ข้อมูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562

299 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ปญั หาด้านความมน่ั คง
ปญั หาการก่อการร้ายจากกลุ่ม Islamic State (IS) หรอื ชอื่ เดิมว่า Islamic State of Iraq and the Levant
(ISIL) ซ่ึงเปน็ ซุนนหี วั รุนแรงที่ต่อตา้ นรัฐบาลอิรกั ที่เป็นชีอะฮ์ เปน็ ปญั หาความมัน่ คงที่สำ� คญั ของอิรกั มาต้ังแตป่ ี 2554 เน่อื งจาก
ความสามารถในการปอ้ งกนั ตนเองและรกั ษาความสงบเรยี บรอ้ ยภายในประเทศของอริ กั ไมเ่ ขม้ แขง็ โดยเฉพาะการปอ้ งกนั นา่ นฟ้า
ท่ีอิรักยังไม่สามารถป้องกันตนเองได้ (คาดว่าอย่างน้อยจนถึงปี 2563) หลังจากสหรัฐฯ ถอนกองก�ำลังท้ังหมดออกจากอิรัก
เมอื่ สน้ิ ปี 2554 ประกอบกบั การทจุ รติ ภายในกองทพั ทมี่ ขี น้ึ มาตง้ั แตส่ มยั นรม.นรู ี อลั มาลกิ ี สง่ ผลใหก้ องทพั อริ กั ออ่ นแอจนไมส่ ามารถ
รบั มอื กบั กลมุ่ IS ซงึ่ รกุ เขา้ ยดึ ครองพนื้ ทตี่ า่ ง ๆ ในอริ กั ตงั้ แต่ ม.ิ ย.2557 ทำ� ใหร้ ฐั บาลอริ กั ตอ้ งขอรบั ความชว่ ยเหลอื ทางทหารจาก
หลายฝ่าย นับต้ังแต่ปลายปี 2557 โดยเป็นความช่วยเหลือทั้งจากกองก�ำลังติดอาวุธชาวชีอะฮ์ ชาวเคิร์ดและจากนานาชาติ
โดยเฉพาะสหรัฐฯ และพันธมิตรประเทศตะวันตกอื่น ๆ ซ่ึงสนับสนุนปฏิบัติการโจมตีทางอากาศ รวมถึงอิหร่านท่ีส่งกองก�ำลัง
Qods Force ซ่ึงอยู่ภายใต้การควบคุมของกองก�ำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลามของอิหร่าน (Islamic Revolutionary Guard
Corps-IRGC) จำ� นวนหนง่ึ เขา้ ไปรว่ มรบและฝกึ ทหารใหก้ องทพั อริ กั และกองกำ� ลงั ตดิ อาวธุ ชาวชอี ะฮใ์ นอริ กั ทง้ั นี้ รายงาน Report
on Human Rights in Iraq ของสำ� นกั งานสหประชาชาตปิ ระจำ� อริ กั และสำ� นกั งานขา้ หลวงใหญส่ ทิ ธมิ นษุ ยชนแหง่ สหประชาชาติ
(OHCHR) ซงึ่ เผยแพรเ่ มอื่ 30 ส.ค.2560 ระบวุ า่ ผลจากการสรู้ บในอริ กั ตงั้ แต่ 1 ม.ค.2557 จนถงึ 31.ธ.ค.2559 มพี ลเรอื นเสยี ชวี ติ
อยา่ งนอ้ ย 26,675 คน บาดเจ็บ 50,369 คน และมชี าวอิรักท่ตี อ้ งกลายเปน็ ผ้พู ลดั ถิ่นฐาน เนือ่ งจากการอพยพหนีการสู้รบกวา่
3 ลา้ นคน
การท่ีรัฐบาลอิรักได้รับการสนับสนุนทางทหารจากหลายฝ่ายนับตั้งแต่ต้นปี 2558 ส่งผลให้รัฐบาลอิรักประสบ
ความส�ำเร็จในการปราบปรามกลุม่ IS ในอริ ัก โดยสามารถยึดคนื พื้นทใี่ นเมืองหลายแหง่ ของอริ ักท่ตี กอยู่ในการครอบครองของ
กลมุ่ IS กลบั คนื มาไดท้ ง้ั หมดเมือ่ ธ.ค.2560 อย่างไรกด็ ี กลมุ่ IS ยงั คงเป็นภัยคกุ คามส�ำคญั ของอิรัก เฉพาะอยา่ งยง่ิ การท่ีนกั รบ
และสมาชิกกลุ่ม IS จ�ำนวน 20,000-30,000 คน รวมถึงนายอบูบักร อัลบัฆดาดี ผู้น�ำกลุ่ม IS ซึ่งหน่วยข่าวกรองอิรักยืนยัน
ว่ายงั มีชวี ิตอยู่ หนีไปหลบซอ่ นในพืน้ ทภี่ าคตะวันตกของอริ กั ซึง่ เป็นทะเลทรายติดชายแดนทางภาคตะวันออกของซเี รีย และเป็น
จดุ ยุทธศาสตร์ทีก่ ลุม่ IS ใชเ้ ปน็ เสน้ ทางส่งก�ำลังและอาวุธระหว่างพื้นทใ่ี นอิรักกับซีเรยี อาจพยายามก่อเหตุลอบโจมตีหนว่ ยงาน
ความมั่นคงและพลเรือนในอิรัก ส่งผลให้รัฐบาลอิรักตัดสินใจใช้ปฏิบัติการทางอากาศเพ่ือโจมตีกลุ่ม IS ที่หลบซ่อนในพ้ืนที่
ดงั กลา่ วของอริ กั และปฏบิ ตั กิ ารทางอากาศขา้ มพรมแดนไปโจมตกี ลมุ่ IS ในพนื้ ทขี่ องซเี รยี ซง่ึ ยงั คงมกี ารโจมตอี ยเู่ ปน็ ระยะตงั้ แต่
เม.ย.2561 จนถึงปจั จบุ ัน ทัง้ นี้ มกี ารคาดการณ์วา่ กล่มุ IS เหลือพนื้ ท่ียึดครองเพียงแค่บางสว่ นในภาคตะวันตกของอริ กั และพื้นท่ี
บางส่วนในภาคตะวนั ออกของซเี รยี โดยมพี ืน้ ท่ีรวมกนั ประมาณ 10,000 ตร.กม. (นอ้ ยกว่าพ้ืนท่ีทั้งหมดของเลบานอน)
สมาชกิ องค์การระหว่างประเทศ ABEDA, AFESD, AMF, CAEU, CICA, FAO, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICRM, IDA, IDB,
IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IPU, ISO, ITSO, ITU, LAS, MIGA, NAM, OAPEC, OIC, OPCW,
OPEC, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO นอกจากนี้ ยงั เป็น
ผู้สังเกตการณ์ของ WTO
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ให้ความสนใจกับการค้นคว้าวิจัยทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยให้งบประมาณสนับสนุน
การเพิ่มประสิทธิภาพและการวางแผนสร้างขีดความสามารถของประเทศในหลายด้านพร้อมกัน สถาบันที่ให้ความรู้
ดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยขี องอริ กั มหี ลายแหง่ แตผ่ ลจากสงครามทำ� ใหข้ าดแคลนงบประมาณในการฟน้ื ฟสู ถาบนั วจิ ยั ของอริ กั
ซึง่ ส่วนใหญ่เป็นสถาบนั วจิ ยั ดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละวิทยาศาสตร์ประยกุ ต์

ข้อมลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 300

การขนส่งและโทรคมนาคม ทา่ อากาศยาน 102 แหง่ โดยมที า่ อากาศยานนานาชาตติ ัง้ อย่ทู ่กี รงุ แบกแดดและเมืองบศั เราะฮ์
ทา่ เรอื สำ� คญั ไดแ้ ก่ ทา่ เรอื Al Basrah ทา่ เรอื Khwaraz Zubayr และทา่ เรอื Um Qasr เสน้ ทางคมนาคม ถนนระยะทาง 59,623 กม.
เสน้ ทางรถไฟระยะทาง 2,272 กม. ทอ่ สง่ ผลติ ภณั ฑป์ โิ ตรเลยี มระยะทาง 10,437 กม. การโทรคมนาคม : โทรศพั ทพ์ น้ื ฐานใหบ้ รกิ าร
ประมาณ 2.918 ลา้ นเลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอื่ นทปี่ ระมาณ 33.335 ลา้ นเลขหมาย (ประมาณการปี 2560) จำ� นวนผใู้ ชอ้ นิ เทอรเ์ นต็
8.098 ลา้ นคน (ประมาณการ ก.ค.2559) รหสั ประเทศสำ� หรบั โทรศพั ทท์ างไกลระหวา่ งประเทศ +964 รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .iq
การเดินทาง สายการบินไทยไม่มีเที่ยวบินตรง กรุงเทพฯ-แบกแดด และสายการบินอิรักก็ไม่มีเท่ียวบินตรงมาไทย
โดยสายการบินอิรกั เปิดทำ� การอยา่ งเป็นทางการอกี ครั้งเม่ือ มี.ค.2552 หลงั ระงับการบนิ พาณิชยเ์ ปน็ เวลา 19 ปี เท่ยี วบินแรก
บนิ ไปสวีเดน เวลาในอิรกั ช้ากวา่ ไทย 4 ชั่วโมง นกั ทอ่ งเท่ียวไทยเดินทางเข้าอริ ักตอ้ งขอรบั การตรวจลงตรา (วีซ่า)
สถานการณส์ ำ� คญั ที่นา่ ตดิ ตาม
1) วิกฤตความมน่ั คงจากกลุ่ม IS แม้วา่ กล่มุ IS จะประสบความพา่ ยแพ้และสญู เสียพื้นทย่ี ดึ ครองในอริ กั ไปเกือบ
หมดแลว้ แต่กลมุ่ IS จะยังเปน็ ภยั คุกคามส�ำคัญของอริ ัก เนอื่ งจากพบว่ากลมุ่ IS มคี วามเคล่ือนไหวกอ่ เหตโุ จมตีโครงสรา้ งพน้ื ฐาน
ในอิรัก พลเรอื น และหนว่ ยรกั ษาความมน่ั คง รวมทง้ั ยงั เขา้ ไปควบคมุ และเคลอ่ื นไหวในพนื้ ทบ่ี างสว่ นของอริ กั โดยกลมุ่ IS ยงั คงมี
แนวโนม้ แสวงประโยชนจ์ ากความขัดแยง้ ด้านนิกายระหว่างซนุ นกี ับชีอะฮ์ในอิรกั เพอื่ เคลอื่ นไหวต่อไป
2) ความขัดแย้งระหว่างกลุ่มการเมืองชาวอาหรับชีอะฮ์ ชาวอาหรับซุนนี และชาวเคิร์ด ในประเด็นการจัดสรร
อ�ำนาจในรัฐบาลท่ียังคงมีอยู่ เห็นได้จากการจัดตั้งรัฐบาลอิรักชุดใหม่ หลังจากมีการเลือกต้ังสมาชิกรัฐสภาอิรักคร้ังล่าสุด
เมอื่ 12 พ.ค.2561 เปน็ ไปดว้ ยความลา่ ชา้ ทง้ั กระบวนการลงมตเิ ลอื กผดู้ ำ� รงตำ� แหนง่ ประธานรฐั สภา (เปน็ โควตาของกลมุ่ การเมอื ง
ชาวอาหรับซุนนี) ประธานาธิบดีอิรัก (เป็นโควตาของกลุ่มการเมืองชาวเคิร์ด) และ นรม.อิรัก (เป็นโควตาของกลุ่มการเมือง
ชาวอาหรับชีอะฮ์) รวมถึง ครม.ทที่ ัง้ หมดต้องไดร้ ับการยอมรบั จากทุกกลุม่ การเมอื ง
3)ความขดั แยง้ ระหวา่ งรฐั บาลอริ กั กบั รฐั บาลเขตปกครองตนเองเคอรด์ สิ ถาน(KurdistanRegionalGovernment-KRG)
ในภาคเหนอื ของอริ กั ในประเดน็ การแยกตวั เปน็ เอกราช ยงั ไมไ่ ดร้ บั การแกไ้ ข แมว้ า่ ปจั จบุ นั KRG จะยตุ กิ ารเคลอื่ นไหวแยกตวั เปน็
เอกราช เนอื่ งจากถกู มาตรการควำ�่ บาตรจากรัฐบาลอิรัก อาทิ การท่ีรัฐบาลอิรักระงับการจัดสรรงบประมาณและจ่ายเงินเดือน
ข้าราชการของ KRG แต่หากในอนาคต KRG กลับมาจัดการลงประชามติคร้ังใหม่และตัดสินใจใช้ผลการลงประชามติคร้ังน้ี
อา้ งความชอบธรรมประกาศแยกตวั เปน็ เอกราชจากอริ กั ฝา่ ยเดยี ว อาจทำ� ใหเ้ กดิ การเผชญิ หนา้ ทางทหารอยา่ งรนุ แรงจนขยายตวั
ไปเปน็ สงครามกลางเมอื ง และกลายเปน็ โอกาสใหก้ ลมุ่ IS ในอริ กั ฟน้ื ตวั ขน้ึ ใหม่ หรอื เกดิ กลมุ่ หวั รนุ แรงกลมุ่ ใหม่ ๆ เลยี นแบบกลมุ่ IS
ซ่งึ จะสง่ ผลใหอ้ ริ กั กลบั มาเผชิญวิกฤตความม่ันคงจากกลมุ่ ก่อการร้ายภายในประเทศอกี ครั้ง
4) กระบวนการฟื้นฟูประเทศซึ่งได้รับความเสียหายจากการท�ำสงครามปราบปรามกลุ่ม IS โดยเฉพาะระบบ
สาธารณูปโภคทีส่ ำ� คญั เชน่ น้�ำประปา และไฟฟา้ รวมท้งั การจดั การกับปัญหาผู้ผลดั ถน่ิ ภายในประเทศจากการสู้รบกบั กลมุ่ IS
ซึง่ มจี �ำนวนกวา่ 3 ล้านคนทั่วประเทศ ขณะท่ี ยงั มชี าวอิรักมากกว่า 8.7 ล้านคน ต้องการความช่วยเหลอื ด้านมนษุ ยธรรม
ความสมั พันธไ์ ทย–อริ กั
ไทยและอิรกั สถาปนาความสมั พันธท์ างการทตู เมือ่ 24 พ.ค.2499 และในระหว่างสงครามสหรฐั ฯ บกุ โจมตีอิรัก
ทางการอิรักปิดท่ีท�ำการ สอท.อิรัก/กรุงเทพฯ ขณะที่เจ้าหน้าที่ สอท.ไทย/แบกแดด อพยพออกจากอิรักก่อนสงคราม
เมอ่ื ม.ี ค.2546 และจดั ตง้ั สำ� นกั งานชวั่ คราวในกรงุ อมั มาน จอรแ์ ดน โดยยงั คงมเี จา้ หนา้ ทท่ี อ้ งถน่ิ ดแู ลอาคาร สอท. ในกรงุ แบกแดด
ปจั จบุ นั ไทยเปิด สอท. ณ กรุงอัมมาน มเี ขตอาณาครอบคลมุ อิรกั ส่วนอิรักยังไมเ่ ปิดท�ำการ สอท.ใหม่ ทงั้ น้ี สอท.อริ กั ทม่ี เี ขต
อาณาครอบคลุมไทยคอื สอท.อิรกั ณ กรุงกัวลาลัมเปอร์ มาเลเซยี

301 ขอ้ มูลพ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562

ดา้ นการคา้ ทงั้ 2 ฝา่ ยไดจ้ ดั ตง้ั คณะกรรมาธกิ ารรว่ มดา้ นการคา้ (Joint Trade Committee - JTC) มาตง้ั แตป่ ี 2527
โดยอริ กั เปน็ เจา้ ภาพจดั การประชมุ ครง้ั แรกและครง้ั ท่ี 2 ทกี่ รงุ แบกแดด เมอื่ ปี 2531 และปี 2543 ตามลำ� ดบั สว่ นไทยเปน็ เจา้ ภาพ
จดั การประชมุ ครงั้ ท่ี 3 เมอ่ื ปี 2545 แตห่ ลงั จากเกดิ สงครามในอริ กั ตงั้ แตป่ ี 2546 และการสรู้ บกบั กลมุ่ IS ในอริ กั ระหวา่ งปี 2556-2558
ส่งผลให้การจัดการประชุม JTC ไทย-อิรัก หยุดชะงักไป ต่อมาเม่ือสถานการณ์ในอิรักเร่ิมคล่ีคลายในห้วงปี 2559 ท้ัง 2 ฝ่าย
จงึ เหน็ พอ้ งใหม้ กี ารจดั การประชมุ JTC ครงั้ ท่ี 4 ทไี่ ทย ระหวา่ ง 28-29 พ.ค.2559 โดยมผี แู้ ทนระดบั รมว.แตล่ ะฝา่ ยเปน็ ประธานรว่ ม
(ฝา่ ยไทย คอื รมว.กระทรวงพาณชิ ย์ ฝา่ ยอริ กั คอื รมว.กระทวงการคา้ ) ทง้ั น้ี กอ่ นชว่ งสงคราม อริ กั เปน็ ตลาดสำ� คญั ในตะวนั ออกกลาง
แหง่ หน่งึ ของไทย โดยในช่วง 8 เดอื นแรกของปี 2556 อิรักเคยเป็นตลาดสง่ ออกข้าวอนั ดับ 1 ของไทย จนกระท่ังเมอ่ื ส.ค.2556
อริ กั ตรวจพบวา่ ไทยสง่ มอบขา้ วคณุ ภาพตำ่� กวา่ ทตี่ กลงไว้ จงึ ระงบั สญั ญาประมลู ขา้ วจากไทย ประกอบกบั เกดิ สถานการณค์ วามวนุ่ วาย
ภายในประเทศจากการที่อิรักต้องสู้รบกับกลุ่ม IS นับตั้งแต่ปลายปี 2556 ส่งผลให้ปริมาณการส่งออกข้าวไทยไปอิรักในห้วง
ปี 2557-2558 ลดลงเหลอื เพยี งปลี ะ 7 แสนตนั จากเดมิ ทเ่ี คยสง่ ออกปลี ะ 8-9 แสนตนั
ในหว้ งปี 2558-2559 ผสู้ ง่ ออกขา้ วไทยยงั ไมส่ ามารถชนะการประมลู ขายข้าวใหร้ ัฐบาลอริ ัก เน่อื งจากรัฐบาลอิรกั
ยังไม่ม่ันใจคุณภาพข้าวไทย อย่างไรก็ดี ไทยพยายามสร้างความเช่ือมั่นในคุณภาพข้าวไทยให้รัฐบาลอิรักกลับมาซื้อข้าวไทย
อย่างต่อเนื่อง อาทิ การเชิญ รมว.พาณชิ ย์ของอิรกั เขา้ รว่ มงาน Thailand Rice Convention 2017 (TRC 2017) ทไ่ี ทยจดั ขนึ้
ระหวา่ ง 28-30 พ.ค.2560 และการทส่ี มาคมผสู้ ง่ ออกขา้ วไทยและส�ำนักมาตรฐานกระทรวงพาณิชย์ของไทย ให้การรับรองว่าจะ
ควบคุมดูแลคุณภาพข้าวที่จะส่งออกไปอิรักอย่างเคร่งครัด ส่งผลให้ปัจจุบันรัฐบาลอิรักอยู่ระหว่างการพิจารณาจัดท�ำบันทึก
ความเข้าใจ (MoU) ซื้อ-ขายข้าวแบบ G to G กบั รัฐบาลไทย
การค้าไทย-อริ ัก ปี 2560 มีมลู คา่ 208.07 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (7,037.64 ลา้ นบาท) ไทยสง่ ออกมูลค่า 207.99
ล้านดอลลาร์สหรัฐ (7,034.85 ล้านบาท) และน�ำเข้ามูลค่า 0.08 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (2.79 ล้านบาท) ไทยเป็นฝ่ายได้เปรียบ
ดลุ การคา้ 207.91 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (7,032.06 ลา้ นบาท) สนิ คา้ สง่ ออกทสี่ ำ� คญั ของไทย ไดแ้ ก่ รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ
ข้าว เคร่ืองซักผ้าและเครื่องซักแห้ง เคร่ืองปรับอากาศและส่วนประกอบ ผลิตภัณฑ์ยาง กระดาษและผลิตภัณฑ์กระดาษ
เคร่ืองส�ำอาง สบู่ และผลิตภัณฑ์รักษาผิว เคร่ืองปรับอากาศและส่วนประกอบ รองเท้าและช้ินส่วน อาหารทะเลกระป๋องและ
แปรรูปผลิตภัณฑ์พลาสติก ผลไม้กระป๋องและแปรรูป สินค้าท่ีไทยน�ำเข้ามีเฉพาะน�้ำมันดิบอย่างเดียว ด้านการท่องเที่ยว
เม่ือปี 2560 มีชาวอิรักเดินทางมาไทยเพ่ือท่องเท่ียว ติดต่อธุรกิจ หรือเดินทางต่อไปยังประเทศอ่ืนจ�ำนวน 4,220 คน ขณะที่
ปัจจบุ นั มีชาวไทยพำ� นกั ในอริ กั ประมาณ 64 คน เปน็ แรงงานในธรุ กจิ สปาประมาณ 21 คน และนกั เรยี นนกั ศกึ ษา ทง้ั น้ี ยงั ไมเ่ คย
มรี ายงานวา่ ชาวไทยไดร้ บั บาดเจ็บหรือเสียชีวติ จากเหตุการณ์รุนแรงในอิรัก
ขอ้ ตกลงส�ำคญั ๆ ระหว่างไทยกบั อิรัก ได้แก่ ความตกลงว่าด้วยการคา้ ไทย-อริ ัก ลงนามเมื่อปี 2527 ที่กรงุ เทพฯ
ความตกลงท่ีอยู่ในระหว่างการพิจารณาจัดท�ำ ได้แก่ ความตกลงว่าด้วยความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยของอิรัก-ไทย
คา้ งอยตู่ ง้ั แตป่ ี 2545 ความตกลงวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นวฒั นธรรมและวทิ ยาศาสตรร์ ะหวา่ งอริ กั -ไทย คา้ งอยตู่ งั้ แตป่ ี 2545 และ
ความตกลงทางวัฒนธรรมระหวา่ งไทยกับอิรัก ค้างอยู่ต้ังแต่ปี 2542

-----------------------------------------------

ขอ้ มูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 302

นายอาดลิ อับดลุ มะห์ดี
(Adel Abdul Mahdi )

ต�ำแหน่ง นรม.

เกิด 1 ม.ค.2485 (อายุ 77 ป/ี ปี 2562) ทก่ี รุงแบกแดด เปน็ บตุ รชายของอดตี นักการศาสนาชาวชอี ะฮซ์ งึ่
เคยด�ำรงต�ำแหน่งรัฐมนตรีในห้วงที่อิรักปกครองด้วยระบอบกษัตริย์ ก่อนการปฏิวัติโค่นล้มระบอบ
กษตั รยิ แ์ ละเปลีย่ นเป็นระบอบสาธารณรัฐในปี 2501

การศึกษา - มธั ยมศกึ ษาตอนปลายจาก Baghdad College ในแบกแดด
- ปี 2506 ปริญญาตรีเศรษฐศาสตร์ จากมหาวิทยาลัยแบกแดด
- ปี 2513 ปรญิ ญาโทรัฐศาสตร์ จาก the International Institute of Public Administration
ในกรงุ ปารสี ฝรั่งเศส
- ปี 2515 ปริญญาโทเศรษฐศาสตรก์ ารเมือง จาก University of Poitiers ฝรง่ั เศส

ศาสนา อิสลาม (ชีอะฮ)์

สถานภาพทางครอบครัว สมรสแลว้

ประวตั ิการทำ� งาน - เคยทำ� งานในสถาบนั the the French Institute for Islamic Studies ซ่งึ เป็น think tanks
ในฝร่งั เศส และท�ำงานใน สนง.นิตยสารภาษาฝรั่งเศสและอาหรบั หลายฉบบั


ประวตั ิทางการเมือง - เขา้ รว่ มเปน็ สมาชิกพรรค Iraqi Communist Party (ICP) แต่ไมพ่ บการเคลอ่ื นไหวหรอื บทบาท
ปี 2510 ทางการเมืองเลย
- หลบหนอี อกจากอริ กั ลภี้ ยั อยฝู่ รงั่ เศส
ปี 2512-2524 - ในหว้ งทพี่ ำ� นกั ในฝรงั่ เศส ไดต้ อบรบั แนวคดิ การปฏวิ ตั อิ สิ ลามของอหิ มา่ มโคมยั นี นกั การศาสนา
ชอี ะฮช์ าวอหิ รา่ นทไ่ี ดร้ บั ความเคารพอยา่ งสงู และลภ้ี ยั อยใู่ นฝรง่ั เศส โดยนายอาดลิ พยายามรวบรวม
บคุ คลทเี่ ปน็ อดตี สมาชกิ พรรค ICP ฝา่ ย ICP-Central Leadership ซง่ึ ตอ่ ตา้ นรฐั บาลอริ กั ในขณะนนั้
รวมถงึ ชาวอหิ รา่ น เพอื่ รว่ มมอื กนั เผยแผแ่ นวคดิ การปฏวิ ตั อิ สิ ลาม
- เข้าร่วมเปน็ สมาชิกสภาสงู สดุ เพ่อื การปฏวิ ัตอิ สิ ลามอริ ัก (Supreme Council for the Islamic
ปี 2525 Revolution in Iraq) ซง่ึ จดั ตง้ั ขนึ้ ทอี่ หิ รา่ น โดยเปน็ การรวมตวั ของสมาชกิ พรรคการเมอื งฝา่ ยคา้ น
รวมถงึ บคุ คลทตี่ อ่ ตา้ นรฐั บาลอดตี ประธานาธบิ ดซี ดั ดมั ฮเุ ซน และลภ้ี ยั อยใู่ นอหิ รา่ น หรอื ประเทศตา่ ง ๆ
- เดนิ ทางกลบั อริ กั หลงั จากสหรฐั ฯ บกุ โจมตอี ริ กั เพอื่ โคน่ ลม้ อดตี ประธานาธบิ ดซี ดั ดมั ไดส้ ำ� เรจ็ และ
ปี 2546 มีการจัดตง้ั สภาถ่ายโอนอ�ำนาจแห่งชาติ

303 ข้อมลู พืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ปี 2547-2548 - เริ่มปรากฏบทบาททางการเมือง โดยได้รับการแต่งตั้งให้ด�ำรงต�ำแหน่ง รมว.กระทรวงการคลัง
ภายใต้สภาถ่ายโอนอ�ำนาจแหง่ ชาตทิ น่ี �ำโดย นรม.อิยาด อลาวี

ปี 2549-2554 - ส.ส. ในการเลอื กตง้ั ทว่ั ไปครง้ั แรกของอริ กั ไดร้ บั การเสนอชอ่ื จากกลมุ่ การเมอื ง United Iraqi Alliance
ของชาวอาหรบั ชอี ะฮใ์ หด้ ำ� รงตำ� แหนง่ นรม.อริ กั โดยแขง่ ขนั กบั นายอบิ รอฮมี อลั ญะอฟ์ ะรี แตแ่ พ้
คะแนนการลงมตขิ องรฐั สภา และยงั คงไดร้ บั เลอื กตง้ั เปน็ สส.ในการเลอื กตงั้ ครง้ั ตอ่ ๆ มาของอริ กั
โดยไดร้ บั เลอื กใหด้ ำ� รงตำ� แหนง่ รองประธานาธบิ ดอี ริ กั อกี ครง้ั กระทง่ั ตดั สนิ ใจลาออกจากตำ� แหนง่
รองประธานาธบิ ดี เมือ่ 31 พ.ค.2554
ปี 2557-2559 - ไดร้ ับแต่งตั้งใหด้ �ำรงต�ำแหน่ง รมว.กระทรวงน�้ำมัน ในรฐั บาล นรม.ฮยั ดรั อลั อะบาดี
ปี 2561 - ไดร้ บั มอบหมายจากประธานาธบิ ดบี รั ฮมั อะหม์ ดั ศอลหิ ์ ใหท้ ำ� หนา้ ทจี่ ดั ตงั้ รฐั บาลเมอ่ื 2 ต.ค.2561
25 ต.ค.2561 - เขา้ รบั ต�ำแหนง่ นรม.อิรักคนใหมแ่ ทน นรม.อะบาดี อย่างเป็นทางการ

ขอ้ มูลอนื่ ๆ ท่นี ่าสนใจ - เปน็ นกั การเมอื งชาวอาหรบั ชอี ะฮท์ ไ่ี มส่ งั กดั พรรคหรอื กลมุ่ การเมอื ง โดยปรากฏรายงานซง่ึ อา้ งวา่
นายอาดลิ มีความสมั พันธ์ทด่ี ีท้ังกับอิหร่าน สหรัฐฯ และชาวเคริ ์ดในอิรัก
- ขณะดำ� รงตำ� แหนง่ รองประธานาธิบดอี ริ ัก เคยถูกลอบสังหารด้วยการวางระเบดิ ใต้เก้าอร้ี ะหวา่ ง
เขา้ ร่วมงานของกระทรวงโยธาธิการ เมื่อ ก.พ.2550 โดยไดร้ ับบาดเจ็บเล็กน้อย


-----------------------------------

ขอ้ มลู พืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562 304

คณะรัฐมนตรีอริ ัก

ประธานาธิบดี Barham Ahmed Salih
รองประธานาธิบด ี Ayad Allawi
รองประธานาธิบด ี Nuri al-Maliki
รองประธานาธิบด ี Usama al-Nujayfi
ประธานรัฐสภา Mohammed Rikan Hadeed al-Halbousi
นรม. Adel Abdul Mahdi
รมว.กระทรวงเกษตร Saleh al-Hassani
รมว.กระทรวงการส่ือสาร Naim al-Rubaye
รมว.กระทรวงการเคหะและการกอ่ สรา้ ง Bangin Rekani
รมว.กระทรวงวัฒนธรรม การท่องเทย่ี ว และโบราณคด ี -อยรู่ ะหวา่ งการลงมติรบั รองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงกลาโหม -อยู่ระหว่างการลงมติรบั รองจากรัฐสภา-
รมว.กระทรวงการยา้ ยถิ่นฐานและผอู้ พยพ -อยู่ระหว่างการลงมตริ บั รองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงศึกษาธกิ าร -อยู่ระหวา่ งการลงมติรับรองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงการไฟฟ้า Luay al-Khatteeb
รมว.กระทรวงการคลงั Fuad Hussein
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Mohammed Ali al-Hakeem
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ และสงิ่ แวดลอ้ ม Alaa al-Alwani
รมว.กระทรวงการอดุ มศกึ ษาและการวจิ ยั วิทยาศาสตร์ -อย่รู ะหว่างการลงมตริ บั รองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงอตุ สาหกรรมและแร่ธาต ุ Salih Abdullah Jabouri
รมว.กระทรวงมหาดไทย -อยรู่ ะหวา่ งการลงมตริ ับรองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงยุตธิ รรม -อยรู่ ะหว่างการลงมติรบั รองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงแรงงานและกิจการสังคม Bassem al-Rubaye
รมว.กระทรวงน�้ำมัน Thamer Ghadhban
รมว.กระทรวงการวางแผน -อยู่ระหวา่ งการลงมตริ บั รองจากรฐั สภา-
รมว.กระทรวงพาณิชย ์ Mohammed Hashim
รมว.กระทรวงคมนาคม Abdullah Luaibi
รมว.กระทรวงทรัพยากรน�้ำ Jamal al-Adili
รมว.กระทรวงเยาวชนและกฬี า Ahmed Riyadh

---------------------------------- (ต.ค.2561)

305 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

รัฐอิสราเอล
(State of Israel)

เมืองหลวง เทลอาวฟี

ทตี่ ง้ั ภมู ภิ าคตะวนั ออกกลาง บนชายฝง่ั ตะวนั ออกเฉยี งใตข้ องทะเลเมดเิ ตอรเ์ รเนยี น ในจดุ ยทุ ธศาสตรท์ เี่ ชอ่ื มระหวา่ ง
ตะวนั ออกกลาง แอฟรกิ าเหนอื และยโุ รปใต้ ระหวา่ งเสน้ ละตจิ ดู 29-34 องศาเหนอื และลองจจิ ดู 34-36 องศาตะวนั ออก มพี นื้ ท่ี
20,770 ตร.กม. ใหญ่เปน็ อนั ดับ 154 ของโลก และเล็กกวา่ ไทยเกอื บ 25 เทา่ อยูห่ า่ งจากกรงุ เทพฯ ประมาณ 6,900 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนือ ตดิ กับเลบานอน (81 กม.)
ทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ตดิ กับซีเรยี (83 กม.)
ทิศตะวันออกและตะวันออกเฉียงใต้ ติดกับเขตเวสต์แบงก์ของปาเลสไตน์ (330 กม.) จอร์แดน (307 กม.)
แม่น�้ำจอร์แดน และทะเลสาบเดดซี (Dead Sea)
ทศิ ใต ้ ติดกบั อ่าวอะกาบา บนชายฝงั่ ทะเลแดง
ทศิ ตะวันตก ตดิ กบั ฉนวนกาซาของปาเลสไตน์ (59 กม.) ทะเลเมดิเตอรเ์ รเนยี น
ทศิ ตะวันตกเฉียงใต ้ ติดกับคาบสมทุ รไซนายของอยี ิปต์ (208 กม.)

ขอ้ มลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 306

ภมู ิประเทศ พ้ืนทคี่ รึ่งหนึง่ ของอิสราเอลเปน็ ภเู ขา ท่ีเหลอื ทางตอนใตเ้ ปน็ ทร่ี าบสูงและทะเลทรายแหง้ แลง้ ไมส่ ามารถท�ำการ
เพาะปลกู ได้ อสิ ราเอลแบง่ พนื้ ทอี่ อกเปน็
1) ท่ีราบชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียน เป็นพ้ืนท่ีราบลุ่ม มีแนวขนานไปกับทะเลเมดิเตอร์เรเนียนประกอบด้วย
หาดทราย เปน็ พื้นท่ีเกษตรกรรมซึง่ มีความอดุ มสมบรู ณ์ และมปี ระชากรอาศยั อยู่หนาแน่นมากกว่าครงึ่ ของประเทศ
2) ทร่ี าบสงู จเู ดยี -กาลลิ ี (Judean-Galilee Highland) ประกอบดว้ ย ทร่ี าบสงู โกลาน (Golan) ทรี่ าบสงู จเู ดยี (Judean)
และทรี่ าบสงู กาลลิ ี (Galilee) ซง่ึ เปน็ ทอ่ี ยอู่ าศยั ของชาวอาหรบั สว่ นใหญใ่ นอสิ ราเอล บรเิ วณทรี่ าบสงู กาลลิ มี ภี เู ขาเมรอน (Meron) เปน็
ภเู ขาสงู และจดุ ทส่ี งู ทสี่ ดุ ของอสิ ราเอล (3,963 ฟตุ หรอื 1,208 ม. เหนอื ระดบั นำ้� ทะเล) รอบภเู ขามหี บุ เขาเลก็ ๆ หลายแหง่ ทมี่ พี ชื พนั ธ์ุ
อดุ มสมบรู ณ์ ซงึ่ เปน็ บรเิ วณทสี่ วยงามทส่ี ดุ ของอสิ ราเอล ทางดา้ นตะวนั ออกของทรี่ าบสงู กาลลิ เี ปน็ ทร่ี าบสงู โกลาน ซง่ึ อสิ ราเอลยดึ ครอง
มาจากซเี รยี เมอ่ื ปี 2510 สว่ นทร่ี าบสงู จเู ดยี ประกอบดว้ ยพน้ื ทส่ี ว่ นใหญท่ อ่ี สิ ราเอลยดึ ครองมาจากจอรแ์ ดนในปเี ดยี วกนั และยงั เปน็
ทต่ี งั้ ของนครเยรซู าเลม
3) หบุ เขาจอรแ์ ดน รฟิ ต์ วลั เลย์ (Jordan Rift Valley) เปน็ หบุ เขาทม่ี แี นวยาวตลอด นบั จากตอนบนเกอื บเหนอื สดุ
ของประเทศเรอื่ ยลงมาจนถงึ ใตส้ ดุ ของคาบสมทุ รไซนาย ตอนกลางเปน็ ทรี่ าบซง่ึ สว่ นใหญอ่ ยตู่ ำ่� กวา่ ระดบั นำ้� ทะเล โดยทะเลสาบเดดซี
เป็นทะเลสาบนำ�้ เคม็ ทีม่ ีความเค็มจดั อยูต่ ่�ำกวา่ ระดบั น�้ำทะเลถงึ 1,339 ฟุต (431 ม.) เปน็ จดุ ท่ตี ำ�่ สุดของโลก
4) ทะเลทรายเนเกฟ-ไซนาย (Negev-Sinai Desert) ต้ังอยู่ทางตอนใต้ของประเทศ เป็นบริเวณที่แห้งแล้งสุด
ของอิสราเอล เพราะมีฝนตกน้อย ไม่เพียงพอต่อการเพาะปลูก แต่อิสราเอลแก้ปัญหาดังกล่าว โดยใชก้ ารชลประทานเขา้ ชว่ ย
ดว้ ยการสบู นำ�้ จากทะเลสาบกาลลิ ี สง่ ผา่ นคลอง ทอ่ สง่ นำ�้ และอโุ มงคเ์ ปน็ ระยะทางยาว 88.5 ไมล์ (142 กม.)
ภูมอิ ากาศ โดยทั่วไปมีสภาพอากาศแบบเมดิเตอร์เรเนียน มีแดดจัดเกือบตลอดทั้งปี สภาพอากาศในแต่ละภูมิภาคมี
ความแตกต่างกันมาก
ทางตอนเหนอื อากาศอบอุน่ และคอ่ นข้างเยน็ ในฤดูหนาว (พ.ย.-เม.ย.) แถบภเู ขาและทรี่ าบสงู มหี ิมะตก
ทางแถบชายฝั่งทะเลและตอนกลาง มีอากาศร้อนช้ืนและเย็น ฤดูหนาวอุณหภูมิเฉล่ีย 6-18 องศาเซลเซียส
มปี ริมาณฝนเฉลยี่ 20-30 น้วิ (ฝนตกในฤดูหนาว) ฤดูร้อนอณุ หภมู ิเฉล่ีย 20-32 องศาเซลเซียส
ทางภาคตะวนั ออกและตอนใต้ มอี ากาศรอ้ นจดั ในตอนกลางวนั และอากาศเยน็ ในชว่ งกลางคนื (เนอ่ื งจากมภี มู ปิ ระเทศ
เป็นทะเลทราย) ฤดหู นาว อณุ หภูมเิ ฉลีย่ 10-20 องศาเซลเซียส ฤดรู อ้ นอณุ หภมู ิเฉลย่ี 26-40 องศาเซลเซียส
ภยั ธรรมชาตทิ เี่ กดิ ขน้ึ ในอสิ ราเอล ไดแ้ ก่ พายทุ ะเลทรายเกดิ ขนึ้ ชว่ งฤดใู บไมผ้ ลแิ ละฤดรู อ้ น อทุ กภยั และแผน่ ดนิ ไหว
ประชากร 8,299,706 คน (ก.ค.2560) เปน็ ชาวยวิ 74.7% (เกดิ ทอ่ี สิ ราเอล 76.3% ยโุ รป/สหรฐั ฯ/และภมู ภิ าคโอเชยี เนยี 16.2%
แอฟรกิ า4.8%และเอเชยี 2.7%)อน่ื ๆ25.2%(สว่ นมากเปน็ ชาวอาหรบั ) อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เดก็ (0-14 ป)ี 27.51%
วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15-64 ป)ี 61.16% และวยั ชรา (65 ปขี น้ึ ไป) 11.33% อายขุ ยั เฉลย่ี ของประชากรทงั้ หมด 82.5 ปี เพศชาย
ประมาณ 80.7 ปี เพศหญิงประมาณ 84.5 ปี อัตราการเกิด 18.1 คนต่อประชากร 1,000 คน อัตราการตาย 5.2 คน
ตอ่ ประชากร 1,000 คน และอัตราการเพ่ิมของประชากร 1.51%
ศาสนา ยดู าย 74.7% อิสลาม 17.7% คริสต์ 2% ดรูซ 1.6% และอ่นื ๆ 4%
ภาษา ภาษาราชการ คือ ภาษาฮบี รู ขณะทภ่ี าษาอาหรับถือเปน็ ภาษาราชการที่ใช้ภายในชมุ ชนชาวอาหรับ นอกจากน้ี
ชาวอิสราเอลส่วนใหญ่สามารถใช้ภาษาองั กฤษไดด้ ี

307 ข้อมูลพนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

การศึกษา อตั ราการรู้หนงั สือ 97.8% การศึกษาภาคบังคบั ของอสิ ราเอลอยรู่ ะหว่างอายุ 5-18 ปี เดก็ ท่ีอายุต�่ำกว่า 3-4 ปี
จะอยู่ในศูนย์ศึกษาก่อนวัยเรียน ซ่ึงมีทั้งของภาคเอกชน ศาสนา และรัฐ จ�ำนวนปีเฉล่ียของการเข้ารับการศึกษาของประชาชน
คอื 16 ปี และเมอื่ อายุ 18 ปี คนหนมุ่ สาวชาวอสิ ราเอลจะตอ้ งเขา้ ประจำ� การเปน็ ทหารเปน็ เวลา 3 ปี สำ� หรบั ผชู้ าย และ 21 เดอื น
สำ� หรับผหู้ ญงิ เมอ่ื ปลดประจำ� การแล้วจึงจะเขา้ รบั การศกึ ษาตอ่ ในระดบั อดุ มศกึ ษาตามศกั ยภาพของแตล่ ะคน
การก่อต้ังประเทศ ก่อนเกิดสงครามโลกครั้งท่ี 1 ชาวยิวก่อตั้งขบวนการไซออนนิสต์ มีจุดมุ่งหมายสนับสนุนให้ชาวยิวอพยพ
กลบั ไปยังดนิ แดนปาเลสไตน์ โดยมชี าวยิวท่รี ำ่� รวยสนับสนนุ ดา้ นการเงิน นโยบายดงั กล่าวท�ำให้ชาวยิวในประเทศต่าง ๆ อพยพ
กลับไปอยใู่ นดนิ แดนปาเลสไตน์เพ่มิ ข้นึ เรอ่ื ย ๆ ท�ำให้ชาวปาเลสไตนแ์ ละชาวอาหรับไม่พอใจ สหราชอาณาจักรซ่ึงเป็นผอู้ ารักขา
ดินแดนปาเลสไตน์ในขณะน้นั พยายามแกไ้ ขปญั หาการววิ าทระหว่างยวิ กับอาหรับโดยการแบ่งเขตการปกครอง
หลงั สงครามโลกครง้ั ที่ 2 สหประชาชาตแิ กไ้ ขปญั หาดว้ ยการแบง่ ดนิ แดนปาเลสไตนอ์ อกเปน็ 2 สว่ น สว่ นหนงึ่ ให้
เป็นเขตอาศัยของชาวยิว อีกส่วนเป็นเขตอาศัยของชาวอาหรับ การแบ่งเขตดังกล่าวท�ำให้ชาวอาหรับรวมกลุ่มกันคัดค้าน
และเมอ่ื สหราชอาณาจกั รถอนตวั ออกจากปาเลสไตน์ ประเทศอาหรบั หลายประเทศ เชน่ เลบานอน ซเี รยี จอรแ์ ดน อริ กั และอยี ปิ ต์
ส่งทหารเข้าโจมตีชาวยิวในปาเลสไตน์เมื่อปี 2491 แต่ชาวยิวได้รับชัยชนะจึงถือโอกาสก่อตั้งประเทศอิสราเอล พร้อมกับ
ยดึ ดนิ แดนของอาหรบั เพมิ่ อกี 30% อยา่ งไรกด็ ี เมอื่ ปี 2522 อสิ ราเอลลงนามในขอ้ ตกลงสนั ตภิ าพกบั อยี ปิ ต์ และคนื คาบสมทุ รไซนาย
ใหอ้ ยี ปิ ตเ์ มอ่ื ปี 2525 ตอ่ มาเมอื่ ปี 2537 อสิ ราเอลลงนามในขอ้ ตกลงสนั ตภิ าพกบั จอรแ์ ดน และเมอ่ื ปี 2543 ไดถ้ อนการยดึ ครองพน้ื ที่
ทางตอนใตข้ องเลบานอน แตย่ งั คงยดึ ครองทร่ี าบสงู โกลานของซเี รยี รวมทงั้ เขตเวสตแ์ บงกข์ องชาวปาเลสไตนอ์ ยจู่ นถงึ ปจั จุบัน
วันชาติ 14 พ.ค. (นายเดวดิ เบน-กเู รยี น นรม.คนแรก ประกาศเอกราชจากสหราชอาณาจกั ร เมอ่ื 14 พ.ค.2491)
การเมือง ระบอบประชาธปิ ไตยแบบรัฐสภา ประกอบด้วย ฝา่ ยนติ บิ ัญญัติ ฝา่ ยบรหิ าร และฝ่ายตุลาการ มปี ระธานาธบิ ดี
เปน็ ประมุข ฝา่ ยบรหิ ารจะต้องไดร้ ับความไว้วางใจจากรฐั สภาและฝา่ ยนิติบญั ญตั ิ มีอำ� นาจเปน็ เอกเทศตามที่กฎหมายก�ำหนด
ฝา่ ยบรหิ าร : ประธานาธบิ ดมี าจากการเลอื กตง้ั โดยรฐั สภา มวี าระ 7 ปี แตไ่ มม่ อี ำ� นาจทางการเมอื ง ประธานาธบิ ดี
คนปจั จบุ นั คอื ประธานาธบิ ดรี เู วน รฟิ ลนี ไดร้ บั เลอื กตง้ั เมอื่ 10 ม.ิ ย.2557 (กำ� หนดการเลอื กตง้ั ครงั้ ตอ่ ไปในปี 2564) สว่ น นรม.
เป็นผู้น�ำรัฐบาล มาจากการเลือกตั้งทั่วไปและต้องได้รับการอนุมัติจากรัฐสภา นรม.คนปัจจุบัน คือ นรม.เบนจามิน เนทันยาฮู
เข้าดำ� รงตำ� แหนง่ ต้ังแต่ 31 ม.ี ค.2552
ฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั ิ : ใชร้ ะบบสภาเดย่ี ว รฐั สภาหรอื Knesset ประกอบดว้ ยสมาชกิ 120 คน มวี าระ 4 ปี การเลอื กตง้ั
ครั้งหลงั สดุ เมอ่ื 17 ม.ี ค.2558 (ก�ำหนดการเลอื กต้งั คร้ังต่อไปในปี 2562)
ฝ่ายตลุ าการ : อ�ำนาจตลุ าการเปน็ อ�ำนาจทเ่ี ปน็ อิสระโดยสิ้นเชงิ ไม่ถูกควบคมุ ผูกมดั โดยฝ่ายอ่ืน ผพู้ พิ ากษาได้รบั
การแต่งตัง้ โดยคณะกรรมการสรรหาตุลาการ ประกอบด้วย ฝา่ ยนิตบิ ญั ญตั ิ ฝ่ายบรหิ าร และฝา่ ยตลุ าการ
พรรคการเมอื งทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ พรรค Likud (แนวคดิ ขวา) พรรค Yisrael Beiteinu (แนวคดิ ขวา) พรรค Yesh Atid
(แนวคดิ กลาง) พรรค Kadima (แนวคดิ ซ้าย) พรรค Labor (แนวคดิ ซ้าย) และพรรค Shas (แนวคดิ ทางศาสนายูดาย)
เศรษฐกิจ รัฐบาลอิสราเอลมีนโยบายเปิดเสรีทางการค้า รายได้หลักของประเทศส่วนใหญ่มาจากภาคอุตสาหกรรมชั้นสูง
เช่น เทคโนโลยีการบิน โทรคมนาคม คอมพิวเตอร์ อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ทางการแพทย์ และเส้นใยน�ำแสง รองลงมา คือ
อุตสาหกรรมท่องเที่ยว ผลผลิตการเกษตรส�ำคัญ ได้แก่ พืชตระกูลส้ม ผัก ฝา้ ย และปศสุ ตั ว์ ทรพั ยากรธรรมชาติทสี่ �ำคญั ไดแ้ ก ่
ป่าไม้ โพแทซ ทองแดง กา๊ ซธรรมชาติ หินฟอสเฟต แมกนีเซยี ม โบรมีน ดนิ เหนยี ว และเกลอื จากทะเลสาบเดดซี สินค้าน�ำเขา้

ขอ้ มลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 308

ส่วนใหญ่เป็นวัตถุดิบและเครอ่ื งจักร ซ่งึ นำ� เข้าจากแอฟริกาและเอเชีย เพ่อื ใช้อุปโภคบรโิ ภคในประเทศและใช้ผลติ สนิ คา้
สกุลเงนิ : เชคเกล (Shekel) โดยมอี ัตราแลกเปลยี่ นประมาณ 3.71 เชคเกล : 1 ดอลลาร์สหรัฐ และ 8.96 บาท :
1 เชคเกล (ส.ค.2561)
ดชั นเี ศรษฐกจิ ส�ำคัญ (ปี 2561)
ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 350,600 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
อัตราการเตบิ โตทางเศรษฐกจิ : 3.3%
ดุลบญั ชีเดนิ สะพดั : 10,390 ล้านดอลลารส์ หรฐั
ทุนสำ� รองเงนิ ตราต่างประเทศและทองคำ� : 113,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
รายได้เฉลี่ยต่อหัวตอ่ ปี : 36,300 ดอลลารส์ หรัฐ
แรงงาน : 4.02 ล้านคน
อตั ราการวา่ งงาน : 4.3%
อตั ราเงินเฟอ้ เฉล่ยี : 0.2%
ดลุ การค้าระหว่างประเทศ : ขาดดลุ 6,160 ล้านดอลลารส์ หรฐั
มูลคา่ การส่งออก : 60,600 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
สนิ คา้ สง่ ออกสำ� คญั ไดแ้ ก่ เครอ่ื งจกั รและอปุ กรณ์ ซอฟตแ์ วร์ เพชรเจยี ระไน สนิ คา้ เกษตร เคมภี ณั ฑ์ สงิ่ ทอเสอ้ื ผา้ และเครอื่ งแตง่ กาย
มูลค่าการนำ� เขา้ : 66,760 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สนิ คา้ น�ำเขา้ สำ� คญั ไดแ้ ก่ วตั ถดุ บิ ยทุ โธปกรณ์ สินคา้ ทนุ เพชรดิบ เช้ือเพลงิ ธญั พชื และสนิ ค้าอปุ โภคบริโภค
คูค่ ้าส�ำคญั : สหรัฐฯ สหราชอาณาจกั ร จีน เบลเยียม สวิตเซอร์แลนด์ ฮ่องกง เยอรมนี เนเธอร์แลนด์ ตรุ กี และอติ าลี
การทหาร กองทัพอิสราเอล (Israel Defense Force-IDF) มีก�ำลังพลทั้งส้ิน 176,500 นาย งบประมาณด้านการทหาร
เม่อื ปี 2560 อยทู่ ี่ 18,547 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (5.33% ของ GDP) เปน็ กองทพั ทมี่ คี วามสามารถมากทสี่ ดุ ในภมู ภิ าค มปี ระธาน
คณะเสนาธกิ ารทหารเปน็ ผนู้ ำ� สงู สดุ ของกองทพั มหี นว่ ยขนึ้ ตรง ทบ. ทร. ทอ. และกรมฝา่ ยเสนาธกิ าร ไดแ้ ก่ กรมส่งก�ำลงั บ�ำรงุ และ
เทคโนโลยี กรมขา่ วทหาร กรมก�ำลงั พลทหาร กรมยทุ ธการทหาร และกรมนโยบายและแผน
ทบ. กำ� ลงั พล 133,000 นาย มกี ารแบง่ สว่ นบญั ชาการเปน็ บก.ภาคเหนอื บก.ภาคกลาง บก.ภาคใต้ และ บก.Home
Front ยทุ โธปกรณท์ ส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ รถถงั หลกั Merkava รนุ่ ตา่ ง ๆ 460 คนั รถสายพานลำ� เลยี งพลรนุ่ ตา่ ง ๆ 1,200 คนั รถลำ� เลยี ง
นิวเคลียร์ชีวภาพเคมี 8 คัน เครื่องยิงอาวุธปล่อยน�ำวิถีต่อต้านรถถัง ปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยานและเคร่ืองยิงลูกระเบิดรุ่นต่าง ๆ
530 กระบอก เครอื่ งยงิ อาวธุ ปลอ่ ยนำ� วถิ ผี วิ พนื้ สผู่ วิ พนื้ ระบบเรดารภ์ าคพนื้ ดนิ รนุ่ AN/PPS-15 รนุ่ AN/TPQ-37 Firefinder และ
รนุ่ EL/M-2140 รวมทัง้ ขปี นาวธุ SAM รุ่น Machbet และ FIM 92 Stringer
ทร. กำ� ลงั พล 9,500 นาย ประกอบดว้ ย สว่ นบญั ชาการมหี นว่ ยขนึ้ ตรง ไดแ้ ก่ กรมกำ� ลงั พลทหารเรอื กรมสรรพาวธุ
ทหารเรือ กรมขา่ วทหารเรือ และกรมยุทธการทหารเรือ ยุทโธปกรณส์ �ำคัญ ได้แก่ เรอื ด�ำน�้ำชัน้ SSK 5 ลำ� เรือคอร์เวต ช้นั Eilat
(Sa’ar 5) 3 ลำ� ชนั้ Hetz (Sa’ar 4.5) 8 ลำ� และเรอื ตรวจการณ์ ชนั้ Shaldag จำ� นวน 5 ลำ� ชนั้ Stingray จำ� นวน 3 ลำ� ชน้ั Super
Dvora MKI-MKIII จำ� นวน 26 ลำ� เรอื ยกพลขน้ึ บก 2 ลำ� เรอื สง่ กำ� ลงั บำ� รงุ 3 ลำ�
ทอ. กำ� ลงั พล 34,000 นาย ประกอบดว้ ย สว่ นบญั ชาการ กรมยทุ ธการทหารอากาศ (Air Operations Division)
หนว่ ยปฏบิ ตั กิ าร ฮ. (Helicopter Operations Division) กรมขา่ วทหารอากาศ (Intelligence Division) กรมกำ� ลงั พลทหารอากาศ
(Personnel Division) และกรมสรรพาวธุ ทหารอากาศ (Equipment Division) มเี ครอ่ื งบนิ รบรนุ่ ตา่ ง ๆ 347 เครอ่ื ง เฮลคิ อปเตอร์

309 ข้อมลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562

รุ่นต่าง ๆ 143 เคร่ือง อากาศยานไร้คนขับ มากกว่า 31 เครื่อง ขีปนาวุธ SAM มากกว่า 54 ลูก ปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน
920 กระบอก ขปี นาวุธอากาศสู่อากาศและจากอากาศสู่ผวิ พน้ื รนุ่ ต่าง ๆ ไมท่ ราบจ�ำนวน
กกล.ขปี นาวุธยทุ ธศาสตร์ กองทัพอสิ ราเอลมีขดี ความสามารถทางด้านนิวเคลียร์ โดยมีหวั รบนิวเคลยี รป์ ระมาณ
200 หัว อกี ท้งั มีขปี นาวธุ พสิ ัยใกล้ Jericho 1 และขีปนาวุธพิสัยกลาง Jericho 2 ประจำ� การอยใู่ นกองทพั
กกล.ป้องกนั ทางยุทธศาสตร์ ระบบจรวดพ้นื สอู่ ากาศ MIM-23B (ปรับปรงุ จากรนุ่ MIM-23 Hawk) 17 กองพนั
ระบบจรวดพน้ื สอู่ ากาศ MIM-104 Patriot จำ� นวน 6 กองพนั ระบบจรวดพน้ื สอู่ ากาศ Arrow/Arrow2 ATBM จำ� นวน 3 กองพนั
ระบบจรวดพนื้ สอู่ ากาศ Iron Dome จำ� นวน 10 กองพนั
นอกจากนี้ อสิ ราเอลมี กกล.กง่ึ ทหาร 8,000 นาย กำ� ลงั สำ� รอง 465,000 นาย และ กกล.ตำ� รวจชายแดน 8,000 นาย
ปัญหาด้านความมั่นคง ปัจจุบันอิสราเอลยังต้องเผชิญกับปัญหาความมั่นคงหลายด้าน เช่น
1) การโจมตีของกลุ่มติดอาวุธชาวปาเลสไตน์เฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มฮะมาสและกลมุ่ Palestinian Islamic Jihad
(PIJ) ในฉนวนกาซาเพอ่ื ตอบโตก้ ารยดึ ครองของอสิ ราเอล
2) อิสราเอลเสี่ยงท่ีขัดแย้งกัประเทศมุสลิมทั่วโลกมากข้ึน จากกรณีสหรัฐฯ ประกาศรับรองนครเยรูซาเลมเป็น
เมอื งหลวงของอสิ ราเอล ขณะทนี่ านาชาตเิ รม่ิ หนั มารบั รองสถานะความเปน็ รฐั ของปาเลสไตนม์ ากขนึ้
3) อสิ ราเอลเสยี่ งทเ่ี ผชญิ ความรนุ แรงจากการใชก้ ำ� ลังตอบโต้ระหว่างอสิ ราเอลกบั ปาเลสไตนบ์ รเิ วณพรมแดนของ
ทง้ั สองประเทศมากขนึ้ จากกรณสี หรฐั ฯ ประกาศรบั รองนครเยรซู าเลมเปน็ เมอื งหลวงของอสิ ราเอล
4) ปญั หาการกอ่ การรา้ ยจากกลมุ่ ฮซิ บลุ ลอฮใ์ นเลบานอนและอหิ รา่ นตอ่ ผลประโยชนข์ องอสิ ราเอลในตา่ งประเทศ
เพ่ือตอบโตก้ ารด�ำเนินนโยบายของอสิ ราเอลทเ่ี ป็นปรปกั ษต์ อ่ อิหรา่ น
5) สงครามกลางเมืองในซีเรียเร่ิมเข้าใกล้พรมแดนอิสราเอล และอาจขยายตัวเข้าสู่ที่ราบสูงโกลานท่ีอิสราเอล
ยดึ ครองอยู่
สมาชกิ องคก์ ารระหวา่ งประเทศ เปน็ สมาชกิ องคก์ ารระหวา่ งประเทศ 42 องคก์ าร ไดแ้ ก่ BIS, CERN, CICA, EBRD, FAO, IADB, IAEA,
IBRD, ICAO, ICC, ICRM, IDA, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC (NGOs),
MIGA, OECD, Paris Club, PCA, UN, UNCTAD, UNHCR, UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WHO, WIPO, WMO, WTO นอกจากน้ี
ยงั เปน็ ผสู้ งั เกตการณข์ อง BSEC, CE, OAS, Pacific Alliance, SELEC อกี ทงั้ เปน็ รฐั ผลู้ งนามของ OPCW และเปน็ คเู่ จรจาของ OSCE
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รัฐบาลให้การสนับสนุนการก่อต้ังศูนย์กลางของความเป็นเลิศของบรรดานักวิทยาศาสตร์และ
การส่งเสริมการพัฒนาภาคอุตสาหกรรม รวมถึงความพยายามท่ีจะคงความส�ำเร็จด้านคุณภาพระดับสากลในสาขาวิทยาศาสตร์
ซ่ึงความร่วมมือระหว่างประเทศยังคงมีบทบาทส�ำคัญในการขยายความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ และความรู้ของผู้ที่มีความเชี่ยวชาญ
ด้านเทคโนโลยี อิสราเอลมุ่งครอบครองเทคโนโลยีชั้นสูงซ่ึงเป็นการอาศัยความรู้ความช�ำนาญพิเศษเฉพาะสาขา โดยมี
การจัดสรรงบประมาณท่ีใช้จ่ายในการวิจัยและพัฒนาเป็นจ�ำนวนสูงประเทศหน่ึงของโลก สังเกตได้จากผลงานการวิจัยที่ท�ำให้
อิสราเอลประสบผลส�ำเร็จในด้านเกษตรกรรม และอิสราเอลมีจ�ำนวนนักวิชาการที่เขียนบทความท่ีตีพิมพ์ด้านธรรมชาติวิทยา
วศิ วกรรม เกษตรกรรม และการแพทย์ มากทสี่ ดุ ในโลก

การขนสง่ และโทรคมนาคม มที า่ อากาศยาน 47 แหง่ โดยมที า่ อากาศยานนานาชาติ Ben-Gurion ซง่ึ ตงั้ อยทู่ เี่ มอื งลอ็ ด หา่ งจาก

ข้อมลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 310

กรงุ เทลอาวฟี ประมาณ 1 ไมล์ เปน็ ศนู ยก์ ลางการคมนาคมทางอากาศ เสน้ ทางคมนาคม มที างรถไฟสายหลกั ระยะทาง 1,250 กม.
โดยมสี ถานกี ลางทเี่ มอื งไฮฟา มถี นนระยะทาง 18,566 กม. ทา่ เรอื นำ้� ลกึ ทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ ทา่ เรอื แอชดอด ทา่ เรอื เอลาต ทา่ เรอื ฮาเดรา
ทา่ เรอื ไฮฟา การโทรคมนาคมมดี าวเทยี ม Intelsat จำ� นวน 3 ดวง โดยอสิ ราเอลมกี ารพฒั นาระบบดาวเทยี มสงู ทส่ี ดุ ในตะวนั ออกกลาง
โทรศพั ทพ์ น้ื ฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 3.34 ลา้ นเลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอื่ นท่ี 10.57 ลา้ นเลขหมาย รหสั โทรศพั ทท์ างไกลระหวา่ งประเทศ
+972 จำ� นวนผใู้ ช้อินเทอร์เน็ต 6.52 ลา้ นคน รหสั อินเทอร์เน็ต .il
การเดนิ ทาง การบนิ ไทยไมม่ เี ทย่ี วบนิ ตรงกรงุ เทพฯ-เทลอาวฟี ขณะทสี่ ายการบนิ อสิ ราเอลทบ่ี นิ ตรงมาไทย ไดแ้ ก่ สายการบนิ El Al
ระยะเวลาในการบนิ 11 ชม. เวลาทอ่ี สิ ราเอลชา้ กวา่ ไทย 4 ชม. คนไทยทป่ี ระสงคจ์ ะเดนิ ทางเขา้ อสิ ราเอลตอ้ งขอรบั การตรวจลงตราโดย
มกี ารตรวจลงตรา 3 ประเภท ไดแ้ ก่ 1) การตรวจลงตราประเภทธรุ กจิ ตอ้ งมจี ดหมายเชญิ จากบรษิ ทั อสิ ราเอล 2) การตรวจลงตรา
ประเภทนกั ทอ่ งเทยี่ ว และ 3) การตรวจลงตราประเภทเยย่ี มเพอื่ นหรอื คนรจู้ กั ทอี่ สิ ราเอล ตอ้ งมจี ดหมายเชญิ และระบรุ ายละเอยี ด
ของผเู้ ชญิ ทง้ั 3 ประเภทเสยี คา่ ธรรมเนยี ม 530 บาท ใชเ้ วลาทำ� 7 วนั เวบ็ ไซตท์ อ่ งเทย่ี วอยา่ งเปน็ ทางการ http://www.goisrael.com
สถานการณส์ �ำคัญทน่ี ่าติดตาม
1) ความพยายามในการฟน้ื ฟแู ละผลกั ดนั การเจรจาสนั ตภิ าพระหวา่ งอสิ ราเอล-ปาเลสไตน์ ของสหรฐั ฯ สหภาพยโุ รป
สหประชาชาติ รสั เซีย และอยี ิปต์
2) แนวโน้มความสมั พันธร์ ะหวา่ งอิสราเอล-ปาเลสไตนท์ ่ีทวีความตงึ เครียดและอาจลกุ ลามบานปลาย จากการที่
สหรัฐฯ ประกาศรบั รองนครเยรซู าเลมเปน็ เมอื งหลวงของอิสราเอล และอสิ ราเอลยงั คงขยายนคิ มชาวยวิ เข้าไปในเขตเวสต์แบงก์
และเยรูซาเลมตะวนั ออก รวมทง้ั อาจมีการออกมาตรการจำ� กดั การเขา้ ถึงหรือเปลยี่ นแปลงสถานภาพของศาสนสถานสำ� คญั ของ
ศาสนาอสิ ลามในเยรซู าเลมตะวันออก
3) ทา่ ทที เ่ี ปน็ ปรปกั ษร์ ะหวา่ งอสิ ราเอลกบั อหิ รา่ น อาจทำ� ใหผ้ ลประโยชนข์ องอสิ ราเอลในตา่ งประเทศ รวมทง้ั ในไทย
ตกเปน็ เปา้ โจมตขี องกลมุ่ ตดิ อาวธุ ทม่ี คี วามเชอื่ มโยงกบั อหิ รา่ น เฉพาะอยา่ งยง่ิ กลมุ่ ฮซิ บลุ ลอฮใ์ นเลบานอนซง่ึ เปน็ พนั ธมติ รของอหิ รา่ น
และกองก�ำลัง Qods Force ซงึ่ เป็นหน่วยปฏบิ ตั กิ ารพเิ ศษในต่างประเทศของอหิ ร่าน
4) สงครามกลางเมอื งในซเี รยี ทยี่ ดื เยอ้ื และสง่ ผลใหเ้ กดิ การโจมตขี า้ มแดนเขา้ ไปยงั ทรี่ าบสงู โกลานในสว่ นทอ่ี สิ ราเอล
ยึดครอง
5) ความพยายามเข้าไปต้งั เซลลข์ องกลมุ่ Islamic State (IS) ในอสิ ราเอลและปาเลสไตน์ ตลอดจนความพยายาม
กอ่ เหตโุ จมตีของกลุ่มบคุ คล/ปัจเจกบคุ คลท่ไี ด้รบั แรงบนั ดาลใจจากกลุ่ม IS
6) การโจมตขี องกลมุ่ ฮะมาสและกลมุ่ ตดิ อาวธุ อน่ื ๆ ในฉนวนกาซาของปาเลสไตน์ เฉพาะอยา่ งยงิ่ การยงิ จรวดจาก
ฉนวนกาซาเขา้ ไปยงั อสิ ราเอลซึ่งยงั คงปรากฏใหเ้ หน็ อยู่ และกระทบตอ่ แรงงานไทยทีท่ ำ� งานอยใู่ นภาคการเกษตรของอสิ ราเอล
ความสัมพันธไ์ ทย–อิสราเอล
ไทยและอิสราเอลสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างกันเมื่อ 12 มี.ค.2497 โดยอิสราเอลเปิด
สถานเอกอคั รราชทตู ประจำ� ไทยเมอ่ื ปี 2500 สว่ นไทยเปดิ สถานเอกอคั รราชทตู ณ กรงุ เทลอาวฟี เมอ่ื ม.ค.2539 ไทยและอสิ ราเอล
มกี รอบการหารอื ทวภิ าคใี นลกั ษณะ Working Group Dialogue ในระดบั รองปลดั กระทรวงการตา่ งประเทศ เพอ่ื หารอื ในประเดน็
เกย่ี วกบั ความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการค้า ความร่วมมือทางวิชาการและเทคโนโลยี ความร่วมมือในกรอบองค์การระหว่าง
ประเทศ และแรงงานไทยท่ที �ำงานในอิสราเอล
การคา้ ไทย-อสิ ราเอล เมอื่ ปี 2560 มมี ลู คา่ 44,359.96 ลา้ นบาท (1,361.86 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) ไทยสง่ ออกมลู คา่

311 ข้อมูลพ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

23,515.39 ลา้ นบาท (721.93 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) และนำ� เขา้ มลู คา่ 20,844.57 ลา้ นบาท (639.93 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) ไทยเปน็ ฝา่ ย
ไดเ้ ปรยี บดลุ การคา้ 2,670.82 ลา้ นบาท (81.99 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) สนิ คา้ สง่ ออกสำ� คญั ของไทย ไดแ้ ก่ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ
รถยนต์ อญั มณแี ละเครอ่ื งประดบั อาหารทะเลกระปอ๋ งและแปรรปู เมด็ พลาสตกิ ขา้ ว ผลติ ภณั ฑย์ าง ตเู้ ยน็ ตแู้ ชแ่ ขง็ และสว่ นประกอบ
ส่วนสินค้าน�ำเข้าส�ำคัญของไทย ได้แก่ เคร่ืองเพชร พลอย อัญมณี เงินแท่งและทองค�ำ เคร่ืองจักรไฟฟ้า ยุทธปัจจัย ปุ๋ยและ
ยาก�ำจดั ศัตรพู ชื และเคมภี ณั ฑ์
ด้านการท่องเที่ยวเมื่อปี 2560 มีชาวอิสราเอลเดินทางเข้าไทยทั้งสิ้น 149,185 คน (มากเป็นอันดับ 1 ใน
ตะวนั ออกกลาง) อยา่ งไรกด็ ี นกั ทอ่ งเทย่ี วอสิ ราเอลสว่ นใหญเ่ ปน็ วยั รนุ่ หนมุ่ สาวทเ่ี พงิ่ ปลดประจำ� การฝกึ ทหารจงึ ไมม่ กี ำ� ลงั ซอ้ื มากนกั
ดา้ นแรงงาน ชาวไทยเปน็ ที่ต้องการของอิสราเอลเปน็ อยา่ งมาก โดยเฉพาะในภาคการเกษตร ปจั จุบันมคี นไทยใน
อสิ ราเอลเกอื บ 25,000 คน (ต.ค.2560) ในจำ� นวนน้กี วา่ 22,000 คน เปน็ แรงงานภาคการเกษตร ซงึ่ คดิ เปน็ 90% ของแรงงาน
เกษตรของอสิ ราเอลทง้ั หมด สว่ นใหญก่ ระจายอยตู่ ามชุมชนการเกษตร (Kibbutz หรอื Moshav) ทัว่ อิสราเอล
ขอ้ ตกลงสำ� คญั ระหวา่ งไทยกบั อสิ ราเอล ไดแ้ ก่ ความตกลงวา่ ดว้ ยการยกเวน้ การตรวจลงตราของผถู้ อื หนงั สอื เดนิ ทางทตู
และราชการ (ก.ค.2503) ความตกลงวา่ ดว้ ยบรกิ ารเดนิ อากาศ (ม.ี ค.2511) อนสุ ญั ญาวา่ ดว้ ยการเวน้ การเกบ็ ภาษซี อ้ นและการปอ้ งกนั
การเล่ียงรัษฎากรในส่วนท่ีเกี่ยวกับภาษีท่ีเก็บจากเงินได้ (ม.ค.2539) สนธิสัญญาว่าด้วยความร่วมมือในการบังคับให้เป็นไปตาม
ค�ำพิพากษาในคดีอาญา (ส.ค.2540) ความตกลงว่าด้วยการส่งเสริมและคุ้มครองการลงทุนต่างตอบแทน (ก.พ.2543) บันทึก
ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยการจดั ทำ� แปลงสาธติ การเกษตรไทย-อสิ ราเอล สำ� หรบั การปลกู พชื มลู คา่ สงู แบบอาศยั ชลประทานบนพน้ื ทขี่ อง
มหาวทิ ยาลยั ขอนแกน่ (ก.ค.2545) ความตกลงวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ในสาขาวฒั นธรรมและการศกึ ษา (ก.ค.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจ
วา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นการอดุ มศกึ ษา ระหวา่ งสำ� นกั งานคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาไทยกบั สภาการอดุ มศกึ ษาอสิ ราเอล (ก.ย.2550)
ความตกลงระหวา่ งรัฐวา่ ดว้ ยการจัดส่งแรงงานไทยไปท�ำงานชว่ั คราวในภาคเกษตรของอสิ ราเอล (ธ.ค.2553) ความตกลงวา่ ด้วย
ความรว่ มมอื ระหวา่ งสถาบนั วจิ ยั จฬุ าภรณแ์ ละ Rambam Health Care Campus (พ.ค.2554) ความตกลงทางการคา้ (พ.ค.2554)
บันทกึ ความเข้าใจวา่ ดว้ ยการรักษาความลบั ท่ัวไประหว่างกระทรวงกลาโหมไทยกบั กระทรวงกลาโหมอิสราเอล (มิ.ย.2555)

------------------------------------------

ข้อมลู พืน้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 312

นายเบนจามิน เนทนั ยาฮู
(Benjamin Netanyahu)

ต�ำแหน่ง นรม. และประธานพรรคลิคดุ

เกดิ 21 ต.ค.2492 (อายุ 70 ป/ี ปี 2562) ท่กี รงุ เทลอาวีฟ มชี ื่อเลน่ วา่ “บบี ี” บิดาเป็นอดีตศาสตราจารย์
สอนประวัติศาสตร์ยิวท่ีมหาวิทยาลัยคอร์แนล สหรัฐฯ ครอบครัวนายเนทันยาฮู อพยพไปอาศัย
ท่รี ัฐเพนซลิ เวเนีย สหรัฐฯ ต้งั แตน่ ายเนทนั ยาฮู อายุ 14 ปี

การศกึ ษา สถาปตั ยกรรมศาสตรบณั ฑติ มหาวทิ ยาลยั MIT ปรญิ ญาโทจาก MIT Sloan School of Management
และเขา้ ศึกษาเพม่ิ เติมด้านรัฐศาสตร์ท่มี หาวิทยาลัย MIT และมหาวทิ ยาลัย Harvard สหรฐั ฯ

สถานภาพทางครอบครวั สมรสคร้งั แรกกบั นางมกิ กี ไวซ์แมน มบี ุตรสาว 1 คน ชอ่ื โนอา สมรสคร้ังท่ี 2 กบั นางเฟลอร์ เคตส์
และสมรสครง้ั ที่ 3 กบั นางซารา มีบุตรชาย 2 คน ช่ือ ยาอีร์ และแอฟเนอร์

ประวตั กิ ารท�ำงาน รับราชการทหารในหนว่ ยปฏิบัตกิ ารพเิ ศษ
ปี 2510 ออท.อสิ ราเอล ณ กรงุ วอชิงตัน ดี. ซ.ี สหรฐั ฯ
ปี 2525 ออท.อสิ ราเอลประจำ� สหประชาชาติ
ปี 2527-2530

ประวตั ทิ างการเมอื ง ด�ำรงตำ� แหน่ง นรม. โดยเป็น นรม.อิสราเอล ที่อายุนอ้ ยสดุ (45 ปี) ชว่ งทน่ี ายเนทนั ยาฮดู �ำรงตำ� แหนง่
ปี 2539-2542 ความสัมพันธร์ ะหว่างอสิ ราเอลกบั สหรัฐฯ ไม่ค่อยราบรืน่ นัก เนือ่ งจากนายเนทันยาฮู คัดคา้ นการท�ำ
ข้อตกลงสันติภาพออสโลเม่ือปี 2536 ระหว่างอิสราเอลกับองค์การปลดปล่อยปาเลสไตน์ (PLO)
ซึง่ สหรัฐฯ เปน็ เจ้าภาพ
ด�ำรงตำ� แหนง่ รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ สมัย นรม.อาเรยี ล ชารอน
ปี 2545 ด�ำรงตำ� แหนง่ รมว.กระทรวงการคลงั
ปี 2546-2548 ได้รบั เลือกให้ด�ำรงต�ำแหน่งประธานพรรคลคิ ดุ หลงั นายชารอนล้มปว่ ยไมส่ ามารถปฏิบัติหน้าที่ได้
ปี 2548 เป็นพรรคฝ่ายค้านในรัฐบาลของนายเอฮูด โอลเมริ ต์
มี.ค.2549 ไดร้ บั เลอื กตง้ั เป็น นรม.อสิ ราเอล สมยั ท่ี 2
ปี 2552-2556 ได้รับเลอื กตงั้ เป็น นรม.อิสราเอล สมัยท่ี 3
ปี 2556-2558 ไดร้ บั เลอื กตงั้ เปน็ นรม.อสิ ราเอล สมยั ที่ 4
ปี 2558-ปจั จบุ นั

-------------------------------------

313 ข้อมลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562

คณะรฐั มนตรอี ิสราเอล

ประธานาธบิ ดี Reuven Rivlin
นรม. Benjamin Netanyahu
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ Benjamin Netanyahu
รมว.กระทรวงกลาโหม Avigdor Lieberman
รมว.กระทรวงมหาดไทย Aryeh Machluf Deri
รมต.รับผดิ ชอบการพัฒนาเนเกฟและกาลลิ ี Aryeh Machluf Deri
รมว.กระทรวงเกษตรและการพัฒนาชนบท Uri Ariel
รมต.รับผดิ ชอบความรว่ มมอื ในภมู ิภาค Tzachi Hanegbi
รมว.กระทรวงวฒั นธรรมและการกีฬา Miri Regev
รมว.กระทรวงเศรษฐกิจและอุตสาหกรรม Eli Cohen
รมว.กระทรวงการคลงั Moshe Kahlon
รมว.กระทรวงศาสนา David Azoulay
รมว.กระทรวงศึกษาธิการ Naftali Bennett
รมต.รบั ผดิ ชอบกิจการชาวยิวโพ้นทะเล (Diaspora Affairs) Naftali Bennett
รมว.กระทรวงพลังงาน Yuval Steinitz
รมว.กระทรวงการอนุรกั ษส์ ่ิงแวดล้อม Ze’ev Elkin
รมต.รบั ผดิ ชอบกิจการเยรซู าเลม Ze’ev Elkin
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ Benjamin Netanyahu
รมว.กระทรวงการก่อสร้างและการเคหะ Yoav Gallant
รมว.กระทรวงการรับผู้ย้ายถิน่ ฐานเข้าเมือง Sofa Landver
รมว.กระทรวงการส่อื สาร Ayoob Kara
รมว.กระทรวงสารนเิ ทศ Gilad Erdan
รมว.กระทรวงความมน่ั คงสาธารณะ Gilad Erdan
รมต.รับผิดชอบกิจการยทุ ธศาสตร ์ Gilad Erdan
รมต.รับผิดชอบการขา่ วกรอง Yisrael Katz
รมว.กระทรวงคมนาคมและความปลอดภยั ทางถนน Yisrael Katz
รมว.กระทรวงยตุ ธิ รรม Ayelet Shaked
รมว.ความเสมอภาคทางสังคม Gila Gamliel
รมว.กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี Ofir Akunis
รมว.กระทรวงการทอ่ งเท่ยี ว Yariv Levin
รมว.กระทรวงแรงงานและสวัสดกิ ารสงั คม Haim Katz
----------------------------------
(ก.ย.2561)

ข้อมูลพ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562 314

สาธารณรฐั อิตาลี
(Italian Republic)

เมอื งหลวง โรม

ทต่ี ง้ั ยโุ รปตอนใตม้ ลี กั ษณะเปน็ คาบสมทุ รยนื่ ออกไปกลางทะเลเมดเิ ตอรเ์ รเนยี น มพี น้ื ท่ี 301,340 ตร.กม. ขนาดใหญ่
เปน็ ลำ� ดบั ท่ี 72 ของโลก โดยแบง่ เปน็ พนื้ แผน่ ดนิ 294,140 ตร.กม. และนา่ นนำ้� 7,200 ตร.กม. ระยะทางชายแดนรวม 1,899.2 กม.
(ดา้ นออสเตรยี 430 กม. ฝรง่ั เศส 488 กม. นครรฐั วาตกิ นั 3.2 กม. ซานมารโี น 39 กม. สโลวเี นยี 199 กม. และสวติ เซอรแ์ ลนด์
740 กม.) ระยะทางชายฝง่ั รวม 7,600 กม. อติ าลเี ปน็ พนื้ ทยี่ ทุ ธศาสตรเ์ นอ่ื งจากอยกู่ ลางทะเลเมดเิ ตอรเ์ รเนยี น และสามารถเดนิ ทาง
ไปยังยโุ รปตะวนั ออกโดยทางทะเล (ตอนใต)้ และทางอากาศได้

อาณาเขต ทศิ เหนือ ตดิ กบั สวติ เซอรแ์ ลนด์และออสเตรยี
ทิศตะวนั ออก ติดกบั ทะเลอาเดรยี ตกิ (อยตู่ รงขา้ มกับสโลวเี นีย โครเอเชีย บอสเนียและเฮอรเ์ ซโกวนี า
มอนเตเนโกร และแอลเบเนยี )
ทศิ ใต ้ ติดกับทะเลเมดเิ ตอรเ์ รเนยี นและทะเลไอโอเนียน
ทศิ ตะวันตก ตดิ กบั ฝรงั่ เศสและทะเลไทเรเนียน

ภมู ปิ ระเทศ พนื้ ท่ี 75% เปน็ ภเู ขาและทรี่ าบสงู จดุ ทสี่ งู ทสี่ ดุ ของประเทศ คอื Mont Blanc de Courmayeur ระดบั ความสงู
4,748 ม.

315 ขอ้ มลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

ภมู อิ ากาศ ทางตอนเหนอื มภี มู อิ ากาศแบบรอ้ นชนื้ บรเิ วณชายฝง่ั มภี มู อิ ากาศแบบเมดเิ ตอรเ์ รเนยี น (อากาศอบอนุ่ ฤดหู นาว
อากาศชืน้ ฤดูรอ้ นอากาศร้อนและแหง้ )
ประชากร 60,483,973 คน (ม.ค.2561) อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เดก็ (0-14 ป)ี 13.65% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน
(15-64 ป)ี 64.81% วยั ชรา (65 ปขี น้ึ ไป) 21.53% อายขุ ยั เฉลย่ี ของประชากร 82.2 ปี อายขุ ยั เฉลย่ี ของชาย 79.6 ปี อายขุ ยั เฉลยี่
ของหญงิ 85.1 ปี อัตราการเกิด 8.6 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อัตราการตาย 10.4 คนต่อประชากร 1,000 คน
ศาสนา ครสิ ต์ (ส่วนใหญ่เป็นคริสตน์ กิ ายโรมันคาทอลกิ ) 80% ศาสนาอื่น ๆ 20%
ภาษา ภาษาอติ าเลยี น (ภาษาราชการ) เยอรมัน และฝร่งั เศส
การศกึ ษา อตั ราการรหู้ นังสือ 99.2%
การกอ่ ตง้ั ประเทศ บรเิ วณทเี่ ปน็ อติ าลใี นปจั จบุ นั มกี ารตงั้ ถน่ิ ฐานมาตงั้ แต่ 800 ปกี อ่ นครสิ ตกาล และถกู รวมอยใู่ นอาณาจกั รโรมนั
ตะวนั ตกในระหวา่ งศตวรรษที่ 1-5 จากนน้ั กลายเปน็ สมรภมู ใิ นความขดั แยง้ อนั ยาวนานระหวา่ งสนั ตะปาปาทกี่ รงุ โรมกบั จกั รพรรดิ
ของอาณาจกั รโรมนั อนั ศกั ดสิ์ ทิ ธิ์ ตอ่ มาในศตวรรษที่ 11 ดนิ แดนภาคกลางและภาคเหนอื ของอติ าลเี รม่ิ รงุ่ เรอื งและเปน็ ศนู ยก์ ลางการคา้
หลังศตวรรษท่ี 16 จึงเสื่อมลงแต่ในชว่ งศตวรรษท่ี 16-17 อติ าลเี ข้าส่ยู คุ ฟื้นฟูศลิ ปวิทยาการ (Renaissance) เปน็ แหลง่ ก�ำเนิด
ศลิ ปวทิ ยาการ ตลอดจนวรรณกรรมทเี่ ปน็ พ้ืนฐานของอารยธรรมตะวนั ตกยคุ ต่อมา
เมื่อปี 2404 กษตั ริย์ Victor Emanuel ที่ 2 ได้รวบรวมรัฐตา่ ง ๆ ในคาบสมุทรอติ าลแี ละเกาะซซิ ิลสี ถาปนาเปน็
ประเทศอิตาลี ตอ่ มาในช่วงต้นของสงครามโลกครัง้ ที่ 1 อติ าลีเปน็ พันธมติ รกับเยอรมนีและออสเตรยี -ฮงั การี แตก่ ลบั สนับสนนุ
ฝ่ายสัมพันธมิตรในช่วงเกือบส้ินสุดสงครามเมื่อปี 2458 จึงได้รับดินแดนบางส่วนของออสเตรียมาอยู่ใต้การปกครองของอิตาลี
ตอ่ มาในหว้ งปี 2465-2486 อิตาลีปกครองระบอบฟาสซิสต์โดย Benito Mussolini มีกษัตรยิ ์เป็นประมขุ ของรัฐแตเ่ พียงในนาม
ในสงครามโลกครงั้ ท่ี 2 อติ าลอี ยฝู่ า่ ยอกั ษะ แตห่ ลงั จากฝา่ ยสมั พนั ธมติ รยดึ เกาะซซิ ลิ ไี ดเ้ มอื่ ปี 2486 กษตั รยิ อ์ ติ าลไี ดป้ ลด Mussolini
จากตำ� แหนง่ และแตง่ ตงั้ นายพล Pietro Badaglio ขน้ึ เปน็ นรม.แทน และอติ าลหี นั ไปประกาศสงครามกบั เยอรมนี หลงั สงครามโลก
ครงั้ ท่ี 2 สนิ้ สดุ ลง อติ าลเี ปลย่ี นแปลงการปกครองมาเปน็ สาธารณรฐั ในระบอบประชาธปิ ไตย (2 ม.ิ ย.2489) และประกาศใชร้ ฐั ธรรมนญู
ฉบับแรกเมื่อ 1 ม.ค.2491 ซง่ึ ยังใช้มาจนถึงปจั จุบัน
วนั ชาติ 25 เม.ย.
การเมอื ง ปกครองระบอบสาธารณรฐั ประชาธปิ ไตยแบบมรี ฐั สภา แบง่ เขตการปกครองออกเปน็ 20 แควน้ (94 จงั หวดั ) ไดแ้ ก่
1) Abruzzo 2) Basilicata 3) Calabria 4) Campania 5) Emilia-Romagna 6) Friuli-Venezia Giulia 7) Lazio 8) Liguria
9) Lombardy (Lombardia) 10) Marche 11) Molise 12) Piemonte 13) Puglia 14) Sardinia (Sardegna) 15) Valle d’Aosta
(Valléed’Aoste) 16) Tuscany (Toscana) 17) Trentino-Alto Adige 18) Umbria 19) Sicily (Sicilia) และ 20) Veneto โดยแควน้
Friuli-Venezia Giulia, Sardegna, Sicilia, Trentino-Alto Adige และ Valléed’Aoste มีอ�ำนาจปกครองตนเอง
ฝ่ายบริหาร : ประธานาธิบดี Sergio Mattarella เป็นประมุข โดยประธานาธิบดี Mattarella (78 ปี/ปี 2562)
ปฏญิ าณตนเขา้ รบั ตำ� แหนง่ ประธานาธบิ ดคี นท่ี 12 ของอติ าลเี มอ่ื 3 ก.พ.2558 ตอ่ จากอดตี ประธานาธบิ ดี Giorgio Napolitano
(94 ป/ี ปี 2562) ท่ีออกจากตำ� แหน่งด้วยเหตุผลด้านปัญหาสุขภาพ
ประธานาธบิ ดอี ติ าลไี ดร้ บั การเลอื กตงั้ โดยรฐั สภา (สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร 630 คน และวฒุ สิ ภา 315 คน) รว่ มกบั
ผแู้ ทนภมู ภิ าค (จำ� นวน 58 คน ซงึ่ มาจากเขตการปกครองทง้ั 20 แควน้ รว่ มกนั แตง่ ตงั้ ) ประธานาธบิ ดมี วี าระการดำ� รงตำ� แหนง่ 7 ปี

ขอ้ มลู พนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562 316

อำ� นาจหน้าทีข่ องประธานาธิบดี เชน่ การเปน็ ประธานในงานพิธตี า่ ง ๆ การแต่งตัง้ นรม. การคัดคา้ นการเปลี่ยนแปลงรฐั ธรรมนูญ
การยบุ สภา ขณะท่ี นรม.เปน็ ผจู้ ดั ตง้ั คณะรฐั บาลโดยความเหน็ ชอบจากประธานาธบิ ดี สำ� หรบั นรม.คนปจั จบุ นั คอื นาย Matteo Renzi
สังกดั พรรค Democratic Party (PD)
ฝ่ายนิติบัญญัติ : มี 2 สภา คือ สภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา ประธานสภาผู้แทนราษฎรเป็นประธานรัฐสภา
วาระการด�ำรงต�ำแหน่งของท้ัง 2 สภา คือ 5 ปี การเลือกตั้งเป็นการลงคะแนนเสียงผสมระหว่างแบบเสียงข้างมาก 75% และ
แบบสดั สว่ น 25% โดยจะเลอื กตั้งพร้อมกันทั้ง 2 สภา การบัญญตั ิกฎหมายตอ้ งไดร้ ับความเห็นชอบจากทั้ง 2 สภา
สภาผู้แทนราษฎรประกอบดว้ ยสมาชิก 630 คน โดย 475 คน มาจากการเลอื กต้ังโดยตรง และ 155 คน มาจาก
การเลอื กตัง้ แบบสัดส่วน
วฒุ สิ ภาประกอบดว้ ยสมาชกิ จากการเลอื กตง้ั โดยตรงจากแควน้ ตา่ ง ๆ 315 คน และวฒุ สิ มาชกิ ตลอดชพี ทม่ี าจาก
การแตง่ ตงั้ จากบคุ คลชน้ั นำ� ในสงั คม โดยเมอ่ื ม.ค.2559 มวี ฒุ สิ มาชกิ ตลอดชพี จำ� นวน 6 คน ไดแ้ ก่ นาย Carlo Azeglio Ciampi
(อดีตประธานาธบิ ดี) นาย Giorgio Napolitano (อดตี ประธานาธบิ ดี) นาย Mario Monti (อดตี นรม.) นาง Elena Cattaneo
(ผู้เชี่ยวชาญด้านเภสัชวิทยาและสเต็มเซลล์) นาย Renzo Piano (สถาปนิกและวิศวกร) และนาย Carlo Rubbia (นักฟิสิกส์
รางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์เมื่อปี 2527)
ฝา่ ยตลุ าการ : ฝา่ ยตลุ าการแยกเปน็ อสิ ระจากฝา่ ยบรหิ ารและฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั ิ ฝา่ ยตลุ าการประกอบดว้ ยศาลรฐั ธรรมนญู
ศาลยตุ ธิ รรม (ศาลชัน้ ต้น ศาลอทุ ธรณ์ และศาลฎีกา) และศาลช�ำนัญพิเศษ
พรรคการเมือง : พรรคการเมืองท่ีส�ำคัญ เช่น 1) พรรค Democratic Party (PD) มีนาย Matteo Orfini เป็น
หวั หนา้ พรรค 2) พรรค New Centre-Right (NCD) มนี าย Angelino Alfano เปน็ หวั หนา้ พรรค 3) พรรค North League (LN)
มนี าย Umberto Bossi เปน็ หวั หนา้ พรรค และ 4) พรรค Left Ecology Freedom (SEL) มนี าย Nichi Vendola เปน็ หวั หนา้ พรรค
เศรษฐกจิ อติ าลมี ขี นาดเศรษฐกจิ ใหญเ่ ปน็ อนั ดบั 8 ของโลกและใหญเ่ ปน็ อนั ดบั 4 ของยโุ รป มรี ะบบเศรษฐกจิ แบบทนุ นยิ ม
ทม่ี อี ตุ สาหกรรมเปน็ พนื้ ฐาน โดยธรุ กจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ ม (SMEs) เปน็ แกนขบั เคลอ่ื นหลกั ของภาคอตุ สาหกรรม สนิ คา้ ของ
อติ าลีได้รบั การยอมรับว่ามคี ุณภาพสูงจึงสามารถแข่งขันไดใ้ นตลาดระดับบนหรอื ตลาดที่เน้นเปา้ หมายกลุ่มลกู คา้ ระดับสูง
อุตสาหกรรม : ทอ่ งเท่ยี ว เคร่ืองจกั รกล เหลก็ และโลหะ เคมภี ัณฑ์ อาหารแปรรูป ส่ิงทอ รถยนต์ เสือ้ ผ้า รองเทา้
สกุลเงนิ : ยูโร (Euro) อตั ราแลกเปลย่ี น 1.16 ดอลลารส์ หรัฐ : 1 ยูโร และ 38.43 บาท : 1 ยโู ร (17 ก.ย.2561)
ดชั นเี ศรษฐกจิ ส�ำคญั (ปี 2561)
ผลิตภัณฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 1,938,000 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
อัตราการเติบโตทางเศรษฐกจิ : 1.5%
รายไดเ้ ฉล่ียตอ่ หัวตอ่ ปี : 38,100 ดอลลารส์ หรัฐ
แรงงาน : 25.94 ล้านคน
อัตราการว่างงาน : 11.1%
อัตราเงินเฟ้อ : 1.3%
มูลค่าการส่งออก : 499,100 ล้านดอลลารส์ หรฐั
สินค้าส่งออก : เครือ่ งจกั ร ยานยนต์ เคร่ืองจกั รไฟฟา้ ผลิตภัณฑเ์ ภสชั กรรม พลาสตกิ
มลู คา่ การน�ำเข้า : 426,700 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
สนิ ค้านำ� เขา้ : เชื้อเพลงิ และน�้ำมัน เครอื่ งจกั ร ยานยนต์ เครือ่ งจกั รไฟฟ้า ผลติ ภัณฑเ์ ภสัชกรรม
คู่ค้าสำ� คัญ : เยอรมนี ฝรง่ั เศส สเปน สหรฐั ฯ และจนี

317 ขอ้ มูลพน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

การทหาร กำ� ลงั พล 174,500 นาย (แยกเปน็ ทบ. 102,200 นาย ทร. 30,400 นาย และ ทอ. 41,900 นาย) และ กกล.
สารวตั รทหาร 182,350 นาย นอกจากน้ี ยงั มี กกล.สำ� รองอกี 18,300 นาย (แยกเปน็ ทบ. 13,400 นาย และ ทร. 4,900 นาย)
งบประมาณดา้ นการทหารปี 2561 จำ� นวน 20,100 ล้านดอลลาร์สหรฐั
ปัญหาด้านความมน่ั คง
สถานการณ์ภัยคุกคามจากการก่อเหตุโดยกลุ่มต่าง ๆ ในอิตาลี โดยเมื่อรอบปี 2560 มีรายงานการจับกุม
ผเุ้ กย่ี วขอ้ งกบั การกอ่ การรา้ ย 39 คน แยกเปน็ เครอื ขา่ ยญฮิ าด (jihadist) 26 คน กลมุ่ แนวคดิ ฝา่ ยซา้ ย 11 คน กลมุ่ แนวคดิ ฝา่ ยขวา
2 คน นอกจากนี้ ยังมีความเสี่ยงจากชาวอิตาลีที่เดินทางไปร่วมรบกับกลุ่ม IS ในตะวันออกกลาง ซ่ึงได้ร้ับการฝึกฝนกลยุทธ์
การตอ่ สู้และเสีย่ งจะก่อเหตุรา้ ยเมือ่ เดินทางกลับมายุโรป
สมาชกิ องคก์ ารระหวา่ งประเทศทส่ี ำ� คญั ADB (สมาชกิ นอกภมู ภิ าค), AfDB (สมาชกิ นอกภมู ภิ าค), Australia Group, AIIB BIS, BSEC
(ผสู้ งั เกตการณ)์ , CBSS (ผสู้ งั เกตการณ)์ , CD, CDB, CE, CEI, CERN, EAPC, EBRD, ECB, EIB, EMU, ESA, EU, FAO, FATF, G-20,
G-7, G-8, G-10, IADB, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICRM, IDA, IEA, IFAD, IFC, IFRCS, IGAD (ประเทศหนุ้ สว่ น), IHO, ILO, IMF,
IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC, LAIA (ผสู้ งั เกตการณ)์ , MIGA, MINURSO, NATO, NEA, NSG,
OAS (ผสู้ งั เกตการณ)์ , OECD, OPCW, OSCE, Paris Club, PCA, PIF (ประเทศหนุ้ สว่ น), Schengen Convention, SELEC
(ผสู้ งั เกตการณ)์ , UN, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNIFIL, Union Latina, UNMOGIP, UNRWA, UNTSO, UNWTO,
UPU, WCO, WHO, WIPO, WMO, WTO และ ZC
การขนสง่ และโทรคมนาคม มที า่ อากาศยาน 129 แหง่ เปน็ ทางวง่ิ ลาดยาง 98 แหง่ และทางวงิ่ ไมล่ าดยาง 31 แหง่ ลานจอด ฮ.
5 แหง่ เสน้ ทางทอ่ สง่ กา๊ ซ 20,223 กม. ทอ่ สง่ นำ้� มนั 1,393 กม. เสน้ ทางรถไฟระยะทาง 20,181 กม. ถนนระยะทาง 487,700 กม.
ทา่ เรอื พาณชิ ย์ 681 แหง่ ดา้ นโทรคมนาคม มโี ทรศพั ทพ์ น้ื ฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 20.26 ลา้ นเลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอื่ นท่ี 90.92
ล้านเลขหมาย รหสั โทรศพั ท์ +39 จำ� นวนผ้ใู ชอ้ ินเทอรเ์ น็ต 38.02 ลา้ นคน รหสั อนิ เทอร์เน็ต .it
การเดินทาง สายการบินไทยมเี ทีย่ วบนิ ตรงไทยไปอติ าลี 2 เส้นทาง ไดแ้ ก่ กรงุ เทพฯ-โรม และกรุงเทพฯ-มิลาน เวลาของ
อติ าลีชา้ กวา่ ไทยประมาณ 6 ชม. ในชว่ ง พ.ย.-มี.ค. และช้ากวา่ ไทย 7 ชม. ในชว่ ง เม.ย.-ต.ค. ขณะท่สี หภาพยโุ รปมแี ผนยกเลิก
การปรบั เวลาตามฤดูกาลในปี 2562
สถานการณ์สำ� คญั ทีน่ า่ ตดิ ตาม
อติ าลหี ว่ งกงั วลเกยี่ วกบั ผลกระทบตา่ ง ๆ ทสี่ บื เนอ่ื งจากปญั หาผอู้ พยพ อาทิ ปญั หาสงั คมเศรษฐกจิ และความม่ันคง
เนอ่ื งจากสภาพทต่ี งั้ ทางภมู ศิ าสตรท์ เ่ี ปน็ ประเทศมชี ายฝง่ั และทา่ เทยี บเรอื สง่ ผลใหอ้ ติ าลเี ปน็ ประเทศดา่ นหนา้ ทตี่ อ้ งรองรบั ผอู้ พยพ
จ�ำนวนมากท่ีโดยสารเรือจากแอฟริกาและตะวันออกกลางมายังยุโรป นอกจากน้ี ประเด็นผู้อพยพยังเสี่ยงสร้า่งปัญหาด้าน
ความสัมพนั ธร์ ะหวา่ งอติ าลกี ับชาติสมาชกิ อน่ื ๆ ใน EU ดว้ ย โดยแถลงการณข์ องรฐั บาลอติ าลเี ม่อื 24 ส.ค.2561 ระบวุ า่ อติ าลี
จะงดจ่ายเงนิ สมทบแก่ EU ในปงี บประมาณ 2562 หากว่า EU ไม่ชว่ ยอิตาลหี าแนวทางแก้ไขปญั หาผอู้ พยพ โดยอติ าลตี อ้ งการ
ให้ EU แสดงบทบาทอย่างจริงจังในการเจรจาขอให้สมาชกิ อ่ืน ๆ ใน EU ช่วยอิตาลแี บ่งเบาภาระการรบั ผู้อพยพท่ตี ดิ คา้ งอยบู่ น
เรือท่ีจอดเทยี บทา่ เรือของอิตาลีนบั ตง้ั แต่ตน้ ปี 2561 จนปัจจบุ นั อิตาลีเผชิญปัญหาลกั ษณะดงั กล่าวซ�้ำซากหลายคร้ัง
ความสมั พันธ์ไทย-อิตาลี
ไทยและอติ าลมี ีความสมั พนั ธท์ างการทตู มายาวนานต้ังแต่ 3 ต.ค.2411
ดา้ นการเมอื ง ไทยและอติ าลไี มม่ ปี ญั หาทางการเมอื งตอ่ กนั ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งสองประเทศดำ� เนนิ มาโดยราบรนื่

ขอ้ มลู พื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 318

ดา้ นการคา้ เมอื่ ปี 2560 อติ าลเี ปน็ คคู่ า้ ของไทยอนั ดบั ท่ี 25 ในตลาดโลกและอนั ดบั ท่ี 5 ในตลาดกลมุ่ EU มลู คา่
การค้ารวม 126,736.28 ล้านบาท ไทยส่งออกมูลค่า 55,998.02 ล้านบาท น�ำเข้ามูลค่า 70,738.26 ล้านบาท ไทยขาดดุล
14,740.25 ลา้ นบาท สนิ คา้ สง่ ออกสำ� คญั ของไทย ไดแ้ ก่ รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ เครอ่ื งปรบั อากาศและสว่ นประกอบ
อญั มณแี ละเคร่ืองประดับ อาหารสตั วเ์ ลย้ี ง ปลาหมกึ สด ผลิตภณั ฑ์ยาง เหลก็ และเหลก็ กล้า สนิ คา้ น�ำเข้าส�ำคญั ของไทย ได้แก่
เครอ่ื งจกั รกลและสว่ นประกอบ เคมภี ณั ฑ์ ผลติ ภณั ฑเ์ วชกรรมและเภสชั กรรม เครอ่ื งจกั รไฟฟา้ และสว่ นประกอบ เครอ่ื งใชเ้ บด็ เตลด็
ผลติ ภณั ฑโ์ ลหะ เลนส์ แวน่ ตาและส่วนประกอบ ส่วนประกอบและอปุ กรณ์ยานยนต์ อัญมณแี ละเครอื่ งประดับ
ด้านการลงทุน เมอื่ ปี 2560 อิตาลลี งทนุ ในไทยผ่าน BOI จ�ำนวน 4 โครงการ มูลคา่ รวม 21 ลา้ นบาท
การท่องเที่ยวเม่ือปี 2560 มีนักท่องเที่ยวชาวอิตาลีเดินทางมาไทย 264,429 คน ลดลงจากเม่ือปี 2559 ที่มี
จำ� นวน 265,597 คน
ขอ้ ตกลงสำ� คญั : ความตกลงยกเว้นการตรวจลงตราหนังสอื เดินทางทตู และราชการ (30 ธ.ค.2498) ความตกลง
พนื้ ฐานวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ระหวา่ งประเทศ (10 ก.พ.2526) สนธสิ ญั ญาวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ในการบงั คบั ใหเ้ ปน็ ไปตามคำ� พพิ ากษา
ในคดอี าญาระหวา่ งรฐั บาลแหง่ ราชอาณาจกั รไทยกบั รฐั บาลแหง่ สาธารณรฐั อติ าลี (28 ก.พ.2527) ความตกลงวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื
ด้านการสง่ ก�ำลงั บำ� รุงทหารไทย-อิตาลี (2537) ความตกลงว่าด้วยความรว่ มมอื ทางการเงิน (22 เม.ย.2531) ความตกลงวา่ ดว้ ย
ความร่วมมือด้านการลงทุนไทย-อิตาลี ระหว่างส�ำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนกับ Italian Trade Commission
กระทรวงการคา้ อติ าลี (ม.ี ค.2535) ความตกลงวา่ ดว้ ยการจดั ตง้ั คณะมนตรธี รุ กจิ ไทย-อติ าลรี ะหวา่ งสภาอตุ สาหกรรมแหง่ ประเทศไทย
กบั สมาพนั ธอ์ ตุ สาหกรรมแหง่ อติ าล-ี CONFINDUSTRIA (14 ม.ี ค.2537) ขอ้ ตกลงความรว่ มมอื ดา้ นการคา้ การลงทนุ และเทคโนโลยี
ระหว่างสถาบันพัฒนาอุตสาหกรรมส่ิงทอของไทยกับสหพันธ์อุตสาหกรรมส่ิงทอของอิตาลี (27 มี.ค.2542) ความตกลงว่าด้วย
ความรว่ มมอื ทางวฒั นธรรมวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี (22 ก.ย.2547) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ นวสิ าหกจิ ขนาดกลาง
และขนาดยอ่ ม (22 ก.ย.2547) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ระหวา่ งสำ� นกั งานคณะกรรมการสง่ เสรมิ การลงทนุ กบั สถาบนั
เพื่อการค้าต่างประเทศของอิตาลี (10 พ.ย.2548) บันทึกความเข้าใจเพ่ือการพัฒนาและส่งเสริมธุรกิจของอิตาลีในต่างประเทศ
ระหวา่ งสำ� นกั งานคณะกรรมการสง่ เสรมิ การลงทนุ กบั สถาบนั การเงนิ ของอติ าลี (10 พ.ย.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื
ในเรื่องการส่งเสริมและการตลาดอาหารไทยและอิตาลีในระดับระหว่างประเทศ ระหว่างสถาบันอาหารของไทยกับสถาบันเพื่อ
การคา้ ตา่ งประเทศของอติ าลหี รอื ICE (10 พ.ย.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื เพอ่ื สง่ เสรมิ สนิ คา้ OTOP และ SMEs
ระหวา่ งหอการคา้ ไทย-อติ าลกี บั บรษิ ทั สง่ เสรมิ การคา้ เอสเอม็ อจี ำ� กดั หรอื STP (10 พ.ย.2548) บนั ทกึ ความเขา้ ใจวา่ ดว้ ยการขยาย
ความรว่ มมอื ทวภิ าครี ะหวา่ งกระทรวงการตา่ งประเทศไทยกบั กระทรวงการตา่ งประเทศอติ าล ี (1 ต.ค.2553) บนั ทกึ ความเขา้ ใจ
ว่าด้วยความร่วมมอื ดา้ นกิจการอวกาศ (7 มิ.ย.2554)
ระหวา่ งการเยือนอติ าลขี อง น.ส.ยิง่ ลกั ษณ์ ชนิ วตั ร อดีต นรม.เม่อื หว้ ง ก.ย.2556 มีการลงนามความตกลง 3 ฉบบั
(11 ก.ย.2556) ไดแ้ ก่ 1) บนั ทกึ ความเขา้ ใจฉบบั ใหมร่ ะหวา่ งไทยกบั อติ าลวี า่ ดว้ ยความรว่ มมอื ดา้ น SMEs 2) บนั ทกึ ความเขา้ ใจฉบบั ใหม่
วา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ระหว่างส�ำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนกับสถาบันเพ่ือการค้าต่างประเทศของอิตาลี (ICE) และ
3) ความตกลงวา่ ดว้ ยความร่วมมอื ดา้ นการทหาร อน่งึ การเยอื นอติ าลีครั้งล่าสดุ ของผนู้ �ำไทย คือ เมอ่ื ปี 2557 ซึง่ พล.อ.ประยทุ ธ์
จันทรโ์ อชา นรม. เยอื นเมืองมลิ าน อติ าลีเม่ือหว้ ง 16-17 ต.ค.2557 เพ่อื เขา้ ร่วมการประชมุ ผ้นู ำ� เอเชีย-ยุโรป (ASEM) คร้งั ท่ี 10
ความรว่ มมอื ดา้ นวชิ าการ : สว่ นใหญเ่ ปน็ โครงการดา้ นพลงั งาน บางสว่ นเกย่ี วขอ้ งกบั การเกษตร คมนาคม สาธารณปู โภค
อาชีวศึกษาและการแพทย์ ปัจจุบัน ไทยได้รับบริการข้อมูลภาพถ่ายจากดาวเทียม COSMO-Skymed ของอิตาลีเพ่ือประโยชน์
ด้านพลเรอื นในการตดิ ตามและประเมนิ ภยั พบิ ตั ิต่าง ๆ การวิเคราะหด์ ้านการเกษตร และการส�ำรวจทางวศิ วกรรม

319 ข้อมูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562

นายจูเซปเป คอนเต
(Giuseppe Conte)

ตำ� แหน่ง นรม.อติ าลี

เกิด 8 ส.ค.2507 (55 ป/ี ปี 2562) ท่ีเมอื ง Volturara Appula ทางภาคตะวันออกเฉยี งใต้ของอติ าลี

ครอบครัว เกิดในครอบครวั ชนช้นั กลาง บดิ าเปน็ เจา้ หนา้ ท่ภี าครฐั ในท้องถิน่ มารดาเป๋็นครูชนั้ ประถมศึกษา

การศึกษา จบการศึกษาสาขากฎหมายจาก La Sapienza University of Rome

สถานภาพสมรส เคยสมรสกบั นาง Valentina Fico แต่ภายหลงั ได้หยา่ ร้างกัน
ปัจจุบันใชช้ ีวติ ร่วมกบั Olivia Paladino

ประวัติทางการเมอื ง
18 ก.ย.2556 ได้รบั เลือกจากสภาผู้แทนราษฎรใหเ้ ปน็ สมาชิกในส�ำนักงานดา้ นการยุตธิ รรม
31 พ.ค.2561 พรรคการเมืองทมี่ คี ะแนนนำ� สงู สุด 2 พรรค จากผลการเลอื กตง้ั ท่ัวไปในอติ าลีเมอ่ื 4 ม.ี ค.2561
คอื พรรค The League และพรรค M5S เหน็ พอ้ งรว่ มกนั จดั ตงั้ รฐั บาลใหม่ โดยเสนอใหน้ ายจเู ซปเป
คอนเต ซง่ึ เปน็ ผูส้ มัครในนามอสิ ระไม่สังกัดพรรคใด (Independent) เขา้ ด�ำรงต�ำแหนง่ นรม.
1 มิ.ย.2561 เขา้ รบั ต�ำแหนง่ นรม.

--------------------------------------

ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 320

คณะรฐั มนตรอี ติ าลี

ประธานาธบิ ดี Sergio Mattarella
นรม. Giuseppe Contei
รมว.กระทรวงมหาดไทย Matteo Salvinii
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Enzo Moavero Milanesi
รมว.กระทรวงกลาโหม Elisabetta Trenta
รมว.กระทรวงยุติธรรม Alfonso Bonafede
รมว.กระทรวงเศรษฐกจิ และการคลัง Giovanni Tria
รมว.กระทรวงการพัฒนาเศรษฐกิจ แรงงานและนโยบายสังคม Luigi Di Maio
รมว.กระทรวงโครงสรา้ งพื้นฐานและการคมนาคม Danilo Toninelli
รมว.กระทรวงเกษตรกรรมและการทอ่ งเท่ยี ว Gian Marco Centinaio
รมว.กระทรวงศึกษาธิการ มหาวทิ ยาลัย และการวจิ ัย Marco Bussetti
รมว.กระทรวงสิ่งแวดล้อม Sergio Costai
รมว.กระทรวงวฒั นธรรม Alberto Bonisolii
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ Giulia Grillo
รมว.กระทรวงบรหิ ารรัฐกิจ Giulia Bongiorno
รมว.กระทรวงกจิ การภมู ิภาค Erika Stefanii
รมว.กระทรวงกจิ การรัฐธรรมนญู และรัฐสภา Riccardo Fraccaro

---------------------------------

(ต.ค.2561)

321 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

ญี่ปนุ่
(Japan)

เมืองหลวง โตเกียว

ท่ตี ั้ง ทางตะวันออกของทวีปเอเชียและตอนเหนือของมหาสมุทรแปซิฟิก ระหว่างเส้นละติจูดที่ 20-45 องศาเหนือ
เสน้ ลองจจิ ดู ที่ 123-154 องศาตะวนั ออก พน้ื ที่ 377,972 ตร.กม. (0.3% ของพน้ื ทโ่ี ลก) ประกอบดว้ ย เกาะใหญท่ สี่ ำ� คญั คอื ฮอกไกโด
(83,424 ตร.กม.) ฮอนชู (231,231 ตร.กม.) ชิโกกุ (18,804 ตร.กม.) ควิ ชู (42,232 ตร.กม.) และโอกนิ าวา (2,281 ตร.กม.)
สว่ นพื้นทชี่ ายฝัง่ ทะเลยาว 33,889 กม.

อาณาเขต ทิศเหนอื มที ะเลโอคอตสค์กน้ั ระหว่างญ่ีปุน่ กบั รสั เซยี
ด้านตะวันตก มที ะเลญ่ปี ่นุ กั้นระหวา่ งญี่ปนุ่ กับคาบสมุทรเกาหลีและจนี
ด้านตะวนั ออก จรดมหาสมุทรแปซฟิ กิ
ทิศใต้ จรดทะเลฟลิ ปิ ปินส์

ภูมิประเทศ ตั้งอยู่ในเขตรอยเล่ือนของเปลือกโลก 3 แผ่น ท�ำให้เกิดแผ่นดินไหวบ่อย และเป็น 1 ใน 10 ของประเทศที่มี
ภเู ขาไฟมากทส่ี ดุ (ฟจู สิ งู 3,776 ม.) พน้ื ทปี่ า่ 250,000 ตร.กม. (67%) พน้ื ทกี่ ารเกษตร 50,000 ตร.กม (12%) และพนื้ ทปี่ ลกู สรา้ ง 20,000
ตร.กม. (5%) มแี มน่ ำ�้ รวม 10 สาย แมน่ ำ�้ ชนิ าโนะ ยาวทส่ี ดุ 367 กม.

ขอ้ มูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562 322

ภมู อิ ากาศ ภาคเหนอื (เขตฮอกไกโดและชายฝง่ั ทะเลญป่ี นุ่ ) อากาศหนาวเยน็ ตลอดปี ฤดหู นาว หมิ ะตกมาก ทรี่ าบสงู ตอนกลาง
อณุ หภมู ริ ะหวา่ งฤดรู อ้ นกบั ฤดหู นาวตา่ งกนั มาก ภาคตะวนั ออก (บรเิ วณชายฝง่ั มหาสมทุ รแปซฟิ กิ ) อากาศหนาวเยน็ ในฤดหู นาว
หิมะตกไม่มาก ฤดรู อ้ นอากาศร้อนชนื้ หมเู่ กาะทางตะวนั ตกเฉยี งใต้ อากาศกึ่งเขตร้อน ฝนตกหนกั มีพายไุ ต้ฝนุ่ พดั เข้าใกลญ้ ปี่ นุ่
ปลี ะประมาณ 11 ลกู มี 4 ฤดู ฤดใู บไมผ้ ลิ (ม.ี ค.-พ.ค.) อากาศอบอนุ่ ฤดรู อ้ น (ม.ิ ย.-ส.ค.) ฝนตกและรอ้ นจดั ในชว่ งตน้ ฤดู ฤดใู บไมร้ ว่ ง
(ก.ย.-พ.ย.) อากาศอุ่น และฤดูหนาว (ธ.ค.-ก.พ.) มีหมิ ะตก
ประชากร ผลการส�ำรวจส�ำมะโนประชากรประจ�ำปี 2558 (จดั ทำ� ทุก 5 ป)ี พบวา่ มจี ำ� นวน 127.11 ล้านคน ลดลง 0.7%
(จ�ำนวน 947,000 คน) จากสถติ เิ ม่อื ปี 2553 และเป็นครั้งแรกนบั ตงั้ แต่ปี 2463 ท่จี �ำนวนผสู้ ูงอายุมีมากกว่าเดก็ ในทกุ จงั หวดั
ทว่ั ประเทศ สำ� หรบั ปี 2559 ประชากรมจี ำ� นวน 127.13 ลา้ นคน (1.67% และมากเปน็ อนั ดบั 11 ของโลก) อายขุ ยั เฉลยี่ ชาย 80 ปี
และสตรี 87 ปี อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : 0-14 ปี จำ� นวน 15.78 ลา้ นคน (12.4% ) อายุ 15-64 จำ� นวน 76.56 ลา้ นคน
(60.30%) อายุ 65 ปีข้ึนไปมีจำ� นวน 34.59 ล้านคน (27.3%) สถติ ดิ า้ นแรงงานพบวา่ ประชากรชายมสี ดั สว่ น 70.8% และหญงิ
49.8% ซ่งึ สงู สดุ นบั ตงั้ แต่ปี 2518 ในจ�ำนวนน้ี 80.9% เป็นแรงงานหญิงทมี่ อี ายุระหว่าง 25-29 ปี สำ� หรับก�ำลังแรงงานที่ทำ� งาน
ประจำ� 64.4% เปน็ ชาย ขณะที่ 38.9% เปน็ หญงิ ประชากรจำ� แนกตามสญั ชาติ : ญป่ี นุ่ 98.5% เกาหลี 0.5% จนี 0.4% สญั ชาตอิ น่ื ๆ
0.6% ท้ังนี้ ญ่ีปุ่นมีเป้าหมายเพ่ิมอัตราการเกิดให้อยู่ท่ี 1.8% ภายในปีงบประมาณ 2568 ขณะที่อัตราการสมรสอยู่ท่ี 5%
ต่อประชากร 1,000 คน
ศาสนา ญ่ีปุ่นไม่เก็บสถิติเก่ียวกับศาสนา เพราะยึดหลักเสรีภาพในการนับถือศาสนา จึงไม่ปรากฏตัวเลขที่ชัดเจนของ
ผู้ที่นบั ถอื ศาสนาตา่ ง ๆ แตป่ ระมาณวา่ มผี นู้ บั ถอื ศาสนาชนิ โต 83.9% พทุ ธ 71.4% ครสิ ต์ 2% อน่ื ๆ 7.8% (ประชาชนสว่ นใหญ่
นบั ถอื ท้ังชนิ โตและพทุ ธ)

ภาษา ภาษาญป่ี นุ่ เปน็ ภาษาราชการ
การศกึ ษา ประชากรอายุ 15 ปขี น้ึ ไป มอี ตั ราการรหู้ นงั สอื 99.9% ระบบการศกึ ษาภาคบงั คบั 9 ปี และการศกึ ษาระดบั สงู 3 ปี
รวมทงั้ ระบบ 12 ปี แบง่ ออกเปน็ ระดบั ประถมศกึ ษา 6 ปี ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนตน้ 3 ปี ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลาย 3 ปี
การกอ่ ตงั้ ประเทศ เปน็ ประเทศทมี่ ปี ระวตั ศิ าสตรส์ บื เนอ่ื งมายาวนาน การปกครองแบง่ เปน็ ยคุ โบราณและยคุ ปจั จบุ นั ยคุ ปจั จบุ นั
เริ่มในสมัยจักรพรรดเิ มจทิ ญี่ ป่ี นุ่ มีการปฏริ ูปการเมือง การปกครองและสังคม-วัฒนธรรม มกี ารติดต่อกับชาติตะวนั ตก นโยบาย
ชาตินิยมท�ำให้ญี่ปุ่นเร่งพัฒนาตัวเอง รุกรานประเทศเพื่อนบ้าน เข้าร่วมในสงครามโลกคร้ังที่ 2 และประกาศยอมแพ้สงคราม
เมอื่ 14 ส.ค.2488 อยใู่ นการดแู ลของกองกำ� ลงั พนั ธมติ ร จนมรี ฐั ธรรมนญู ทใ่ี หอ้ ำ� นาจประชาชน และสนธสิ ญั ญาซานฟรานซสิ โก
ปี 2494 ช่วยใหญ้ ป่ี ่นุ ไดอ้ �ำนาจอธปิ ไตยกลบั คืน
วนั ชาติ 23 ธ.ค. ตรงกบั วนั พระราชสมภพของสมเด็จพระจกั รพรรดอิ ากฮิ โิ ตะ (86 พรรษา/ปี 2562)
การเมอื ง ปกครองระบอบประชาธิปไตย รัฐสภาเปน็ สถาบันสงู สดุ และ นรม.เป็นหวั หน้าฝ่ายทหาร สมเด็จพระจักรพรรดิ
มีฐานะเปน็ ประมขุ รัฐ
สถาบันกษัตริย์ กษัตริย์ญ่ีปุ่นด�ำรงต�ำแหน่งพระจักรพรรดิที่ปัจจุบันมีเพียงพระองค์เดียวในโลก และมาจาก
พระราชวงศ์ที่ด�ำรงต�ำแหน่งสืบทอดต่อเนื่องนานที่สุดในโลก หรือเป็นเวลานานกว่า 2,600 ปี สมเด็จพระจักรพรรดิอากิฮิโตะ
นบั เปน็ จกั รพรรดอิ งคท์ ี่ 125 ครองราชยต์ ง้ั แต่ 7 ม.ค.2532 หลงั จากสน้ิ สดุ สงครามโลกครงั้ ท่ี 2 บทบาทและพระราชอำ� นาจของ
พระจกั รพรรดถิ กู จำ� กดั โดยรฐั ธรรมนญู ทปี่ ระกาศใชต้ งั้ แต่ 3 พ.ค.2490 ใหเ้ ปน็ เพยี งสญั ลกั ษณข์ องประเทศและความเปน็ หนง่ึ เดยี วกนั

323 ขอ้ มลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562

ของประชาชน รฐั ธรรมนูญมาตรา 6 ระบใุ หท้ รงสามารถแตง่ ต้ัง นรม.ตามทร่ี ฐั สภาเสนอ และแตง่ ตง้ั ประธานผู้พพิ ากษาศาลฎกี า
ตามท่ี ครม.เสนอ และมาตรา 7 สมเดจ็ พระจักรพรรดมิ พี ระราชกรณียกิจดงั กล่าวน้ีได้ โดยอาศัยคำ� แนะนำ� และอนุมตั ิจาก ครม.
ไดแ้ ก่ 1) ประกาศแก้ไขปรับปรงุ รฐั ธรรมนูญ กฎหมาย ค�ำสง่ั ครม. และสนธสิ ัญญาตา่ ง ๆ 2) เรียกประชมุ รัฐสภา 3) ยุบสภา
ผแู้ ทนราษฎร 4) ประกาศรายชอ่ื สมาชกิ สภาผแู้ ทนราษฎร 5) ลงพระปรมาภไิ ธยในคำ� สง่ั แตง่ ตงั้ หรอื ถอดถอน รมต. หรอื เจา้ หนา้ ท่ี
อน่ื ๆ ตามทกี่ ฎหมายกำ� หนด รวมทงั้ แตง่ ตงั้ เอกอคั รราชทตู 6) ลงพระปรมาภไิ ธยในการนริ โทษกรรม อภยั โทษ เลอื่ นการประหาร
และการคนื สิทธติ ่าง ๆ 7) มอบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ 8) ลงพระปรมาภไิ ธยท่เี กย่ี วกับการให้สัตยาบัน และเอกสารการทตู อื่น ๆ
ตามทกี่ ฎหมายก�ำหนด 9) รับคณะทตู และแขกตา่ งประเทศ และ 10) ประกอบพระราชพิธี
สมเดจ็ พระจกั รพรรดอิ ากฮิ โิ ตะ ทรงขน้ึ ครองราชยเ์ มอื่ 8 ม.ค.2532 ครบ 29 ปี ในปี 2561 เมอ่ื 8 ส.ค.2559 พระองค์
มีพระราชประสงค์จะสละราชสมบัติ เนื่องจากทรงชราและมีปัญหาพระพลานามัย โดยเมื่อปี 2546 เข้ารับการรักษามะเร็ง
ตอ่ มลกู หมาก และเมอื่ ธ.ค.2555 เขา้ รบั การผา่ ตดั เปลย่ี นเสน้ เลอื ดหวั ใจ แตร่ ฐั ธรรมนญู ญปี่ นุ่ ไมเ่ ปดิ ชอ่ งไวแ้ ละไมม่ กี ฎหมายรองรบั
สถานะหลงั จากพระองคส์ ละราชสมบตั แิ ลว้
เมื่อ 9 มิ.ย.2560 รัฐสภาญ่ีปุ่นจึงออกกฎหมายที่เปิดโอกาสให้สมเด็จพระจักรพรรดิอากิฮิโตะสละราชสมบัติ
ตามพระราชประสงคโ์ ดยมผี ลเฉพาะกบั พระองค์ และภายหลงั การประชมุ คณะกรรมาธกิ ารสำ� นกั พระราชวงั อมิ พเิ รยี ล เมอ่ื 1 ธ.ค.
2560 ซ่งึ มนี ายชินโซ อาเบะ นรม.ญป่ี ่นุ เปน็ ประธาน มีมติใหส้ มเด็จพระจักรพรรดิอากฮิ ิโตะทรงสละราชสมบัติใน 30 เม.ย.2562
และเจา้ ชายมกฎุ ราชกมุ ารนารฮุ โิ ตะ รชั ทายาทอนั ดบั 1 พระชนมมายุ 58 พรรษา/ปี 2561 จะเสดจ็ ขนึ้ ครองราชยใ์ น 1 พ.ค.2562
โดยรฐั บาลอยรู่ ะหวา่ งเตรยี มการในขน้ั ตอนทางกฎหมายและพธิ กี ารตามราชประเพณี หลงั จากสละราชสมบตั ิ สมเดจ็ พระจกั รพรรดิ
จะด�ำรงต�ำแหน่ง “โจโก” และสมเด็จพระจักรพรรดินีด�ำรงต�ำแหน่ง“โจโกโก” ท้ังไม่สามารถปฏิบัติราชกิจในลักษณะที่เป็น
สญั ลกั ษณข์ องชาตไิ ดอ้ กี ตอ่ ไป อยา่ งไรกต็ าม หากสวรรคต พระราชพธิ พี ระบรมศพยงั คงจดั ในระดบั สมเดจ็ พระจกั รพรรดเิ ชน่ เดมิ
ฝา่ ยบริหาร : นรม. เป็นประธาน มาจากการคัดเลือกของรัฐสภาตามมตขิ องรฐั สภา ซง่ึ ในทางปฏบิ ตั ิมกั จะเปน็
หัวหนา้ พรรคเสียงขา้ งมาก กรณีรฐั บาลมาจากพรรคการเมืองเสยี งขา้ งมากในรัฐสภา นรม.จะเปน็ ผคู้ ัดเลอื ก ครม. ก่อนเสนอช่ือ
ใหร้ ฐั สภารบั รอง หากพรรครฐั บาลไมไ่ ดค้ รองเสยี งขา้ งมาก ครม. จะมาจากการคดั เลอื กของรฐั สภา นรม.เสนอรายชอ่ื ครม. ใหร้ ฐั สภา
รับรอง ก่อนเสนอรายช่ือตอ่ สมเด็จพระจกั รพรรดิ ในจ�ำนวนนค้ี ร่ึงหนึ่งต้องเปน็ สมาชิกรัฐสภา
ฝา่ ยนติ บิ ญั ญตั ิ : รฐั สภา (Diet) เป็นระบบ 2 สภา 1) วุฒสิ ภา สมาชกิ มีวาระ 6 ปี แตม่ กี ารเลือกตัง้ ครงึ่ หนึง่ ของ
จำ� นวนสมาชกิ ทกุ 3 ปี ปจั จบุ นั มจี ำ� นวน 242 คน โดย 96 คน มาจากระบบการเลอื กตง้ั ทถ่ี อื เอาประเทศเปน็ เขตเลอื กตง้ั เขตเดยี ว
146 คน มาจากการเลอื กตง้ั ในแตล่ ะจงั หวดั กำ� หนดจงั หวดั ละ 1-4 คน ซง่ึ ผลการเลอื กตง้ั ส.ว.กลางสมยั (121 ทนี่ งั่ ) ครง้ั ลา่ สดุ เมอ่ื
10 ก.ค.2559 พรรคเสรีประชาธิปไตย (Liberal Democratic Party-LDP) ได้ 55 ท่ีน่ัง พรรคโคเม (Komeito Party-KP)
ได้ 14 ที่นั่ง ท�ำให้พรรครัฐบาลผสมญี่ปุ่นครองเสียงข้างมากในวฒุ สิ ภาเมอ่ื รวมกบั สมาชกิ ทย่ี งั ไมห่ มดวาระจำ� นวน 136 ทน่ี งั่ และ
2) สภาผแู้ ทนราษฎร สมาชกิ มวี าระ 4 ปี มสี มาชกิ จำ� นวน 465 คน มาจากการเลอื กตั้งแบบแบ่งเขตเลอื กตงั้ ประเภทเขตละ 1 คน
(Single Member Constituency) 289 คน กบั ระบบสดั สว่ นจากบญั ชรี ายชอื่ ของพรรคการเมอื ง (Proportional Representation)
176 คน สำ� หรับพรรครฐั บาล คอื พรรค LDP และพรรคโคเม มีทน่ี ่งั รวม 312 ท่ีนัง่ และฝ่ายค้าน 153 ท่ีน่ัง ประกอบด้วยพรรค
รัฐธรรมนูญประชาธิปไตย (The Constitutional Democratic Party of Japan-CDP) พรรคประชาธิปไตยเพ่ือประชาชน
(Democratic Party For the People-DPP) พรรคกล่มุ อสิ ระ (The Group of Independents-Mushozoku no Kai) พรรค
คอมมิวนิสต์ญี่ปุ่น (Japan Communist Party-JCP) พรรคนวัตกรรมญี่ปุ่น (Japan Innovation Party-JIP) พรรคเสรีนิยม
(Liberal Party-PLP) พรรคสงั คมประชาธิปไตยญ่ีป่นุ (Social Democratic Party-SDP) พรรคแห่งความหวัง (The Party of
Hope) และนกั การเมอื งอสิ ระ
ฝา่ ยตลุ าการ : ระบบศาล ประกอบดว้ ย ศาลชนั้ ตน้ ศาลอทุ ธรณ์ ศาลฎกี า และศาลครอบครวั สมเดจ็ พระจกั รพรรดิ
ทรงแต่งตง้ั ประธานผู้พิพากษาศาลฎีกาตามการเสนอของ ครม.
พรรคการเมอื ง : ระบบหลายพรรค ปจั จบุ ันพรรครัฐบาล ได้แก่ 1) พรรค LDP ก่อตัง้ เมอ่ื ปี 2498 พรรคการเมอื ง

ขอ้ มูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 324

ใหญท่ ส่ี ดุ และมแี นวคดิ อนรุ ักษน์ ิยมไดเ้ ป็นพรรครัฐบาลมาตั้งแต่ปีก่อต้งั 2) พรรคโคเม กอ่ ตัง้ โดยสมาชกิ ขององค์กรพทุ ธศาสนา
ขนาดใหญ่ คอื สมาคมสรา้ งคณุ คา่ (Soka Gakkai) เมอื่ ปี 2541 ปจั จบุ นั เปน็ พนั ธมติ รสำ� คญั ในการจดั ตงั้ รฐั บาลรว่ มกบั พรรค LDP
ขณะท่พี รรคฝา่ ยค้าน ได้แก่ 1) พรรค CDP ก่อต้งั เมื่อ 2 ต.ค.2560 แยกตัวออกมาจากพรรค Democratic Party (DP) มีแกนนำ�
คือ นายเอะดะโนะ ยกุ โิ อะ ท้ังน้ี แกนนำ� พรรคเคยจะเขา้ รว่ มพรรคแห่งความหวัง แตม่ ีอุดมการณท์ แ่ี ตกต่างกบั แกนน�ำพรรคแห่ง
ความหวังเกี่ยวกับการแกไ้ ขรัฐธรรมนูญมาตร 9 2) พรรค DPP จดั ต้งั ขึน้ เม่อื 7 พ.ค.2561 จากการรวมกันของนกั การเมอื งพรรค
DP และพรรคแหง่ ความหวงั 3) พรรคกลุ่มอสิ ระ จดั ตัง้ ขน้ึ เมอื่ ก.ย.2561 กลมุ่ การเมืองทร่ี วมตวั กันเฉพาะกิจเพอ่ื การเลือกต้งั เม่อื
ต.ค.2560 สว่ นใหญเ่ ปน็ นักการเมอื งท่มี ีสงั กดั พรรค 4) พรรคคอมมวิ นสิ ต์ญี่ปุน่ (Japan Communist Party-JCP) กอ่ ตั้งเมื่อ
ก.ค.2465 คดั ค้านนโยบายของพรรค LDP ในทกุ ประเดน็ และต้องการมนี โยบายต่างประเทศท่ียดื หยนุ่ ตอ่ ประเทศเพอ่ื นบ้านใน
ประเด็นทางประวตั ิศาสตร์ ปจั จุบนั มีสมาชกิ 320,000 คน ส.ส. 12 คน และ ส.ว. 14 คน 5) พรรค SDP หรอื Japan Socialist
Party (JSP) ก่อตั้งเม่ือปี 2488 แนวคิดต่อต้านลัทธิทหารนิยม ปัจจุบัน เป็นฝ่ายค้านและเคยเป็นพรรคร่วมรัฐบาลสมัย นรม.
ยูกิโอะ ฮาโตยามะ (เมอื่ ปี 2552-2553) แตต่ ่อมาถอนตวั เนือ่ งจากไม่พอใจขอ้ ตกลงการต้ังฐานทพั สหรัฐฯ 6) พรรคนวัตกรรม
ญปี่ ุ่น (Japan Innovation Party-JIP) หรือ Nippon Ishin no Kai หรือ NIK ก่อตง้ั เมอ่ื ต.ค.2558 โดยกลุม่ การเมืองจาก
Initiative from Osaka ปจั จุบัน มี ส.ส. 11 ที่นั่ง และ ส.ว. 11 ทน่ี ่งั และ 7) พรรค Liberal Party กอ่ ต้งั ในชอ่ื People’s Life
Party เม่ือ ธ.ค.2555 ปจั จุบนั มี ส.ส. 2 ท่นี ง่ั และ ส.ว. 4 ทีน่ ง่ั
การเลือกต้ังท่ัวไปลา่ สดุ เมอื่ 22 ต.ค.2560 พรรค LDP ท่ีมนี ายชนิ โซ อาเบะ เป็นประธานไดร้ บั เลอื ก 284 ทน่ี งั่
และจดั ตง้ั รฐั บาลผสมรว่ มกบั พรรคโคเม ทไี่ ด้ 29 ทนี่ ง่ั สง่ ผลใหพ้ รรครฐั บาลครอง 313 ทน่ี งั่ จากทง้ั หมด 465 ทน่ี งั่ คดิ เปน็ 67.3%
ขณะที่พรรคฝ่ายคา้ นน�ำโดยพรรค CDP ทจี่ ัดตง้ั ใหมไ่ ด้ 55 ที่น่งั พรรค Party of Hope ได้ 50 ทนี่ ง่ั พรรค JCP ได้ 12 ทีน่ ัง่ พรรค
NIK ได้ 11 ทน่ี ัง่ พรรค SDP ได้ 2 ท่นี ั่ง และผสู้ มคั รอสิ ระ 22 ทีน่ งั่ แตภ่ ายหลงั มีการโยกย้ายระหว่างพรรคการเมอื ง ทำ� ให้ปัจจุบนั
(ข้อมูลเมื่อ 9 พ.ค.2561) พรรครัฐบาล ประกอบด้วย พรรค LDP มี 283 ที่น่ัง พรรคโคเมมี 29 ที่น่ัง รวมเป็น 312 ท่ีนั่ง
พรรคฝ่ายคา้ น ประกอบดว้ ย พรรค CDP มี 55 ทนี่ ัง่ พรรค DPP มี 39 ท่นี ่งั พรรคกล่มุ อิสระมี 13 ท่นี ่งั พรรค JCP มี 12 ท่นี ั่ง
พรรค JIP มี 11 ที่นงั่ พรรค PLP มี 2 ที่นัง่ พรรค SDP มี 2 ทนี่ ่ัง พรรคแหง่ ความหวังมี 2 ที่น่ัง นักการเมอื งอิสระมี 17 ทีน่ ัง่

เศรษฐกจิ ญป่ี นุ่ มรี ะบบเศรษฐกจิ แบบทนุ นยิ ม ปจั จบุ นั ขนาดเศรษฐกจิ ใหญเ่ ปน็ อนั ดบั 3 (รองจากสหรฐั ฯ และจนี ) มศี กั ยภาพ
การแข่งขันสูงเป็นอันดับ 9 ของโลก (Global Competitiveness Index 2017-2018, World Economic Forum)
รองจากสวติ เซอร์แลนด์ สหรฐั ฯ สงิ คโปร์ เนเธอรแ์ ลนด์ เยอรมนี ฮ่องกง สวีเดน และสหราชอาณาจกั ร โดยมีปจั จัยบวกด้านอัตรา
ภาษี กฎระเบยี บแรงงานเข้มงวด และนวัตกรรม ขณะทญี่ ่ีปุน่ มีปจั จยั โครงสรา้ งพน้ื ฐานท่ดี ีเยีย่ มเปน็ อันดบั 5 ของโลก แรงงาน
คุณภาพ รวมถึงการใชเ้ ทคโนโลยีขั้นสงู อย่างไรกต็ าม เศรษฐกิจญ่ปี นุ่ ยงั คงอยู่ในช่วงภาวะเงนิ ฝืด (Deflation) นับตง้ั แตป่ ระสบ
ปัญหาภาวะฟองสบู่แตกในภาคอสังหาริมทรัพย์ และตลาดหุ้นต้ังแต่ปี 2533 รวมท้ังวิกฤติการเงินทั่วโลก นรม.ชินโซ อาเบะ
จงึ พยายามฟน้ื ฟเู ศรษฐกจิ ญป่ี นุ่ ใหก้ ลบั มารงุ่ เรอื งเปน็ อนั ดบั 1 ของโลกตามยทุ ธศาสตร์ Japan is Back โดยนำ� นโยบายกระตนุ้ เศรษฐกจิ
(Abenomics) มาใชต้ งั้ แตป่ ี 2556 มาตรการสำ� คญั 3 ประการ ไดแ้ ก่ นโยบายการเงนิ แบบผอ่ นคลายพเิ ศษ นโยบายการคลงั โดยใช้
การใชจ้ า่ ยภาครฐั และนโยบายปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจระยะยาว เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจให้หลุดพ้นจากภาวะเศรษฐกิจซบเซา
โดยมเี ปา้ หมายจะใหเ้ ศรษฐกจิ ขยายตวั เพม่ิ ขนึ้ 20% ภายในปี 2563 มี GDP ที่ 5.4 ลา้ นลา้ นดอลลารส์ หรฐั (600 ลา้ นลา้ นเยน)
ธนาคารกลางญี่ปุ่น (Bank of Japan-BOJ) ประมาณการอัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจปีงบประมาณ 2562
(1 เม.ย.2561-31 ม.ี ค.2562) ที่ 1.5%-1.8% เป้าหมายเงินเฟอ้ ทีร่ ะดบั 1.5% นอกจากน้ี เมอ่ื ม.ค.2560 นรม.ชินโซะ อาเบะ
แถลงนโยบายเศรษฐกจิ ไดแ้ ก่ 1) การสง่ เสรมิ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ ม การปรบั ปรงุ สภาพคลอ่ งทางการเงนิ การแกป้ ญั หา
ประกันสุขภาพของแรงงาน การเพ่ิมประสิทธิภาพการผลิต การลดหย่อนภาษี 2) การพัฒนาและสร้างความเจริญ
ในท้องถิ่น การพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวและสินค้า 3) การส่งเสริมการท่องเท่ียว โดยการลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐานเพิ่มเติม
4) การปฏิรูปการเกษตร โดยลดต้นทุนการผลติ การส่งเสริมให้เอกชนลงทนุ ในภาคเกษตรกรรม และการขยายตลาดสินค้าเกษตร
ในตา่ งประเทศ โดยใชเ้ ครอื ขา่ ยขององคก์ ารส่งเสรมิ การคา้ ต่างประเทศของญ่ปี ่นุ และ 5) การสง่ เสริมด้านนวัตกรรม โดยพฒั นา

325 ข้อมูลพ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

ปญั ญาประดษิ ฐ์ (Artificial Intelligence-AI) และการพฒั นาเทคโนโลยดี า้ นพลงั งาน เชน่ พลงั งานไฮโดรเจน และรถยนตพ์ ลงั งาน
ไฮโดรเจน
สกลุ เงนิ : เยน (JPY) อัตราแลกเปลยี่ น 1 ดอลลารส์ หรัฐ/110.66 เยน และ 1 บาท/ 3.37 เยน (ก.ย.2561)
ดชั นีเศรษฐกจิ สำ� คญั (ปี 2561)
ผลติ ภณั ฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 5.1 ล้านลา้ นดอลลารส์ หรัฐ (IMF)
รายไดเ้ ฉล่ียต่อหัวต่อปี : 38,917 ดอลลาร์สหรัฐ (WB)
อตั ราเตบิ โตทางเศรษฐกจิ : 1.6%
ทุนสำ� รองระหว่างประเทศ : 1,259,305 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั (ส.ค.2561)
สดั ส่วน GDP : ภาคการเกษตร ป่าไมแ้ ละประมง 1% อุตสาหกรรม 29.7% และภาคบริการ 69.3% (CIA World Factbook)
อตั ราเงนิ เฟอ้ : 0.2%
มลู ค่าการคา้ ระหว่างประเทศ : การสง่ ออก 705,280 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั การนำ� เข้า 679,037 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
ดุลการคา้ ระหวา่ งประเทศ : 26,243 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
ดุลบญั ชีเดนิ สะพดั : เกินดุลประมาณ 23,630 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ
ประเทศคูค่ า้ : สหรฐั ฯ 19.3% จีน 19% เกาหลีใต้ 7.6% ไตห้ วนั 5.8% ฮ่องกง 5.1% ไทย 4.2%
งบประมาณปี 2561 : 97,713 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั (ความม่นั คงทางสงั คม 35.3% ภาระหนี้รฐั บาล 22.1% รัฐบาลทอ้ งถนิ่ 16%
การศกึ ษาและวิทยาศาสตร์ 5.5% สาธารณูปโภค 6.1% การปอ้ งกันประเทศ 5.3% อ่ืน ๆ 9.7%)
อัตราการวา่ งงาน : 2.5% (ก.ย.2561)
หนี้สาธารณะ : 253% ของ GDP (ปี 2523-2560 อัตราเฉลี่ย 137.40% ของ GDP)
อนั ดับความนา่ เชือ่ ถอื พันธบตั รรฐั บาล : Standard & Poor’s: A+, Moody’s: A1 และ Fitch: A
ปีงบประมาณ : 1 เม.ย.-31 มี.ค.
การคา้ ระหว่างประเทศ
ในปี 2561 (ม.ค.-ม.ิ ย.) ญป่ี นุ่ เกนิ ดลุ การคา้ มลู คา่ 5,923.85 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ลดลงจากปี 2560 36.16% เนื่องจาก
การแข็งค่าเงินเยนในช่วงคร่ึงปีแรก และการขาดดุลจากสินค้าบางประเภทเพ่ิมขึ้น เช่น น้�ำมัน (14.84%) ถ่านหิน (14.49%)
ผลติ ภณั ฑท์ างเภสชั กรรม (50.06%) และผลติ ภณั ฑจ์ ากไม้ (12.49%) ประเทศทญ่ี ป่ี นุ่ ไดเ้ ปรยี บดลุ การคา้ ไดแ้ ก่ สหรฐั ฯ ฮอ่ งกง เกาหลใี ต้
ไตห้ วนั สงิ คโปร์ เนเธอรแ์ ลนด์ ไทย สหราชอาณาจกั ร ปานามา เมก็ ซโิ ก และประเทศทญี่ ปี่ นุ่ ขาดดลุ การคา้ ไดแ้ ก่ จนี ซาอดุ อี าระเบยี
ออสเตรเลยี สหรฐั อาหรบั เอมเิ รตส์ การต์ า รสั เซยี มาเลเซยี อนิ โดนเี ซยี อติ าลี และชลิ ี ดา้ นการสง่ ออกมมี ลู คา่ 369,479.10 ลา้ นดอลลาร์
สหรฐั เพมิ่ ขน้ึ 9.76% โดยเฉพาะกลมุ่ สนิ คา้ ยานพาหนะ ชน้ิ สว่ นเครอื่ งจกั ร และเครอื่ งจกั รไฟฟา้ สนิ คา้ สง่ ออกสำ� คญั 4 ลำ� ดบั แรก ไดแ้ ก่
รถยนตแ์ ละยานยนตอ์ นื่ ๆ สว่ นประกอบรถยนต์ แผงวงจรอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ เครอื่ งจกั ร ทงั้ น้ี ตลาดสง่ ออกหลกั ของญป่ี นุ่ ไดแ้ ก่ จนี
(19.07%) สหรฐั ฯ (18.50%) และอาเซยี น (15.33%) ดา้ นการนำ� เขา้ มมี ลู คา่ 363,555.25 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั เพม่ิ ขนึ้ 11.06%
โดยเฉพาะนำ�้ มนั ดบิ และกา๊ ซปโิ ตรเลยี ม สนิ คา้ นำ� เขา้ สำ� คญั 4 อนั ดบั แรก ไดแ้ ก่ นำ�้ มนั ดบิ กา๊ ซปโิ ตรเลยี ม ถา่ นหนิ และเครอื่ งอปุ กรณ์
ไฟฟา้ สำ� หรบั โทรศพั ท์ ทงั้ น้ี แหลง่ นำ� เขา้ สนิ คา้ สำ� คญั ไดแ้ ก่ จนี (22.92%) อาเซยี น (15.30%) และสหรฐั ฯ (10.82%)
การทหาร ญปี่ นุ่ เปน็ ประเทศทใ่ี ชง้ บประมาณทางทหารสงู เปน็ อนั ดบั 8 ของโลก รองจากสหรฐั ฯ จนี รสั เซยี ซาอดุ อี าระเบยี
อนิ เดยี ฝรง่ั เศส สหราชอาณาจกั ร (จาก Stockholm International Peace Research Institute-SIPRI) แมถ้ กู จำ� กดั บทบาท
ทางการทหารภายใตร้ ฐั ธรรมนญู แหง่ สนั ตภิ าพและรกั สนั ติ (idealistic and pacific nature) ปี 2490 โดยสหรฐั ฯ ตง้ั แตห่ ลงั
สงครามโลกครงั้ ที่ 2 โดยเฉพาะมาตรา 9 ทร่ี ะบวุ า่ ญปี่ นุ่ จะไมท่ ำ� สงครามและจะไมม่ กี องทพั บก กองทพั เรอื และกองทพั อากาศ
อยา่ งไรกต็ าม สถานการณค์ วามมน่ั คงทเี่ ปลย่ี นแปลงไปสง่ ผลใหญ้ ปี่ นุ่ พยายามเพม่ิ บทบาททางทหาร ไดแ้ ก่ เปลย่ี นชอ่ื ทบวงปอ้ งกนั

ข้อมูลพนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 326

ประเทศเปน็ กระทรวงกลาโหม เมอื่ 9 ม.ค.2550 แตย่ งั ใชค้ ำ� เรยี กกองทพั ตา่ ง ๆ ดว้ ยคำ� วา่ “กองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเอง” (Self-Defense
-Force)
กห.ญป่ี นุ่ มกี ำ� ลงั พลจำ� นวน 310,457 นาย (กำ� ลงั พลประจำ� การ 247,157 นาย กำ� ลงั พลสำ� รองพรอ้ มรบ 63,300 นาย)
ไดแ้ ก่ กองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองทางบก (Ground Self-Defense Force-GSDF) 150,875 นาย กองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองทางเรอื
(Maritime Self-Defense Force-MSDF) 45,364 นาย และกองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองทางอากาศ (Air Self-Defense Force-ASDF)
46,950 นาย กองกำ� ลงั ประจำ� คณะประสานภารกจิ คณะเสนาธกิ ารรว่ ม และหนว่ ยขา่ วกรองทางทหาร รวม 3,996 นาย
นโยบายทส่ี ำ� คญั คอื 1) เพม่ิ พนู ขดี ความสามารถดา้ นการปอ้ งกนั ประเทศอยา่ งตอ่ เนอื่ ง 2) ปรบั แนวทางการวางกำ� ลงั
ทป่ี ฏิบัตภิ ารกจิ ร่วมกับสหรัฐฯ 3) ปรบั ลดก�ำลงั พลและเพิ่มประสทิ ธภิ าพกำ� ลังรบ รฐั บาลของ นรม.ชินโซะ อาเบะ แสดงเจตจำ� นง
ทแี่ นว่ แนท่ จี่ ะปฏริ ปู ดา้ นความมน่ั คง และมกี ารดำ� เนนิ การอยา่ งตอ่ เนอื่ งตามลำ� ดบั ตงั้ แตก่ ารปรบั แนวคดิ ดา้ นความมนั่ คง การดำ� เนนิ
นโยบายตา่ งประเทศ การลดอำ� นาจของฝา่ ยพลเรอื นในกองทพั การตคี วามรฐั ธรรมนญู ใหม่ เพอื่ ใหญ้ ป่ี นุ่ สามารถใชส้ ทิ ธปิ อ้ งกนั
ตนเองรว่ มกบั ชาตพิ นั ธมติ ร (Collective Self-Defense) และขยายบทบาทดา้ นความมน่ั คงในระดบั โลกได้ โดยรฐั สภาญปี่ นุ่ รบั รอง
รา่ งกฎหมายความมนั่ คงฉบบั ใหมช่ ว่ งปลายปี 2558 และเรมิ่ มผี ลบงั คบั ใชเ้ มอ่ื 29 ม.ี ค.2559 สง่ ผลใหก้ องกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองสามารถ
ใช้สิทธ์ิในการป้องกันตนเองร่วมกัน (collective defense) ในการปกป้องประเทศพันธมิตรทางทหารกับญี่ปุ่น นอกจากน้ี
เมอื่ 3 พ.ค.2560 ซง่ึ เปน็ วนั ครบรอบ 70 ปขี องการประกาศใชร้ ฐั ธรรมนญู นรม. ระบเุ ปา้ หมายทจ่ี ะผลกั ดนั การแกไ้ ขรฐั ธรรมนญู
ใหแ้ ลว้ เสรจ็ ภายในปี 2563 โดยจะคงขอ้ ความเดมิ ในมาตรา 9 ทปี่ ระกอบดว้ ย การยอมสละจากสงครามตลอดกาล การสละจาก
การคกุ คามหรอื การใชก้ ำ� ลงั แกไ้ ขขอ้ พพิ าทญปี่ นุ่ จะไมธ่ ำ� รงไวซ้ ง่ึ กองทพั บก เรอื อากาศ ขณะเดยี วกนั นรม. แสดงทศั นะทจ่ี ะใชค้ ำ�
เรยี กวา่ “กองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ทางทหาร” ทงั้ นี้ สหรฐั ฯ ยงั คงเปน็ แหลง่ อาวธุ สำ� คญั ของกองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองของญปี่ นุ่ (Japan
Self-Defense Forces: JSDF) ขณะเดยี วกนั ญป่ี นุ่ นบั เปน็ พนั ธมติ รสำ� คญั ของสหรฐั ฯ ในการพฒั นาอาวธุ โดยพบวา่ ทงั้ สองประเทศ
มคี วามรว่ มมอื ในการผลติ อาวธุ ประเภทตา่ ง ๆ รว่ มกนั และญป่ี นุ่ ไดร้ บั การถา่ ยโอนเทคโนโลยกี ารผลติ ชน้ั สงู จากสหรฐั ฯ สง่ ผลให้
อตุ สาหกรรมอาวธุ ของญป่ี นุ่ มคี วามกา้ วหนา้ และนา่ เชอื่ ถอื
งบประมาณทางทหาร ปี 2561 (1 เม.ย.2561-31 ม.ี ค.2562) จำ� นวน 5.1 ลา้ นลา้ นเยน หรอื ประมาณ 44,000 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั เพมิ่ ขน้ึ
1.3% จากปงี บประมาณ 2560 เนน้ การพฒั นาศกั ยภาพในการปอ้ งปรามและรบั มอื ภยั คกุ คาม โดยรายงานสมดุ ปกขาวประจำ� ปี 2561
ของกห.ญป่ี นุ่ จดั ลำ� ดบั ภยั คกุ คามตอ่ ความมน่ั คงญปี่ นุ่ 3อนั ดบั แรกไดแ้ ก่การขยายอทิ ธพิ ลทางการทหารของจนี การทดสอบอาวธุ นวิ เคลยี ร์
และขปี นาวธุ ของเกาหลเี หนอื และปญั หาหมเู่ กาะขอ้ พพิ าทนอกจากน้ียงั มงุ่ เสรมิ สรา้ งความมน่ั คงทางทะเลและนา่ นฟา้ โดยรอบญป่ี นุ่ เสรมิ
พรอ้ มทงั้ รบั มอื กบั การโจมตใี นพน้ื ทหี่ า่ งไกล สำ� หรบั งบประมาณประจำ� ปี 2562 (1 เม.ย.2562 - 31 ม.ี ค.2563) กห.ญป่ี นุ่ เสนอขอจำ� นวน
5.3 ลา้ นลา้ นเยน (47,171 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) เพมิ่ ขนึ้ 0.8% โดย 40% ของงบประมาณทงั้ หมดจะใชจ้ ดั ซอ้ื ยทุ โธปกรณต์ อ่ เนอ่ื งจาก
แผนงบประมาณปี 2560 ไดแ้ ก่ 1) การจดั ซอื้ ระบบตอ่ ตา้ นขปี นาวธุ Standard Missile-3 Block IIA (SM-3) 2) การจัดซอื้ ระบบปอ้ งกนั
ขีปนาวธุ ภาคพืน้ ดินเอจสิ จ�ำนวน 2 ชดุ ราคารวม 2,385 ล้านดอลลาร์สหรัฐ 3) การจดั ซอ้ื เครือ่ งบนิ สอดแนม (ยงั ไม่ทราบรุน่ และ
จำ� นวน) และ 4) การพฒั นาระบบเรดารต์ รวจจบั Stealth ( Anti-Stealth Radar System) เพอื่ เสรมิ ความมนั่ คงบรเิ วณทะเลจนี ตะวนั ออก
หลงั จากจนี ประสบความกา้ วหนา้ ในการพฒั นาระบบตรวจจบั Stealth เมอ่ื ปี 2559 ทง้ั น้ี ในปี 2561 Global Firepower.com จดั อนั ดบั
ให้ กห.ญปี่ นุ่ มคี วามเขม้ แขง็ อนั ดบั 8 ของโลก (ปรบั ลดจากอนั ดบั 7 เมอื่ ปี 2560) อาวธุ ยทุ โธปกรณส์ ว่ นใหญข่ องญป่ี นุ่ มกี ารผลติ ภายใน
ประเทศ (90%) และพฒั นารว่ มกบั สหรฐั ฯ เชน่ รถถงั หลกั Type 10 Type 90 Type 74 ยานรบหมุ้ เกราะ Type 89 รถสายพานลำ� เลยี ง
พล และรถหมุ้ เกราะลำ� เลยี งพล อาวธุ นำ� วถิ แี ละจรวดตอ่ สรู้ ถถงั เฮลคิ อปเตอรล์ ำ� เลยี งและโจมตี เรอื รบ และเรอื บรรทกุ เฮลคิ อปเตอร์ ทงั้ น้ี
ญป่ี นุ่ มคี วามพยายามผลกั ดนั ใหส้ ามารถสง่ ออกยทุ โธปกรณไ์ ปยงั ตา่ งประเทศหลงั ยกเลกิ การหา้ มสง่ ออกอาวธุ และเทคโนโลยที างการทหาร
เมอ่ื ปี 2557 และเรง่ ผลกั ดนั การจดั ทำ� รา่ งขอ้ ตกลงการถา่ ยทอดยทุ โธปกรณแ์ ละเทคโนโลยี (Agreement Concerning the Transfer of
Defense Equipment and Technology) กบั นานาประเทศ
ปญั หาความมนั่ คงภายในประเทศ
1. กลุ่มโอมชินริเกียว (Aum Shinrikyo) ก่อต้ังขึ้นเม่ือปี 2530 โดยนายมัตซึโมโตะ ชิซูโอะ หรือนายโชโกะ
อาซาฮาระ รบ.ญปี่ ุน่ จัดกลมุ่ ดังกลา่ วใหเ้ ป็นกลุ่มก่อการร้ายและยังคงติดตามความเคล่ือนไหวอยา่ งตอ่ เน่ือง กล่มุ โอมชินรเิ กยี ว

327 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

มแี นวทางการสอนการฝกึ จติ การเขา้ สมาธิ และโยคะ เพอื่ ใหถ้ งึ การรแู้ จง้ มคี วามเชอื่ เรอ่ื งวนั สน้ิ โลก อยา่ งไรกด็ ี รฐั บาลญป่ี นุ่ เชอ่ื วา่
กลมุ่ ดงั กลา่ วมเี ปา้ หมายตอ่ ตา้ นรฐั บาลญป่ี นุ่ โดยเมอื่ ปี 2531 กลมุ่ โอมชนิ รเิ กยี วลงทะเบยี นเปน็ กลมุ่ ศาสนาทถี่ กู ตอ้ งตามกฎหมาย
ของญ่ีป่นุ และปี 2533 พยายามมบี ทบาททางการเมือง โดยนายอาซาฮาระ และสมาชิกกลุ่มฯ ลงสมัครรบั เลอื กตง้ั ท่ัวไปภายใต้
ชื่อพรรคชนิ ริ (Shinri) หรอื Supreme Truth Party แตพ่ ่ายแพ้การเลือกตงั้ ท�ำให้เกดิ ความไมพ่ อใจสงั คมเพิ่มขึน้
ปฏิบัติการคร้ังส�ำคัญของกลุ่มคือ สาวกของลัทธิโอมชินริเกียวปล่อยแก๊สพิษซารินเหลวโจมตีสถานีรถไฟใต้ดิน
กรงุ โตเกยี ว 5 จดุ (มารุโนะอจุ ิ 2 สาย ฮิบิยะ 2 สาย จิโยดะ 1 สาย) ในช่วงชว่ั โมงเรง่ ดว่ น เมือ่ 20 ม.ี ค.2538 ส่งผลใหม้ ผี ู้เสยี ชวี ิต
13 คน บาดเจบ็ สาหสั 50 คน และบาดเจ็บมากกว่า 6,000 คน นอกจากน ี้ กลมุ่ โอมชินรเิ กยี วไดเ้ ผยแพร่ค�ำทำ� นายความหายนะ
ครง้ั ใหญจ่ นนำ� ไปสูว่ นั สนิ้ โลก (doomsday) เมื่อ 11 มี.ค.2554 เพือ่ สรา้ งความหวาดกลัวให้ชาวญี่ปนุ่
อยา่ งไรกด็ ี ภายหลงั การจบั กมุ แกนนำ� และสาวกกลมุ่ โอมชนิ รเิ กยี วทม่ี สี ว่ นเกยี่ วขอ้ งกบั การปลอ่ ยแกส๊ พษิ ในสถานี
รถไฟใต้ดิน ส�ำนักความปลอดภัยสาธารณะ ยธ.ญ่ีปุ่น ยังคงติดตามดูพฤติการณ์อย่างใกล้ชิด สตช.ญี่ปุนระบุสถิติปี 2561
กลมุ่ โอมชนิ รเิ กยี วมสี มาชิกในญี่ปนุ่ จ�ำนวน 1,950 คน โดยแยกออกเปน็ 2 กลุม่ คอื กลมุ่ อาเลฟ (เปล่ียนชือ่ จากโอมชินริเกยี ว)
ยดึ ม่นั แนวทางของนายอาซาฮาระ และกลุ่ม Hikari no Wa (Circle of Rainbow Light) ยดึ ม่ันแนวทางของนาย Fumihiro
Joyu นอกจากน้ี ยงั ปรากฏความเคลอ่ื นไหวของสาวกกลมุ่ ดงั กลา่ วปลกู ฝงั อดุ มการณใ์ หส้ มาชกิ ทง้ั ในและตา่ งประเทศ อาทิ สหรฐั ฯ
รสั เซยี และยเู ครน โดยปี 2559 รฐั บาลมอนเตเนโกรสง่ั เนรเทศชาวตา่ งชาตทิ ต่ี อ้ งสงสยั วา่ เกยี่ วขอ้ งกบั โอมชนิ รเิ กยี ว เปน็ ชาวญป่ี นุ่
4 คน และชาวรัสเซีย 43 คน จากกรณีดังกล่าวส่งผลให้รัสเซียบุกค้นสถานท่ีกลุ่มโอมชินริเกียวและหน่วยงานความม่ันคงระบุ
ผลตรวจสอบพบมีการวางแผนโจมตีมอสโกและเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก ศาลฎีการัสเซียจึงพิจารณาคดีให้กลุ่มโอมชินริเกียวเป็น
กลมุ่ กอ่ การรา้ ยเมื่อ ก.ย.2559
แม้ว่าเม่ือ 6 ก.ค.2561 แกนน�ำกลุ่มโอมชินริเกียวและสมาชิกคนส�ำคัญท้ัง 13 คน ได้รับโทษประหารชีวิต
ด้วยการแขวนคอแลว้ แตร่ ฐั บาลญปี่ นุ่ ยงั คงเฝา้ ตดิ ตามความเคลอ่ื นไหวของกลมุ่ นี้ ทง้ั ยงั เพม่ิ มาตรการดา้ นความมน่ั คงเพอ่ื ปอ้ งกนั
การกอ่ เหตขุ องกลมุ่ ผศู้ รัทธาแกนน�ำกลมุ่ ดังกลา่ วที่ไมพ่ อใจการประหารชีวิต
2. ชาวเกาหลีเหนือท่ีปัจจุบันอาศัยอยู่ในญี่ปุ่นมีจ�ำนวนมากกว่า 150,000 คน แม้ส่วนใหญ่เป็นคนรุ่น 3-4
แต่ได้รับการปลูกฝังให้ภักดีต่อผู้น�ำเกาหลีเหนือและยึดมั่นในอุดมการณ์หลักของเกาหลีเหนือมาตลอด ซ่ึงนับเป็นภัยคุกคาม
ใกล้ชิดของญ่ีปุ่น ญี่ปุ่นจึงให้ความส�ำคัญในการติดตามความเคล่ือนไหวระหว่างสมาคมชาวเกาหลีเหนือในญ่ีปุ่น (General
Association of Korean Residents in Japan-Chosen Soren) กบั องค์กรของเกาหลเี หนอื ท่เี คยใหก้ ารสนบั สนุนทางการเงิน
สมาคมฯ โดยเฉพาะการส่งเงินกลับและการนำ� เข้า–ส่งออกสินค้าจากเกาหลีเหนือ เนื่องจากห่วงกังวลว่าจะมีส่วนเกี่ยวข้องหรือ
สนบั สนนุ โครงการทดสอบขปี นาวุธและอาวธุ นวิ เคลยี ร์ รวมทง้ั การจารกรรมและก่อวินาศกรรมในญ่ปี ุ่น
ปญั หาความมั่นคงจากต่างประเทศ
1. ภยั คกุ คามจากเกาหลเี หนอื ญปี่ นุ่ และเกาหลเี หนอื ตดั ความสมั พนั ธท์ างการทตู เมอ่ื ปลายปี 2523 ญป่ี นุ่ ยงั คง
หวาดระแวงเกาหลเี หนอื ทพ่ี ยายามผลกั ดนั โครงการทดลองขปี นาวธุ และอาวธุ นวิ เคลยี ร์ ซงึ่ จะนำ� ไปสกู่ ารผลติ และครอบครองอาวธุ
นิวเคลียร์ท่ีมีขีดความสามารถในการโจมตีญ่ีปุ่น ในห้วงปี 2560 เกาหลีเหนือทดลองขีปนาวุธอย่างต่อเน่ืองมากกว่า 15 คร้ัง
โดยเขา้ มาในอาณาเขตญปี่ นุ่ จำ� นวน ๖ ครง้ั ประกอบดว้ ย 1) บรเิ วณเกาะฮอกไกโด 2 ครงั้ คอื เมอ่ื 29 ส.ค.2560 ขปี นาวธุ บนิ ขา้ ม
เกาะฮอกไกโด ตกในทะเลทางตะวนั ออกของแหลมเอรโิ มะ หา่ งออกไปประมาณ 1,180 กม. และเมอ่ื 15 ก.ย.2560 ตกหา่ งแหลม
เอรโิ มะ 2,000 กม. 2) บรเิ วณเขตเศรษฐกจิ จำ� เพาะของญป่ี นุ่ 4 ครงั้ นอกจากน้ี เกาหลเี หนอื ยงั มกี ารทดลองนวิ เคลยี รจ์ ำ� นวน 6 ครง้ั
ทำ� ใหญ้ ปี่ นุ่ ยกระดบั เกาหลเี หนอื เปน็ ภยั คกุ คามเปน็ ภยั มหนั ตต์ อ่ ญปี่ นุ่ (unprecedented, grave and serious) และดำ� เนนิ มาตรการ
ควำ�่ บาตรเกาหลเี หนอื ตามมตคิ ณะมนตรคี วามมน่ั คงอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง กระนน้ั ในหว้ งปี 2561 (ม.ค–ก.ย.) เกาหลเี หนอื ไดล้ ดทา่ ที
ทแ่ี ขง็ กรา้ วและเรมิ่ มกี ารเจรจากบั ประชาคมโลกมากขนึ้ จดุ เปลยี่ นสำ� คญั ของทา่ ทเี กาหลเี หนอื เกดิ ขนึ้ ภายหลงั การแขง่ ขนั กฬี าโอลมิ ปกิ
ฤดูหนาวพยองซังเม่ือ 25 ก.พ.2561 ที่น�ำมาสู่การจัดการประชุมสุดยอดผู้น�ำสองเกาหลีเม่ือ 27 เม.ย.2561 และการจัดการ
ประชมุ สดุ ยอดผนู้ ำ� เกาหล–ี สหรฐั ฯ เมอื่ 12 ม.ิ ย.2561 ทส่ี งิ คโปร์ อยา่ งไรกด็ ี ทา่ ทที เ่ี ปลยี่ นไปดงั กลา่ วไมไ่ ดส้ ง่ ผลใหค้ วามสมั พนั ธ์

ข้อมลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 328

ระหวา่ งญปี่ นุ่ และเกาหลเี หนอื ดขี นึ้ เนอ่ื งจากยงั ไมม่ แี นวโนม้ ทที่ ง้ั สองประเทศจะจดั การประชมุ ระดบั ผนู้ ำ� และญปี่ นุ่ ยงั คงดำ� เนนิ การ
และเรยี กรอ้ งใหน้ านาชาตคิ งมาตรการกดดนั เกาหลเี หนอื ทกุ ทาง (Maximum Pressure) จนกวา่ เกาหลเี หนอื จะปลดอาวธุ นวิ เคลยี ร์
เสรจ็ สมบรู ณ์ พสิ จู นว์ า่ เปน็ จรงิ และไมก่ ลบั มาดำ� เนนิ การอกี (Complete, Verifiable and Irreversible Denuclearization)
นอกจากน้ี ยงั มปี ระเดน็ การลกั พาตวั ชาวญป่ี นุ่ ของทางการเกาหลเี หนอื รฐั บาลญป่ี นุ่ เรยี กรอ้ งใหท้ างการเกาหลเี หนอื
ส่งกลับชาวญ่ีปุ่นท่ีถูกลักพาตัวจำ� นวน 17 คน แต่ทางการเกาหลีเหนือยืนยันว่ามีเพียงจำ� นวน 13 คนเท่าน้ันท�ำให้มีการเจรจา
อยา่ งไมเ่ ปน็ ทางการระหวา่ งผแู้ ทนเกาหลเี หนอื -ญป่ี นุ่ เมอ่ื ปี 2558 แตท่ างการเกาหลเี หนอื ไมจ่ ดั สง่ รายงานผลการตรวจสอบกรณี
ผถู้ กู ลกั พาตวั ตามทเี่ คยตกลง ญปี่ นุ่ จงึ ขยายมาตรการควำ�่ บาตรฝา่ ยเดยี วออกไปถงึ เม.ย.2562 ทง้ั น้ี ประเดน็ ดงั กลา่ วเปน็ ประเดน็ ที่
นายชนิ โซ อาเบะ นรม.ญป่ี นุ่ ใหค้ วามสำ� คญั มาก เนอ่ื งจากใหค้ ำ� มน่ั กบั ประชาชนวา่ จะนำ� ตวั ผถู้ กู ลกั พาตวั ทง้ั หมดกลบั มาญปี่ นุ่ ใหไ้ ด้
ขณะทดี่ ำ� รงตำ� แหนง่ นรม.
2. ภยั คกุ คามจากจนี ทญ่ี ป่ี นุ่ ใหค้ วามสำ� คญั คอื การขยายอทิ ธพิ ลทางทหารของจนี ในภมู ภิ าค โดยมองวา่ จนี กำ� ลงั
พยายามพฒั นาแสนยานภุ าพกองทพั จนี ทงั้ ดา้ นเทคโนโลยที างการทหารและยทุ ธวธิ ี เพอื่ มงุ่ ขยายอทิ ธพิ ลทางทหารในภมู ภิ าค ซง่ึ เปน็
ปจั จยั สำ� คญั ทจ่ี ะทำ� ใหจ้ นี ยกฐานะของตนขนึ้ มาเปน็ ประเทศมหาอำ� นาจอนั ดบั ๑ ของโลก โดยเฉพาะทางทะเล ซงึ่ จนี มกี ารสรา้ ง
เกาะเทยี มบรเิ วณพน้ื ทพี่ พิ าทในทะเลจนี ใต้ โดยไมส่ นใจเสยี งคดั คา้ นจากประเทศคพู่ พิ าทและประชาคมโลก
3. ปัญหาข้อพพิ าทดินแดนตา่ ง ๆ กบั ประเทศรอบบา้ น (รัสเซีย เกาหลีใต้ จีน และไต้หวนั ) ในหลายพืน้ ท่ี ได้แก่
ปญั หาขอ้ พพิ าทบรเิ วณหมเู่ กาะเซน็ กากุ ซงึ่ ญปี่ นุ่ และจนี ไดอ้ า้ งกรรมสทิ ธเิ หนอื พน้ื ทดี่ งั กลา่ ว โดยญป่ี นุ่ อา้ งความชอบธรรมจากการที่
สหรฐั ฯ ยดึ เกาะโอกนิ าวาผนวกกบั หมเู่ กาะเซน็ กากหุ ลงั สนิ้ สดุ สงครามโลกครง้ั ท่ี 2 สว่ นจนี อา้ งวา่ หมเู่ กาะเซน็ กากถุ กู ญป่ี นุ่ บกุ ยดึ ครอง
พรอ้ มกบั ไตห้ วนั ในปี 2438 แตเ่ มอื่ สนิ้ สดุ สงครามโลกครง้ั ท่ี 2 ญป่ี นุ่ จำ� เปน็ ตอ้ งคนื หมเู่ กาะดงั กลา่ วทง้ั หมดใหจ้ นี เนอ่ื งจากแพส้ งคราม
ปัจจุบันหน่วยลาดตระเวนชายฝั่งและกองก�ำลังป้องกันตนเองทางเรือของญ่ีปุ่นตรึงก�ำลังโดยรอบบริเวณดังกล่าวและญี่ปุ่นมีการ
ประทว้ งจนี อยา่ งตอ่ เนอื่ งในการทำ� กจิ กรรมใกลบ้ รเิ วณดงั กลา่ ว เชน่ เมอื่ 2 ส.ค.2560 เรยี กรอ้ งใหจ้ นี ระงบั ปฏบิ ตั กิ ารของเรอื ขดุ เจาะ
ใกลเ้ สน้ มธั ยะในพน้ื ทท่ี ะเลจนี ตะวนั ออกใกลบ้ รเิ วณพน้ื ทพ่ี พิ าท และเมอื่ 12 ม.ค.2561 รมช.กต.ญปี่ นุ่ เรยี กออท.จนี /โตเกยี ว เขา้ พบ
เพอ่ื แสดงความหว่ งกงั วลหลงั ตรวจพบเรอื ฟรเิ กต Jiangkai II ทตี่ อ้ งสงสยั วา่ เปน็ ของจนี แลน่ เขา้ ใกลบ้ รเิ วณพน้ื ทพี่ พิ าท ทง้ั นี้ ญป่ี นุ่
และจีนตกลงท่ีจะร่วมมือกันส�ำรวจและพัฒนาแหล่งทรัพยากรก๊าซธรรมชาติและน้�ำมันในพื้นที่ทะเลจีนตะวันออกเม่ือปี 2551
แตก่ ารเจรจาชะงกั งนั หลงั เกดิ ปญั หาความสมั พนั ธต์ งึ เครยี ดจากการทร่ี ฐั บาลนายโยชฮิ โิ กะ โนดะ ของญปี่ นุ่ ซอ้ื เกาะบรเิ วณพพิ าท
จำ� นวน 3 เกาะเมอ่ื ปี 2555
บรเิ วณหมเู่ กาะครู ลิ (Kuril) ญป่ี นุ่ เรยี กวา่ Chishima ครอบครองมาตง้ั แตก่ อ่ นสงครามโลกครง้ั ที่ 2 แตภ่ ายหลงั แพ้
สงครามถกู สหภาพโซเวยี ตบกุ ยดึ ครองดนิ แดนและขดั แยง้ กนั มาโดยตลอด อย่างไรก็ตาม เมือ่ ก.ย.2552 มีการเจรจากนั ระหว่าง
เจ้าหน้าท่รี ะดับสูงทางทหารของท้งั สองประเทศ ซึ่งนับเป็นคร้งั แรกในประวตั ศิ าสตร์ทท่ี ง้ั สองประเทศเร่มิ มคี วามพยายามในการ
เจรจา นอกจากน้ี รัสเซีย-ญ่ีปุ่นประสบความคืบหน้าในการด�ำเนินกิจกรรมทางเศรษฐกิจร่วมกันบนหมู่เกาะคูริล นับต้ังแต่
ประธานาธบิ ดวี ลาดิมีร์ ปตู ิน และ นรม.ชินโซะ อาเบะ ของญ่ีปุน่ ตกลงเรมิ่ กนั เมือ่ ธ.ค.2559 โดยญีป่ ุ่นสง่ คณะนักธุรกจิ ญ่ีป่นุ
69 คน (ผู้แทนบริษัทเอกชน 32 แห่ง และเจา้ หนา้ ทรี่ ฐั จากสว่ นกลางและทอ้ งถน่ิ )
บรเิ วณแนวโขดหนิ ลอี งั คอรท์ รอ็ กส์ (Liancourt Rock) หรอื Takeshima ในภาษาญป่ี นุ่ ซง่ี เปน็ ขอ้ พพิ าทในการ
อา้ งสทิ ธกิ์ บั เกาหลใี ต้ (อยหู่ า่ งเกาหลใี ต้ 92 กม. และอยหู่ า่ งจากญป่ี นุ่ 157 กม.) ญป่ี นุ่ เปน็ ฝา่ ยอา้ งกรรมสทิ ธมิ์ าโดยตลอด แตเ่ กาหลใี ต้
อา้ งวา่ หมเู่ กาะทาเคชมิ ะเปน็ ของเกาหลใี ตม้ าตงั้ แตป่ ี พ.ศ.1055 และเกาหลใี ตไ้ ดร้ กั ษาสทิ ธกิ ารครอบครองดว้ ยการตรวจตราเกาะ
เปน็ ประจาํ ทกุ 3 ปี และขบั ไลช่ าวญปี่ นุ่ ทบ่ี กุ รกุ พนื้ ทเ่ี กาะ ซงึ่ เมอ่ื ปี 2443 รฐั บาลเกาหลใี ตอ้ อกพระราชกฤษฎกี ากำ� หนดใหห้ มเู่ กาะ
ทาเคชมิ ะเป็นสว่ นหน่ึงของเขตการปกครองเกาะ Ullung จนกระท่งั ญ่ปี ุน่ ยึดครองคาบสมุทรเกาหลีในปี 2453
ขอ้ พพิ าทเรอื่ งเขตเศรษฐกจิ จำ� เพาะบรเิ วณเกาะโอะกโิ นะโทริ (Okinotorishima) หรอื Douglas Reef or Parece
Vela ซงึ่ กวา้ ง 1.7 กม. และยาว 4.5 กม. เปน็ พนื้ ทพ่ี พิ าทเรอื่ งสทิ ธกิ ารถอื ครองดนิ แดนกบั จนี เพอ่ื ประโยชนใ์ นการสำ� รวจขดุ เจาะ
หาน�ำ้ มันและกา๊ ซธรรมชาติ โดยท้ังสองประเทศต่างอา้ งกรรมสทิ ธใ์ิ นการครอบครอง ญี่ปนุ่ อ้างพรมแดนโดยใชห้ ลกั เขตเศรษฐกิจ
จำ� เพาะ (Economic Exclusive Zone) เปน็ จดุ แบง่ เขต ขณะทจี่ นี อา้ งพรมแดนหลกั ไหลท่ วปี (Continental Shelf) เปน็ จดุ แบง่ เขต
ภยั คกุ คามจากกลมุ่ ก่อการรา้ ย ญป่ี ุ่นตกเป็นเปา้ หมายการโจมตีของกล่มุ มสุ ลิมหวั รุนแรง เน่อื งจากเปน็ พนั ธมิตร

329 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

ของสหรัฐฯ และมีนโยบายต่อต้านการก่อการร้ายอย่างชัดเจน โดยเฉพาะภายหลังเหตุการณ์ 9/11 ญ่ีปุ่นมีส่วนร่วมในสงคราม
ตอ่ ตา้ นการกอ่ การรา้ ยในอฟั กานสิ ถานและอริ กั ซง่ึ สง่ ผลใหญ้ ปี่ นุ่ ตอ้ งระมดั ระวงั ภยั จากกลมุ่ กอ่ การรา้ ยมากขนึ้ โดยเหตกุ ารณก์ อ่ การรา้ ย
ท่ีส่งผลกระทบต่อญ่ีปุ่น ได้แก่ 1) เมื่อปี 2556 ชาวญี่ปุ่น 10 คน ถูกสังหารระหว่างเหตุการณ์บุกจับตัวประกันที่โรงงาน
กา๊ ซธรรมชาตใิ นแอลจเี รยี 2) เมอื่ ก.พ.2558 กลมุ่ IS ระบทุ จ่ี ะโจมตญี ปี่ นุ่ อยา่ งชดั เจนในชว่ งเผยแพรค่ ลปิ สงั หารตวั ประกนั ชาวญปี่ นุ่
2 คน 3) เมื่อต้น ก.ค.2559 ชาวญปี่ นุ่ 7 คน ถกู สังหารหลงั ถกู จับตวั ประกันในช่วงกลมุ่ ก่อการรา้ ยก่อเหตุโจมตีภตั ตาคารแห่งหนึ่ง
ในกรุงธากา บังกลาเทศ ท้งั นี้ สตช.ญ่ปี ุน่ จะเพิ่มมาตรการปอ้ งกนั ปัญหาการก่อการรา้ ยกอ่ นห้วงการแข่งขนั กีฬาโอลิมปกิ ปี 2563
ที่โตเกยี ว เชน่ ลงนามขอ้ ตกลงในการต่อต้านการก่อการร้ายด้วยนวิ เคลียร์กับ IAEA และรว่ มมอื กบั EU เสริมสร้างความม่ันคง
ทางไซเบอร์ นอกจากนี้ สภาผู้แทนราษฎรผ่านร่างกฎหมายการต่อต้านการก่อการร้าย (anti-terrorism bill) เม่ือ พ.ค.2560
ที่จะชว่ ยใหญ้ ปี่ ุ่นสามารถเข้าร่วม United Nations Convention against Transnational Organized Crime (UNTOC)
สมาชกิ องค์การระหว่างประเทศ ADB, AfDB (non-regional member), APEC, APT, ARF, ASEAN (dialogue partner),
Australia Group, BIS, CE (observer), CERN (observer), CICA (observer), CP, EAS, EBRD, FAO, FATF, G-20, G-5, G-7,
G-8, G-10, IADB, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICCt, ICRM, IDA, IEA, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, IMSO, Interpol,
IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC, LAIA, MIGA, NEA, NSG, OAS (observer), OECD, OPCW, OSCE (partner), Paris
Club, PCA, PIF (partner), SAARC (observer), SECI (observer), UN, UN Security Council (temporary), UNCTAD,
UNDOF, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNMIS, UNRWA, UNWTO, UPU, WCO, WFTU, WHO, WIPO, WMO, WTO และ ZC
วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลย ี ญปี่ นุ่ เปน็ ประเทศชน้ั นำ� ดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี เฉพาะอยา่ งยง่ิ ดา้ นวทิ ยาศาสตรช์ วี การแพทย์
งบประมาณดา้ นการวจิ ยั และพฒั นาสงู 19 ลา้ นลา้ นเยน สงู เปน็ อนั ดบั 3 ของโลก รองจากสหรฐั ฯ และจนี นรม.ชนิ โซะ อาเบะ
เสนอแนวคดิ Soceity 5.0 (supersmart society) ในแผนพนื้ ฐานวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยฉี บบั ท่ี 5 (ปงี บประมาณ 2560-2565)
เพอื่ รองรบั ปญั หาทา้ ทายทช่ี าวญป่ี นุ่ ตอ้ งเผชญิ ในอนาคต คอื สงั คมผสู้ งู อายุ ภยั ธรรมชาติ คณุ ภาพสงิ่ แวดลอ้ ม พพิ ธิ ภณั ฑว์ ทิ ยาศาสตร์
ทมี่ ชี อ่ื เสยี งคือ National Museum of Emerging Science and Innovation (Miraikan) เปน็ สถานท่ีจัดแสดงเทคโนโลยที าง
วทิ ยาศาสตรท์ กี่ อ่ ใหเ้ กดิ ผลงานนวตั กรรมใหม่ ๆ โดยจดั แสดงภาษาญปี่ นุ่ และภาษาองั กฤษ เชน่ นทิ รรศการเกยี่ วกบั ปญั หาสงิ่ แวดลอ้ ม
หนุ่ ยนต์ Asimo เทคโนโลยีสารสนเทศ ชีววทิ ยา เรอื ดำ� น�้ำ เทคโนโลยชี ั้นสงู ดา้ นการเตือนภัยแผ่นดนิ ไหว การสรา้ งเมืองจำ� ลองใน
อนาคต และการสำ� รวจอวกาศ
ญี่ปุ่นวางแผนใชป้ ัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence-AI) ในหลายดา้ น อาทิ รฐั บาลเตรียมใช้ AI เป็นแหลง่
ข้อมูลส�ำหรับรัฐสภา และการใช้คอมพิวเตอร์ท�ำหน้าท่ีด้านการบริหาร ซึ่งจะติดตั้งโปรแกรมประมวลผลที่สามารถตอบกระทู้
ทเ่ี สนอตอ่ รฐั สภาตงั้ แตร่ ะดบั การแสดงความคดิ เหน็ ทเ่ี กยี่ วกบั นโยบายถงึ ขน้ั ตอนการตดั สนิ ใจ บรษิ ทั Hitachi เตรยี มใชน้ วตั กรรม
หนุ่ ยนต์ AI ในการรกั ษาความปลอดภยั ชว่ งญป่ี นุ่ เปน็ เจา้ ภาพการแขง่ ขนั กฬี าโอลมิ ปกิ นอกจากน้ี ยงั มแี ผนนำ� AI มาใชใ้ นด้าน
การข่าวทีเ่ กย่ี วขอ้ งกบั การฟอกเงนิ และการโจมตขี องกลุ่มก่อการร้าย
โครงการวจิ ยั พลงั งานนวิ เคลยี รฟ์ วิ ชน่ั นานาชาติ (International Thermonuclear Experimental Reactor-ITER)
มี 35 ประเทศเข้าร่วม เปน็ โครงการความรว่ มมือก่อต้งั โดย 7 ประเทศ คือ EU สหรัฐฯ ญ่ีปุ่น รัสเซยี จนี อนิ เดยี และเกาหลใี ต้
โดย EU รบั ผดิ ชอบคา่ ใชจ้ า่ ยกอ่ สรา้ ง 45% ประเทศกอ่ ตงั้ ทเ่ี หลอื 6 ประเทศ รบั ผดิ ชอบ 9% โดยอยรู่ ะหวา่ งกอ่ สรา้ งชนั้ ใตด้ นิ ศนู ย์
Tokamak complex (เครอ่ื งสรา้ งฟวิ ชนั่ โดยสนามแมเ่ หลก็ ควบคมุ พลาสมา) ตง้ั อยทู่ างใตข้ องฝรงั่ เศส ใชง้ บประมาณ 14,000
ลา้ นดอลลารส์ หรฐั คาดวา่ จะแลว้ เสรจ็ ในปี 2562 และจะเรม่ิ ทำ� การตดิ ตง้ั และทดลองเครอื่ งกำ� เนดิ พลงั งานในปี 2563 และปี 2570
ตามลำ� ดบั อยา่ งไรกต็ าม คา่ กอ่ สรา้ งทเ่ี พม่ิ มากกวา่ คาดการณ์ 3 เทา่ สง่ ผลใหข้ าดเงนิ สนบั สนนุ EU จงึ ตกลงใหส้ ถานะพเิ ศษแกญ่ ป่ี นุ่
เพอ่ื ใหเ้ พมิ่ เงนิ จดั สรรคา่ กอ่ สรา้ งศนู ยแ์ ละนกั วจิ ยั ทงั้ น้ี การจดั ตงั้ ศนู ยท์ ดลอง Remote Experimentation Centre (REC) ท่ี Rokkasho
จ.อาโอโมริ ประสบความคบื หนา้ EU และญปี่ นุ่ ตง้ั คณะทำ� งาน 8 ชดุ ทำ� หนา้ ทดี่ แู ลดา้ นตา่ ง ๆ อาทิ การกอ่ สรา้ ง อปุ กรณ์ โปรแกรม
ระบบเครอื ขา่ ย กำ� หนดทดลองระบบทงั้ หมดกลางปี 2560

ข้อมูลพื้นฐานของตา่ งประเทศ 2562 330

โครงการพัฒนาระบบซุปเปอร์คอมพิวเตอร์ (AI Bridging Cloud Infrastructure-ABCI) ให้มีความเร็ว 130
petaflops มูลค่า 19.5 พันล้านเยน (173 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) เพื่อให้ญ่ีปุ่นเป็นศูนย์กลางแห่งใหม่เพ่ือการวิจัย AI โดยจะ
ใช้งานในยานยนต์ไร้คนขับ หุ่นยนต์ และการวินิจฉัยทางการแพทย์ ในปี 2561 เว็บไซต์ top500.org จัดอันดับให้บริษัท
Fujitsu เป็นบริษัทที่ผลิตซุปเปอร์คอมพิวเตอร์ได้เป็นอันดับ 1 ของญี่ปุ่นและอันดับ 5 ของโลก
โครงการวจิ ยั และพฒั นาดา้ นนาโนเทคโนโลยี ญ่ปี ุ่นใหค้ วามสำ� คญั กับการพฒั นานาโนเทคโนโลยมี าตั้งแตป่ ี 2554
(บรรจใุ นแผนพฒั นาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) โดยคณะรัฐมนตรแี ละสภาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม กำ� หนดให้
นาโนเทคโนโลยเี ปน็ วาระแหง่ ชาติ และจดั สรรงบประมาณสนบั สนนุ อยา่ งตอ่ เนอ่ื งเฉลยี่ ปลี ะประมาณ 800-1,000 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั
(2.5-3.50% ของงบประมาณดา้ นวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยีทงั้ หมด) และมคี วามก้าวหน้าอันดบั 7 ของโลก รองจากจนี สหรัฐฯ
อนิ เดยี เกาหลีใต้ เยอรมนี และอหิ ร่าน (ปี 2560) โดยโครงการพัฒนานาโนเทคโนโลยีไดแ้ ก่ 1) Nanotechnology Platform
Japan (NTPJ) และ ITA-Nano มศี นู ยว์ จิ ยั และการศกึ ษาดา้ นนาโนเทคโนโลยที ใ่ี หญท่ ส่ี ดุ ของญป่ี นุ่ ตง้ั อยทู่ ่ี Tsukuba โดยมี MEXT,
METI สนบั สนนุ หลกั และรว่ มมอื กบั หนว่ ยงานอนื่ ๆ เชน่ National Institute of Advanced Industrial Science and Technology
(AIST), National Institute for Materials Science (NIMS), High Energy Accelerator Research Organization (KEK),
University of Tsukuba และสภาอุตสาหกรรมญี่ปุน่
Japan Aerospace Exploration Agency (JAXA) เป็นองค์การด้านการส�ำรวจอวกาศแห่งชาตญิ ่ีปุ่น มภี ารกจิ
ดา้ นการวจิ ยั การพฒั นา และการสง่ ดาวเทยี มขน้ึ สวู่ งโคจร รวมถงึ การสำ� รวจดาวเคราะหน์ อ้ ย JAXA มเี ปา้ หมายจะตงั้ สถานปี ฏบิ ตั ิ
ภารกิจของมนุษย์บนดวงจันทร์ในปี 2568 ล่าสุด JAXA ส่งดาวเทียมมิชิบิกิ NO.4 ขึ้นสู่ชั้นบรรยากาศโลกเมื่อ มี.ค.2561
ตามแผนเพิ่มจ�ำนวนดาวเทียมในโครงการส�ำรวจโลก 7 ดวงภายในปี 2566 นอกจากนี้ บริษัท Obayashi ต้องการสร้างลิฟต์
อวกาศด้วยวสั ด“ุ carbon nanotubes” ท่มี ีความแข็งแรงกว่าเหลก็ กล้าถึง 20 เทา่ ในปี 2593 โดยสามารถสง่ คนรอบละ 30 คน
สสู่ ถานีอวกาศดว้ ยความเร็ว 200 กม./ชม. โดยใชเ้ วลาประมาณ 1 สัปดาห์ ตอ่ 1 เทีย่ ว ทั้งนี้ อัตราความส�ำเรจ็ ในการปล่อยจรวด
ขนส่งดาวเทียมของ JAXA อยู่ที่ 95% ใกล้เคียงกับอัตราประสบความส�ำเร็จของจรวดแอตลาส 5 ของ The National
Aeronautics and Space Administration (NASA) สหรฐั ฯ ท่ี 96.4% และของจรวดแอเรียล 5 ของ The European Space
Agency (ESA) ของยุโรปที่ 94.9%
ญป่ี นุ่ เปน็ ประเทศแรกทป่ี ระกาศแผนจะมเี ครอื ขา่ ยดาวเทยี มโรงไฟฟา้ ในอวกาศ ขนาด 1 กกิ ะวตั ต์ (ศกั ยภาพเทา่
โรงไฟฟา้ นวิ เคลยี รข์ นาดกลาง แตต่ น้ ทนุ ผลติ ไฟฟา้ ตำ่� ) ภายในปี 2573 โดยรฐั บาลญป่ี นุ่ รว่ มกบั ภาคเอกชนและนกั วจิ ยั วางแผน
สรา้ งโรงไฟฟา้ พลงั แสงอาทติ ยใ์ นหว้ งอวกาศ (Space-based solar power-SBSP) และพยายามหาวธิ กี ารทจ่ี ะสง่ ไฟฟา้ จากอวกาศ
ลงมาสู่พ้ืนผิวโลก ซ่ึง JAXA วางเป้าหมายให้โครงการ SBSP ประสบความส�ำเร็จภายในปี 2583 แต่ปรับเร็วข้ึนเป็นปี 2573
ทั้งนี้ เมอื่ 12 ม.ี ค.2558 JAXA ประกาศผลการวจิ ยั ทสี่ ามารถสง่ พลงั งานไฟฟา้ 1.8 กโิ ลวตั ตใ์ นระยะ 50 เมตร ขณะทบี่ รษิ ทั
Mitsubishi Heavy Industries สาธิตการส่งไฟฟ้าขนาด 10 กิโลวัตต์ไปยังเคร่ืองรับระยะห่าง 500 เมตร
ดร.โยชโิ มริ โอสมุ ิ (อายุ 71 ป)ี ผเู้ ชย่ี วชาญดา้ นชวี วทิ ยาของเซลล์ สถาบนั เทคโนโลยแี หง่ โตเกยี ว ไดร้ บั รางวลั โนเบล
สาขาการแพทย์ประจ�ำปี 2559 จากการค้นพบกระบวนการกลไกการกินตัวเองของเซลล์ (Autophagy) ในงานวิจัยท่ีจัดท�ำ
เม่ือปี 2535 ซึ่งผลการวิจัยอาจน�ำไปสู่การปรับใช้ในการรักษาโรคต่าง ๆ เช่น โรคมะเร็ง โรคพาร์กินสัน และโรคสมองเส่ือม
การขนส่งและโทรคมนาคม การที่ญ่ีปุ่นมีสภาพภูมิศาสตร์ที่เป็นอุปสรรคต่อการขนส่งและคมนาคม รัฐบาลจึงให้ความส�ำคัญ
ตอ่ การพฒั นาระบบคมนาคมใหท้ นั สมยั และมปี ระสทิ ธภิ าพมากแหง่ หนงึ่ ของโลกเพอ่ื รองรบั ผใู้ ชง้ านทง้ั ภายในและตา่ งประเทศโดยเฉพาะ
การสรา้ งเครอื ขา่ ยระบบขนสง่ มวลชน ทา่ อากาศยานรวม 96 แหง่ ทสี่ ำ� คญั 4 แหง่ คอื ทา่ อากาศยานนารติ ะ ตงั้ อยหู่ า่ งจากใจกลาง
กรุงโตเกียวประมาณ 60 กม. ท่าอากาศยานคันไซต้ังอยู่ท่ีเมืองโอซากา ท่าอากาศยานกลาง ตั้งอยู่ที่เมืองนาโงยา จ.อิชิ และ
ทา่ อากาศยานฟกู ุโอกะ เส้นทางรถไฟ กิจการรถไฟ 70% ของเครอื ขา่ ยการรถไฟในญป่ี ุน่ เปน็ ของกลุ่มบริษทั Japan Railways
(JR Group) รฐั วสิ าหกจิ การรถไฟ แบง่ พนื้ ทบี่ รกิ าร 6 บรษิ ทั คอื JR Hokkaido, JR East, JR Central, JR West, JR Shikoku,
and JR Kyushu ส่วนทีเ่ หลือ 30% ด�ำเนินกจิ การโดยบรษิ ทั เอกชน บตั ร Japan Rail Pass สามารถใชไ้ ดก้ ับบริการของบรษิ ทั
JR bus และรถไฟชนิ คงั เซน็ หรอื รถไฟดว่ นพเิ ศษทเี่ คยเปน็ รถไฟฟา้ ทวี่ งิ่ เรว็ ทสี่ ดุ ครง้ั แรกในโลก นอกจากน้ี บ. JR Central อยรู่ ะหวา่ ง

331 ขอ้ มูลพืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

ดแู ลโครงการกอ่ สรา้ งรถไฟ Chuo Shinkansen maglev ตง้ั เปา้ หมายทำ� ความเรว็ 374 ไมล/์ ชม. (Maglev ของจนี เรว็ 268 ไมล/์ ชม.)
และมแี ผนขยายเสน้ ทางถงึ เมอื งซบั โปโรภายในปี 2573
การโทรคมนาคม อตั ราการใชโ้ ทรศพั ทแ์ บบพนื้ ฐานเมอื่ ม.ี ค.2561 มจี ำ� นวนผสู้ มคั รใช้ 25 ลา้ นคน โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นที่ 163 ลา้ นคน และ
เมอ่ื ปี 2561 ผใู้ ชบ้ รกิ าร 62% ใชอ้ นิ เทอรเ์ นต็ ผา่ นโทรศพั ทเ์ คลอื่ นที่ เครอื ขา่ ย NTT DoCoMo ตง้ั เปา้ หมายใชร้ ะบบ 5G ภายในปี 2563
เพอ่ื รองรบั การเชอื่ มตอ่ ของขอ้ มลู ขนาดใหญ่ โดยเฉพาะการชมวดิ ที ศั นท์ มี่ ากถงึ 83% รหสั โทรศพั ท์ +81 รหสั อนิ เทอรเ์ นต็ .JP
การเดนิ ทาง สายการบนิ ทใ่ี หบ้ รกิ ารเทยี่ วบนิ ตรงไปยงั ญปี่ นุ่ เสน้ ทางสวุ รรณภมู -ิ ญป่ี นุ่ ไดแ้ ก่ การบนิ ไทย นกสกตู แอรเ์ อเชยี เอก็ ซ์
เจแปนแอร์ไลน์ ออลนิปปอนแอร์เวย์ เดลตาแอร์ไลน์ ใช้เวลาเดินทางจากกรุงเทพ 6 ชม. เวลาเร็วกว่าไทย 2 ชม. นอกจากนี้
หลายสายการบินยังมีบริการแบบแวะพักต่อเคร่ือง การขอวีซ่า 1) เมื่อ มิ.ย.2555 ญี่ปุ่นอนุมัติออกวีซ่าแบบเข้าออกหลายคร้ัง
ให้แกไ่ ทย และ 2) ยกเวน้ วซี า่ ให้ผูท้ ี่มวี ตั ถุประสงค์เพอ่ื การท่องเทย่ี วระยะ 15 วัน เม่ือ 1 ก.ค.2556 แต่ตอ้ งแสดงบัตรโดยสาร
เครอ่ื งบนิ ขาออก คา่ ใชจ้ า่ ยทอ่ี าจเกดิ ขน้ึ ในระหวา่ งทพ่ี ำ� นกั ในญป่ี นุ่ เชน่ เงนิ สด บตั รเครดติ ชอ่ื ทอี่ ยู่ และหมายเลขตดิ ตอ่ ในระหวา่ ง
ท่ีพ�ำนักในญ่ีปุ่น และก�ำหนดการเดินทางระหว่างที่พ�ำนักในญ่ีปุ่น ส่วนผู้ท่ีต้องการพ�ำนักเกิน 15 วัน หรือมีวัตถุประสงค์อื่น ๆ
จะตอ้ งยน่ื ขอวซี า่ ตามปกติ ปจั จบุ ันญปี่ ุน่ ก�ำลังน�ำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการขอวซี ่าและอยรู่ ะหว่างการพจิ ารณายดื เวลาพ�ำนกั
เพ่ือการทอ่ งเท่ียวในญ่ปี นุ่ เกนิ 15 วนั เพือ่ รองรับการเปน็ เจา้ ภาพจดั การแขง่ ขันกีฬาโอลมิ ปกิ ปี 2563
ศนู ยบ์ ริการรับค�ำยน่ื ค�ำรอ้ งขอวซี ่า (JVAC) ด�ำเนนิ งานโดยบริษทั Japan Visa Center (Thailand) เปดิ ใหบ้ รกิ าร
จันทร์-ศุกร์ : 8.30-18.00 น. Call center +66-(0)2-251-5197-8 อาคารวันแปซิฟิคเพลส ช้ัน 9 ยูนิต 910 เลขที่ 140
ถนนสุขุมวทิ แขวงคลองเตย เขตคลองเตย กรุงเทพฯ 10110 E-mail : [email protected]
สถานการณ์สำ� คัญทน่ี า่ ตดิ ตาม
1) ท่าทีและการด�ำเนินการของญ่ีปุ่น เพื่อท�ำให้เกาหลีเหนือยุติโครงการทดลองขีปนาวุธและนิวเคลียร์ทั้งการ
ด�ำเนินการโดยล�ำพังและผ่านความร่วมมือระหว่างประเทศ พร้อมทั้งการพัฒนาแสนยานุภาพทางทหาร เพ่ือให้พร้อมรับมือ
กับการถูกโจมตีจากเกาหลีเหนือ
2) แนวโน้มความสัมพันธ์ทางการค้าระหว่างญี่ปุ่นกับสหรัฐฯ และโอกาสที่สงครามการค้าจะขยายตัวมายังญ่ีปุ่น
3) แนวโน้มความสัมพันธ์กับประเทศเพ่ือนบ้านที่ยังคงมีปัญหาพิพาทดินแดนกับญ่ีปุ่น อาทิ จีน เกาหลีใต้ รัสเซีย
และความขัดแย้งทางประวัติศาสตร์กรณี Comfort Women กับเกาหลีใต้ และจีน ซ่ึงเป็นอุปสรรคต่อการปรับความสัมพันธ์
สู่ระดับปกติ
4) สถานการณ์การเมืองภายใน หลังการเลือกตั้งทั่วไปเม่ือ 22 ต.ค.2560 และการสนับสนุนจากประชาชนใน
การด�ำเนินนโยบายส�ำคัญ อาทิ นโยบายต่อเกาหลีเหนือและการขึ้นภาษีบริโภค (Goods and Service Tax-GST) ในปี 2562
ความสมั พันธไ์ ทย-ญี่ปุ่น
สถาปนาความสมั พนั ธท์ างการทตู ระหวา่ งกนั เมอื่ 26 ก.ย.2430 และมคี วามตกลงแลกเปลยี่ นผแู้ ทนระดบั เอกอคั รราชทตู
เมอ่ื ปี 2484 มคี วามสมั พนั ธใ์ กลช้ ดิ และราบรนื่ ทง้ั ในระดบั พระราชวงศ์ รฐั บาล และประชาชน ความรว่ มมอื ระหวา่ งกนั ครอบคลมุ
ทั้งด้านเศรษฐกิจ การเมือง สังคม วัฒนธรรม และวิทยาการ มีการกระชับความร่วมมือให้พัฒนาไปสู่ความเป็นหุ้นส่วนทาง
ยทุ ธศาสตรแ์ ละเศรษฐกจิ โดยมกี ลไกความสมั พนั ธ์ ซงึ่ เปน็ ขอ้ ตกลงและกรอบการดำ� เนนิ ความสมั พนั ธ์ ทสี่ ำ� คญั ไดแ้ ก่ 1) การประชมุ
หนุ้ ส่วนทางการเมอื งไทย-ญี่ปุ่น (Japan-Thailand Political Partnership Consultations-JTPPC) 2) การประชมุ ประจ�ำปี
ทวิภาคีด้านการเมืองและการทหาร ระหว่างกระทรวงกลาโหมกับกระทรวงการต่างประเทศของไทยและญ่ีปุ่น 3) การประชุม
ประจำ� ปคี วามร่วมมือทางวชิ าการไทย-ญป่ี ุ่น (Japan-Thailand Partnership Program in Technical Cooperation-JTPP)
4) การประชุมคณะกรรมการความร่วมมือทางการค้าและเศรษฐกิจไทย-ญี่ปุ่น 5) คณะท�ำงานร่วมเฉพาะกิจไทย-ญี่ปุ่นว่าด้วย
การตอ่ ตา้ นการคา้ มนษุ ย์ และ 6) การประชมุ จดั ทำ� ความตกลงหนุ้ สว่ นเศรษฐกจิ ไทย-ญปี่ นุ่ (Japan-Thailand Economic Partnership

ขอ้ มลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562 332

Agreement-JTEPA)
สถติ ชิ าวญป่ี นุ่ ทเ่ี ดนิ ทางเขา้ ไทยปี 2561 (ม.ค.-ม.ิ ย.) มจี ำ� นวน 908,059 คน (เพมิ่ ขน้ึ 5.62%) มากเปน็ อนั ดบั ที่ 5
รองจากจีน มาเลเซีย เกาหลใี ต้ และอินเดีย ชาวญ่ปี นุ่ ทพ่ี �ำนกั ในไทยมีจ�ำนวน 70,337คน ขณะทีใ่ นปี 2560 นักท่องเที่ยวไทย
ไปญปี่ ่นุ มีจำ� นวน 987,211 คน เพิม่ ขึ้น 21.2%
การค้าระหว่างไทย-ญีป่ นุ่ ครงึ่ แรกของปี 2561 มมี ูลค่า 28,075.04 ลา้ นดอลลาร์สหรัฐ เพม่ิ ข้ึน 13.20% จากช่วง
เดียวกันปี 2560 การส่งออกของญ่ีปุ่นมาไทยมีมูลค่า 15,782.63 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และการน�ำเข้าจากไทยมาญ่ีปุ่นมีมูลค่า
12,292.41 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ทำ� ใหญ้ ปี่ นุ่ ไดเ้ ปรยี บดลุ การคา้ ไทยมลู คา่ 3,490.22 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ญปี่ นุ่ นบั เปน็ คคู่ า้ อนั ดบั 2
ของไทยรองจากจีน ขณะที่ไทยเป็นคู่ค้าอันดับ 6 ของญ่ีปุ่นรองจาก สหรัฐฯ จีน เกาหลีใต้ ไต้หวัน ฮ่องกง มีส่วนแบ่งตลาด
4.25% (สดั ส่วนสูงสดุ ในกลมุ่ ประเทศอาเซยี น)
สนิ คา้ ทญี่ ปี่ นุ่ นำ� เขา้ จากไทย ไดแ้ ก่ เครอื่ งจกั รไฟฟา้ เครอื่ งจกั ร เนอ้ื สตั วป์ รงุ แตง่ พลาสตกิ ยานยนตท์ ไ่ี มใ่ ชร่ ถไฟ
เสน้ ใยนำ� แสงเลนส์ ยางพารา เครอ่ื งสำ� อาง นำ้� หอม อลมู เิ นยี ม เครอื่ งนงุ่ หม่ สนิ คา้ ทไี่ ทยนำ� เขา้ จากญปี่ นุ่ ไดแ้ ก่ เครอื่ งจกั รกลและ
สว่ นประกอบ เหลก็ เหลก็ กลา้ และผลติ ภณั ฑ์ สว่ นประกอบและอปุ กรณย์ านยนต์ เคมภี ณั ฑ์ แผงวงจรไฟฟา้ เครอ่ื งมอื วทิ ยาศาสตร์
การลงทนุ ญป่ี นุ่ เปน็ ผลู้ งทนุ รายใหญอ่ นั ดบั 1 ของไทยมาโดยตลอด มสี ดั สว่ น 54% ของมลู คา่ การลงทนุ ตา่ งชาติ
ในไทย เมอ่ื ปี 2560 มมี ลู คา่ การลงทนุ 11,790 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั และเงนิ ลงทนุ สะสมโดยตรงในไทยปี 2560 53,500 ลา้ นดอลลาร์
สหรฐั นอกจากนี้ ปี 2561 (ม.ค.-ม.ี ค.) ญปี่ นุ่ ยงั ยนื่ ขอรบั การสง่ เสรมิ สงู สดุ คดิ เปน็ 7% ของมลู คา่ การลงทนุ จากตา่ งชาตทิ ง้ั หมด
โดยมกี ารขอรบั การสง่ เสรมิ การลงทนุ ขนาดใหญ่ อาทิ กิจการผลติ เครอ่ื งยนตส์ ำ� หรบั ยานพาหนะ กจิ การผลิตอปุ กรณส์ ารกึง่ ตวั นำ�
กิจการผลิตยางล้ออากาศยาน กิจการผลิตรถยนต์อเนกประสงค์ ชิ้นส่วนและอะไหล่ส�ำหรับอากาศยาน โดยส�ำนักงานการค้า
ระหวา่ งประเทศของญปี่ นุ่ (Japan External Trade Organization-JETRO) ไดจ้ ดั ทำ� รายงานดชั นคี วามเชอื่ มน่ั นกั ลงทนุ ญปี่ นุ่ ตอ่
ไทยประจำ� ปี 2561 พบว่าดัชนีความเชื่อมั่นตอ่ ไทยในหว้ ง ก.ค.-ธ.ค.2560 ปรบั ตวั ข้นึ จากระดบั 14 เป็น 34 ในห้วง ม.ค.-มิ.ย.
2561 ปรับตวั ขนึ้ จาก 34 เปน็ 36 และคาดการณว์ า่ ดชั นคี วามเชอื่ ม่นั ในห้วงก.ค.-ธ.ค.2561 มแี นวโนม้ เพิ่มขนึ้ จาก 36 เปน็ 40
ทั้งนี้ สถาบนั วิจัย Teigoku Data Bank รายงานผลส�ำรวจการลงทนุ ในอาเซยี นของบริษทั ญปี่ นุ่ เมือ่ ปี 2558 ระบวุ า่ ไทยเป็น
ประเทศท่บี ริษัทญ่ปี ุ่นมาลงทนุ จำ� นวน 4,788 แหง่ หรอื 30% ของอาเซียน (มากที่สุดในอาเซยี น) โดยเป็นฐานการผลติ ส�ำคัญของ
อุตสาหกรรมยานยนต์ของญี่ปุ่น และสามารถรองรับการกระจายความเสี่ยงด้านการลงทุนได้ดีท่ีสุด โดยเฉพาะธุรกิจโครงสร้าง
พน้ื ฐาน เชน่ ไฟฟา้ และระบบคมนาคม แตย่ งั พบอปุ สรรคในการลงทนุ ไดแ้ ก่ 1) การขาดเสถยี รภาพทางการเมอื ง 2) การขาดแคลน
แรงงานท่ีมีทกั ษะเชงิ วิศวกร 3) ปญั หาในระบบศุลกากร และ 4) ขาดแคลนโครงขา่ ยโครงสรา้ งพนื้ ฐาน
องคก์ รตา่ ง ๆ ของญป่ี นุ่ ทเี่ กย่ี วขอ้ งกบั การดำ� เนนิ กจิ กรรมในไทย ไดแ้ ก่ 1) Overseas Human Resources and
Industry Development Association (HIDA) 2) Japan Oversea 3) Development Corp. (JODC) 3) The Association for
Overseas Technical Scholarship (AOTS) 4) Japan External Trade Organization (JETRO) 5) Japan International
Corporation Agency (JICA) 6) Japan-Thailand Economic Corporation Soceity (JTECS) 7) Japanese Chamber of
Commerce (JCC) 8) องคก์ ารสนบั สนนุ นกั ศกึ ษาแหง่ ประเทศญปี่ นุ่ (Japan Student Services Organization-JASSO) และ
9) Japan National Tourism Organization (JNTO)
ขอ้ ตกลงสำ� คญั ระหวา่ งไทย-ญป่ี นุ่ ขอ้ ตกลงทางการบนิ (มผี ลบงั คบั ใช้ 14 ก.ค.2496) ขอ้ ตกลงทางวฒั นธรรม (มผี ล
บงั คบั ใช้ 6 ก.ย.2498) ข้อตกลงทางการพาณชิ ย์ (มีผลบังคบั ใช้ 1 ม.ค.2501) ข้อตกลงทางภาษี (มผี ลบังคับใช้ 24 ก.ค.2506)
ขอ้ ตกลงในการส่งอาสาสมัครร่วมมือเยาวชน (มผี ลบงั คับใช้ 19 ม.ค.2524) ขอ้ ตกลงความร่วมมือทางเทคโนโลยี (มผี ลบงั คบั ใช้
5 พ.ย.2524) สนธิสัญญาโอนตัวนักโทษไทย-ญี่ปุ่น (ลงนาม 22 ก.ค.2552) ข้อตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจไทย-ญี่ปุ่น (JTEPA)
เม่อื 3 เม.ย.2550 มผี ลใชบ้ งั คับตงั้ แต่ 1 พ.ย.2550
การแลกเปลี่ยนการเยือนระดบั ผู้นำ�
ญปี่ นุ่ ยงั ใหค้ วามสำ� คญั ตอ่ ไทยมากขนึ้ และความสมั พนั ธไ์ ทย-ญป่ี นุ่ กลบั เขา้ สภู่ าวะปกติ โดย พล.อ.ประยทุ ธ์ จนั ทรโ์ อชา

333 ขอ้ มลู พ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

นรม.เยือนญี่ปุ่น ดังนี้ 1) 8-10 ก.พ.2558 พล.อ.ประยุทธ์เยือนญี่ปุ่นอย่างเป็นทางการ ตามการเชิญของ นรม.อาเบะ
2) 13-14 ม.ี ค.2558 เยอื นญป่ี นุ่ เพอ่ื เขา้ รว่ มประชมุ สหประชาชาตวิ า่ ดว้ ยการลดความเสย่ี งจากปญั หาภยั พบิ ตั คิ รงั้ ท่ี 3 ทเ่ี มอื งเซนได
3) 2-4 ก.ค.2558 เข้าร่วมการประชุมผนู้ �ำความรว่ มมอื ลุม่ น�้ำโขง-ญี่ปนุ่ คร้งั ที่ 7 ท่ีโตเกยี ว และ 4) 8-9 ต.ค.2561 เขา้ รว่ มการ
ประชมุ สดุ ยอดผู้นำ� กรอบความรว่ มมือลุม่ นำ้� โขง-ญี่ปนุ่ คร้งั ท่ี 10 ทโ่ี ตเกยี ว
ส�ำหรับปี 2561 มีการเยือนและพบปะระหวา่ งจนท.ระดับสงู ฝ่ายญป่ี นุ่ และไทยท่ีส�ำคัญ โดยส่วนใหญก่ ารหารอื
เกี่ยวกับประเด็นทางเศรษฐกิจและการเสริมสร้างความร่วมมือ ดังนี้ 1) นายสมคิด จาตุศรีพิทักษ์ รอง นรม. เดินทางเยือน
จ.ฟคุ โุ อะกะ ญี่ปุ่น ระหว่าง 8–9 ก.พ.2561 ตามค�ำเชญิ ของ จ.ฟุคุโอะกะ เพื่อหารือการสง่ เสรมิ ความความสัมพนั ธ์ระดบั ท้องถิ่น
ไทย–ญ่ีปุน่ และการลงทุนของไทยในญป่ี ่นุ นอกจากนี้ รอง นรม. ได้แจ้งวา่ ไทยอยู่ระหวา่ งการดำ� เนนิ การเปิด สกญ./ฟคุ ุโอะกะ
ซึ่งจะเปิดท�ำการภายใน ธ.ค. 2561 โดยคาดหวังว่า สกญ./ฟุคุโอะกะ จะมีบทบาทส�ำคัญในการขับเคลื่อนความร่วมมือระดับ
ท้องถ่นิ ไทย–ญี่ปุ่นในทกุ มิติ
2) นายฟูมิโอะ ชิมิซู รองอธิบดีกรมเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และตะวันตกเฉียงใต้ กต.ญี่ปุ่น เดินทางมายังไทย
เพอ่ื ร่วมเป็นเจ้าภาพในการประชุม Green Mekong Forum ครัง้ ที่ 5 เมือ่ 12 ก.พ.2561 ที่โรงแรม Vie Hotel กทม. ทม่ี ุ่งเสรมิ
สรา้ งความรว่ มมอื ระหวา่ งญปี่ นุ่ และประเทศอนภุ มู ภิ าคลมุ่ แมน่ ำ้� โขง โดยใหค้ วามสำ� คญั กบั การสรา้ งแมน่ ำ้� โขงทย่ี งั่ ยนื (Sustainable
Mekong) และการบริหารจดั การน้ำ� และการลดความเส่ยี งจากภัยพบิ ตั ิ
3) นายคะซุยุคิ นะคะเนะ รมช.กต.ญ่ีปุ่น เดินทางมาไทยเพื่อเข้าร่วมการประชุมประจำ� ปีของคณะกรรมาธิการ
เศรษฐกจิ และสังคมแห่งสหประชาชาติส�ำหรับเอเชียและแปซฟิ ิก (United Nations Economic and Social Commission for
Asia and the Pacific–UNESCAP) สมัยท่ี 74 เมอ่ื 14 พ.ค.2561 ณ ศูนย์ประชมุ สหประชาชาติ กทม. และหารอื ทวิภาคกี ับ
นายดอน ปรมตั ถ์ รมว.กต. เกย่ี วกบั แนวทางความรว่ มมอื ในการใหค้ วามชว่ ยเหลอื รฐั ยะไข่ การสนบั สนนุ ใหไ้ ทยเขา้ รว่ มความตกลง
ความครอบคลมุ และกา้ วหน้าเพ่อื หนุ้ ส่วนการค้าภาคพน้ื เอเชีย-แปซฟิ ิก (Comprehensive and Progressive Agreement for
Trans-Pacific Partnership : CPTPP) และการเตรียมความพร้อมของไทยในการจัดประชุมผู้น�ำยุทธศาสตร์ความร่วมมือ
ทางเศรษฐกจิ อริ วด–ี เจา้ พระยา–แมโ่ ขง (Ayeyawady–Chao Phraya–Mekong Economic Cooperation Strategy : ACMECS)
ครัง้ ที่ 8 ระหวา่ ง 14–16 มิ.ย.2561
4) นายทาโระ โคโนะ รมว.กต.ญ่ีปุ่น เดินทางเยือนไทยระหวา่ ง 26–27 ม.ิ ย.2561 เพ่ือรว่ มเปน็ เจ้าภาพกับไทยใน
การประชุมว่าด้วยความร่วมมือระหว่างประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเพื่อการพัฒนาปาเลสไตน์ คร้ังที่ 3 (The Third
Conference on Cooperation among East Asian Countries for Palestinian Development–CEAPAD III) และหารอื
ทวิภาคีกับนายดอน ปรมัตถ์วินัย รมว.กต. เก่ียวกับความร่วมมือการพัฒนาอนุภูมิภาคลุ่มนำ้� โขงภายใต้กรอบยุทธศาสตร์ความ
รว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ อริ วด-ี เจา้ พระยา-แมโ่ ขง (ACMECS) กรอบความรว่ มมอื ลมุ่ นำ�้ โขงกบั ญปี่ นุ่ (Mekong-Japan) และประเดน็
ระหว่างประเทศ เช่น ปญั หาภายในรฐั ยะไข่และทะเลจีนใต้ นอกจากนี้ นายโคโนะไดเ้ ขา้ เยย่ี มคารวะ พล.อ.ประยุทธ์ จนั ทร์โอชา
นรม. ด้วย
5) นายฮโิ รกิ มิตสึมาตะ ประธานองคก์ ารส่งเสรมิ การคา้ ต่างประเทศญ่ีปนุ่ (JETRO) เขา้ พบหารือกบั นายสมคดิ
จาตศุ รีพทิ กั ษ์ รอง นรม. เม่ือ 13 ก.ค.2561 เกย่ี วกับความเชอ่ื ม่นั ของนักลงทุนญปี่ นุ่ ในชว่ งแรกของปี 2561 (ม.ค.-มิ.ย.) และ
ความคืบหนา้ ของการพัฒนาเขตเศรษฐกจิ พเิ ศษภาคตะวนั ออก (Eastern Economic Corridor-EEC)
6) นายสมคดิ จาตุศรพี ิทักษ์ รอง นรม. เดินทางเยอื นญี่ปนุ่ ระหวา่ ง 17-21 ก.ค.2561 เพอื่ เป็นประธานร่วมกับใน
การประชมุ คณะกรรมาธกิ ารร่วมระดบั สูงไทย-ญ่ีปนุ่ (High Level Joint Commissions–HLJC) คร้ังท่ี 4 เมือ่ 18 ก.ค.2561
ทโ่ี ตเกยี ว โดยมีการหารอื ในประเดน็ (1) ความตกลง CPTPP (2) ความตกลงระหวา่ งราชอาณาจักรไทยและญี่ปนุ่ ส�ำหรบั ความ
เป็นหุน้ สว่ นเศรษฐกจิ (JTEPA) (3) ความตกลงหุน้ ส่วนทางเศรษฐกิจระดับภมู ภิ าค (RCEP) (4) ความรว่ มมือด้านอตุ สาหกรรม
Thailand 4.0 และ EEC (5) ความรว่ มมอื ระบบราง (6) ยทุ ธศาสตรค์ วามรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ อริ วด-ี เจา้ พระยา-แมโ่ ขง (ACMECS)
(7) การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ (HRD) และ (8) ความร่วมมือระดับท้องถิ่นไทย–ญี่ปุ่น นอกจากน้ี ได้เข้าร่วมปาฐกถาหัวข้อ
Thailand as a key Driver of Region of Regional Economic Growing ในการสัมมนาการลงทนุ Thailand taking of
to new height จดั โดยสำ� นกั งานคณะกรรมการสง่ เสรมิ การลงทนุ (BOI) ทเี่ มอื งนาโกยา่ เมอื่ 20 ก.ค.2561 และเดนิ ทางไปยงั
จ.ไอจิ เพื่อหารือกับนายฮิเดะอะกิ โอมุระ ผวจ.ไอจิ ถึงแนวทางการส่งเสริมความร่วมมือระดับท้องถ่ินไทย–ญ่ีปุ่น และความ

ข้อมลู พ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 334

คืบหน้าในการพฒั นา EEC
7) นายฮิเดะอะกิ โอมุระ ผวจ.ไอจิ ญี่ปุ่น พร้อมคณะนักธุรกิจเดินทางมายังไทย เพื่อหารือกับนายสมคิด
จาตศุ รพี ทิ กั ษ์ รอง นรม. เมือ่ 22 ส.ค.2561 เก่ยี วกบั การลงทุนของไทยใน จ.ไอจิ และและความคบื หนา้ ในการพัฒนา EEC
-------------------------------------

335 ขอ้ มูลพ้นื ฐานของต่างประเทศ 2562

นายชินโซ อาเบะ
(Shinzo Abe)

ต�ำแหนง่ นรม. สงั กัดพรรคเสรปี ระชาธิปไตย (LDP)

วนั เกดิ 21 ก.ย.2497 (อายุ 65 ป/ี ปี 2562)

สถานะภาพ คู่สมรสนางอากิเอะ อาเบะ (อายุ 56 ป/ี ปี 2562) บตุ รสาวคนโตของนาย Akio Matsuzaki อดีตประธาน
บริษัท Morinaga ชื่นชอบดารา ภาพยนตร์ และภาษาเกาหลี เติบโตมาจากครอบครัวนักการเมือง
เป็นหลานตาของอดีต นรม.โนบุสึเกะ คิชิ และเป็นบุตรของนายชินทาโระ อาเบะ อดีต รมว.กต.ญ่ีปุ่น
สงั กดั กล่มุ โมรขิ องพรรคเสรีประชาธิปไตย

การศกึ ษา ปรญิ ญาตรี คณะนติ ิศาสตร์ มหาวิทยาลัยเซเค

ประวตั กิ ารทำ� งาน ชว่ งดำ� รงตำ� แหนง่ นรม.ครงั้ แรก เมอ่ื ก.ย.2549 นายอาเบะสามารถผลกั ดนั นโยบายการยกสถานะกองกำ� ลงั
ปอ้ งกนั ตนเองของญปี่ นุ่ ขน้ึ เปน็ กระทรวงกลาโหม และยนื ยนั ทจ่ี ะแกไ้ ขมาตรา 9 ใหเ้ สรจ็ สน้ิ เพอ่ื ใหญ้ ป่ี นุ่
มคี วามรว่ มมอื กบั ประเทศอนื่ ๆ ในภารกจิ ทสี่ ำ� คญั ไดโ้ ดยถกู ตอ้ งตามกฎหมาย แตก่ ารแกไ้ ขรฐั ธรรมนญู
มาตราดงั กลา่ วตอ้ งใชเ้ สยี งสนบั สนนุ ถงึ 2 ใน 3 ของสภา และตอ้ งนำ� มาใหป้ ระชาชนลงประชามตทิ วั่ ประเทศ

การเยือนประเทศตา่ ง ๆ ท่สี �ำคญั
9–10 ก.พ. 2561 เยือนเกาหลีใต้ เพอื่ ร่วมพิธีเปิดการแขง่ ขันกฬี าโอลิมปิกฤดหู นาว พยองซงั เกมส์
17–20 เม.ย. 2561 เยือนสหรฐั ฯ เพ่อื หารือกบั ประธานาธิบดีโดนลั ล์ ทรมั ปข์ องสหรัฐฯ
29 เม.ย.–3 พ.ค.2561 เยือนภมู ภิ าคตะวันออกกลาง (สหรัฐอาหรบั เอมิเรตส์ จอรแ์ ดน อสิ ราเอล และปาเลสไตน์)
24-27 พ.ค. 2561 เยอื นรสั เซยี เพ่ือเข้าร่วมประชุม Japan-Russia Summit
6–7 ม.ิ ย. 2561 เยือนสหรฐั ฯ เพอ่ื เข้าร่วมประชุม Japan-US Summit
8–9 ม.ิ ย. 2561 เยอื นแคนาดา เพ่ือร่วมการประชุม G-7
10-13 ก.ย. 2561 เยอื นรสั เซยี เพอ่ื เขา้ ร่วมประชุม Regional Economic Forum
23-28 ก.ย.2561 เยอื นสหรฐั ฯ เพือ่ เขา้ ประชมุ สมชั ชาสหประชาชาติ สมัยสามญั คร้งั ท่ี 73

--------------------------------------------

ข้อมลู พ้ืนฐานของต่างประเทศ 2562 336

คณะรฐั มนตรญี ป่ี นุ่
(มผี ลตงั้ แต่ 2 ต.ค.2561)
นายกรฐั มนตรี นายชินโซ อาเบะ
รอง นรม. นายทาโระ อาโซะ
รมว.กระทรวงการคลงั
รมต.ดูแลภาคการบรกิ ารทางการเงิน นายมาซาโตชิ อชิ ดิ ะ
รมต.พเิ ศษดแู ลปญั หาภาวะเงินฝืด นางเซโกะ โนดะ
รมว.กระทรวงกจิ การภายในและการส่ือสาร นายทาคาชิ ยามาชติ ะ
รมต.พิเศษดูแลการสง่ เสรมิ บทบาทสตร ี นายทาโระ โคโนะ
รมต.พิเศษดแู ลดา้ นความม่ันคงทางสังคมและระบบหมายเลขภาษี นายมาซาฮโิ กะ ชบิ ะยามะ
รมว.กระทรวงยุติธรรม นายทาคมู ิ เนโมโตะ
รมว.กระทรวงการตา่ งประเทศ นายทาคาโมริ โยชิกาวะ
รมว.กระทรวงศึกษาธกิ าร วัฒนธรรม กฬี า นายฮโิ รชเิ งะ เซโกะ
วิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี
รมต.พิเศษดแู ลด้านการฟ้ืนฟกู ารศึกษา นายเคอชิ ิ อชิ ิอิ
รมว.กระทรวงสาธารณสขุ แรงงาน และสวัสดิการ นายโยชอิ ิกิ ฮาระดะ
รมต.การปฏริ ูปรปู แบบการทำ� งาน นายทาเคชิ อวิ ายะ
รมต.ดแู ลด้านประเด็นการลกั พาตัว นายโยชิฮเิ ดะ ซูงะ
รมว.กระทรวงเกษตร ปา่ ไม้ และประมง นายมาซาโยชิ โยชโิ นะ
รมว.กระทรวงเศรษฐกจิ การคา้ และอตุ สาหกรรม นายจนุ โซ ยะมาโมโตะ
รมต.พเิ ศษดูแลด้านการแขง่ ขนั ทางอตุ สาหกรรม นายฮโิ รมิชิ วาทานาเบะ
รมต.ความร่วมมอื ทางเศรษฐกิจกับรสั เซยี นายมสิ ซฮู ิโระ มยิ าโกชิ
รมต.พเิ ศษดูแลการชดเชยความเสียหายจากนวิ เคลยี ร์
รมว.กระทรวงที่ดิน โครงสรา้ งพ้ืนฐาน คมนาคม และการท่องเท่ียว
รมต.นโยบายวงจรนำ�้
รมว.กระทรวงสิ่งแวดลอ้ ม
รมต.พิเศษดูแลการเตรยี มความพร้อมเร่งด่วนปญั หานวิ เคลยี ร์
รมว.กระทรวงกลาโหม
เลขาธิการ ครม.
รมต.พเิ ศษดูแลบรรเทาภาระในการตงั้ ฐานทัพในโอกนิ าวา
รมต.ดแู ลด้านการฟนื้ ฟู
รมต.ดูแลนโยบายความร่วมมอื เพื่อการฟืน้ ฟกู รณีอบุ ตั เิ หตโุ รงไฟฟ้านวิ เคลยี รฟ์ ุกชุ มิ ะ
ประธานคณะกรรมธิการดา้ นความปลอดภัยสาธารณะแห่งชาติ
รมต.รบั ผิดชอบการสรา้ งฟืน้ ตัวแหง่ ชาติ
รมต.พเิ ศษดูแลการจัดการภยั พบิ ัติ
รมต.พเิ ศษดแู ลโอกนิ าวาและดินแดนทางตอนเหนือ
รมต.ดแู ลกจิ การผบู้ รโิ ภคและความปลอดภยั อาหาร
รมต.ดูแลประเดน็ อาณาเขต

337 ข้อมลู พ้ืนฐานของตา่ งประเทศ 2562

รมต.พิเศษดูแลการสง่ เสริมการมีส่วนร่วมเชงิ พลวตั ของประชาชน นายมาซาจิ มัทสึยามะ
ควบ รมต.พิเศษดูแลนโยบายขอ้ มลู เทคโนโลยี
รมช.ดูแลมาตรการเพอ่ื แก้ไขปัญหาอัตรการเกดิ ลดลง
รมต.พิเศษดแู ลความเท่าเทยี มทางเพศ
รมต.พเิ ศษดแู ลยุทธศาสตร์ Cool Japan
รมต.พเิ ศษดแู ลยทุ ธศาสตรท์ รพั ยส์ นิ ทางปัญญา
รมต.พิเศษดูแลนโยบายวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี นายทาคุยะ ฮริ ะอิ
รมต.พเิ ศษดูแลนโยบายอวกาศ
รมต.พเิ ศษดูแลการฟ้นื ฟูเศรษฐกจิ นายโทชิมสิ ซุ มิยาโกชิ
รมต.พิเศษดูแลการพฒั นาทรัพยากรมนุษย์
รมต.พิเศษดแู ลด้านการปฎริ ปู ความม่นั คงทางสงั คมและภาษี
รมต.พิเศษดูแลด้านเศรษฐกจิ และนโยบายงบประมาณ
รมต.พเิ ศษดแู ลการฟืน้ ฟูส่วนภูมิภาค นางซะซูกิ คาทะยามะ
รมต.พเิ ศษดูแลการปฏิรปู การบรหิ าร นายฮโิ ระชิ คาจยิ ามะ
รมต.พิเศษดแู ลด้านการปฏริ ูประบบข้าราชการ
รมต.พิเศษดูแลการปฏิรูปกฎระเบียบ
รมต.พเิ ศษดแู ลการแข่งขันกฬี าโอลิมปกิ และพาราลมิ ปิกเกมส์ นายโยชิตากะ ซากุระดะ

------------------------------------------------------- (ก.ย.2561)

ข้อมลู พนื้ ฐานของตา่ งประเทศ 2562 338

ราชอาณาจักรฮัชไมตจ์ อร์แดน
(Hashemite Kingdom of Jordan)

เมืองหลวง อัมมาน

ทีต่ ้ัง ภูมิภาคตะวันออกกลาง ทางตอนเหนือของคาบสมุทรอาระเบีย ระหว่างเส้นละติจูด 29° 11′-33° 22′ เหนือ
กับลองจิจูด 34° 59′-39° 18′ ตะวันออก พื้นท่ี 89,342 ตร.กม. (พื้นดิน 88,802 ตร.กม. น่านน�้ำ 540 ตร.กม.)
ขนาดใหญ่เปน็ อนั ดับ 113 ของโลก และเลก็ กว่าไทยประมาณ 5.7 เท่า อยู่หา่ งจากกรงุ เทพฯ 6,830 กม.

อาณาเขต ทศิ เหนอื ตดิ กับซีเรยี (379 กม.)
ทิศตะวันออก ตดิ กับซาอุดีอาระเบยี (731 กม.) และอิรัก (179 กม.)
ทศิ ใต ้ ตดิ กบั ทะเลแดง (26 กม.) และซาอุดีอาระเบีย
ทศิ ตะวนั ตก ตดิ กบั อสิ ราเอล (307 กม.) ทะเลสาบ Dead Sea (50 กม.) เขตเวสตแ์ บงก์ (ปาเลสไตน)์ (148 กม.)

ภมู ปิ ระเทศ ทางตะวนั ออกสว่ นใหญเ่ ปน็ ทรี่ าบทะเลทราย ทางตะวนั ตกเปน็ ทร่ี าบสงู และปา่ เมดเิ ตอรเ์ รเนยี น มหี บุ เขา Great Rift
ก้ันระหว่างจอร์แดนกับเขตเวสต์แบงก์ของปาเลสไตน์และอิสราเอล มีพ้ืนที่ต่�ำสุดของโลก คือ ทะเลสาบ Dead Sea ต่�ำกว่า
ระดับน�ำ้ ทะเล 1,378 ฟุต (408 ม.) จดุ ทสี่ ูงท่ีสุดในประเทศคือ ภูเขา Umm adDami สงู 1,854 ม. พ้นื ที่เพาะปลกู 11.4%

339 ขอ้ มูลพืน้ ฐานของต่างประเทศ 2562

ภมู ิอากาศ เปน็ แบบผสมระหวา่ งเมดเิ ตอรเ์ รเนยี นกบั แหง้ แลง้ แบบเขตทะเลทราย โดยทางตอนเหนอื และตะวนั ตกสภาพอากาศ
เปน็ แบบเมดเิ ตอรเ์ รเนยี น มี 2 ฤดู คอื ฤดหู นาว ชว่ ง พ.ย.-ม.ี ค. มฝี นตกและมหี มิ ะตกในกรงุ อมั มาน อณุ หภมู เิ ฉลยี่ 13 องศาเซลเซยี ส
และฤดูร้อนในช่วงที่เหลือของปี อากาศร้อนและแห้งแล้ง อุณหภูมิเฉล่ีย 35 องศาเซลเซียส ภัยธรรมชาติท่ีเคยประสบ ได้แก่
ภยั แล้งและแผน่ ดินไหว

ประชากร 10,248,069 คน (ก.ค.2560) เปน็ ชาวอาหรบั 97.4% (ชาวจอรแ์ ดน 69.3% แรงงานและผอู้ พยพชาวซเี รยี 13.3%
ชาวปาเลสไตน์ 6.7% ชาวอยี ปิ ต์ 6.7% ชาวอริ กั 1.4%) และอนื่ ๆ 2.6% (เซอรค์ สั เซยี นและอารเ์ มเนยี น) อตั ราสว่ นประชากรจำ� แนก
ตามอายุ : วยั เดก็ (0-14 ป)ี 34.68% วยั รนุ่ ถงึ วยั กลางคน (15-64 ป)ี 61.87% และวยั ชรา (65 ปขี นึ้ ไป) 3.45% อายขุ ยั เฉลยี่ ของ
ประชากรโดยรวม 74.8 ปี เพศชาย 73.4 ปี เพศหญงิ 76.3 ปี อตั ราการเกดิ 23.9 คนตอ่ ประชากร 1,000 คน อตั ราการตาย 3.4 คน
ตอ่ ประชากร 1,000 คน อตั ราการเพมิ่ ของประชากร 2.05%

ศาสนา อิสลาม (ซนุ นี) 97.2% คริสต์ 2.2% (ส่วนใหญน่ กิ ายกรกี ออรท์ อดอกซ)์ อนื่ ๆ (พทุ ธ ฮินดู ยดู าย ไม่มศี าสนา)
0.6%

ภาษา ภาษาราชการ คือ อาหรบั ภาษาอังกฤษใชอ้ ยา่ งแพรห่ ลายในการตดิ ต่อธุรกิจ ราชการ และในกลมุ่ ผูม้ กี ารศึกษา

การศกึ ษา อตั ราการร้หู นงั สอื 95.4% จ�ำนวนปเี ฉลีย่ ของการเข้ารบั การศกึ ษาของประชาชนคือ 13 ปี

การก่อตัง้ ประเทศ หลังส้นิ สดุ สงครามโลกคร้งั ท่ี 1 และการสนิ้ สุดของจักรวรรดิออตโตมาน (อษุ มานียะฮ)์ สหราชอาณาจกั ร
ซงึ่ ไดอ้ าณตั ใิ นการปกครองพน้ื ทส่ี ว่ นใหญข่ องภมู ภิ าคตะวนั ออกกลาง แบง่ เขตกง่ึ ปกครองตนเอง Transjordan ออกจากปาเลสไตน์
ตอ่ มาสหราชอาณาจกั รรอ้ งขอตอ่ สนั นบิ าตชาตเิ พอ่ื ใหเ้ อกราช Transjordan เมอ่ื ปี 2489 และเปลย่ี นชอ่ื ประเทศเปน็ ราชอาณาจกั ร
“จอร์แดน” ต้ังแต่ปี 2493 โดยมสี มเดจ็ พระราชาธบิ ดีอบั ดลุ ลอฮ์ท่ี 1 เปน็ ผปู้ กครองพระองค์แรก อนง่ึ ความพา่ ยแพใ้ นสงคราม
6 วันกับอิสราเอลเม่ือปี 2510 ส่งผลใหจ้ อร์แดนตอ้ งสูญเสียดนิ แดนฝ่ังตะวันตกของแมน่ �้ำจอรแ์ ดน (เขตเวสต์แบงก)์ ใหอ้ ิสราเอล
กอ่ นที่จะตัดสินใจประกาศสละการอ้างกรรมสทิ ธเิ์ หนือดินแดนดังกลา่ วเป็นการถาวรต้ังแต่ปี 2531

วันชาต ิ 25 พ.ค. (ไดเ้ อกราชจากอาณตั ขิ องสหราชอาณาจักรเม่อื ปี 2489)

การเมือง ปกครองดว้ ยระบอบประชาธปิ ไตยโดยมกี ษตั รยิ เ์ ปน็ ประมขุ ภายใตร้ ฐั ธรรมนญู อำ� นาจการปกครองแบง่ เปน็ 3 ฝา่ ย
ไดแ้ ก่ ฝา่ ยบริหาร ฝา่ ยนติ บิ ญั ญัติ และฝา่ ยตุลาการ แต่ในทางปฏิบัติ กษตั รยิ ม์ ีอ�ำนาจสูงสุดทั้งฝ่ายบรหิ ารและนิตบิ ญั ญตั ิ กษตั ริย์
พระองค์ปัจจุบัน คือ สมเด็จพระราชาธิบดีอับดุลลอฮ์ท่ี 2 เสด็จข้ึนครองราชย์เม่ือ 7 ก.พ.2542 ขณะที่เจ้าชายฮุเซนทรงได้รับ
การสถาปนาเปน็ มกุฎราชกมุ ารอย่างเปน็ ทางการ เม่อื 2 ก.ค.2552
ฝ่ายบริหาร : สมเด็จพระราชาธิบดีทรงมีอ�ำนาจแต่งต้ัง นรม. และ นรม.แต่งตั้ง ครม. โดยผ่านความเห็นชอบ
ของสมเดจ็ พระราชาธบิ ดี นรม.คนปจั จุบนั คอื นายอุมัร เราะซาซ ดำ� รงตำ� แหน่งต้งั แต่ 4 ม.ิ ย.2561
ฝ่ายนิตบิ ัญญตั ิ : มี 2 สภาได้แก่ 1) วฒุ ิสภา (Majlis al-Ayan) สมาชกิ 65 คน แตง่ ตงั้ โดยสมเดจ็ พระราชาธิบดี
มีวาระ 4 ปี 2) สภาผู้แทนราษฎร (Majlis al-Nuwaab) สมาชกิ 130 คน วาระ 4 ปี โดยมาจากการเลอื กตงั้ โดยตรงทงั้ แบบแบ่ง
เขตเลอื กตั้งและแบบสัดส่วน/บัญชรี ายชื่อ 115 คน (ในจ�ำนวนนีม้ ีโควตาทีส่ งวนไว้สำ� หรบั ชนกลุม่ นอ้ ย 12 คน แบง่ เป็น ชาวครสิ ต์

ข้อมูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 340

9 คน และผูท้ ีม่ เี ชื้อสายเชเชนหรือ Circassian อีก 3 คน) ที่เหลือเปน็ โควตาทสี่ งวนไวส้ ำ� หรับสตรี 15 คน การเลอื กตัง้ คร้ังหลังสุด
เม่ือ 20 ก.ย.2559 (กำ� หนดการเลือกตั้งคร้ังต่อไปในปี 2563)
ฝา่ ยตุลาการ : ระบบกฎหมายมพี ้นื ฐานจากหลกั กฎหมายอิสลามและระบบกฎหมายแบบ Civil Law มีศาลฎีกา
เปน็ ศาลสูงสดุ ของประเทศ สมเด็จพระราชาธบิ ดีทรงแตง่ ต้งั ประธานศาลฎกี า สว่ นผพู้ พิ ากษาคนอนื่ ๆ มาจากการเสนอชอื่ ของ
สภาตลุ าการสูงสดุ ใหส้ มเดจ็ พระราชาธบิ ดที รงพิจารณารบั รอง นอกจากน้ี ยังมศี าลศาสนา และศาลพเิ ศษอ่ืน ๆ เช่น ศาลภาษี
ศาลทหาร และศาลคดีความมนั่ คง
พรรคการเมือง : แบ่งเป็น 5 ฝ่ายหลัก ได้แก่ ฝ่ายอิสลามนิยม อนุรักษ์นิยม สังคมนิยม ชาตินิยมอาหรับ
และสายกลาง พรรคการเมอื งสำ� คญั เช่น 1) Jordanian Arab Socialist Ba’ath Party 2) Arab Progressive Ba’ath Party
3) Jordanian Democratic People’s Party 4) Jordanian Democratic Popular Unity Party 5) Islamic Action Front
นอกจากนี้ ยงั มกี ลุ่มพลังทางการเมืองที่ส�ำคัญ เช่น 1) Anti-Normalization Committee 2) Jordan Bar Association
3) Jordanian Press Association และ 4) Jordanian Muslim Brotherhood
เศรษฐกิจ แบบเสรีนิยม เศรษฐกิจมีขนาดเล็กที่สุดประเทศหน่ึงในตะวันออกกลาง ขาดแคลนน�้ำ น�้ำมัน และ
ทรัพยากรธรรมชาติอ่ืน ๆ รายได้ส่วนใหญ่มาจากภาคบริการและการพ่ึงพาความช่วยเหลือจากต่างชาติ สมเด็จพระราชาธิบดี
อบั ดลุ ลอฮท์ ี่ 2 ดำ� เนนิ นโยบายปฏริ ปู เศรษฐกจิ อยา่ งจรงิ จงั โดยเฉพาะการแปรรปู รฐั วสิ าหกจิ และปรบั ปรงุ ภาคการเงนิ การธนาคาร
เพื่อดงึ ดดู การลงทุนจากต่างชาตเิ พิ่มขึน้ แก้ไขปัญหาความยากจน การวา่ งงาน เงินเฟ้อ และขาดดลุ งบประมาณ อย่างไรกต็ าม
การท่ีจอรแ์ ดนกู้เงนิ จาก IMF 723 ล้านดอลลารส์ หรัฐ เมื่อปี 2558 และตอ้ งด�ำเนนิ นโยบายปฏิรปู เศรษฐกจิ ตามเงอ่ื นไขของ IMF
โดยเฉพาะการท่ีรัฐบาลเห็นชอบร่างกฎหมายเก่ียวกับการขึ้นราคาเชื้อเพลิงและเพ่ิมอัตราการเก็บภาษีเงินได้บุคคลและบริษัท
จนเกดิ การประทว้ งของประชาชนในเมอื งตา่ ง ๆ เปน็ เหตใุ ห้ นรม.ฮานี อลั มลุ กี ลาออกจากตำ� แหนง่ เมอ่ื 4 ม.ิ ย.2561 ทงั้ น้ี จอรแ์ ดน
เป็นประเทศท่ีจัดท�ำข้อตกลงการค้าเสรี (FTA) มากที่สุดในตะวันออกกลาง โดยจัดท�ำกับสหรัฐฯ แคนาดา สิงคโปร์ มาเลเซีย
สหภาพยุโรป (EU) ตูนิเซยี แอลจีเรยี ลิเบยี อริ กั ตุรกี และซเี รีย ผลผลติ การเกษตรส�ำคัญ ได้แก่ สม้ มะเขือเทศ แตงกวา มะกอก
อนิ ทผลมั อุตสาหกรรมหลัก ได้แก่ การท่องเท่ียว เทคโนโลยีสารสนเทศ เส้ือผ้าส�ำเร็จรูป ปุ๋ย โพแทซ เหมืองแร่ฟอสเฟต เวชภัณฑ์
ปิโตรเลียมกลั่น เคมีภัณฑ์ และการผลิตหลอดไฟ
สกุลเงนิ : ดนี ารจอรแ์ ดน (JOD) อตั ราแลกเปล่ียน 0.71 ดนี ารจอร์แดน : 1 ดอลลาร์สหรัฐ และ 45.09 บาท :
1 ดีนารจอร์แดน (ส.ค.2561)
ดชั นีเศรษฐกิจสำ� คัญ (ปี 2561)
ผลิตภัณฑม์ วลรวมภายในประเทศ (GDP) : 40,490 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั
อัตราการเตบิ โตทางเศรษฐกจิ : 2.3%
ดลุ บญั ชีเดนิ สะพัด : ขาดดุล 3,503 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
ทนุ ส�ำรองเงินตราต่างประเทศและทองค�ำ : 15,580 ล้านดอลลารส์ หรัฐฯ
รายไดเ้ ฉลี่ยต่อหวั ต่อปี : 12,500 ดอลลาร์สหรัฐ
แรงงาน : 2.295 ลา้ นคน
อตั ราการว่างงาน : 18.5%
อัตราเงนิ เฟ้อ : 3.3%
ดลุ การคา้ ระหว่างประเทศ : ขาดดุล 10,386 ลา้ นดอลลาร์สหรฐั

341 ข้อมูลพ้นื ฐานของตา่ งประเทศ 2562

มูลคา่ การส่งออก : 7,734 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
สนิ คา้ สง่ ออกส�ำคัญ ไดแ้ ก่ ส่งิ ทอ ปยุ๋ โพแทช ฟอสเฟต พชื ผัก เวชภัณฑ์
มลู ค่าการนำ� เขา้ : 18,120 ล้านดอลลารส์ หรัฐ
สินคา้ น�ำเขา้ ส�ำคญั ได้แก่ น้ำ� มัน น้�ำมนั ดบิ เคร่ืองจักร อปุ กรณ์การขนสง่ เหลก็ และธญั พชื
คคู่ ้าส�ำคัญ : ซาอดุ ีอาระเบีย สหรฐั ฯ จีน สหรฐั อาหรับเอมเิ รตส์ อินเดีย อิรัก คเู วต เยอรมนี
การทหาร กองทัพจอรแ์ ดนประกอบดว้ ย ทบ. ทร. และ ทอ. และมีกองกำ� ลงั พเิ ศษรักษาพระองคอ์ ยใู่ นสังกัด ทบ. กำ� ลงั พล
ในประจ�ำการ 100,500 นาย กำ� ลงั พลสำ� รอง 65,000 นาย สมเดจ็ พระราชาธบิ ดอี บั ดลุ ลอฮท์ ี่ 2 เปน็ ผบ.ทหารสงู สดุ งบประมาณ
ดา้ นการทหารเมอ่ื ปี 2560 อยทู่ ี่ 1,635 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ (4.04% ของ GDP) การเกณฑท์ หาร ชายอายุ 17 ปี เขา้ รับราชการ
ทหารโดยสมคั รใจ สตรสี มัครใจเข้ารับราชการทหารได้ในตำ� แหน่งท่ไี ม่ใชห่ นว่ ยรบ
ทบ. กำ� ลังพล 74,000 นาย ยุทโธปกรณ์สำ� คญั ไดแ้ ก่ ถ. 572 คัน ร่นุ Challenger 1 (Al Hussein), Al-Khalid,
M60 Phoenix, Tariq Centurion, M60A1/A3, M47 และ M48A5 รถลาดตระเวน 153 คัน รถรบทหารราบ 717 คัน
รถหุ้มเกราะมากกว่า 870 คัน รุ่น M113A1, M113A2 Mk1J Temsah และ YPR-765 ปืนใหญ่มากกว่า 1,400 กระบอก
อาวุธปล่อยต่อตา้ นรถถัง 115 ลูก รนุ่ M901 และ AIFV-BMilan อาวธุ ปล่อยแบบพนื้ สอู่ ากาศ (SAM) มากกว่า 140 ลกู เรดาร์
ภาคพน้ื ดนิ 7 หนว่ ย
ทร. กำ� ลงั พลประมาณ 500 นาย ยทุ โธปกรณส์ ำ� คญั ไดแ้ ก่ เรอื ตรวจการณ์ 7 ลำ� ประกอบดว้ ย ชนั้ Al-Hussein
จำ� นวน 3 ลำ� และชน้ั Abdullah จ�ำนวน 4 ล�ำ
ทอ. กำ� ลงั พล 12,000 นาย ยทุ โธปกรณส์ ำ� คญั ไดแ้ ก่ เครอื่ งบนิ รบรนุ่ ตา่ ง ๆ เกอื บ 100 เครอื่ ง เชน่ รนุ่ F-16AM/BM
Fighting Falcon, AC-235, Hawk Mk63 และ T-67M Firefly เฮลคิ อปเตอรม์ ากกวา่ 80 เครอื่ ง เชน่ รนุ่ AH-1F Cobra, H135M
และ Black Hawk อาวธุ ปลอ่ ยแบบพน้ื สอู่ ากาศ (SAM) 64 ลกู อาวธุ ปลอ่ ยแบบอากาศสพู่ นื้ AGM-65D/G Maverick, BGM-71
และ TOW อาวุธปล่อยแบบอากาศสู่อากาศ AIM-9J/N/P Sidewinder, R550 Magic, AIM-7 Sparrow, R-530 และ AIM-120C
AMRAAM ระเบิดน�ำวิถีดว้ ยเลเซอร์รนุ่ GBU10/12 Paveway II และอากาศยานไร้คนขับ ไม่ทราบจ�ำนวน
นอกจากนี้ จอรแ์ ดนยงั มีกองกำ� ลงั ปฏิบัติการพิเศษ 15,000 นาย
ปญั หาดา้ นความมนั่ คง
1) ผลกระทบจากสถานการณ์สู้รบในประเทศเพ่ือนบ้านท่ีมีพรมแดนติดกัน ได้แก่ อิรักและซีเรีย
ทั้งสงครามกลางเมอื งในซเี รยี ทยี่ ดื เย้ือมาตง้ั แตป่ ี 2554 และการสรู้ บเพือ่ ยึดครองพ้ืนทีข่ องกลมุ่ Islamic State (IS) ที่สถาปนา
รัฐเคาะลีฟะฮ์ครอบคลุมภาคเหนือของซีเรียไปจรดภาคกลางของอิรักต้ังแต่ปลาย มิ.ย.2557 ส่งผลให้ประเทศเพ่ือนบ้าน
ของจอร์แดนกลายเป็นสมรภูมิท่ีดึงดูดนักรบต่างชาติไปเข้าร่วมจ�ำนวนมาก โดยปัจจุบันมีชาวจอร์แดนเกือบ 4,000 คน
เขา้ ไปสรู้ บรว่ มกบั กลมุ่ IS ในอริ กั และซเี รยี
2) การโจมตขี องกลมุ่ กอ่ การรา้ ยและเซลลข์ องกลมุ่ กอ่ การรา้ ยในจอรแ์ ดน เฉพาะอยา่ งยง่ิ เหตโุ จมตขี องกลมุ่ มอื ปนื
ซง่ึ เปน็ สมาชกิ กลมุ่ IS ทยี่ งิ นกั ทอ่ งเทย่ี วบรเิ วณ Karakh Castle ซง่ึ เปน็ สถานทท่ี อ่ งเทย่ี วทสี่ ำ� คญั ของจอรแ์ ดน เมอื่ 18 ธ.ค.2560
ส่งผลให้พลเรือนและเจ้าหนา้ ที่ความมนั่ คงชาวจอร์แดน 13 คน กลุ่มมือปนื 5 คน และนักทอ่ งเท่ยี วชาวแคนาดา 1 คนเสยี ชีวติ
นอกจากนี้ ยงั มผี บู้ าดเจบ็ เปน็ ชาวจอรแ์ ดนอกี 34 คน นกั ทอ่ งเทย่ี วชาวแคนาดา 1 คน และนกั ทอ่ งเทยี่ วชาวมาเลเซยี 2 คน นอกจากนี้
เมือ่ ส.ค.2561 ยังเกิดเหตุเซลล์ของกลุม่ IS ลอบวางระเบิดรถยนตแ์ ละอาคาร เปน็ เหตใุ ห้เจ้าหน้าท่ึีความมน่ั คงจอร์แดนเสียชีวิต
4 นาย

ขอ้ มูลพื้นฐานของต่างประเทศ 2562 342

3) จอรแ์ ดนซง่ึ มที รพั ยากรจำ� กดั ตอ้ งแบกรบั ผอู้ พยพและผลู้ ภ้ี ยั จากประเทศเพอื่ นบา้ นทห่ี ลง่ั ไหลเขา้ ประเทศอยา่ งตอ่ เนอื่ ง
กว่า 2,800,000 คน โดยเป็นชาวปาเลสไตน์กว่า 2,100,000 คน (นับเฉพาะที่ข้ึนทะเบียนอย่างเป็นทางการกับ UNRWA)
และอื่น ๆ เช่น ซเี รยี อริ ัก เยเมน กว่า 740,160 คน (นับเฉพาะทข่ี ึน้ ทะเบียนอย่างเป็นทางการกบั UNHCR) นอกจากนี้ ในหว้ ง
ท่ีการสู้รบในซีเรียใกล้กับพรมแดนจอร์แดนตึงเครียด จอร์แดนยังเผชิญความกดดันจากองค์กรระหว่างประเทศที่เรียกร้องให้
จอร์แดนรับผอู้ พยพและผูล้ ภ้ี ยั ชาวซีเรียที่ไดร้ ับผลกระทบจากการส้รู บดังกล่าวเข้าประเทศ
4) ปญั หาดา้ นความมนั่ คงดงั กลา่ วสง่ ผลกระทบดา้ นลบตอ่ เศรษฐกจิ ของจอรแ์ ดน ซงึ่ พง่ึ พาอตุ สาหกรรมทอ่ งเทยี่ ว
อย่างมาก เน่อื งจากทำ� ใหน้ ักทอ่ งเทย่ี วขาดความเชอื่ ม่นั จำ� นวนนกั ทอ่ งเทีย่ วมแี นวโนม้ ลดลง
สมาชกิ องคก์ รระหวา่ งประเทศ เปน็ สมาชกิ องคก์ รระหวา่ งประเทศ 60 องคก์ ร อาทิ ABEDA, AFESD, AMF, CAEU, CD, CICA,
EBRD, FAO, G-11, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICC, ICCt, ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, IMO, IMSO, Inter-
pol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, ITUC (NGOs), LAS, MIGA, MINUSTAH, MINUSMA, MONUSCO, NAM, OIC, OPCW,
PCA, UN, UNAMID, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNMIL, UNMISS, UNOCI, UNRWA, UNWTO, UPU, WCO,
WFTU (NGOs), WHO, WIPO, WMO, WTO และเปน็ คู่เจรจาของ OSCE
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สนับสนุนการพัฒนาด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีอย่างมาก เน่ืองจากขาดแคลน
ทรพั ยากรธรรมชาติ โดยสภาวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี สมาคมวทิ ยาศาสตรใ์ นพระบรมราชปู ถมั ภ์ และโครงการพฒั นาทรพั ยากรมนษุ ย์
สนบั สนนุ ใหบ้ รษิ ทั เอกชนเปน็ ตวั หลกั ในการพฒั นาภาคอตุ สาหกรรมและเทคโนโลยี รวมทงั้ การสรา้ งงานวจิ ยั ดา้ นวทิ ยาศาสตรแ์ ละ
เทคโนโลยี ท้ังน้ี สมเด็จพระราชาธิบดีอับดุลลอฮ์ที่ 2 ทรงประกาศแผนการพัฒนาโครงการพลังงานนิวเคลียร์เมื่อปี 2550
และลงนามในข้อตกลงกับรัสเซีย (บริษัท Rosatom) เมื่อ มี.ค.2558 โรงไฟฟ้าพลังนิวเคลียร์แห่งแรกของจอร์แดนก่อสร้างท่ี
Qasr Amra เมื่อปี 2559 แบ่งเปน็ 2 ยูนิต ยูนติ แรกจะเริม่ ผลติ ไฟฟ้าไดใ้ นปี 2567 และยนู ติ ท่สี องจะเรมิ่ ในปี 2569 ทั้งน้ี โรงไฟฟ้า
พลงั นิวเคลยี ร์จะสามารถเปลย่ี นจอรแ์ ดนจากประเทศผ้นู �ำเขา้ พลงั งานเกอื บทัง้ หมดเปน็ ประเทศผ้สู ่งออกพลงั งานได้ในปี 2573
การขนส่งและโทรคมนาคม ท่าอากาศยาน 18 แห่ง ท่าอากาศยานส�ำคัญคือ ท่าอากาศยานนานาชาติ Queen Alia
ท่ีกรุงอัมมาน และทา่ อากาศยานนานาชาติ King Hussein ทอี่ ะกาบา ท่าเรอื 1 แห่ง คอื ทา่ เรอื Aqaba ทางใตข้ องประเทศ
ถนน 7,203 กม. ทางรถไฟ 509 กม. โดยมีรถไฟ 1 สายเช่ือมตอนเหนือกับตอนใต้ของประเทศไปจนถึงซาอุดีอาระเบีย
และซีเรีย อีก 1 สายเช่ือมระหว่างภาคตะวันออกกับตะวันตก มีนโยบายจะสร้างทางรถไฟต่อไปยังอิรักและอิสราเอล
ท่อสง่ ปิโตรเลียม 522 กม. การโทรคมนาคม มโี ทรศัพท์พน้ื ฐานใหบ้ รกิ ารประมาณ 404,112 เลขหมาย โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นท่ี 9.8
ลา้ นเลขหมาย (ปี 2559) รหสั โทรศพั ทร์ ะหวา่ งประเทศ +962 สอื่ สารมวลชน โทรทศั นแ์ ละวทิ ยอุ ยใู่ นการควบคมุ ของรฐั มี Jordan
Radio and Television Corporation (JRTV) เปน็ แมข่ า่ ย และมโี ทรทศั นร์ ะบบดาวเทยี มซง่ึ สามารถรบั สญั ญาณโทรทศั นอ์ สิ ราเอล
และซเี รยี ได้ มสี ถานวี ทิ ยปุ ระมาณ 30 สถานี จำ� นวนผใู้ ช้อินเทอรเ์ นต็ 5.09 ลา้ นคน (ปี 2559) รหสั อินเทอรเ์ น็ต .jo
การเดินทาง สายการบินไทยไม่มีเที่ยวบินตรง กรุงเทพฯ-อัมมาน สายการบินจอร์แดนที่บินตรงมาไทย ได้แก่ สายการบิน
Royal Jordanian มเี ทย่ี วบนิ ตรงมาไทยทกุ วนั วนั ละ 1 เทยี่ วบนิ ระยะเวลาในการบนิ 8 ชม. 45 นาที เวลาทจ่ี อรแ์ ดนชา้ กวา่ ไทย
4 ช่ัวโมง นักท่องเที่ยวไทยเดินทางเข้าจอร์แดนต้องขอรับการตรวจลงตรา ใช้เวลาประมาณ 5 วันท�ำการ เว็บไซต์ท่องเที่ยว
www.visitjordan.com

343 ข้อมลู พนื้ ฐานของต่างประเทศ 2562

สถานการณส์ ำ� คญั ที่นา่ ตดิ ตาม
1) ผลกระทบต่อเศรษฐกจิ และสังคมจากการแบกรบั ผูอ้ พยพจากประเทศเพือ่ นบ้านท่ยี ังมสี ถานการณ์สรู้ บ
2) การแพรข่ ยายแนวคดิ หวั รนุ แรงและการกอ่ การรา้ ยเขา้ สจู่ อรแ์ ดนโดยชาวจอรแ์ ดนและนกั รบตา่ งชาตทิ ไี่ ปเขา้ รว่ ม
กับกลุ่ม IS ในอิรักและซีเรยี
3) การดำ� เนนิ บทบาทตอ่ ปญั หาความมนั่ คงในภมู ภิ าคทเี่ กดิ จากกลมุ่ IS ในอริ กั และซเี รยี และความขดั แยง้ ระหวา่ ง
อสิ ราเอลกับปาเลสไตน์
4) ปญั หาเศรษฐกจิ จากการทต่ี ้องดำ� เนนิ นโยบายเศรษฐกิจตามพนั ธกรณที มี่ ีต่อความตกลงซ่ึงจดั ทำ� ไว้กบั สถาบัน
การเงินระหวา่ งประเทศ
ความสัมพนั ธ์ไทย-จอร์แดน
ไทยและจอร์แดนสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตอย่างเป็นทางการต้ังแต่ 10 พ.ย.2509 จนกระทั่งในช่วง
กอ่ นเกดิ สงครามสหรฐั ฯ บกุ โจมตอี ริ กั เมอื่ ม.ี ค.2546 เจา้ หนา้ ที่ สอท.ไทย ณ กรงุ แบกแดด ไดอ้ พยพออกจากอริ กั และตง้ั สำ� นกั งาน
ชว่ั คราวในกรุงอัมมาน จอรแ์ ดน ภายหลงั ไทยไดเ้ ปดิ สอท.ไทย ณ กรุงอมั มาน เป็นการถาวรและมีภารกิจครอบคลุมอริ กั
ด้านเศรษฐกิจ การค้าไทย-จอร์แดน เม่ือปี 2560 มีมูลค่า 4,927.09 ล้านบาท (172.19 ล้านดอลลาร์สหรัฐ)
ไทยสง่ ออกมลู คา่ 4,536.60 ลา้ นบาท (160.37 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั ) นำ� เขา้ มลู คา่ 390.49 ลา้ นบาท (11.82 ลา้ นดอลลารส์ หรฐั )
ไทยไดเ้ ปรียบดุลการค้า 4,146 ลา้ นบาท (148.55 ลา้ นดอลลารส์ หรัฐ) สินคา้ ส่งออกสำ� คัญของไทย ไดแ้ ก่ อาหารทะเลกระปอ๋ ง
และแปรรปู รถยนต์ อปุ กรณแ์ ละสว่ นประกอบ เครอ่ื งปรบั อากาศ และสว่ นประกอบ ตเู้ ยน็ ตแู้ ชแ่ ขง็ และสว่ นประกอบ ขณะทสี่ นิ คา้
นำ� เขา้ สำ� คญั ไดแ้ ก่ เยอื่ กระดาษและเศษกระดาษ เคมภี ณั ฑ์ สนิ แรโ่ ลหะ เสอ้ื ผา้ สำ� เรจ็ รปู ปยุ๋ และยากำ� จดั ศตั รพู ชื และสตั ว์ นกั ธรุ กจิ
ไทยหลายรายใหค้ วามสนใจจอรแ์ ดนในฐานะเปน็ ประตกู ารคา้ ส่อู ิรักและซเี รีย
ดา้ นการทอ่ งเทย่ี ว เมอื่ ปี 2560 มชี าวจอรแ์ ดนเดนิ ทางมาไทย 10,755 คน สว่ นจำ� นวนคนไทยในจอรแ์ ดน ปจั จบุ นั
มปี ระมาณ 550 คน โดยเปน็ แรงงานดา้ นงานบรกิ ารโรงแรม ชา่ งทอง ลกู เรอื สายการบนิ รอยลั จอรแ์ ดนเนยี น นกั ธรุ กจิ และผตู้ ดิ ตาม
ประมาณ 140 คน และนักศึกษาประมาณ 410 คน
ความตกลงทส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ กรอบความตกลงวา่ ดว้ ยความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ และวชิ าการ (ลงนามเมอื่ 30 ก.ค.2547)
บันทึกความเข้าใจด้านการบิน (24 ส.ค.2548) ความตกลงว่าด้วยการส่งเสริมและคุ้มครองการลงทุน (15 ธ.ค.2548) และ
ความตกลงว่าดว้ ยความร่วมมอื ด้านวัฒนธรรม (19 ม.ิ ย.2549)

------------------------------------------------------

ข้อมูลพน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 344

สมเดจ็ พระราชาธบิ ดอี บั ดลุ ลอฮ์ที่ 2
(His Majesty King Abdullah Ibn al Hussein)

ต�ำแหนง่ ประมุขของประเทศ
30 ม.ค.2505 (พระชนมายุ 57 พรรษา/ปี 2562) ท่กี รงุ อัมมาน เปน็ พระราชโอรสองคโ์ ตของสมเดจ็
เกดิ พระราชาธบิ ดฮี เุ ซน บนิ เฏาะลาลกบั เจา้ หญงิ มนุ า อลั ฮเุ ซน (สามญั ชนชาวองั กฤษ ซง่ึ มพี ระนามเดมิ วา่
น.ส. Antoinette Avril Gardiner)


ศาสนา อิสลาม (ซุนนี)

การศึกษา - ชั้นประถมและมัธยมศึกษาที่โรงเรียน St. Edmund’s ในสหราชอาณาจักร โรงเรียน
Eaglebrook และ Deerfield Academy ในสหรฐั ฯ ตามลำ� ดับ
- ศึกษาต่อท่ี Royal Military Academy Sandhurst ในสหราชอาณาจักร และได้ประดับ
ยศรอ้ ยตรีเมื่อปี 2523
- ส�ำเร็จการศึกษาเพ่ิมเติมด้านตะวันออกกลางศึกษาจาก Pembroke College มหาวิทยาลัย
Oxford ในสหราชอาณาจกั รเมอ่ื ปี 2526 และจาก Edmund A. Walsh School of Foreign
Service มหาวทิ ยาลยั Georgetown ในสหรัฐฯ เมอ่ื ปี 2531

สถานภาพทางครอบครัว อภเิ ษกสมรสกบั สมเดจ็ พระราชนิ รี าเนยี (สามญั ชนชาวปาเลสไตน์ มพี ระนามเดมิ วา่ น.ส.ราเนยี อลั ยาซนี )
มพี ระราชโอรสและพระราชธดิ า 4 พระองค์ ไดแ้ ก่ มกฎุ ราชกมุ ารฮเุ ซน เจา้ หญงิ อมี าน เจา้ หญงิ ซลั มา
และเจา้ ชายฮาชิม

ประวตั กิ ารท�ำงาน/การเมือง
ปี 2536 ผบู้ ัญชาการกองกำ� ลังพเิ ศษของจอร์แดน
ปี 2541 ประดบั ยศเปน็ พลตร ี
ปี 2542-ปจั จบุ ัน ครองราชย์เป็นกษัตรยิ ์แหง่ จอร์แดนหลังการสวรรคตของสมเด็จพระราชาธบิ ดีฮุเซน พระราชบิดา

ขอ้ มลู ทน่ี า่ สนใจ ทรงไดร้ บั การจดั อนั ดบั โดย Royal Islamic Strategic Studies Centre ของจอรแ์ ดนใหเ้ ปน็ มสุ ลมิ
ท่ีทรงอิทธิพลมากที่สุดอันดับ 1 ของโลกประจ�ำปี 2559 อันดับ 2 ของโลกประจ�ำปี 2560 และ
อนั ดับ 3 ของโลกประจ�ำปี 2561
ทรงหลงใหลกีฬาหลายประเภทโดยเฉพาะการแข่งขนั รถแข่ง ดำ� น�้ำ และกฬี าโดดรม่ (skydiving)


---------------------------------------------

345 ข้อมลู พื้นฐานของต่างประเทศ 2562

คณะรฐั มนตรจี อรแ์ ดน

สมเด็จพระราชาธบิ ด ี King Abdullah II ibn al-Hussein
มกุฎราชกมุ าร Crown Prince Hussein bin Abdullah
นรม. Omar Al-Razzaz
รมว.กระทรวงกลาโหม Omar Al Razzaz
รมว.กระทรวงศกึ ษาธิการ Omar Razzaz
รอง นรม. และ รมต.แห่งรฐั กำ� กับดแู ลกจิ การ นรม. Rajai Muasher
รมว.กระทรวงมหาดไทย Sameer Almobaideen
รมว.กระทรวงพัฒนาการเมืองและกิจการรัฐสภา Musa Maaytah
รมว.กระทรวงการต่างประเทศ Ayman Safadi
รมว.กระทรวงยุติธรรม Awad Mashagbeh
รมว.กระทรวงการคลัง Ezzedin Kanakriyah
รมว.กระทรวงการวางแผนและความร่วมมอื ระหวา่ งประเทศ Mary Kamel Kawar
รมว.กระทรวงการอดุ มศกึ ษาและการวจิ ัยวิทยาศาสตร์ Adel Tweisi
รมว.กระทรวงกิจการศาสนาอิสลามและศาสนสมบตั ิ Abdel Naser Mousa A. Abu Elbasai
รมว.กระทรวงนำ�้ และการชลประทาน Munir Awais
รมว.กระทรวงคมนาคม Walid Masri
รมว.กระทรวงกจิ การเทศบาลเมอื ง Walid Masri
รมว.กระทรวงแรงงาน Sameer Saeed Murad
รมว.กระทรวงการทอ่ งเท่ียวและโบราณคดี Lina Ennab
รมว.กระทรวงสงิ่ แวดลอ้ ม Nayef Hmeidi Al-Fayez
รมว.กระทรวงพลงั งานและทรพั ยากรสินแร ่ Hala Adel Zawati
รมว.กระทรวงการพฒั นาสังคม Hala Lattouf
รมว.กระทรวงโยธาธิการและการเคหะ Yahya Alkasbi
รมว.กระทรวงสาธารณสุข Mahmoud Sheyab
รมว.กระทรวงอตุ สาหกรรม การค้าและการจัดหา Tariq Mohammad Hammouri
รมว.กระทรวงการสือ่ สารและเทคโนโลยีสารสนเทศ Mothanna Gharaibeh
รมว.กระทรวงการพฒั นาภาครฐั Majd Shweikeh
รมว.กระทรวงเกษตร Khaled Huneifat
รมว.กระทรวงเยาวชน Makram Queisi
รมว.กระทรวงวัฒนธรรม Basma Al Nsour
รมต.แหง่ รัฐกำ� กับดูแลกิจการสารนิเทศและสอื่ สารมวลชน Jumana Hunaimat
รมต.แหง่ รัฐก�ำกับดูแลกิจการกฎหมาย Mubarak Abu Yamin
----------------------------------------

ข้อมลู พน้ื ฐานของตา่ งประเทศ 2562 346

สาธารณรฐั คาซัคสถาน
(Republic of Kazakhstan)

เมอื งหลวง อสั ตานา

ทต่ี ัง้ อยใู่ นภมู ภิ าคเอเชยี กลาง ทางตะวนั ตกเฉยี งเหนอื ของจนี ตงั้ อยรู่ ะหวา่ งรสั เซยี กบั อซุ เบกซิ สถาน พนื้ ท่ี 2,724,900 ตร.กม.
ใหญเ่ ปน็ อนั ดบั 9 ของโลก และเปน็ อนั ดบั 2 ของกลมุ่ ประเทศเครอื รฐั เอกราช (CIS) รองจากรสั เซยี (ใหญป่ ระมาณ 5 เทา่ ของไทย)
แบง่ เปน็ พื้นดิน 2,699,700 ตร.กม. และพ้ืนน้�ำ 25,200 ตร.กม. มีพรมแดนทางบกยาว 13,364 กม.

อาณาเขต ทิศเหนอื และตะวนั ตกเฉียงเหนือ ติดรัสเซยี
ทศิ ตะวันออก ติดจีน
ทิศตะวันออกเฉยี งใต้ ติดครี ์กีซสถาน
ทศิ ใตแ้ ละตะวนั ตกเฉียงใต ้ ติดเตริ ์กเมนิสถานและอุซเบกิสถาน
ทิศตะวันตก จรดทะเลแคสเปยี นยาว 1,894 กม.

ภูมิประเทศ ไมม่ ที างออกสทู่ ะเล มที ร่ี าบลมุ่ กวา้ งใหญแ่ ผจ่ ากแมน่ ำ้� วอลกาทางตะวนั ตกไปถงึ เทอื กเขาอลั ไตทางตะวนั ออก และ
มีที่ราบไซบเี รยี ทางเหนือ โอเอซิสและทะเลทรายทางใต้

347 ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562

ภูมิอากาศ แบบภาคพื้นทวีป ฤดูหนาว หนาวจัดอาจถึง -45 องศาเซลเซียส ฤดูร้อน ร้อนจัดและแห้งแล้งอาจมากกว่า
35 องศาเซลเซยี ส
ทรัพยากรธรรมชาติ น้ำ� มนั กา๊ ซธรรมชาติ ถา่ นหนิ แรย่ เู รเนยี ม แรเ่ หล็ก แรแ่ มงกานีส แรโ่ ครเมียม ทองคำ� นกิ เกลิ โคบอลต์
ทองแดง โมลิบดนี ัม ตะก่วั สังกะสี และบอกไซต์
ประชากร 18,556,698 คน (ก.ค.2560) ประกอบดว้ ย ชาวคาซคั (Qazaq) 63.1% รสั เซยี 23.7% อซุ เบก 2.9% ยเู ครน 2.1%
อยุ กรู ์ 1.4% ตาตาร์ 1.3% เยอรมนั 1.1% และอื่น ๆ 4.4% อัตราสว่ นประชากรจำ� แนกตามอายุ : วยั เด็ก (0-14 ป)ี 25.91%
วยั รนุ่ (15-24 ปี) 14.05% วยั ท�ำงาน (25-54 ป)ี 42.42% วัยเร่ิมชรา (55-64 ปี) 9.97% และวยั ชรา (65 ปขี นึ้ ไป) 7.65%
อายเุ ฉลยี่ ของประชากร 71.1 ปี อายเุ ฉลยี่ เพศชาย 65.9 ปี อายเุ ฉลยี่ เพศหญงิ 76 ปี อตั ราการเกดิ 18.1/1,000 คน อตั ราการตาย
8.1/1,000 คน อัตราการเพิม่ ของประชากร 1.04%
ศาสนา อสิ ลาม 70.2% (สว่ นใหญเ่ ปน็ ซนุ น)ี ครสิ ต์ 26.2% (นกิ ายรสั เซยี ออรท์ อดอกซ์ 23.9%) ผไู้ มน่ บั ถอื ศาสนาใด 2.8%
อ่ืน ๆ 0.2% และไมเ่ จาะจง 0.5%
ภาษา คาซคั (Qazaq) เปน็ ภาษาราชการ (ภาษาพดู ) 74% ภาษารสั เซยี เปน็ ภาษาราชการอกี ภาษาหนงึ่ (นยิ มใชด้ า้ นธรุ กจิ
และการสื่อสารระหว่างต่างชาตพิ นั ธุ์ และเปน็ ภาษาพูด) 94.4%
การศกึ ษา อตั ราการรหู้ นงั สือ 99.8%

การกอ่ ตง้ั ประเทศ ชาวคาซคั เปน็ เชอ้ื ชาตผิ สมระหวา่ งชนเผา่ ชาวเตอรก์ ชิ และชาวมองโกล ตอ่ มา รสั เซยี เขา้ ครอบครองดนิ แดนแหง่ นี้
ในศตวรรษท่ี 18 และคาซคั สถานกลายเปน็ หนงึ่ ในสาธารณรฐั ของสหภาพโซเวยี ตเมอื่ ปี 2479 และเปน็ ประเทศสดุ ทา้ ยทป่ี ระกาศเอกราช
จากสหภาพโซเวียตเม่อื 16 ธ.ค.2534
วนั ชาติ 16 ธ.ค. (2534) วนั แยกตัวเปน็ เอกราชจากสหภาพโซเวียต
การเมอื ง ปกครองระบอบประชาธิปไตยแบบสาธารณรัฐ มีประธานาธิบดีเป็นประมุขและเป็นผู้บัญชาการทหารสูงสุด
นายกรฐั มนตรีเปน็ หัวหน้ารัฐบาล แบง่ เขตการปกครองออกเป็น 14 แควน้ (provinces) และ 3 เมือง มีรัฐธรรมนูญฉบบั แรก
เม่ือ 28 ม.ค.2536 และจัดการลงประชามติรับรัฐธรรมนูญใหม่เมื่อ ส.ค.2538 ต่อมาปรับแก้ไขเม่ือ พ.ค.2550 (ปรับลดวาระ
ด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดีจาก 7 ปี เหลือ 5 ปี และด�ำรงต�ำแหน่งได้ 2 สมัยติดต่อกัน) และ ก.พ.2554 (เล่ือนวันเลือกต้ัง
ประธานาธิบดใี หเ้ ร็วขึน้ จากปี 2555 เปน็ เม.ย.2554 และให้คงวาระการดำ� รงต�ำแหน่ง 5 ป)ี ทั้งนี้ ตามรฐั ธรรมนญู คาซัคสถาน
ประธานรัฐสภา จะเข้ารบั ตำ� แหนง่ หากประธานาธบิ ดีเสียชวี ิตกอ่ นจะมีการเลือกตงั้ ใหม่
ประธานาธบิ ดนี รู ส์ ลุ ตา่ น นาซารบ์ าเยฟ ประกาศแผนการปฏริ ปู การเมอื งเมอ่ื 25 ม.ค.2560 เพอ่ื เพม่ิ ประสทิ ธภิ าพ
การบรหิ ารและกระจายอำ� นาจใหร้ ฐั สภาและ ครม. โดยจดั ตง้ั คณะทำ� งานทำ� หนา้ ทร่ี า่ งแกไ้ ขรฐั ธรรมนญู เพอื่ เพมิ่ อำ� นาจแกร่ ฐั สภา
และ ครม. ตามแผนการดงั กลา่ ว ประธานาธบิ ดจี ะมงุ่ ภารกจิ ดา้ นยทุ ธศาสตร์ รบั ผดิ ชอบดา้ นนโยบายตา่ งประเทศ ความมนั่ คงแหง่ ชาติ
และกลาโหม และแก้ไขปัญหาขัดแย้งระหว่างหน่วยงานของรัฐ ส่วนรัฐบาลจะรับผิดชอบด้านเศรษฐกิจและสังคม อีกทั้งจะให้
รัฐสภามีอำ� นาจในการเลือก นรม. และ ครม. และใหฝ้ า่ ยนิตบิ ญั ญัติมีอำ� นาจลงมตไิ มไ่ วว้ างใจฝา่ ยบรหิ าร

ข้อมลู พน้ื ฐานของต่างประเทศ 2562 348

ฝ่ายบริหาร : ประธานาธิบดีมาจากการเลือกตั้งโดยตรง มีอ�ำนาจแต่งตั้งและปลด นรม.โดยความเห็นชอบของ
รฐั สภา ประธานาธบิ ดนี าซารบ์ าเยฟ (อดตี เลขาธิการพรรคคอมมวิ นสิ ต์คาซัคสถานต้งั แตส่ มยั สหภาพโซเวียต) ได้รับการเลือกตง้ั
เข้าด�ำรงต�ำแหน่งประธานาธิบดีคนแรกของคาซัคสถานเม่ือ 1 ธ.ค.2534 และชนะการเลือกต้ังคร้ังล่าสุดเมื่อ 26 เม.ย.2558
ด้วยคะแนนเสียง 97.7% เข้าดำ� รงตำ� แหน่งเปน็ สมยั ท่ี 5 การเลือกตั้งครั้งตอ่ ไปจะมีขึ้นในปี 2563 (ประธานาธิบดนี าซารบ์ าเยฟ
มสี ถานะอย่างเป็นทางการคอื First President of Kazakhstan ด�ำรงต�ำแหนง่ ไดโ้ ดยไม่มกี ารจำ� กดั ) นรม. เปน็ หัวหนา้ รฐั บาล
และรฐั มนตรมี าจากการแตง่ ต้งั ของประธานาธิบดี
คาซคั สถานประกาศคณุ สมบตั ขิ องผสู้ มคั รประธานาธบิ ดใี หม่ เมอ่ื 11 ก.ค.2560 กำ� หนดใหผ้ สู้ มคั รตอ้ งเปน็ พลเรอื น
คาซคั สถานทมี่ ปี ระสบการณก์ ารทำ� งานภาครฐั ไมน่ อ้ ยกวา่ 5 ปี มอี ายตุ งั้ แต่ 40 ปขี นึ้ ไป เกดิ ทคี่ าซคั สถาน และพำ� นกั ในคาซคั สถาน
อย่างนอ้ ย 15 ปี และพดู ภาษาคาซคั ได้ดี โดยยงั คงวาระการด�ำรงต�ำแหนง่ ประธานาธิบดีคราวละ 5 ปี ไมเ่ กิน 2 สมัยติดตอ่ กนั
ฝา่ ยนิตบิ ัญญตั ิ : เปน็ ระบบ 2 สภา คอื 1) สภาผู้แทนราษฎร (Mazhilis) มีสมาชิก 107 ท่ีนั่ง (98 ทนี่ ง่ั มาจาก
การเลอื กตงั้ โดยตรง และอกี 9 ทน่ี งั่ มาจากการเลอื กของสมชั ชาประชาชนคาซคั สถาน ซงึ่ เปน็ องคก์ รทปี่ รกึ ษาของประธานาธบิ ด)ี
วาระ 5 ปี การเลอื กต้ังครัง้ ล่าสุดเมอื่ 20 มี.ค.2559 พรรค Nur Otan ของประธานาธิบดีนาซาร์บาเยฟชนะด้วยคะแนนเสยี ง
82.2% (มี ส.ส. 84 คน) พรรค Ak Zhol ไดร้ บั เลอื ก 7.2% (มี ส.ส. 7 คน) พรรค Communist People’s Party ไดร้ บั เลอื ก 7.1%
(มี ส.ส. 7 คน) และพรรคอืน่ ๆ ได้รับเลอื กรวม 3.5% ส�ำหรบั การเลือกต้ังครง้ั ตอ่ ไปจะมีข้นึ ในปี 2564 และ 2) วุฒิสภา (Senate)
มสี มาชกิ 47 ทน่ี งั่ (ประธานาธบิ ดแี ตง่ ตง้ั 15 ทนี่ งั่ และสภาทอ้ งถนิ่ แตง่ ตง้ั 32 ทนี่ งั่ ) วาระ 6 ปี โดยสมาชกิ กงึ่ หนงึ่ ตอ้ งเลอื กตง้ั ใหม่
ทกุ 3 ปี การเลือกตั้งครงั้ ล่าสุดมขี น้ึ เมอื่ 28 มิ.ย.2560 โดยการเลอื กตงั้ ครั้งถัดไปจะมีขนึ้ ในปี 2563
ฝ่ายตลุ าการ : แบ่งเปน็ ศาลสงู ได้แก่ ศาลฎกี า (44 คน) และศาลรัฐธรรมนญู (7 คน) ประธานาธบิ ดีเสนอช่อื
ผพู้ พิ ากษาศาลฎกี าตามคำ� แนะนำ� ของคณะตลุ าการศาลฎกี า และผา่ นการรบั รองจากวฒุ สิ ภา ปกตผิ พู้ พิ ากษาศาลฎกี าปฏบิ ตั งิ าน
ไดถ้ งึ อายุ 65 ปี แตข่ ยายเวลาไดถ้ งึ อายุ 70 ปี สว่ นศาลรฐั ธรรมนญู ประธานาธบิ ดี ประธานวฒุ สิ ภา และประธานสภาผแู้ ทนราษฎร
แตง่ ตง้ั สมาชกิ ศาลรฐั ธรรมนญู ไดค้ นละ 1 คน ดำ� รงตำ� แหนง่ คราวละ 3 ปี รวมถงึ แตง่ ตง้ั สมาชกิ ฯ ไดค้ นละ 1 คน ซง่ึ ดำ� รงตำ� แหนง่
ไดค้ ราวละ 6 ปี และประธานาธบิ ดคี าซคั สถานแตง่ ตง้ั ประธานศาลรฐั ธรรมนญู อยใู่ นตำ� แหนง่ คราวละ 6 ปี นอกจากนี้ ยงั มศี าลอน่ื ๆ
ได้แก่ ศาลประจ�ำภมู ภิ าคและศาลทอ้ งถ่นิ ทั้งนี้ ระบบศาลของคาซคั สถานใชร้ ะบบประมวลกฎหมาย (Civil Law) ทไี่ ดร้ ับอทิ ธิพล
จากระบบกฎหมายโรมนั -เยอรมนั ในทางทฤษฎี และอทิ ธิพลจากรสั เซยี ในทางปฏิบัติ Judicial branch
พรรคการเมอื ง : Nur Otan (Light-Fatherland) เปน็ พรรครฐั บาล สว่ นพรรคฝา่ ยคา้ นทส่ี ำ� คญั ไดแ้ ก่ Communist
Party of Kazakhstan (KPK), Ak Zhol (Bright Path), Republican People’s Party of Kazakhstan (RNPK), Party of
Patriots, Communist People’s Party of Kazakhstan (KNPK) และเมอื่ ต.ค.2552 มีพรรคตั้งใหม่ ไดแ้ ก่ Azat (Freedom)
และ National Social Democratic Party (NSDP) และ Birlik (Unity)
เศรษฐกิจ คาซัคสถานมีขนาดเศรษฐกิจใหญ่ที่สุดในภูมิภาคเอเชียกลาง ไม่มีทางออกสู่ทะเล แต่พื้นท่ีอุดมไปด้วย
ทรัพยากรธรรมชาติทีส่ ำ� คัญ อาทิ น้ำ� มันส�ำรองทีพ่ ิสูจนแ์ ล้ว 3% ของปรมิ าณน�้ำมนั โลก กา๊ ซธรรมชาติ แรธ่ าตุตา่ งๆ เชน่ ยูเรเนยี ม
(ผลิตได้มากเปน็ อันดบั 1 ของโลก) โครเมียม ทองแดง และสังกะสี นอกจากน้ี ยงั มขี ดี ความสามารถทางการเกษตรเพราะมีพ้ืนท่ี
กว้างใหญ่ส�ำหรับการเพาะปลูกและท�ำปศุสัตว์ แม้ผลิตผลด้านการเกษตรยังไม่สูงนัก การปฏิรูประบบเศรษฐกิจและแปรรูป
รฐั วสิ าหกจิ ระหวา่ งปี 2538-2540 สง่ ผลใหเ้ ศรษฐกจิ คาซคั สถานขยายตวั อยา่ งมาก โดยเตบิ โตขน้ึ 4 เทา่ ในระหวา่ งปี 2548-2557
มีเงินลงทนุ โดยตรงจากตา่ งชาตสิ งู ถึง 208,000 ล้านดอลลารส์ หรฐั นักลงทนุ ต่างชาติรายใหญ่ ไดแ้ ก่ รัสเซยี สหรฐั ฯ จีน และยุโรป
ส่วนใหญเ่ ป็นการลงทุนด้านพลังงาน