65 วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ชีวิตมนุษย์และสัตว์ เรื่องสัตว์ต้องการอาหาร คะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ำกว่า 7 ปรับปรุง รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน 5 4 3 2 1 1. มีความถูกต้อง สมบูรณ์ ผลงานถูกต้อง 91-100% ผลงานถูกต้อง 80-90% ผลงานถูกต้อง 60-79% ผลงานถูกต้อง 50-59% ผลงานถูกต้อง น้อยกว่า 50% 2. ผลงานมีความเป็น ระเบียบ สวยงาม ผลงานมีความ เป็นระเบียบ แสดงออก ถึงความ ประณีต ลงสีสวยงาม ครบทุกจุด ผลงานขาด ระเบียบและ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 1 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 2-3 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และตกแต่ง ระบายสีสีมี ความบกพร่อง 4-5 จุด ผลงานขาด ระเบียบ ตกแต่งระบาย สีสีมีความ บกพร่อง มากกว่า 5 จุด 3. ผลงานเสร็จตาม เวลาที่กำหนด เสร็จทันเวลา ภายใน 30 นาที เกิน กำหนดเวลา 1-3 นาที เกิน กำหนดเวลา 4-6 นาที เกิน กำหนดเวลา 7-9 นาที เกิน กำหนดเวลา 10 นาที ขึ้น ไป เกณฑ์การให้คะแนนผลงาน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
66 แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องชีวิตมนุษย์และสัตว์ เวลา 10 ชั่วโมง แผนการเรียนรู้ที่9 เรื่องสัตว์ต้องการน้ำและอากาศ เวลา 1 ชั่วโมง สาระที่ 1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การลำเลียงสารเข้าและ ออกจากเซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ทำงาน สัมพันธ์กับความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ทำงานสัมพันธ์กันรวมทั้ง นำความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.3/1 บรรยายสิ่งที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต และการเจริญเติบโตของมนุษย์และ สัตว์โดยใช้ข้อมูลที่รวบรวมได้ สาระสำคัญ สัตว์ที่อยู่รอบตัวเรามีหลายชนิด แต่ละชนิดมีการดำรงชีวิตที่แตกต่างกัน สัตว์ถือเป็นสิ่งมีชีวิตจึง ต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สิ่งหนึ่งที่สำคัญ คือ น้ำ โดยที่ร่างกายของ สัตว์ส่วนใหญ่ประกอบด้วยน้ำ น้ำบางส่วนจะถูกขับออกจากร่างกายของสัตว์เช่นเดียวกับมนุษย์ ดังนั้น สัตว์จึงต้องการน้ำมาทดแทน นอกจากนี้อากาศ ยังถือว่ามีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการดำรงชีวิตและการ เจริญเติบโตของสัตว์ เนื่องจากต้องใช้แก๊สออกซิเจนในการหายใจนั่นเอง ถ้าขาดอากาศสัตว์จะตาย โดยที่ สัตว์บกได้อากาศจากสิ่งแวดล้อมรอบตัว โดยมีปอดทำหน้าที่รับแก๊สออกซิเจนจากอากาศ ส่วนสัตว์น้ำ รับ แก๊สออกซิเจนที่ละลายอยู่ในน้ำ และเหนือน้ำ โดยโผล่ขึ้นมาหายใจนั่นเอง จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด - นักเรียนอธิบายว่าน้ำและอากาศจำเป็นต่อการเจริญเติบโตและการดำรงชีวิตของสัตว์ได้(K) - นักเรียนทำกิจกรรมกลุ่มเรื่องสัตว์ต้องการน้ำและอากาศเพื่ออะไร (P) - นักเรียนมุ่งมั่นตั้งใจในการทำกิจกรรมกลุ่มเรื่องสัตว์ต้องการน้ำและอากาศเพื่ออะไร (A)
67 สาระการเรียนรู้ มนุษย์และสัตว์ต้องการอาหาร น้ำ และอากาศเพื่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สมรรถนะ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นสร้างความสนใจ (Engage) 1. ครูให้นักเรียนดูภาพสัตว์ที่อาศัยอยู่ในแหล่งน้ำ และหาแหล่งน้ำในการดื่มกินเพื่อการดำรงชีวิต แล้วตั้งประเด็นคำถาม ดังนี้ - มีสัตว์ชนิดใดบ้างอยู่ในภาพ - สัตว์แต่ละชนิดกำลังทำอะไร - ทำไมสัตว์เหล่านั้นจึงทำเช่นนั้น ขั้นสำรวจและค้นหา (Explore) 2. ครูแบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 5-6 คน และจัดกิจกรรม เรื่องสัตว์ต้องการน้ำและ อากาศ โดยที่แต่ละกลุ่มจะมีแผ่นป้ายคว่ำอยู่ ซึ่งเป็นแผ่นป้ายให้ความรู้เกี่ยวกับน้ำและอากาศที่จำเป็นต่อ การเจริญเติบโตและการดำรงชีวิตของสัตว์
68 3. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่ม สวมมงกุฎหมายเลขประจำตัวภายในกลุ่มของตนเอง หลังจากนั้นเรียง หมายเลขเพื่อหยิบแผ่นป้ายขึ้นมาทีละแผ่น และอ่านให้เพื่อนฟัง หลังจากนั้นให้ผู้ที่ทำหน้าที่ในการจด บันทึก บันทึกผลสรุปที่ได้ลงไปในใบกิจกรรมกลุ่ม 4. นักเรียนวนหยิบแผ่นไปไปเรื่อยๆ จนครบทุกคนในกลุ่ม 5. นักเรียนทุกคนในกลุ่มช่วยกันสรุปความรู้ที่ได้รับ และตกแต่งชิ้นงานของกลุ่มตนเองให้สวยงาม แล้วเตรียมมานำเสนอหน้าชั้นเรียน ติดผลงานของตนเองไว้หน้าชั้นเรียนในซองพลาสติกใสที่ครูเตรียมไว้ 6. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากกิจกรรม เรื่องสัตว์นี้กินอะไร ขั้นอธิบาย (Explain) 7. ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปความรู้ที่ได้รับจากกิจกรรมอธิบายผลที่ได้จากกิจกรรมเรื่องสัตว์ ต้องการน้ำและอากาศ 8. ครูอธิบายว่าสัตว์ที่อยู่รอบตัวเรามีหลายชนิด แต่ละชนิดมีการดำรงชีวิตที่แตกต่างกัน สัตว์ถือ เป็นสิ่งมีชีวิตจึงต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สิ่งหนึ่งที่สำคัญ คือ น้ำ โดยที่ ร่างกายของสัตว์ส่วนใหญ่ประกอบด้วยน้ำ น้ำบางส่วนจะถูกขับออกจากร่างกายของสัตว์เช่นเดียวกับ มนุษย์ ดังนั้น สัตว์จึงต้องการน้ำมาทดแทน สัตว์จะกินน้ำจากแหล่งน้ำต่างๆ สัตว์บางชนิดใช้แหล่งน้ำเป็น ที่อยู่อาศัย แหล่งอาหาร และแหล่งวางไข่ นอกจากน้ำแล้ว อากาศ ยังถือว่ามีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการ ดำรงชีวิตและการเจริญเติบโตของสัตว์ เนื่องจากต้องใช้แก๊สออกซิเจนในการหายใจนั่นเอง ถ้าขาดอากาศ สัตว์จะตาย โดยที่สัตว์บกได้อากาศจากสิ่งแวดล้อมรอบตัว โดยมีปอดทำหน้าที่รับแก๊สออกซิเจนจาก อากาศ ส่วนสัตว์น้ำ รับแก๊สออกซิเจนที่ละลายอยู่ในน้ำ และเหนือน้ำ โดยโผล่ขึ้นมาหายใจนั่นเอง ขั้นขยายความรู้ (Elaborate) 9. ครูเพิ่มเติมความรู้ให้กับนักเรียนเกี่ยวกับการที่สัตว์บกได้อากาศจากสิ่งแวดล้อมรอบตัว โดยมี ปอดทำหน้าที่รับแก๊สออกซิเจนจากอากาศ ส่วนสัตว์น้ำ เช่น ปลา มีเหงือกทำหน้าที่ในการรับแก๊ส ออกซิเจนที่ละลายอยู่ในน้ำ แต่สัตว์บางชนิด เช่น วาฬ โลมา และจระเข้ ต้องโผล่ขึ้นมาเหนือน้ำเพื่อ หายใจ นอกจากนี้สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก จำพวก กบ คางคก เมื่ออยู่ในน้ำจะหายใจเอาแก๊สออกซิเจน ผ่านผิวหนังเข้าสู่ปอด แต่เมื่ออยู่บนบกจะมีการหายใจเอาแก๊สออกซิเจนผ่านจมูกเข้าสู่ปอด ขั้นประเมินผล (Evaluate) 10. นักเรียนในห้องและคุณครูสรุปร่วมกันว่า สัตว์ถือเป็นสิ่งมีชีวิตจึงต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อ การดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สิ่งหนึ่งที่สำคัญ คือ น้ำและอากาศ ซึ่งเป็นส่วนประกอบสำคัญของ ร่างกายและใช้ในการหายใจตามลำดับ 11. ครูประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนโดยการตั้งคำถาม และให้นักเรียนประเมินความรู้ ความเข้าใจและความสามารถของตนเอง โดยเขียนคำตอบของตนเองลงไปในสมุด - น้ำมีความสำคัญอย่างไรต่อสัตว์
69 - อากาศมีความสำคัญอย่างไรต่อสัตว์ - ถ้าขาดน้ำและอากาศสัตว์จะเป็นอย่างไร สื่อและแหล่งเรียนรู้ 1. หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.3 2. แผ่นป้ายเกี่ยวกับน้ำและอากาศที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตและการดำรงชีวิตของสัตว์ 3. มงกุฎหมายเลขประจำตัว 4. ซองพลาสติกใส 5. รูปภาพสัตว์ที่สัมพันธ์กับแหล่งน้ำ การวัดผลประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. นักเรียนอธิบายว่าน้ำและ อากาศจำเป็นต่อ การเจริญเติบโตและ การดำรงชีวิตของสัตว์ได้ (K) ประเมินและ ตรวจผลงานนักเรียน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. นักเรียนทำกิจกรรมกลุ่ม เรื่องสัตว์ต้องการน้ำและ อากาศเพื่ออะไร (P) สังเกตพฤติกรรมจาก กิจกรรม เรื่องสัตว์ต้องการน้ำ และอากาศ แบบสังเกตพฤติกรรม นักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 3. นักเรียนมุ่งมั่นตั้งใจในการ ทำกิจกรรมกลุ่มเรื่องสัตว์ ต้องการน้ำและอากาศเพื่อ อะไร (A) สังเกตพฤติกรรมจาก กิจกรรม เรื่องสัตว์ต้องการน้ำ และอากาศ แบบสังเกตพฤติกรรม นักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป
70
71
72
73
74 วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ชีวิตมนุษย์และสัตว์ เรื่องสัตว์ต้องการน้ำและอากาศ คำชี้แจง : ให้ผู้สอนประเมินผลงานของนักเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ตรงกับระดับคะแนน รายการประเมิน 5 4 3 2 1 1. มีความถูกต้องสมบูรณ์ 2. ผลงานมีความเป็นระเบียบ สวยงาม 3. ผลงานเสร็จตาม เวลาที่กำหนด รวม แบบประเมินผลงาน
75 วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ชีวิตมนุษย์และสัตว์ เรื่องสัตว์ต้องการน้ำและอากาศ รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน 5 4 3 2 1 1. มีความถูกต้อง สมบูรณ์ ผลงานถูกต้อง 91-100% ผลงานถูกต้อง 80-90% ผลงานถูกต้อง 60-79% ผลงานถูกต้อง 50-59% ผลงานถูกต้อง น้อยกว่า 50% 2. ผลงานมีความเป็น ระเบียบ สวยงาม ผลงานมีความ เป็นระเบียบ แสดงออก ถึงความ ประณีต ลงสีสวยงาม ครบทุกจุด ผลงานขาด ระเบียบและ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 1 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 2-3 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และตกแต่ง ระบายสีสีมี ความบกพร่อง 4-5 จุด ผลงานขาด ระเบียบ ตกแต่งระบาย สีสีมีความ บกพร่อง มากกว่า 5 จุด 3. ผลงานเสร็จตาม เวลาที่กำหนด เสร็จทันเวลา ภายใน 30 นาที เกิน กำหนดเวลา 1-3 นาที เกิน กำหนดเวลา 4-6 นาที เกิน กำหนดเวลา 7-9 นาที เกิน กำหนดเวลา 10 นาที ขึ้น ไป คะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ำกว่า 7 ปรับปรุง เกณฑ์การให้คะแนนผลงาน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
76 คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่อง ที่ตรงกับระดับคะแนน ลำดับ ที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การรับฟัง คนอื่น การทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ำใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 เกณฑ์ให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ (100%) ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง (70%) ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง (50%) ให้ 1 คะแนน ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง แบบสังเกตพฤติกรรมกลุ่ม เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
77 แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องชีวิตมนุษย์และสัตว์ เวลา 10 ชั่วโมง แผนการเรียนรู้ที่ 10 เรื่องดูแลสัตว์ เวลา 1 ชั่วโมง สาระที่ 1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การลำเลียงสารเข้าและ ออกจากเซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ทำงาน สัมพันธ์กับความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ทำงานสัมพันธ์กันรวมทั้ง นำความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.3/2 ตระหนักถึงประโยชน์ของอาหาร น้ำ และอากาศ โดยการดูแลตนเอง และสัตว์ให้ได้รับสิ่งเหล่านี้อย่างเหมาะสม สาระสำคัญ สัตว์ที่อยู่รอบตัวเรามีหลายชนิด แต่ละชนิดมีการดำรงชีวิตที่แตกต่างกัน สัตว์ถือเป็นสิ่งมีชีวิตจึง ต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สิ่งที่สำคัญ ได้แก่ อาหาร น้ำ และอากาศ สัตว์บางชนิดอาศัยอยู่ในป่า เรียกว่า สัตว์ป่า สัตว์ชนิดนี้หาอาหารกินเองและเจริญเติบโตตามธรรมชาติ สัตว์บางชนิดถูกมนุษย์นำมาเลี้ยง เรียกว่า สัตว์เลี้ยง ซึ่งผู้ที่นำสัตว์มาเลี้ยงต้องดูแลและให้ปัจจัยที่จำเป็น ต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโตแก่สัตว์ เลี้ยงด้วยความรัก ดูแลเอาใจใส่ และเข้าใจธรรมชาติของสัตว์ แต่ละชนิด จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด - นักเรียนบอกวิธีการดูแลสัตว์ได้(K) - นักเรียนทำกิจกรรมกลุ่มเรื่องดูแลสัตว์ได้(P) - นักเรียนตระหนักถึงประโยชน์ของอาหาร น้ำ และอากาศ โดยการดูแลสัตว์ให้ได้รับสิ่งเหล่านี้ อย่างเหมาะสม (A)
78 สาระการเรียนรู้ มนุษย์และสัตว์ต้องการอาหาร น้ำ และอากาศเพื่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สมรรถนะ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นสร้างความสนใจ (Engage) 1. ครูให้นักเรียนดูภาพการดูแลสัตว์ดังนี้ - การสร้างที่อยู่อาศัย - การเลี้ยงอาหาร - การพาไปพบแพทย์ - การเลี้ยงดูให้ความรักและเอาใจใส่
79 ขั้นสำรวจและค้นหา (Explore) 2. ครูจัดกิจกรรมการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือ (Cooperative Learning) โดยใช้เทคนิควิธี Jigsaw โดยแบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน หลังจากนั้นแต่ละกลุ่มจะต้องกำหนดหมายเลขให้ สมาชิกในกลุ่ม คือ 1-5 แล้วปฏิบัติตามขั้นตอน ดังนี้ - สมาชิกแต่ละคนในกลุ่ม สวมมงกุฎหมายเลขประจำตัวภายในกลุ่มของตนเอง - สมาชิกแต่ละหมายเลขของกลุ่มออกจากกลุ่ม เพื่อไปรวมกลุ่มใหม่ตามหมายเลขของ ตนเอง - เมื่อสมาชิกแต่ละคนไปรวมกลุ่มตามหมายเลขตัวเองแล้ว ให้ทุกคนศึกษาข้อมูลที่มีให้ ในกลุ่มใหม่ให้เข้าใจมากที่สุด เพื่อให้เป็นผู้ที่มีความชำนาญ ภายในเวลาที่กำหนด (การจัดที่อยู่ให้ เหมาะสมกับชนิดของสัตว์, การให้ความรักและเอาใจใส่, การให้อาหารและน้ำอย่างเพียงพอ, การให้ยา ป้องกันโรค, การพาไปพบแพทย์เมื่อเจ็บป่วย) - เมื่อครบกำหนดเวลา ให้นักเรียนแต่ละหมายเลขของแต่ละกลุ่ม กลับมาที่กลุ่มของ ตนเอง ซึ่ง ทำให้ทุกกลุ่มก็จะมีคนที่มีความชำนาญในแต่ละเรื่อง และให้สมาชิกแต่ละคนกลับมาอธิบาย ให้ความรู้ที่ตนเองได้รับให้กับสมาชิกทุกคนในกลุ่มฟัง - สมาชิกทุกคนในกลุ่มร่วมกันระดมความคิด และทำแผนผังความคิดเรื่องการดูแลสัตว์ ของกลุ่มตนเอง และนำผลงานไปติดรอบบริเวณห้องเรียน 3. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากกิจกรรมเรื่องการดูแลสัตว์ ขั้นอธิบาย (Explain) 4. ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปความรู้ที่ได้รับจากกิจกรรมอธิบายผลที่ได้จากกิจกรรมเรื่องการ ดูแลสัตว์ 5. ครูอธิบายว่าสัตว์ที่อยู่รอบตัวเรามีหลายชนิด แต่ละชนิดมีการดำรงชีวิตที่แตกต่างกัน สัตว์ถือ เป็นสิ่งมีชีวิตจึงต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโต สิ่งที่สำคัญ ได้แก่ อาหาร น้ำ และอากาศ สัตว์บางชนิดอาศัยอยู่ในป่า เรียกว่า สัตว์ป่า สัตว์ชนิดนี้หาอาหารกินเองและเจริญเติบโตตาม ธรรมชาติ สัตว์บางชนิดถูกมนุษย์นำมาเลี้ยง เรียกว่า สัตว์เลี้ยง ซึ่งผู้ที่นำสัตว์มาเลี้ยงต้องดูแลและให้ปัจจัย ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการเจริญเติบโตแก่สัตว์ เลี้ยงด้วยความรัก ดูแลเอาใจใส่ และเข้าใจธรรมชาติ ของสัตว์แต่ละชนิด ขั้นขยายความรู้ (Elaborate) 6. ครูให้นักเรียนดูคลิปวิดีโอเกี่ยวกับการเลี้ยงดูสัตว์คลิปวิดีโอจากโปรแกรม You Tube (ยูทูป) https://www.youtube.com/watch?v=XDcn6yDKQEs แล้วให้นักเรียนช่วยกันอภิปรายความรู้ที่ ได้รับ โดยเฉพาะสัตว์เลี้ยงยอดนิยมที่เลี้ยงกันตามบ้าน เช่น สุนัข หรือ แมว รวมถึงสัตว์เลี้ยงแปลกๆ ที่ หลายคนนำมาเลี้ยง เช่น งู เป็นต้น
80 ขั้นประเมินผล (Evaluate) 7. นักเรียนในห้องและคุณครูสรุปร่วมกันว่า สัตว์ที่อยู่รอบตัวเรามีหลายชนิด แต่ละชนิดมีการ ดำรงชีวิตที่แตกต่างกัน สัตว์ถือเป็นสิ่งมีชีวิตจึงต้องการปัจจัยที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตและการ เจริญเติบโต สิ่งที่สำคัญ ได้แก่ อาหาร น้ำ และอากาศ ผู้ที่นำสัตว์มาเลี้ยงต้องดูแลและให้ปัจจัยที่จำเป็นต่อ การดำรงชีวิตและการเจริญเติบโตแก่สัตว์ เลี้ยงด้วยความรัก ดูแลเอาใจใส่ และเข้าใจธรรมชาติของสัตว์ 8. ครูประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนโดยการตั้งคำถาม และให้นักเรียนประเมินความรู้ ความเข้าใจและความสามารถของตนเอง โดยเขียนคำตอบของตนเองลงไปในสมุด - นักเรียนมีสัตว์เลี้ยงหรือไม่ - นักเรียนมีวิธีการเลี้ยงและดูแลสัตว์ของตนเองอย่างไร สื่อและแหล่งเรียนรู้ 1. หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.3 2. มงกุฎหมายเลขประจำตัว 3. บัตรความรู้ (การจัดที่อยู่ให้เหมาะสมกับชนิดของสัตว์, การให้ความรักและเอาใจใส่, การให้ อาหารและน้ำอย่างเพียงพอ, การให้ยาป้องกันโรค, การพาไปพบแพทย์เมื่อเจ็บป่วย) 4. คลิปวิดีโอการดูแลสัตว์https://www.youtube.com/watch?v=XDcn6yDKQEs การวัดผลประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. นักเรียนบอกวิธีการดูแลสัตว์ ได้ (K) ประเมินและ ตรวจผลงาน นักเรียน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. นักเรียนทำกิจกรรมกลุ่มเรื่อง ดูแลสัตว์ได้ (P) สังเกตพฤติกรรม จากกิจกรรม เรื่องดูแลสัตว์ แบบสังเกตพฤติกรรม นักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 3. นักเรียนตระหนักถึงประโยชน์ ของอาหาร น้ำ และอากาศ โดย การดูแลสัตว์ให้ได้รับสิ่งเหล่านี้ อย่างเหมาะสม (A) - ประเมินและตรวจ ผลงานนักเรียน - การถามคำถาม แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป
81
82 สมาชิกในกลุ่ม 4. 5. 6. สมาชิกในกลุ่ม 1. 2. 3. การดูแลสัตว์
83 คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่อง ที่ตรงกับระดับคะแนน ลำดับ ที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การรับฟัง คนอื่น การทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ำใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 เกณฑ์ให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ (100%) ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง (70%) ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง (50%) ให้ 1 คะแนน ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่องวัฏจักรชีวิตของสัตว์ เวลา 10 ชั่วโมง แผนการเรียนรู้ที่ 11 เรื่องวัฏจักรชีวิตสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม เวลา 1 ชั่วโมง สาระที่ 1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การลำเลียงสารเข้าและ ออกจากเซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ทำงาน สัมพันธ์กับความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ทำงานสัมพันธ์กันรวมทั้ง นำความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.3/3 สร้างแบบจำลองที่บรรยายวัฏจักรชีวิตของสัตว์ และเปรียบเทียบวัฏจักร ชีวิตของสัตว์บางชนิด สาระสำคัญ สัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของสัตว์ ซึ่งสัตว์แต่ละชนิดจะมีวัฏจักรชีวิตที่เฉพาะและแตกต่างกัน สำหรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม มีทั้งที่อาศัยอยู่บนบก เช่น วัว ควาย ช้าง ม้า เสือ เป็นต้น และอาศัยอยู่ในน้ำ เช่น วาฬ โลมา พะยูน เป็นต้น วัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จะเริ่มต้นจากไข่เหมือนกับสัตว์อื่นๆ แต่ไม่ได้มีการวางไข่ ดังนั้นจะมีระยะที่เป็นตัวอ่อนที่เกิดจากการปฏิสนธิระหว่างไข่กับอสุจิ จะฝังตัวและ เจริญเติบโตภายในร่างกาย (ท้อง) ของแม่ ทำให้ท้องแม่ค่อยๆ ใหญ่ขึ้น หลังจากออกจากท้องแม่ก็จะเป็น ระยะตัวอ่อน ซึ่งแม่จะให้น้ำนมและดูแลลูก และค่อยๆ เจริญเติบโตขึ้นเรื่อยๆ มีขนาดลำตัวที่ใหญ่ขึ้น จนกลายเป็นสัตว์ที่เป็นระยะตัวเต็มวัย และพร้อมสืบพันธุ์ต่อไป
85 จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด - นักเรียนสามารถอธิบายวัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมได้ (K) - นักเรียนสามารถสร้างแบบจำลองวัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมได้ (P) - นักเรียนให้ความร่วมมือในกิจกรรม Graffiti วัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม (A) สาระการเรียนรู้ สัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของสัตว์ ซึ่งสัตว์แต่ละชนิด เช่น ผีเสื้อ กบ ไก่ มนุษย์ จะมีวัฏจักรชีวิตที่ เฉพาะและแตกต่างกัน สมรรถนะ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นสร้างความสนใจ (Engage) 1. ครูนำรูปภาพสัตว์ให้นักเรียนดู (เสือ ช้าง ม้า วัว) แล้วตั้งประเด็นคำถามว่า ดังนี้ - สัตว์ในภาพ คืออะไร - สัตว์ในภาพออกลูกเป็นตัว หรือเป็นไข่ - นักเรียนรู้จักสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหรือไม่ - สัตว์ในภาพมีวัฏจักรชีวิตอย่างไร
86 2. ครูแจกใบเล่นเกมบิงโกให้กับนักเรียน ซึ่งเป็นตารางของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ซึ่งจะทำให้ นักเรียนรู้จักสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหลากหลายมากขึ้น ขั้นสำรวจและค้นหา (Explore) 3. ครูจัดกิจกรรมการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือ (Cooperative Learning) โดยใช้เทคนิควิธี Graffiti โดยแบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 6 คน หลังจากนั้นให้แต่ละกลุ่มเวียนตามฐานแผ่นป้ายที่ คุณครูติดไว้ตามจุดต่างๆ ในห้องเรียน ซึ่งแต่ละป้ายจะมีชื่อของสัตว์ และมีช่องแบ่งไว้สำหรับเป็นพื้นที่ เฉพาะในการวาดภาพของแต่ละกลุ่มตามหมายเลข แล้วปฏิบัติตามขั้นตอน ดังนี้ - เมื่อสมาชิกทุกคนในกลุ่มไปถึงแผ่นป้ายแรก ให้นักเรียนวาดภาพวัฏจักรชีวิตของสัตว์ที่ ระบุชื่อไว้ที่แผ่นป้าย โดยวาดภาพลงไปในช่องหมายเลขกลุ่มของตนเอง - เมื่อครบกำหนดเวลา ให้นักเรียนทุกคนในกลุ่ม เวียนไปยังแผ่นป้ายต่อไป - เมื่อเวียนจนครบทุกแผ่นป้ายแล้ว ให้นักเรียนกลับมาที่กลุ่มของตนเอง 4. ให้แต่ละกลุ่มมาร่วมกันเลือกสัตว์ที่สมาชิกในกลุ่มชอบมากที่สุด แล้วเขียนอธิบายวัฏจักรชีวิต ของสัตว์ชนิดนั้น แล้วเตรียมออกมานำเสนอหน้าชั้นเรียน ขั้นอธิบาย (Explain) 5. สรุปความรู้จากกิจกรรม เทคนิควิธี Graffiti เรื่องวัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 6. ครูอธิบายโดยใช้บัตรภาพวัฏจักรชีวิตสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ว่าสัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์ มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของ
87 สัตว์ ซึ่งสัตว์แต่ละชนิดจะมีวัฏจักรชีวิตที่เฉพาะและแตกต่างกัน สำหรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม มีทั้งที่อาศัย อยู่บนบก เช่น วัว ควาย ช้าง ม้า เสือ เป็นต้น และอาศัยอยู่ในน้ำ เช่น วาฬ โลมา พะยูน เป็นต้น วัฏจักร ชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จะเริ่มต้นจากไข่เหมือนกับสัตว์อื่นๆ แต่ไม่ได้มีการวางไข่ ดังนั้นจะมีระยะที่ เป็นตัวอ่อนที่เกิดจากการปฏิสนธิระหว่างไข่กับอสุจิ จะฝังตัวและเจริญเติบโตภายในร่างกาย (ท้อง) ของ แม่ ทำให้ท้องแม่ค่อยๆ ใหญ่ขึ้น หลังจากออกจากท้องแม่ก็จะเป็นระยะตัวอ่อน ซึ่งแม่จะให้น้ำนมและดูแล ลูก และค่อยๆ เจริญเติบโตขึ้นเรื่อยๆ มีขนาดลำตัวที่ใหญ่ขึ้น จนกลายเป็นสัตว์ที่เป็นระยะตัวเต็มวัย และ พร้อมสืบพันธุ์ต่อไป ขั้นขยายความรู้ (Elaborate) 7. วัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จะเริ่มต้นจากไข่เหมือนกับสัตว์อื่นๆ แต่ไม่ได้มีการวางไข่ ดังนั้นจะมีระยะที่เป็นตัวอ่อนที่เกิดจากการปฏิสนธิระหว่างไข่กับอสุจิ จะฝังตัวและเจริญเติบโตภายใน ร่างกาย (ท้อง) ของแม่ ทำให้ท้องแม่ค่อยๆ ใหญ่ขึ้น ส่วนระยะของการเจริญเติบโตที่เราสามารถเห็นได้จึง เป็นระยะที่เป็นตัวอ่อน และเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัย ขั้นประเมินผล (Evaluate) 8. นักเรียนในห้องและคุณครูสรุปร่วมกันว่าสำหรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม มีทั้งที่อาศัยอยู่บนบก เช่น วัว ควาย ช้าง ม้า เสือ เป็นต้น และอาศัยอยู่ในน้ำ เช่น วาฬ โลมา พะยูน เป็นต้น วัฏจักรชีวิตของ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จะเริ่มต้นจากไข่เหมือนกับสัตว์อื่นๆ แต่ไม่ได้มีการวางไข่ ดังนั้นจะมีระยะที่เป็นตัว อ่อนที่เกิดจากการปฏิสนธิระหว่างไข่กับอสุจิ จะฝังตัวและเจริญเติบโตภายในร่างกาย (ท้อง) ของแม่ ทำ ให้ท้องแม่ค่อยๆ ใหญ่ขึ้น หลังจากออกจากท้องแม่ก็จะเป็นระยะตัวอ่อน ซึ่งแม่จะให้น้ำนมและดูแลลูก และค่อยๆ เจริญเติบโตขึ้นเรื่อยๆ มีขนาดลำตัวที่ใหญ่ขึ้น จนกลายเป็นสัตว์ที่เป็นระยะตัวเต็มวัย และ พร้อมสืบพันธุ์ต่อไป 9. ครูประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนโดยการตั้งคำถาม และให้นักเรียนประเมินความรู้ ความเข้าใจและความสามารถของตนเอง - สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมมีวัฏจักรชีวิตอย่างไร สื่อและแหล่งเรียนรู้ 1. หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.3 2. กระดาษ 3. เกมบิงโกสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 4. ปากกาเมจิ
88 5. สี 6. สื่อการสอนบัตรภาพวัฏจักรชีวิตสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม การวัดผลประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดและประเมินผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. นักเรียนสามารถ อธิบายวัฏจักรชีวิตของสัตว์ เลี้ยงลูกด้วยนมได้ (K) ประเมินและตรวจผลงาน จากใบงานเรื่องอาหารหลัก 5 หมู่ แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียนจาก ใบงานเรื่องอาหาร หลัก 5 หมู่ ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. นักเรียนสามารถสร้าง แบบจำลองวัฏจักรชีวิตของ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมได้ (P) 3. นักเรียนให้ความร่วมมือ ในกิจกรรม Graffiti เรื่อง วัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยงลูก ด้วยนม (A) สังเกตพฤติกรรมจาก กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ แบบร่วมมือ (Cooperative Learning) โดยใช้เทคนิควิธี Graffiti เรื่อง วัฏจักรชีวิตของสัตว์เลี้ยง ลูกด้วยนม แบบสังเกต พฤติกรรมนักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป
89
90
91
92
93
94
95 วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 วัฏจักรชีวิตของสัตว์เรื่องวัฏจักรชีวิตสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม คำชี้แจง : ให้ผู้สอนประเมินผลงานของนักเรียน แล้วขีด ลงในช่องที่ตรงกับระดับคะแนน รายการประเมิน 5 4 3 2 1 1. มีความถูกต้องสมบูรณ์ 2. ผลงานมีความเป็นระเบียบ สวยงาม 3. ผลงานเสร็จตาม เวลาที่กำหนด รวม แบบประเมินผลงาน
96 วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 วัฏจักรชีวิตของสัตว์เรื่องวัฏจักรชีวิตสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม คะแนน ระดับคุณภาพ 12-15 ดี 8-11 พอใช้ ต่ำกว่า 7 ปรับปรุง รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน 5 4 3 2 1 1. มีความถูกต้อง สมบูรณ์ เนื้อหาสาระ ของ ผลงานถูกต้อง ครบทุกจุด เนื้อหาสาระ ของ ผลงาน บกพร่อง 1 จุด เนื้อหาสาระ ของ ผลงาน บกพร่อง 2-3 จุด เนื้อหาสาระ ของ ผลงาน บกพร่อง 4-5 จุด เนื้อหาสาระของ ผลงาน บกพร่อง มากกว่า 5 จุด 2. ผลงานมีความเป็น ระเบียบ สวยงาม ผลงานมีความ เป็นระเบียบ แสดงออก ถึงความ ประณีต ลงสีสวยงาม ครบทุกจุด ผลงานขาด ระเบียบและ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 1 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง 2-3 จุด ผลงานขาด ระเบียบ และตกแต่ง ระบายสีสีมี ความบกพร่อง 4-5 จุด ผลงานขาด ระเบียบ ตกแต่งระบายสี สีมีความ บกพร่อง มากกว่า 5 จุด 3. ผลงานเสร็จตาม เวลาที่กำหนด เสร็จทันเวลา ภายใน 30 นาที เกิน กำหนดเวลา 1-3 นาที เกิน กำหนดเวลา 4-6 นาที เกิน กำหนดเวลา 7-9 นาที เกินกำหนดเวลา 10 นาที ขึ้นไป เกณฑ์การให้คะแนนผลงาน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
97 คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่อง ทีjตรงกับระดับคะแนน ลำดับ ที่ ชื่อ–สกุล ของนักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การรับฟัง คนอื่น การทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ำใจ การมี ส่วนร่วมใน การ ปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 เกณฑ์ให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ (100%) ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง (70%) ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง (50%) ให้ 1 คะแนน ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง แบบสังเกตพฤติกรรมกลุ่ม เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ
98 แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่องวัฏจักรชีวิตของสัตว์ เวลา 10 ชั่วโมง แผนการเรียนรู้ที่ 12 เรื่องวัฏจักรชีวิตสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน เวลา 1 ชั่วโมง สาระที่ 1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การลำเลียงสารเข้าและ ออกจากเซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ทำงาน สัมพันธ์กับความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ทำงานสัมพันธ์กันรวมทั้ง นำความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.3/3 สร้างแบบจำลองที่บรรยายวัฏจักรชีวิตของสัตว์และเปรียบเทียบวัฏจักร ชีวิตของสัตว์บางชนิด สาระสำคัญ สัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของสัตว์ซึ่งสัตว์แต่ละชนิดจะมีวัฏจักรชีวิตที่เฉพาะและแตกต่างกัน สำหรับสัตว์ปีก ซึ่งสัตว์ปีกมีหลายชนิด แต่ที่พบเห็นอยู่ทั่วไป เช่น นก ไก่และเป็ด ไก่มีวัฏจักรชีวิต 3 ระยะ คือ ไข่ ตัวอ่อนหรือลูกเจี๊ยบ และตัวเต็มวัย เป็นต้น ซึ่งมีลักษณะเช่นเดียวกับสัตว์เลื้อยคลาน เช่น จระเข้ เต่า งู เป็นต้น จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด - นักเรียนสามารถอธิบายวัฏจักรชีวิตของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลานได้ (K) - นักเรียนสามารถสร้างแบบจำลองของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลานได้ (P) - นักเรียนให้ความร่วมมือในกิจกรรมวัฏจักรชีวิตสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน (A)
99 สาระการเรียนรู้ สัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของสัตว์ซึ่งสัตว์แต่ละชนิด เช่น ผีเสื้อ กบ ไก่ มนุษย์จะมีวัฏจักรชีวิตที่ เฉพาะและแตกต่างกัน สมรรถนะ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นสร้างความสนใจ (Engage) 1. ครูนำรูปภาพสัตว์ให้นักเรียนดู (นก ไก่ เป็ด จระเข้ เต่า งู) แล้วตั้งประเด็นคำถามว่า ดังนี้ - สัตว์ในภาพ คืออะไร - สัตว์ในภาพออกลูกเป็นตัว หรือเป็นไข่ - สัตว์ในภาพมีวัฏจักรชีวิตอย่างไร
100 2. ครูแจกใบเล่นเกมบิงโกให้กับนักเรียน ซึ่งเป็นตารางของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน ซึ่งจะทำ ให้นักเรียนรู้จักชนิดของสัตว์ในกลุ่มเหล่านี้หลากหลายมากขึ้น ขั้นสำรวจและค้นหา (Explore) 3. ครูจัดกิจกรรมเกมวัฏจักรของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน โดยให้นักเรียนลุกจากที่นั่งของ ตนเอง และแจกแผ่นป้ายคนละ 1 ใบ 4. นักเรียนดูแผ่นป้ายของตนเอง ว่าตนเองได้รูปอะไร 5. เมื่อครูเริ่มจับเวลา ให้นักเรียนแต่ละคนไปหาทีมของตนเองที่เป็นวัฐจักรชีวิตของสัตว์ที่ตนเอง ได้รับ เช่น ได้แผ่นป้ายไข่ไก่ ก็ต้องตามหา ลูกไก่ และไก่ เมื่อครบทุกระยะในวัฏจักรชีวิตนั้นๆ แล้ว ให้ทีม นั้นจับมือกันนั่งลง และรอจนทุกคนครบ 6. ครูสุ่มยกตัวอย่างกลุ่มที่ได้ครบและถูกต้อง โดยให้ทีมที่ถูกเลือกยืนขึ้นเป็นวงกลม เพื่อแสดงให้ เห็นวัฏจักรของสัตว์ชนิดนั้น ว่ามีการเจริญเติบโตเปลี่ยนแปลงไปอย่างไรได้บ้าง ขั้นอธิบาย (Explain) 7. สรุปความรู้จากกิจกรรม เกมวัฏจักรของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน 8. ครูอธิบายโดยใช้บัตรภาพวัฏจักรของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน ว่าสัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะ สืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิต ของสัตว์ซึ่งสัตว์แต่ละชนิดจะมีวัฏจักรชีวิตที่เฉพาะและแตกต่างกัน สำหรับสัตว์ปีก ซึ่งสัตว์ปีกมีหลาย ชนิด แต่ที่พบเห็นอยู่ทั่วไป เช่น นก ไก่และเป็ด ไก่มีวัฏจักรชีวิต 3 ระยะ คือ ไข่ ตัวอ่อนหรือลูกเจี๊ยบ และ ตัวเต็มวัย เป็นต้น ซึ่งมีลักษณะเช่นเดียวกับสัตว์เลื้อยคลาน เช่น จระเข้ เต่า งู เป็นต้น ขั้นขยายความรู้ (Elaborate) 9. ครูให้นักเรียนทุกคนดูคลิปวิดีโอเกี่ยวกับการเพาะเลี้ยงเต่าทะเล จากโปรแกรม You Tube (ยู ทูป) https://www.youtube.com/watch?v=zH-sxqpoFEc เพื่อเป็นการเพาะพันธุ์เต่าทะเลไม่ให้สูญ พันธุ์ เนื่องจากสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไป ส่งผลทำให้ทรัพยากรทางทะเลถูกทำลาย จึงมีการ เพาะเลี้ยงเต่าทะเลขึ้น ทำให้นักเรียนได้เห็นวัฏจักรชีวิตของเตาทะเลด้วย
101 ขั้นประเมินผล (Evaluate) 10. นักเรียนทำใบงาน เรื่องวัฏจักรชีวิตของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน 11. นักเรียนและคุณครูร่วมกันสรุปว่า สัตว์ปีก ซึ่งสัตว์ปีกมีหลายชนิด แต่ที่พบเห็นอยู่ทั่วไป เช่น นก ไก่และเป็ด ไก่มีวัฏจักรชีวิต 3 ระยะ คือ ไข่ ตัวอ่อนหรือลูกเจี๊ยบ และตัวเต็มวัย เป็นต้น ซึ่งมีลักษณะ เช่นเดียวกับสัตว์เลื้อยคลาน เช่น จระเข้ เต่า งู เป็นต้น 12. ครูประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนโดยการตั้งคำถาม และให้นักเรียนประเมินความรู้ ความเข้าใจและความสามารถของตนเอง - สัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน มีวัฏจักรชีวิตอย่างไร สื่อและแหล่งเรียนรู้ 1. หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.3 2. บัตรภาพวัฏจักรชีวิตของสัตว์ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน 3. คลิปวีดิโอ https://www.youtube.com/watch?v=zH-sxqpoFEc การวัดผลประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. นักเรียนอธิบายวัฏจักร ชีวิตของสัตว์ปีกและ สัตว์เลื้อยคลานได้ (K) ประเมินและตรวจผลงาน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. นักเรียนสามารถสร้าง แบบจำลองของสัตว์ปีกและ สัตว์เลื้อยคลานได้ (P) ประเมินและตรวจผลงาน จากใบงานเรื่องเกมวัฏ จักรชีวิตของสัตว์ปีกและ สัตว์เลื้อยคลาน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 3. นักเรียนให้ความร่วมมือ ในกิจกรรมวัฏจักรชีวิตสัตว์ ปีกและสัตว์เลื้อยคลาน (A) สังเกตพฤติกรรมจาก กิจกรรมเกมวัฏจักรชีวิต ของสัตว์ปีกและ สัตว์เลื้อยคลาน แบบสังเกตพฤติกรรม นักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป
102
103
104
105
106
107 แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่องวัฏจักรชีวิตของสัตว์ เวลา 10 ชั่วโมง แผนการเรียนรู้ที่ 13 เรื่องวัฏจักรชีวิตแมลงบางชนิด เวลา 1 ชั่วโมง สาระที่1 วิทยาศาสตร์ชีวภาพ มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ว 1.2 เข้าใจสมบัติของสิ่งมีชีวิต หน่วยพื้นฐานของสิ่งมีชีวิต การลำเลียงสารเข้าและ ออกจากเซลล์ความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ ของระบบต่าง ๆ ของสัตว์และมนุษย์ที่ทำงาน สัมพันธ์กับความสัมพันธ์ของโครงสร้างและหน้าที่ของอวัยวะต่าง ๆ ของพืชที่ทำงานสัมพันธ์กันรวมทั้ง นำความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 1.2 ป.3/3 สร้างแบบจำลองที่บรรยายวัฏจักรชีวิตของสัตว์และเปรียบเทียบวัฏจักร ชีวิตของสัตว์บางชนิด สาระสำคัญ แมลงถือเป็นสัตว์ที่มีชนิดและปริมาณมากที่สุด แมลงชนิดต่างๆ มีวัฏจักรชีวิตที่แตกต่างกัน โดยตัวอ่อนของแมลงบางชนิดมีลักษณะคล้ายกับพ่อแม่มาก แต่บางชนิดมีความแตกต่างจากพ่อแม่ แมลงบางชนิดมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างทีละน้อยไม่ครบขั้น บางชนิดมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างไม่ครบขั้น มีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างเพียง 3 ขั้น คือ ไข่ ตัวอ่อนในน้ำ ตัวเต็มวัย ตัวเต็มวัยของสัตว์ประเภทนี้วางไข่ใน น้ำ แล้วไข่ฟักเป็นตัวอ่อน ซึ่งตัวอ่อนหายใจโดยใช้เหงือก ต่อมาตัวอ่อนลอกคราบกลายเป็นตัวเต็มวัย แล้ว ขึ้นจากน้ำมาอาศัยอยู่บนบก ซึ่งตัวเต็มวัยหายใจโดยใช้ระบบท่อลม ไม่มีระยะดักแด้ ได้แก่ แมลงปอ ชีปะขาว จิงโจ้น้ำ เป็นต้น จุดประสงค์การเรียนรู้สู่ตัวชี้วัด - นักเรียนสามารถอธิบายวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิดได้ (K) - นักเรียนสามารถสร้างแบบจำลองวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิดได้ (P)
108 - นักเรียนให้ความร่วมมือในกิจกรรมวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิดได้ (A) สาระการเรียนรู้ สัตว์เมื่อเป็นตัวเต็มวัยจะสืบพันธุ์มีลูก เมื่อลูกเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยก็สืบพันธุ์มีลูกต่อไปได้อีก หมุนเวียนต่อเนื่องเป็นวัฏจักรชีวิตของสัตว์ซึ่งสัตว์แต่ละชนิด เช่น ผีเสื้อ กบ ไก่ มนุษย์จะมีวัฏจักรชีวิตที่ เฉพาะและแตกต่างกัน สมรรถนะ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นสร้างความสนใจ (Engage) 1. ครูนำรูปภาพแมลงให้นักเรียนดู (แมลงสาบ ตั๊กแตน เหา) แล้วตั้งประเด็นคำถามว่า ดังนี้ - สัตว์ในภาพ คืออะไร - สัตว์ในภาพออกลูกเป็นตัว หรือเป็นไข่ - สัตว์ในภาพมีวัฏจักรชีวิตอย่างไร
109 ขั้นสำรวจและค้นหา (Explore) 2. ครูจัดกิจกรรมวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด โดยแบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 5-6 คน 3. นักเรียนทุกคนเดินดูแผ่นป้ายวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด ที่ครูติดไว้รอบบริเวณห้อง แล้วให้ แต่ละกลุ่มช่วยกันพิจารณา และศึกษาหาความรู้ให้ได้มากที่สุด 4. เมื่อครบกำหนดเวลา ให้นักเรียนแต่ละกลุ่มเวียนไปยังแผ่นป้ายต่อไป จนครบทุกแผ่นป้าย 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มกลับมาที่กลุ่มของตนเอง แล้วทำการเลือกสัตว์ของกลุ่มของตนเองมา กลุ่มละ 1 ชนิด แล้วเตรียมมานำเสนอหน้าชั้นเรียน ขั้นอธิบาย (Explain) 6. สรุปความรู้จากกิจกรรมวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด 7. ครูอธิบายโดยใช้บัตรภาพวัฏจักรของสัตว์ว่าแมลงถือเป็นสัตว์ที่มีชนิดและปริมาณมากที่สุด แมลงชนิดต่างๆ มีวัฏจักรชีวิตที่แตกต่างกัน โดยตัวอ่อนของแมลงบางชนิดมีลักษณะคล้ายกับพ่อแม่มาก แต่บางชนิดมีความแตกต่างจากพ่อแม่ แมลงบางชนิดมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างทีละน้อยไม่ครบขั้น มีการ เปลี่ยนแปลงรูปร่างเพียง 3 ขั้น คือ ไข่ ฟักเป็นตัวอ่อน แต่ยังมีอวัยวะบางอย่างไม่ครบ เช่น ไม่มีปีก เมื่อมี การลอกคราบตัวอ่อน จึงมีปีก และเจริญเติบโตต่อไปเรื่อยๆ จนมีลักษณะเหมือนตัวเต็มวัย และอาศัยอยู่ บนบก ได้แก่ แมลงสาบ ตั๊กแตน จิ้งหรีด จักจั่น มวนต่างๆ เหา ปลวก ไร เรือด เพลี้ย เป็นต้น ส่วนแมลง บางชนิดมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างไม่ครบขั้น มีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างเพียง 3 ขั้น คือ ไข่ ตัวอ่อนในน้ำ ตัวเต็มวัย ตัวเต็มวัยของสัตว์ประเภทนี้วางไข่ในน้ำ แล้วไข่ฟักเป็นตัวอ่อน ซึ่งตัวอ่อนหายใจโดยใช้เหงือก ต่อมาตัวอ่อนลอกคราบกลายเป็นตัวเต็มวัย แล้วขึ้นจากน้ำมาอาศัยอยู่บนบก ซึ่งตัวเต็มวัยหายใจโดยใช้ ระบบท่อลม ไม่มีระยะดักแด้ ได้แก่ แมลงปอ ชีปะขาว จิงโจ้น้ำ ขั้นขยายความรู้ (Elaborate) 8. ครูให้นักเรียนทุกคนดูคลิปวิดีโอวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด เพื่อให้นักเรียนเห็นภาพชัดเจน มากขึ้น และเสริมความรู้เรื่องการกำจัดแมลงบางชนิดในช่วงที่มีการเจริญเติบโตที่แตกต่างกัน ขั้นประเมินผล (Evaluate) 9. นักเรียนทำใบงาน เรื่องวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด 10. นักเรียนและคุณครูร่วมกันสรุปว่า แมลงชนิดต่างๆ มีวัฏจักรชีวิตที่แตกต่างกัน โดยตัวอ่อน ของแมลงบางชนิดมีลักษณะคล้ายกับพ่อแม่มาก แต่บางชนิดมีความแตกต่างจากพ่อแม่ แมลงบางชนิดมี การเปลี่ยนแปลงรูปร่างทีละน้อยไม่ครบขั้น บางชนิดมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างไม่ครบขั้น มีการ เปลี่ยนแปลงรูปร่างเพียง 3 ขั้น คือ ไข่ ตัวอ่อน ตัวเต็มวัย
110 11. ครูประเมินความรู้ความเข้าใจของนักเรียนโดยการตั้งคำถาม และให้นักเรียนประเมินความรู้ ความเข้าใจและความสามารถของตนเอง - แมลงบางชนิดที่เรียนในวันนี้มีวัฏจักรชีวิตอย่างไร สื่อและแหล่งเรียนรู้ 1. หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.3 2. บัตรภาพวัฏจักรชีวิตของแมลงบางชนิด การวัดผลประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. นักเรียนสามารถ อธิบายวัฏจักรชีวิตของ แมลงบางชนิดได้ (K) ประเมินและตรวจ ผลงาน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 2. นักเรียนสามารถสร้าง แบบจำลองวัฏจักรชีวิตของ แมลงบางชนิดได้ (P) ประเมินและตรวจ ผลงาน จากใบงาน เรื่องเกมวัฏจักรชีวิต ของสัตว์ปีกและ สัตว์เลื้อยคลาน แบบประเมินผลงาน นักเรียน ผลงานนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป 3. นักเรียนให้ความร่วมมือ ในกิจกรรมวัฏจักรชีวิตของ แมลงบางชนิดได้ (A) สังเกตพฤติกรรมจาก กิจกรรมวัฏจักรชีวิต ของแมลงบางชนิด แบบสังเกตพฤติกรรม นักเรียน พฤติกรรมนักเรียน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 ขึ้นไป
111
112
113
114