93วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค3. วััจนกรรมขอโทษ เป็็นวััจนกรรมที่่�แสดงเจตนาในการขอโทษหรืือยอมรัับผิิดในสิ่่�งที่่�ผู้กระ ้ ทำได้้กระทำล่ว่งเกิินหรืือล่ว่งละเมิิดอีีกฝ่่ายที่่�อาจจะเกิิดจากความตั้้�งใจหรืือไม่่ตั้้�งใจก็็ตามตััวอย่่าง 30가: 저도 적은 돈이지만 제 힘으로 돈 벌고 있거든요. 아무한테나 이런 거 막 그냥 받을 만큼 불쌍한 처진 아닌데…이러심 제가 그런 사람 되는 거 같아서…나: 어 …불쌍해서 사 준 건 아닌데…그렇게 생각했다면 미안. 생각이 짧았네. 기분 나빴을 수도 있었겠다.ตััวอย่่าง 31가: 뭐가 그렇게 죄송해서 고개도 못 들어?나: 제가 괜히 나서서 일을 망쳤으니 면목이 없네요.ตัวัอย่่าง 32[สถานการณ์์] ผู้้พููดแนะนำเพื่่�อนผู้้ชายให้กั้ับรุ่่นน้้อง ทั้้�งคู่่คบหากัันได้้ระยะหนึ่่�ง แต่่เนื่่�องจากเพื่่�อนผู้้ชายนิสัิยัไม่ดีี่ชอบโกหก จึึงทำให้ทั้้้ �งคู่่เลิิกรากััน(1) 두 사람이 잘 만나기를 바랬는데 상황이 이리 되어서 내가 다 미안하네요(2) 두 사람이 잘 되었으면 좋았을텐데 유감입니다. 내가 다 미안하네요.(3) 정말 미안해. 그런 친구인지 몰랐네. 알았으면 너에게 절대 소개안 시켜줬을 텐데 정말 미안해.(4) 내가 사람을 정말 잘못 봤나보다. 관계에 충실하지 못한 사람을소개시켜줘서 너가 마음 고생을 심하게 한 것 같아. 마음이 편치가 않네. 미안하다 OO아. 좀 더 두고보고 소개시켜줄걸 그랬네.
94บทที่่� 3Brown and Levinson เสนอว่่า ยิ่่�งผู้้พููดให้้ความสำคััญกัับหน้้าของผู้้ฟัังมากเท่่าใด ก็็ยิ่่�งต้้องเลืือกใช้้ภาษาที่่�อ้้อมค้้อมมากขึ้้�น ในตััวอย่่างที่่� 30 ผู้้พููด ‘나’ ใช้้ภาษาที่่�ลดหน้้าตนเอง (self-face-threatening act) เช่่น “미안하다” และ “생각이 짧았네” เพื่่�อแสดงความจริิงใจในการขอโทษ และปกป้้องหน้้าของผู้้ฟััง ‘가’ ที่่�อาจรู้้สึึกว่่าตนถููกมองอย่่างด้้อยค่่า โดยยอมรัับว่่าการกระทำของตนอาจถููกตีีความในทางลบ “기분 나빴을 수도 있었겠다.” แม้้เจตนาเดิมจิะเป็็นความหวัังดีีถ้้อยคำที่่�ใช้ส้ะท้้อนถึึงความใส่่ใจต่่อทั้้�งหน้้าของผู้้พููดและหน้้าของผู้้ฟัังอย่่างชััดเจนในตััวอย่่างที่่� 31 ผู้้พููดเลืือกใช้้ประโยคอุุทานแทนการกล่่าวคำขอโทษโดยตรง ถ้้อยคำที่่�แสดงการขอโทษ คืือ “제가 괜히 나서서 일을 망쳤으니 면목이 없네요. (ฉัันไม่น่่ ่าเสนอตัวทั ำงานเลย งานก็็เลยพััง ช่่างน่่าอายจริิง ๆ เลย )”แม้้ในตัวัอย่่างจะไม่่มีคำีศััพท์์หรืือรููปภาษาใดที่่�บอกให้้ผู้ฟััง้ รู้้โดยตรงว่่าผู้้พููดกำลัังขอโทษ ผู้้พููดยอมรัับข้้อบกพร่่องของตนเองและใช้้ประโยคอุทุานบอกความรู้้สึึกละอายใจกัับสิ่่�งที่่�เกิิดขึ้้�น จึึงทำให้้ผู้้ฟัังตีีความได้้ว่่าผู้้ฟัังกำลัังรู้้สึึกผิิดและ ขอโทษตนอยู่่ ความสัมพัันธ์กั์ ับทฤษฎีี“หน้้า” การรัักษาหน้้าผู้ฟััง ( ้ face-saving)ผู้้พููด ‘나’ ไม่่ได้้กล่่าวโทษผู้ฟัังห ้ รืือสถานการณ์์ แต่ย่อมรัับความผิิดพลาดทั้้�งหมดเป็็นของตนเอง ทำลายหน้้าตนเอง (self-face-threatening act) การใช้้คำพููดที่่�ยอมรัับข้้อบกพร่่องและแสดงความละอายใจเป็็นการลดหน้้าตนเองเพื่่�อแสดงความจริิงใจและความรัับผิิดชอบต่่อสถานการณ์์ ตััวอย่่างที่่� 32 เป็็นการกล่่าวคำขอโทษในสิ่่�งที่่�ผู้้พููดไม่่ได้้เป็็นผู้้กระทำผิิดโดยตรง แต่่มีีส่่วนเกี่่�ยวข้้องในฐานะผู้้แนะนำ ผู้้พููดจึึงเลืือกใช้้คำพููดที่่�สื่่�อถึึง ความรู้้สึึกเสีียใจในหลากหลายมิิติิ ทั้้�งต่่อความเสีียหายที่่�เกิิดขึ้้�น ความเสีียใจต่่อความสัมพัันธ์์ และความผิิดพลาดของตนเองในการแนะนำบุุคคลดัังกล่่าว นี่คืื่�อ การแสดงความรัับผิิดชอบในเชิิงจริิยธรรมและการรัักษาความสััมพัันธ์์กัับผู้้ฟัังข้้อที่่� 1 “두 사람이 잘 만나기를 바랬는데 상황이 이리 되어서 내가 다 미안하네요” ผู้้พููดแสดงความเสีียใจที่่�ความคาดหวัังของตนเอง ไม่่เป็็นจริิง และ
95วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคยอมรัับว่่าตนมีีส่่วนในสถานการณ์์นี้้� ข้้อที่่� 2 “두 사람이 잘 되었으면 좋았을텐데 유감입니다. 내가 다 미안하네요” แสดงความรู้้สึึกเสีียดายต่่อ ความสััมพัันธ์์ที่่�ไม่่เป็็นไปตามที่่�หวััง และยอมรัับความผิิดพลาดของตนเอง ข้้อที่่� 3 “정말 미안해. 그런 친구인지 몰랐네. 알았으면 너에게 절대 소개안 시켜줬을 텐데 정말 미안해” ผู้้พููดแสดงความเสีียใจในเชิิงยอมรัับว่่า ไม่รู้้จั่ ักนิสัิยัที่่�แท้จริ้ ิงของคนที่่�แนะนำให้รู้้จั้ ัก และหากรู้้ล่ว่งหน้้าคงไม่ท่ ำเช่่นนั้้�น ข้้อที่่� 4 “내가 사람을 정말 잘못 봤나보다. 관계에 충실하지 못한 사람을소개시켜줘서 너가 마음 고생을 심하게 한 것 같아. 마음이 편치가 않네.미안하다 OO아. 좀 더 두고보고 소개시켜줄걸 그랬네” ผู้้พููดต่่อว่่าตััวเองอย่่างตรงไปตรงมา และแสดงความเสีียใจที่่�แนะนำคนที่่�ไม่่เหมาะสม ทำให้้ผู้ฟััง ้ต้้องลำบากใจ ตััวอย่่างที่่� 54 แสดงถึึงการขอโทษที่่�มีีความซัับซ้้อนและสะท้้อนถึึงความละเอีียดอ่่อนของผู้้พููด 4. วััจนกรรมการตำหนิิ วััจนกรรมที่่�ผู้้พููดใช้้ถ้้อยคำในการกล่่าวตำหนิิการกระทำที่่�ไม่่ถููกต้้อง ไม่่เหมาะสมหรืือข้้อผิิดพลาดของผู้้อื่่�น เป็็นการแสดงทััศนคติิของผู้้พููดในแง่่ลบ ทำให้้ผู้้อื่่�นเสีียหน้้า แม้้ว่่าผู้้พููดต้้องการตำหนิิผู้้กระทำผิิดมากแค่่ไหน แต่่จำเป็็นต้้องเลืือกใช้้ภาษาที่่�ลดระดัับการเสีียหน้้าให้้น้้อยลง “การตำหนิิทางอ้้อม” เป็็นรููปแบบการสื่่�อสารที่่�มัักพบในวััฒนธรรมที่่�ให้้ความสำคััญกัับการรัักษาน้้ำใจหรืือความสุุภาพ อย่่างวััฒนธรรมเกาหลีีตััวอย่่าง 33(1) 학생은 지하철이 공공장소라는 걸 모르는군요.(2) 죄송한데 소리가 좀 크네요.
96บทที่่� 3ตัวัอย่่าง 34 [สถานการณ์์] เพื่่�อนไม่ท่ ำงานกลุ่่มมา จึึงทำให้้เกิิดปััญหาทำงานไม่่เสร็จ็(1) 일단 이 부분이 완성이 안 돼서, 오늘은 여기까지밖에 안 되겠네요.(2) 한 사람 때문에 모두가 피해를 보게 생겼네요.(3) 이런식으로 하시면 곤란해요. 전체 일정에 문제가 생겼네요.(4) 이걸 해오지 않으시면 저희 프로젝트 진행이 어려운데요...같이 하기로 한 일인데 이러시는 건 좀 이해 안 되네요...ตััวอย่่าง 35가: 나 조별과제 망했어. 조원이 일을 하나도 안 해. 어떻게 해야할까? 나: 그냥 팀원을 바꿔.가: 고맙다. 참 도움이 되네. 이제와서 그게 되겠냐?ตััวอย่่าง 36가: 이거 너 먹어. 내가 양보할게.나: 웃기시네. 너 배 불러서 그러지?ตััวอย่่างที่่� 3 3 แสดงการใช้้ประโยคอุุทานเพื่่�อสื่่�อเจตนาตำหนิิโดยอ้้อมโครงสร้้างที่่�ใช้้ ได้้แก่่ [군(요)] [네(요)] โดยในข้้อที่่� 1 ซึ่่�งเกิิดขึ้้�นในรถไฟฟ้้าใต้ดิ้ิน ผู้้พููดตำหนิินัักเรีียนที่่�ไม่่รัักษามารยาทในสถานที่่�ดัังกล่่าว ด้้วยประโยคว่่า “학생은 지하철이 공공장소라는 걸 모르는군요. (นัักเรีียนนี่่�ดููเหมืือนไม่่รู้้เลยว่่ารถไฟใต้ดิ้ินเป็็นสถานที่่�สาธารณะนะ)” เจตนาของผู้้พููดคืือการตำหนิิ แต่่เลืือกใช้้รููปประโยคอุทุานเพื่่�อลดความรุุนแรงของถ้้อยคำ โดยเฉพาะการใช้้คำว่่า “공공장소 (สถานที่่�สาธารณะ)” ซึ่่�งเน้้นถึึงบริิบททางสัังคมและความเหมาะสมของพฤติิกรรมในพื้้�นที่่�ดัังกล่่าว และการใช้้คำว่่า “모르다 (ไม่่รู้้)” ที่่�แม้้ดููเหมืือน
97วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคเป็็นการกล่่าวถึึงการขาดความรู้้ แต่่ก็็เป็็นการหลีีกเลี่่�ยงถ้้อยคำตำหนิิโดยตรง ทั้้�งนี้้� คำว่่า “모르다” อาจเปิิดช่่องให้้ตีีความได้้หลากหลาย ขึ้้�นอยู่่กัับบริิบทและความสัมพัันธ์์ระหว่่างคู่่สนทนา หากพิจิารณาในลัักษณะที่่�ลดทอนความรุุนแรงผู้้พููดอาจต้้องการสื่่�อว่่า ผู้ฟัังเ ้ พีียงแค่ลืืม่หรืือไม่ทั่ ันคิิดถึึงความเหมาะสม แต่่หากตีีความตรงตามถ้้อยคำว่่า “ไม่่รู้้” จริิง ๆ ก็็อาจหมายถึึงการขาดความรู้้หรืือไม่่เข้้าใจมารยาทพื้้�นฐานในพื้้�นที่่�สาธารณะ ซึ่่�งถืือเป็็นการตำหนิทิางอ้้อมที่่�รุุนแรงยิ่่�งขึ้้�นแม้้จะอยู่่ในรููปประโยคอุุทาน แต่่ผู้้ฟัังสามารถรัับรู้้ได้้ว่่าตนกำลัังถููกตำหนิิ เนื่่�องจากพฤติิกรรมไม่่เหมาะสมกัับบริิบททางสัังคม และการเลืือกใช้้ภาษาที่่�มีีระดัับความรุุนแรงต่่ำกว่่าการตำหนิิโดยตรงนี้้� ยัังแสดงให้้เห็็นถึึงความพยายามในการลดความรุุนแรงคุุกคามหน้้าของผู้ฟััง ( ้ face-threatening act mitigation) ผ่่านการเลืือกใช้้โครงสร้้างทางภาษาที่่�สุุภาพกว่่าข้้อที่่� 2 เป็็นตััวย่่างการตำหนิิทางอ้้อมเช่่นกััน ผู้้พููดต้้องการตำหนิิคนที่่�ทำเสีียงดััง โดยใช้้ประโยคว่่า “죄송한데 소리가 좀 크네요 (ขอโทษนะคะ แต่่เสีียงดัังไปหน่่อย)” เป็็นการตำหนิิแบบอ้้อม ๆ ผู้ฟัังไ ้ ม่่อาจจะตีีความถ้้อยคำนี้้�แค่่ว่่าผู้้พููดต้้องการอุุทานอย่่างเดีียว เพราะเจตนาของผู้้พููด คืือ ต้้องการกล่่าวตำหนิิผู้ฟัังที่่� ้ ทำเสีียงดััง “죄송한데(ขอโทษนะคะ)” เพื่่�อเปิิดประโยคซึ่่�งแสดงถึึงความเกรงใจ แต่่เนื้้�อหาหลัักของข้้อความนั้้�นมีีจุุดประสงค์์ชััดเจนว่่าต้้องการบอกกล่่าวให้้ผู้ฟััง้ ทราบว่่าพฤติิกรรมได้สร้้ ้างความไม่ส่ะดวกสบายหรืือรบกวนผู้้พููด ตััวอย่่างที่่� 34 ข้้อที่่� 1-4 เป็็นสถานการณ์์ที่่�ผู้้พููดต้้องการตำหนิิเพื่่�อน ที่่�ไม่ท่ ำงานกลุ่่ม ด้วย้ การใช้้ประโยคอุทุาน [네(요)] ผู้้พููดเลืือกใช้รูู้ปแบบประโยคที่่�แฝงความไม่่พอใจหรืือกึ่่�งตำหนิิ โดยเชื่่�อมโยงกัับผลที่่�ตามมาในสถานการณ์์นั้้�น ข้้อที่่� 1 “오늘은 여기까지밖에 안 되겠네요 (วัันนี้้ท�ำได้้เพีียงแค่นี้้่ )”�ประโยคนี้้�แสดงถึึงผลกระทบของการไม่่ทำงานกลุ่่มมา โดยระบุุว่่างานไม่่สามารถดำเนิินไปได้้เกิินกว่่านี้้� ซึ่่�งสะท้้อนถึึงความเสีียหาย ข้้อจำกััดที่่�เกิิดขึ้้�น ข้้อที่่� 2 “모두가피해를 보게 생겼네요 (ทุุกคนได้้รัับผลกระทบกัันไปหมด)” ผู้้พููดตำหนิิ อย่่างชััดเจน โดยระบุุว่่าการไม่่ทำงานของเพื่่�อนคนเดีียวทำให้้ทุุกคนได้้รัับ
98บทที่่� 3ผลกระทบเกิิดขึ้้�น ข้้อที่่� 3 “전체 일정에 문제가 생겼네요 (เกิิดปััญหากัับกำหนดการทำงาน)” พููดแสดงความไม่่พอใจในลัักษณะตรงไปตรงมาเช่่นกััน โดยระบุวุ่ ่าพฤติิกรรมนี้้ท�ำให้้เกิิดปััญหากัับตารางงานทั้้�งหมด,“같이 하기로 한일인데 이러시는 건 좀 이해 안 되네요 (ตกลงจะทำด้วยกั้ ัน แล้วม้าทำแบบนี้้�ไม่่เข้้าใจเลย)” ประโยคนี้้�ไม่่เพีียงแต่่ตำหนิิว่่าเพื่่�อนทำให้้โครงการมีีปััญหา แต่่ยัังแสดงความไม่่เข้้าใจถึึงเหตุุผลที่่�เพื่่�อนทำแบบนี้้� ตััวอย่่างทั้้�งหมดใช้้คำพููดแฝงอารมณ์์ไม่่พอใจร่่วมด้้วยตััวอย่่างที่่� 35 และ 36 ใช้้ประโยคอุุทานตำหนิิผู้้ฟัังด้้วยการพููดประชด ตััวอย่่างที่่� 35 เพื่่�อน ‘나’ เสนอให้ ‘้ 가’เปลี่่�ยนกลุ่่มทำงาน เพื่่�อน ‘나’ ตอบว่่า “고맙다. 참 도움이 되네. 이제와서 그게 되겠냐?”ในตอนท้้าย ผู้้พููด ‘가’ ใช้้คำประชดประชััน “ขอบใจนะ ช่่วยได้้มากจริิง ๆ เลย” เพื่่�อสื่่�อว่่า คำแนะนำของ ‘나’ ไม่่ได้้ช่่วยแก้้ปััญหาอะไรเลย และยัังตามมาด้้วยประโยคที่่�ไม่่สามารถเป็็นไปได้้ “เปลี่่�ยนตอนนี้้�มัันจะทัันไหมล่่ะ” ซึ่่�งตอกย้้ำความไม่่พอใจต่่อ คำแนะนำนั้้�น ตััวอย่่างที่่� 36 อยู่่ในสถานการณ์์ที่่�ผู้้พููด ‘가’ เสนอของกิินให้้ผู้้ฟััง ‘나’ โดยกล่่าวว่่าเป็็นการเสีียสละ “이거 너 먹어. 내가 양보할게. (อัันนี้้�เธอ กิินเถอะ ฉัันเสีียสละให้้)” ในขณะที่่�ผู้้ฟััง ‘나’ กลัับรู้้สึึกว่่าการกระทำนั้้�นไม่่ใช่่การเสีียสละอย่่างแท้้จริิง แต่่เป็็นเพราะผู้้พููดอิ่่�มแล้้วจึึงไม่่ต้้องการอาหารชิ้้�นนั้้�น จึึงตอบกลัับด้วยถ้้ ้อยคำประชดว่่า “웃기시네. 너배불러서그러지? (ความจริิงก็็แค่่อิ่่�มแล้้ว เลยไม่่อยากกิินต่่างหาก)” คำพููดของ ‘나’ แสดงการตำหนิิโดยประชดประชััน ตััวอย่่างที่่� 35 และ 36 แสดงการใช้้ประโยคอุุทาน ในลัักษณะที่่�ไม่่ได้้มีเีป้้าหมายเพื่่�อแสดงความรู้้สึึกตกใจผ่่านการอุทุาน แต่่ใช้้ประโยคอุทุานเป็็นเครื่่�องมืือทางภาษาสำหรัับการตำหนิิหรืือประชดประชัันผู้้ฟัังกลุ่่มวััจนกรรมบอกกล่่าววััจนกรรมการปฏิิเสธคืือ การกล่่าวคำที่่�แสดงเจตนาในการปฏิิเสธ ไม่ย่อมรัับความเห็็น ข้้อเสนอ การชัักชวน ข้้อมููลของผู้้อื่่�น
99วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคตััวอย่่าง 37(1) 일이 있어서 오늘은 좀 어렵겠네요. (2) 상황을 보면 동남아 시장은 그렇게 좋지 않을 것 같은데 다시 생각해 봐야겠네요.(3) 인터뷰 스케줄은 나보다 박 비서하고 의논하게 나을 것 같네요.ตััวอย่่าง 38 [สถานการณ์์] ที่่�ร้้านกาแฟ ผู้้พููดปฏิิเสธไม่่ให้้เก้้าอี้้�(1) 죄송해요. 저희도 곧 일행이 더 올거라 의자를 드릴 수가 없네요.(2) 일행이 더 올 것이어서 의자를 내드리기는 좀 그렇습니다. 지금그걸 고려해서 자리를 잡은 거라 의자를 가져가시는 건...좀 힘들 것 같네요.ตััวอย่่างที่่� 37 ผู้้พููดใช้้โครงสร้้างประโยคอุุทาน [네(요)] ข้้อที่่� (1) ปฏิิเสธการขอร้้องหรืือการชัักชวน ข้้อที่่� (2) ปฏิิเสธข้้อเสนอที่่�จะลงทุุน ข้้อที่่� (3) ปฏิิเสธการปฏิิบัติัิหน้้าที่่� ดัังนั้้�นจะเห็็นได้ว่้่าผู้้พููดเลืือกใช้้ประโยคอุทุานก็็เพื่่�อทำให้้เรื่่�องของการปฏิิเสธฟัังดููอ่่อนลง สัังเกตถ้้อยคำปฏิิเสธทั้้�งสามเลี่่�ยงการใช้้คำว่่า “ไม่่, ไม่่สามารถ, ไม่่ได้้” แต่่จะใช้้คำกริิยาพร้้อมกัับวิิภััตติิปััจจััยการคาดคะเนและประโยคอุุทานเพื่่�อบรรเทาความรุุนแรงของการปฏิิเสธ “어렵다 (ลำบาก)+ -겠- (การคาดคะเน) + 네요 (วิิภััตติิปััจจััยประโยคอุุทาน)” “생각해 보다(ลองคิิดดูู)+ -겠- (การคาดคะเน) +네요 (วิิภััตติิปััจจััยประโยคอุุทาน)” “낫다(ดีีกว่่า) +(으) ㄹ 것 같다 (การคาดคะเน) +네요 (วิิภััตติิปััจจััยประโยคอุุทาน)”ข้้อที่่� (1) ผู้้พููดปฏิิเสธคำชัักชวนด้้วยการอธิิบายเหตุุผลว่่าตนเองมีีงาน จึึงทำให้้ดููเหมืือนแสดงความเสีียดายหรืือเห็็นใจ ข้้อที่่� (2) ผู้้พููดปฏิิเสธข้้อเสนอการลงทุุนและแนะนำให้พิ้จิารณาเพิ่่ม�เติมิ ข้้อที่่� (3) ผู้้พููดปฏิิเสธการปฏิิบัติัิหน้้าที่่�โดยชี้้�แนะว่่าผู้้อื่่�นน่่าจะเหมาะสมกว่่า ทำให้้การปฏิิเสธดููไม่่ตรงไปตรงมา ตััวอย่่างที่่� 38 แสดงถึึงการใช้้ประโยคอุทุ านในการปฏิิเสธ เพื่่�อช่วย่ ให้้คำตอบของผู้้พููดดูนุ่่มูนวล
100บทที่่� 3และสุภุาพในบริิบทที่่�อาจสร้้างความอึึดอััดใจ การปฏิิเสธไม่่ให้้เก้้าอี้้�ในร้้านกาแฟจากตััวอย่่างทั้้�งสองผู้้พููดใช้้โครงสร้้างที่่�แสดงความเสีียใจและให้้เหตุุผลอย่่างรอบคอบเพื่่�อลดผลกระทบต่่อความรู้้สึึกของผู้้ฟััง โครงสร้้างประโยคอุุทาน [네(요)] ถููกใช้้เพื่่�อแสดงความนุ่่มนวลในถ้้อยคำปฏิิเสธในรููปแบบที่่�ไม่ท่ ำให้้ผู้ฟััง้รู้้สึึกถููกปฏิิเสธอย่่างรุุนแรงกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำวััจนกรรมการขอร้้อง ใช้้ถ้้อยคำขอให้้ผู้้ฟัังทำตามสิ่่�งที่่�ผู้้พููดขอร้้อง ผู้้ฟััง จะทำตามคำขอหรืือไม่่ก็็ได้้ จึึงทำให้้ผู้้ฟัังไม่่รู้้สึึกว่่าตนเองถููกบัังคัับตััวอย่่าง 39(1) 아이구, 사무실은 정말 춥네요. (2) 이런! 카드를 안 가지고 왔네. 대신 계산을 해 줄 수 있어?(3) 눈이 오는구나. 우산이 있어?ตััวอย่่างที่่� 39 ผู้้พููดแสดงการขอร้้องผู้้ฟัังด้้วยการใช้้ประโยคอุุทานมีโครง ีสร้้างประโยค ได้้แก่่ [네(요)] [구나] ข้้อที่่� 1 เมื่่�อผู้้พููดเดิินเข้้ามาในออฟฟิิศแล้้วอุุทานว่่า “사무실은 정말 춥네요 (ในออฟฟิิศนี่่�หนาวจัังเลย)” ผู้้ฟัังที่่�อยู่่ใกล้้เครื่่�องปรัับอากาศสามารถตีีความได้ว่้่าเป็็นการขอร้้องให้้ผู้ฟััง้ ช่วย่ ปรัับอุณุหภูมิูิให้้สููงขึ้้�น บทบาทของประโยคอุุทานในการสื่่�อสารเจตนาโดยอ้้อม ไม่่ต้้องกล่่าวขอร้้องออกมาตรง ๆ ข้้อดีีคืือ ช่่วยลดแรงกดดัันของคำขอ อย่่างไรก็็ตามความสำเร็็จในการตีีความขึ้้�นอยู่่กัับความเข้้าใจบริิบทของผู้้ฟัังเป็็นหลััก ข้้อที่่� 2 ในสถานการณ์์ผู้้พููดพึ่่�งรู้้ตััวว่่าลืืมหยิิบบััตรมา ขอให้้เพื่่�อนช่่วยจ่่ายเงิินแทน ประโยคแรกประโยคอุุทาน “이런! 카드를 안 가지고 왔네.” และตามด้้วยประโยคคำถาม “대신 계산을 해 줄 수 있어?” ในกรณีีนี้้�ประโยคคำถามเป็็นส่่วนช่่วยเสริิมเจตนาขอร้้องให้้ชััดเจนขึ้้�น หากไม่่มีีประโยคคำถามตาม
101วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคผู้้ฟัังอาจต้้องตีีความจากบริิบท ซึ่่�งขึ้้�นอยู่่กัับความสััมพัันธ์์และความเข้้าใจระหว่่างผู้้พููดและผู้ฟััง การ ้ อุทุานที่่�เจตนาให้้ผู้ฟััง้ ช่วย่เหลืือแบบนี้้�เป็็นตัวัอย่่างที่่�ดีีของวััจนกรรมอ้้อม ข้้อที่่� 3 ใช้้ประโยคอุทุานตามด้วย้ ประโยคคำถามเช่่นเดีียวกััน สำหรัับข้้อนี้้�ใช้้ประโยคคำถามแสดงการขอร้้อง “우산이있어?” หากไม่่มีประโ ียคคำถามต่่อท้้าย ผู้้ฟัังอาจตีีความว่่า ผู้้พููดเพีียงแค่่แสดงความรู้้สึึกหรืือข้้อสัังเกตเกี่่�ยวกัับหิิมะที่่�ตกโดยไม่่มีีเจตนาขอความช่่วยเหลืือ ประเด็็นนี้้�แสดงให้้เห็็นว่่าในบางกรณีีประโยคอุุทานเดี่่�ยว ๆ ไม่่เพีียงพอต่่อการสื่่�อสารเจตนาอย่่างชััดเจน การใช้้ประโยคคำถามแสดงการขอร้้องจึึงมีบีทบาทสำคััญในการลดความกำกวมด้วย้ต่่อไปคืือ แผนภูมิูิที่่� 2 แสดงการจำแนกประเภทของวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคอุุทาน โดยแบ่่งออกเป็็น 3 กลุ่่มหลัักตามเจตนาของผู้้พููด ได้้แก่่ กลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึก (การชื่่�นชม การรู้้สึึกร่วม่ การขอโทษ การตำหนิิ) กลุ่่มวััจนกรรมบอกกล่่าว (การปฏิิเสธ) กลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ (การขอร้้อง)การใช้้ประโยคอุุทานในแต่่ละกลุ่่มนี้้�เป็็นกลวิิธีีในการสื่่�อสารทางอ้้อมที่่�ช่่วยสร้้าง ความสุุภาพ 3.2.3 หน้้าที่่�ของประโยคอุุทานในการสื่่�อสารการใช้้ประโยคอุุทานในบริิบทของการสื่่�อสารมีีบทบาทสำคััญในการลด การคุุกคามหน้้าของคู่่สนทนาและช่วย่เสริมสร้ิ ้างความสัมพัันธ์์ที่่�ดีีระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง โดยสามารถแบ่่งหน้้าที่่�ออกเป็็น 2 ด้้านหลััก รายละเอีียดดัังต่่อไปนี้้� 1. หน้้าที่่�ลดการคุุกคามหน้้าของผู้้�ร่่วมสนทนาการใช้้ประโยคอุุทานในภาษาเกาหลีีมีีบทบาทสำคััญในการลดความรู้้สึึกคุุกคามและเสริมสร้ิ ้างความสัมพัันธ์์ที่่�ดีีระหว่่างผู้้พููดกัับผู้ฟััง การใ ้ ช้น้้ ้ ำเสีียงอ่่อนโยนผ่่านประโยคอุทุานเป็็นการแสดงออกถึึงความรู้้สึึกและความต้้องการของผู้้พููด โดยไม่่ทำให้้เกิิดความรู้้สึึกกดดัันหรืือบัังคัับใคร
102บทที่่� 3แผนภููมิิที่่� 2วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในรููปประโยคอุุทานวััจนกรรมชื่่�นชมวััจนกรรมรู้้สึึกร่วมวััจนกรรมการขอโทษวััจนกรรมการตำหนิิกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้�สึึกวััจนกรรมการปฏิิเสธกลุ่่มวััจนกรรมบอกกล่่าววััจนกรรมการขอร้้องกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏใช้้้�ในรููปประโยคอุุทาน
103วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค1.1ลดการบัังคัับให้้อิิสระกัับผู้้�ร่่วมสนทนา เมื่่�อผู้้พููดใช้้ประโยคอุุทานที่่�ช่่วยลดน้้ำหนัักของการขอร้้อง “목 마르네요 (หิิวน้้ำจััง)” ผู้้พููดใช้้ประโยคอุุทานแทนประโยคขอร้้องช่่วยทำให้้คำขอหรืือคำร้้องของผู้้พููดฟัังดููแล้้วมีีความนุ่่มนวลอยากจะทำตามคำขอนั้้�นอย่่างเต็็มใจ1.2ลดระดัับความรุุนแรงของถ้อยคำปฏิิเสธ ้เมื่่�อผู้้พููดใช้้ประโยคอุทุานที่่�ช่วย่ลดน้้ำหนัักของการปฏิิเสธ ผลกระทบต่่อความรู้้สึึกของผู้้ถููกปฏิิเสธให้้ลดลง โดยเฉพาะในกรณีีที่่�การปฏิิเสธอาจทำให้รู้้สึ้ ึกเสีียหน้้า การใช้้ประโยคในลัักษณะดัังกล่่าวช่วย่บรรเทาผลกระทบจากการแสดงจุุดยืืนของผู้ปฏิิเ ้ สธ และยัังช่วย่ลดความลำบากใจของทั้้�งสองฝ่่าย ส่่งผลให้้บรรยากาศการสนทนาผ่่อนคลายมากยิ่่�งขึ้้�น “그제안은고마운데, 지금다른일에너무바빠서고민해봐야겠네요.(ข้้อเสนอนั้้�นน่่าขอบคุณมุาก แต่่ตอนนี้้ฉั�ันยุ่่งกัับงานอื่่�นมากเลย คงต้้องคิิดดูกู่ ่อน)”1.3 ลดระดัับความรุุนแรงของถ้้อยคำตำหนิิหลีีกเลี่่�ยงการกล่่าวคำตำหนิิอย่่างชััดเจนตรงไปตรงมา การใช้้ประโยคอุทุานช่วย่ลดน้้ำหนัักของการตำหนิิ ทำให้้คำตำหนิิฟัังดูอู่่อนลง แม้ว่้่าผู้ฟัังอา ้ จรู้้สึึกถููกตำหนิิหรืือถููกรุุกล้้ำ แต่ก็่ยั็ังอยู่่ในระดัับที่่�สามารถยอมรัับได้้ “몇번이나 설명했는데도 또 실수를 하네요.(อธิิบายไปตั้้�งหลายครั้้�งแล้ว้ แต่ก็่ยั็ังผิิดพลาดอีีก)” การใช้้คำอุทุานในลัักษณะนี้้�ทำให้้การสื่่�อสารมีีความสุุภาพและหลีีกเลี่่�ยงการสร้้างความตึึงเครีียดระหว่่าง ผู้้พููดและผู้้ฟัังได้้ดีีขึ้้�น 2. หน้้าที่่�แสดงความจริิงใจและเสริิมสร้้างหน้้าผู้้�อื่่�นในการสนทนาการใช้้ประโยคอุุทาน ในกรณีีนี้้�จะช่่วยสร้้างบรรยากาศที่่�ดีีในการสื่่�อสาร เสริิมสร้้างความสััมพัันธ์์ระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง การใช้้ประโยคอุุทานในบริิบทของการขอโทษ การแสดงความรู้้สึึกร่่วม และการชื่่�นชม แสดงถึึงความใส่่ใจในความรู้้สึึกของคู่่สนทนา2.1 ลดอััตตาในตนเองด้้วยการขอโทษผู้้�ร่่วมสนทนา การใช้้ประโยคอุุทานในกรณีีนี้้�เป็็นการลดความสำคััญของตนเองเพื่่�อแสดงความเสีียใจหรืือขอโทษอย่่างสุุภาพ “아이구! 정말 부끄럽네요. 불편을 끼쳐드려서 죄송합
104บทที่่� 3니다 (จริิง ๆ แล้้วรู้้สึึกอายมากเลย)” การใช้้ประโยคอุุทานในลัักษณะนี้้�ช่่วยให้้ผู้้ฟัังรู้้สึึกว่่าผู้้พููดตระหนัักถึึงความผิิดและพร้้อมที่่�จะรัับผิิดชอบ เป็็นการแสดงความจริิงใจที่่�ไม่่ต้้องการให้้ความผิิดนี้้�เป็็นภาระกัับผู้้ฟััง2.2แสดงความรู้้�สึึกร่่วมกัับผู้ร่้�่วมสนทนาการใช้้ประโยคอุทุานในกรณีีนี้้�เป็็นการแสดงออกถึึงความรู้้สึึกเห็็นอกเห็็นใจ การใช้้ประโยคอุทุานในลัักษณะนี้้�ทำให้้ผู้ฟััง้ รู้้สึึกว่่าผู้้พููดรัับรู้้ถึึงความรู้้สึึกของผู้ฟััง เ ้ ป็็นการแสดงออกถึึงความเข้้าใจความเข้้าใจนี้้จ�ะช่วย่ลดช่่องว่่างของคู่่สนทนาโดยการสร้้างความใกล้ชิ้ิดระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง “그럼 정말 걱정이 클 것 같네요. (ถ้้าอย่่างนั้้�นก็็คงจะเป็็นห่่วงมากเลย)”2.3 แสดงการชื่่�นชมกัับผู้้�ร่่วมสนทนา การใช้้ประโยคอุุทานเพื่่�อแสดงการชื่่�นชม หรืือการให้้กำลัังใจ เป็็นการยกย่่องและแสดงความเคารพในสิ่่�งที่่� ผู้้ฟัังกระทำ “정말 인성이 좋으시네요! (คุุณมีีนิิสััยที่่�ดีีมากเลยนะเนี่่�ย)” การใช้้ประโยคอุุทานในลัักษณะนี้้�จะช่่วยเสริิมสร้้างความมั่่�นใจให้้กัับผู้้ฟัังและสร้้างความสััมพัันธ์์ที่่�ดีีการใช้้ประโยคอุทุานทำให้้การสื่่�อสารมีคีวามนุ่่มนวล เป็็นมิิตร และช่วย่ลดความตึึงเครีียดระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง การใช้้ประโยคอุุทานมีีบทบาทสำคััญ ในการลดการคุุกคามหน้้าของผู้้ร่วมส่นทนาและแสดงความจริิงใจเสริมสร้ิ ้างหน้้าผู้้อื่่�นในการปฏิิสััมพัันธ์์3.3 วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคคำถาม3.3.1 รููปแบบประโยคคำถามในกระบวนการสื่่�อสารของภาษาเกาหลีี ประโยคคำถามเป็็นรููปแบบของประโยคที่่�สำคััญและใช้้ในชีีวิิตประจำวััน วััตถุุประสงค์์หลัักของการใช้้ประโยคคำถามคืือเพื่่�อถามหาข้้อมููลหรืือแสวงหาคำตอบจากผู้ฟััง ซึ่ ้ ่�งนิยิามในพจนานุุกรมและนัักภาษาศาสตร์์ได้้อธิิบายความหมายไว้้ National Institute of Korean Language dictionary (1999: 4885) พจนานุุกรมภาษาเกาหลีีมาตรฐาน“화자가 청자에게 질문을 하여 그 해답을 요구하는 문장. 의문형 어미로 문
105วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค장을 끝맺는데, ‘거기서 무얼 하고 있니?’, ‘아직도 밖에 비가 오느냐?’따위이다” ประโยคคำถามเป็็นประโยคที่่�ผู้้พููดตั้้�งคำถามต่่อผู้้ฟัังและเรีียกร้้องคำตอบ ปกติิลงท้้ายด้้วยวิิภััตติิปััจจััยลงท้้ายประโยคที่่�แสดงการถาม เช่่น ‘거기서무얼하고있니? (กำลัังทำอะไรอยู่่ที่่�นั่่�น)’ ‘아직도밖에비가오느냐?(ข้้างนอกฝนยัังตกอยู่่ไหม)’ เป็็นต้้น พจนานุุกรมภาษาเกาหลีี민중시림편집국(2005:1837) “질문을 하여 그 해답을 요구하는 문장” ประโยคที่่�ผู้้พููดถามเพื่่�อเรีียกร้้องคำตอบ남기심,고영근 (2017:357) “의문문은 화자가 청자에게 질문을 던짐으로써 해답을 요구하는 문장 유형인데 의문형으로 성립된다.” ประโยคคำถาม หมายถึึง รููปแบบของประโยคที่่�ผู้้พููดใช้้เพื่่�อถามผู้้ฟัังหรืือผู้้รัับสารเพื่่�อเรีียกร้้องคำตอบ ซึ่่�งเป็็นโครงสร้้างที่่�สมบููรณ์์ในลัักษณะของประโยคคำถามโดยแท้้ เงื่่�อนไขและคุณสมบัุติัขิองประโยคคำถามนั้้�น 박영훈(1990:97) ได้้ระบุุไว้้ว่่า ประโยคคำถามควรมีีคุุณสมบััติิหลััก ดัังนี้้� Top of Form(1) ผู้้พููดยัังคงมีีความไม่่แน่่ใจหรืือมีีข้้อมููลไม่่ครบถ้้วนเกี่่�ยวกัับสิ่่�งของหรืือสถานการณ์์นั้้�น ๆ (2) ต้้องมีีความตั้้�งใจที่่�จะคลายความไม่่รู้้หรืือความไม่่แน่่ใจโดยการสอบถามจากผู้้ฟััง (3) ความตั้้�งใจดัังกล่่าวต้้องแสดงออกอย่่างชััดเจนผ่่านการใช้ถ้้้อยคำหรืือรููปแบบทางภาษาที่่�เหมาะสม (4) ต้้องการให้้ผู้ฟัังตอบ ้ สนองโดยการให้้คำตอบทางภาษา เพื่่�อให้้เกิิดการแลกเปลี่ย่� นข้้อมููล (5) เนื้้�อหาเดีียวกัันนี้้�ไม่ส่ามารถแทนที่่�ด้วยรู้ ูปแบบประโยคอื่่�นได้ (6) ้จำเป็็นต้้องปฏิิบัติัิตามกฎเกณฑ์์ของการใช้้ถ้้อยคำที่่�แสดงถึึงความเคารพและความสุุภาพอย่่างเคร่่งครััดสรุุปได้ว่้่าประโยคคำถามมีเีป้้าหมายสำคััญในการ “เรีียกร้้องคำตอบ” และ “การตอบกลัับ” ซึ่่�งเป็็นองค์์ประกอบสำคััญในกระบวนการสื่่�อสาร กล่่าวคืือ เป็็นรููปประโยคที่่�ผู้้พููดใช้้ถามเพื่่�อสอบถามและแสวงหาข้้อมููลจากผู้้ฟััง โดยมีีจุุดมุ่่งหมายเพื่่�อคลายความสงสััยบางประการ การแบ่่งประเภทของประโยคคำถามสามารถทำได้้หลายแนวทาง ขึ้้�นอยู่่กัับแนวคิิดและมุมมุองของนัักภาษาศาสตร์์แต่่ละคน โดยส่ว่ นใหญ่จ่ะพิจิารณาจากเงื่่�อนไขด้้านโครงสร้้างทางไวยากรณ์์ และด้้านความหมายของประโยคคำถาม
106บทที่่� 3ในเชิิงของโครงสร้้างทางไวยากรณ์์ Lee, Ik Sop (190-2006:185) ได้้จำแนกประเภทประโยคคำถามตามชนิิดของวิิภััติิปััจจััยคำลงท้้ายประโยคคำถาม เช่่น ‘으냐/냐/느냐’, ‘으니/니’, ‘어’, ‘지’, ‘을까/ㄹ까’, ‘는가’, ‘을래’ ฯลฯ นอกจากนี้้�ยัังมีี남기심, 고영근 (2017:358-360) แบ่่งประเภทวิภัิติัปัิจจััยัคำลงท้้ายประโยคคำถามตามหลัักความเคารพ (상대높임법) ซึ่่�งเป็็นแนวทางการแสดงความนัับถืือในเชิิงสัังคมระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง ในประโยคคำถามจำแนกระดัับวิิภััติิปััจจััยคำลงท้้าย ดัังนี้้�하십시오-(합니까?), 하오- (하오?), 하게-(하는가?), 해라-(하냐?/하니?), 해요-(해요?), 해-(해?)ตััวอย่่างประโยคคำถามตััวอย่่าง 40(1) 이것이 맞느냐? (으냐?/냐?/느냐?)(2) 지금 바로 먹니? (으니?/니?)(3) 물을 샀어? (어?)(4) 너도 그거 알지? (지?)(5) 라면 몇 개 넣을까요? (을까?/ㄹ까?)(6) 이 일이 어떻게 되는가? (는가?)ตััวอย่่าง 41(1) 선배님, 지금 병원에 가십니까? (하십시오)(2) 자네는 지금 병원에 가나?/가는가? (하게)(3) 너 지금 병원에 가니? (해라)(4) 민주야, 너 지금 병원에 가? (해)(5) 선배님, 지금 병원에 가요? (해요)
107วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคด้้านความหมายและเจตนาในการถามของผู้้พููด9 이익섭, 채완 (1999), Ryu, Hyun Mi (1999) จำแนกประเภทของประโยคคำถามตามเงื่่�อนไขของความหมายและเจตนา ซึ่่�งการแบ่่งเช่่นนี้้�ช่่วยให้้เข้้าใจการใช้้งานของประโยคคำถามในบริิบทต่่าง ๆ ได้้이익섭, 채완(1999)(1) 일반의문문: 부가의문문, 선택의문문, 설명의문문(2) 확인의문문(3) 특수의문문: 수사의문문, 메아리의문문, 요청의문문Ryu, Hyun Mi (1999)(1) 일반의문문: 설명의문문, 판정의문문, 선정의문문(2) 특수의문문: 확인의문문, 수사의문문, 명령의문문, 반복의문문หากจะให้้จำแนกประเภทของประโยคคำถามตามความหมายและเจตนา ก็็สามารถตั้้�งคำถามว่่า เราควรกำหนดลัักษณะของประโยคคำถามอย่่างไรจากตััวอย่่างการแบ่่งของนัักภาษาศาสตร์์ทั้้�งสองแสดงถึึงประเภทของประโยคคำถามโดยมีีจุุดร่่วมหลััก ๆ คืือ ประโยคคำถามที่่�ต้้องคำตอบ (일반의문문) ซึ่่�งมีีจุุดประสงค์์เพื่่�อแสวงหาข้้อมููล หรืือคำตอบจากผู้้รัับสาร ตััวอย่่างประโยคคำถามตััวอย่่าง 42(1) 빵 먹었니? (판정 의문문)(2) 언제 올 거야? (설명의문문)(3) 밥 먹을래? 빵 먹을래? (선택 의문문)9 นอกจากนัักภาษาศาสตร์์ทั้้�งสองท่่านนี้้�แล้้ว ยัังมีีนัักภาษาศาสตร์์ท่่านอื่่�นที่่�นำแนวคิิดนี้้� ไปใช้้ในการจำแนกประเภทของประโยคคำถาม โดยมีีการปรัับเปลี่่�ยนคำเรีียกหรืือปรัับจำนวนประเภทของประโยคตามแนวคิิดของแต่่ละคน แต่่ใจความสำคััญยัังคงสอดคล้้อง กัับแนวคิิดนี้้�อยู่่ดัังนั้้�น ผู้้เขีียนจึึงขอเสนอประเภทของประโยคคำถามตามแนวคิิด 이익섭, 채완 (1999), Ryu, Hyun Mi (1999) เป็็นหลััก
108บทที่่� 3ตััวอย่่าง 42 ข้้อที่่� (1) เป็็นประโยคคำถามที่่�ไม่่มีีคำสรรพนามคำถามแต่่เป็็นการขอคำตอบในเชิิงบวกหรืือเชิิงลบ (판정 의문문 ประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธ)“빵먹었니? (กิินขนมปัังแล้ว้ใช่่ไหม)” ผู้ถา้ มต้้องการแค่่คำตอบว่่ากิินหรืือไม่กิ่ ิน ข้้อที่่� (2) เป็็นประโยคคำถามที่่�มีคำีสรรพนามคำถามปรากฏในประโยคเพื่่�อขอคำอธิิบายหรืือคำตอบเกี่ยวกั่� ับคำสรรพนามคำถาม (설명의문문ประโยคคำถามแบบให้้ตอบเนื้้�อความ) “언제 올 거야? (เมื่่�อไหร่่จะมา)” ผู้ถา้ มต้้องการแค่่คำตอบที่่�เป็็นเวลาเท่่านั้้�น ข้้อที่่� (3) เป็็นประโยคคำถามแบบเลืือกผู้้พููดมีีเจตนาให้้ผู้้ฟัังเลืือกคำตอบใน 2 ทางเลืือกที่่�กำหนดไว้้ “밥 먹을래? 국수 먹을래? (จะกิินข้้าวหรืือกิินก๋วย๋เตี๋๋ยว� )” (선택 의문문ประโยคคำถามแบบให้้เลืือกตอบ)อย่่างไรก็็ตาม ในทางปฏิิบััติิประเภทของประโยคคำถามเหล่่านี้้�ไม่่ได้้มีีไว้้เพีียงเพื่่�อหวัังคำตอบเท่่านั้้�น แต่ยั่ ังแฝงความหมายในเชิิงอารมณ์์ ความคาดหวััง หรืือเจตนาอื่่�น ๆ ซึ่่�งขึ้้�นอยู่่กัับบริิบทและวััตถุุประสงค์์ของผู้้พููดเป็็นสำคััญ(ในตารางข้้อที่่� 2 และ 3) 이익섭,채완 (1999) Ryu, Hyun Mi (1999)ต่่างเรีียกการใช้้ประโยคคำถามในลัักษณะนี้้�ว่่า “수사의문문” หรืือ “특수의문문” ส่่วน Lee, Chang Deok (2005:121) เรีียกว่่า “간접의문문” ซึ่่�งความหมายเหล่่านี้้�สามารถสัังเกตได้้จากบริิบทการสนทนา เช่่น น้้ำเสีียง ท่่าทาง หรืือสถานการณ์์ ไม่่ใช่่เพีียงแค่่โครงสร้้างของประโยคเท่่านั้้�น 3.3.2 การใช้้รููปประโยคคำถามในแต่่ละวััจนกรรมผู้เ้ขีียนได้้กล่่าวถึึงแนวคิิดเกี่ยวกั่� ับการใช้้ประโยคคำถามในย่่อหน้้าก่่อนหน้้านี้้�แล้้ว สำหรัับในส่่วนนี้้� เป็็นการนำเสนอกลวิิธีีการใช้้รููปประโยคคำถามทางอ้้อมโดยเน้้นประเภทคำถาม “수사의문문 หรืือ 특수의문문” ในแต่่ละวััจนกรรมเนื่่�องจากคำถามกลุ่่มนี้้�มีหลาียชนิิดและโครงสร้้างประโยคที่่�แตกต่่างกััน ทั้้�งวิภัิติัิปััจจััยคำลงท้้าย คำสรรพนามคำถาม ฯลฯ จึึงไม่่สามารถนำเสนอรายละเอีียดทั้้�งหมดได้้ ผู้้เขีียนจึึงเลืือกตััวอย่่างประโยคคำถามในสามประเภทหลััก คืือ
109วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค“설명의문문- ประโยคคำถามแบบให้้ตอบเนื้้�อความ 판정의문문 -ประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธ 선택의문문-ประโยคคำถามแบบให้้เลืือกตอบ”การเลืือกตััวอย่่างประโยคคำถามทั้้�งสามชนิิดนี้้� เนื่่�องจากเป็็นคำถามที่่�ผู้้เรีียนภาษาเกาหลีีได้้เรีียนรู้้และคุ้้นเคยกัับการใช้้มาตั้้�งแต่่ระดัับเบื้้�องต้้น ซึ่่�งใช้้เป็็นประจำทุุกวััน หากผู้้อ่่านเข้้าใจสิ่่�งที่่�ผู้้เขีียนนำเสนอ ก็็จะสามารถวิิเคราะห์์และตีีความความหมายของประโยคคำถามได้้อย่่างถููกต้้อง เป็็นแนวทางสำหรัับ การทำความเข้้าใจคำถามชนิิดอื่่�น ๆ อีีกหลายชนิิดต่่อไป หลายครั้้�งเราอาจสัังเกตเห็็นว่่า ประโยคคำถามทางอ้้อมก็็มีคีวามคล้้ายคลึึงกัับประโยคคำถามทางตรงในด้้านการใช้้รููปแบบประโยค ดููได้้จาก 2 ประโยคนี้้� “ 누가 그런 거 먹겠어? และ 누가 그런 거 먹어?” ประโยคทั้้�ง 2 เป็็นประโยคคำถามแบบถามให้้ตอบเนื้้�อความ สัังเกตได้้จากประโยคมีีคำว่่า “누가” เป็็นสรรพนามคำถาม “누가 그런 걸 먹겠어? (ใครจะไปกิินของแบบนั้้�นล่่ะ)”เป็็นประโยคคำถามทางอ้้อม “누가 그런 걸 먹어? (ใครกิินของนั้้�นล่่ะ)”เป็็นประโยคคำถามทั่่ว�ไป อย่่างไรก็็ตาม การจำแนกประโยคคำถามว่่าเป็็นคำถามทั่่�วไปหรืือทางอ้้อมนั้้�น ขึ้้�นอยู่่กัับบริิบทและทำนองเสีียงที่่�ใช้้พููด ซึ่่�งเป็็นเงื่่�อนไขที่่�ไม่่สามารถระบุุได้้แน่่นอนเสมอไป การรัับรู้้ที่่�แตกต่่างกัันและประสบการณ์์ ที่่�ได้้รัับ หรืือพบเจอนำไปสู่่การตีีความที่่�เปลี่่�ยนแปลงได้้ตามบริิบทและมุุมมองของแต่่ละบุุคคล ตามคำอธิิบายของ ธเนศ สายจิิตบริิสุุทธิ์์� (2568:98-99) โดยทั่่�วไปแล้้วประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธ 판정 의문문มัักใช้้เสีียงสููงในตอนท้้ายของประโยค เนื่่�องจากเป็็นการเปลี่่�ยนแปลงมาจากประโยคบอกเล่่า ส่่วนประโยคคำถามอธิิบาย 설명 의문문 ไม่่จำเป็็นต้้องใช้้เสีียงสููงในตอนท้้าย เนื่่�องจากมีีคำบ่่งชี้้�คำถามอยู่่แล้้ว ทำให้้สามารถแยกแยะได้้โดยไม่่ต้้องพึ่่�งทำนองเสีียง คำอธิิบายข้้างต้้นเป็็นข้้อมููลเกี่่�ยวกัับลัักษณะของประโยคคำถามทั่่�วไป สำหรัับประโยคคำถามที่่�มีีนััยแฝงอยู่่ลัักษณะทำนองเสีียงอาจมีีความแตกต่่าง เพื่่�อให้้ผู้้อ่่านมองเห็็นและวิิเคราะห์์ลัักษณะทำนองเสีียงของประโยคคำถาม
110บทที่่� 3ผู้้เขีียนได้้นำรููปภาพจากการใช้้เครื่่�องมืือ Praat มาใช้้ ประโยคคำถามทั่่�วไปที่่�ต้้องการคำตอบ ข้้อที่่� (1ㄱ, 2ㄱ, 3ㄱ)และคำถามทางอ้้อมที่่�มีคีวามหมายแฝงอยู่่ ข้้อที่่� (1ㄴ, 2ㄴ, 3ㄴ) มีีลัักษณะทำนองเสีียงสููงต่่ำที่่�แตกต่่างกััน ประเภทประโยคคำถามที่่�นำมาใช้้ประกอบด้้วย ข้้อที่่� 1และ 3 เป็็นประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธ ส่่วนข้้อที่่� 2 เป็็นประโยคคำถามแบบให้้ตอบเนื้้�อความตััวอย่่าง 43(1)(คำถามทั่่�วไป)ㄱ. 그 말 듣고 화가 났어? ได้้ยิินคำนั้้�นแล้้วโกรธไหม (คำถามทางอ้้อม) ㄴ. 그 말 듣고 화가 안 날 수 있겠어? ได้้ยิินคำนั้้�นแล้้วจะไม่่โกรธได้้ยัังไง
111วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค(2)(คำถามทั่่�วไป)ㄱ. 이거 둘 중에 뭐가 더 예뻐? สองอย่่างนี้้� อะไรสวยกว่่ากััน(คำถามทางอ้้อม)ㄴ. 예쁘기는 뭐가 예뻐? สวยตรงไหนเหรอ(3)(คำถามทั่่�วไป)ㄱ. 이거 둘 중에 뭐가 더 예뻐? สองอย่่างนี้้� อะไรสวยกว่่ากััน
112บทที่่� 3 (คำถามทางอ้้อม) ㄴ. 예쁘기는 뭐가 예뻐? สวยตรงไหนเหรอษมาวดีีกั้้�งแฮ และกาญจนา สหะวิริยิะ (2565) ศึึกษาเรื่่�อง “การรัับรู้้ประโยคคำถามภาษาเกาหลีีในวััจนกรรมอ้้อมของนัักศึึกษาเอกภาษาเกาหลีีชาวไทย” พบว่่านัักศึึกษายัังขาดทัักษะในการตีีความเจตนาของผู้้พููดในประโยคคำถามที่่�สื่่�อความหมายทางอ้้อม (เช่่น การสั่่�ง การขอร้้อง การชัักชวน การโน้้มน้้าวการแสดงความไม่่พอใจ) เมื่่�อเทีียบกัับเจ้้าของภาษาเกาหลีีผลการวิิจััยชี้้�ให้้เห็็นว่่านัักศึึกษาไทยยัังพััฒนาทัักษะในด้้านนี้้�ไม่่เต็็มที่่�เมื่่�อเทีียบกัับชาวเกาหลีีผู้้เขีียนจึึงอธิิบายเจตนาในประโยคคำถามผ่่านวััจนกรรม โดยเน้้นประเภทวััจนกรรมที่่�งานวิิจััยนี้้�ศึึกษาเป็็นหลััก ทั้้�งนี้้�ยัังมีีวััจนกรรมอื่่�น ๆ ที่่�สามารถใช้้ประโยคคำถามในการสื่่�อเจตนาได้้เช่่นกััน แต่่ในหนัังสืือเล่มนี้้ ่ �เน้้นเฉพาะประเภทที่่�มีีงานวิิจััยรองรัับเกี่่�ยวกัับปััญหาการตีีความของนัักศึึกษาไทย วััจนกรรมที่่� ผู้้เขีียนเน้้นประกอบด้วย้กลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำและกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึก โดยกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำประกอบด้้วย วััจนกรรมการสั่่�ง วััจนกรรมการขอร้้อง วััจนกรรมการชัักชวน และวััจนกรรมการโน้้มน้้าว ขณะที่่�กลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึกคืือ วััจนกรรมการแสดงความไม่่พอใจ
113วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ1. วััจนกรรมการสั่่�งในหััวข้้อ 3.1 และ 3.2 เป็็นเนื้้�อหาเกี่่�ยวกัับวััจนกรรมการสั่่�งในรููปของประโยคบอกเล่่าและประโยคอุทุาน ซึ่่�งผู้้อ่่านได้ศึ้ึกษาไปแล้วนั้้ ้ �น ต่่อไปเราจะมาทำความเข้้าใจในเรื่่�องวััจนกรรมการสั่่�งในรููปของประโยคคำถาม ประเด็็นสำคััญที่่�ต้้องพิจิารณาเป็็นพิิเศษคืือ เหตุผุลที่่�ผู้้พููดหรืือผู้ที่่�ออกคำ ้ สั่่�งมัักเลืือกใช้้ประโยคคำถามแทนที่่�จะเป็็นประโยคคำสั่่�งโดยตรง ซึ่่�งเหตุุผลนี้้�สอดคล้้องกัับแนวทางการเลืือกใช้้ประโยคบอกเล่่าและประโยคอุุทาน เพื่่�อให้้การสื่่�อสารดำเนิินไปอย่่างสุุภาพ ช่่วยสร้้างบรรยากาศที่่�ดีีในการสนทนา เมื่่�อเปลี่่�ยนประโยคคำสั่่�งเป็็นประโยคคำถาม ซึ่่�งไม่่ใช่่ในรููปของบอกเล่่าหรืืออุุทาน จะเปิิดโอกาสให้้ผู้้ฟัังรู้้สึึกว่่ามีีสิทธิ์์�เลืือกปฏิิบัติัิตามคำสั่่�งนั้้�นได้ม้ากกว่่าเดิมิ การสั่่�งเป็็นการแสดงออกที่่�มีีลัักษณะบัังคัับและมีคีวามสัมพัันธ์์ในเรื่่�องของลำดัับชั้้�น เกิิดได้ทั้้ ้ �งในที่่�ทำงานหรืือในครอบครััวตััวอย่่าง 44상사: 회의 자료, 월요일까지 준비해 주시겠어요?직원: 네, 알겠습니다.ตััวอย่่าง 45가: 야, 너 진짜 계속 그 말만 할래? 그만 좀 해.나: 왜? 내가 틀린 말 했어? 너도 좀 더 너그럽게 들어줄 수 없냐?ตััวอย่่างที่่� 44 และ 45 แสดงให้้เห็็นการใช้้ประโยคคำถามเพื่่�อสื่่�อเจตนาการสั่่�ง โครงสร้้างประโยคทั้้�งสามเป็็น ประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธตััวอย่่างที่่� 44 เป็็นสถานการณ์์ในบริิษััท ระหว่่างหััวหน้้ากัับพนัักงาน โดยใช้้
114บทที่่� 3ประโยคว่่า “회의자료,월요일까지준비해주시겠어요? (เอกสารการประชุมุช่่วยเตรีียมให้้เสร็็จภายในวัันจัันทร์์ได้้ไหม)” สามารถตีีความได้้ว่่าหััวหน้้าสั่่�งให้้เตรีียมเอกสารการประชุมุให้ทั้ ันเวลา ส่ว่นตัวัอย่่างที่่� 45 เป็็นบทสนทนาระหว่่างเพื่่�อน โดยใช้้ประโยคว่่า “야, 너 진짜 계속 그 말만 할래? 그만 좀 해 (อ่่ะ, เธอจะพููดอย่่างนั้้�นไม่่หยุุดเลยใช่่ไหม หยุุดได้้ล่่ะ)” สามารถตีีความได้้ว่่าเพื่่�อนสั่่�งให้้หยุุดพููด และยัังมีคำีพููดเสริมิ “그만 좀 해 (หยุุดได้ล่้่ะ)”ยิ่่�งช่วย่เสริมิให้้น้้ำหนัักว่่าผู้้พููดกำลัังสั่่�งให้้หยุุดพููด มากกว่่าการถามในรููปแบบของคำถามท่่าทีีและเจตนาของผู้้พููด ในตััวอย่่างที่่� 44 การใช้้ประโยคคำถามเป็็น การแสดงความสุภุาพและมารยาท ซึ่่�งสื่่�อสารในเชิิงเรีียกร้้องให้้ผู้้รัับสารปฏิิบัติัิตามในขณะที่่�ตััวอย่่างที่่� 45 ถึึงแม้้จะใช้้ประโยคคำถามในเจตนาเดีียวกััน แต่่ท่่าทีีของผู้้พููดกลัับแสดงออกถึึงความไม่่พอใจและแข็็งกร้้าวมากกว่่า ให้้ความรู้้สึึกว่่า การสั่่�งในลัักษณะนี้้�อาจดูรุู ุนแรงและเป็็นการบัังคัับในบริิบทของความสนิทสินมผลกระทบต่่อความรู้้สึึกของผู้้รัับสาร ในตััวอย่่างที่่� 44 การใช้้ประโยคคำถามช่่วยสร้้างบรรยากาศที่่�เป็็นมิิตร สุุภาพ ขณะที่่�ตััวอย่่างที่่� 45 หากในบริิบทสนิิทสนมกััน การใช้้ท่่าทีีแบบนี้้�อาจแตกต่่างกัับบรรยากาศในตััวอย่่างข้้อที่่� 44ต่่อไปจะเป็็นตััวอย่่างประโยคคำถามที่่�ปรากฏคำสรรพนามคำถามตััวอย่่าง 46엄마: 넌 언제까지 놀거야? 내일 시험 아니야?아이: 이거까지만 보고.ตััวอย่่าง 47가: 도서관에서 계속 떠들면 어떻게 해? 사람들이 쳐다보잖아.나: 아, 미안. 조용히 할게.
115วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคตััวอย่่าง 48아버지: 철수 일에 왜 이렇게 참견해? 걔도 알아서 할 나이잖아.어머니: 알아서 못 하니까 그렇지.ตััวอย่่างที่่� 46-48 แสดงให้้เห็็นการใช้้ประโยคคำถามเพื่่�อสื่่�อเจตนาการสั่่�ง โครงสร้้างประโยคทั้้�งสามเป็็น ประโยคคำถามแบบให้้ตอบเนื้้�อความ ซึ่่�งใช้้ คำสรรพนามคำถาม “언제 (เมื่่�อไร) 어떻게 (อย่่างไร) 왜 (ทำไม)”ตััวอย่่างที่่� 46 เป็็นการสนทนาระหว่่างแม่่กัับลููก โดยใช้้ประโยคว่่า “넌 언제까지 놀거야?내일 시험 아니야? (จะเล่่นไปถึึงเมื่่�อไหร่่ พรุ่่งนี้้�สอบไม่่ใช่่เหรอ)” ซึ่่�งสามารถตีีความได้้ว่่า แม่่สั่่�งให้้หยุุดเล่่น แล้้วไปอ่่านหนัังสืือได้้แล้้ว ตััวอย่่างที่่� 47 เป็็น การสนทนาระหว่่างเพื่่�อน โดยใช้้ประโยคว่่า “도서관에서 계속 떠들면 어떻게 해? 사람들이 쳐다보잖아 (ทำเสีียงดัังในห้้องสมุุดได้้ยัังไงกััน คนมอง กัันใหญ่่แล้ว้)” ซึ่่�งสามารถตีีความได้ว่้่า ‘가’ บอกให้ ‘้ 나’ หยุุดการกระทำที่่�รบกวนผู้้อื่่�น ตััวอย่่างที่่� 48 เป็็นการสนทนาระหว่่างพ่่อกัับแม่่ โดยใช้้ประโยคว่่า “철수 일에 왜 이렇게 참견해? 걔도 알아서 할 나이잖아. (ทำไมถึึงได้้เข้้าไปยุ่่งเรื่่�องของชอลซูมูากขนาดนี้้กั�ัน ลููกก็็อยู่่ในวััยดููแลตัวัเองได้้แล้ว้นะ)” ซึ่่�งสามารถตีีความได้้ว่่าพ่่อเตืือนให้้แม่่หยุุดการแทรกแซงเรื่่�องของชอลซูู ตััวอย่่างที่่� (46) แม่่ (47) เพื่่�อน ‘가’ และ (48) พ่่อใช้้คำถามในลัักษณะนี้้�เป็็นการสื่่�อสารโดยอ้้อม ซึ่่�งเป็็นการใช้้ประโยคคำถามที่่�แฝงความหมายในการสั่่�งให้้หยุุดการกระทำ2. วััจนกรรมการขอร้้องวััจนกรรมการขอร้้องในรููปของประโยคคำถาม ในหัวัข้้อนี้้�ผู้เ้ขีียนจะกล่่าวถึึงสถานการณ์์การเรีียกร้้องร่่วมด้้วย การเรีียกร้้อง คืือ การแสดงความต้้องการ ที่่�ชััดเจนว่่าอยากให้้ผู้้อื่่�นทำบางอย่่างที่่�ควรกระทำ โดยไม่่ได้้มีีการบัังคัับแต่่เป็็น
116บทที่่� 3สิ่่�งที่่�ต้้องทำ ส่ว่นการขอร้้อง เป็็นการขอความช่วย่เหลืือ โดยฝ่่ายรัับสารสามารถปฏิิเสธได้้ตามใจชอบ โดยไม่่รู้้สึึกถููกบัังคัับ ทั้้�งการขอร้้อง และการเรีียกร้้อง ส่่วนใหญ่่ฝ่่ายที่่�ได้้รัับประโยชน์์ คืือ ฝ่่ายที่่�ร้้องขอ ตััวอย่่างต่่อไปนี้้�เป็็นตััวอย่่างการเรีียกร้้องตััวอย่่าง 49점원: 손님, 주문하신 상품 결제해 주시겠어요? 고객: 네, 카드로 결제하겠습니다.ตััวอย่่าง 50직원: 사장님, 서류에 사인 빠졌는데요, 지금 해 주실 수 있으세요? 사장님: 지금 해드릴게요.ตััวอย่่าง 51 [สถานการณ์์] ในรถไฟผู้้พููดขอให้้ตรวจสอบหมายเลขที่่�นั่่�ง(1) 혹시여기 제 자리인 것 같은데 기차표 좀 다시 확인해 주실래요? (2) 죄송하지만 제 자리가 여기여서요. 좌석 한 번만 확인해 주시겠어요? ตัวัอย่่างที่่� 49 เป็็นสถานการณ์์ในห้้างสรรพสิินค้้า ระหว่่างลููกค้้ากัับเจ้้าหน้้าที่่� โดยใช้้ประโยคว่่า “손님, 주문하신 상품 결제해 주시겠어요? (คุุณลููกค้้า ช่่วยชำระเงิินสิินค้้าที่่�สั่่�งไว้้ได้้ไหม)” สามารถตีีความได้้ว่่าเจ้้าหน้้าที่่�เรีียกร้้อง ให้ช้ำระเงิิน ตัวัอย่่างที่่� 50 เป็็นสถานการณ์์ในบริษัิทั ระหว่่างผู้้จััดการกัับพนัักงาน โดยใช้้ประโยคว่่า “사장님, 서류에 사인 빠졌는데요, 지금 해 주실 수 있으세요? (ผู้้จััดการ,ยัังไม่่ได้้เซ็็นเอกสารเลยช่วย่เซ็็นให้้ตอนนี้้�ได้้เลยไหม)”สามารถตีีความได้้ว่่าพนัักงานเรีียกร้้องให้้ผู้้จััดการเซ็็นชื่่�อ ในกรณีีที่่�ผู้้ที่่�มีีอายุุน้้อยหรืือตำแหน่่งต่่ำกว่่าต้้องการขอให้้ผู้ที่่�มี้ อายุุีมากหรืือตำแหน่่งสููงกว่่าทำการกระทำใด
117วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคกระทำหนึ่่�ง การใช้้ประโยคคำถามเป็็นแนวทางที่่�ช่่วยให้้ผู้้พููดรู้้สึึกผ่่อนคลายมากขึ้้�นในการแจ้้งให้้ดำเนิินการ ตััวอย่่างที่่� 51 เป็็นสถานการณ์์บนรถไฟเมื่่�อคุุณพบว่่ามีีคนอื่่�นมานั่่�งที่่�ของคุุณ และต้้องการขอให้้ตรวจสอบตั๋๋�ว โดยใช้้ประโยคว่่า “혹시 여기 제 자리인 것 같은데 기차표 좀 다시 확인해주실래요? (ที่่�นั่่�งนี้้�น่่าจะเป็็นของฉััน คุุณสามารถช่่วยตรวจสอบตั๋๋�วรถไฟอีีกครั้้�ง ได้้ไหม) และ 죄송하지만 제 자리가 여기여서요. 좌석 한 번만 확인해주시겠어요? (ขอโทษนะ ที่่�นั่่�งของฉัันอยู่่ที่่�นี่่� ช่วย่ตรวจสอบที่่�นั่่�งให้้หน่่อยได้้ไหม)”สามารถตีีความทั้้�งสองประโยคได้้ว่่า เรีียกร้้องให้้คนที่่�นั่่�งผิิดที่่�ตรวจสอบหมายเลขตั๋๋ว� ในกรณีีนี้้ส�ถานการณ์์บัังคัับให้ต้้้องบอกหรืือเรีียกร้้องกัับคนที่่�ไม่รู้้จั่ ัก และเจอกัันครั้้�งแรก การเลืือกใช้้ประโยคคำถามในกรณีีเช่่นนี้้�จึึงเป็็นกลวิิธีีหนึ่่�งที่่�ลดความรู้้สึึกกดดัันของทั้้�งสองฝ่่าย ต่่อไปคืือตััวอย่่างการขอร้้องตััวอย่่าง 52가: 차가 고장 나서, 지금 많이 늦었는데… 혹시 이쪽으로 와서 나 좀 태워줄 수 있어?나: 아, 어떡하지? 지금 지방에 내려와 있어서 못 갈 것 같은데.ตััวอย่่าง 53직원 1: 죄송한데요, 천천히 말씀해 주실 수 있을까요? 중간에 못 들었어요.직원 2: 네, 적어드릴게요. 잠시만 기다려 주세요.ตัวัอย่่างที่่� 52 เป็็นสถานการณ์์ขอความช่วย่เหลืือด้้านการเดิินทางจากเพื่่�อนโดยใช้้ประโยคว่่า “나 좀 태워줄 수 있어? (ช่่วยมารัับฉัันหน่่อยได้้ไหม)”ตััวอย่่างที่่� 53 เป็็นการขอให้้พููดช้้าลงเพื่่�อความเข้้าใจ โดยใช้้ประโยคว่่า “천천히말씀해주실수있을까요? (ช่วยพูู่ดช้้า ๆ ได้้ไหม)” ซึ่่�งเป็็นการขอร้้องที่่�สุภุาพ
118บทที่่� 3หากฝ่่ายผู้ฟัังไ ้ ม่ส่ะดวก ก็ส็ามารถตอบรัับหรืือปฏิิเสธตามความสะดวกได้้เช่่นกััน ประโยคคำถามในตัวัอย่่างที่่� 49-53สามารถแบ่่งออกเป็็นสองกลุ่่มตามโครงสร้้างประโยคคำถาม ทั้้�งสองโครงสร้้างเป็็นกลวิิธีีการขอร้้องที่่�สุุภาพและใช้้บ่่อยในภาษาเกาหลีี โดยกลุ่่มแรกคืือ การแสดงความตั้้�งใจหรืือความประสงค์์ที่่�จะให้้ฝ่่ายตรงข้้ามช่วย่เหลืือ ซึ่่�งเน้้นความสมััครใจและความสุภุาพ โดยใช้้โครงสร้้างว่่า“아/어/해 주실래요?, 아/어/해 주시겠어요?” ส่่วนกลุ่่มที่่�สองคืือ การถามถึึงความสามารถหรืือความเป็็นไปได้้ของฝ่่ายตรงข้้ามในการช่่วยเหลืือ ซึ่่�งเน้้นความเคารพและความสุุภาพมากขึ้้�น โดยใช้้โครงสร้้างว่่า “아/어/해 주실 수 있으세요?, 아/어/해 주실 수 있을까요?”3. วััจนกรรมการชัักชวน ในด้้านลัักษณะของวััจนกรรมการชัักชวน ทั้้�งในรููปของประโยคคำถามและประโยคบอกเล่่านั้้�น โดยทั่่�วไปแล้้วไม่่ได้้มีีความแตกต่่างในเรื่่�องของเจตนาและวััตถุุประสงค์ข์องผู้้พููด เพีียงแต่่ในด้้านของบริิบทและน้้ำเสีียง รููปแบบคำถามมัักใช้้เพื่่�อแสดงความสุุภาพและให้้เกีียรติิผู้้ฟัังมากขึ้้�น โดยเปิิดโอกาสให้้ฝ่่ายตรงข้้ามตััดสิินใจ ทำให้ส่้ ่งผลต่่อความรู้้สึึกและการตอบสนองของผู้้รัับสารในระดัับหนึ่่�ง ส่่วนประโยคบอกเล่่ามัักให้้ความรู้้สึึกเป็็นทางการและแน่่วแน่่ในการชัักชวน ซึ่่�งการเลืือกใช้้รููปประโยคแบบใดขึ้้�นอยู่่กัับบริิบทและการสนทนาในขณะนั้้�น ตััวอย่่าง 54가: 우리 맛집 가볼까? 나: 알겠어. 거긴 어디야?ตััวอย่่าง 55가: 밥 먼저 먹을까? 아니면 영화 보고 먹을까?나: 영화 보고 먹는 게 어떨까?가: 좋아! 영화관으로 가자.
119วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคตััวอย่่าง 56친구 1: 퇴근하고 헬스장 같이 가 볼래? 친구 2: 좋아! 이따가 퇴근하고 연락할게.ตััวอย่่าง 57회사 동료 1: 거래처 사장님 같이 만나 보시겠어요? 시간 괜찮으시면. 회사 동료 2: 네, 시간 되면 합류하겠습니다.ตััวอย่่างที่่� 56-54 เป็็นการสนทนากัับเพื่่�อน เรื่่�องชวนเพื่่�อนทำกิิจกรรมได้้แก่่ ชวนไปกิินข้้าว ดููหนััง และไปออกกำลัังกาย โดยใช้้ประโยคว่่า “우리 맛집 가볼까?, 영화 보고 먹는 게 어떨까?, 퇴근하고 헬스장 같이 가 볼래?”ตามลำดัับ ตััวอย่่างที่่� 57 เป็็นการสนทนากัับเพื่่�อนชวนไปพบผู้้จััดการด้้วยกััน โดยใช้้ประโยคว่่า “거래처 사장님 같이 만나 보시겠어요?”4. วััจนกรรมการโน้้มน้้าววััจนกรรมการชัักชวนในรููปประโยคคำถามเป็็นการใช้้คำถามเพื่่�อชวนให้้ ผู้้อื่่�นเข้้าร่่วมกิิจกรรมหรืือทำอะไรบางอย่่างร่่วมกััน แต่่วััจนกรรมการโน้้มน้้าวในรููปประโยคคำถามนั้้�นแตกต่่างออกไป เพราะไม่่ได้้เน้้นให้้ผู้้อื่่�นทำกิิจกรรมร่่วมกัันโดยตรง แต่่เน้้นไปที่่�การสนทนาเพื่่�อชวนให้้คิิด และแสดงความเห็็นโดยไม่่รู้้สึึกกดดััน และสุุดท้้ายตััดสิินใจในเรื่่�องใดเรื่่�องหนึ่่�ง ผู้้พููดจะใช้้คำถามเพื่่�อกระตุ้้นความสนใจของผู้ฟััง ในการ ้ สนทนา ควรคำนึึงถึึงความรู้้สึึกของคู่่สนทนาเพื่่�อไม่่ให้้รู้้สึึกถููกบีีบหรืือกดดัันเกิินไป ตััวอย่่างประโยคคำถามที่่�ปรากฏเจตนาการโน้้มน้้าว
120บทที่่� 3ตััวอย่่าง 58집주인: 이 정도 조건이면 괜찮으시죠? 최대한 맞춰 드린 거예요. 세입자: 네, 그런데 혹시 보증금 조금 더 올리고 월세를 낮춰 줄 수있나요?ตััวอย่่าง 59상사: 제출하신 투자 제안서는 검토해봤습니다. 눈에 띄게 우려되는게 있는데 그 부분은 문제가 없다고 보시나요? (문제가 있지않아?)부하 직원: 우려하시는 사항은 잘 알고 있습니다만, 충분히 보완 가능한 부분이라고 생각합니다.ตััวอย่่างที่่� 58-59 เป็็นสถานการณ์์ที่่�ใช้้ประโยคคำถามเพื่่�อโน้้มน้้าวในเชิิงเปิิดโอกาสให้้คู่่สนทนามีีความคิิดเห็็นและตอบคำถามเอง ในตััวอย่่างที่่� 58“이 정도 조건이면 괜찮으시죠? 최대한 맞춰 드린 거예요 (ในเงื่่�อนไขขนาดนี้้� คุุณว่่าเป็็นข้้อเสนอที่่�ดีีใช่่ไหมล่่ะ)” เป็็นประโยคที่่�แสดงให้้เห็็นว่่าผู้้พููด มีคีวามเชื่่�อว่่าเงื่่�อนไขที่่�เสนอนั้้�นเป็็นที่่�น่่าพอใจ แต่ก็่ ็เปิิดโอกาสให้คู่่ส้นทนาแสดงความคิิดเห็็นเพิ่่ม�เติมิ คำกริยิา“괜찮다 (ไม่่เป็็นไร, ดีี)”ช่วย่เสริมิให้้เห็็นเจตนาที่่�แท้จริ้ ิงของผู้้พููดว่่า ข้้อเสนอหรืือเงื่่�อนไขนั้้�นเป็็นที่่�พึึงพอใจและดีีในสายตาผู้้พููด ขณะเดีียวกัันก็็เปิิดโอกาสให้้คู่่สนทนาแสดงความคิิดเห็็นได้้อย่่างอิิสระในตััวอย่่างที่่� 59 ผู้้พููดแสดงความเชื่่�อว่่าแผนการลงทุุนอาจมีีปััญหาและต้้องปรัับปรุุง แต่่เลืือกใช้วิ้ธีีพูิูดอ้้อมโดยการใช้้ประโยคคำถามว่่า “그부분은문제가 없다고 보시나요? (คุุณคิิดว่่าในส่่วนนี้้�ไม่่มีีปััญหาใช่่ไหม)”เพื่่�อกระตุ้้นให้้คู่่สนทนาคิิดและตััดสิินใจด้้วยความสมััครใจ โดยไม่่บัังคัับให้้ยอมรัับ ประโยคคำถามนี้้ช่�วย่เปิิดโอกาสให้้มีการแีสดงความคิิดเห็็นและการยอมรัับของคู่่สนทนาโดยสมััครใจ
121วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้�สึึก1. วััจนกรรมการแสดงความไม่่พอใจการแสดงความไม่่พอใจผ่่านทางรููปแบบภาษานั้้�นสามารถทำได้้หลายวิิธีีโดยหนึ่่�งในวิิธีีที่่�นิิยมและมีีความชััดเจนก็็คืือ การใช้้รููปแบบประโยคคำถามซึ่่�งเป็็นการตั้้�งคำถามเพื่่�อเน้้นถึึงความไม่่พอใจต่่อการกระทำของอีีกฝ่่ายหรืือสถานการณ์์ที่่�เกิิดขึ้้�น การใช้้คำถามในลัักษณะนี้้�นอกจากจะช่วย่เน้้นย้้ำความรู้้สึึกแล้ว้ยัังเป็็นการกระตุ้้นให้้ผู้ฟัังห ้ รืือผู้้รัับสารได้คิ้ิดและพิจิารณาถึึงความรู้้สึึกนั้้�นด้วย้ตััวอย่่าง 60가: 너 같으면 화가 안 나? 내가 돈 빌린 거 이야기하지 말라고 했잖아.나: 미안해. 나도 모르게 말이 나왔어. 진짜 미안해.ตััวอย่่าง 61아버지: 우리 애 착하지? 이번 달엔 용돈 좀 많이 줘야겠네어머니: 뭘 잘했다고 용돈을 많이 줘? 말 안 듣고 밤 늦게까지 돌아다니기만 하는데.ตััวอย่่าง 62가: 왜 이렇게 울고 난리야? 누가 보면 상이라도 치룬 줄 알겠다.나: 남자친구가 아프면 그럴 수도 있지. 왜 이렇게 화내?ตััวอย่่าง 63 은주: 철수가 시간 안 된다고 해서, 다른 사람 찾아보라고 하던데. 우리 기말 연극 어떻게 할까?진수: 걱정하지 마, 남학생이 어디 철수뿐인가? 다른 남학생들도 있으니까.
122บทที่่� 3ตััวอย่่างที่่� 60 เป็็นตััวอย่่างประโยคคำถามแบบตอบรัับ-ปฏิิเสธ โดยใช้้ประโยคว่่า “너 같으면 화가 안 나? (หากเป็็นเธอ เธอไม่่โกรธเหรอ)” เป็็น การเน้้นย้้ำความรู้้สึึกไม่่พอใจเมื่่�อรู้้ว่่าเพื่่�อน ‘나’ พลั้้�งพููดเรื่่�องการยืืมเงิิน ผู้้พููดจึึงตั้้�งคำถามเกี่่�ยวกัับความรู้้สึึก เพื่่�อให้้เพื่่�อนรัับรู้้ถึึงความโกรธและ ความไม่่พอใจของตนเองตััวอย่่างที่่� 61-63 เป็็นตััวอย่่างประโยคคำถามแบบให้้ตอบเนื้้�อความใช้้สรรพนามคำถาม “뭘, 왜, 어디” ตััวอย่่างที่่� 61 “뭘 잘했다고 용돈을많이줘? (ทำความดีีอะไรมา ถึึงให้้เงิินกิินขนมเยอะขนาดนั้้�น)”สามารถตีีความได้ว่้่า การให้้เงิินค่่าขนมจำนวนมากพร้้อมคำชื่่�นชมว่่า “เป็็นเด็็กดีี” เป็็นการประเมิินที่่�ไม่่สมเหตุุสมผล เพราะการประพฤติิดีีควรเป็็นสิ่่�งที่่�ควรทำอยู่่แล้้ว ดัังนั้้�น แม่่จึึงตั้้�งคำถามเพื่่�อแสดงความไม่่พอใจต่่อการให้้รางวััลแก่่ลููกชาย เพราะพฤติิกรรมของลููกชายกลัับตรงกัันข้้ามกัับคำพููดของพ่่อตัวัอย่่างที่่� 62 “왜 이렇게 울고 난리야? (ทำไมถึึงร้้องไห้้ใหญ่่โตขนาดนี้้�)”สามารถตีีความได้้ว่่า การป่่วยของแฟนเป็็นเรื่่�องที่่�ไม่่จำเป็็นต้้องร้้องไห้้หรืือ แสดงอารมณ์์ขนาดนี้้� ผู้้พููดจึึงแสดงความไม่่พอใจและวิจิารณ์์ พฤติิกรรมการแสดงอารมณ์์ของเพื่่�อนอาจเกิินกว่่าเหตุุ ตัวัอย่่างที่่� 63“남학생이 어디 철수뿐인가?(ไม่่ใช่่แค่ช่อลซููคนเดีียวที่่�เป็็นนัักเรีียนชายนะ)” ผู้้พููดเน้้นว่่า นอกจากชอลซููแล้ว้ยัังมีีนัักเรีียนชายคนอื่่�น ๆ อีีกด้้วย เป็็นการให้้ความมั่่�นใจ ไม่่ต้้องกัังวลว่่ามีีแค่่ชอลซููคนเดีียวเท่่านั้้�น และเป็็นการแสดงอารมณ์์หงุุดหงิิดที่่�ชอลซููปฏิิเสธด้้วยจากการวิิเคราะห์์ในข้้างต้้น ผู้้เขีียนได้้นำเสนอวััจนธรรมที่่�สามารถปรากฏในประโยคคำถามในชนิิดต่่าง ๆ ซึ่่�งเป็็นเพีียงส่ว่นหนึ่่�งเท่่านั้้�น ยัังมีกีลุ่่มวััจนธรรมอื่่�น ๆ อีีกที่่�สามารถนำมาใช้้เพื่่�อสื่่�อความหมายและแสดงออกในแต่่ละบริิบทได้้ ต่่อไปคืือ แผนภููมิิที่่� 3 แสดงการจำแนกประเภทของวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคคำถาม โดยแบ่่งออกเป็็น 2 กลุ่่มหลััก ตามเจตนาของผู้้พููด ได้้แก่่ กลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ (การสั่่�ง การขอร้้อง การชัักชวน การโน้มน้้ ้าว)กลุ่่มวััจนกรรม
123วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคแสดงความรู้้สึึก (การแสดงความไม่่พอใจ) การใช้้ประโยคคำถามในแต่่ละกลุ่่มเป็็นกลวิิธีีในการสื่่�อสารทางอ้้อมที่่�ช่่วยสร้้างความสุุภาพทางภาษา และรัักษาความสััมพัันธ์์ระหว่่างผู้้พููดกัับผู้้ฟัังในบริิบทสัังคมเกาหลีีแต่่ทั้้�งนี้้�ก็็ไม่่ได้้หมายความว่่าประโยคคำถามทางอ้้อมจะเน้้นความสุุภาพเสมอไป3.3.3 หน้้าที่่�ของประโยคคำถามในการสื่่�อสารในการสื่่�อสารการใช้้ประโยคคำถามมีีบทบาทสำคััญในการลดการคุุกคามหน้้าของคู่่สนทนา โดยลดการบัังคัับให้้ทำตาม นอกจากนี้้� ผู้้พููดยัังสามารถใช้้ประโยคคำถามเพื่่�อเพิ่่�มการคุุกคามหน้้าได้้เช่่นกััน ซึ่่�งมีีรายละเอีียดดัังนี้้� 1. หน้้าที่่�ลดการคุุกคามหน้้าของผู้้�ร่่วมสนทนา1.1 ลดการบัังคัับให้้อิิสระกัับผู้้�ร่่วมสนทนา ลดการบัังคัับให้้ทำตาม คืือ “การให้้ทางเลืือก” เป็็นคุุณสมบััติิเด่่นของประโยคคำถามในรููปแบบอ้้อม เพราะรููปประโยคในลัักษณะนี้้�เปิิดโอกาสให้้ ผู้ฟัังไ ้ ด้พิ้จิารณาและคิิดก่่อนตััดสิินใจว่่าจะตอบในทางใด การตอบก็ส็ามารถเลืือกได้้สองทาง คืือยอมรัับหรืือปฏิิเสธสิ่่�งที่่�ผู้้พููดชัักชวนหรืือขอร้้อง ในกรณีีที่่�เป็็น การโน้้มน้้าว ก็็สามารถเลืือกได้้ว่่าจะเห็็นด้้วยหรืือคััดค้้านคำโน้้มน้้าวนั้้�นตามความเห็็นและความต้้องการของตนเอง ท่่าทีีและเจตนาของผู้้พููดในการใช้้ประโยคคำถามเพื่่�อชัักชวน ขอร้้อง โน้้มน้้าว คืือ การแสดงออกถึึงความเป็็นมิิตรและความตั้้�งใจสร้้างความสััมพัันธ์์ที่่�ดีี เพื่่�อกระตุ้้นให้้ผู้ฟััง ้ สนัับสนุุนหรืือเห็็นด้วยกั้ ับสิ่่�งที่่�เสนอ และช่วย่ ให้้มีโอกา ีสที่่�จะได้้รัับคำตอบในทางบวกมากขึ้้�น ในกรณีีที่่�ผู้้ฟัังปฏิิเสธหรืือไม่่เห็็นด้้วยก็็เชื่่�อว่่าผู้้พููดจะไม่รู้้สึ่ ึกเสีียหน้้า ซึ่่�งแสดงให้้เห็็นว่่าการคััดค้้านเป็็นเรื่่�องปกติิ และผู้้พููดให้้ความสำคััญกัับความรู้้สึึกของผู้ฟััง พ ้ ร้้อมเปิิดโอกาสให้้แสดงความคิิดเห็็นอย่่างอิิสระ ดัังนั้้�น การลดน้้ำหนัักของการพููดที่่�สื่่�อถึึงการบัังคัับในแต่่ละด้้าน(ชัักชวน ขอร้้อง โน้้มน้้าว) จึึงเป็็นการใช้้ภาษาที่่�สุุภาพ
124บทที่่� 3แผนภููมิิที่่� 3 วจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในรููปประโยคคำถามวััจนกรรมการสั่่�งวััจนกรรมการขอร้้องวััจนกรรมการชัักชวนวััจนกรรมแสดงการโน้้มน้้าวกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำวััจนกรรมการแสดงความไม่่พอใจกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้�สึึกวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏใช้้้�ในรููปประโยคคำถาม
125วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคการสั่่�งให้้ผู้้ร่่วมสนทนาปฏิิบััติิตามความต้้องการของผู้้พููดด้้วยประโยคคำถาม ดููเหมืือนจะเป็็นการสอบถามความคิิดเห็็น ความสมััครใจในการปฏิิบััติิตามคำสั่่�งนั้้�น อย่่างไรก็็ตาม ในแง่่วััจนกรรม การใช้้ประโยคคำถามในการสั่่�ง ยัังถืือเป็็นการส่่งสััญญาณให้้ปฏิิบััติิตามคำสั่่�งดัังกล่่าว เนื่่�องจากความสััมพัันธ์์ ในลัักษณะลำดัับชั้้�น ในแง่่ของความรู้้สึึกทำให้้การปฏิิเสธเป็็นไปได้้ยากและ ค่่อนข้้างเป็็นการบัังคัับ2. หน้้าที่่�คุุกคามหน้้าของผู้้�ร่่วมสนทนา 2.1 แสดงความรู้้�สึึกด้้านลบกัับผู้้�ร่่วมสนทนาสำหรัับวััจนกรรรมการแสดงความไม่่พอใจ เมื่่�อใช้้ประโยคคำถาม ผลลััพธ์์ที่่�ได้้ในการสื่่�อสารจะแตกต่่างจากวััจนกรรมการชัักชวน การขอร้้อง การโน้มน้้ ้าวกล่่าวคืือ การแสดงความไม่่พอใจ เมื่่�อใช้้ประโยคคำถาม ผลลััพธ์์ที่่�ได้้ในการสื่่�อสารมัักเป็็นการแสดงความรู้้สึึกด้้านลบ การตำหนิิ เสีียดสีี แม้้จะเลี่่�ยงไปใช้้ประโยคคำถามทางอ้้อมแล้้วก็็ตามท่่าทีีของผู้ฟัังเ ้ มื่่�อได้ยิ้ินผู้้พููดใช้้ประโยคคำถามแฝงการแสดงความไม่่พอใจเข้้าใจและเคารพในถ้้อยคำดัังกล่่าว แต่่ในบางกรณีีอาจรู้้สึึกกดดััน ซึ่่�งคำพููดนั้้�นอาจกระตุ้้นความรู้้สึึกให้้อึึดอััดใจ เนื่่�องจากเข้้าใจดีีว่่านั่่�นเป็็นการแสดงความไม่่พอใจดัังนั้้�น รููปแบบภาษาที่่�ใช้้ แม้จ้ะเป็็นรููปแบบภาษาเชิิงอ้้อม แต่่ความหมายที่่�สื่่�อออกไปนั้้�นมีีความรุุนแรงแฝงอยู่่ในถ้้อยคำดัังนั้้�น การใช้้ประโยคคำถามในวััจนกรรมต่่าง ๆ สามารถแบ่่งได้้เป็็น สองลัักษณะ คืือ ความรู้้สึึกเชิิงบวก และความรู้้สึึกเชิิงลบ ความรู้้สึึกเชิิงบวกจากการใช้้ประโยคคำถามนั้้�นเป็็นการเปิิดโอกาสให้้คู่่สนทนาตอบรัับหรืือปฏิิเสธได้้อย่่างเสรีีส่ว่นความรู้้สึึกด้้านลบจากการใช้้ประโยคคำถามนั้้�นมัักแสดงถึึงอารมณ์์และท่่าทีีในด้้านลบ ซึ่่�งอาจสะท้้อนความไม่่พอใจ หรืือจุุดยืืนที่่�แข็็งกร้้าว
126บทที่่� 33.4 วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคชัักชวน3.4.1 รููปแบบของประโยคชัักชวน พจนานุุกรมภาษาเกาหลีีมาตรฐาน 표준국어대사전,National Institute of Korean Language dictionary (1999:6052-6053) กล่่าวว่่า “화자가 청자에게 같이 행동할 것을 요청하는 문장. 청유형 어미로 문장을 끝맺는데 ‘귀중한 문화재 빠짐없이 등록하자’ 따위이다” เป็็นประโยคที่่�ผู้้พููด ขอให้้ผู้้ฟัังร่่วมทำกิิจกรรมหรืือปฏิิบััติิตามบางสิ่่�ง โดยใช้้คำลงท้้ายในลัักษณะ เชิิญชวน เช่่น ‘귀중한 문화재 빠짐없이 등록하자’ ซึ่่�งแปลว่่า “เรามาร่วมกั่ ัน ลงทะเบีียนวััฒนธรรมที่่�มีีค่่าให้้ครบถ้ว้นกัันเถอะ” นิยิามของประโยคชัักชวนตามความหมายของ Im, Dong Hun(2011:353) ระบุุว่่า “청유는 1인칭 복수 에 포함되는 화자와 청자가 동등하게 수행주 역할을 한다기보다 청자에 초점이 있고 화자가 그 행위에 함께 참여하겠다는 의미가 포함되는 것을 해석된다” หมายความว่่า การใช้้ประโยคชัักชวนไม่่ได้้แปลว่่าผู้้พููดและผู้ฟัังมี ้ บีทบาทเท่่าเทีียมกัันในการดำเนิินกิจิกรรม แต่่เน้้นที่่�ผู้ฟัังเ ้ ป็็นหลััก และผู้้พููดมีคีวามประสงค์์ที่่�จะร่่วมทำกิิจกรรมนั้้�นไปด้้วยกัันกัับผู้้ฟััง นอกจากนี้้� ตามเอกสารในข้้อ 3.1.2 ตารางที่่� 8 ของ Kang, Hyoun Hwa (2007:11) ได้้อธิิบายเกี่ยวกั่� ับกระบวนการของการชัักชวน ซึ่่�งเน้้นความสัมพัันธ์์ระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง โดยสรุุปว่่า การชัักชวนเป็็นการสื่่�อสารที่่�มีีเป้้าหมายให้้ทั้้�งสองฝ่่ายได้รั้ับประโยชน์ร่์วมกั่ ัน โดยไม่บั่ ังคัับหรืือกดดััน ซึ่่�งเปิิดโอกาสให้้เกิิดความร่วมมืื ่ อในระดัับที่่�เท่่าเทีียมกััน ผลที่่�ตามมาคืือความร่วมมืื ่ อที่่�เป็็นประโยชน์์ต่่อทั้้�งผู้้พููดและผู้้ฟััง ทั้้�งสามนิิยามมีีจุุดร่่วมที่่�สำคััญคืือ เน้้นความสััมพัันธ์์ระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟัังในกระบวนการสื่่�อสาร ซึ่่�งมีีเป้้าหมายเพื่่�อให้้ทั้้�งสองฝ่่ายได้้รัับประโยชน์์ร่่วมกััน ไม่่ใช่่การบัังคัับ แต่่เป็็นการร่่วมมืือกัันทำ ทั้้�งนี้้� เน้้นให้้ผู้้ฟัังเป็็นศููนย์์กลาง และผู้้พููดแสดงความตั้้�งใจที่่�จะร่่วมทำกิิจกรรมร่่วมกัับผู้้ฟัังด้้วย
127วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคมีีนัักภาษาศาสตร์์ได้้รวบรวมวิิภััตติิปััจจััยคำลงท้้ายประโยคแสดง การชัักชวนไว้้ ดัังนี้้�Im, Dong Hun (2011:327) ระบุุว่่า “[높임 등급] -십시다 [중간 등급] -읍시다, 세 [안 높임 등급] -자 [간접 인용 구성] -자고”Kim, Yun Su (2011:31) กล่่าวถึึงรููปแบบคำลงท้้ายในภาษาเกาหลีีในระดัับต่่าง ๆ เช่่น “[하십시오체] -읍시다, 으십시다, 으옵시다, 사이다 [하오체] -오-, 으로 [하게체] -ㅁ 세, 세, 세나 [해라체] -자, 자고,아/어 [해요체] -어요/아요, 자고요, 지요 [해체(반말)] -지, 아/어” 윤석민 (2000:224)ก็็เช่่นกััน ได้้รวบรวมไว้้ว่่า “[전형적인 청유형 문장 종결 어미] -자, -세, ㅂ시다 [반말로나타나는청유화행의문장종결어미] -아/어, -지” [윤석민 (2000:224) อ้้างถึึงใน Kim, Yun Su(2003:14)]นัักภาษาศาสตร์์ดัังกล่่าวได้้อธิิบายเกี่่�ยวกัับวิิภััตติิปััจจััยคำลงท้้ายที่่�ใช้้สำหรัับการชัักชวนในประโยคภาษาเกาหลีี โดยแต่่ละรููปแบบจะใช้้ตามระดัับความเคารพ (상대높임법) และบริิบทของการสนทนา ตััวอย่่างที่่� 64 ผู้้พููดใช้้ประโยคชัักชวนเพื่่�อชวนผู้ฟััง ้ ทำกิจิกรรมร่วมกั่ ัน เช่่น ข้้อ (1) ชวนไปดููคอนเสิร์ิ์ต ข้้อ (2) ชวนดื่่�มเบีียร์์ และข้้อ (3) ชวนทำโครงการร่่วมกััน คำชวนเหล่่านี้้�เป็็น การเชิิญชวนอย่่างแท้้จริิงโดยไม่่มีีนััยแฝงใด ๆ ประโยคลัักษณะนี้้�ถืือเป็็นการใช้้รููปแบบพื้้�นฐานของประโยคชัักชวนในภาษาเกาหลีีหรืือที่่�เรีียกว่่าวััจนกรรมตรงตััวอย่่าง 64(1) 시험 다 끝나면 같이 콘서트 보러 갑시다. [하십시오체](2) 다음에 맥주 한 잔 하자. [해라체](3) 이번 프로젝트는 우리 모두 같이 하세. [하게체]สำหรัับการใช้วิ้ภัิัตติปัิจจััยัคำลงท้้ายประโยคแสดงการชัักชวน Kim, Yun su(2011:31) ได้้สรุุปไว้้ ดัังนี้้�
128บทที่่� 31. [하십시오체] -읍시다,으십시다, 으옵시다, 사이다 เป็็นวิธีีพูิ ูดที่่�แสดงความเคารพหรืือสุุภาพสููงสุุด ใช้้ในสถานการณ์์ทางการ2. [하오체] -오-, 으로 เป็็นวิิธีีพููดแสดงความเคารพหรืือสุุภาพในระดัับ รองลงมา จาก “하십시오체” ซึ่่�งปััจจุุบัันไม่่ค่่อยนิิยมใช้้แล้้ว3. [하게체] -ㅁ 세, 세, 세나 เป็็นคำพููดแบบเป็็นทางการ ให้้เกีียรติิเพื่่�อนหรืือผู้้ที่่�มีีอายุุน้้อย มีีการใช้้อยู่่บ้้างแต่่ไม่่นิิยม4. [해라체] -자, 자고, 아/어 เป็็นระดัับภาษาที่่�มีีความสุุภาพน้้อยที่่�สุุด ในกลุ่่มทางการ ระดัับภาษาเหมืือนกัับ [해체 (반말)] เป็็นคำพููดสนิิทสนมเหมาะที่่�จะใช้้กัับเพื่่�อนสนิิท5. [해요체] -어요/아요, 자고요, 지요 ไม่่เป็็นทางการ เป็็นคำพููดที่่�ใช้้ ในชีีวิิตประจำวัันมากที่่�สุุด มีีความสุุภาพ6. [해체(반말)] -지, 아/어 ไม่่เป็็นทางการ เป็็นคำพููดแบบสนิิทสนมมาก พููดกัันเองในกลุ่่มเพื่่�อนสนิิทสรุุปแล้้ว ในภาษาเกาหลีีมีีรููปแบบการลงท้้ายประโยคที่่�ใช้้สำหรัับ การชัักชวนในระดัับต่่าง ๆ ซึ่่�งแต่่ละแบบสะท้้อนถึึงความสัมพัันธ์์และบริิบทของการสนทนาอย่่างเหมาะสม ตั้้�งแต่รู่ ูปแบบที่่�เป็็นทางการสููงสุุดอย่่าง [하십시오체] ไปจนถึึงคำพููดสนิิทสนมแบบไม่่เป็็นทางการอย่่าง [해체 (반말)] การเลืือกใช้้ รููปแบบที่่�เหมาะสมจึึงเป็็นสิ่่�งสำคััญเพื่่�อให้้การสื่่�อสารเป็็นไปอย่่างราบรื่่�น และเหมาะสมกัับสถานการณ์์และความสััมพัันธ์์ของคู่่สนทนา3.4.2 การใช้้รููปแบบประโยคชัักชวนในแต่่ละวััจนกรรม หััวข้้อนี้้�จะกล่่าวถึึงการใช้้ประโยคชัักชวนที่่�ปรากฏในวััจนกรรมแบบอ้้อมบ่่อยครั้้�งที่่�พบว่่ามีีการใช้้ประโยคชัักชวนในสถานการณ์์ที่่�ไม่่ใช่่การชัักชวนโดยตรง หรืือเป็็นกรณีีที่่�ผู้ฟัังกลา ้ ยเป็็นผู้ดำเ ้ นิินกิจิกรรมฝ่่ายเดีียว โดยไม่่ได้ร่้วม่กระทำกัับผู้้พููด แต่่ยัังสามารถสื่่�อสารได้้ ซึ่่�งกล่่าวอีีกนััยหนึ่่�งคืือ การที่่�ผู้้พููดนำรููปประโยคชัักชวนมาใช้้ในลัักษณะที่่�ไม่่สอดคล้้องกัับหน้้าที่่�ทางการสื่่�อสาร
129วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคทำให้้ผู้ฟััง้ ต้้องวิิเคราะห์์และค้้นหาเจตนาที่่�แท้จริ้ ิงของถ้้อยคำดัังกล่่าวจากบริิบทร่่วมด้้วยลัักษณะการใช้้ที่่�กล่่าวข้้างต้้น นัักภาษาศาสตร์์ชาวเกาหลีีได้้วิิเคราะห์์และสำรวจว่่าประโยคชัักชวนปรากฏในวััจนกรรมใดบ้้าง งานวิิจััยล่่าสุุดของ Han, Seung Kyu (2024) ได้้วิิเคราะห์์และแบ่่งประเภทประโยคชัักชวนที่่�ปรากฏในการสนทนาในชั้้�นเรีียน พบว่่า ประโยคชัักชวนเหล่่านี้้ส�ามารถแบ่่งออกเป็็นหน้้าที่่�ต่่าง ๆ เช่่น 예고 (การเตืือน) 명령 (การสั่่�ง) 화제 전환 (การเปลี่่�ยนหััวข้้อเรื่่�องสนทนา) 검사 (การตรวจสอบ) 혼잣말 (การพููดคนเดีียว) ฯลฯ งานวิิจััยนี้้�ทำให้้เข้้าใจและเห็็นภาพชััดเจนถึึงการใช้้ประโยคชัักชวนในบริิบทของการสนทนา ในชั้้�นเรีียน Kim, Yun Su (2011:16) ได้้วิิเคราะห์์ความสััมพัันธ์์ระหว่่างการใช้้รููปแบบและหน้้าที่่�ของประโยคชัักชวนที่่�เน้้นผู้ดำเ ้ นิินกิจิกรรม โดยแบ่่งออกเป็็น 3 กลุ่่ม ได้้แก่่ กลุ่่มที่่� 1 ประโยคชัักชวนที่่�ผู้้พููดและผู้้ฟัังร่่วมกัันทำให้้เกิิด การเปลี่ย่� นแปลงพฤติิกรรม (화자와청자가함께해동변화를요구하는청유문)ตััวอย่่างประโยค “우리 같이 제주도에 갑시다” กลุ่่มที่่� 2 ประโยคที่่�ผู้้พููด เรีียกร้้องให้ฝ่้่ายใดฝ่่ายหนึ่่�งเป็็นผู้เป้ ลี่ย่� นแปลงพฤติิกรรม ในกลุ่่มนี้้จ�ะใช้้ประโยคชัักชวนในการสั่่�ง (명령 기능),การชัักชวน (청유 기능),การเสนอ (제안 기능) [화자와청자중어느한쪽만행동변화를요구하는청유문]ตัวัอย่่างประโยค“(시끄럽게 떠드는 옆 사람에게) 좀 조용히 합시다” และกลุ่่มที่่� 3 ประโยคที่่�ทั้้�งคู่่ไม่่เรีียกร้้องให้้เปลี่่�ยนแปลงโดยตรง ในกลุ่่มนี้้�จะใช้้ประโยคชัักชวน ในการสร้้างความสััมพัันธ์์ (친교 의례 기능),การเจรจาหรืือการปรึึกษา (협의기능),การแสดงการเห็็นด้้วย (동의 기능), คำสอนหรืือการให้้ข้้อคิิด(교훈적기능),การประชาสััมพัันธ์์ (광고 기능) [화자와 청자 모두에게 직접적 행동변화를 요구하지 않는 청유문] ตััวอย่่างประโยค “언제 식사라도 한 번 합시다” จะสัังเกตได้้ว่่ากลุ่่มที่่� 1 เป็็นวััจนกรรมตรง ในขณะที่่�กลุ่่มที่่� 2 และ 3 เป็็นวััจนกรรมอ้้อม
130บทที่่� 3ในหนัังสืือเล่่มนี้้� จะนำเสนอกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ ได้้แก่่ วััจนกรรมการสั่่�ง และการเรีียกร้้อง ซึ่่�งมุ่่งเรีียกร้้องให้้ฝ่่ายใดฝ่่ายหนึ่่�งปรัับเปลี่่�ยนพฤติิกรรมขณะเดีียวกััน กลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึก เช่่น การทัักทาย การปลอบประโลมใจเป็็นบริิบทที่่�ไม่่เรีียกร้้องให้้เปลี่่�ยนแปลงพฤติิกรรมโดยตรง10 รายละเอีียดมีีดัังนี้้�กลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ 1. วััจนกรรมการสั่่�งรููปแบบประโยคที่่�สามารถใช้้สื่่�อสารเจตนาในการสั่่�งการได้้ มีีทั้้�งประโยคบอกเล่่าอุทุาน คำถาม และประโยคชัักชวน ไม่ว่่ ่าจะเป็็นในรููปแบบใด เมื่่�อรัับฟัังและตีีความ ผู้ฟััง้ จะเข้้าใจว่่าผู้้พููดมีคีวามประสงค์์ให้้ปฏิิบัติัิตามคำสั่่�งอย่่างชััดเจน ในกรณีีของประโยคชัักชวน ผู้้พููดจะเลืือกใช้้ถ้้อยคำที่่�ภายนอกเป็็นคำชัักชวน พร้้อมทำนองเสีียงที่่�นิ่่ม�นวล เพื่่�อหลีีกเลี่ย่�งความรู้้สึึกว่่าถููกบัังคัับ และทำให้้ผู้ฟััง้รู้้สึึกว่่าสิ่่�งนั้้�นเป็็นเรื่่�องที่่�ควรปฏิิบััติิด้้วยความเต็็มใจ ซึ่่�งเป็็นวิิธีีการเสนอแนะที่่�ดููอ่่อนโยนและเป็็นมิิตร ตััวอย่่าง 65아버지: 얘들아, 내일 언니 시험이잖아. 조용히 좀 합시다.동생: 알았어. 우리 그냥 나가서 놀게.ตััวอย่่าง 66선생님: 요즘 독감이 유행인 것 알죠? 다들 위생에 신경 씁시다. 학생들: 네, 선생님! 10ในงานวิจัิยัที่่�ผ่่านมา ผู้เ้ขีียนสัังเกตเห็็นว่่าวััจนกรรมบางส่ว่น แม้จ้ะไม่่ได้้เรีียกว่่าวััจนกรรมชัักชวน แต่่มีีการใช้้ใกล้้เคีียงกัับวััจนกรรมชัักชวน ดัังนั้้�น เพื่่�อไม่่ให้้เกิิดความสัับสน ผู้้เขีียนจึึงเลืือกนำเสนอเฉพาะวััจนกรรมที่่�มีีความชััดเจนว่่าสื่่�อเจตนาในการสั่่�ง เรีียกร้้องทัักทายการให้้กำลัังใจ โดยไม่่นำเสนอวััจนกรรมในส่่วนที่่�อาจก่่อให้้เกิิดความเข้้าใจผิิด
131วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคตัวัอย่่างที่่� 65 และ 66 เป็็นประโยคชัักชวนที่่�ผู้้พููดมีเีจตนาสั่่�ง ตัวัอย่่างที่่� 65 “내일언니시험이잖아. 조용히좀합시다. (พรุ่่งนี้้�พี่่�สอบ เงีียบ ๆ กัันหน่่อย)” เป็็นคำสั่่�งของพ่่อที่่�บอกให้้ลููกๆ รัักษาความเงีียบ ส่่วนตััวอย่่างที่่� 66 “요즘 독감이 유행인 것 알죠? 다들 위생에 신경 씁시다. (ช่่วงนี้้�ไข้้หวััดกำลัังระบาด นัักเรีียนทุุกคน ต้้องใส่่ใจเรื่่�องความสะอาดนะ)” เป็็นคำเรีียกร้้องของครููให้นั้ ักเรีียนช่วยกั่ ันดููแลสุขุอนามัยั ทั้้�งสองตัวัอย่่างแสดงให้้เห็็นว่่าผู้้พููดไม่่ได้้เข้้าร่วมท่ ำกิจิกรรมเหล่่านั้้�นด้้วยตนเอง แต่่ต้้องการให้้ผู้้อื่่�นเปลี่่�ยนแปลงพฤติิกรรม2. วััจนกรรมการเรีียกร้้องการเรีียกร้้องโดยใช้้ประโยคชัักชวน ไม่่ใช่่การสั่่�งการโดยตรง แต่่เป็็นการเสนอหรืือเรีียกร้้องให้้ทำในสิ่่�งที่่�ควรจะเกิิดขึ้้�น ตััวอย่่าง 67후배: 선배, 우진 선배하고 왜 이렇게 싸우는 거야? 좀 그만하고 말로 해결하자.선배: 나한테 왜 그래? 내 잘못 아니잖아.ตััวอย่่าง 68루메이트 1: 먹고 나서는 바로 설거지하자. 냄새도 나고 기분도 별로니까. 그리고 요리하기 전에 항상 설거지부터 하더라고. 루메이트 2: 다음부터는 바로 할게.ตััวอย่่างที่่� 67 เป็็นสถานการณ์์รุ่่นพี่่�ทะเลาะกััน รุ่่นน้้องใช้้ประโยคชัักชวนที่่�แสดงเจตนาเรีียกร้้องให้้ทั้้�งสองฝ่่ายใช้้การพููดคุุยในการแก้้ปััญหาแทน การทะเลาะกััน เป็็นการขอให้้รุ่่นพี่่�ให้้ความร่่วมมืือมากกว่่าการสั่่�ง “좀 그만하고 말로 해결하자 (หยุุดสัักทีีเถอะ มีีอะไรก็็พููดกัันนะ)” ตััวอย่่างที่่� 68
132บทที่่� 3เป็็นสถานการณ์์ที่่�รูมูเมตพููดคุยกัุันในบริิบทของการดููแลและรัักษาความสะอาดในห้้องครััวซึ่่�งเป็็นพื้้�นที่่�ที่่�ใช้้ร่่วมกััน “먹고 나서는 바로 설거지하자.(กิินเสร็จ็แล้ว้ล้้างจานเลยเถอะ)” รูมูเมตคนที่่� 1 ใช้้ประโยคชัักชวนที่่�แสดงเจตนาเรีียกร้้องให้้ล้้างภาชนะทัันทีี เพื่่�อความสะอาดและความเป็็นระเบีียบร่่วมกัันตััวอย่่างที่่� 67 และ 68 คนที่่�เรีียกร้้องให้้เปลี่่�ยนแปลงพฤติิกรรมนั้้�น ไม่่ใช่่เป็็นคนพููด แต่่เป็็นผู้้ฟัังที่่�ต้้องปรัับเปลี่่�ยนพฤติิกรรม ซึ่่�งก็็คืือ รุ่่นพี่่�ที่่�ทะเลาะกััน และรููมเมตคนที่่� 2กลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้�สึึก 1. วััจนกรรมการทัักทาย11แม้้ว่่าการทัักทายจะเกิิดขึ้้�นในระยะเวลาสั้้�น ๆ แต่่สามารถแยกได้้เป็็น สามช่่วง คืือ ช่่วงเริ่่�มต้้น ช่่วงกลาง และช่่วงสิ้้�นสุุด ในตััวอย่่างที่่�ยกมาเป็็น การใช้้ประโยคชัักชวนในช่่วงสิ้้�นสุุดของการสนทนา ซึ่่�งเรีียกว่่าช่่วงการบอกลา รวมถึึงยัังมีการใ ีช้ท่้ ่าทางหรืือสััญลัักษณ์์ประกอบ เช่่น การโบกมืือ การยิ้้ม� เพื่่�อสร้้างความรู้้สึึกดีีและความเป็็นมิิตรในช่่วงท้้ายของการสนทนา ตััวอย่่าง 69친구1: 오늘 너무 즐거웠어. 친구2: 나도 정말 재밌었어. 친구1: 그래 우리 또 보자.11TAVAKOLI SAHAR (2023:21) ได้้กล่่าวถึึงลัักษณะของวััจนกรรมการทัักทาย โดยบริิบทของการทัักทายสามารถแยกตามขั้้�นตอนของการสนทนาได้้สามช่่วง ได้้แก่่ ช่่วงเริ่่�มต้้น ช่่วงกลาง และช่่วงสิ้้�นสุุด รวมถึึงลัักษณะของการทัักทายที่่�พบในสถานการณ์์ต่่าง ๆ เช่่น การทัักทายแบบเผชิิญหน้้ากัันโดยตรง การสนทนาทางโทรศััพท์์ การเขีียนข้้อความ การสื่่�อสารผ่่านอีีเมล การแนะนำตัวัเอง รวมทั้้�งสถานการณ์์ที่่�มีผู้ี้ร่วมส่นทนาเพีียงคนเดีียวหรืือมากกว่่าสองคน
133วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคตััวอย่่าง 70친구1: 이게 누구야? 잘 지냈어?친구2: 잘 지냈지. 이런 데서 다 만나네.친구1: 어디 가는 길이야? 나중에 밥이라도 같이 먹어.친구 2: 그래 연락해. ตัวัอย่่างที่่� 69-70 เป็็นการบอกลาทั้้�งสองสถานการณ์์ “그래 우리 또 보자(โอเค เราเจอกัันอีีกนะ)” “나중에 밥이라도 같이 먹어 (เดี๋๋�ยวค่่อยไปกิินข้้าวด้้วยกัันนะ)” การบอกลาในลัักษณะนี้้�เป็็นการสร้้างความรู้้สึึกดีี ๆ ในช่่วงเวลาสั้้�น ๆ ก่่อนคู่่สนทนาจะแยกทางกััน 2. วััจนกรรมการปลอบประโลมใจการใช้้ถ้้อยคำเพื่่�อให้้กำลัังใจเป็็นการฟื้้�นฟููสภาพจิิตใจและเปลี่่�ยนแปลงความรู้้สึึกในใจของบุุคคลที่่�รู้้สึึกแย่่หรืือไม่่ดีี ให้้เขาหรืือเธอมีีสภาพจิิตใจที่่�ดีีขึ้้�นมาได้้ สร้้างความรู้้สึึกที่่�ดีีและกำลัังใจให้้ลุุกขึ้้�นสู้้ ลงมืือทำบางสิ่่�งบางอย่่าง และเผชิิญกัับสถานการณ์์อย่่างกล้้าหาญ ตััวอย่่าง 71지수: 요즘 많이 힘들지? 민수: 그러게, 쉽지 않네. 그래도 소소한 행복을 찾으려고 노력중이야. 지수: 맞아. 그거 진짜 중요한 말이야. 소소하지만 확실한 행복을찾자. 그러면 일상생활도 더 소중하게 느껴질 것 같아. ตััวอย่่าง 72흔들리지 않는 굳은 결심 조급하게 생각 말고 나를 믿자!!
134บทที่่� 3ตััวอย่่างที่่� 71 “소소하지만 확실한 행복을 찾자. (แม้้ว่่าสิ่่�งที่่�เกิิดขึ้้�น จะเป็็นเรื่่�องเล็็กน้้อย แต่่จงหาความสุุขที่่�มั่่�นคง)” เป็็นบทสนทนาให้้กำลัังใจที่่�แนะนำให้ม้องหาแง่ดีี่ ในชีีวิิต ถึึงแม้จ้ะต้้องเผชิิญช่ว่งเวลาที่่�ยากลำบาก ก็ยั็ังสามารถเปลี่ย่�นความคิิดและความรู้้สึึกในแง่ดีี่ ได้้ โดยการให้้ความสำคััญกัับสิ่่�งเล็็ก ๆ รอบตัวัตััวอย่่างที่่� 72 “흔들리지 않는 굳은 결심 조급하게 생각 말고 나를 믿자(ความตั้้�งใจแน่่วแน่่และมั่่�นคง อย่่าใจร้้อน จงเชื่่�อมั่่�นในตััวเอง)” ข้้อความนี้้�เป็็นการเน้้นให้้เรามั่่�นใจในเป้้าหมาย และเชื่่�อมั่่�นในตััวเอง เพื่่�อที่่�จะสามารถ เดิินหน้้าต่่อไปอย่่างมั่่�นคงและไม่่หวั่่�นไหว แท้้จริิงแล้้ว ทั้้�งสองข้้อความนี้้�ไม่่ได้้เป็็นการเรีียกร้้องให้้ใครเปลี่ย่� นแปลงพฤติิกรรมโดยตรง ใครก็ส็ามารถเรีียนรู้้และนำถ้้อยคำดัังกล่่าวไปปฏิิบััติิเพื่่�อก่่อให้้เกิิดกำลัังใจในการต่่อสู้้กัับอุุปสรรคได้้ต่่อไปคืือ แผนภูมิูิที่่� 4 แสดงการจำแนกประเภทของวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคชัักชวน โดยแบ่่งออกเป็็น 2 กลุ่่มหลััก ตามเจตนาของผู้้พููด ได้้แก่่ กลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ (การสั่่�ง การเรีียกร้้อง) กลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึก (การทัักทาย การปลอบประโลมใจ) การใช้้ประโยคชัักชวนในแต่่ละกลุ่่มนี้้� เป็็นกลวิิธีีในการสื่่�อสารทางอ้้อมที่่�ช่่วยรัักษาความสััมพัันธ์์ระหว่่างกััน3.4.3 หน้้าที่่�ของประโยคชัักชวนในการสื่่�อสารในการสื่่�อสาร การใช้้ประโยคชัักชวนมีบีทบาทสำคััญในการลดการคุุกคามหน้้าของคู่่สนทนา ด้วย้การลดความรู้้สึึกบัังคัับให้ท้ ำตาม ซึ่่�งปรากฏในวััจนกรรมประเภทการสั่่�ง การเรีียกร้้อง รวมถึึงช่่วยส่่งเสริิมการสร้้างมิิตรภาพที่่�ดีีผ่่านวััจนกรรมอย่่างการทัักทายและการปลอบประโลมใจ ซึ่่�งมีราียละเอีียดดัังนี้้� หน้้าที่่�ลดการคุุกคามหน้้าของผู้้�ร่่วมสนทนาท่่าทีีและความตั้้�งใจของผู้้พููดในการใช้้ประโยคชัักชวนในบริิบทของการสั่่�งและเรีียกร้้อง ถืือเป็็นวิิธีีที่่�ดีีกว่่าการใช้้คำสั่่�ง เพราะเป็็นการแสดงเจตนาที่่�จะไม่่ทำให้้ผู้้ฟัังรู้้สึึกถููกบีีบบัังคัับ การนำรููปแบบประโยคชัักชวนมาใช้้จึึงช่่วยสร้้างบรรยากาศที่่�เป็็นมิิตร อย่่างไรก็็ตาม สถานการณ์์ที่่�เกี่่�ยวข้้องกัับการสั่่�งและ
135วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคแผนภููมิิที่่� 4 วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในรููปประโยคชัักชวนวััจนกรรมการสั่่�งวััจนกรรมการเรีียกร้้องกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำวััจนกรรมการทัักทายวััจนกรรมปลอบประโลมใจกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้�สึึกวััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในรููปประโยคชัักชวน
136บทที่่� 3เรีียกร้้องอาจทำให้้ผู้้ฟัังรู้้สึึกไม่่เต็็มใจที่่�จะปฏิิบััติิตาม การใช้้วิิธีีนี้้�จึึงช่่วยลด แรงกดดััน และทำให้้บรรยากาศในการสนทนาสามารถดำเนิินไปอย่่างราบรื่่�นโดยไม่่เลวร้้ายจนเกิินไปเมื่่�อผู้ฟัังห ้ รืือผู้้รัับสารได้ยิ้ินการใช้้ประโยคชัักชวนในบริิบทของการสั่่�งหรืือเรีียกร้้อง ท่่าทีีและความรู้้สึึกที่่�เกิิดขึ้้�นจะเป็็นไปในเชิิงบวกมากกว่่าการได้้ยิิน คำสั่่�งที่่�เน้้นการใช้้อำนาจ เนื่่�องจากประโยคชัักชวนทำให้้ผู้ฟััง้ รู้้สึึกว่่าไม่ถูู่กบัังคัับ แตกต่่างจากการใช้้คำสั่่�งที่่�อาจทำให้รู้้สึ้ ึกถููกบัังคัับหรืือขาดความใส่่ใจในความรู้้สึึกของผู้้ฟัังหน้้าที่่�การสร้้างมิิตรภาพร่่วมกัับผู้้�ร่่วมสนทนาท่่าทีีและเจตนาของผู้้พููดในการใช้้ประโยคชัักชวนในบริิบทของการทัักทาย(กล่่าวลา) มุ่่งเน้้นการสร้้างสััมพัันธ์์ในบรรยากาศที่่�เป็็นกัันเอง ผู้้พููดไม่่เพีียงแค่่พููดลาเพื่่�อสิ้้�นสุุดการพบปะ แต่่ยัังใช้้ถ้้อยคำในลัักษณะของการชัักชวนให้้ผู้้ฟัังเชื่่�อมั่่�นในอนาคตว่่าจะได้้พบปะกัันอีีก เช่่น การนััดทานข้้าวด้วยกั้ ันในครั้้�งต่่อไป เป็็นการลาที่่�ไม่่ทำให้้ความสััมพัันธ์์ขาดหาย เมื่่�อผู้้ฟัังหรืือผู้้รัับสารได้้ยิินการใช้้ประโยคชัักชวนในบริิบทนี้้� ก็จ็ะรู้้สึึกดีีและมีคีวามหวัังว่่าจะได้้เจอกัันอีีกในอนาคต ในกรณีีของการให้้กำลัังใจโดยใช้้ประโยคชัักชวน เจตนาหลัักของผู้้พููด อยากให้้ผู้้รัับสารรัับรู้้และร่่วมรู้้สึึกดีีไปกัับข้้อความที่่�ให้้กำลัังใจ ผู้้พููดกระตุ้้นให้้ผู้้ฟัังรู้้สึึกมีีพลัังที่่�จะก้้าวไปข้้างหน้้าอย่่างมั่่�นใจร่่วมกัันประโยคชัักชวนสามารถใช้้แสดงเจตนาในวััจนกรรมได้้หลากหลายรููปแบบตามที่่�กล่่าวมาแล้ว้ ซึ่่�งไม่จ่ ำกััดเพีียงการชัักชวนเท่่านั้้�น เมื่่�อพิจิารณาในการใช้้งานในบริิบทต่่าง ๆ ประโยคเหล่่านี้้�อาจมีีความหมายทั้้�งที่่�ผู้้พููดต้้องการชวนด้้วยความตั้้�งใจ และการชวนแบบมีคีวามหมายอื่่�นแฝง รวมถึึงสามารถใช้้เพื่่�อชัักชวนให้้ร่่วมทำกิิจกรรมด้้วยกัันหรืือบอกให้้ทำคนเดีียว การเลืือกใช้้ประโยคชัักชวนในแต่่ละบริิบทจึึงขึ้้�นอยู่่กัับเจตนาและเป้้าหมายของผู้้พููดเป็็นสำคััญ
137วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยค3.5 วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคคำสั่่�ง3.5.1 รููปแบบของประโยคคำสั่่�งความหมายของประโยคคำสั่่�งตามพจนานุุกรมภาษาเกาหลีีมาตรฐาน표준국어대사전, National Institute of Korean Language dictionary(1999:2143) “윗사람이나 상위 조직이 아랫사람에게나 하위 조직에 무엇을 하게 함. 화자가 청자에게 무엇을 시키거나 행동을 요구하는 문장. 명령 어미로 끝맺는 데 ‘눈을 크게 떠라’ 따위이다. ‘-어라’ ‘-게’ 따위의 어미로 표현된다.” เป็็นคำสั่่�งหรืือคำขอที่่�ผู้้มีีตำแหน่่งสููงกว่่าให้้ลููกน้้องทำตามโดยถ่่ายทอดในรููปแบบประโยคคำสั่่�งที่่�ลงท้้ายด้้วยวิิภััตติิปััจจััย ‘-어라’ และ ‘-게’ เพื่่�อแสดงความต้้องการให้้ผู้้ฟัังปฏิิบััติิตาม เช่่น “눈을 크게 떠라” ซึ่่�งแปลว่่า “เปิิดตาให้้กว้้างขึ้้�นสิิ” นอกจากนี้้�ประโยคคำสั่่�งในความหมายของ고영근 남기심 (2014:361) กล่่าวว่่า “명령문은 화자가 청자에게 자기의 의도대로 행동해 줄 것을 요구하는 문장 유형인데 명령형으로 성립된다.”ประโยคคำสั่่�ง คืือประโยคที่่�ผู้้พููดเรีียกร้้องให้้ผู้้ฟัังปฏิิบััติิตามความตั้้�งใจของตน โดยใช้้โครงสร้้างประโยคคำสั่่�ง ในภาษาเกาหลีีมีโครง ีสร้้างที่่�แสดงคำสั่่�งอย่่างชััดเจน เมื่่�อพิิจารณาด้้านโครงสร้้างของประโยค จะพบว่่ามีีทั้้�งประโยคคำสั่่�งที่่�ผู้้ปฏิิบััติิรัับคำสั่่�งแบบเผชิิญหน้้า เช่่น “마음에 드는 것을 한 골라라.” และมีีประโยคคำสั่่�งที่่�ปรากฏในแบบฝึึกหััดเอกสารหรืือหนัังสืือต่่าง ๆ เช่่น “아래 물음에 알맞은 답의 기호를 고르라.” นอกจากนี้้�ตามความหมายจาก 조배배(2023:28) กล่่าวว่่า “한국어 명령문은 명령형 종결어미에 의해 성립된 문장 유형의 하나로 화자가 청자에게 자신의 요구를 전달하기 위해 명령을 발화하는 문장이다. (ประโยคคำสั่่�งในภาษาเกาหลีีเป็็นรููปแบบของประโยคที่่�สร้้างขึ้้�นด้้วยคำลงท้้ายคำสั่่�ง ซึ่่�งเป็็นประโยคที่่�ผู้้พููดออกคำสั่่�งเพื่่�อถ่่ายทอดความต้้องการของตนแก่่ผู้ฟััง) ้ ”ดัังนั้้�น ประโยคคำสั่่�งคืือ รููปแบบประโยคที่่�ผู้้พููดในฐานะผู้มี้อำนา ีจหรืือหน้้าที่่�สููงกว่่า ใช้้เพื่่�อเรีียกร้้องให้้ผู้ฟัังห ้ รืือผู้้รัับคำสั่่�งดำเนิินการอย่่างใดอย่่างหนึ่่�ง
138บทที่่� 3ตามความประสงค์์ โดยมัักลงท้้ายด้้วยคำ ‘-어라’ และ ‘-게’ เพื่่�อแสดงเจตนา ทั้้�งนี้้� ประโยคคำสั่่�งสามารถใช้้ได้ทั้้ ้ �งในสถานการณ์์ที่่�มีการปฏิิ ีสัมพัันธ์กั์ ันโดยตรงและในข้้อความที่่�เป็็นตััวอัักษร วิภัิัตติปัิจจััยัคำลงท้้ายประโยคคำสั่่�งไม่่ได้้มีเีพีียงแค่่ ‘-어라’ และ ‘-게’ เท่่านั้้�น หากแต่่ยัังประกอบด้้วยคำลงท้้ายรููปแบบอื่่�น ๆ ซึ่่�งผู้้เขีียนได้้เสนอไว้้ในตาราง ที่่� 7 ส่่วนต้้นของบทที่่� 3 ได้้แก่่ [하십시오]- 하십시오 [하오]- 하(시)오,하구려 [하게]- 하게 [해라]- 해라 [해요]- 해요 [해]- 해ตััวอย่่าง 73(1) 이 책 정말 좋은데요, 한번 읽어보시구려. [하오](2) 지금 당장 나가라. 시간이 없다. [해라](3) 먼저 이 부분을 잡으시고, 그 다음에 이 스위치를 눌러서 전원을 켜십시오. [하십시오](4) 이 사진 좀 보게. 어떤 게 떠오르지 않아? [하게](5) 밖에 나가 있어. 금방 따라갈게. [해](6) 카모마이 차 마셔요. 그러면 잠도 잘 잘 거예요. [해요]ในภาษาเกาหลีี แม้้ว่่าประโยคจะไม่่มีีวิิภััตติิปััจจััยหรืือคำลงท้้ายที่่�แสดง การสั่่�ง เช่่น 편하게 쉬도록 (จงพัักให้ส้บาย), 신중하게 생할 것 (것) (จงใช้ชีีวิ้ ิตอย่่างรอบคอบ) ก็็ยัังมีีไวยากรณ์์ที่่�สามารถสื่่�อความหมายคำสั่่�งได้้ เช่่น (도록) (것) นอกจากนี้้� ผู้้อ่่านจะสัังเกตได้้ว่่า วิิภััตติิปััจจััยคำลงท้้ายอย่่าง [해요] และ [해] ไม่่ได้้ปรากฏเป็็นคำลงท้้ายเฉพาะประโยคคำสั่่�งเท่่านั้้�น แต่่ยัังปรากฏเป็็นคำลงท้้ายในประโยคบอกเล่่า ประโยคคำถามได้ด้้วย้ ซึ่่�งแสดงให้้เห็็นว่่าคำลงท้้ายเหล่่านี้้�ไม่่ได้้มีคีวามสัมพัันธ์์แบบหนึ่่�งต่่อหนึ่่�งกัับชนิิดของประโยคเสมอไป ดัังนั้้�น การใช้้ข้้อมููลบริิบทและทำนองเสีียงประกอบจึึงมีีความจำเป็็นอย่่างยิ่่�ง เพื่่�อให้้ ผู้้อ่่านสามารถตีีความและสื่่�อสารได้้อย่่างถููกต้้องตามเจตนาที่่�ต้้องการ
139วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคจากคำอธิิบายข้้างต้้น ประโยคบอกเล่่า ประโยคอุุทาน ประโยคคำถามประโยคชัักชวน และประโยคคำสั่่�งเป็็นประโยคพื้้�นฐานในภาษาเกาหลีี ซึ่่�งในบรรดาประโยคเหล่่านี้้� ประโยคคำสั่่�งจะมีีลัักษณะที่่�แตกต่่างออกไปอย่่างชััดเจน นั่่�นคืือ เป็็นการเน้้นให้้ผู้ฟัังปฏิิ ้ บัติัิตามสิ่่�งที่่�พููด จำกััดเสรีีภาพ ไม่ส่ นใจความรู้้สึึกของผู้้อื่่�น ซึ่่�งอาจทำให้้ดููแข็็งกระด้้างและไม่่เป็็นมิิตร พร้้อมทั้้�งอาจไม่่ช่่วยสร้้างบรรยากาศที่่�ดีีในการสนทนา ในบริิบทของภาษาเกาหลีีการแสดงความเคารพต่่อผู้้ฟัังเป็็นเรื่่�องสำคััญ และสะท้้อนผ่่านถ้้อยคำ โดยทั่่�วไปแล้้ว หากผู้้พููดต้้องการแสดงความเคารพ ต่่อบุุคคลที่่�มีีอายุุมากกว่่า หรืือตำแหน่่งทางสัังคมสููงกว่่า ควรระมััดระวัังใน การเลืือกใช้ถ้้้อยคำและโครงสร้้างประโยค รวมถึึงหลีีกเลี่ย่� งการใช้้ประโยคคำสั่่�ง ที่่�อาจจะไม่่เหมาะสม เพราะการใช้้ประโยคคำสั่่�งโดยไม่่ระมััดระวัังอาจก่่อให้้เกิิดความไม่่สุุภาพได้้ แต่่ในบางกรณีี เช่่น สถานการณ์์ฉุุกเฉิินที่่�ต้้องเตืือน เช่่น รุ่่นน้้องเตืือนรุ่่นพี่่�ให้้ระวัังรถ ด้้วยคำว่่า “선배, 차 조심해!” ในกรณีีเช่่นนี้้�ถืือว่่าผู้้พููดเป็็นผู้้ที่่�มีีอำนาจเหนืือผู้้ฟััง ก็็สามารถใช้้ประโยคคำสั่่�งในลัักษณะนี้้�ได้้โดยไม่่ผิิดกฎเกณฑ์์ทางสัังคม เช่่นเดีียวกััน คำอวยพรวัันปีีใหม่่อย่่าง “새해 복 많이 받으시고 건강하세요”12ก็็เป็็นคำอวยพรที่่�ไม่ว่่ ่าคุณจุ ะอายุุเท่่าไร ตำแหน่่งสููงหรืือต่่ำ ก็ส็ามารถใช้้พููดอวยพรได้้ เป็็นการแสดงเจตนาดีีและความเคารพต่่อผู้้ฟัังอย่่างเหมาะสม3.5.2 การใช้้ประโยคคำสั่่�งในแต่่ละวััจนกรรมหากเป็็นไปได้้ควรหลีีกเลี่่�ยงการใช้้ประโยคคำสั่่�ง โดยเปลี่่�ยนเป็็นประโยคในรููปแบบอื่่�นแทน และควรหลีีกเลี่่�ยงวััจนกรรมที่่�แสดงออกถึึงการสั่่�ง โดยใช้้ 12 ในหลัักไวยากรณ์์ภาษาเกาหลีี ประโยคคำสั่่�งจะต้้องใช้กั้ับคำกริยิาเท่่านั้้�น ดัังนั้้�นคำคุณศัุัพท์์ “건강하다” “행복하다” จึึงไม่่สามารถใช้้กัับประโยคคำสั่่�ง คำอวยพรที่่�มัักใช้้อยู่่กัันตอนนี้้� เช่่น “건강하세요” “행복하세요” จึึงถืือว่่าเป็็นประโยคที่่�ใช้้ผิิดกฎไวยากรณ์์ หากต้้องการแก้้ไขใช้้ให้้ถููกต้้อง ต้้องใช้้ข้้อความอวยพรร่่วมกัับโครงสร้้าง “하기를 바라다” ซึ่่�งหมายถึึง “หวัังว่่า.. ” “건강하시기를 바랍니다” “행복하시기를 바랍니다”
140บทที่่� 3วััจนกรรมในแบบอื่่�นที่่�สามารถสื่่�อเจตนาในเชิิงทางอ้้อมว่่าเป็็นคำสั่่�งได้้ ประโยคคำสั่่�งในภาษาเกาหลีีสามารถแสดงเจตนาได้้หลากหลาย เช่่น การสั่่�ง คำชี้้�แนะ การเรีียกร้้อง การขอร้้อง การห้้าม การยอมรัับ การแนะนำ การเสนอแนะ คำเตืือน คำขู่่ คำสาปแช่่ง การอนุุญาต การอธิิษฐาน การอวยพร คำสาบาน ฯลฯ ในส่่วนนี้้� ผู้้เขีียนจะกล่่าวถึึงความสััมพัันธ์์ระหว่่างประโยคคำสั่่�งและวััจนกรรมอ้้อมในกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ ได้้แก่่ วััจนกรรมขอร้้อง วััจนกรรมแนะนำ วััจนกรรมอนุุญาต วััจนกรรมการห้้าม และกลุ่่มวััจนกรรมแสดงความรู้้สึึก ได้้แก่่ วััจนกรรมอวยพร โดยอ้้างอิิงจากวััจนกรรมที่่�ปรากฏในแบบเรีียนหนัังสืือภาษาเกาหลีีนำมาอธิิบาย มีีรายละเอีียดดัังนี้้� 1313 Xia Qi (2013:22-48) นำหนัังสืือเรีียนภาษาเกาหลีีสำหรัับนัักศึึกษาต่่างชาติิจากมหาวิิทยาลััยโซลแห่่งชาติิ ซึ่่�งประกอบด้้วยชุุด หนัังสืือ [한국어 초급1/중급1, 2/ 고급 4] และจากมหาวิิทยาลััยคอนกุุกซึ่่�งประกอบด้้วยชุุดหนัังสืือ [한국어 초급1, 2/ 중급 3, 4/ 고급5, 6]จากการสำรวจความถี่่�การใช้้ประโยคคำสั่่�งในวััจนกรรมต่่าง ๆ พบว่่า ลำดัับความถี่่�สููงสุุดไปต่่ำสุุดคืือ 요청화행การขอร้้อง>지시화행 การสั่่�ง>충고화행 การแนะนำ>기원화행 การอวยพร>허가화행 การอนุุญาต>금지화행 การห้้ามตามลำดัับ นอกจากนี้้� ยัังมีงานีวิจัิยัของ Lee, Ji Soo (2016:129) ที่่�กล่่าวถึึงการใช้้ประโยคคำสั่่�งในวััจนกรรมต่่าง ๆ เช่่น 지시/명령 화행, 요구/요청 화행, 권고/충고 화행, 제안 화행, 기원 화행, 축원/인사 화행, 경고/위협 호행, 허락 화행, 양 보 화행, 금지 화 โดยอธิิบายว่่า วััจนกรรมแต่่ละประเภทล้้วนมีีลัักษณะและเจตนาที่่�แตกต่่างกัันไปตามบริิบทและวััตถุุประสงค์ข์องผู้้พููด การเรีียกร้้องและขอร้้องไม่่ได้้ขึ้้�นอยู่่กัับระดัับอำนาจหรืือความสััมพัันธ์์ระหว่่างผู้้พููดและผู้้ฟััง และไม่่ได้้เป็็นหน้้าที่่�หรืือความรัับผิิดชอบของผู้้ฟััง ซึ่่�งเงื่่�อนไขนี้้�ช่่วยให้้สามารถแยกวััจนกรรมในลัักษณะของคำสั่่�งออกจากวััจนกรรมในรููปของการเรีียกร้้องและขอร้้องได้้อย่่างชััดเจน การแนะนำและการเตืือนเป็็นวััจนกรรมที่่�ไม่่ได้้คาดหวัังให้้ผู้้ฟัังปฏิิบััติิตามคำแนะนำหรืือคำเตืือนนั้้�นเสมอไป ส่่วนวััจนกรรมของการเสนอแนะแตกต่่างจากการแนะนำและการเตืือนตรง ที่่�เป็็นการกระทำที่่�เป็็นประโยชน์์ทั้้�งต่่อผู้้พููดและผู้้ฟัังในเวลาเดีียวกััน ส่่วนวััจนกรรมของการอวยพรเป็็นการแสดงความปรารถนาดีี ไม่่ได้้ขึ้้�นอยู่่กัับความสามารถของผู้้ฟัังว่่าจะปฏิิบัติัิตามหรืือไม่่ และเป็็นเพีียงการแสดงความหวัังดีีเท่่านั้้�น ขณะที่่�การข่มขู่่ ่และการเตืือนก็็ไม่่ได้้หมายความว่่าผู้้พููดต้้องการให้้สิ่่�งนั้้�นเกิิดขึ้้�น หรืือเป็็นเครื่่�องมืือที่่�ให้้ผลประโยชน์์แก่่ผู้้พููดเองในเชิิงส่่วนตััว ทั้้�งหมดนี้้�สะท้้อนให้้เห็็นว่่าวััจนกรรมแต่่ละชนิิดล้้วนมีีลัักษณะและหน้้าที่่�ที่่�แตกต่่างกัันอย่่างชััดเจนตามเจตนาและบริิบทของการใช้้ภาษา
141วััจนกรรมอ้้อมที่่�ปรากฏในประโยคกลุ่่มวััจนกรรมชี้้�นำ 1. วััจนกรรมขอร้้อง เป็็นวััจนกรรมที่่�เกิิดจากการที่่�ผู้้พููดขอให้้ผู้้ฟัังช่่วยทำการกระทำบางอย่่างตามคำขอ ไม่่ใช่่คำสั่่�งหรืือการบัังคัับ แต่่เป็็นการร้้องขอด้้วยความสุุภาพ ในวััจนกรรมการขอร้้องการใช้้คำกริิยา “주다 (ให้้)” จะช่่วยให้้คำขอดููสุุภาพมากขึ้้�น โดยมัักจะมีีรููปแบบประโยค ได้้แก่่ “-아/어 줘(요)/줘라/주라/주세요/주십시오” ซึ่่�งเรีียกรููปแบบประโยคเหล่่านี้้ว่�่า รููปแบบประโยคคำสั่่�งทางอ้้อมมัักพบร่่วมกัับคำว่่า “좀 (หน่่อย)” การใส่่ “좀” เข้้าไปในคำขอร้้อง ทำให้้คำ ขอร้้องฟัังดูอู่่อนลง จะช่วย่ลดความรู้้สึึกกดดัันทั้้�งผู้้ขอและผู้้ถููกขอได้้ในระดัับหนึ่่�ง ผู้้ขอใช้้“좀” เพื่่�อแสดงความเกรงใจ ส่่วนฝ่่ายผู้้ฟัังก็็จะรู้้สึึกว่่าได้้รัับความใส่่ใจเมื่่�อเปรีียบเทีียบคำขอที่่�ใช้รูู้ปแบบประโยคคำสั่่�งทางตรง ได้้แก่่ “아/어(라), -아/어요, -(으)세요/십시오” กัับการใช้้ “-아/어 줘(요)/줘라/주라/주세요/주십시오”รููปแบบที่่�มีคำก ีริยิา “주다” อยู่่ด้วยจ้ ะให้้ความรู้้สึึกสุภุาพและอ้้อมค้้อมมากกว่่ารููปแบบคำสั่่�งตรง ตััวอย่่าง 74친구 1: 얘들아, 내 목소리가 잘 들려?친구 2: 잘 안 들려. 조금만 더 크게 말해 줘.ตััวอย่่าง 75친구1: 나 지금 급한 일이 생겼어. 잠깐만 기다려 줘. 친구 2: 알겠어. 여기서 기다릴게.ตััวอย่่างที่่� 74-75 เป็็นสถานการณ์์การขอร้้อง สถานการณ์์ที่่� 74 เป็็นสถานการณ์์ที่่�เพื่่�อนคนที่่� 2 ขอให้้เพื่่�อนคนที่่� 1 “조금만 더 크게 말해 줘(ช่วยพูู่ดเสีียงดัังขึ้้�นอีีกนิิด)”สถานการณ์์ที่่� 75 เป็็นสถานการณ์์ที่่�เพื่่�อนบอกให้้รอ
142บทที่่� 3“잠깐만기다려줘 (ช่่วยรอแป๊๊บนะ)” ทั้้�งสองประโยคใช้้รููปแบบประโยคคำสั่่�ง “-아/어 줘(요)” หากในสถานการณ์์นี้้�เปลี่่�ยนเป็็นประโยคคำสั่่�งแบบตรง “크게 해 (พููดเสีียงดััง ๆ หน่่อยซิิ)” “잠깐만 기다려 (รอแป๊๊บนะ)” ก็็จะทำให้้ความสุุภาพลดลง การใช้้รููปแบบประโยคคำสั่่�ง “-아/어 줘(요)” จึึงเป็็นวิิธีีที่่�ดีีกว่่าในการแสดงความสุุภาพและเคารพต่่อผู้้อื่่�นอย่่างเหมาะสม2. วััจนกรรมเสนอแนะการเสนอแนะ คืือ การที่่�ผู้้พููดมีเีจตนาให้้ความคิิดเห็็นหรืือข้้อเสนอแนะ ให้้ผู้้ฟัังเข้้าใจแนวทางในการปฏิิบััติิ หรืือเสนอเป็็นทางเลืือกให้้ปฏิิบััติิ โดยไม่่ใช่่คำสั่่�งหรืือการบัังคัับ แต่่เป็็นการแสดงความหวัังดีีหรืือความปรารถนาดีีที่่�ต้้องการให้้คนฟัังพิิจารณาและนำไปใช้้ตามความเหมาะสม ซึ่่�งต่่างจากคำสั่่�งตรงที่่�มีีลัักษณะเป็็นการแนะนำอย่่างอ่่อนโยนและไม่บั่ ังคัับ ไม่่เน้้นการแสดงอำนาจหรืือความเหนืือกว่่าตััวอย่่าง 76식당 사장님: 이 고기는 스리라차 소스를 찍어서 드세요. 정말 맛있어요.손님: 아, 정말요? 맵지 않겠죠?ตััวอย่่าง 77의사: 휴식을 충분히 취해 주세요. 몸이 피곤하면 회복이 더 느려질 수 있습니다. 환자: 네, 알겠습니다.ตััวอย่่างที่่� 76-77 เป็็นสถานการณ์์ที่่�แสดงการเสนอแนะ “이 고기는 스리라차 소스를 찍어서 드세요. (เนื้้�อนี้้�จิ้้�มซอสศรีีราชาแล้้วทานนะ)” “휴식을 충분히 취해 주세요 (กรุุณาพัักผ่่อนให้้เพีียงพอ)” โดยใช้้รููปแบบประโยคสั่่�ง