วิชาเครื่องยนต์แก๊สโซลีน

หน่วยท่ี 10 ใบงานที่ 9 – 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
ระบบหล่อลื่น เรื่องการเปลี่ยนถ่าย 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน
รหสั 20101 - 2001 น้ามนั หล่อลื่น

7 .ใชถ้ งั รองรับน้ามนั หล่อลื่นที่ใชแ้ ลว้
ข้อควรระวงั ไมส่ มควรสมั ผสั กบั น้ามนั หล่อลื่นที่ใชแ้ ลว้

เพราะเป็ นอนั ตรายต่อผวิ หนงั และสุขภาพ

นา้ มนั หลอ่ ลน่ื มสี ารเคมีที่เป็นอนั ตรายตอ่ ผวิ หนงั
และสขุ ภาพโดยรวม เช่นมี สารตะก่วั กราไฟต์
ฯลฯ เม่ือสมั ผสั บอ่ ยๆทาใหเ้ กดิ เป็นโรคผวิ หนงั

หากมอี าการผดิ ปกตติ อ่ สขุ ภาพ ควรพบแพทย์
ทนั ที

8 นอตถ่ายน้ามนั หล่อล่ืน และ แหวนกนั รั่วควรเปล่ียนใหมท่ ุก
คร้ังเม่ือมีการเปล่ียนถ่ายน้ามนั หล่อล่ืน

9 .ใชม้ ือหมุนกรองออกจากเคร่ืองยนต์ ระวงั น้ามนั เขา้ ตา และ
หยดบนพ้ืน

ขอ้ ควรระวัง

ภายในกรองมีนา้ มนั หลอ่ ลนื่ อยเู่ ต็ม ควรระมดั ระวงั อยา่
ใหเ้ ขา้ ตา หรอื ไหลตกบนพนื้

หน่วยที่ 10 ใบงานที่ 9 – 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
ระบบหล่อลื่น 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เร่ืองการเปล่ียนถ่าย
รหสั 20101 - 2001 น้ามนั หล่อลื่น

10 ใชน้ ้ามนั หล่อล่ืน ทาบริเวณ
ยางกนั ร่ัว พร้อมตรวจดูความเรียบร้อย
ท่ียางกนั ร่ัวของกรองหล่อลื่นลูกใหม่
และประกอบกรองลูกใหมเ่ ขา้ ท่ีโดย
การใชม้ ือหมุนให้เตม็ แรง เพ่อื ป้องกนั

การคลายตวั

11 เติมน้ามนั หล่อลื่นในปริมาณท่ีกาหนด
เครื่องยนตท์ ว่ั ๆไป ประมาณ 5 - 6 ลิตร

ควรศกึ ษาคมู่ ือ ก่อนเปลยี่ นถา่ ยนา้ มนั หลอ่ ลน่ื

โดยปกติ เครอื่ งยนต์ ขนาด 1500 cc- 2000 cc..
เติมครงั้ ละ 5 ลติ ร

ขดี ต่าสดุ 12 กา้ นวดั ปริมาณน้ามนั หล่อลื่น จะตอ้ งอยทู่ ่ีระดบั
ขีด (F) หรือยา่ งนอ้ ยควรอยรู่ ะหวา่ งขีด L - F

ขดี สงู สดุ

13 ตรวจเช็คความเรียบร้อยทวั่ ไป โดยเฉพาะนอต ถ่าย และฝาเติมน้ามนั จะตอ้ งแน่นไมห่ ลุดหลวม

หน่วยที่ 10 ใบงานที่ 9 – 10 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
ระบบหล่อลื่น เร่ืองการเปล่ียนถ่าย 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน
รหสั 20101 - 2001 น้ามนั หล่อล่ืน

14 สตาร์ทเครื่องยนตท์ ิง้ ไวป้ ระมาณ 3 นาที หลงั จากน้นั ดบั
เครื่องยนตท์ ิ้งไวอ้ ีกประมาณ 3 นาที

15 ตรวจวดั ปริมาณน้ามนั หล่อลื่นอีกคร้ังหน่ึง
ปกติ

ไม่ ปกติ เพราะ..........................................................

1 สาหรับเครื่องยนตท์ ี่ใชก้ ล่องควบคุม (ECU) การทางาน เม่ือเปลี่ยนถ่ายน้ามนั หล่อล่ืนเสร็จแลว้
ปรากฏวา่ ไฟเตือนน้ามนั หล่อลื่นสวา่ งอยู่ กรณีดงั กล่าวน้ีจะตอ้ งดาเนินการดงั ต่อไปน้ี

วธิ ีการลบสัญญาณไฟเตือนน้ามนั หล่อลื่นค้างอยู่ (Reset)
1 เปิ ดสวติ ช์กญุ แจ (ON )
2 กดป่ ุม OIL CHANGE คา้ งไวป้ ระมาณ 3
วนิ าที
3 ปล่อยมือออกจากป่ ุม จะสงั เกต เห็นวา่ ไฟ
เตือนดบั

ควรสตารท์ เครอื่ งยนตท์ งิ้ ไวร้ ะยะหนงึ่ เพ่อื
ตรวจการร่วั ซมึ และตรวจปรมิ าณนา้ มนั
ใหอ้ ยใู่ นระดบั ที่ถกู ตอ้ ง

แบบทดสอบหลงั เรียน ใบงานที่ 9 – 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่องการเปล่ียนถ่าย 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001 น้ามนั หล่อลื่น

แบบทดสอบหลงั เรียน
เร่ือง ระบบหล่อลื่น
คาส่ัง ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพยี งคาตอบเดียว

1. หนา้ ท่ีหลกั ท่ีสาคญั ท่ีสุดของระบบหล่อลื่นเคร่ืองยนตค์ ืออะไร
ก. ลดอุณหภูมิของเคร่ืองยนตไ์ มใ่ หส้ ูงเกินเกณฑ์
ข. เป็นซีลป้องกนั การรั่วระหวา่ งแหวนและผนงั กระบอกสูบ
ค. ลดความฝืดระหวา่ งผวิ สมั ผสั ของชิ้นส่วนท่ีเคล่ือนไหว
ง. ชะลา้ งคราบเขม่าและเศษโลหะที่เกิดจากการสึกหรอให้ออกจากเคร่ืองยนต์

2. การหล่อล่ืนแบบวิดสาด (Splash Lubrication) นิยมใชก้ บั เครื่องยนตป์ ระเภทใด
ก. เครื่องยนตเ์ ล็กทว่ั ๆไป
ข. เครื่องยนตท์ ่ีใชก้ บั รถจกั รยานยนต์
ค. เครื่องยนตใ์ หญ่ที่ใชก้ บั รถยนต์
ง. เคร่ืองยนตช์ นิดกงั หนั แก๊ส (Gas turbine)

3. เครื่องยนตท์ วั่ ๆไป ขนาดความจุกระบอกสูบ 1500 – 2000 ลูกบาศกเ์ ซนติเมตร (CC.) จะใชน้ ้ามนั หล่อลื่น
ประมาณก่ีลิตร

ก. 2.5 - 3 ลิตร
ข. 4.5 - 5 ลิตร
ค. 6.5 -7 ลิตร
ง. 8.5 - 9 ลิตร

4 สถาบนั ปิ โตรเลียมของอเมริกา ใชต้ วั ยอ่ เป็นอยา่ งไร
ก. SAE.
ข. API.
ค. ASTM.
ง. DIN.

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 10 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน
เร่ือง ระบบหล่อลื่น 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบหลงั เรียน
เรื่อง ระบบหล่อลื่น
คาสง่ั ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกที่สุดเพยี งคาตอบเดียว

5.กรองน้ามนั หล่อล่ืนชนิดใดที่ไดร้ ับความนิยมสูงสุดในปัจจุบนั
ก. กรองแบบชวั่ คราว
ข. กรองแบบถาวร
ค. กรองแบบความดนั
ง. กรองแบบสุญญากาศ

6.ข้นั ตอนการถอดเปล่ียนกรองและเปลี่ยนถ่านน้ามนั หล่อล่ืนใหท้ าสิ่งใดก่อนจากหวั ขอ้ ต่อไปน้ี
ก. ใชเ้ คร่ืองมือพเิ ศษหมุนกรองออกประมาณ 1 รอบ
ข. ถ่ายน้ามนั หล่อล่ืนออกจากเคร่ืองยนตใ์ หห้ มด
ค. ใชม้ ือหมุนกรองออกมาจากเครื่องยนต์
ง. สตาร์ทเคร่ืองยนตท์ ี่ความเร็วรอบต่า

7. มาตรฐานท่ีใชก้ บั เครื่องยนตด์ ีเซลคือขอ้ ใด
ก. SA
ข. SD
ค. RA
ง. CD

8. น้ามนั หล่อลื่นสงั เคราะห์ (Synthetic Oil) เป็นอยา่ งไร
ก. เป็นน้ามนั ท่ีผลิตข้ึนจากโรงกลน่ั น้ามนั เป็นการเฉพาะ
ข. เป็นน้ามนั ที่ผลิตข้ึนจากกระบวนการทางเคมี เพอ่ื ใหไ้ ดค้ ุณภาพตามตอ้ งการ
ค. เป็นน้ามนั ที่เกิดจากการผสมระหวา่ งน้ามนั ปิ โตรเลียมและน้ามนั จากพชื
ง. เป็นน้ามนั ที่เกิดจากกระบวนการรีไซเคิล โดยการนาน้ามนั ท่ีใชแ้ ลว้ มาเติมสารละลายชนิดพเิ ศษ

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน
เรื่อง ระบบหล่อล่ืน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบหลงั เรียน
เรื่อง ระบบหล่อล่ืน
คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกท่ีสุดเพยี งคาตอบเดียว

9. คุณสมบตั ิ ของน้ามนั หล่อลื่นท่ีดีเป็นอยา่ งไร 1 ตอบคาถามขอ้ 10
ก. รักษาความหนืดให้คงที่ ภายใตอ้ ุณหภูมิท่ีเปล่ียนไป ตอบคาถามขอ้ 11-13
ข. เป็นฟิ ลม์ เกาะจบั อยบู่ นผวิ ชิ้นงานไดด้ ี
ค. ไม่รวมตวั กบั ออกซิเจน
ง. ท่ีกล่าวแลว้ ถูกตอ้ ง

10. จากรูป เป็ นป้ัมน้ามนั หล่อลื่นแบบใด
ก. แบบวดิ สาด
ข. แบบโรเตอร์
ค. แบบเฟื องขบั
ง. แบบกงั หนั

จากรูป ตอบคาถามขอ้ 11-13
11. จากรูป หมายเลข 1 คืออะไร

ก. กรองน้ามนั หล่อลื่น
ข. ป้ัมน้ามนั หล่อล่ืน
ค. วาลว์ ควบคุมการไหล
ง. สวติ ชน์ ้ามนั หล่อลื่น

12 จากรูป (ขอ้ 11) ใชว้ ธิ ีการหล่อล่ืนแบบใด
ก. แบบวดิ สาด
ข. แบบป้ัมความดนั
ค. แบบการหยด
ง. แบบฉีด

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยท่ี 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
วชิ างานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน
เรื่อง ระบบหล่อล่ืน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบหลงั เรียน
เรื่อง ระบบหล่อล่ืน
คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกที่สุดเพยี งคาตอบเดียว

13 จากรูป แสดงใหเ้ ห็นวธิ ีการบริการระบบหล่อลื่นเพ่ือประโยชน์อะไร
ก. ลา้ งทาความสะอาดระบบโดยการอดั น้ามนั ความดนั สูงยอ้ นทิศทางเดิม
ข. เพม่ิ ปริมาณน้ามนั หล่อล่ืน เน่ืองจากปริมาณน้ามนั หล่อล่ืนไม่เพียงพอ
ค. ทดสอบปริมาณการไหลของน้ามนั หล่อล่ืน เพือ่ ตรวจดูอตั ราการไหล
ง. การผสมสารละลายชนิดพเิ ศษเพือ่ ป้องกนั การอุดตนั ของน้ามนั หล่อลื่น

14. สารเพ่มิ คุณภาพ (Additives) ที่เติมลงไปในน้ามนั หล่อลื่นเพื่อประโยชน์อะไร
ก. ป้องกนั การเกิดฟองอากาศ
ข. ช่วยรักษาคา่ ความหนืดใหค้ งที่
ค. ช่วยป้องกนั การสึกหรอ
ง. ท่ีกล่าวแลว้ ถูกตอ้ ง

15. น้ามนั หล่อล่ืนเครื่องยนตน์ ิยมใชเ้ บอร์ใด
ก. เบอร์ 20
ข. เบอร์ 30
ค. เบอร์ 40
ง. เบอร์ 50

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยท่ี 10 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบหล่อล่ืน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

เฉลย แบบทดสอบก่อนเรียน
เรื่อง ระบบหล่อล่ืน

------------------------------------------------------------------------------------------------

ขอ้ ก ข ค ง
1 (×)
2 (×)
3 (×)
4 (×)
5 (×)
6 (×)
7 (×)
8 (×)
9 (×)
10 (×)
11 (×)
12 (×)
13 (×)
14 (×)
15 (×)

เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน เร่ือง ระบบหล่อล่ืน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

เฉลยแบบ ทดสอบหลงั เรียน
เร่ือง ระบบหล่อล่ืน

------------------------------------------------------------------------------------------------

ขอ้ ก ข ค ง
1 (×)
2 (×)
3 (×)
4 (×)
5 (×)
6 (×)
7 (×)
8 (×)
9 (×)
10 (×)
11 (×)
12 (×)
13 (×)
14 (×)
15 (×)

ใบประเมินผล หน่วยที่ 10 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบหล่อล่ืน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

ใบประเมนิ ผล

ชื่อ – สกุล .............................................................................................หอ้ ง..................................เลขที่

.................................

ลาดบั ท่ี รายละเอียด 543 2 1

1 การเตรียมเครื่องมือ วสั ดุ อุปกรณ์

2 ความถูกตอ้ งในการใชเ้ ครื่องมือ

3 ข้นั ตอนการปฏิบตั ิงาน

4 ความต้งั ใจในการปฏิบตั ิงาน

5 ความมีระเบียบวนิ ยั

6 การแตง่ กาย

7 ทางานร่วมกบั ผูอ้ ื่น

8 การเกบ็ รักษาเคร่ืองมือ

9 ความสะอาดเรียบร้อย

10 ความสาเร็จของงาน

รวม

***เกณฑ์ 5 = ดีมาก

4 = ดี

3 = ปานกลาง

2 = พอใช้

1 = ตอ้ งปรับปรุง

การวเิ คราะห์ผลการทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน

การสอบ คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ เปอร์เซ็นต%์

ก่อนเรียน

หลงั เรียน

รวม

ผลการวเิ คราะห์

ผา่ น

ไม่ผา่ น

***เกณฑก์ ารวเิ คราะห์

มากกวา่ 70 % ผา่ นเกณฑ์การประเมิน

ต่ากวา่ 70 % ไมผ่ า่ นเกณฑก์ ารประเมิน นกั ศึกษาจะตอ้ งศึกษาเพมิ่ เติมและทาการทดสอบใหม่

วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
รหสั 20101 - 2001 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั
เช้ือเพลิง

เรื่อง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง

วตั ถุประสงค์เชิงพฤติกรรม
1. อธิบายส่วนประกอบและการทางานของระบบน้ามนั เช้ือเพลิงไดถ้ ูกตอ้ ง
2. อธิบายการทางานของคาร์บูเรเตอร์เครื่องยนตไ์ ดถ้ ูกตอ้ ง
3. อธิบายการทางานของหวั ฉีดเช้ือเพลิงเคร่ืองยนตเ์ บนซินไดถ้ ูกตอ้ ง

ขอบเขตของการสอน
4. ชิ้นส่วนและการทางานของระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
5. การทางานของคาร์บูเรเตอร์
6. การฉีดเช้ือเพลิงเคร่ืองยนตเ์ บนซิน
7. ทาการปรับแต่งคาร์บูเรเตอร์
8. ทาการตรวจและบารุงรักษาระบบฉีดเช้ือเพลิง

วธิ ีสอน
1. ใชก้ ารสอนแบบบรรยายประกอบเพาเวอร์พอยนต์ (Power point)
2. บรรยายประกอบของจริง

อปุ กรณ์ประกอบการสอน

8. ชุดประลอง ระบบฉีดเช้ือเพลิง (TCCS)
9. คาร์บูเรเตอร์
10. อุปกรณ์ที่ใชใ้ นระบบฉีดเช้ือเพลิง เช่น ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง กรอง หวั ฉีด

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาสง่ั ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกที่สุดเพียงคาตอบเดียว

1. หนา้ ท่ีของระบบน้ามนั เช้ือเพลิงคือ
ก. กระบวนการนาน้ามนั เช้ือเพลิงเขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหม้
ข. กระบวนการท่ีเกิดจากการนาเช้ือเพลิงเขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในกระบอกสูบ
ค. กระบวนการท่ีทาใหเ้ กิดพลงั งานความร้อนภายในหอ้ งเผาไหม้
ง. กระบวนการท่ีนาน้ามนั และอากาศ เขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหม้

2 ขอ้ ใดไม่ใช่ส่วนประกอบของระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
ก. ถงั น้ามนั
ข. หวั เทียน
ค. คาร์บูเรเตอร์
ง. ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง

3 ปริมาณน้ามนั เช้ือเพลิงในถงั ใชอ้ กั ษรตวั ใด
ก. E และ F
ข. D และ H
ค. C และ K
ง. P และ X

4 ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก (Mechanical pump) มีชิ้นส่วนหลกั ที่สาคญั ท่ีประกอบอยภู่ ายในคือ
ก. ลิ้น (Valve)
ข. แผน่ ไดอะแฟรม (Diaphragm))
ค. สปริง (Spring)
ง. กระเดื่อง (Rocker arm)

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพียงคาตอบเดียว

5 คาร์บูเรเตอร์มีหนา้ ที่อยา่ งไร

ก. จ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงใหก้ บั หวั ฉีด

ข. ผสมน้ามนั กบั อากาศในอตั ราส่วนท่ีเหมาะสม ส่งเขา้ ไปภายในหอ้ งเผาไหม้

ค. แบ่งน้ามนั ใหเ้ ขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหมต้ ลอดเวลาที่เครื่องยนตท์ างาน

ง. ควบคุมปริมาณการจ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงใหไ้ หลเขา้ หอ้ งเผาไหมใ้ นปริมาณที่เหมาะสม

6 คาร์บูเรเตอร์มีอยู่ 5 วงจร วงจรที่ทาหนา้ ที่ควบคุมปริมาณน้ามนั ใหเ้ หมาะสมกบั ภาระงานคือวงจรใด

ก. วงจรเดินเบา

ข. วงจรเดินเร็ว

ค. วงจรลูกลอย

ง. วงจรป้ัมเร่ง

7 จากรูป แสดงใหเ้ ห็นวา่ เครื่องยนตท์ างานในสภาวะใด

ก. เดินเบา

ข. เดินปานกลาง

ค. เดินเร็ว เคร่ืองเร่งสุด

ง. เครื่องดบั หยดุ การทางาน

8 วงจรป้ัมเร่ง (Acceleration pump ) ทางานเม่ือใด

ก. เมื่อตอ้ งการขบั รถให้แล่นดว้ ยความเร็วสูงสุด

ข. เม่ือเครื่องยนตบ์ รรทุกหนกั ตอบคาถามขอ้ 7

ค. เม่ือเปล่ียนเกียร์สูง จาก 4 เป็น 5

ง. เม่ือตอ้ งการแซงรถขณะขบั ขี่

9 ถา้ ไส้กรองอากาศอุดตนั จะส่งผลอยา่ งไรต่อคาร์บูเรเตอร์

ก. ส่วนผสมบาง

ข. ส่วนผสมหนา

ค. ลิ้นปี กผเี ส้ือไม่เปิ ด

ง. โชค้ คา้ งเคร่ืองยนตจ์ ะดบั

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาสั่ง ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกที่สุดเพยี งคาตอบเดียว
10 ในปัจจุบนั คาร์บูเรเตอร์ไมไ่ ดร้ ับความนิยม เนื่องมาจากสาเหตุใดเป็นสาคญั
ก. มีอุปกรณ์ประกอบมาก ราคาแพง ปรับแตง่ ยาก
ข. สิ้นเปลืองน้ามนั เช้ือเพลิง และจ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงไดไ้ ม่เท่ากนั ทุกสูบ
ค. กลไกประกอบหลายชิ้น หากวา่ กลไกตวั ใดชารุดจะส่งผลต่อการจ่ายเช้ือเพลิงท้งั ระบบ
ง. ใชก้ บั เคร่ืองยนตท์ ่ีมีความเร็วสูงไมไ่ ด้ ทาใหก้ าลงั ของเคร่ืองยนตต์ กต่าไมส่ ามารถใชก้ บั งานหนกั ได้
11 จุดเด่นของระบบฉีดเช้ือเพลิงแบบอิเลคทรอนิกส์คือขอ้ ใด
ก. กาลงั ของเครื่องยนตเ์ พิม่ ข้ึน
ข. เคร่ืองเดินเรียบสม่าเสมอ
ค. ปรับหยดั เช้ือเพลิงการเผาไหมส้ มบูรณ์
ง. อุณหภูมิเครื่องยนตต์ ่า ทาใหเ้ คร่ืองยนตท์ างานติดตอ่ เป็นเวลานานได้
12 หวั ฉีดของเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีนติดต้งั อยบู่ ริเวณใด
ก. ภายในหอ้ งเผาไหม้ บริเวณฝาสูบ
ข. ภายนอกห้องเผาไหม้ บริเวณก่อนถึงลิ้นไอดี
ค. ภายในหอ้ งเผาไหม้ บริเวณตรงขา้ มกบั หวั เทียน
ง. ภายนอกห้องเผาไหม้ บริเวณก่อนถึงลิ้นไอเสีย
13 การทางานของหวั ฉีดเครื่องยนตเ์ บนซิน ไดร้ ับสญั ญาณการฉีดจากกล่องท่ีเรียกวา่ อะไร
ก. กล่อง ECU
ข. กล่อง EDU
ค. กล่อง DER
ง. กล่อง PTU
14 แรงดนั น้ามนั เช้ือเพลิงของเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีนท่ีส่งใหห้ วั ฉีดประมาณก่ีบาร์
ก. 3 บาร์
ข. 5 บาร์
ค. 10 บาร์
ง. 15 บาร์

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบก่อนเรียน

เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาส่ัง ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกที่สุดเพียงคาตอบเดียว

15 หวั ฉีดสตาร์ตเยน็ (Cold start injector) ทางานฉีดน้ามนั เมื่อใด
ก. เม่ือสตาร์ตเคร่ืองยนต์
ข. เม่ือตอ้ งการเร่งเคร่ืองยนต์
ค. เมื่อเครื่องยนตม์ ีภาระงานหนกั
ง. เม่ือเครื่องยนตเ์ ผาไหมไ้ ม่สมบูรณ์

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ างานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

ระบบนา้ มันเชื้อเพลงิ เชื้อเพลิง (Fuel System)

ความสาคญั ของระบบน้ามนั เช้ือเพลิง น้ามนั เช้ือเพลิงเป็นองคป์ ระกอบ 1 ใน 3 ของการเผาไหมภ้ ายใน
กระบอกสูบ เครื่องยนต์ ระบบน้ามนั เช้ือเพลิงจะเริ่มต้งั แต่ถงั น้ามนั เช้ือเพลิง (Fuel Tank) ไปสิ้นสุดท่ีหอ้ งเผาไหม้
ของเคร่ืองยนต์ (Combustion Chamber) ดงั น้นั หนา้ ท่ีของระบบน้ามนั เช้ือเพลิงคือกระบวนการนาน้ามนั เช้ือเพลิง
เขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในห้องเผาไหม้

รูปที่ 1 – 11 แสดงป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก

ส่วนประกอบและการทางานของระบบนา้ มนั เชื้อเพลงิ

ส่วนประกอบของระบบน้ามนั เช้ือเพลิง ประกอบดว้ ยอุปกรณ์หลกั ดงั ต่อไปน้ี
1 ถงั น้ามนั เช้ือเพลิง (Fuel tank)
2 กรองน้ามนั เช้ือเพลิง (Fuel filter)
3 ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง Fuel pump)
4 คาร์บูเรเตอร์ (Carburetor) หรือ หวั ฉีดเช้ือเพลิง (Fuel injection)

5 มาตรวดั น้ามนั เช้ือเพลิง (Fuel gauge)
6 ท่อน้ามนั เช้ือเพลิง (Fuel line)
7 ทอ่ ร่วมไอดี (Intake manifold)

ใบความรู้ หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

ป้ัมนา้ มันเชื้อเพลงิ (Fuel pump)

ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง มีหนา้ ที่ดูดน้ามนั จากถงั เพ่ือส่งต่อไปยงั คาร์บูเรเตอร์ หรือส่งไปยงั หวั ฉีดน้ามนั เบนซินป้ัม
น้ามนั เช้ือเพลิงแบง่ ออกไดเ้ ป็น 2 ประเภท

1 ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก (Mechanical pump) เป็นป้ัมน้ามนั ที่ทางานโดยอาศยั เพลาลูกเบ้ียวของ
เครื่องยนตเ์ ป็นตวั กดใหแ้ ผน่ ไดอะเฟรมทางานดูดและจ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงไปยงั คาร์บูเรเตอร์

รูปท่ี 2 – 11 แสดงป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก
2. ป้ัมน้ามนั แบบไฟฟ้า (Electric pump) เป็ นป้ัมน้ามนั ที่ไดร้ ับการออกแบบให้สามารถนาไปติดต้ังกบั

เคร่ืองยนต์ได้ทุกรุ่น ท้งั น้ีเน่ืองจากป้ัมไฟฟ้าเป็ นอุปกรณ์แยกออกมาจากเครื่องยนต์ ใช้ไฟฟ้าจาก
แบตเตอรี่ 12 โวลต์ ต่อมาจากข้วั บวก (+) ของคอยล์ เมื่อเปิ ดสวติ ช์กุญแจ ป้ัมไฟฟ้าดูดและจ่ายน้ามนั
เช่นเดียวกบั ป้ัมแบบกลไก

รูปท่ี 3 – 11 แสดงป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง แบบไฟฟ้า

ใบความรู้ หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

รูปท่ี 4 – 11 แสดงส่วนประกอบภายในของป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

ถงั นา้ มันเชื้อเพลงิ (Fuel tank)

ถงั น้ามนั เช้ือเพลิงไดร้ ับการออกแบบใหส้ ามารถเกบ็ และสารอง น้ามนั เช้ือเพลิงไดใ้ นปริมาณมากพอเพยี ง
กบั การใชง้ าน เช่น เก็บได้ 40 - 60 ลิตรภายในถงั น้ามนั เช้ือเพลิงมีลูกลอยและวงจรลูกลอย เพอ่ื แจง้ ปริมาณน้ามนั
เช้ือเพลิงใหท้ ราบตลอดเวลาเช่นที่มาตรวดั เขม็ ช้ีที่ E (Empty) แสดงวา่ น้ามนั ใกลห้ มด F (Full) แสดงวา่ น้ามนั เตม็
ถงั นอกจากน้นั การออกแบบถงั น้ามนั จะตอ้ งใหอ้ ากาศภายในถงั ระบายออกสู่ภายนอกได้ เพอื่ ใหก้ ารไหลเวยี นของ
น้ามนั เป็นไปโดยสะดวก

รูปท่ี 5 – 11 แสดงวงจรระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
กรองนา้ มันเชื้อเพลงิ (Fuel filter)

กรองน้ามนั เช้ือเพลิง มีหนา้ ท่ีกรองสิ่งสกปรกที่ผสมอยใู่ นน้ามนั เช้ือเพลิงใหส้ ะอาด เพอ่ื ป้องกนั การอุดตนั
ของท่อทางเดินน้ามนั

รูปที่ 6 – 11 แสดงกรองน้ามนั เช้ือเพลิง

ใบความรู้ หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

คาร์บูเรเตอร์ (Carburetors)
คาร์บูเรเตอร์ เป็นอุปกรณ์สาคญั ในระบบน้ามนั เช้ือเพลิง มีหนา้ ท่ีผสมน้ามนั กบั อากาศในอตั ราส่วนที่

เหมาะสม ส่งเขา้ ไปภายในหอ้ งเผาไหม้
คาร์บูเรเตอร์ประกอบดว้ ย 5 วงจรดงั น้ี

1 วงจรลูกลอย (Float circuit)
2 วงจรความเร็วต่า (Low speed circuit)
3 วงจรความเร็วสูง (High speed circuit)
4 วงจรป้ัมเร่ง (Accelerations pump circuit)
5 วงจรโชค้ (Chock circuit)

หลกั การทางานของคาร์บูเรเตอร์ (Carburetors)
คาร์บูเรเตอร์ทางานโดยอาศยั หลกั การเกิดสุญญากาศ กล่าวคือเม่ืออากาศไหลผ่านช่องแคบ (Venturi)ดว้ ย

ความเร็วสูง ทาให้เกิดสุญญากาศในบริเวณน้นั แต่ขณะเดียวกนั พ้ืนท่ีภายในหอ้ งลูกลอยท่ีมีน้ามนั เก็บอยู่ มีความดนั
1 บรรยากาศ (Atmospheric pressure) ซ่ึงสูงกวา่ บริเวณช่องแคบที่เป็ นสุญญากาศ ทาให้น้ามนั ในห้องลูกลอยไหล
ออกไปผสมกบั อากาศ จนเกิดเป็นฝอยละออง ไหลเขา้ สู่หอ้ งเผาไหม้

รูปท่ี 7 – 11 ขณะท่ีอากาศไหลผา่ นชอ่ งแคบดว้ ยความเร็วสงู จะเกิดสญุ ญากาศ
บรเิ วณปลายของเคร่อื งพน่ ยากนั ยงุ ทาใหเ้ กิดเป็นฝอยละออง

ใบความรู้ หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

รูปท่ี 8 – 11 แสดงการทางานของคาร์บูเรเตอร์
รูปที่ 9 – 11 แสดงการทดลอง แสดงใหเ้ ห็นวา่ เม่ืออากาศไหลผา่ นช่องแคบจะเกิดสุญญากาศมากท่ีสุด

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

รูปที่ 10 – 11 แสดงส่วนประกอบภายในคาร์บูเรเตอร์
ส่วนประกอบหลกั ภายในคาร์บูเรเตอร์

1 ลิ้นปี กผเี ส้ือ (Throttle valve)
2 เขม็ นมหนูหลกั (Main jet)
3 สกรูปรับเดินเบา (Idle needle valve)
4 เขม็ น้ามนั (Needle valve)
5 หอ้ งลูกลอย (Float chamber)
6 รูน้ามนั เดินเบา (Idle discharge

holes)
7 ป้ัมเร่ง (Accelerating pump)
8 โชค้ (Choke)
9 นมหนูอากาศ (Air bleed)
10 นมหนูไฟฟ้า (Solenoid)

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

วงจรความเร็วตา่ (Low speed circuit)

วงจรความเร็วต่า บางคร้ังเรียกว่าวงจรเดินเบา มีความเร็วประมาณ 750 – 800 รอบ/นาที (RPM)
การทางานของวงจรเดินเบาลิ้นปี กผเี ส้ือจะปิ ด น้ามนั เช้ือเพลิงจะไหลผา่ นเขม็ ปรับต้งั เดินเบา ( Idle needle valve) เขา้
หอ้ งเผาไหม้

รูปท่ี 11 – 11 แสดงวงจรความเร็วต่า

วงจรความเร็วสูง (High speed circuit)
วงจรความเร็วสูง โดยปกติเครื่องยนตจ์ ะมีความเร็วมากกว่า 3000 รอบ/นาที การทางานเมื่อเหยยี บคนั เร่งลิ้น

ปี กผเี ส้ือจะเปิ ดกวา้ ง ทาใหบ้ ริเวณช่องแคบเกิดสุญญากาศ น้ามนั จะไหลออกมา เมื่อพบกบั อากาศความเร็วสูงจะเกิด
เป็นฝอยละออง ไหลเขา้ หอ้ งเผาไหม้

รูปท่ี 12 – 11 วงจรความเรว็ สงู เม่ือลิน้ ปีกผีเสือ้ เปิดนา้ มนั จะไหลผา่ นเขม็ นมหนู
หลกั (Mainmetering jet

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

วงจรป้ัมเร่ง (Acceleration pump circuit)

วงจรป้ัมเร่ง มีหนา้ ที่เพิ่มปริมาณการไหลของน้ามนั ให้มากข้ึน ในช่วงการแซงรถ เน่ืองจากในช่วงน้ีผขู้ บั ข่ี
จะตอ้ งใชค้ วามเร็วสูงทนั ทีทนั ใด ดงั น้นั เมื่อคนขบั เหยยี บคนั เร่งในช่วงเวลาน้นั จะมีกลไกไปผลกั ดนั ลูกสูบภายใน
กระบอกน้ามนั ใหฉ้ ีดน้ามนั ทนั ที เคร่ืองยนตจ์ ะเร่งเคร่ืองไดฉ้ บั พลนั ทาใหก้ ารขบั ข่ีปลอดภยั

รูปที่ 13 – 11 แสดงวงจรป้ัมเร่ง (Acceleration pump circuit)
วงจรโช้ค (Choke circuit)

วงจรโชค้ มีหนา้ ท่ีช่วยใหน้ ้ามนั เช้ือเพลิงท่ีใชใ้ นการเผาไหมเ้ พมิ่ มากข้ึน (ส่วนผสมหนา) กวา่ ปกติ เพ่ือใหก้ าร
สตาร์ตเครื่องยนตใ์ นช่วงอากาศหนาว ง่ายยง่ิ ข้ึน ขณะที่วงจรโชค้ ทางานจะเห็นไดว้ า่ เกิดควนั ดาที่ท่อไอเสีย แสดงวา่
ขณะเวลาน้นั น้ามนั เช้ือเพลิงจะถูกฉีดเขา้ สู่หอ้ งเผาไหมเ้ พิ่มมากข้ึน การทางานของวงจรโชค้ จะใชเ้ วลาเพียงช่วงการ
สตาร์ตเคร่ืองเท่าน้นั เม่ือเครื่องยนตส์ ตาร์ตติดแลว้ วงจรโชค้ จะหยดุ ทางาน

รูปที่ 14 – 11 แสดงวงจรโชค้ (Choke circuit)

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

การบริการคาร์บูเรเตอร์

คาร์บูเรเตอร์ ท่ีใช้งานมานานระยะหน่ึงแลว้ จะตอ้ งมีการบริการ เพื่อให้คาร์บูเรเตอร์สามารถใช้งานได้
อยา่ งมีประสิทธิภาพ งานบริการคาร์บูเรเตอร์มีดงั น้ี

1 การลา้ งและทาความสะอาดคาร์บูเรเตอร์ เน่ืองจากท่อทางภายในของคาร์บูเรเตอร์มีขนาดเล็ก เมื่อใชง้ าน
ไปนานๆจะมีฝ่ ุน ตะกอนเกาะติดและปิ ดรูทางเดินน้ามนั ทาให้เคร่ืองยนตเ์ ดินไม่เรียบ เร่งไม่ได้ ดงั น้นั
เม่ือเกิดปัญหาดงั กล่าวก็จะตอ้ งลา้ ง ทาความสะอาดภายในอยา่ งนอ้ ยปี ละ 1 คร้ัง

2 การตรวจร่ัว ซึม และการชารุดของท่อทาง หากปรากฏว่ามีน้ามนั ร่ัวซึม จะตอ้ งแกป้ ัญหาทนั ที เพราะ
น้ามนั เหล่าน้ีมีจุดวาบไฟต่า เมื่อรั่วซึมถูกกบั แหล่งความร้อนจะทาใหเ้ กิดไฟลุกไหมไ้ ด้

3 การทาความสะอาด หรือการเปลี่ยนกรองอากาศตามอายกุ ารใชง้ าน เน่ืองจากกรองอากาศมีความสัมพนั ธ์

ในการทางานของคาร์บูเรเตอร์ เมื่อมีการบริการคาร์บูเรเตอร์จะตอ้ งให้บริการกรองอากาศดว้ ย โดยการใช้
ลมเป่ าเพอื่ ขจดั ฝ่ นุ ละอองที่เกาะอยู่ ทาใหอ้ ากาศไหลเขา้ สู่หอ้ งเผาไหมเ้ พยี งพอ ซ่ึงจะทาใหก้ ารทางานของ

คาร์บูเรเตอร์มีประสิทธิภาพมากยง่ิ ข้ึน

ระบบฉีดนา้ มันเชื้อเพลงิ อเิ ล็กทรอนิกส์ (Electronic Fuel Injection System)

คาร์บูเรเตอร์ที่ใชอ้ ยใู่ นปัจจุบนั มีขอ้ จากดั อยหู่ ลายประการ และขอ้ จากดั เหล่าน้ีไดร้ ับการแกไ้ ขมาโดยตลอด ดงั น้นั
คาร์บูเรเตอร์ได้รับการพฒั นาจนถึงจุดสูงสุ ดแล้ว ทาให้ เคร่ืองยนต์รุ่นใหม่ในปัจจุบนั ได้นาระบบฉีดน้ามนั
เช้ือเพลิงอิเล็กทรอนิกส์ มาใชแ้ ทนคาร์บูเรเตอร์ ระบบฉีดน้ามนั เช้ือเพลิงอิเล็กทรอนิกส์ มีจุดเด่นอยหู่ ลายประการ
เช่น

1 การจ่ายเช้ือเพลิงในแต่ละสูบเพยี งพอตอ่ การเผาไหมแ้ ตล่ ะคร้ัง
2 ควบคุมปริมาณการฉีดไดต้ ามภาระงาน ทาใหใ้ ชน้ ้ามนั ไดอ้ ยา่ งมีประสิทธิภาพ
3 ใชไ้ ดก้ บั เคร่ืองยนตท์ ุกชนิดท้งั ความเร็วสูงและความเร็วต่า

รูปที่ 15 – 11 แสดงวงจรระบบหวั ฉีดเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน

ใบความรู้ หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

4. หวั ฉีดเชื้อเพลงิ (Injector)
หวั ฉีดเช้ือเพลิง ติดต้งั อยบู่ ริเวณปลายสุดของท่อร่วมไอดี ก่อนถึงลิ้นไอดีเพียงเล็กนอ้ ย หวั ฉีดจะมีเท่ากบั จานวน l สูบ

รูปท่ี 16 – 11 แสดงหวั ฉีดเช้ือเพลิง (Injector)

หวั ฉีดเชื้อเพลงิ แบ่งออกเป็ น 2 แบบคือ
1 หวั ฉีดประจาสูบ (Injector) บางคร้ังเรียกวา่ “หวั ฉีดร้อน” ติดต้งั เทา่ จานวนสูบของเครื่องยนต์ เช่น เครื่องยนต์
4 สูบหวั ฉีดจะมี 4 หวั ฯลฯ จะทางานตลอดเวลาเม่ือเครื่องยนตท์ างาน

2 หวั ฉีดสตาร์ตเยน็ (Cold start injector) ทางานฉีดน้ามนั เม่ือสตาร์ตเครื่องยนต์ ขณะอุณหภูมิต่า เมื่อหวั ฉีดเยน็
ทางานจะทาให้ส่วนผสมหนาข้ึน (Rich mixture) เคร่ืองยนต์สตาร์ติดง่าย หัวฉีดเย็นติดต้ังอยู่บริ เวณ
ตอนกลางของท่อร่วมไอดี

การทางานของหวั ฉีด

การทางานของหัวฉีด ไดร้ ับสัญญาณการฉีดจากกล่อง (E C U : Electronic Control Unit) เมื่อมีสัญญาณส่ง
เขา้ มาท่ีหวั ฉีดโซลินอยดจ์ ะเป็นแม่เหลก็ ดึงเขม็ หวั ฉีดใหย้ กข้ึน ทาใหน้ ้ามนั ท่ีมีความดนั ประมาณ 3 บาร์ ฉีดออกเป็ น
ฝอยละออง ผา่ นลิ้นไอดี เขา้ ไปยงั หอ้ งเผาไหม้

สาหรับหัวฉีดเย็น การทางานมีลกั ษณะเดียวกนั ต่างกนั ท่ีหัวฉีดเยน็ ไม่มีเข็มน้ามนั ช่องทางน้ามนั เป็ น
ลกั ษณะหมุนวน ที่เรียกวา่ “Swirl nozzle” ทาให้น้ามนั ฉีดออกเป็ นฝอยละเอียดฟุ้งกระจายผสมกบั อากาศท่ีไหลผา่ น
ท่อร่วมไอดี

ใบความรู้ หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
(Knowledge sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

รูปท่ี17 – 11 แสดง คา่ ความดนั นา้ มนั เชือ้ เพลงิ ถกู ควบคมุ ใหเ้ ปลย่ี นแปลงตามคา่ ความดนั ของอากาศในทอ่
รว่ มไอดี เม่ือคา่ ความแตกตา่ งของความดนั เทา่ กนั ปรมิ าณการฉีดตอ่ หนว่ ยเวลาจะเทา่ กนั ดว้ ย

การบารุงรักษาระบบฉีดเชื้อเพลงิ อเิ ลคทรอนิคส์เบือ้ งต้น
1 การเลือกใช้น้ามนั ท่ีมีความสะอาด การเติมน้ามนั แต่ละคร้ังให้ระมดั ระวงั ส่ิงสกปรก ตะกอน และน้า ท่ี
อาจจะเขา้ ไปในระบบได้
2 ตรวจการชารุดเสียหายของท่อทางน้ามนั อาจจะหลุดหลวม แตก ทาใหเ้ กิดการรั่วซึม
3 ตรวจความดนั ของน้ามนั ภายในระบบ โดยใชม้ าตรวดั ความดนั เพื่อดูการทางานของป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง ใน
กรณีที่ไม่มีมาตรวดั ความดนั อาจจะถอดดูการไหลของท่อน้ามนั ไหลกลบั ก็ได้ หากปรากฏว่ามีน้ามนั ไหล
กลบั เป็นปกติ แสดงวา่ ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงยงั คงทางานอยเู่ ป็นปกติ
4 ตรวจดูข้วั ต่อสาย หากปรากฏวา่ สกปรก ควรทาความสะอาดโดยใชน้ ้ายาเคมีเฉพาะฉีดลา้ งทาความสะอาด
5 การลา้ งหวั ฉีดดว้ ยน้ายาเคมี โดยการเติมผสมลงไปในถงั น้ามนั เช้ือเพลิง

รูปท่ี 18 – 11 แสดงกล่องควบคุม (ECU )

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 – 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) เรื่อง การบริการ 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน คาร์บูเรเตอร์
รหสั 20101 - 2001

ใบการปฏบิ ัตงิ าน

วตั ถุประสงค์เชิงพฤตกิ รรม
9. ผเู้ รียนถอดประกอบและลา้ งทาความสะอาดคาร์บูเรเตอร์ไดถ้ ูกตอ้ ง
10. ผเู้ รียนปรับแตง่ คาร์บูเรเตอร์ไดถ้ ูกตอ้ ง
11. ผเู้ รียนไดป้ ฏิบตั ิตามระเบียบเก่ียวกบั

4.1 การใชพ้ ้นื ท่ี
4.2 การใชเ้ ครื่องมือ/อุปกรณ์
4.3 การมีคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

ขอบเขตการปฏบิ ตั งิ าน
12. ทาการถอดประกอบคาร์บูเรเตอร์
13. ทาการปรับแตง่ คาร์บูเรเตอร์

วธิ ีการสอนและส่ือประกอบการสอน
10. อธิบายถึงข้นั ตอนการถอดและการประกอบท่ีถูกตอ้ ง
11. สาธิต การถอดประกอบและปรับแตง่

อปุ กรณ์ในการปฏิบัติงาน
20. เครื่องยนต์ แก๊สโซลีน 1-2 เครื่อง
21. คาร์บูเรเตอร์รถยนต์ 4 ชุด
22. เครื่องมือวดั รอบเคร่ืองยนต์
23. เครื่องมือประจาตวั

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 – 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
( Job sheet ) เรื่อง การบริการ 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน คาร์บูเรเตอร์
รหสั 20101 - 2001

ลาดับข้นั การปฏบิ ัติ
1 ถอดน๊อตยดึ ฐานคาร์บูเรเตอร์
2 ยกคาร์บูเรเตอร์ออกมา
3 ใชผ้ า้ หรือกระดาษคลุมปิ ดช่องทางของท่อร่วมไอดี
4 ตดั วงจรไฟฟ้า และถอดสายไฟฟ้าออกจากระบบ
5 ถอดกลไกและกา้ นตอ่ ต่างๆ
6 ถอดชุดบนเพื่อแยกคาร์บูเรเตอร์ออกเป็ น 2 ส่วน โดยใชไ้ ขควงแฉกคลายน๊อตยดึ ประมาณ 4-6 ตวั
7 ถอดเขม็ นมหนู (Metering jet) ออกมาเป่ า ทาความสะอาด
8 ถอดป้ัมเร่ง (Accelerating pump) ลูกบอล สปริง ลา้ งทาความสะอาด
9 ถอดเขม็ นมหนูเดินเบา (Idle Needle valve) เป่ าทาความสะอาด

โช๊ค

ลนิ้ เรง่ เข็มนา้ มนั หลกั

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานท่ี 10 – 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
( Job sheet ) เร่ือง การบริการ 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน คาร์บูเรเตอร์
รหสั 20101 - 2001

ข้นั ตอนการประกอบและปรับแต่ง
1 การปรับแตง่ ลูกลอย โดยการปรับแขนลูกลอยใหม้ ีระยะพอดีกบั การปิ ดเปิ ดน้ามนั เช้ือเพลิง
2 การวดั หาระดบั ความสูงของน้ามนั เพื่อตอ้ งการหาความจุของน้ามนั
3 การปรับต้งั กลไกและกา้ นตอ่ ควบคุม
4 การปรับแตง่ คาร์บูเรเตอร์

สตาร์ตเคร่ืองยนต์
ใชไ้ ขควงแบนขนั นอตปรับขาคนั เร่งให้รอบเดินเบาประมาณ 750-800 รอบต่อนาที

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานท่ี 10 – 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) เร่ือง การบริการ 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน คาร์บูเรเตอร์
รหสั 20101 - 2001

ใชไ้ ขควงแบน/แฉก หมุนปรับนอตเดินเบา
*** ข้อสังเกต ฟังเสียงเคร่ืองยนต์ให้ทางานทรี่ อบเดินเบา และเดนิ เรียบไม่ สะดุด ให้ใช้ตาแหน่งดังกล่าวเป็ นจุดท่ี
เหมาะสม
5 เกบ็ กวาดและทาความสะอาดพ้ืนที่

หอ้ งลกู ลอย
เขม็ นา้ มนั

เข็มนา้ มนั วงจรเดนิ
เบา

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานท่ี 10 – 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
( Job sheet ) 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง การบริการป้ัม
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ กส็ โซลีน น้ามนั เช้ือเพลิงแบบ
รหสั 20101 - 2001
กลไก

ใบการปฏิบัติงาน
วตั ถุประสงค์เชิงพฤตกิ รรม

12 ผเู้ รียนถอด ประกอบป้ัมน้ามนั แบบกลไกไดถ้ ูกตอ้ ง
13 ผเู้ รียนลา้ งทาความสะอาดป้ัมแบบกลไกได้ ไดถ้ ูกตอ้ ง
14 ผเู้ รียนตรวจหาขอ้ ขดั ขอ้ งของป้ัมน้ามนั แบบกลไกไดถ้ ูกตอ้ ง
4 ผเู้ รียนไดป้ ฏิบตั ิตามระเบียบเก่ียวกบั
4.1 การใชพ้ ้นื ท่ี
4.2 การใชเ้ คร่ืองมือ/อุปกรณ์
4.3 การมีคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์

ขอบเขตของงาน
13 การถอดประกอบป้ัมน้ามนั แบบกลไก
14 การลา้ งทาความสะอาดป้ัมน้ามนั แบบกลไก
15 ตรวจหาสาเหตุขอ้ ขดั ขอ้ งของป้ัมน้ามนั แบบกลไก

วธิ ีการสอนและส่ือประกอบการสอน
1 สาธิตการถอดประกอบและใหน้ กั ศึกษาทาการปฏิบตั ิ
2 บรรยายถึงขอ้ ผดิ พลาดในการปฏิบตั ิ

เคร่ืองมือและอปุ กรณ์
23ป้ัมน้ามนั แบบกลไก
24เครื่องมือประจาตวั
25ถาดลา้ งชิ้นส่วน พร้อมน้ามนั เบนซิน
26หวั เป่ าลม ผา้ เช็ดมือ

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานท่ี 10 – 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง การบริการป้ัม
วชิ างานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน น้ามนั เช้ือเพลิงแบบ
รหสั 20101 - 2001
กลไก

ลาดบั ข้นั การปฏบิ ตั ิ
1 ใชป้ ระแจถอดท่อทางน้ามนั ออกจากป้ัม
2 ถอดป้ัมน้ามนั ออกจากเครื่องยนต์
3 ใชไ้ ขควงถอดแยกชิ้นส่วน
ทาการตรวจสอบ

*** ความสมบูรณ์ของแผน่ ไดอะเฟรม (Diaphragm )
ปกติ
ไมป่ กติ เพราะ..........................................................................

*** ลนิ้ ดูด และลนิ้ ส่ง
ปกติ
ไม่ปกติ เพราะ................................................................................

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 – 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง การบริการป้ัม
วชิ างานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน น้ามนั เช้ือเพลิงแบบ
รหสั 20101 - 2001
กลไก

ข้นั ตอนการประกอบ

1 ลา้ งทาความสะอาด และใชล้ มเป่ าใหแ้ หง้
2 ประกอบชิ้นส่วนเขา้ ที่
3 นาไปติดต้งั กบั เครื่องยนต์
4 ประกอบทอ่ น้ามนั ทางเขา้ และทางออกใหถ้ ูกตอ้ ง
การนาไปใช้

เมื่อนามาติดต้งั กบั เครื่องยนตเ์ รียบร้อยแลว้ ใหท้ ดสอบการใช้ หากปรากฏวา่ ป้ัมไมส่ ามารถดูด และจา่ ย
น้ามนั ได้ ใหท้ าการถอดทอ่ ทางจา่ ยน้ามนั ออกใหห้ ลวมเพ่อื ใหอ้ ากาศไดร้ ะบายออก เม่ืออากาศระบายออกแลว้ ใหท้ า
การประกอบท่อน้ามนั เขา้ ทีเช่นเดิม

ทอ่ นา้ มนั เขา้ คารบ์ เู รเตอร์

ปะเก็น
หวั อดุ ทอ่ นา้ มนั

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 - 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
( Job sheet ) เร่ือง การบริการ 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
ระบบฉีดเช้ือเพลิง
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน
รหสั 20101 - 2001

การบริการหัวฉีด

วตั ถุประสงค์เชิงพฤตกิ รรม
1 ผเู้ รียนตรวจสอบการทางานของระบบหวั ฉีดเช้ือเพลิงไดถ้ ูกตอ้ ง
2 ผเู้ รียนถอดประกอบกรองเช้ือเพลิงไดถ้ ูกตอ้ ง
3 ผเู้ รียนตรวจหาขอ้ ขดั ขอ้ งของหวั ฉีดไดถ้ ูกตอ้ ง

4 ผเู้ รียนไดป้ ฏิบตั ิตามระเบียบเกี่ยวกบั
4.1 การใชพ้ ้ืนท่ี
4.2 การใชเ้ คร่ืองมือ/อุปกรณ์
4.3 การมีคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์

ขอบเขตของงาน
1 การถอดประกอบกรองเช้ือเพลิง
2 ตรวจหาสาเหตุขอ้ ขดั ขอ้ งของหวั ฉีดน้ามนั เช้ือเพลิง

วธิ ีการสอนและสื่อประกอบการสอน
1 สาธิตการถอดประกอบและใหน้ กั ศึกษาทาการปฏิบตั ิ
2 บรรยายถึงขอ้ ผดิ พลาดในการปฏิบตั ิ

เครื่องมือและอุปกรณ์
1 เคร่ืองยนตห์ วั ฉีด
2 ชุด แบบจาลองเคร่ืองยนตห์ วั ฉีด
3 เคร่ืองมือประจาตวั
4 มลั ติมิเตอร์
5 ถาดลา้ งชิ้นส่วน พร้อมน้ามนั เบนซิน
6 หวั เป่ าลม ผา้ เช็ดมือ

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานท่ี 10 - 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) เร่ือง การบริการ 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
ระบบฉีดเช้ือเพลิง
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน
รหสั 20101 - 2001

ข้นั ตอนการปฏิบัตงิ าน
1 การเปล่ียนกรองน้ามนั เช้ือเพลิง

ขอ้ ควรระวงั

*** ใช้ปะเกน็ ใหม่เสมอ

*** ขนั ข้อต่อให้แน่นด้วยมือก่อน แล้วหลงั จากน้ันจึงจะใช้

ประแจแหวน สภาพ
*** จบั ยดึ ไวใ้ หม้ นั่ คง ไมแ่ กวง่ หรือหลุดเมื่อเกิดการ
ส่ันสะเทือน

2 ตรวจความตา้ นทานหวั ฉีด
สูบที่ ค่ามาตรฐาน ผลการวดั
1 2-3
2 2-3
3 2-3
4 2-3

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 - 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
( Job sheet ) เร่ือง การบริการ 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
ระบบฉีดเช้ือเพลิง
วชิ างานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน
รหสั 20101 - 2001

3 การตรวจการหยดของหัวฉีดเยน็
3.1 ถอดหวั ฉีดเยน็ ออกจากท่อร่วมไอดี
3.2 ใชภ้ าชนะรองท่ีปลายหวั ฉีด
3.3 เปิ ดสวติ ชจ์ ุดระเบิด (ON) ไมต่ อ้ งสตาร์ตเครื่องยนต์
3.4 ตอ่ สายไฟลดั วงจรใหป้ ้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงทางาน
3.5 สงั เกตการณ์หยดของน้ามนั เช้ือเพลิง

หยด..........................................
ไม่ หยด....................................

4 การตรวจฝอยละอองการฉีดเช้ือเพลิง
4.1 ตอ่ สายไฟจากปลก๊ั หวั ฉีดมายงั แบตเตอร่ี
4.2 ตรวจดูฝอยละอองที่ฉีดออกมา

เป็ นฝอยละเอียด
ไม่เป็นฝอยละเอียด เพราะ..............................
หมายเหตุ ควรใช้เวลาทดลองส้ันทส่ี ุด
5. ตดั วงจรไฟฟ้า และประกอบหวั ฉีดเขา้ ที่
6. ทาการสตาร์ตเครื่องยนต์ เพื่อสังเกตการณ์ทางาน
7. หากปรากฏวา่ ตอ้ งการวดั แรงดนั น้ามนั เช้ือเพลิง ใหท้ าการวดั ความดนั ในท่อร่วม (Common rail) โดยติดต้งั เกจ
วดั ความดนั หลงั จากน้นั ให้สตาร์ตเคร่ืองยนต์ และ
เร่งความเร็วรอบจากความเร็วต่า ถึง ความเร็ว สูง ให้
บนั ทึกค่าเพื่อตรวจสอบกบั คู่มือของบริษทั
ค่ามาตรฐาน (4 A FE ) 2 – 4 kg/cm2

ใบการปฏิบตั ิงาน ใบงานที่ 10 - 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
( Job sheet ) เรื่อง การบริการ 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
ระบบฉีดเช้ือเพลิง
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน
รหสั 20101 - 2001

การสังเกต สัญญาณเตือน ( Check Engine)
เนื่องจากเครื่องยนตใ์ นปัจจุบนั น้ี มีการควบคุมการ
ทางานดว้ ยกล่อง ECU เมื่อระบบเคร่ืองยนตม์ ีปัญหา
สัญญาณเตือนเป็ นไฟกระพริบจะทางาน

สัญญาณปกติ
หลอดไฟจะสวา่ ง 1/3 วนิ าที และจะดบั 3
วนิ าที สลบั กนั ไป

สัญญาณผดิ ปกติ
หน่วยควบคุมอิเลคทรอนิคส์ จะแสดงรหัสขอ้ ขดั ขอ้ งท่ีมีค่าน้อย อกมาก่อน และจะแสดงรหัสต่อๆไป

ตามลาดบั เช่น จากนมั เบอร์ 2 และ นัมเบอร์ 3 กล่าวคือหลอดไฟจะแสดงการกะพริบ 2 คร้ัง และดบั เป็ นเวลา 3
วินาที และหลงั จากน้นั จะกะพริบ 3 คร้ัง เพ่ือแสดงรหสั ที่ 3 รหสั ขอ้ ผดิ พลาดเหล่าน้ีสามารถหาอ่านไดจ้ ากคู่มือรหสั
วนิ ิจฉยั ขอ้ ขดั ขอ้ ง

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบหลงั เรียน

เรื่อง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาสัง่ ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกที่สุดเพียงคาตอบเดียว

1. หวั ฉีดสตาร์ตเยน็ (Cold start injector) ทางานฉีดน้ามนั เม่ือใด

ก. เม่ือสตาร์ตเคร่ืองยนต์

ข. เมื่อตอ้ งการเร่งเคร่ืองยนต์

ค. เม่ือเคร่ืองยนตม์ ีภาระงานมาก

ง. เมื่อเครื่องยนตเ์ ผาไหมไ้ มส่ มบูรณ์

2. คาร์บูเรเตอร์มีหนา้ ท่ีอยา่ งไร

ก. จา่ ยน้ามนั เช้ือเพลิงใหก้ บั หวั ฉีด

ข. ผสมน้ามนั กบั อากาศในอตั ราส่วนท่ีเหมาะสม ส่งเขา้ ไปภายในหอ้ งเผาไหม้

ค. แบ่งน้ามนั ใหเ้ ขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหมต้ ลอดเวลาท่ีเครื่องยนตท์ างาน

ง. ควบคุมปริมาณการจ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงใหไ้ หลเขา้ หอ้ งเผาไหมใ้ นปริมาณท่ีเหมาะสม

3. คาร์บูเรเตอร์มีอยู่ 5 วงจร วงจรที่ทาหนา้ ท่ีควบคุมปริมาณน้ามนั ใหเ้ หมาะสมกบั ภาระงานคือวงจรใด

ก. วงจรเดินเบา

ข. วงจรเดินเร็ว

ค. วงจรลูกลอย

ง. วงจรป้ัมเร่ง

4. จากรูป แสดงใหเ้ ห็นวา่ เครื่องยนตท์ างานในสภาวะใด

ก. เดินเบา

ข. เดินปานกลาง

ค. เดินเร็ว เครื่องเร่งสุด

ง. เคร่ืองดบั หยดุ การทางาน

5. วงจรป้ัมเร่ง (Acceleration pump ) ทางานเม่ือใด

ก. เมื่อตอ้ งการขบั รถให้แล่นดว้ ยความเร็วสูงสุด

ข. เม่ือเคร่ืองยนตบ์ รรทุกหนกั ตอบคาถามขอ้ 7

ค. เม่ือเปล่ียนเกียร์สูง จาก 4 เป็น 5

ง. เม่ือตอ้ งการแซงรถขณะขบั ข่ี

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบหลงั เรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกที่สุดเพยี งคาตอบเดียว

6. หนา้ ที่ของระบบน้ามนั เช้ือเพลิงคือ
ก. กระบวนการนาน้ามนั เช้ือเพลิงเขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหม้
ข. กระบวนการที่เกิดจากการนาเช้ือเพลิงเขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในกระบอกสูบ
ค. กระบวนการท่ีทาใหเ้ กิดพลงั งานความร้อนภายในหอ้ งเผาไหม้

ง. กระบวนการท่ีนาน้ามนั และอากาศ เขา้ ไปเผาไหมภ้ ายในหอ้ งเผาไหม้
7. ขอ้ ใดไมใ่ ช่ส่วนประกอบของระบบน้ามนั เช้ือเพลิง

ก. ถงั น้ามนั
ข. หวั เทียน

ค. คาร์บูเรเตอร์

ง. ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิง
8. ปริมาณน้ามนั เช้ือเพลิงในถงั ใชอ้ กั ษรตวั ใด

ก. E และ F

ข. D และ H

ค. C และ K

ง. P และ X
9 ป้ัมน้ามนั เช้ือเพลิงแบบกลไก (Mechanical pump) มีชิ้นส่วนหลกั ท่ีสาคญั ที่ประกอบอยภู่ ายในคือ

ก. ลิ้น (Valve)
ข. แผน่ ไดอะแฟรม (Diaphragm))

ค. สปริง (Spring)

ง. กระเด่ือง (Rocker arm)

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบหลงั เรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาสงั่ ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพยี งคาตอบเดียว
10. ถา้ ไส้กรองอากาศอุดตนั จะส่งผลอยา่ งไรต่อคาร์บูเรเตอร์
ก. ส่วนผสมบาง
ข. ส่วนผสมหนา
ค. ลิ้นปี กผเี ส้ือไม่เปิ ด
ง. โชค้ คา้ งเครื่องยนตจ์ ะดบั
11. ในปัจจุบนั คาร์บูเรเตอร์ไมไ่ ดร้ ับความนิยม เนื่องมาจากสาเหตุใดเป็ นสาคญั
ก. มีอุปกรณ์ประกอบมาก ราคาแพง ปรับแต่งยาก
ข. สิ้นเปลืองน้ามนั เช้ือเพลิง และจ่ายน้ามนั เช้ือเพลิงไดไ้ ม่เทา่ กนั ทุกสูบ
ค. กลไกประกอบหลายชิ้น หากวา่ กลไกตวั ใดชารุดจะส่งผลตอ่ การจา่ ยเช้ือเพลิงท้งั ระบบ
ง. ใชก้ บั เคร่ืองยนตท์ ี่มีความเร็วสูงไม่ได้ ทาใหก้ าลงั ของเคร่ืองยนตต์ กต่าไม่สามารถใชก้ บั งานหนกั ได้
12. จุดเด่นของระบบฉีดเช้ือเพลิงแบบอิเลคทรอนิคส์คือขอ้ ใด
ก. กาลงั ของเครื่องยนตเ์ พมิ่ ข้ึน
ข. เคร่ืองเดินเรียบสม่าเสมอ
ค. ปรับหยดั เช้ือเพลิงการเผาไหมส้ มบูรณ์
ง. อุณหภูมิเครื่องยนตต์ ่า ทาใหเ้ คร่ืองยนตท์ างานติดต่อเป็ นเวลานานได้
13. หวั ฉีดของเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีนติดต้งั อยบู่ ริเวณใด
ก. ภายในหอ้ งเผาไหม้ บริเวณฝาสูบ
ข. ภายนอกห้องเผาไหม้ บริเวณก่อนถึงลิ้นไอดี
ค. ภายในหอ้ งเผาไหม้ บริเวณตรงขา้ มกบั หวั เทียน
ง. ภายนอกหอ้ งเผาไหม้ บริเวณก่อนถึงลิ้นไอเสีย
14. การทางานของหวั ฉีดเคร่ืองยนตเ์ บนซิน ไดร้ ับสัญญาณการฉีดจากกล่องท่ีเรียกวา่ อะไร
ก. กล่อง ECU
ข. กล่อง EDU
ค. กล่อง DER
ง. กล่อง PTU

แบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบทดสอบหลงั เรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง
คาสงั่ ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกท่ีสุดเพยี งคาตอบเดียว

15. แรงดนั น้ามนั เช้ือเพลิงท่ีส่งใหห้ วั ฉีดเช้ือเพลิงประมาณเทา่ ไร
ก. 3 บาร์
ข. 5 บาร์
ค. 10 บาร์
ง. 15 บาร์

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยท่ี 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเคร่ืองยนตแ์ กส๊ โซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบเฉลย ชุดทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง

------------------------------------------------------------------------------------------------

ขอ้ ก ข ค ง
1 (×)
2 (×)
3 (×)
4 (×)
5 (×)
6 (×)
7 (×)
8 (×)
9 (×)
10 (×)
11 (×)
12 (×)
13 (×)
14 (×)
15 (×)

เฉลยแบบทดสอบหลงั เรียน หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน
เร่ือง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

แบบเฉลย ชุดทดสอบก่อนเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั เช้ือเพลิง

------------------------------------------------------------------------------------------------

ขอ้ ก ข ค ง
1 (×)
2 (×)
3 (×)
4 (×)
5 (×)
6 (×)
7 (×)
8 (×)
9 (×)
10 (×)
11 (×)
12 (×)
13 (×) (×)
14 (×)
15 (×)

ใบประเมินผล หน่วยที่ 11 เวลา 7 ชวั่ โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน 18 สัปดาห์/ภาคเรียน
เรื่อง ระบบน้ามนั
รหสั 20101 - 2001 เช้ือเพลิง

ใบประเมนิ ผล

ช่ือ – สกุล................................................................................................................ หอ้ ง......................... เลขที่

......................

ลาดบั ที่ รายละเอียด 543 2 1

1 การเตรียมเคร่ืองมือ วสั ดุ อุปกรณ์

2 ความถูกตอ้ งในการใชเ้ ครื่องมือ

3 ข้นั ตอนการปฏิบตั ิงาน

4 ความต้งั ใจในการปฏิบตั ิงาน

5 ความมีระเบียบวนิ ยั

6 การแต่งกาย

7 ทางานร่วมกบั ผอู้ ื่น

8 การเก็บรักษาเครื่องมือ

9 ความสะอาดเรียบร้อย

10 ความสาเร็จของงาน

รวม

***เกณฑ์ 5 = ดีมาก

4 = ดี

3 = ปานกลาง

2 = พอใช้

1 = ตอ้ งปรับปรุง

การวเิ คราะห์ผลการทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน

การสอบ คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ เปอร์เซ็นต%์

ก่อนเรียน

หลงั เรียน

รวม

ผลการวเิ คราะห์

ผา่ น

ไม่ผา่ น

***เกณฑก์ ารวเิ คราะห์

มากกวา่ 70 % ผา่ นเกณฑ์การประเมิน

ต่ากวา่ 70 % ไม่ผา่ นเกณฑก์ ารประเมิน นกั ศึกษาจะตอ้ งศึกษาเพ่มิ เติมและทาการทดสอบใหม่

วชิ างานเคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน หน่วยท่ี 12 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
รหสั 20101 - 2001 เรื่องระบบจุดระเบิด 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

เร่ือง ระบบจุดระเบิด

วตั ถุประสงค์เชิงพฤติกรรม
1. อธิบายความสาคญั ของระบบจุดระเบิดไดถ้ ูกตอ้ ง
2. บอกส่วนประกอบ ของระบบจุดระเบิดแบบธรรมดา และแบบอิเลก็ ทรอนิกส์ไดถ้ ูกตอ้ ง

3. อธิบายการทางานของระบบจุดระเบิดแบบธรรมดา และแบบอิเลก็ ทรอนิกส์ไดถ้ ูกตอ้ ง
ขอบเขตของการสอน

9. ส่วนประกอบและหนา้ ที่การทางาน
10. วงจรของระบบจุดระเบิด
11. การหาขอ้ ขดั ขอ้ ง
12. การปรับต้งั องศาการจุดระเบิด
วธิ ีสอน
1 ใชก้ ารสอนแบบบรรยายประกอบเพาเวอร์พอยนต์ (Power point)
2 ใชก้ ารสอนแบบสาธิต ใหเ้ ห็นกระบวนการที่ทาใหเ้ กิดการจุดระเบิด
สื่อประกอบการสอน

11. แบบจาลองระบบจุดระเบิด
12. อุปกรณ์ระบบจุดระเบิด
13. แผงอุปกรณ์ระบบจุดระเบิด
14. เคร่ืองยนตแ์ ก๊สโซลีน 4 สูบ 4 จงั หวะ
15. เครื่องยนต์ Honda G 200 (แบบแมกนีโต)

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 12 เวลา 7 ชวั่ โมง /สปั ดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ กส๊ โซลีน เร่ืองระบบจุดระเบิด 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบจุดระเบิด
คาสั่ง ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพียงคาตอบเดียว

1. องคป์ ระกอบของการเผาไหมท้ ่ีสาคญั 3 ประการคือ
ก. น้ามนั อากาศ อุณหภูมิ
ข. อากาศ อุณหภูมิ ความร้อน
ค. น้ามนั เช้ือเพลิง อากาศ
ง. แกส๊ น้ามนั อุณหภูมิ

2. ระบบจุดระเบิดแบบแมกนีโต (Magneto ignition system) ประกอบดว้ ยส่วนสาคญั อะไรบา้ ง
ก. แบตเตอร่ี คอยล์ และ หวั เทียน
ข. ลอ้ แมเ่ หล็ก คอยล์ และ หวั เทียน
ค. กญุ แจจุดระเบิด ขดลวดตา้ นทาน และ หวั เทียน
ง. จานจ่าย คอนเด็นเซอร์ และคาปาซิเตอร์

3. แบตเตอรี่ 2 ลูกตอ่ ขนานกนั มีแรงดนั ไฟฟ้ากี่โวลต์
ก. 6 โวลต์
ข. 10 โวลต์
ค. 12 โวลต์
ง. 24 โวลต์

4 สวติ ช์ กุญแจจุดระเบิด ข้วั IG ต่อไปยงั อุปกรณ์ใดต่อไปน้ี
ก. มอเตอร์สตาร์ท
ข. คอยลข์ ้วั ลบ
ค. หนา้ ทองขาว
ง. คอยลข์ ้วั บวก

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 12 เวลา 7 ชว่ั โมง /สปั ดาห์
วชิ างานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบ จุดระเบิด 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบก่อนเรียน (2)
เร่ือง ระบบจุดระเบิด

คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเคร่ืองหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพยี งคาตอบเดียว

5 ขดลวดปฐมภูมิ (Primary coil) พนั รอบแกนเหล็กออ่ นไวป้ ระมาณก่ีขด
ก. 50 - 100 ขด ดว้ ยขดลวดเส้นเลก็
ข. 200 – 500 ขด ดว้ ยขดลวดเส้นใหญ่
ค. 1000 - 2000 ขด ดว้ ยขดลวดเส้นเล็ก
ง. 2000 - 4000 ขด ดว้ ยขดลวดเส้นใหญ่

6 ขอ้ ความใดกล่าวผดิ
ก. คอยลม์ ีหนา้ ที่ผลิตกระแสไฟฟ้าแรงเคล่ือนสูง
ข. เมื่อหนา้ ทองขาวเปิ ดวงจรทาใหเ้ กิดการยบุ ตวั ของสนามแมเ่ หลก็
ค. คอนเด็นเซอร์มีหนา้ ท่ีเก็บและจ่ายประจุไฟฟ้า
ง. ลาดบั การจุดระเบิดของเคร่ืองยนต์ 4 สูบคือ 1, 2 , 3, 4

7 อุปกรณ์ตวั ใดที่ช่วยยดื อายกุ ารใชง้ านของหนา้ ทองขาวใหน้ านข้ึน
ก. ตวั ตา้ นทานภายนอก
ข. คอนเดน็ เซอร์
ค. จานจ่าย
ง. หวั โรเตอร์

จากรูป จงตอบคาถามข้อ 8 - 9
8. จากรูป อุปกรณ์ดงั กล่าวเรียกวา่ อะไร

ก. ชุดเร่งไฟแบบแรงเหวยี่ ง
ข. ชุดเร่งไฟแบบสุญญากาศ
ค. ชุดควบคุมความเร็วรอบ
ง. ชุดควบคุมปริมาณเช้ือเพลิง

ตอบคาถามขอ้ 8-9

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยที่ 12 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
วชิ า งานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เร่ือง ระบบจุดระเบิด 18 สปั ดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบก่อนเรียน
เรื่อง ระบบจุดระเบิด
คาสั่ง ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกท่ีถูกที่สุดเพียงคาตอบเดียว

9 จากรูป อุปกรณ์ดงั กล่าวมีหนา้ ท่ีอยา่ งไร

ก. ปรับองศาการจุดระเบิดใหถ้ ูกตอ้ ง

ข. เพ่มิ ปริมาณอากาศที่เขา้ หอ้ งเผาไหม้

ค. ปรับต้งั เดินเบาอตั โนมตั ิ

ง. ตดั สญั ญาณรบกวนเม่ือเคร่ืองยนตท์ างาน

10 ภายในกล่องตวั ช่วยจุดระเบิด (Igniter) มีอุปกรณ์ที่สาคญั ที่สุดคือ

ก. ไดโอด

ข. คอนเด็นเซอร์

ค. รีซีสเตอร์

ง. ทรานซิสเตอร์

11 อุปกรณ์ระบบจุดระเบิดแบบอิเล็กทรอนิกส์ท่ีทาหนา้ ที่แทนหนา้ ทองขาวคือ

ก. ทรานซิสเตอร์

ข. ชุดกาเนิดสัญญาณ

ค. ไดโอด

ง. คอนเดน็ เซอร์

จากรูปจงตอบคาถามข้อ12 -15

12 จากรูปแสดงใหเ้ ห็นวา่ กระแสไฟฟ้า ไหลผา่ นข้วั C ไปยงั ข้วั E ไดเ้ พราะอะไร

ก. เพราะเปิ ดสวติ ซ์กุญแจ

ข. เพราะมีกระแสไฟฟ้าไปกระตุน้ ขา B

ค. เพราะแบตเตอร่ีครบวงจรลงกราวด์

ง. เพราะ จานจ่ายหมุนคอนเด็นเซอร์ทางาน ตอบคาถามขอ้ 12-

15

แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยท่ี 12 เวลา 7 ชว่ั โมง /สัปดาห์
วชิ างานเครื่องยนตแ์ ก๊สโซลีน เรื่อง ระบบจุดระเบิด 18 สัปดาห์/ภาคเรียน

รหสั 20101 - 2001

แบบทดสอบก่อนเรียน
เร่ือง ระบบจุดระเบิด
คาส่งั ใหน้ กั เรียนทาเครื่องหมาย กากบาท (×) ทบั ตวั เลือกที่ถูกท่ีสุดเพียงคาตอบเดียว

13 จากรูป ตน้ กาเนิดสัญญาณติดต้งั อยทู่ ่ีใด
ก. กล่อง ECU
ข. จานจา่ ยไฟ
ค. ภายในตวั ช่วยจุดระเบิด
ง. ภายในคอยลจ์ ุดระเบิด

14 จากรูป ไฟฟ้าแรงสูงท่ีไปกระโดดที่หวั เทียนจะเกิดข้ึนเม่ือใด
ก. เมื่อกระแสไหลลงกราวดท์ ่ีขา E
ข. เม่ือกระแสไฟฟ้าไหลผา่ นขา B
ค. เม่ือกระแสไฟฟ้าไหลผา่ น R1
ง. เมื่อกระแสไฟฟ้าลงกราวดท์ ี่ ขา E ไม่ได้

15 จากรูป ภายในชุดกาเนิดสญั ญาณมีขดลวดอยชู่ ุดหน่ึง เรียกวา่ อะไร
ก. คอยล์
ข. โรเตอร์
ค. หมอ้ แปลงไฟฟ้า
ง. ปิ คอพั คอยล์