การประชุมวิชาการ สมาคมนักกำหนดอาหารแห่งประเทศไทยประจำปี 2565 "เส้นทางนักกำหนดอาหารมืออาชีพ"

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 67

68 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 69

70 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

Nutrition Diagnosis: Why It Is Important and How to Document it Appropriately

Dr Varitha Kinghorn
Advanced Accredited Practising Dietitian (AdvAPD), Australia
Nutrition Care Process (NCP) Global Trainer, The Academy of Nutrition and Dietetics, USA

Now that dietitian in Thailand has become registered professionals, maintaining a
high standard of practice is more important than ever before. Nutrition Care Process is a
systematic framework to support dietitians in standardising practice and providing high-quality
nutrition care. Using the Nutrition Care Process as part of a dietitian’s practise provides
consistency and uniformity. However, this does not mean all patients receive the same type of
care. Using the Nutrition Care Process in dietetic practice, in fact, helps dietitians provide care
that is more specific and individualised to the patient.

There are four steps in the Nutrition Care Process including:
• Nutrition Assessment
• Nutrition Diagnosis
• Nutrition Intervention
• Nutrition Monitoring and Evaluation

What is Nutrition Diagnosis?
Most dietitians are familiar with all except one of the Nutrition Care Process steps,

Nutrition Diagnosis. This is a new but essential concept for the dietetic profession. Nutrition
Diagnosis helps identify a specific nutrition issue with the root cause of the problem, and
conditions from signs and symptoms. Nutrition Diagnosis can be summarised into a well-
structured sentence called “Nutrition Diagnosis Statement or PESS Statement”.

Benefits of using Nutrition Diagnosis in documentation
1. For Patient Care

• Provide uniform and unambiguous definition of nutrition care
• Provide specific goals and targeted interventions
• Provide measurable outcomes for monitoring, evaluation and reporting
• Help identify patient improvement against established goals

ปีท่ี 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธนั วาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 71

2. For Thai Dietetic Profession

• Promote critical thinking in medical nutrition therapy

• Help approaching nutrition problems in a systematic manner

• Standardise Dietetic practice across hospitals in Thailand

• Improve recognition from other health professionals
3. For the Hospitals and Health Organisations

• Promote effective communication among multidisciplinary teams

• Increase dietitian’s measurable productivity in the long-term

• Increase hospitals funding through more effective reimbursement from clear
nutrition diagnosis

How to write Nutrition Diagnosis statement correctly?
A Nutrition Diagnosis statement describes a nutrition related problem (choose from

the nutrition diagnosis terminology sheet), the root causes (etiology), and the information, results
and data gathered from the nutrition assessment which identifies a nutrition issue (signs and
symptoms). The CORRECT format for the Nutrition Diagnosis statement can be written as
“[Nutrition Diagnosis term (Problem)] related to [Etiology] as evidenced by [Signs/Symptoms]”.

When writing Nutrition Diagnosis statement or PESS statement, dietitians should ask
themselves a series of questions to help identify and clarify nutrition diagnosis as below:

Problem – Can the dietitian resolve or improve patient’s nutrition diagnosis? When
choosing Nutrition Diagnosis terminology, the dietitian is encouraged to consider the problem
from the “INTAKE” Domain first as this is more specific to the role of the dietitian.

Etiology – Does the etiology specific enough as the “ROOT CAUSE” of the problem?
Can the dietitian’s intervention address the etiology (root cause) or at least lessen the signs and
symptoms?

Signs and Symptoms – Will measuring the signs and symptoms indicate if the
problem is resolved or improved? Are the signs and symptoms specific enough that the dietitian
can measure changes at the follow-up visit to document resolution or improvement of the nutrition
diagnosis?

PESS Statement overall – Does the information gathering from nutrition assessment
support the nutrition diagnosis, etiology, and signs and symptoms?

72 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

Difference between Nutrition Diagnosis and Medical Diagnosis?
The nutrition diagnosis is different to a medical diagnosis. While a medical diagnosis

identifies a disease from signs and symptoms of body organs and systems, a nutrition diagnosis
is the identification of nutrition-related problems. A medical diagnosis cannot be changed unless
treated or resolved, whereas, a nutrition diagnosis can be changed depending on patient
management of nutrition. For example, a patient may be medically diagnosed with ‘Type 2
Diabetes Mellitus’; however, after performing a nutrition assessment identifying a high
consumption of carbohydrates, the nutrition diagnosis would be ‘Excessive carbohydrate
intake’. At the follow-up appointment, if the patient had consumed a smaller amount of
carbohydrates; but the consumption was distributed unevenly throughout the day, the nutrition
diagnosis would be changed to ‘Inconsistent carbohydrate intake’.

Writing a Nutrition Diagnosis statement is very essential. This helps prioritizing
identified nutrition problems and state each problem clearly. The Nutrition Diagnosis statement
also helps identify an etiology and the etiology category which assign for each problem that may
be resolved, lessened or manage appropriately by the right nutrition intervention. The Nutrition
Diagnosis statement also identifies signs and symptoms that are measurable, or any changes
can be tracked for the best outcomes of patient care.

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธนั วาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 73

ดังนั้น การได้รู้จักหลักการ และประโยชน์ผลิตภัณฑ์อาหาร(เพื่อ)อนาคตที่ทันสมัยอยู่
ตลอดเวลา สามารถช่วยนักกำหนดอาหาร และนักโภชนาการ จัดการวางแผน ให้คำแนะนำ
ตลอดจนสร้างความหลากหลายของทางเลือกผลิตภัณฑ์อาหารให้แก่ผู้ป่วยได้ ซึ่งเป็นการ
สนับสนุนการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคตอ่ สุขภาพทด่ี ีข้นึ อย่างยั่งยนื ได้อยา่ งแนน่ อน

74 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ประสบการณ์ การดาเนินการวินิจฉัยและระบปุ ัญหาทางโภชนาการ

วรี วรรณ เตชะกรยี งไกร
แผนกโภชนบำบดั โรงพยำบำลกรุงเทพ สำนกั งำนใหญ่

กระบวนการดแู ลด้านโภชนาการ (Nutrition Care Process) เปน็ มาตรฐานหนง่ึ ของการ
ปฎิบัติงานในการดูแลด้านโภชนาการสำหรับนักกำหนดอาหารวชิ าชพี ซ่ึงประกอบดว้ ย 4 มาตรฐาน คอื

มาตรฐาน 1 : การประเมินภาวะโภชนาการ
มาตรฐาน 2 : การวนิ จิ ฉยั ทางโภชนาการ
มาตรฐาน 3 : การใหโ้ ภชนบำบัด
มาตรฐาน 4 : การตดิ ตามและประเมินผลการใหโ้ ภชนบำบดั
การวินจิ ฉยั ทางโภชนาการ (Nutrition Diagnosis) เปน็ มาตรฐานที่ 2 ทมี่ ีตัวชวี้ ัดหนง่ึ ของ
มาตรฐานคือ การบนั ทึกการวนิ จิ ฉยั ทางโภชนาการโดยใช้ Terminology ทเี่ ปน็ มาตรฐานและบนั ทึก
หลกั ฐานเปน็ ลายลักษณอ์ ักษรทช่ี ดั เจนและกระชบั
โดยเริ่มตน้ จาก การศึกษาด้วยตนเองถึงหลักการเขียนการวนิ ิจฉยั ทางโภชนาการ PES ในการ
ระบถุ งึ ปัญหา Problem (P) สาเหตุ Etiology (E) อาการและการแสดงออก Signs and Symptoms (S)
นนั้ ทำให้สามารถเหน็ สาเหตุของปญั หาที่ชดั เจน และนำไปสูก่ ารแก้ไขปัญหาทางโภชนาการของผูป้ ่วย
ไดต้ รงประเดน็ ปญั หามากขึ้น ตวั อยา่ งเช่น

ปัญหา (P) สาเหตุ (E) อาการและ
การแสดงออก (S)

Inadequate energy intake related to just start feed as evidence by energy intake 50%

(post-op) of requirement

Predicted inadequate protein related to not enough protein as evidence by serum albumin 3.31

intake though the feed g/dL

กระบวนการดแู ลด้านโภชนาการเปน็ สิ่งจำเปน็ อยา่ งย่งิ สำหรับนกั กำหนดอาหารในการใหโ้ ภชน
บำบดั ทีเ่ หมาะสม แต่อยา่ งไรก็ตามการวนิ จิ ฉยั ทางโภชนาการควรคำนึงถึงลำดบั ความสำคญั และสิ่งที่
เป็นปญั หาสำคัญ ความรนุ แรง และความปลอดภัยของผปุ้ ่วยกอ่ น นอกจากนส้ี ิง่ ทจี่ ะพัฒนาการดูแลด้าน
โภชนาการต่อไปได้คือ การตดิ ตามและประเมนิ ผลเพอ่ื ให้นักกำหนดอาหารสามารถประเมนิ Nutrition
intervention ทใ่ี ห้ผปู้ ่วยและหาทางการแกไ้ ขปญั หาทางโภชนาการต่อไป

ปีที่ 42 ฉบับท่ี 1-3 มกราคม-ธนั วาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 75



ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 77

78 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 79

80 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 81

82 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 83

84 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 85

86 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 87

88 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 89

90 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 91

9.5

92 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 93

94 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 95

96 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 97

98 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปีท่ี 42 ฉบบั ที่ 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนกั กำหนดอาหารแห่งประเทศไทย 99

100 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 101

102 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 103

104 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 105

106 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 107

108 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 109

110 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 111

112 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 113

114 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association

ปที ี่ 42 ฉบบั ท่ี 1-3 มกราคม-ธันวาคม 2565 วารสารสมาคมนักกำหนดอาหารแหง่ ประเทศไทย 115

116 Vol. 42, No. 1-3 January-December 2022 Journal of Thai Dietetic Association