ือน Saddle Dam
ของเขอ่ื นเซเปยี น-เซนำ้� น้อย ในแขวงอัตตะปอื แตก เมื่อ ก.ค.61 และส่งผลกระทบต่อชวี ติ และทรพั ย์สนิ ของประชาชน
การแกไ้ ขปัญหาเศรษฐกิจท่ีสำ� คัญของประเทศตามแนวทางมาตรการผลักดันเศรษฐกจิ 8 ประการของ นรม.ลาว
โดยเฉพาะปญั หาขาดดุลงบประมาณ และการจัดเกบ็ รายไดข้ องรฐั ไม่เปน็ ไปตามเป้าหมาย
ความรว่ มมอื กบั ตา่ งประเทศ โดยเฉพาะอยา่ งยงิ่ กบั จนี ทม่ี กี ารลงทนุ และพฒั นาดา้ นโครงสรา้ งพนื้ ฐานทส่ี ำ� คญั คอื
โครงการเสน้ ทางรถไฟลาว-จนี ทใ่ี นอนาคตอาจจะมกี ารเชอื่ มตอ่ กบั ไทย ที่ จ.หนองคาย รวมถงึ การรกั ษาดลุ ยภาพอทิ ธพิ ลระหวา่ ง
ประเทศมหาอำ� นาจ อาทิ จนี สหรัฐฯ ญี่ปุน่ รวมถึงประเทศเพอื่ นบา้ น เช่น เวียดนาม ทตี่ ้องการแขง่ ขนั อทิ ธพิ ลในลาว
ความสัมพันธ์ไทย–สปป.ลาว
ภาพรวมความสมั พนั ธท์ วภิ าครี ะหวา่ งไทยกับ สปป.ลาว ซึ่งสถาปนาความสัมพนั ธท์ างการทตู เมอ่ื 19 ธ.ค.2493
ด�ำเนินไปอย่างราบรื่นบนพ้ืนฐานของการเคารพซ่ึงกันและกัน โดยมีปัจจัยที่เกื้อกูลความสัมพันธ์ ท้ังความใกล้ชิดทางเชื้อชาติ
ภาษา ศาสนา รวมถงึ พระราชวงศ์ของไทยที่มบี ทบาทส�ำคัญย่งิ ในการเสริมสร้างความใกลช้ ิดในหมู่ประชาชนชาวไทยกบั ชาวลาว
ซึง่ รัฐบาลทงั้ สองฝา่ ยเห็นพ้องทีจ่ ะใหค้ วามสำ� คญั ต่อการรักษาความสงบตามแนวชายแดน ใหเ้ ป็นชายแดนแห่งสนั ติภาพ สง่ เสริม
ความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ และใชก้ ลไกความรว่ มมอื ทงั้ กรอบทวภิ าคแี ละพหภุ าคี เพอื่ แกไ้ ขปญั หาและหาทางออกรว่ มกนั อยา่ งสนั ติ
นอกจากน้ี ยังมงุ่ มนั่ ส่งเสริมความเชือ่ มโยงระหว่างกันและภายในภมู ิภาคด้วยการส่งเสริมการพฒั นาเส้นทางคมนาคม ทงั้ สะพาน
มติ รภาพไทย-ลาว แหง่ ที่ 5 และแหง่ ที่ 6 รวมถงึ พฒั นาเสน้ ทางรถไฟไทย-ลาว สว่ นตอ่ ขยาย อยา่ งไรกด็ ี การดำ� เนนิ ความสมั พนั ธ์
ภาคประชาชนและบทบาทของส่ือไทยควรเปน็ ไปอยา่ งเหมาะสม โดยคำ� นงึ ถงึ เอกลกั ษณท์ างภาษาและวฒั นธรรม ซงึ่ สปป.ลาว
ใหค้ วามสำ� คญั เปน็ อยา่ งมาก
สำ� หรบั ประเดน็ ทอ่ี าจจะกระทบความสมั พนั ธท์ วภิ าครี ะหวา่ งกนั ไดแ้ ก ่ 1) การปกั ปนั เขตแดนทง้ั ทางบก ในพน้ื ที่
3 หม่บู ้าน และทางน้�ำ เกาะ แกง่ ดอนในแมน่ ้ำ� โขง และแมน่ ำ้� เหอื ง 2) อาชญากรรมขา้ มชาติ อาทิ การลกั ลอบคา้ ยาเสพตดิ
การลักลอบเข้าเมอื งและขบวนการคา้ มนษุ ย์ รวมถึงส่งิ ผดิ กฎหมาย 3) การเคลือ่ นไหวของกล่มุ หม่นิ สถาบันฯ ไทย ในพ้ืนที่ สปป.
ลาว และการเคลอ่ื นไหวของกลมุ่ ขบวนการตอ่ ตา้ นรฐั บาลลาว (กลมุ่ คนบด่ )ี ในพน้ื ทช่ี ายแดนไทย-ลาว 4) การเคลอ่ื นไหวของกลมุ่
คดั คา้ นการก่อสรา้ งเข่อื นในแมน่ ้ำ� โขงของ สปป.ลาว ทอี่ าจใชไ้ ทยเปน็ พื้นทเี่ คลือ่ นไหว เป็นต้น
ดา้ นการคา้ สำ� หรบั การคา้ ระหวา่ งไทยและ สปป.ลาว ไทยเปน็ คคู่ า้ อนั ดบั 1 ของ สปป.ลาว โดยเปน็ ตลาดสง่ ออก
อนั ดบั 1 ของ สปป.ลาว รวมถงึ เปน็ แหลง่ นำ� เขา้ อนั ดบั 1 ของ สปป.ลาว ทงั้ สองฝา่ ยตงั้ เปา้ หมายใหม้ ลู คา่ การคา้ ระหวา่ งประเทศ
เติบโตประมาณ 11,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (หรือประมาณ 330,000 ล้านบาท) ภายในปี 2564 ท้ังนี้ ส�ำหรับ
มลู คา่ การคา้ ระหวา่ งไทย-สปป.ลาว ปี 2560 มมี ลู คา่ การคา้ รวม 209,563.40 ลา้ นบาท เพมิ่ ขน้ึ จากปี 2559 คดิ เปน็ 1.40% แบง่ เปน็
การสง่ ออกมลู คา่ 133,694.53 ลา้ นบาท ลดลง 4.57% และการนำ� เขา้ มลู คา่ 75,868.87 ลา้ นบาท เพม่ิ ขนึ้ 13.95% ไทยไดด้ ลุ การคา้
57,825.66 ลา้ นบาท
เม่ือพิจารณาการค้าชายแดนไทยกับ สปป.ลาว ในช่วงครึ่งแรกของปี 2561 (ม.ค.-มิ.ย.61) มีมูลค่าการค้ารวม
107,742.48 ลา้ นบาท เพมิ่ ขน้ึ 6.33% เมอื่ เปรยี บเทยี บกบั หว้ งเดยี วกนั ของปี 2560 แบง่ เปน็ การสง่ ออก 66,467.50 ลา้ นบาท

383 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

เพม่ิ ขนึ้ 0.66% และการนำ� เขา้ มลู คา่ 41,274.98 ลา้ นบาท เพม่ิ ขน้ึ 16.93% ไทยไดด้ ลุ การคา้ 25,192.52 ลา้ นบาท สำ� หรบั มลู คา่
การค้าชายแดนไทย-สปป.ลาว เม่ือปี 2560 ภาพรวมอยู่ที่ 207,045.85 ล้านบาท เพ่ิมข้ึนจากปี 2559 ท่ี 2.02% แบ่งเป็น
การส่งออก 131,262.33 ล้านบาท ลดลง 3.80% และการน�ำเข้ามูลค่า 75,783.52 ล้านบาท เพ่ิมขึ้น 13.96% ไทยได้ดุลการค้า
55,478.81 ล้านบาท สนิ คา้ สง่ ออกของไทยทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ นำ้� มนั ดเี ซล รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ นำ้� มนั สำ� เรจ็ รปู อนื่ ๆ
สนิ คา้ ปศสุ ตั วอ์ น่ื ๆ สนิ คา้ อตุ สาหกรรม เหลก็ และเหลก็ กลา้ ไก่ เครอ่ื งสำ� อาง เครอื่ งหอมและสบู่ เปน็ ตน้ สนิ คา้ นำ� เขา้ จาก สปป.ลาว
ทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ เชอื้ เพลงิ อน่ื ๆ (พลงั งานไฟฟา้ ) ทองแดงและผลติ ภณั ฑ์ เครอื่ งรบั -สง่ สญั ญาณและอปุ กรณต์ ดิ ตง้ั เครอื่ งรบั วทิ ยุ
โทรศพั ท์ โทรทศั น์ ผกั และของปรงุ แตง่ จากผกั ปนู ซเี มนต์ ปยุ๋ กาแฟ ชา เครอ่ื งเทศ เปน็ ตน้
ดา้ นการลงทนุ ไทยเปน็ ประเทศผลู้ งทนุ สะสมอันดบั 2 รองจากจนี เมือ่ ชว่ งปี 2532-2559 ไทยมีโครงการลงทุน
รวม 746 โครงการ มูลค่าประมาณ 4,495 ล้านดอลลารส์ หรัฐ โครงการขนาดใหญ่อยู่ในสาขาพลงั งาน การขนสง่ โทรคมนาคม
โรงแรม และการทอ่ งเท่ยี ว
การแลกเปล่ยี นการเยือนที่ส�ำคญั
- พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา นรม.ไทย เยอื น สปป.ลาวอยา่ งเปน็ ทางการ เมอ่ื 27 พ.ย.2557 หารอื ความรว่ มมอื
และการลงทนุ ระหวา่ งกนั ยำ�้ วา่ ไทยตอ้ งการสง่ เสรมิ ความสมั พนั ธก์ บั ลาวอยา่ งใกลช้ ดิ รอบดา้ น พรอ้ มระบใุ หเ้ สน้ เขตแดนระหวา่ ง
กันเปน็ เสน้ แห่งความรว่ มมอื
- ดร.ทองลุน สีสุลิด นรม.ลาว เยือนไทยอย่างเป็นทางการ ระหว่าง 5–6 ก.ค.2559 เพื่อแนะน�ำตัวในโอกาส
รับตำ� แหนง่ ใหม่ และหารอื เตม็ คณะกบั พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา นรม.ไทย พรอ้ มทัง้ แสดงปาฐกถาหัวขอ้ “สปป.ลาว : อนาคต
สู่การพัฒนา” ท่ีมหาวทิ ยาลัยขอนแก่น
- พล.อ.ประยุทธ์ จันทรโ์ อชา นรม.ไทย เยือน สปป.ลาว ระหวา่ ง 6–8 ก.ย.2559 เพ่อื เขา้ ร่วมการประชุมสดุ ยอด
ผู้น�ำอาเซยี น ครง้ั ท่ี 28 และ 29 ทนี่ ครหลวงเวียงจันทน์ พร้อมหารอื ทวภิ าคกี ับ นรม.ทองลุน สีสลุ ดิ และรว่ มเป็นสกั ขีพยานใน
การลงนามบันทกึ ความเขา้ ใจ (MOU) เร่อื งความรว่ มมือในการพัฒนาไฟฟ้าใน สปป.ลาว โดยขยายกรอบการรับซ้ือไฟฟา้ จากลาว
เดิม 7,000 เมกะวัตต์ เปน็ 9,000 เมกะวัตต์ พรอ้ มระบุร่วมสง่ เสรมิ ความสมั พนั ธ์เพอ่ื ประโยชนข์ องประชาชนท้งั สองประเทศ
- ดร.ทองลุน สสี ลุ ดิ นรม.ลาว พร้อมภรยิ า เยือนไทยอย่างเปน๋็ ทางการ เมอ่ื 24 ต.ค.2559 เพื่อถวายสกั การะ
พระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมนิ ทรมหาภูมพิ ลอดลุ ยเดช
- นายบุนยัง วอละจิด เลขาธิการใหญ่พรรคประชาชนปฏวิ ัติลาว/ประธานประเทศลาว พรอ้ มด้วยภริยา เดนิ ทาง
เยือนไทยอย่างเป็นทางการ เม่ือ 26 ต.ค.2560 เพ่ือเข้าร่วมงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภมู พิ ลอดุลยเดช

------------------------------------------------

ขอ้ มลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562 384

นายบุนยัง วอละจิด
(Bounnhang Vorachit)

ตำ� แหนง่ 1. ประธานประเทศ
2. เลขาธิการใหญพ่ รรคประชาชนปฏวิ ตั ิลาว
3. กรรมการกรมการเมอื ง (โปลติ บุโร) ลำ� ดับที่ 1 (ปี 2559-2563)

วันเดือนปีเกิด 15 ส.ค.2480 (อายุ 82 ปี/ปี 2562)

ภมู ลิ �ำเนาเดิม บ้านนา เมอื งทา่ ปางทอง แขวงสะหวนั นะเขต
ภูมิลำ� เนาปัจจุบนั บา้ นหนองบอน เมอื งไซเซดถา นครหลวงเวยี งจันทน์
ครอบครวั สมรสกบั นางค�ำเมิง วอละจิด (Khammeuang Vorachit) (อายุ 70 ป/ี ปี 2562) มีบุตร 3 คน

การศกึ ษา - มธั ยมศกึ ษาลาว
- วิชาการทหารและทฤษฎีการเมอื งจากเวียดนาม

ประวตั ิการท�ำงาน เข้าร่วมการปฏวิ ัตกิ ับขบวนการประเทศลาว
ปี 2488 ศกึ ษาวฒั นธรรมทีเ่ วยี ดนาม
ปี 2500 เป็นนายหมวดอยกู่ องพันที่ 1
ปี 2504 ศึกษาทฤษฎขี ้นั สูงที่เวียดนาม
ปี 2521 ไดร้ บั เลือกเป็นเลขาธกิ ารคณะพรรคประชาชนปฏิวัตลิ าว แขวงสะหวนั นะเขต
ปี 2525 ได้รับเลือกเป็นคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค ในการประชุมสมัชชาพรรคประชาชนปฏิวัติลาว
ปี 2534 สมยั ที่ 5
ได้รับเลือกเปน็ เลขาธิการคณะพรรคฯ นครหลวงเวยี งจนั ทน์
ปี 2536 ไดร้ บั เลอื กเปน็ กรรมการกรมการเมอื ง และกรรมการศนู ยก์ ลางพรรคลำ� ดบั ท่ี 7 ในการประชมุ สมชั ชาพรรค
ปี 2539 ประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว สมยั ที่ 6
เป็นรองนายกรัฐมนตรีคนท่ี 2 ฝา่ ยการต่างประเทศ
ปี 2539 รัฐมนตรีกระทรวงการเงิน ควบต�ำแหน่ง รองนายกรัฐมนตรคี นท่ี 2
ปี 2542 นายกรฐั มนตรี และกรรมการกรมการเมอื ง ลำ� ดบั ท่ี 6 ในการประชมุ สมชั ชาพรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว
ปี 2544 สมัยที่ 7
รองประธานประเทศ และกรรมการกรมการเมือง ล�ำดับที่ 4 ในการประชมุ สมัชชาพรรคประชาชน
ปี 2549 ปฏวิ ตั ลิ าว สมยั ท่ี 8
รองประธานประเทศ กรรมการกรมการเมอื ง ลำ� ดบั ท่ี 3 ในการประชมุ สมชั ชาพรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว
ปี 2554 สมยั ที่ 9 และผปู้ ระจำ� การคณะเลขาธกิ ารศนู ย์กลางพรรคประชาชนปฏวิ ตั ลิ าว
ประธานประเทศ และเลขาธกิ ารพรรคประชาชนปฏวิ ัติลาว
ปี 2559

385 ขอ้ มูลพืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

คณะผนู้ ำ� ลาว

ประธานประเทศ นายบุนยัง วอละจดิ
รองประธานประเทศ นายพันค�ำ วิพาวนั

สภาแห่งชาติ (ชุดท่ี 8)

ประธานสภาแห่งชาติ นางปานี ยาท่อต ู้
รองประธานสภาแห่งชาติ พล.ท.แสงนวน ไซยะลาด
รองประธานสภาแห่งชาติ นายสมพัน แพงค�ำมี
รองประธานสภาแหง่ ชาต ิ นายบุนปอน บุดตะนะวง
รองประธานสภาแหง่ ชาต ิ นางสีใส ลอื เดดมนู สอน

คณะรัฐมนตรี

นรม. ดร.ทองลุน สสี ุลดิ
รอง นรม. ดร.บนุ ทอง จิดมะนี
ดร.สอนไซ สีพนั ดอน
นายสมดี ดวงดี
รมว.กระทรวงป้องกนั ประเทศ พลโทจันสะหมอน จนั ยาลาด
รมว.กระทรวงปอ้ งกันความสงบ พลตรสี มแก้ว สลี าวง
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ นายสะเหลิมไซ กมมะสดิ
รมว.กระทรวงยุติธรรม นายไซสี สนั ตวิ ง
รมว.กระทรวงภายใน นายค�ำหม้ัน สูนวเิ ลิด
รมว.กระทรวงการเงิน นายสมดี ดวงดี
รมว.กระทรวงกสกิ รรมและปา่ ไม้ ดร.เลียน ทแิ ก้ว
รมว.กระทรวงโยธาธิการและขนส่ง ดร.บุนจนั สนิ ทะวง
รมว.กระทรวงอตุ สาหกรรมและการคา้ นางเขม็ มะนี พนเสนา
รมว.กระทรวงพลังงานและบ่อแร่ นายคำ� มะนี อินทิลาด
รมว.กระทรวงแผนการและการลงทนุ ดร.สพุ ัน แก้วมีไซ
รมว.กระทรวงแรงงานและสวสั ดกิ ารสงั คม ดร.ค�ำแพง ไซสมแพง
รมว.กระทรวงศกึ ษาธกิ ารและกีฬา นางแสงเดอื น หล้าจันทะบนู
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ ศ.ดร.บุนทอง สหี าวง
รมว.กระทรวงขา่ วสาร วัฒนธรรม และการท่องเทย่ี ว ศ.ดร.บอ่ แสงคำ� วงดารา
รมว.กระทรวงวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลย ี ศ.ดร.บอ่ เวยี งค�ำ วงดารา
รมว.กระทรวงทรัพยากรธรรมชาตแิ ละสง่ิ แวดล้อม นายสมมาด พนเสนา
รมว.กระทรวงไปรษณยี ์ โทรคมนาคม และการส่อื สาร ดร.ทันสะไหม กมมะสิด

ข้อมูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562 386

องค์กรเทยี บเทา่ กระทรวง

ประธานองค์การตรวจตราแหง่ รฐั และตอ่ ตา้ น ดร.บุนทอง จดิ มะนี
การฉอ้ ราษฎร์บังหลวง นายสอนไซ สิดพะไซ
ผวู้ า่ การธนาคารแหง่ ชาติ ดร.เพด็ พมพพิ ัก
รมว.ประจ�ำส�ำนกั นายกรัฐมนตรี ศ.ดร.จะเลนิ เยยี ปาวเฮอ
นายบนุ เกดิ สงั สมสัก
นายอาลุนแกว้ กดิ ตคิ ุน
นางสุวันเพง็ บบุ ผานุวง
นายสมพาว ไพสิด


ฝ่ายตลุ าการ

ประธานศาลประชาชนสูงสุด นายค�ำพนั สดิ ทดิ �ำพา
ประธานอัยการประชาชนสูงสดุ นายค�ำสาน สวุ ง

------------------------------------- (ต.ค.2561)

387 ขอ้ มลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

รัฐลเิ บีย
(State of Libya)

เมอื งหลวง ตริโปลี

ทต่ี ง้ั ตอนเหนอื สุดของทวปี แอฟริกาบนชายฝัง่ ทะเลเมดเิ ตอร์เรเนียน ตงั้ อยู่ระหวา่ งตนู ิเซียและอยี ปิ ต์ ละตจิ ูดท่ี 25.0
องศาเหนอื ลองจิจดู ท่ี 17.00 องศาตะวนั ออก มพี ้นื ที่ 1,759,540 ตร.กม. ใหญเ่ ป็นอนั ดบั 16 ของโลก มชี ายแดนทางบกยาว
4,339 กม. และมชี ายฝ่งั ยาว 1,770 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนอื ตดิ กับทะเลเมดเิ ตอร์เรเนยี น (1,770 กม.)
ทิศตะวันออก ติดกับอียิปต์ (1,115 กม.)
ทิศใต้ ติดกับชาด (1,050 กม.) ซูดาน (382 กม.) และไนเจอร์ (342 กม.)
ทศิ ตะวนั ตก ติดกบั ตูนิเซีย (461 กม.) และแอลจีเรีย (989 กม.)

ภูมปิ ระเทศ สว่ นใหญเ่ ปน็ พน้ื ท่แี หง้ แล้ง และเป็นลอนเนนิ ขนาดเลก็ บางส่วนเป็นพน้ื ทีร่ าบสูง

ภมู ิอากาศ แหง้ แลง้ แบบทะเลทราย อณุ หภมู เิ ฉลยี่ 20-30 องศาเซลเซยี ส ทางตอนเหนอื ตามแนวชายฝง่ั มอี ากาศเยน็ คลา้ ยคลงึ
กบั ภมู ิภาคแถบทะเลเมดิเตอรเ์ รเนียน บริเวณตอนกลางมีอากาศร้อนแบบทะเลทราย

ประชากร 6,653,210 คน (ปี 2560) จากรายงานของสหประชาชาติประมาณ 12% เป็นผู้อพยพ ประชากรแบ่งเป็น
ชาวเบอร์เบอร์และอาหรบั 97% และอน่ื ๆ 3% (กรีซ มอลตา อิตาลี อียิปต์ ปากีสถาน ตุรกี อินเดีย และตูนเิ ซยี ) อัตราส่วน

ขอ้ มลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 388

ประชากรจ�ำแนกตามอายุ : วัยเด็ก (0-14 ป)ี 25.84% วัยรุน่ ถึงวยั กลางคน (15-64 ป)ี 69.85% วยั ชรา (65 ปีข้ึนไป) 4.31%
อายุขัยเฉลี่ยของประชากรโดยรวมประมาณ 76.7 ปี เพศชายประมาณ 74.9 ปี เพศหญิงประมาณ 78.5 ปี อัตราการเกิด
17.5 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อตั ราการตาย 3.6 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อัตราการเพม่ิ ของประชากร 1.58%
ศาสนา อสิ ลาม (ซนุ น)ี 96.6% คริสต์ 2.7% พุทธ 0.3% ไม่ระบุ 0.2% และอน่ื ๆ 0.2%
ภาษา ภาษาอาหรับเป็นภาษาราชการ แต่ก็มีประชากรท่ีสามารถสื่อสารภาษาต่างประเทศ เช่น อิตาลี และอังกฤษ
ตามเมอื งใหญ ่ นอกจากน้ี ยงั มีภาษาของชาวเบอรเ์ บอร์ (Nafusi, Ghadamis, Suknah, Awjilah และ Tamasheq)
การศึกษา อัตราการรหู้ นังสือ 91%
การกอ่ ตงั้ ประเทศ ลเิ บยี อยภู่ ายใตก้ ารปกครองของตา่ งชาตมิ าอยา่ งตอ่ เนอื่ ง โดยเคยอยภู่ ายใตอ้ าณาจกั รกรกี โรมนั ไบแซนไทน์
ออตโตมัน และตงั้ แต่ปี 2454 ลิเบียอย่ภู ายใตก้ ารปกครองของอิตาลี จนกระทง่ั เมื่อ 21 พ.ย.2492 สมัชชาสหประชาชาตมิ ขี ้อมติ
ให้ลิเบียได้รับเอกราชจากอิตาลี ท้ังน้ี ซัยยิด อิดรีส อัลมะฮ์ดี อัซซะนูซี เจ้าผู้ครองแคว้น Cyrenaica ซ่ึงเป็นผู้น�ำการต่อต้าน
การปกครองของอิตาลีระหวา่ งสงครามโลกคร้ังท่ี 2 และเป็นผนู้ ำ� ในการเจรจาจนนำ� ไปสกู่ ารประกาศเอกราชเมื่อ 24 ธ.ค.2494
ได้รับการสนับสนุนจากสหราชอาณาจักรให้สถาปนาพระองค์ขึ้นเป็นสมเด็จพระราชาธิบดีอิดรีสที่ 1 กษัตริย์พระองค์แรก
แหง่ สหราชอาณาจกั รลเิ บยี (ประกอบดว้ ย Cyrenaica Tripolitania และ Fezzan) โดยมตี รโิ ปลเี ปน็ เมอื งหลวง จนกระทงั่ กลมุ่ นายทหาร
ทนี่ ำ� โดย พ.อ.มอุ มั มาร์ กดั ดาฟี (มอุ มั มรั กอ๊ ษษาฟ)ี ทำ� การรฐั ประหารยดึ อำ� นาจจากสมเดจ็ พระราชาธบิ ดอี ดิ รสี ขณะทที่ รงอยรู่ ะหวา่ ง
การเขา้ รับการถวายการรักษาพระองค์ทีต่ ุรกี เมื่อ 1 ก.ย.2512 และเปลีย่ นแปลงประเทศเป็นสาธารณรฐั จนกระทั่งในปี 2553
เกดิ กระแสการเรยี กร้องประชาธปิ ไตยในประเทศกลุ่มอาหรบั (Arab spring) เรมิ่ ต้นข้ึนในตนู เิ ซยี มีการเรียกรอ้ งประชาธปิ ไตย
ในเมืองต่าง ๆ ของลิเบียเมอื่ ปี 2554 ซงึ่ พ.อ.กดั ดาฟี ใช้การปราบปรามอย่างรนุ แรงจนขยายวงกวา้ งเป็นกระแสต่อตา้ นและเป็น
สงครามกลางเมอื ง และมกี ารแทรกแซงจาก North Atlantic Treaty Organization (NATO) ทส่ี นบั สนนุ กลมุ่ กบฏ จนโคน่ ลม้ รฐั บาล
ของ พ.อ.กัดดาฟี ไดใ้ นกลางปี 2554 โดยมีสภาเปล่ียนผ่านแห่งชาติ (National Transitional Council) เปน็ รฐั บาล แต่ต่อมา
ขดั แยง้ กนั เอง จนมกี ารเลอื กตงั้ สภาแหง่ ชาตลิ เิ บยี (General National Congress-GNC) เมอื่ ก.ค.2554 และมกี ารจดั ตง้ั รฐั บาลใหม่
บรหิ ารประเทศจนถงึ ม.ิ ย.2557 จงึ มกี ารเลอื กตงั้ ทว่ั ไปใหมเ่ พอื่ เลอื กตงั้ ส.ส. แตม่ ผี อู้ อกมาลงคะแนนเสยี งนอ้ ยและกลมุ่ อสิ ลามนยิ ม
ไมไ่ ดร้ บั การเลอื กตงั้ จงึ รอ้ งเรยี นตอ่ ศาลสงู ใหก้ ารเลอื กตง้ั เปน็ โมฆะ ขณะเดยี วกนั เมอ่ื ก.ค.2557 กลมุ่ Libya Dawn ไดเ้ ขา้ ยดึ กรงุ ตรโิ ปลี
ทำ� ใหก้ ลมุ่ ของสภาผแู้ ทนราษฎรและรัฐบาลท่ไี ด้รบั การรับรองจากนานาชาติตอ้ งย้ายไปทเี่ มือง Tobruk และกลมุ่ Libya Dawn
ไดจ้ ดั ตงั้ สภาแหง่ ชาติ (GNC) ขนึ้ ใหม่ และมกี ารตง้ั รฐั บาลขน้ึ ทำ� ใหล้ เิ บยี แยกออกเปน็ สองกลมุ่ ใหญท่ ม่ี คี วามขดั แยง้ มาจนถงึ ปจั จบุ นั
จากนน้ั เมอ่ื ต.ค.2558 สหประชาชาตไิ ดเ้ สนอขอ้ ตกลงทางการเมอื งของลเิ บยี (Libyan Political Agreement-LPA) และทง้ั สองฝา่ ย
ได้ลงนามร่วมกันเม่ือ 17 ธ.ค.2558 ซ่ึงต่อมาได้รับการรับรองโดยสหประชาชาติ โดยตามข้อตกลงจะมีการต้ังรัฐบาลแห่งชาติ
(Government of National Accord-GNA) และมสี ภาผนู้ ำ� (Presidency Council-PC) ประกอบดว้ ยสมาชกิ 9 คน ทำ� หนา้ ทแี่ ทน
ประธานาธบิ ดี และกำ� หนดใหป้ ระธานสภาผนู้ ำ� เปน็ นายกรฐั มนตรโี ดยตำ� แหนง่ คอื นาย Fayez Al-Sarraj (วา่ ท่ี นรม.) ซง่ึ เปน็ ผเู้ สนอ
รายชอื่ คณะรฐั มนตรตี อ่ สภาผแู้ ทนราษฎรลเิ บยี (House oF Representatives-HoR) มนี าย Aguila saleh Issa เปน็ ประธานสภา HoR
ตง้ั อยทู่ เ่ี มอื ง Tobruk ทง้ั น้ี สมาชกิ สภา HoR จะตอ้ งลงมตริ บั รองรา่ งคณะรฐั มนตรดี งั กลา่ วจงึ จะสามารถปฏบิ ตั งิ านในฐานะรฐั บาล
แหง่ ชาตไิ ด้ อยา่ งไรกต็ าม HoR ยงั ไมม่ มี ตริ บั รองรา่ งคณะรฐั มนตรดี งั กลา่ ว และเปน็ เหตใุ ห้ นาย Fayez Al-Sarraj และคณะเดนิ ทาง
โดยเรอื เข้าปฏิบตั ิหน้าที่ ณ กรงุ ตรโิ ปลี เมอื งหลวงของลเิ บยี เมอ่ื 31 ม.ี ค.2559 จากนัน้ กลมุ่ GNA ได้ปรับเปล่ียนเป็นสภาท่ปี รึกษา
แห่งรฐั (Council of State) โดย HoR ยังคงปฏเิ สธรบั รองรัฐบาลแหง่ ชาติ
วนั ชาต ิ 23 ต.ค. (ซ่งึ เปน็ วันปลดแอกจาก พ.อ.มอุ มั มาร์ กดั ดาฟี เมือ่ ปี 2554)

389 ขอ้ มลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

การเมอื ง ลเิ บยี ยงั อยใู่ นชว่ งของการเปลยี่ นผา่ นทางการเมอื ง หลงั จากสภาถา่ ยโอนอำ� นาจแหง่ ชาติ (National Transitional
Council of Libya-NTC) ของฝา่ ยตอ่ ตา้ น พ.อ.มอุ มั มาร์ กดั ดาฟี ไดร้ บั ชยั ชนะในสงครามกลางเมอื งเมอ่ื ต.ค.2554 และถา่ ยโอน
อำ� นาจใหร้ ฐั สภา (General National Congress-GNC) ทม่ี าจากการเลอื กตง้ั เมอื่ ส.ค.2555 โดยจดั ตงั้ รฐั บาลชดุ ใหมส่ ำ� เรจ็ เมือ่
ต.ค.2555 อย่างไรกด็ ี รฐั บาลชดุ ใหมข่ องลเิ บยี เปน็ เพยี งรฐั บาลเพ่อื การถา่ ยโอนอำ� นาจทเี่ ขา้ มาบรหิ ารประเทศช่วงส้นั ๆ จนกวา่
มกี ารจดั ทำ� รา่ งรฐั ธรรมนญู ฉบบั ใหม่ การเลอื กตงั้ ทวั่ ไปเมอื่ 25 ม.ิ ย.2557 กลมุ่ เสรนี ยิ มชนะการเลอื กตงั้ แตก่ ลมุ่ อสิ ลามนยิ มไมย่ อมรบั
ผลการเลอื กตง้ั ส่งผลใหส้ ถานการณก์ ารเมอื งในลิเบยี มีความอ่อนไหวสูง ต่อมาเม่ือกลุ่ม Libya Dawn เข้ายึดกรุงตริโปลีเมื่อ
13 ก.ค.2557 สมาชิกสภาแหง่ ชาตบิ างส่วนรว่ มกบั กลมุ่ Libya Dawn ตงั้ สภาแห่งชาติ (GNC) และรฐั บาลขนึ้ ใหม่ ทำ� ใหล้ ิเบีย
อยใู่ นสภาพขดั แยง้ ทางการเมอื งทมี่ สี ภาสองสภาและรฐั บาลสองรฐั บาล จนกระทง่ั สหประชาชาตจิ ดั การเจรจาระหวา่ งทงั้ สองฝา่ ย
เพอื่ จดั ทำ� ขอ้ ตกลงสนั ตภิ าพระหวา่ งกลมุ่ ทมี่ คี วามขดั แยง้ กนั และจดั ตง้ั รฐั บาลแหง่ ชาติ โดยทง้ั สองฝา่ ยลงนามรว่ มกนั เมอ่ื 17 ธ.ค.2558
อย่างไรก็ตาม จนถึงปัจจุบนั ลเิ บียยงั ไมส่ ามารถจดั ต้งั รฐั บาลแหง่ ชาตไิ ด้ส�ำเร็จ โดยนาย Fayez Al-Sarraj ยังคงอยใู่ นต�ำแหนง่
นรม. และมคี ณะรฐั มนตรกี จิ การทส่ี ำ� คญั ทเี่ กยี่ วกบั เศษรฐกจิ และสงั คม สว่ นดา้ นความมน่ั คง นายพล Khalifa Haftar เปน็ ผบ.สงู สดุ
ปจั จบุ นั ลเิ บยี อยรู่ ะหวา่ งการลงประชามตเิ หน็ ชอบรา่ งรฐั ธรรมนญู เพอ่ื เตรยี มการไปสกู่ ารเลอื กตง้ั ซงึ่ คาดวา่ จะมขี นึ้ ภายในปลาย
ปี 2561
ความเคลอื่ นไหวของกลมุ่ Islamic State (IS) ในพนื้ ทเี่ มอื ง Sirte และ Derna โดยมกี ารออกวดี ทิ ศั นแ์ สดงการสงั หาร
โดยตดั ศรี ษะชาวอียิปตท์ น่ี ับถอื ศาสนาคริสตน์ ิกายคอปติกจำ� นวน 21 คน บริเวณชายฝ่งั ทะเลเมดเิ ตอร์เรเนยี น สง่ ผลให้อยี ิปต์สง่
เครอื่ งบนิ เขา้ โจมตีแหลง่ ฝึกอาวุธและคลังอาวุธของกลมุ่ IS ในบรเิ วณเมอื ง Derna เพอ่ื เป็นการตอบโต้การแพร่อิทธิพลของกล่มุ
IS ในลิเบียจึงยิ่งท�ำให้สถานการณ์มีความอ่อนไหวมากข้ึน ท้ังนี้ หลังจาก GNA เข้าบริหารประเทศลิเบียต้ังแต่ เม.ย.2559
GNA ไดร้ ่วมกับกองก�ำลงั Misrata โดยการสนับสนนุ จากชาตติ ะวันตก ตง้ั แต่ 12 พ.ค.2559 เร่มิ ปราบปรามกลุ่ม IS ท่ียึดเมือง
(กลุ่ม IS ยดึ เมือง Sirte ตั้งแต่ปี 2557) และเม่ือ 1 ส.ค.2559 กองก�ำลงั ร่วมระหวา่ ง GNA กบั สหรัฐฯ โจมตที างอากาศภายใต้
ปฏิบตั ิการ Odyssey Lightning ต่อฐานท่มี ัน่ กลุ่ม IS ปจั จุบัน กองก�ำลงั GNA เข้ายึดคืนพื้นที่เมอื ง Sirte ไดเ้ พ่มิ ข้นึ นอกจากนี้
กองกำ� ลงั GNA พยายามเขา้ ควบคมุ พน้ื ทเี่ มอื ง Sabratah ทางตะวนั ตกเฉยี งเหนอื ตดิ ชายแดนตนู เิ ซยี ซง่ึ ยงั คงมกี ลมุ่ IS ยดึ ไวบ้ างสว่ น
ฝ่ายบริหาร : นายมฮุ มั มัด ยซู ุฟ อัลมะเกาะรีฟ ได้รบั เลือกจากสมาชิกรัฐสภาลิเบยี เมือ่ 10 ส.ค.2555 ให้ด�ำรง
ต�ำแหน่งประธานรัฐสภา รวมท้ังท�ำหน้าท่ีประมุขของรัฐ (ประธานาธิบดี) โดยพฤตินัยเป็นการชั่วคราว แต่ลาออกจากต�ำแหน่ง
เมอื่ 28 พ.ค.2556 โดยนายนรู ี อบซู ะหม์ ยั น์ ไดร้ บั เลอื กใหเ้ ขา้ รบั ตำ� แหนง่ แทนตง้ั แต่ 25 ม.ิ ย.2556 ขณะทนี่ ายมศุ เฏาะฟา อบชู ากรู
ไดร้ บั เลอื กจากสมาชกิ รฐั สภาใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ นรม. (หวั หนา้ รฐั บาล) เมอ่ื 12 ก.ย.2555 แตถ่ กู ปลดจากตำ� แหนง่ เมอ่ื 7 ต.ค.2555
หลงั จากไมส่ ามารถจดั ตง้ั รฐั บาลได้ จงึ เปน็ เหตใุ หต้ อ้ งมกี ารลงมตเิ ลอื ก นรม.ใหม่ โดยนายอะลี ซยั ดาน ไดร้ บั เลอื กใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่
ดังกล่าวแทนเม่ือ 14 ต.ค.2555 และจัดตั้งรัฐบาลชุดใหม่ส�ำเร็จเมื่อ 31 ต.ค.2555 แต่รัฐสภาลงมติปลดออกจากต�ำแหน่งเมื่อ
11 มี.ค.2557 หลังจากล้มเหลวในการขัดขวางกลุ่มกบฏส่งออกน�้ำมันโดยไม่ผ่านรัฐบาลกลาง โดยนายอับดุลลอฮ์ อัษษินี
รมว.กระทรวงกลาโหม รกั ษาการตำ� แหนง่ นรม. และลา่ สดุ นายอบั ดลุ ลอฮ์ อษั ษนิ ี ไดร้ บั เลอื กใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ นรม. เมอื่ 22 ก.ย.2557
หลังจากการเลอื กตัง้ เมอื่ 25 มิ.ย.2557 แตเ่ มือ่ 13 ก.ค.2557 กลมุ่ Libya Dawn ไดย้ ึดกรุงตริโปลี หลังจากนน้ั สมาชิกบางสว่ น
ของสภาแหง่ ชาติ (GNC) ท่ีไมไ่ ดร้ ับเลอื กต้งั เมื่อ ม.ิ ย.2557 ไดป้ ระกาศตัง้ สภาฯ ของตนเองขน้ึ ใหม่และตัง้ เมืองหลวงท่ีกรงุ ตริโปลี
โดยตงั้ นายนรู ี อะบซู ะหม์ ยั น์ เปน็ ประธานาธบิ ดี และ Omar Al Hassi เปน็ นรม. เมอ่ื 6 ก.ย.2557 ทำ� ใหส้ ภาผแู้ ทนราษฎรและ
รัฐบาลของนายอับดุลลอฮ์ อัษษินี ต้องย้ายไปอยู่ที่ Tobruk เม่ือ 6 พ.ย.2557 ศาลสูงท่ีกรุงตริโปลีประกาศว่าการเลือกต้ัง
ขดั ตอ่ รฐั ธรรมนญู และคณะมนตรี (Council of Deputies) รวมทงั้ สภาผแู้ ทนราษฎรและรฐั บาลที่ Tobruk เปน็ โมฆะ แต่ Council
of Deputies ปฏเิ สธโดยอา้ งวา่ การตดั สนิ เกดิ จากการกดดนั ของกลมุ่ Libya Dawn ทงั้ นี้ เมอื่ 31 ม.ี ค.2558 นาย Al Hassi ถกู ปลด
จากตำ� แหน่งด้วยข้อหาท่ีไม่ระบแุ ละแต่งตง้ั นาย Khalifa Al Ghawi ให้รกั ษาการแทน หลังจากลงนามในข้อตกลงทางการเมอื ง
ซง่ึ ระบวุ า่ ใหน้ าย Fayez Al-Sarraj ในฐานะประธานสภาผนู้ ำ� ใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ นรม. ดว้ ยอกี ตำ� แหนง่ หนงึ่ และเปน็ หวั หนา้ รฐั บาล
(Government of National Accord-GNA) ซง่ึ สหประชาชาติใหก้ ารรบั รอง

ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 390

ฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั ิ : เปน็ แบบสภาเดย่ี ว คอื House of Representatives (HoR) หรอื Majlis Al Nuwab มีสมาชิก
200 คนมาจากการเลือกตง้ั โดยประชาชน ในจำ� นวนนส้ี งวนไวใ้ ห้สตรี 32 คน กอ่ นหนา้ นี้ สภานิติบญั ญัติคือ General National
Congress (GNC) เลอื กตง้ั ครงั้ แรกเมอ่ื 7 ก.ค.2555 และครง้ั ที่ 2 เมอื่ 25 ม.ิ ย.2557 ตอ่ มายบุ ไป หลงั เกดิ HoR แตก่ ลมุ่ อสิ ลามนยิ ม
ประกาศไมย่ อมรบั HoR แตส่ นบั สนนุ สภานติ บิ ญั ญตั ภิ ายใตก้ ารนำ� ของนายนรู ี อบซู ะหม์ ยั น์ อดตี ประธานรฐั สภาคนกอ่ น อยา่ งไรกต็ าม
HoR ได้รบั การรับรองจากนานาชาติวา่ เปน็ สภานิตบิ ัญญัติลิเบีย ควบคกู่ ับ Government of National Accord (GNA) ซ่ึงเปน็
รัฐบาลของ นรม. Fayez al-Sarraj
ฝ่ายตุลาการ : ไม่มขี อ้ มูล เนื่องจากยงั อยู่ในชว่ งเปลีย่ นผ่านทางการเมอื ง
เศรษฐกจิ เศรษฐกิจลิเบียยังคงต้องพ่ึงพาภาคพลังงานเป็นหลัก ได้แก่ น้�ำมัน และก๊าซธรรมชาติ โดยอุตสาหกรรมน�้ำมัน
และกา๊ ซธรรมชาตมิ สี ดั สว่ นถงึ 60% ของ GDP โดยคิดเปน็ 82% ของรายไดจ้ ากการส่งออก (ขอ้ มูลจาก www.opec.org) ทัง้ น้ี
ลเิ บยี มีปรมิ าณส�ำรองน้ำ� มันมากทส่ี ดุ ในแอฟริกา คอื 48,000 ลา้ นบารเ์ รล ปจั จบุ นั ผลติ น้�ำมันวนั ละ 1.278 ลา้ นบารเ์ รล (ก.ย.
2561) แตก่ ารพฒั นาเศรษฐกจิ ลา่ ชา้ โดยไมไ่ ดน้ ำ� รายไดม้ าใชใ้ นการพฒั นาโครงสรา้ งพน้ื ฐาน กอ่ นหนา้ น้ี ชว่ งการปฏวิ ตั เิ มอ่ื ปี 2554
ลิเบยี ขายน�ำ้ มันและก๊าซธรรมชาติลดลงอยา่ งมาก แตฟ่ นื้ ตัวเมอ่ื ปี 2555 และ 2556 กอ่ นลดลงอยา่ งเร็วเม่ือปลายปี 2556 จนถงึ
2557 เน่ืองจากการประท้วงที่เกิดข้ึนที่เมืองท่าและท่ัวประเทศ และยังมีเหตุก่อวินาศกรรมโครงสร้างด้านพลังงานในลิเบียส่ง
ผลกระทบการผลิตและส่งออกพลังงานของลิเบีย ทั้งน้ี การปรับเปล่ียนระบบเศรษฐกิจของลิเบียจากสังคมนิยมในสมัยของ
พ.อ.กดั ดาฟี ไปสรู่ ะบบเศรษฐกจิ การตลาดชะงกั ลง ในขณะทรี่ ายไดล้ ดลง ความไมม่ น่ั คงทางการเมอื งมมี ากขน้ึ รฐั บาลทงั้ สองฝา่ ย
ที่แย่งอ�ำนาจกันพยายามแข่งกันเข้าควบคุมธนาคารกลางและบริษัทน�้ำมันแห่งชาติ ขณะท่ีเงินส�ำหรับการปฏิรูปเศรษฐกิจและ
โครงสร้างพืน้ ฐานกห็ ยุดชะงักลงด้วย
สกลุ เงนิ : ดนี ารลเิ บยี (Libyan Dinar-LYD) โดยมอี ตั ราแลกเปลยี่ นประมาณ 1.38 ดนี ารลเิ บยี : 1 ดอลลารส์ หรฐั
และ 23.61 บาท : 1 ดีนารลเิ บยี (ก.ย.2561)
ดัชนีเศรษฐกิจสำ� คัญ (ปี 2561)
ผลิตภณั ฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) : 50,984 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
อัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจ : 70.8%
รายได้เฉลย่ี ตอ่ หวั ตอ่ ปี : 10,000 ดอลลาร์สหรฐั
แรงงาน : 1.114 ลา้ นคน
อัตราการวา่ งงาน : 17.7%
อัตราเงินเฟ้อ : 28%
งบประมาณ : รายรบั 16,330 ล้านดอลลารส์ หรัฐ รายจ่าย 22,320 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ขาดดลุ 5,990 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
ดลุ บัญชเี ดินสะพดั : 701 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
ทนุ สำ� รองทองคำ� และเงินตราตา่ งประเทศ : 69,350 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
ดลุ การค้าระหว่างประเทศ : 7,060 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
มูลคา่ การสง่ ออก : 19,720 ล้านดอลลาร์สหรฐั
สินคา้ สง่ ออก : นำ้� มนั ดิบ ผลิตภณั ฑ์ปิโตรเลียม ก๊าซธรรมชาติ และเคมีภณั ฑ์
ประเทศส่งออกส�ำคญั : อติ าลี 19% สเปน 12.5% ฝร่งั เศส 11% อียปิ ต์ 8.6% เยอรมนี 8.6% จีน 4.3% เนเธอร์แลนด์ 5%
มูลคา่ การน�ำเขา้ : 12,660 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สินคา้ น�ำเข้า : เครอื่ งจกั ร อาหาร อุปกรณก์ ารขนส่ง และสินค้าอุปโภคบริโภค
ประเทศน�ำเขา้ สำ� คญั : จีน 13.5% ตรุ กี 11.3% อติ าลี 6.9% เกาหลีใต้ 5.9% สเปน 4.8%

391 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

การทหาร กองทพั ของลเิ บยี อยใู่ นสภาพการเปลย่ี นผา่ นหลงั จากการโคน่ ลม้ พ.อ.มอุ มั มาร์ เมอ่ื ปี 2554 โดยกองทพั เดมิ ถกู ยบุ เลกิ
และต้ังข้ึนใหม่จากกองก�ำลังต่อต้าน พ.อ.กัดดาฟี และกองก�ำลังเดิมท่ีหันมาเข้าร่วมกับรัฐบาลใหม่ในช่วงความขัดแย้งท่ีเกิดขึ้น
ในปจั จบุ นั กองทพั ลเิ บยี นำ� โดย พล.อ. Khalifa Haftar และเปดิ ปฏบิ ตั กิ ารหลายครง้ั ตอ่ กองกำ� ลงั ทส่ี นบั สนนุ สภาแหง่ ชาติ (GNC)
เมอ่ื ปี 2557 พล.อ. Khalifa Hafter ได้รบั แตง่ ตั้งเป็นผ้บู ัญชาการทหารสงู สุด ไดร้ ับการสนับสนุนจากกองกำ� ลงั ต่างชาติจากอียปิ ต์
สหรัฐอาหรบั เอมเิ รตส์ และฝรัง่ เศส มฐี านที่มนั่ อย่ทู างตะวนั ออกของลเิ บยี
ปญั หาดา้ นความมั่นคง
ปัญหาส�ำคัญที่สุดส�ำหรับรัฐบาลชุดใหม่ของลิเบีย คือ การรื้อฟื้นระบบการเมืองและความม่ันคงของประเทศ
ใหก้ ลบั คนื มาอกี ครง้ั หลงั จากการโคม่ ลม้ การปกครองของ พ.อ.กดั ดาฟี แตอ่ ปุ สรรคสำ� คญั คอื รฐั บาลทนี่ านาชาตริ บั รองขาดอำ� นาจ
จัดการอย่างแท้จริงและควบคุมพ้ืนที่เพียงบางส่วน เน่ืองจากพ้ืนท่ีบางแห่งยังอยู่ภายใต้อิทธิพลของกลุ่มติดอาวุธท่ีเคยโค่นล้ม
พ.อ.กัดดาฟี แต่ไม่ยอมวางอาวุธและเข้าร่วมในกองทัพแห่งชาติท่ีจะจัดต้ังขึ้นใหม่ และบางพื้นที่ยังปรากฏความเคล่ือนไหวของ
กลุ่มท่ีภักดีต่ออดีตผู้น�ำลิเบีย ส่วนในกรุงตริโปลีซ่ึงเป็นเมืองหลวง กลุ่มติดอาวุธยังคงมีการสู้รบเพื่อชิงอิทธิพล นอกจากน้ี
กลมุ่ กอ่ การรา้ ยทงั้ กลมุ่ Islamic State (IS) และกลมุ่ อลั กออดิ ะฮ์ ยงั สามารถแสวงประโยชนจ์ ากความไรเ้ สถยี รภาพในชว่ งเปลย่ี นผา่ น
ทางการเมือง โดยใช้ลเิ บียเปน็ ฐานเคลอ่ื นไหวได้ ปญั หาเหล่าน้ีสง่ ผลให้ประเทศตะวนั ตก สง่ั ปิด สอท. และ สกญ. เนอื่ งจากความ
ไม่มั่นใจในมาตรการรักษาความปลอดภัยของลิเบีย นอกเหนือจากสถานการณ์การสู้รบระหว่างกองก�ำลังรัฐบาลกับกลุ่มต่อต้าน
เมอื่ ก.ค.-ส.ค.2557 ซึ่งสง่ ผลใหป้ ระเทศต่าง ๆ ต้องอพยพคนของตนเองออกนอกประเทศ แต่หลงั จากรฐั บาล GNA เข้าบริหาร
ประเทศ ณ กรงุ ตรโิ ปลี ประเทศต่าง ๆ มคี วามมัน่ ใจมากข้ึน และเรม่ิ ทยอยเปดิ สอท. และ สกญ. ต้ังแต่ปลายปี 2560 เรอื่ ยมา
จนถงึ ปจั จบุ ัน
สมาชิกองคก์ ารระหวา่ งประเทศ ได้แก่ ABEDA, AfDB, AFESD, AMF, AMU, AU, BDEAC, CAEU, COMESA, FAO, G-77,
IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU,
LAS, MIGA, NAM, OAPEC, OIC, OPCW, OPEC, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU,
WHO, WIPO และ WMO นอกจากนี้ ยังเปน็ ผสู้ งั เกตการณ์ของ WTO
วทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลย ี ลเิ บยี ส่งเสริมด้านวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี โดยเฉพาะใหค้ วามสำ� คัญในด้านการศกึ ษาในสาขา
ทเ่ี กย่ี วขอ้ งกบั วทิ ยาศาสตร์ วศิ วกรรมศาสตร์ วศิ วปโิ ตรเคมี นอกจากนยี้ งั มโี ครงการพฒั นาไฟฟา้ พลงั นวิ เคลยี ร์ โดยมเี ตาปฏกิ รณ์
วิจยั นิวเคลียรข์ นาด 10 เมกะวตั ต์ท่ีเมอื งตาจญูร์ ออ์
การขนสง่ และโทรคมนาคม ทา่ อากาศยาน 146 แหง่ โดยมที า่ อากาศยานนานาชาตสิ ำ� คญั คอื ทา่ อากาศยานนานาชาตติ รโิ ปลี
สว่ นท่าเรอื สำ� คัญ ไดแ้ ก่ Az Zawiyah, Marsa al Burayqah, Ra’s Lanuf และ Tripoli ถนนระยะทาง 100,024 กม. ท่อสง่
ผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลยี มระยะทาง 11,630 กม. การโทรคมนาคม : โทรศพั ทพ์ น้ื ฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 1.37 ลา้ นเลขหมาย โทรศพั ท์
เคลอื่ นที่ 10.9 ลา้ นเลขหมาย รหสั โทรศพั ทท์ างไกลระหวา่ งประเทศ +218 จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ 3.8 ล้านคน รหัสอินเทอรเ์ น็ต
.ly
การเดนิ ทาง สายการบินลิเบียไม่มีเท่ียวบินตรงมายังกรุงเทพฯ ผู้ที่ประสงค์จะเดินทางไปลิเบียต้องต่อเครื่องบินในยุโรป เช่น
ฝรั่งเศส อสิ ตันบลู หรอื ดูไบ เวลาทลี่ ิเบียช้ากว่าไทย 5 ชม. นักท่องเทยี่ วไทยเดนิ ทางเขา้ ลเิ บียตอ้ งขอรับการตรวจลงตราท่ี สอท.
ลเิ บยี ประจำ� กรุงเทพฯ

ขอ้ มลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 392

สถานการณ์ส�ำคญั ท่นี า่ ตดิ ตาม
1) ความคบื หน้าในการเปลี่ยนผา่ นทางการเมอื ง ได้แก่ การลงประชามตริ บั รองรา่ งรัฐธรรมนูญฉบบั ใหม่ และการ
จัดการเลอื กต้ังทัว่ ไปและการเลอื กตงั้ ประธานาธิบดีคร้งั ใหมภ่ ายในปลายปี 2561
2) การแกไ้ ขปญั หาสำ� คญั ภายใน เชน่ การสรู้ บภายในประเทศเพอื่ ชว่ งชงิ อำ� นาจทางการเมอื งและการทหาร และการ
จดั การปญั หาผอู้ พยพชาวแอฟรกิ นั ท่ีนิยมใชล้ ิเบียเป็นทางผา่ นไปยงั ยุโรป
3) การฟื้นฟูความมั่นคงให้กลับคืนมาอีกคร้ัง เฉพาะอย่างยิ่งการจัดตั้งกองทัพแห่งชาติข้ึนใหม่ การปลดอาวุธ
กลมุ่ ตดิ อาวธุ ตา่ ง ๆ ทมี่ เี ปน็ จำ� นวนมากหลงั จากการโคน่ ลม้ พ.อ.กดั ดาฟี และการสกดั กน้ั ความพยามของกลมุ่ กอ่ การรา้ ยทอี่ าจอาศยั
สภาพไรก้ ฎหมายในลเิ บยี เพ่อื เข้าไปแสวงประโยชน์ โดยใชเ้ ปน็ แหลง่ พกั พิง การฝกึ อบรม และเป็นฐานท่ีมนั่
4) ผลกระทบจากความไมส่ งบตอ่ อตุ สาหกรรมนำ้� มนั ในลเิ บยี เฉพาะอยา่ งยง่ิ การทกี่ ลมุ่ Islamic State (IS) มงุ่ โจมตี
แหลง่ น้ำ� มัน ซงึ่ อาจส่งผลตอ่ เศรษฐกจิ ลเิ บยี รวมถงึ ปรมิ าณและราคาน�้ำมนั ในตลาดโลกผนั ผวนและอาจปรับตัวสูงข้ึน เน่อื งจาก
ลเิ บียเป็นแหลง่ น�้ำมนั ท่ีส�ำคัญของโลก โดยเฉพาะสง่ ออกไปยังตลาดยุโรปเป็นหลัก
5) การแขง่ อิทธิพลในลิเบยี ระหวา่ งอติ าลีกบั ฝรง่ั เศส
ความสัมพนั ธไ์ ทย-ลิเบยี
ลิเบียสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตกับไทยเมื่อ 16 มี.ค.2520 และมีการเปิด สอท.ไทย/ตริโปลี เม่ือ
5 มี.ค.2552 โดยให้มเี ขตอาณาครอบคลุมไนเจอร์ ชาด และตนู เิ ซยี ต่อมาเม่ือปี 2557 สอท.ไทย/ตรโิ ปลี ปดิ ดำ� เนนิ งานชว่ั คราว
เนอ่ื งจากสถานการณค์ วามรนุ แรงในลเิ บยี ปจั จบุ นั มอบหมายให้ สอท.ไทย/โรม อติ าลี ดแู ลลเิ บยี ขณะทฝี่ า่ ยลเิ บยี มอบหมายให้ สอท.
ลิเบีย/มะนิลา ฟิลิปปินส์ มีเขตอาณาครอบคลุมประเทศไทย รวมทั้งต้องการเปิด สอท.ลิเบีย ขึ้นในไทย ท่ีผ่านมา ลิเบียได้ให้
การสนับสนุนมูลนิธิช่วยเหลือเด็กก�ำพร้าของมูลนิธิสตรีไทยมุสลิมแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ และให้การสนับสนุน
การก่อสร้างอาคารลิเบียเป็นที่ท�ำการของมูลนิธดิ ังกลา่ ว และใช้เป็นอาคารเรียนส�ำหรับเยาวชนไทยมุสลิมดว้ ย
ด้านเศรษฐกิจ การค้าไทย-ลิเบีย ปี 2560 มีมูลค่า 238.05 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยส่งออกมูลค่า 123
ลา้ นดอลลารส์ หรฐั และนำ� เขา้ มลู คา่ 115.05 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ไทยเปน็ ฝา่ ยไดเ้ ปรยี บดลุ การคา้ 7.96 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ในชว่ ง
ม.ค.-ก.ค.2561 มมี ูลคา่ การคา้ 152.13 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยสง่ ออกมลู คา่ 62.01 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั และน�ำเข้ามูลคา่
90.12 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ สินคา้ สง่ ออกสำ� คัญของไทย ไดแ้ ก่ อาหารทะเลกระป๋องและแปรรูป ผลไมก้ ระปอ๋ งและแปรรูป ขา้ ว
รถยนต์ อุปกรณแ์ ละส่วนประกอบ กระดาษและผลิตภณั ฑ์กระดาษ ตูเ้ ยน็ ตแู้ ช่แขง็ และส่วนประกอบ สนิ ค้าสำ� คัญท่ีไทยนำ� เข้า
จากลเิ บีย ไดแ้ ก่ น�้ำมันดบิ สินแร่โลหะ เศษโลหะและผลิตภณั ฑ์
ความร่วมมอื ด้านแรงงาน กอ่ นเกิดสงครามกลางเมืองเมื่อปี 2554 มีแรงงานไทยในลิเบียประมาณ 40,000 คน
(มากทส่ี ดุ ในแอฟรกิ าเหนอื ) สว่ นใหญเ่ ปน็ คนงานประเภทชา่ งฝมี อื และกง่ึ ฝมี อื ทท่ี ำ� งานในงานกอ่ สรา้ งโครงการขนาดใหญ่ แตเ่ มอ่ื
สถานการณใ์ นลเิ บยี รนุ แรงขน้ึ ทางการไทยจงึ อพยพแรงงานไทยกลบั ประเทศเพอ่ื ความปลอดภยั หลงั จากนน้ั บรษิ ทั นายจา้ งในลเิ บยี
เรมิ่ นำ� เขา้ แรงงานไทยอกี ครง้ั อยา่ งไรกต็ าม จากสถานการณก์ ารสรู้ บระหวา่ งกองกำ� ลงั รฐั บาลกบั กลมุ่ ตอ่ ตา้ นเมอื่ ก.ค.-ส.ค.2557
ส่งผลให้ต้องอพยพแรงงานไทยในลิเบยี ซง่ึ มีประมาณ 1,500 คนกลับประเทศ สถติ ชิ าวลิเบียเดนิ ทางเขา้ ไทยปี 2560 จ�ำนวน
406 คน และใน ม.ค.-ก.ค.2561 จำ� นวน 68 คน
ขอ้ ตกลงสำ� คญั : ความตกลงวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ระหวา่ งหอการคา้ แหง่ ประเทศไทยกบั หอการคา้ และอตุ สาหกรรมลเิ บยี
(ลงนามเมอ่ื 1 ก.พ.2553)

----------------------------------------

393 ข้อมลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

Fayez Mustafa al-Sarraj
ตำ� แหนง่ ปจั จบุ นั เปน็ ประธานสภาผนู้ ำ� ของลเิ บยี และนายกรฐั มนตรี ของรฐั บาลตามขอ้ ตกลงแหง่ ชาติ ทเ่ี กดิ ขน้ึ จาก
ขอ้ ตกลงทางการเมืองท่ลี งนามเม่อื วนั ท่ี 17 ธ.ค.2558 โดยสหประชาชาตใิ หก้ ารรบั รอง

เกดิ 20 ก.พ.2503 (อายุ 59 ปี/ปี 2562) ณ กรุงตริโปลี

การศกึ ษา เรยี นสาขาวศิ วกรรม/สถาปตั ยกรรม

สถานภาพทางครอบครัว สมรส มบี ตุ รสาว 3 คน

ประวัติส่วนตวั นาย Sarraj มาจากครอบครวั ท่ีมสี ถานะทางสังคมทดี่ ีในกรงุ ตริโปลี บดิ าของเขา Mostafa al-Sarraj เป็น
สมาชกิ สภาตริโปลี และรัฐมนตรีในชว่ งทีล่ เิ บยี ปกครองดว้ ยระบบกษัตริย์ (King Idriss) เปน็ เจา้ ของร้าน
ขายหนังสือและเครอ่ื งเขียนอยู่ในกรุงตรโิ ปลี และเปน็ เจ้าของทดี่ นิ พืน้ ทร่ี อบกรงุ ตริโปลี

ประวัตกิ ารทำ� งาน ในชว่ งรัฐบาล พ.อ.กดั ดาฟี ท�ำงานท่กี ระทรวงการเคหะ

ประวตั ิทางการเมือง เข้าสู่การเมอื งในชว่ งอายุ 50 ปี
ปี 2557 ได้รับเลือกเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และเป็นรัฐมนตรีกระทรวงการเคหะและกิจการสาธารณะใน
รฐั บาลของนาย Maiteeq ของ GNC
ปี 2559 ดำ� รงตำ� แหนง่ ประธานสภาผนู้ ำ� ของลเิ บยี และนายกรฐั มนตรี

รายละเอยี ดอน่ื ๆ เป็นหน่ึงในนักการเมืองที่หนีไปยัง Tobruk หลังกลุ่มติดอาวุธเข้ายึดกรุงตริโปลี และถูกวิจารณ์ว่าเป็น
นักการเมืองที่ท�ำงานกับต่างชาติในช่วงเวลาท่ีได้รับแต่งตั้งในต�ำแหน่งรัฐมนตรีกระทรวงการเคหะและกิจการสาธารณะ
สว่ นนาย Guma-el Gamaty ซง่ึ เปน็ คณะเจรจาของ LPA กล่าววา่ นาย Sarraj ขอให้ต่างชาตทิ ิ้งระเบดิ กลมุ่ Islamic State (IS)
และฝกึ หนว่ ยทหาร

-----------------------------------

ขอ้ มูลพ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 394

คณะรฐั มนตรีลิเบีย
(ลเิ บยี อย่รู ะหวา่ งเตรยี มการเลอื กต้งั ทั่วไปและเลอื กต้งั ประธานาธิบดใี น 10 ธ.ค.2561)
ประธานสภาสงู สดุ (Head of The Presidential Council) และ นรม.ของลเิ บีย Fayez Al Sarrej
รองประธานสภาสูงสดุ คนท่ี 1 Ahmed Maetig
รองประธานสภาสงู สุด คนที่ 2 Fathi Majbri
รมว.กระทรวงกลาโหม Najim Owida
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Mohammad Sayala
รมว.กระทรวงมหาดไทย Abdul Salam Ashour, Brigadier Gen.
รมว.กระทรวงสาธารณสุข Omar Bashir Al-Taher Mohammed
รมว.กระทรวงการวางแผน Tahir Jahimi
รมว.กระทรวงเศรษฐกิจ Naser Doussi
รมว.กระทรวงศกึ ษาธิการ Othman Abdul Jalil
รมว.กระทรวงการปกครองทอ้ งถ่นิ Badad Qansu
ผูว้ ่าการธนาคารชาต ิ Saddek Elkaber

----------------------------------------
(ก.ย.2561)

395 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

สหพันธรัฐมาเลเซีย
(Federation of Malaysia)

เมืองหลวง กวั ลาลัมเปอร์

ท่ีตั้ง ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ใกล้เส้นศูนย์สูตรระหว่างเส้นละติจูดท่ี 1.0-7.0 องศาเหนือ และเส้นลองจิจูดท่ี
100.0-119.5 องศาตะวนั ออก มพี นื้ ท่ี 329,847 ตร.กม. (ประมาณ 2 ใน 3 ของไทย) ประกอบดว้ ยดนิ แดน 2 สว่ น คอื มาเลเซยี
ตะวนั ตก (อยู่ปลายแผน่ ดนิ ใหญ่ของทวปี เอเชีย) และมาเลเซียตะวนั ออก (อยู่บนเกาะบอร์เนยี ว) มที ะเลจนี ใต้ค่นั กลาง พรมแดน
ทางบกโดยรอบประเทศ 2,742 กม. เป็นพรมแดนติดกับไทย 595 กม. อนิ โดนีเซีย 1,881 กม. และบรไู น 266 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนือ ตดิ ไทย
ทศิ ตะวันออก ติดทะเลซูลู และฟลิ ปิ ปินส์
ทศิ ใต้ ตดิ สงิ คโปร์
ทิศตะวนั ตก ตดิ ชอ่ งแคบมะละกา และอนิ โดนเี ซีย

ภูมิประเทศ มาเลเซียตะวันตกมีภูเขาทอดยาวทางตอนกลางเกือบตลอด ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการคมนาคม ขณะท่ีท่ีราบด้าน
ตะวนั ตกซ่ึงกวา้ งกว่าดา้ นตะวันออกเปน็ เขตเศรษฐกิจท่ีสำ� คญั คอื เขตปลกู ยางพาราและปาลม์ น้�ำมัน ด้านมาเลเซียตะวนั ออก
ส่วนใหญ่เป็นภูเขา ที่ราบสูงอยู่ทางตอนใน มที ีร่ าบยอ่ ม ๆ อยู่ตามชายฝัง่ ทะเล

ขอ้ มูลพืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562 396

ภมู อิ ากาศ ตง้ั อยใู่ กลเ้ สน้ ศนู ยส์ ตู ร มอี ากาศรอ้ นชน้ื แถบศนู ยส์ ตู ร อยใู่ นอทิ ธพิ ลของลมมรสมุ อณุ หภมู เิ ฉลย่ี 27-28 องศาเซลเซยี ส
มีปริมาณฝนค่อนข้างมากเกือบตลอดทั้งปี แต่ภูมิอากาศฝั่งตะวันตกและฝั่งตะวันออกต่างกัน ขึ้นอยู่กับทิศทางของลมมรสุม
ส่วนชายฝั่งทะเลตะวันออก ช่วง พ.ย.-มี.ค. เป็นฤดูมรสุม อากาศแปรปรวน ทะเลมีคล่ืนลมแรง ไม่เหมาะกับการท่องเท่ียวและ
การเลน่ กฬี าทางนำ�้ ชายฝง่ั ทะเลตะวนั ตก ฤดฝู นชว่ งแรกเรม่ิ ตง้ั แต่ เม.ย.-พ.ค. และมฝี นตกชกุ อกี ชว่ งหนงึ่ ตง้ั แต่ ต.ค.-พ.ย. แต่โดย
ทัว่ ไปภูมิอากาศในมาเลเซยี อยใู่ นเกณฑด์ ี
ประชากร 31.38ลา้ นคน(ก.ค.2560)เชอ้ื สายมาเลย์61.7%จนี 20.8%ชนพน้ื เมอื ง11.8%อนิ เดยี 6.2%และอน่ื ๆ0.9% อตั ราสว่ น
ประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เดก็ (0-14 ป)ี 27.83% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15-64 ป)ี 66.08% และวยั ชรา (65 ปี ขน้ึ ไป) 6.1%
อายขุ ยั เฉลย่ี ของประชากร 75.2 ปี : ชาย 72.4 ปี หญงิ 78.2 ปี (ปี 2560) อตั ราการเกดิ 19.1/1,000 คน อตั ราการตาย 5.1/1,000 คน
อตั ราการเพมิ่ ของประชากร 1.37% (ปี 2560)
ศาสนา อสิ ลาม นกิ ายซนุ นี 61.3% พทุ ธ 19.8% ครสิ ต์ 9.2% ฮนิ ดู 6.3% ความเชอื่ และลทั ธขิ องชาวจนี (ลทั ธเิ ตา๋ ลทั ธขิ งจอ๊ื )
1.3% อ่ืน ๆ 0.4% ไมน่ ับถือศาสนา 0.8% และไมร่ ะบุ 1%
ภาษา ภาษามาเลเซียเปน็ ภาษาประจำ� ชาติ สว่ นภาษาราชการใช้ทงั้ ภาษาองั กฤษ และภาษามาเลเซยี
การศกึ ษา อตั ราการรหู้ นงั สอื 94.6% การศกึ ษาภาคบงั คบั 6 ปี โดยมนี กั เรยี นและนกั ศกึ ษาลงทะเบยี นเรยี นในสถานศกึ ษา
ของรฐั บาล 80% สาขาวชิ าในระดับอดุ มศึกษาทน่ี ักศกึ ษาประสงคเ์ ขา้ เรียนมากที่สดุ คอื การพยาบาล การศกึ ษา และเทคโนโลยี
สารสนเทศ สว่ นสาขาวิชาทีม่ แี นวโน้มไดร้ ับความสนใจเพ่มิ ขึ้นอยา่ งมาก คือ การบรหิ ารจดั การโรงแรม
การกอ่ ตงั้ ประเทศ ชาวมาเลย์ในยคุ แรก ๆ ตง้ั ถ่นิ ฐานรวมตัวกันเปน็ หมบู่ า้ นเลก็ ๆ กระจายอยทู่ างตอนเหนือของแหลมมลายูซ่งึ
ดนิ แดนแถบนต้ี กอยใู่ ตอ้ ทิ ธพิ ลของอาณาจกั รสำ� คญั ในภมู ภิ าค รวมทงั้ อาณาจกั รสยามตง้ั แตส่ มยั สโุ ขทยั อยธุ ยา ธนบรุ ี และรตั นโกสนิ ทร์
จนกระทงั่ องั กฤษไดข้ ยายอทิ ธพิ ลเขา้ มาในคาบสมทุ รมลายแู ละยดึ ครองรฐั ตา่ ง ๆ รวมถงึ 4 รฐั มลายขู องไทย คอื กลนั ตนั ตรงั กานู
ไทรบรุ ี (เกดะห)์ และปะลสิ เมอ่ื ปี 2452 บทบาทของไทยจงึ ยตุ ลิ ง การจดั ตง้ั ประเทศมาเลเซยี มพี ฒั นาการจากการปกครองสมัย
อาณานิคมของอังกฤษ จนกระทั่งได้ก่อต้ัง “สหพันธรัฐมลายา” และได้รับเอกราชจากอังกฤษเมื่อปี 2500 ประกอบด้วย
รัฐมลายเู ดมิ 11 รัฐ ตอ่ มาเม่ือปี 2506 ได้รวมรัฐซาบาหแ์ ละซาราวกั ในเกาะบอรเ์ นยี วเขา้ ไวด้ ้วย และเปล่ยี นชอ่ื เปน็ “มาเลเซีย”
แต่เม่ือปี 2508 สิงคโปร์ไดแ้ ยกตัวจากมาเลเซีย
วนั ชาต ิ 31 ส.ค. เพอื่ รำ� ลกึ ถงึ การไดร้ บั เอกราชจากองั กฤษเมอื่ 31 ส.ค.2500 และ “วนั มาเลเซยี ” ใน 16 ก.ย. เพอื่ รำ� ลกึ ถงึ
การกอ่ ตัง้ ประเทศมาเลเซียเมือ่ 16 ก.ย.2506
การเมอื ง ปกครองแบบสหพนั ธรฐั (Federation) มสี มเดจ็ พระราชาธบิ ดเี ปน็ ประมขุ โดยเจา้ ผคู้ รองรฐั 9 รฐั (เนกรีเซมบิลัน
สลังงอร์ ปะลิส ตรงั กานู เกดะห์ กลนั ตนั ปะหัง ยะโฮร์ และเประ) ผลดั เปล่ียนหมุนเวียนอยใู่ นตำ� แหน่งคราวละ 5 ปี สว่ นรัฐที่ไม่มี
เจา้ ผคู้ รองรฐั 4 รฐั (มะละกา ปนี งั ซาบาห์ และซาราวกั ) สมเดจ็ พระราชาธบิ ดที รงแตง่ ตงั้ ผวู้ า่ การรฐั ปฏบิ ตั หิ นา้ ทปี่ ระมขุ ของแตล่ ะรฐั
โดยสมเด็จพระราชาธิบดีองค์ปัจจุบัน (องค์ที่ 15) คือ สุลตานมูฮัมหมัดท่ี 5 รัฐกลันตัน ด�ำรงต�ำแหน่งตั้งแต่ 13 ธ.ค.2559

397 ขอ้ มูลพนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ฝ่ายบริหารหรอื รัฐบาล : นรม.เปน็ ผู้นำ� มีอำ� นาจควบคุมฝา่ ยบริหารทงั้ หมด รวมถงึ กระทรวง ทบวง กรมตา่ ง ๆ
และเปน็ ผเู้ สนอแต่งต้งั รมต.และ ออท.ประจ�ำประเทศตา่ ง ๆ โดย นรม.คนปัจจุบัน คอื ตุน นพ. มหาธีร์ บิน โมฮัมหมัด
ฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั หิ รอื รฐั สภา : ใชร้ ะบบ 2 สภา คอื 1) วฒุ สิ ภา สมาชกิ 70 คน มาจากการเลอื กตงั้ โดยตรง 26 คน
และการแต่งต้ัง 44 คน อยู่ในต�ำแหน่งไม่เกิน 6 ปี เลือกต้ังใหม่กึ่งหนึ่งทุก 3 ปี และ 2) สภาผู้แทนราษฎร มีสมาชิก 222 คน
มาจากการเลือกตั้งโดยตรง มวี าระ 5 ปี การเลือกตั้งท่ัวไปครงั้ ล่าสุดเม่อื 9 พ.ค.2561 พันธมิตรแห่งความหวงั (รฐั บาล) มที น่ี ั่ง
ในสภาผ้แู ทนราษฎร 113 ท่นี งั่ พรรคแนวร่วมแห่งชาตมิ ี 79 ท่ีนงั่ และพรรคอ่ืน ๆ มี 30 ท่ีนง่ั ทงั้ นี้ สภาผ้แู ทนราษฎรชดุ ปจั จบุ ัน
จะครบวาระในปี 2566
ฝ่ายตุลาการ : ประกอบด้วยศาลระดับสหพันธ์ คือ ศาลฎีกาและศาลอุทธรณ์ ส่วนในระดับรัฐจะประกอบด้วย
ศาลสูง ศาลชั้นต้น ศาลแขวงและศาลพ้ืนบ้าน นอกจากน้ี มาเลเซียยังมีศาลศาสนาอิสลาม (Sharia Court) เพ่ือพิจารณาคดี
ทเี่ กี่ยวขอ้ งกบั บทบญั ญัตขิ องศาสนาอสิ ลามส�ำหรับชาวมาเลเซียมสุ ลมิ โดยเฉพาะ
พรรคการเมืองสำ� คัญ ได้แก่ 1) พนั ธมติ รแห่งความหวงั (Pakatan Harapan-PH) อดีตฝา่ ยค้านที่ได้เป็นรัฐบาล
ครั้งแรก ประกอบด้วย 4 พรรคการเมอื ง ได้แก่ พรรคเกออาดิลนั รักยัต (Parti Keadilan Rakyat-PKR) พรรคพพี ีบเี อ็ม (Parti
Pribumi Bersatu Malaysia-PPBM) พรรคดเี อพี (Democratic Action Party-DAP) และพรรคอามานะห์ (Parti Amanah
Negara-PAN) 2) พรรคแนวรว่ มแหง่ ชาติ (Barisan Nasional-BN) พา่ ยแพพ้ นั ธมติ รแหง่ ความหวงั เปน็ ครงั้ แรกหลงั จากทปี่ กครอง
มาเลเซยี มา 61 ปี ตงั้ แตไ่ ดร้ บั เอกราชจากองั กฤษ ปจั จบุ นั ประกอบดว้ ยพรรคการเมอื งเพยี ง 3 พรรค (เดมิ มแี นวรว่ ม 13 พรรค) ไดแ้ ก่
พรรคอมั โน (United Malays National Organization-UMNO) พรรคเอม็ ซเี อ (Malaysian Chinese Association-MCA) และ
พรรคเอม็ ไอซี (Malaysian Indian Congress-MIC)
เศรษฐกจิ ระบบเศรษฐกิจแบบเสรีโดยใช้กลไกตลาด รัฐบาลพยายามส่งเสริมอุตสาหกรรม การท่องเที่ยว และการบริการ
ผลผลิตการเกษตรส�ำคัญ ได้แก่ ปาล์มน้�ำมัน ยางพารา โกโก้ และข้าว อุตสาหกรรมหลัก ได้แก่ ปิโตรเลียมและก๊าซธรรมชาติ
สินคา้ อิเล็กทรอนิกส์ เครอ่ื งใชไ้ ฟฟา้ ทรพั ยากรธรรมชาตสิ ำ� คญั ไดแ้ ก่ ดีบุก น�้ำมนั และกา๊ ซธรรมชาติ ปา่ ไม้ ตลอดจนทรพั ยากร
ทางทะเลต่าง ๆ
นโยบายเศรษฐกิจส�ำคัญ คือ มุ่งพัฒนาให้มาเลเซียเป็นประเทศท่ีพัฒนาแล้วภายในปี 2563 (Vision 2020)
ดว้ ยยุทธศาสตร์และนโยบายหลัก 4 ประการ ได้แก่ 1) One Malaysia : People First, Performance Now 2) Government
Transformation Program (GTP) 3) New Economic Model (NEM) และ 4) แผนพฒั นาเศรษฐกจิ ฉบบั ท่ี 11 (ปี 2559-2563)
นอกจากนี้ ยงั มงุ่ เนน้ การกอ่ สรา้ งสงิ่ อำ� นวยความสะดวกขนั้ พน้ื ฐานเพอื่ เสรมิ สรา้ งขดี ความสามารถในการแขง่ ขนั และดงึ ดดู การลงทนุ
สง่ เสริมการทอ่ งเท่ียว และเพิม่ ผลผลิตทางการเกษตรเพื่อให้เกิดความมน่ั คงดา้ นอาหาร
ปงี บประมาณ ตามปีปฏิทนิ (ม.ค.-ธ.ค.) งบประมาณประจ�ำปี 2561 เทา่ กับ 280,250 ลา้ นรงิ กติ หรอื 2,215,603
ล้านบาท
สกุลเงนิ : ริงกิต อัตราแลกเปลย่ี น 1 ดอลลาร์สหรัฐ : 4.14 รงิ กิต และ 1 รงิ กติ : 7.90 บาท (ก.ย.2561)
ดชั นเี ศรษฐกจิ ส�ำคัญ (ปี 2561)
ผลติ ภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) : 314,500 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
อตั ราการเตบิ โตทางเศรษฐกจิ : 5.9%
รายได้เฉลยี่ ตอ่ หัวตอ่ ปี : 29,000 ดอลลาร์สหรัฐ
แรงงาน : 14.94 ล้านคน

ข้อมลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562 398

อัตราการวา่ งงาน : 3.4%
อัตราเงนิ เฟอ้ : 3.8%
ดุลบัญชีเดินสะพัด : 9,370 ล้านดอลลาร์สหรฐั
ดลุ การคา้ ระหวา่ งประเทศ : เกนิ ดุล 23,460 ล้านดอลลาร์สหรฐั
มูลคา่ การสง่ ออก : 225,683 ล้านดอลลาร์สหรฐั
สินคา้ ออก : สินค้าอิเล็กทรอนิกส์ ผลิตภัณฑป์ ิโตรเลียม เคมภี ัณฑ์ น�ำ้ มนั ปาลม์ กา๊ ซธรรมชาติเหลว ชน้ิ สว่ นเครือ่ งจกั ร ผลติ ภณั ฑ์
โลหะ อุปกรณท์ างวทิ ยาศาสตร์ นำ้� มันดิบ และยางพารา
มูลค่าการนำ� เข้า : 202,223 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สนิ คา้ เขา้ : อปุ กรณไ์ ฟฟา้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ เคมภี ณั ฑ์ เครอ่ื งจกั รอตุ สาหกรรมและอปุ กรณ์ ผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลียม
คคู่ า้ ส�ำคญั : จีน สงิ คโปร์ ญ่ปี นุ่ สหรฐั ฯ ไทย อนิ เดยี และอนิ โดนเี ซยี
การทหาร กองทัพแห่งชาติมาเลเซีย ประกอบด้วย ทบ. ทร. และ ทอ. มีก�ำลังพลประจ�ำการประมาณ 109,000 นาย และ
กำ� ลงั พลสำ� รองประมาณ 51,600 นาย กองทพั มาเลเซยี ปรบั ปรงุ และจดั หาอาวธุ ยทุ โธปกรณท์ ที่ นั สมยั เขา้ ประจำ� การอยา่ งตอ่ เนอื่ ง เชน่
ทบ.ลงนามจัดซ้ือรถหุ้มเกราะล้อยางป้องกันทุ่นระเบิด First Win I 4×4 รุ่นปราบจลาจล จ�ำนวน 20 คัน ตั้งแต่ เม.ย.2559
ทอ.ประจำ� การ บ. MiG-29N 14 เครอ่ื ง บ. F/A-18D 8 เครอ่ื ง บ. Hawk 100/200 20 เครอื่ ง และ บ. Su-30 MKM 18 เครอ่ื ง
ส่วน ทร.ประจำ� การเรอื ดำ� นำ้� ชน้ั Scorpene จำ� นวน 2 ลำ� และเรอื ดำ� นำ�้ รนุ่ Agosta จำ� นวน 1 ลำ� งบประมาณดา้ นการทหารและ
ความมนั่ คง : ปี 2561 กห.ไดร้ บั การจดั สรรงบจำ� นวน 15,900 ลา้ นรงิ กติ (125,782 ลา้ นบาท) หรอื 5.6% ของงบรวมทง้ั หมด
สมาชิกองคก์ ารระหวา่ งประเทศ เป็นสมาชกิ องค์การระหวา่ งประเทศและกล่มุ ความร่วมมอื รวม 51 แห่ง ทส่ี �ำคัญ ได้แก่ UN,
ASEAN, APEC, OIC, NAM, กลุ่มประเทศเครือจกั รภพ, ASEM, G77, D8, FEALAC และ IOR-ARC
วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี มาเลเซยี ใหค้ วามสำ� คญั ตอ่ การพฒั นาดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี โดยกำ� หนดเรอื่ งนไี้ วใ้ นพนั ธกจิ
ปี 2549-2563 สาระสำ� คัญคือ เพิ่มผลผลิตและความสามารถในการแข่งขันในภาคเกษตรกรรม การผลิต และบรกิ าร ก�ำหนดให้
ความรู้และนวัตกรรมเป็นปัจจัยสู่ความส�ำเร็จของประเทศ รวมทั้งยกระดับระบบการสร้างสรรค์นวัตกรรมให้สนับสนุนการวิจัย
และพฒั นา (R&D) และการนำ� ไปใชใ้ นเชิงพาณิชย์
การขนส่งและโทรคมนาคม มีท่าอากาศยาน 117 แห่ง ใช้การได้ดี 39 แห่ง เป็นท่าอากาศยานนานาชาติ 8 แห่ง ที่ส�ำคัญคอื
ท่าอากาศยานนานาชาติกัวลาลัมเปอร์ (Kuala Lumpur International Airport-KLIA) เส้นทางรถไฟระยะทาง 1,849 กม.
ถนนระยะทาง 144,403 กม. ดา้ นโทรคมนาคม มโี ทรศพั ทพ์ น้ื ฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 4.83 ลา้ นเลขหมาย (ปี 2559) โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นท่ี
43.9 ล้านเลขหมาย (ปี 2559) รหัสโทรศัพท์ระหว่างประเทศ +60 จ�ำนวนผู้ใช้อินเทอร์เน็ต 21.54 ล้านคน (ปี 2560)
รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .my เวบ็ ไซตก์ ารทอ่ งเทยี่ ว เชน่ www.tourism.gov.my, www.visit-malaysia.com, www.malaysiapackages.org
การเดนิ ทาง การบนิ ไทยมเี ทย่ี วบนิ ตรง กรงุ เทพฯ-กวั ลาลมั เปอร์ ทกุ วนั สายการบนิ มาเลเซยี ทบ่ี นิ ตรงมาไทย : มาเลเซยี แอรไ์ ลน์
แอรเ์ อเชยี ใชร้ ะยะเวลาบนิ ประมาณ 2 ชม. เวลาทม่ี าเลเซยี เรว็ กวา่ ไทย 1 ชม. นกั ทอ่ งเทยี่ วไทยเดนิ ทางเขา้ มาเลเซยี ไดโ้ ดยไมต่ อ้ ง
ขอวีซ่าเปน็ เวลา 30 วัน