มาตรฐานการขนส่งสินค้าอันตรายทางรถไฟ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 296

(a) วิธกี ารจดุ ประทดุ วยตัวเอง โดยมเี ง่ือนไขดงั นี้
(i) วธิ ีการจุดประทุ ตอ งไมกระทําภายใตก ารขนสง ปกติ
(ii) ตองมีวิธีการปองกันท่ีมีประสิทธิภาพอยางนอย 2 วิธี ในการปองกันการระเบิด
ของสงิ่ ของ ในกรณีที่เกดิ จากการทาํ งานโดยบงั เอญิ ของตัวจุดประทุ
(iii) เมื่อไมมี วิธีการปองกัน 2 วิธีที่มีประสิทธิภาพ (เชน วิธีการจุดประทุ ที่ไดกําหนด
ความเขากันไดอยูในกลุม B) โดยความเห็นของพนักงานเจาหนาท่ีของประเทศ
ตนทางนั้น หากตัวจุดประทุทํางานเองโดยไมต้ังใจ ตองไมเปนสาเหตุใหเกิดการ
ระเบิดของสงิ่ ของภายใตการขนสง ในสภาวะปกติ

(b) สงิ่ ของในกลมุ ที่เขา กนั ได C, D และ E
ตองไมบรรจุรวมกับสินคาอันตรายประเภทอ่ืนหรือรวมกับสินคาซึ่งไมเปนไปตาม
ขอกําหนดนี้ เม่ือสินคาถูกบรรจุดวยกันตามขอกําหนดพิเศษน้ี พิจารณาการแกไขให
เปนไปตามการจําแนกประเภทของหีบหอตาม 2.2.1.1 สําหรับรายละเอียดของสินคาที่
อยใู นเอกสารกํากับการขนสง ดู 5.4.1.2.1 (b)
MP 22 อาจจะบรรจุสิ่งของท่ีมีหมายเลข UN เหมือนกันเขาดวยกัน แตตองไมบรรจุกับสินคา
อันตรายประเภท 1 ทม่ี หี มายเลข UN ตา งกนั เขา ดว ยกันยกเวนกรณดี งั นี้
(a) วิธีการจุดประทุดวยตัวเอง โดยมีเงื่อนไขวาวิธีการจุดประทุตองไมกระทําภายใต

การขนสงปกติ
(b) สง่ิ ของในกลมุ ที่เขา กันได C, D และ E
(c) หากเปนไปตามขอกาํ หนดพิเศษ MP24
ตอ งไมบ รรจรุ วมกบั สินคาอนั ตรายประเภทอ่นื หรือกับสินคาซึ่งไมเปน ไปตามขอกาํ หนดน้ี
เม่ือสินคาถูกบรรจุดวยกันตามขอกําหนดพิเศษนี้ ใหพิจารณาการแกไขที่เปนไปไดของ
การจําแนกประเภทของหีบหอตาม 2.2.1.1 สําหรับรายละเอียดของสินคาที่อยูใน
เอกสารกาํ กบั การขนสง ดู 5.4.1.2.1 (b)
MP 23 อาจจะบรรจุส่ิงของที่มีหมายเลข UN เหมือนกันเขาดวยกัน แตตองไมบรรจุกับสินคา
หรือสิ่งของในสินคาอันตรายประเภท 1 ที่มีหมายเลข UN ตางกันเขาดวยกัน ยกเวน
กรณีดังตอ ไปน้ี
(a) วิธีการจุดประทุดวยตัวเอง โดยมีเงื่อนไขวาวิธีการจุดประทุตองไมกระทําภายใต

การขนสง ปกติ
(b) หากเปนไปตามขอกาํ หนดพิเศษ MP24
ตอ งไมบรรจุรวมกบั สนิ คา อนั ตรายประเภทอ่ืนหรือกบั สินคา ซ่ึงไมเ ปนไปตามขอกําหนดนี้
เม่ือสินคาถูกบรรจุดวยกันตามขอกําหนดพิเศษนี้ ใหพิจารณาการแกไขที่เปนไปไดของ
การจําแนกประเภทของหีบหอ ตาม 2.2.1.1
สาํ หรบั รายละเอียดของสินคา ทีอ่ ยใู นเอกสารกํากับการขนสง ดู 5.4.1.2.1 (b)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 297

MP24 อาจบรรจุสินคาท่ีมีหมายเลข UN เดียวกันที่แสดงตามตารางขางลางน้ีรวมกันได โดยมี
เงอ่ื นไขดังตอไปนี้
- ถาตัวอักษร A แสดงอยูในตารางสินคาอันตรายที่อยูในกลุมหมายเลข UN ดังกลาว
อาจบรรจรุ วมกันไดในหบี หอ เดยี วกันโดยไมมขี อ จํากัดพิเศษเก่ียวกับน้ําหนัก
- ถาตัวอักษร B แสดงอยูในตารางสินคาอันตรายท่ีอยูในกลุมหมายเลข UN ดังกลาว
อาจบรรจุรวมกันไดในหีบหอเดียวกันโดยใหมีน้ําหนักสูงสุดของสารวัตถุระเบิด
รวมกนั ไดถึง 50 กโิ ลกรัม
ตองไมบรรจุรวมกับสินคาอันตรายประเภทอื่นหรือรวมกับสินคาซ่ึงไมเปนไปตาม
ขอกําหนดน้ี เมื่อสินคาถูกบรรจุดวยกันตามขอกําหนดพิเศษน้ี ใหพิจารณาการแกไขให
เปนไปตามการจําแนกประเภทของหีบหอตาม 2.2.1.1 สําหรับรายละเอียดของสินคา
ทอี่ ยูในเอกสารกาํ กบั การขนสง ดู 5.4.1.2.1 (b)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 298

บทที่ 4.2

การใชแท็งกท ีย่ กและเคลือ่ นยา ยได และภาชนะบรรจุกาซแบบกลมุ ท่รี บั รอง

โดยองคการสหประชาชาติ
(Use of Portable tank and UN certified Multiple-Element Gas

Containers (MEGCs)

4.2.1 ขอ กําหนดทวั่ ไปสําหรับการใชแท็งกท ่ียกและเคล่ือนยายได (Portable tanks) ในการขนสงสินคา
4.2.1.1 อันตรายประเภท 1 และ 3 ถึง 9

4.2.1.2 บทน้ีกลาวถึงขอบังคับทั่วไปที่ใชกับการใชแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายไดสําหรับการขนสงสินคา
อันตรายประเภท 1, 3, 4.1, 4.2, 4.3, 5.1, 5.2, 6.1, 6.2 , 7, 8 และ 9 นอกจากน้ีแท็งกที่ยก
4.2.1.3 และเคลื่อนยายไดดังกลาว ตองเปนไปตามขอบังคับในการออกแบบ การผลิต การตรวจสอบ
4.2.1.4 และการทดสอบ ดังรายละเอียดใน 6.7.2 สารจะตองขนสงในแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายไดที่เปนไป
4.2.1.5 ตามขอแนะนําแท็งกที่ใชงานได ซ่ึงระบุในคอลัมนที่ 10 ของตาราง A ในบทท่ี 3.2 และดัง
4.2.1.6 รายละเอียดใน 4.2.4.2.6 (T1 ถึง T23) และตามเง่ือนไขพิเศษเก่ียวกับแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได
ที่ระบุใชก ับสารแตละชนิดในคอลัมนที่ 11 ของตาราง A ในบทที่ 3.2 และคําอธบิ ายใน 4.2.5.3
ในระหวางการขนสงตองมีการปองกันแท็งกที่ยก และเคลื่อนยายไดอยางเพียงพอตอความ
เสียหายท่ีอาจเกิดขึ้นกับผนังแท็งก (Shell) และอุปกรณประกอบการใชงานตาง ๆ จากการ
กระทบกันท้ังดานขางและดานยาวรวมทั้งการพลิกควํ่าดวย ถาผนังแท็งกและอุปกรณใชงานถูก
สรางมาใหสามารถทนตอการกระทบและการพลิกควํ่าได ก็ไมจําเปนตองมีการปองกันดังกลาว
ตัวอยา งของการปองกันดงั กลาวแสดงไวใ น 6.7.2.17.5
สารที่ไมเสถียรทางเคมี ยินยอมใหรับไวทําการขนสงตอเมื่อไดดําเนินตามข้ันตอนที่จําเปน
เพ่ือปองกันอันตรายจากการสลายตัว การเปลี่ยนรูป หรือการเกิดการเช่ือมโมเลกุลในระหวาง
การขนสง รวมท้ังจะตองระมัดระวังเปนพิเศษไมใหผนังแท็งกมีสารใดที่อาจจะทําใหเกิดปฏิกิริยา
ดงั กลา วติดอยดู วย
อุณหภูมิท่ีผิวดานนอกของผนังแท็งกยกเวนชองเปด และอุปกรณท่ีปดชองเปดหรือของฉนวนกัน
ความรอ นจะตอ งไมเกิน 70 องศาเซลเซียสในระหวางการขนสง
สําหรบั แท็งกท่ียกและเคล่ือนยายไดทเี่ ปน แท็งกเปลาทยี่ ังไมไดทาํ ความสะอาดและยังไมไดไลกาซ
ออกใหหมด จะตองเปนไปตามขอบังคับเดียวกันเสมือนวาแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายไดน้ันยัง
บรรจุสารชนดิ กอนหนานี้
หามทําการขนสงสารตาง ๆ ในชองบรรจุเดียวกัน หรือชองบรรจุที่อยูติดกันของผนังแท็งก
เม่อื สารเหลา น้นั อาจทาํ ปฏิกิริยาซ่ึงกันและกนั ท่ีเปนอันตราย (ดู “ปฏิกริ ิยาที่เปน อันตราย” ใน 1.2.1)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 299

4.2.1.7 ตองมีการเก็บเอกสารหนังสือรับรองการอนุมัติการออกแบบ รายงานการทดสอบ และหนังสือ
รับรองผลการตรวจสอบเบื้องตน และผลการทดสอบของแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดของแตละ

แท็งกท ่อี อกโดยพนักงานเจาหนาทห่ี รือผูทําการแทน โดยเก็บไวท่พี นักงานเจาหนาท่หี รือผทู ําการ

แทนหรือเจาของแท็งก เจาของแท็งกจะตองสามารถแสดงหลักฐานเอกสารเหลานี้ตอพนักงาน

เจา หนาทีไ่ ดเม่ือตองการ

4.2.1.8 ในกรณีที่สารท่ีทําการขนสงไมมีชื่อระบุอยูในแผนโลหะ ดังกลาวใน 6.7.2.20.2 ผูสงสินคา ผูรับ
สินคา หรือผูท่ีทําการขนสงจะตองมีสําเนาของเอกสารรับรองตามท่ีระบุใน 6.7.2.18.1 ไวพรอม

สําหรบั แสดงตอพนักงาน เจาหนา ที่หรอื ผทู ําการแทนตรวจสอบไดเม่ือตองการ

4.2.1.9 อตั ราสวนของการบรรจุ (Degree of filling)
4.2.1.9.1 กอนที่จะทําการบรรจุสินคาอันตราย ผูสงสินคาจะตองตรวจสอบใหมั่นใจวาไดใชแท็งกท่ียก

และเคลื่อนยายได (Portable Tank) ท่ีเหมาะสมแลว และแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดน่ันไมถูก
บรรจุเติมดวยสารท่ีเมื่อสัมผัสกับวัสดุท่ีใชทําผนังแท็งก ปะเก็น อุปกรณใชงาน และวัสดุบุรอง
ปองกันตาง ๆ แลว จะทําปฏิกิริยาที่เปนอันตรายจนทําใหเกิดผลผลติ ท่ีมีอันตราย หรือทําใหวัสดุ
ช้ินสวนดังกลาวของผนังแท็งกลดความแข็งแรงลง ผูสงสินคาอาจตองปรึกษากับผูผลิตสารน้ัน
รวมกับพนักงานเจาหนาที่ เพ่ือขอคําแนะนําเก่ียวกับความเขากันไดของสารนั้นกับวัสดุท่ีใชทํา
แทง็ กทย่ี กและเคลือ่ นยา ยได
4.2.1.9.1.1 หา มบรรจุแทง็ กที่ยกและเคลื่อนยา ยไดเกนิ กวาคา ทีจ่ ะกาํ หนดใน 4.2.1.9.2 ถึง 4.2.1.9.6
4.2.1.9.2 อตั ราสวนการบรรจสุ งู สุด (เปน รอ ยละ) สําหรบั กรณีทั่วไปคํานวณหาไดจ ากสูตรน้ี

4.2.1.9.3 อัตราสวนการบรรจุสูงสุด (เปนรอยละ) สําหรับวัตถุอันตรายท่ีเปนของเหลวของสินคาอันตราย
ประเภทท่ี 6.1 และสินคาอันตรายประเภทที่ 8 ในกลุมการบรรจุที่ I และ II และของเหลว

ท่ีมีความดันไอสัมบูรณท่ีอุณหภูมิ 65 องศาเซลเซียส มากกวา 175 กิโลปาสคาล (1.75 บาร)
คาํ นวณหาไดจากสตู รนี้

4.2.1.9.4 ในสูตรขางตน α หมายถึง คาเฉล่ียสัมประสิทธิ์ของการขยายตัวโดยปริมาตร (Cubical
Expansion) ของของเหลวระหวา งคา เฉลย่ี อุณหภูมิเปนองศาเซลเซียสของของเหลวขณะเติม (tf)
และคาอุณหภูมิของของเหลวทั้งหมดเฉลี่ยสูงสุดเปนองศาเซลเซียสในระหวางการขนสง (tr)

สําหรับของเหลวท่ีทําการขนสงภายใตส ภาวะอากาศปกติ α สามารถคํานวณหาไดจากสูตร

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 300

4.2.1.9.4.1 ตองควบคุมอุณหภูมิของเหลวทั้งหมดเฉลี่ยสูงสุด (tr) ไวท่ีระดับ 50 องศาเซลเซียส ยกเวนวาเปน
การขนสง ภายใตอณุ หภูมิทสี่ งู มากหรือตา่ํ มาก ซึ่งพนกั งานเจา หนาทีผ่ ูเกย่ี วของอาจยอมรับใหอุณหภูมิ

ต่าํ หรือสูงกวาตามท่ีเห็นสมควร

4.2.1.9.5 สาํ หรับแทง็ กท ยี่ กและเคลื่อนยายไดท ี่บรรจุสารท่คี วบคมุ อณุ หภมู ิในระหวา งการขนสงไวท ่ีระดับสูงกวา
50 องศาเซลเซียส (เชน ใชอุปกรณใหความรอน) ไมใชขอบังคับใน 4.2.1.9.2 ถึง 4.2.1.9.4.1 สําหรับ

แท็งกท ี่ยกและเคลอ่ื นยา ยไดท ีต่ ิดต้ังอปุ กรณใหความรอนจะตอ งใชตัวควบคุมอุณหภมู ิ (Temperature

regulator) เพื่อใหม่ันใจวาอัตราสวนการบรรจุสูงสุดของสารไมมากเกินกวารอยละ 95 ของปริมาตร
รวมตลอดระยะเวลาที่ทําการขนสง
4.2.1.9.5.1 การคํานวณอัตราสวนการบรรจุสูงสุด (เปนรอยละ) สําหรับของเหลวท่ีทําการขนสงภายใตภาวะ
ที่เพม่ิ อุณหภูมิใหส งู ขนึ้ คํานวณไดจากสตู ร

ซ่ึง df และ dr หมายถึงความหนาแนนของของเหลว ณ อุณหภูมิเฉล่ียของของเหลวในขณะเติม

และอุณหภมู ขิ องของเหลวทง้ั หมดเฉล่ียสงู สุดในระหวางการขนสงตามลําดบั
4.2.1.9.6 หา มใชแ ท็งกท่ยี กและเคล่อื นยายไดใ นการขนสง ในกรณตี อ ไปน้ี

(a) ของเหลวที่มีความหนืดนอยกวา 2,680 มม2/วินาที ณ อุณหภูมิ 20 องศาเซลเซียส หรือที่

อุณหภูมิสูงสุดของสารในระหวางการขนสง ในกรณีท่ีเปนสารถูกทําใหรอน มีคาอัตราสวน
การบรรจมุ ากกวารอยละ 20 แตนอยกวา รอยละ 80 เวน แตจะมกี ารแบง ผนังแทง็ กของแท็งก

ที่ยกและเคล่ือนยายไดออกเปนสวน ๆ ดวยแผนกั้นหรอื แผน กันกระฉอก โดยมีความจไุ มเกิน

สวนละ 7,500 ลติ ร
(b) เม่อื มีสารท่ีทาํ การขนสงกอนหนาน้ีตกคางเกาะติดอยูที่ดานนอกของผนังแท็งกหรืออุปกรณใช

งาน

(c) เม่ือมีการรั่วไหลหรือความเสียหายในระดับที่อาจมีผลตอความแข็งแรงของแท็งกท่ียก
และเคลอ่ื นยา ยไดห รือมีผลตอการยกแทง็ กห รอื ยดึ ตรึงแทง็ ก

(d) เวนแตจะไดทาํ การตรวจสอบอุปกรณใชง านวาอยูในสภาพใชง านไดดี
4.2.1.9.7 ชอ งทม่ี ีไวสาํ หรับรถยก (forklift pocket) ของแท็งกทีย่ กและเคลื่อนยา ยไดจะตองปด เม่อื ไดบรรจุ

เติมจนเต็มแลวเงื่อนไขน้ีไมใชกับแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายซึ่งเปนไปตาม 6.7.2.17.4
ท่ีไมจ ําเปนตองมีอุปกรณในการปด ชองท่มี ีไวส ําหรับรถยกดังกลาว
4.2.1.10 เงื่อนไขเพิ่มเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 3 ดวยแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได
(Portable Tanks)
4.2.1.10.1 แท็งกทยี่ กและเคลื่อนยายไดทุก ๆ แทง็ กท่ีใชบรรจุของเหลวไวไฟจะตอ งปด ใหแนนและตอ งติดตั้ง
อุปกรณ ระบายความดนั (relief devices) ดงั ท่ีระบใุ น 6.7.2.8 ถงึ 6.7.2.15

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 301

4.2.1.10.1.1 แท็งกท่ียกและเคลื่อนยายได ท่ีใชเฉพาะสําหรับการขนสงทางบกเทาน้ัน อาจยินยอมใหใช
ระบบระบายไอแบบเปด ได (open venting systems) ถา บทท่ี 4.3 ยินยอมใหใชไ ด

4.2.1.11 เง่ือนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 4.1, 4.2 หรือ 4.3 ดวยแท็งกท่ียก
และเคล่ือนยายได (Portable Tanks)

(สงวนไว)

4.2.1.12 เง่ือนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายในประเภท 5.1 ดวยแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายได
(portable Tanks)

(สงวนไว)

4.2.1.13 เง่ือนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 5.2 และประเภท 4.1 สารที่ทําปฏิกิริยาได
เองดว ยแท็งกทีย่ กและเคลื่อนยายได (Portable Tanks)

เปน ไปตามท่ีกาํ หนดใน RID หมวดยอยท่ี 4.2.1.13

4.2.1.14 เงื่อนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 6.1 ดวยแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได
(Portable Tanks)

(สงวนไว)

4.2.1.15 เง่ือนไขเพิ่มเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 6.2 ดวยแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได
(Portable Tanks)

(สงวนไว)

4.2.1.16 เงื่อนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 7 ดวยแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายได
(Portable Tanks)

4.2.1.16.1 แท็งกที่ยกและเคล่ือนยายได (Portable Tanks) สําหรับการขนสงวัสดุกัมมันตภาพรังสีจะไมถูก
นํามาใชส าํ หรบั การขนสงสนิ คา อน่ื

4.2.1.16.2 ระดบั การบรรจุของแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได (Portable Tanks) ตองไมเ กินรอยละ 90 หรือคา
อ่นื ใดที่ไดรับอนมุ ัติจากหนวยงานทม่ี อี าํ นาจ

4.2.1.17 เงื่อนไขเพิ่มเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 8 ดวยแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได
(Portable Tanks)

4.2.1.17.1 อุปกรณลดแรงดันของแท็งกที่ยกและเคล่ือนยายได (Portable Tanks) สําหรับการขนสงสาร
ประเภท 8 จะตอ งไดรับการตรวจสอบเปนระยะ ๆ ไมเ กนิ หนึ่งป

4.2.1.18 เง่ือนไขเพิ่มเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายประเภท 9 ดวยแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได
(Portable Tanks)

(สงวนไว)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 302

4.2.1.19 เง่ือนไขเพ่ิมเติมสําหรับการขนสงสินคาอันตรายท่ีเปนของแข็ง ในสภาวะการขนสงท่ีอุณหภูมิสูงกวา
4.2.2 จุดหลอมละลาย
4.2.2.1
4.2.2.2 เง่ือนไขทั่วไปสําหรับการใชแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดสําหรับการขนสงกาซเหลวที่ไมใชกาซ
เหลวอณุ หภมู ติ าํ่
4.2.2.3
ในสวนนี้จะเปนขอบังคับทั่วไปสําหรับการใชแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได ในการขนสงกาซเหลว
4.2.2.4 ทไ่ี มใ ชกา ซเหลวอณุ หภมู ติ าํ่
แท็งกท่ใี ชตอ งเปน ไปตามขอกําหนดสาํ หรับการออกแบบ การผลิต การตรวจสอบและการทดสอบ
4.2.2.5 ดังรายละเอียดใน 6.7.3 กาซเหลวท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภูมิต่ํา ตองทําการขนสงในแท็งกที่ยก
4.2.2.6 และเคล่ือนยายไดท่ีเปนไปตามขอแนะนําแท็งก T50 ใน 4.2.5.2.6 และเงื่อนไขพิเศษสําหรับ
แท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดใด ๆ ที่ระบุไวเปนการจําเพาะสําหรับกาซเหลวที่ไมใชกาซเหลว
อุณหภมู ติ ่าํ ในคอลัมนท ่ี 11 ของตาราง A ในบทที่ 3.2 และทีก่ ลาวถงึ ใน 4.2.5.3
ในระหวางการขนสง แท็งกที่ยกและเคลือ่ นยายได ตองมีการปองกันอยางเพียงพอไมใหผนงั แทง็ ก
และอปุ กรณใ ชง านตาง ๆ เกดิ ความเสยี หายเนื่องจากการถกู กระทบทางดา นขางและทางดานยาว
รวมท้ังการพลิกควํ่า ถาผนังแท็งกและอุปกรณใชงานถูกสรางมาใหสามารถทนตอการกระทบ
หรือการพลกิ คว่ําไดก ไ็ มต อ งมีการปองกนั เชน น้ี มตี ัวอยา งการปอ งกนั ดังกลา วใน 6.7.3.13.5
กาซเหลวที่ไมใชกาซเหลวอุณหภูมิต่ําบางอยางท่ีไมเสถียรทางเคมี กาซดังกลาวยินยอมใหทําการ
ขนสงไดก็ตอเมื่อไดดําเนินการตามขั้นตอนที่จําเปนสําหรับการปองกันอันตรายจากการสลายตัว
การเปลี่ยนสภาพ หรือการเกิดการเชื่อมโมเลกุลในระหวางการขนสงและในข้ันตอนสุดทายตองมี
การตรวจสอบเพื่อใหม่ันใจวาในแท็งกที่ยกและเคล่ือนยายไดไมมีกาซเหลวท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภูมิ
ตาํ่ ซึ่งอาจจะสนับสนุนใหเกิดปฏกิ ิริยาดงั กลาวบรรจุอยู
เวนแตจะมีชื่อวัตถุอันตรายที่ขนสงปรากฏอยูบนแผนโลหะตามที่กลาวถึงใน 6.7.3.16.2 ผูสงสินคา
ผูรับสินคา หรือผูท่ีทําการขนสงจะตองมีสําเนาของเอกสารรับรองตามที่ระบุใน 6.7.3.14.1 จํานวน
1 ชดุ ไว พรอ มสําหรบั แสดงใหพนักงานเจาหนาที่ตรวจสอบไดเม่ือตองการ
แท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดที่เปนแท็งกเปลา ท่ียังไมไดทําความสะอาดและยังไมไดไลกาซออกให
หมด จะตองเปนไปตามขอบังคับเดียวกันเสมือนหนึ่งวาแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายไดน้ันยังบรรจุกาซ
เหลวท่ีไมใ ชกา ซเหลวอุณหภมู ิตํ่า

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 303

4.2.2.7 การบรรจุ
4.2.2.7.1 กอนที่จะทําการบรรจุตองตรวจสอบใหมั่นใจวา ไดใชแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดที่ไดรับอนุมัติใหใช
กบั กา ซเหลวท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภมู ิตํ่าท่ีจะทาํ การขนสง และแทง็ กน ั้นไมถูกบรรจุเติมดว ยกา ซเหลว
4.2.2.7.2 ท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภูมิตํ่า ซ่ึงเมื่อสัมผัสกับวัสดุของผนังแท็งก ปะเก็น อุปกรณใชงานตาง ๆ แลว
4.2.2.7.3 อาจทําปฏิกิริยาท่ีเปนอันตรายจนทําใหเกิดผลผลิตท่ีมีอันตรายหรือทําใหวัสดุช้ินสวนดังกลาวของ
4.2.2.8 ผนังแท็งกลดความแข็งแรงลงอุณหภูมิของกาซเหลวท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภูมิต่ําในระหวางการบรรจุ
จะตอ งอยูในขีดจาํ กัดของชวงอุณหภมู ิออกแบบ
4.2.2.9 น้ําหนักสูงสุดของกาซเหลวท่ีไมใชกาซเหลวอุณหภูมิต่ําตอปริมาตรเปนลิตรของความจุผนังแท็งก
(กิโลกรัม/ลิตร) จะตองไมเกินความหนาแนนของกาซท่ีอยูในสภาพเปนของเหลวโดยไมตองทํา
ความเย็น ณ อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียสคูณดวย 0.95 นอกจากน้ันท่ีอุณหภูมิ 60 องศาเซลเซียส
ผนังแท็งกจะตองไมเต็มไปดวยของเหลว
แท็งกที่ยกและเคล่ือนยายไดจะตองไมบรรจุเกินคาน้ําหนักรวมสูงสุดท่ีอนุญาตและนํ้าหนักบรรทุก
สงู สุดที่อนุญาต ตามทรี่ ะบไุ วสาํ หรับกาซแตละชนิดท่จี ะทําการขนสง
หา มใชแ ทง็ กท ยี่ กและเคล่อื นยายไดใ นการขนสง ในกรณดี งั ตอไปนี้

(a) ในกรณีที่บรรจุแลวมีชองวางภายในแท็งกมากอาจจะทําใหเกิดแรงอุทก (Hydraulic force)

ที่เกิดเนื่องจากระลอกคล่นื ภายในแทง็ กท่ียกและเคล่ือนยายไดในระดับท่มี ากเกินไป
(b) กรณีทมี่ ีการรัว่ ไหลของสาร

(c) เมื่อมีความเสียหายในระดับที่อาจมีผลตอความแข็งแรงของแท็งกหรือมีผลตอการยกแท็งก

หรอื การจัดการดานความปลอดภยั
(d) ไมมกี ารตรวจสอบอปุ กรณใชง านแลว วาอยูใ นสภาพใชงานไดด ี

ชองที่ใชยก (forklift pocket) ของแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดจะตองปดสนิทเมื่อไดบรรทุก

สินคาแลว อนึ่ง ขอกําหนดน้ีไมบังคับกับแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายซึ่งตาม 6.7.3.13.4 กําหนดให
ไมตอ งมีอปุ กรณในการปดชอ งท่ีใชยกดงั กลา ว

4.2.3 เงือ่ นไขทว่ั ไปสําหรบั การใชแ ท็งกท ีย่ กและเคลอื่ นยายไดในการขนสง กา ซเหลวอุณหภูมิตํา่
4.2.3.1
ในสวนน้ีจะเปนขอบังคับทั่วไปสําหรับการใชแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายได ในการขนสงกาซเหลว
4.2.3.2 อุณหภูมติ ่ํา
แท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได ตองเปนไปตามขอกําหนดสําหรับการออกแบบ การผลิต
การตรวจสอบและการทดสอบ ดังรายละเอียดในขอ 6.7.4 กา ซเหลวอุณหภูมติ ํ่าตองทําการขนสง
ในแท็งกที่ยกและเคล่ือนยายไดที่เปนไปตามขอแนะนําแท็งก T75 ใน 4.2.5.2.6 และเง่ือนไข
พิเศษสําหรับแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายไดที่ระบุไวสําหรับสารแตละอยางในคอลัมน (11)
ตาราง A ของบทที่ 3.2 และทีก่ ลา วถงึ ใน 4.2.5.3

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 304

4.2.3.3 ในระหวางการขนสงแท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได ตองมีการปองกันอยางเพียงพอไมใหผนังแท็งก
โครงสรางและอุปกรณใชงานตาง ๆ เกิดความเสียหายเนื่องจากการถูกกระทบทางดานขาง

และดานยาว รวมท้ังการพลิกควํ่า ถาผนังแท็งกและอุปกรณใชงานถูกสรางมาใหสามารถทน

ตอการกระทบหรือการพลิกคว่ําไดก็ไมตองมีการปองกันเชนน้ี มีตัวอยางการปองกันดังกลาว

ใน 6.7.4.12.5

4.2.3.4 เวนแตจะมีชื่อสินคาอันตรายท่ีขนสงปรากฏอยูบนแผนโลหะตามท่ีกลาวถึงใน 6.7.4.15.2 ผูสง
สินคา ผูรับสินคา และผูที่ทําการขนสงสินคาจะตองมีสําเนาของเอกสารรับรองตามที่ระบุ

ใน 6.7.4.13.1 ไวพ รอมสาํ หรบั แสดงใหพ นกั งานเจา หนา ทีต่ รวจสอบไดเ สมอ

4.2.3.5 แท็งกท ีย่ กและเคล่อื นยายไดทเี่ ปนแท็งกเ ปลา ทย่ี งั ไมไดท ําความสะอาดและยังไมไดไลก าซออกให
หมด จะตองเปนไปตามขอบังคับเดียวกันเสมือนหน่ึงวาแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายไดนั้นยังบรรจุ

กาซเหลวอณุ หภมู ติ ํ่า

4.2.3.6 การบรรจุ
4.2.3.6.1 กอนที่จะทําการบรรจุสินคาอันตราย ตองตรวจสอบใหมั่นใจวาไดใชแท็งกที่ยกและเคล่ือนยายได

ที่ไดรับอนุมัติใหใชกับกาซเหลวอุณหภูมิต่ําและแท็งกนั้นไมถูกบรรจุเติมดวยกาซเหลวอุณหภูมิต่ํา

ซ่ึงเมื่อสัมผัสกับวัสดุของผนังแท็งก ปะเก็น และอุปกรณใชงานตาง ๆ แลวอาจจะทําปฏิกิริยา

ท่ีอันตราย จนทําใหเกิดผลผลิตท่ีมีอันตรายหรือทําใหวัสดุชิ้นสวนดังกลาวของผนังแท็งกลดความ
แขง็ แรงลง กา ซเหลวอณุ หภมู ติ ํ่าขณะบรรจุจะตองอยูในขีดจํากัดของชวงอณุ หภมู ิออกแบบ
4.2.3.6.2 ในการประมาณอัตราสวนการบรรจุ เร่ิมตนตองพิจารณาถึงระยะเวลาท่ีจําเปนตองใชในการกักเก็บ
สาร (holding time) สําหรับการเดินทางรวมท้ังระยะเวลาที่ลาชาท่ีอาจเกิดข้ึนในการขนสงดวย
อัตราสวนการบรรจุเร่ิมตน (ยกเวนไดกําหนดไวแลวใน 4.2.3.6.3 และ 4.2.3.6.4) ดังกลาวตอง

ประเมินจนถึงจุดที่สารซ่ึงถูกบรรจุน้ันมีอุณหภูมิสูงสุดท่ีอนุญาต(Maximum allowable working

pressure, MAWP) และของเหลวถูกบรรจุไมเกินกวา รอยละ 98 ของผนังแท็งก ยกเวนกา ซฮีเลย่ี ม
4.2.3.6.3 ผนงั แทง็ กท่ีใชในการขนสงกาซฮีเลียม (Helium) สามารถบรรจุเติมไดจนถึงระดับท่ีไมเกินชองทางเขา

ของอุปกรณร ะบายความดัน
4.2.3.6.4 อาจยินยอมใหบรรจุในระดับการบรรจุท่ีสูงกวา โดยไดการอนุมัติจากพนักงานเจาหนาที่เมื่อ

พจิ ารณาแลว เหน็ วา ระยะเวลาของการขนสงนอยกวา ระยะเวลาทใ่ี ชใ นการกักเก็บสาร
4.2.3.7 จาํ นวนเวลาท่อี นุญาตใหเ กบ็ ผลติ ภณั ฑใ นแท็งกระหวา งการขนสง (Actual holding time)
4.2.3.7.1 จํานวนเวลาท่ีอนุญาตใหเก็บผลิตภัณฑในแท็งกระหวางการขนสง (Actual holding time)

จะตองคํานวณสําหรับแตละเท่ียวของการขนสง โดยใหเปนไปตามวิธีการที่พนักงานเจาหนาท่ี

รบั รองตามหลกั เกณฑด งั นี้
(a) ระยะเวลาอางอิงสําหรับการกักเก็บกาซเหลวอุณหภูมิต่ํา ซึ่งจะทําการขนสง ดู 6.7.4.2.8.1

(ตามทรี่ ะบุในแผนปา ยที่กลาวถงึ ใน 6.7.4.15.1)

(b) ความหนาแนน จรงิ ของสารขณะบรรจุ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 305

(c) ความดนั จรงิ ของสารขณะบรรจุ
(d) ระดับความดันต่ําสดุ ท่ีตง้ั ไวของอุปกรณระบายความดนั (Pressure-relief devices)
4.2.3.7.2 ตองมกี ารทําเคร่อื งหมายระบุจํานวนเวลาที่อนุญาตใหเก็บผลิตภัณฑในแท็งกร ะหวางการขนสงบน
แท็งกท ีย่ กและเคล่ือนยายได หรือบนแผน โลหะท่ตี ิดอยบู นแท็งกอ ยา งม่ันคงตาม 6.7.4.15.2
4.2.3.7.3 วันท่ีส้ินสุดเวลารอรบั จริงจะระบไุ วในเอกสารการขนสง (ดู 5.4.1.2.2 (d))
4.2.3.8 หา มใชแ ท็งกท ีย่ กและเคลือ่ นยายได ในการขนสง ในกรณตี อ ไปนี้
(a) ในกรณีที่ท่ีบรรจุแลวมีชองวางภายในแท็งกมากอาจจะทําใหเกิดแรงอุทก เนื่องจากการเกิด

ระลอกคล่นื ภายในแทง็ กท ยี่ กและเคลอื่ นยายได ในระดับทม่ี ากเกนิ ไป

(b) กรณที ่มี กี ารรั่วไหล

(c) เม่ือมีความเสียหายในระดับท่ีอาจมีผลตอความแข็งแรงของแท็งกหรือมีผลตอการยกหรือยึด
ตรึงแท็งก

(d) เวน แตจ ะไดทาํ การตรวจสอบอุปกรณใชงานแลววาอยูในสภาพใชง านไดด ี

(e) เวนแตจะไดทําการคํานวณจํานวนชวงเวลาที่อนุญาตใหเก็บผลิตภัณฑในแท็งกระหวางการ
ขนสงสําหรับกาซเหลวอุณหภูมิตํ่าท่ีจะทําการขนสงตามท่ีไดระบุไวใน 4.2.3.7 และมีการทํา

เคร่อื งหมายตาม 6.7.4.15.2 ลงบนแทง็ กทีย่ กและเคล่ือนยายได

(f) เวนแตจํานวนเวลาที่ใชในการขนสงซ่ึงไดรวมระยะเวลาท่ีลาชาใด ๆ ที่อาจเกิดขึ้นเขาไปแลว
ไมเกินจาํ นวนเวลาท่ีอนุญาตใหเกบ็ ผลติ ภณั ฑในแท็งกระหวา งการขนสง

4.2.3.9 ชองที่มีไวสําหรับรถยก (forklift pocket) ของแท็งกที่ยกและเคล่ือนยายไดจะตองปดเมื่อได
บรรทุกเติมจนเต็มแลว เง่ือนไขนี้ไมใชบังคับกับแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดซึ่งเปนไปตาม
6.7.4.12.4 ท่ีไมจาํ เปนตอ งมอี ุปกรณในการปดชอ งทม่ี ีไวสาํ หรบั รถยกดังกลาว

4.2.4 เง่ือนไขท่ัวไปสําหรับการใชภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมที่ UN รับรอง (UN certified
4.2.4.1 multiple element gas containers, MEGCs)
4.2.4.2
ในสวนน้ีจะเปนขอบังคับท่ัวไปสําหรับการใชภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGCs) สําหรับ
การขนสงกาซที่ไมตองทาํ ความเยน็ ซง่ึ อา งอิงมาจาก 6.7.5
ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGCs) ตองเปนไปตามขอกําหนดสําหรับการออกแบบ การผลิต
การตรวจสอบและ การทดสอบ ดังรายละเอียดใน 6.7.5 จะตองมีการตรวจสอบภาชนะยอยของ
ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมเปนระยะ ตามเงื่อนไขท่ีระบุในขอแนะนําการบรรจุ P200 ของ
ขอ 4.1.4.1 และในขอ 6.2.1.6

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 306

4.2.4.3 ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGCs) ตองเปนไปตามขอกําหนดสําหรับการออกแบบ การผลิต
การตรวจสอบและ การทดสอบ ดังรายละเอียดใน 6.7.5 จะตองมีการตรวจสอบภาชนะยอย

ของภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมเปนระยะ ตามเง่ือนไขท่ีระบุในขอแนะนําการบรรจุ P200 ของ

ขอ 4.1.4.1 และใน 6.2.1.6
4.2.4.4 การทดสอบตามวาระและขอบังคับในการตรวจสอบสําหรับภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมมีระบุไว

ใน 6.7.5.12 จะตองไมนําภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม หรือภาชนะยอย ๆ ของภาชนะบรรจุกาซ

แบบกลุมมาใชบรรจุหรือเติม หลังจากวันครบกําหนดการทดสอบเปนระยะ ๆ แตอาจใชขนสงได

หลงั จากวันหมดอายุของชวงเวลาท่ีกาํ หนด

4.2.4.5 การบรรจุ
4.2.4.5.1 กอนท่ีจะทําการบรรจุตองตรวจสอบใหมั่นใจวาภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมน้ันไดรับการอนุมัติใหใช

กบั กา ซท่ีจะทําการขนสง และเปนไปตามเง่ือนไขที่ใชการไดของขอกําหนดนี้
4.2.4.5.2 จะตองบรรจุภาชนะยอยของภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมตามความดันใชงาน อัตราสวนการบรรจุ

และเงื่อนไขการบรรจุท่ีระบุในขอแนะนําในการบรรจุ P200 ของ 4.1.4.1 สําหรับกาซจําเพาะท่ีถูก
บรรจใุ นแตล ะภาชนะยอย ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมหรือกลุมของภาชนะยอยจะตองไมถูกบรรจุดวย
ความดนั ท่ีสงู กวา คาต่ําสุดของความดนั ใชง านของภาชนะยอยใด ๆ
4.2.4.5.3 จะตอ งไมบ รรจภุ าชนะบรรจุกาซแบบกลุมเกินกวานํ้าหนักรวมสูงสุดที่อนุญาตใหบรรจุได
4.2.4.5.4 จะตองปดวาลวตัดระบบภายหลังการบรรจุและวาลวดังกลาวตองอยูในลักษณะปดระหวางการขนสง
กาซท่ีเปนพิษ (กาซของกลุม T TF TC TC TO TFC และ TOC) จะตองขนสงในภาชนะบรรจุกาซ
แบบกลุมซง่ึ แตละภาชนะยอยจะตองมีวาลวตดั ระบบติดตงั้ อยูดว ย
4.2.4.5.5 ชองเปดสําหรับบรรจุเติมจะตองปดดวยฝาปดหรือจุกอุดภายหลังการบรรจุ ผูบรรจุตองตรวจสอบฝา
ปด และอุปกรณไมใหม ีการรว่ั ไหล
4.2.4.5.6 หา มทําการบรรจุภาชนะบรรจกุ า ซแบบกลุม หากมกี รณีดังตอ ไปน้ี
(a) เมื่อมีความเสียหายในระดับท่ีอาจมีผลตอความแข็งแรงของภาชนะปดรับความดันหรือโครงสราง

หรืออปุ กรณใชงาน

(b) เวนแตจะไดทําการตรวจสอบภาชนะปดรับความดันหรือโครงสรางหรืออุปกรณใชงานวาอยู

ในสภาพใชง านไดด ี

(c) เวนแตจ ะมเี ครอ่ื งหมายการรับรอง การทดสอบซา้ํ และการบรรจทุ ่ีชดั เจน

4.2.4.6 หา มทาํ การขนสงภาชนะบรรจกุ า ซแบบกลมุ ท่ไี ดร บั การบรรจุแลว หากมีกรณีดงั ตอ ไปน้ี
(a) เมือ่ มกี ารร่ัวไหล

(b) เมื่อมีความเสียหายในระดับที่อาจมีผลตอความแข็งแรงของภาชนะปดรับความดันหรือโครงสราง

หรืออปุ กรณใชงาน

(c) เวนแตจะไดทําการตรวจสอบภาชนะปดรับความดันหรือโครงสรางหรืออุปกรณใชงานวาอยู

ในภาพใชง านไดด ี

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 307

4.2.4.7 (d) เวน แตจะมีเคร่ืองหมายการรบั รอง การทดสอบซํา้ และการบรรจุทีช่ ดั เจน
ภาชนะบรรจกุ าซแบบกลุมที่เปนภาชนะเปลาท่ียังไมไดทําความสะอาดและยังไมไดไลก าซออกให
หมด จะตอง เปนไปตามขอบังคับเดียวกันเสมือนหนึ่งวาภาชนะบรรจุกาซแบบกลุมน้ันยังบรรจุ
สารชนดิ น้นั อยู

4.2.5 ขอแนะนาํ และเงือ่ นไขพเิ ศษสาํ หรับแทง็ กท ี่ยกและเคล่อื นทไี่ ด

4.2.5.1 ทว่ั ไป
4.2.5.2 ขอแนะนําสาํ หรบั แท็งกท ยี่ กและเคล่ือนทไี่ ด
4.2.5.2.1 ขอแนะนําสําหรับแท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดที่ใชการไดกับสินคาอันตรายประเภท 1 ถึง 9

ขอแนะนําสาํ หรบั แท็งกท่ียกและเคลื่อนยายไดน้ีจะเปนขอมูลจาํ เพาะเก่ียวกับการใชแ ท็งกกับสาร
แตละชนิด ซึ่งขอ แนะนําเหลานี้ตองใชรว มกับขอบงั คบั ท่วั ไปในบทนี้และบทท่ี 6.7
4.2.5.2.2 สําหรับสินคาอันตรายประเภท 1 และประเภท 3 ถึง 9 ขอแนะนําของแท็งกที่ยกและเคล่ือนยาย
ไดจะระบุถึงคาความดันตํ่าสุดในการทดสอบ (Minimum test pressure) ความหนาต่ําสุด
ของผนังแท็งกที่เปนเหล็กอางอิง (Minimum shell thickness in reference steel) ขอบังคับ
สําหรับชองเปดดานลางของแท็งก (Bottom opening requirements) และขอบังคับสําหรับ
การระบายความดัน (Pressure relief requirements) และสารท่ีทําปฏิกิริยาไดเองของสินคา
อันตรายประเภท 4.1 และสารเปอรออกไซดอินทรียในสินคาอันตรายประเภท 5.2 ที่อนุญาตให
ทําการขนสงโดยใชแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายไดนั้น มีการระบุเกี่ยวกับเร่ืองอุณหภูมิควบคุม
และอณุ หภมู ฉิ ุกเฉนิ ทใี่ ชการไดไวใน T23 ดว ย
4.2.5.2.3 ขอแนะนําสําหรับแท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได T50 ใชสําหรับกาซเหลวที่ไมใชกาซเหลวอุณหภูมิตํ่า
(Nonrefrigerated liquefied gases) T50 จะระบุถึงความดันสูงสุดที่อนุญาตใหใชงานได
(Maximum allowable working pressure) ขอบังคับสําหรับชองเปดดานลางของแท็งก (Bottom
opening requirements) ขอบังคับสําหรับการระบายความดัน (Pressure relief requirements)
และขอบังคับสําหรบั อตั ราสวนการบรรจุ (Degree of filling requirements) สําหรับกาซเหลวท่ีไมใช
กาซเหลวอุณหภูมติ ํ่าที่อนุญาตใหทําการขนสงโดยใชแทง็ กท ่ียกและเคลื่อนยา ยได
4.2.5.2.4 ขอ แนะนําสาํ หรบั แท็งกท่ียกและเคล่ือนยายได T75 ใชส าํ หรับกา ซเหลวอุณหภูมติ ่ํา
4.2.5.2.5 การหาขอ แนะนาํ ท่ีเหมาะสมสําหรบั แทง็ กทยี่ กและเคลือ่ นยา ยได

ขอแนะนาํ ท่ีระบสุ าํ หรับแท็งก ขอ แนะนาํ ท่อี นุญาตใหใ ชร วมได
ที่ยกและเคลอื่ นยา ยได

T1 T2, T3, T4, T5, T6, T7, T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15,
T16, T17, T18, T19, T20, T21, T22

T2 T4, T5, T6, T7, T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15, T16, T17,
T18, T19, T20, T21, T22

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 308

ขอแนะนําที่ระบสุ าํ หรับแทง็ ก ขอ แนะนําทอี่ นุญาตใหใชร ว มได
ที่ยกและเคลอ่ื นยา ยได
T3 T4, T5, T6, T7, T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15, T16, T17,
T18, T19, T20, T21, T22
T4 T5, T6, T7, T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15, T16, T17, T18,
T19, T20, T21, T22
T5 T10, T12, T14, T16, T18, T20, T22
T6 T7, T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15, T16, T17, T18, T19,
T20, T21, T22
T7 T8, T9, T10, T11, T12, T13, T14, T15, T16, T17, T18, T19, T20,
T21, T22
T8 T9, T10, T13, T14, T19, T20, T21, T22
T9 T10, T13, T14, T19, T20, T21, T22
T10 T14, T19, T20, T22
T11 T12, T13, T14, T15, T16, T17, T18, T19, T20, T21, T22
T12 T14, T16, T18, T19, T20, T22
T13 T14, T19, T20, T21, T22
T14 T19, T20, T22
T15 T16, T17, T18, T19, T20, T21, T22
T16 T18, T19, T20, T22
T17 T18, T19, T20, T21, T22
T18 T19, T20, T22
T19 T20, T22
T20 T22
T21 T22
T22 ไมม ี
T23 ไมมี

4.2.5.2.6 ขอ แนะนาํ สําหรบั แทง็ กท ีย่ กและเคลอ่ื นยายได
คําแนะนําสาํ หรบั แท็งกที่ยกและเคล่อื นยา ยไดเ ปน ไปตามท่ีกาํ หนดใน RID หมวดยอยท่ี 4.2.5.2.6

4.2.5.3 เงือ่ นไขพเิ ศษสาํ หรับแทง็ กท ี่ยกและเคล่ือนท่ีได
เงื่อนไขพิเศษสําหรับแท็งกท่ียกและเคล่ือนท่ีได ถูกกําหนดข้ึนสําหรับสารบางชนิดเพ่ือระบุ
ขอ บังคบั ซ่ึงใหใชเปนสว นเพิ่มเติมหรอื ใชแ ทนขอแนะนาํ สําหรับแทง็ กท่ยี กและเคลื่อนท่ีได เง่อื นไข

พิเศษนจี้ ะตอ งใชเ ปนตัวยอ TP (Tank provision)

เปน ไปตามท่กี ําหนดใน RID หมวดที่ 4.2.5.3

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 309

บทท่ี 4.3

การใชแท็งกต ดิ ตรงึ กับแครบรรทุก แท็งกที่ยึดตดิ ไมถาวร แท็งกคอนเทนเนอรและ

แทง็ กท ีส่ ับเปล่ียนไดทผ่ี นังแท็งกท ําจากโลหะ และแครบ รรทกุ ติดต้งั ภาชนะบรรจกุ า ซ
แบบแบตเตอรีแ่ ละภาชนะบรรจกุ า ซแบบกลมุ (MEGC)

4.3.1 ขอบเขต
4.3.1.1
ขอกําหนดท่ีมีความกวางตลอดทั้งชว งหนา กระดาษใชก ับทั้งแท็งกยึดติดถาวร (แครบ บรทุกแท็งก)
4.3.1.2
แท็งกยึดติดไมถาวร และแครบ รรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ี รวมท้ังแท็งกคอนเทน
4.3.1.3
เนอร แท็งกท่ีสับเปลี่ยนไดและ ภาชนะ บรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) ขอกําหนดท่ีระบุในคอลัมน
4.3.1.4
4.3.1.5 เดีย่ วจะใชกบั ส่งิ ตอ ไปนี้เทา นน้ั

- แท็งกต ิดตรึงกับแครบ รรทุก แท็งกทย่ี ดึ ติดไมถาวร แครบรรทุกตดิ ต้ังภาชนะบรรจกุ าซแบบ

แบตเตอรี่ (คอลมั นด านซาย)

- แท็งกคอนเทนเนอร แท็งกทส่ี ับเปล่ยี นไดที่ผนังแท็งกทาํ จากโลหะและภาชนะบรรจุกา ซแบบ

กลมุ (MEGC) (คอลมั นด านขวา)

ขอ กําหนดนี้ใชก บั

แท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกท่ียึดติดไม แท็งกคอนเทนเนอรและแท็งกท่ีสับเปล่ียนได

ถาวร และแครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซ ท่ีผนังแท็งกทําจากโลหะ และภาชนะบรรจุ

แบบแบตเตอร่ี กาซแบบกลุม (MEGC)

สาํ หรบั การขนสง กาซ ของเหลว สารทเ่ี ปน ผงหรือเมด็

หมวดที่ 4.3.2 แสดงรายการขอกําหนดที่ใชไดกับแท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกที่ยึดติด

ไมถาวร แท็งกคอนเทนเนอรและแท็งกที่สับเปล่ียนไดที่ผนังแท็งกทําจากโลหะ และแครบรรทุก

ติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) ที่ใชขนสงกาซ

ของสินคาอันตรายประเภท 2 สําหรับหมวดท่ี 4.3.3 และ 4.3.4 ระบุขอกําหนดพิเศษที่เพิ่มเติม

หรอื ท่ีปรบั ปรงุ แกไขในขอกาํ หนดของ 4.3.2

สําหรับขอบังคับซึ่งเก่ียวของกับการสราง อุปกรณ การอนุมัติตนแบบ การทดสอบและการทํา

เครอื่ งหมายใหดทู ่ีบทที่ 6.8

สาํ หรับการวดั คาซึง่ เกีย่ วของกับการนาํ ไปใชง านในบทนี้ใหดูใน 1.6.3 และ 1.6.4

1.6.3 1.6.4

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 310

4.3.2 ขอ กําหนดท่ีใชก ับสินคา อันตรายทุกประเภท

4.3.2.1 การใชง าน
4.3.2.1.1 การขนสงสารที่อยูภายใตขอกําหนดน้ีเก่ียวกับแท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกที่ยึดติดไมถาวร

แท็งกคอนเทนเนอรและแท็งกท่ีสับเปลี่ยนไดท่ีผนังแท็งกทําจากโลหะ และแครบรรทุกติดตั้ง
ภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจกุ าซแบบกลุม (MEGC) จะกระทําไดก็ตอเม่ือได
ปฏบิ ตั ติ ามขอกําหนดสาํ หรบั รหัสแทง็ กต าม 4.3.3.1.1 และ 4.3.4.1.1 ในคอลมั น (12) ของตาราง
A ในบทท่ี 3.2
4.3.2.1.2 การระบุชนิดของแท็งกที่ตองใชทั้งแครบรรทุกติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่และภาชนะ
บรรจกุ าซแบบกลุม (MEGC) ไดกาํ หนดไวเปน รหสั ในคอลมั น (12) ของตาราง A ในบทท่ี 3.2 รหสั
ประจําตัวซึ่งปรากฏนั้นจะอยูในรูปตัวอักษรหรือตัวเลขตามลําดับท่ีใหไว โดยหากสารที่ขนสงน้ัน
เปนสินคาอันตรายประเภท 2 จะมีคําอธิบายสําหรับการอานรหัสใน 4.3.3.1.1 และหากสาร
ทข่ี นสง น้ันเปนสนิ คา อนั ตรายประเภท 3 ถึง 9 จะมีคาํ อธบิ ายสําหรบั การอานรหสั ใน 4.3.4.1.1
4.3.2.1.3 ชนิดของแท็งกท่ีระบุใหใชตาม 4.3.2.1.2 เปนขอกําหนดข้ันต่ําสุดที่ยอมรับไดในการสรางแท็งก
สําหรับสารอันตรายนั้น ยกเวนแตวามีการระบุเปนอยางอื่นในบทน้ีหรือในบทที่ 6.8 การใชแท็งก
ชนิดอ่ืนจะกระทําไดก็ตอเม่ือแท็งกน้ันมีรหัสที่สอดคลองท่ีระบุคาความดันคํานวณตํ่าสุดท่ีสูงกวา
หรือมีขอกําหนดของชองเปดสําหรับการบรรจุหรือการจาย หรือของล้ิน/อุปกรณนิรภัยท่ีเขมงวด
กวา (ดู 4.3.3.1.1 สําหรับสินคาอันตรายประเภท 2 และ 4.3.4.1.1 สําหรับสินคาอันตราย
ประเภท 3 ถึง 9
4.3.2.1.4 สําหรับสารบางชนิดตองมีการนําขอกําหนดเพิ่มเติมมาใชกับแท็งก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุ
กา ซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) ซงึ่ ขอ กําหนดพิเศษน้ีอยูในคอลัมนที่ (13)
ของตาราง A ในบทท่ี 3.2
4.3.2.1.5 ไมใหบรรทุกสารอันตรายอ่ืนในแท็งก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและ
ภาชนะบรรจกุ าซแบบกลุม (MEGC) ทน่ี อกเหนอื จากสารอันตรายท่ไี ดรับการอนมุ ัติเพือ่ ขนสงตาม
6.8.2.3.1 และสารที่ไดรับการอนุมัติน้ันเม่ือสัมผัสกับวัสดุของผนังแท็งก ปะเก็น อุปกรณ แผนบุ
รอง จะตองไมทําปฏิกิริยาท่ีเปนอันตราย (ดู “ปฏิกิริยาท่ีเปนอันตราย” ใน 1.2.1) ซ่ึงกอใหเกิด
ผลิตภณั ฑทีเ่ ปน อันตราย หรอื สูญเสยี ความแขง็ แรงของวสั ดุ
4.3.2.1.6 ไมอนุญาตใหบรรทุกเครื่องบริโภคในแท็งกที่ใชบรรจุสารอันตราย เวนแตไดมีการนํามาตรการ
ทีม่ ่ันใจวามกี ารปองกันอนั ตรายทีอ่ าจเกิดกับสุขภาพของสาธารณะชน
4.3.2.1.7 เอกสารขอมูลของแท็งกตองถูกเก็บรักษาโดยเจาของหรือผูปฏิบัติงาน ซ่ึงตองพรอมท่ีจะแสดง
เอกสารน้เี มื่อ หนว ยงานทม่ี อี ํานาจหนาท่ีรอ งขอ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 311

and who shall ensure that it is Tank record
available to the entity in charge of
maintenance (ECM). The tank record,
including the relevant information
concerning the activities of the ECM,

เอกสารขอมูลของแท็งกนี้ตองถูกเก็บไวตลอดอายุการใชงานของแท็งค และเก็บตอไปอีก
15 เดือน หลงั จากเลกิ ใชแทงคน ้ีแลว หากมีการเปลยี่ นแปลงเจา ของหรือผดู ําเนินการระหวา งอายุ

ของแท็งก ใหโอนบันทึกตอใหเจาของหรือผูดําเนินการใหม ทั้งน้ี สําเนาทะเบียนแท็งกหรือ

เอกสารท่ีจาํ เปน ทง้ั หมดตองจดั เตรยี มใหผ ูเ ชีย่ วชาญทาํ การทดสอบ การตรวจสอบและตรวจแท็งก
ตาม 6.8.2.4.5 หรอื 6.8.3.4.18 เปน ครั้งคราว หรือการตรวจสอบหรอื การตรวจสอบพิเศษ
4.3.2.2 อัตราสวนการบรรจุ
4.3.2.2.1 อัตราสวนการบรรจุภายในแท็งกสาํ หรับการขนสงของเหลว ณ อุณหภูมิบรรยากาศจะตองไมเกิน
คาดงั ตอ ไปนี้

4.3.2.2.2 จากสูตร α คือคาเฉล่ียของสัมประสิทธ์ิการขยายตัวโดยปริมาตรของของเหลวท่ีชวงอุณหภูมิ 15
ถงึ 50 องศาเซลเซียส กลา วคือ อณุ หภมู เิ ปลย่ี นแปลงสูงสุด 35 องศาเซลเซยี ส

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 312

4.3.2.2.3 ขอกําหนดของ 4.3.2.2.1 (a) ถึง (d) ขางตนไมสามารถใชไดกับแท็งกที่เก็บผลิตภัณฑโดยมี
อุปกรณใหความรอนที่ควบคุมอุณหภูมิไวสูงกวา 50 องศาเซลเซียสระหวางขนสง ในกรณีน้ี

อตั ราสว นการบรรจุเม่อื ทาํ การบรรจจุ ะตองไมท าํ ใหแท็งกเตม็ มากกวารอ ยละ 95 ของความจุ และ

อุณหภูมิบรรจุจะตองไมสูงกวาอุณหภูมิควบคุม และตองควบคุมอุณหภูมิใหไดตามที่กําหนดไว

ตลอดระยะเวลาขนสง

4.3.2.2.4 (สงวนไว) ผนังท่ีมีไวสําหรับการขนสงสารในสถานะ

ของเหลวหรือกาซเหลวหรือของเหลวแชเย็น

กาซซ่ึงไมไดแบงตามพารติช่ัน ไมเกิน 7,500

ลิตร ความจุตองเต็มไมนอยกวารอยละ 80

หรือ ไมเกินรอยละ 20 ของความจุ

ขอกําหนดนใ้ี ชไ มไดกบั :

- ของเหลวท่ีมีความหนืดจลนศาสตรที่

20 °C ของอยางนอย 2,680 mm2/s;

- สารหลอมเหลวที่มีความหนืดจลนท่ี

อุณหภูมิการเติมอยางนอย 2,680

mm2/s

- UN 1963 HELIUM, REFRIGERATED,

LIQUID and UN 1966 HYDROGEN,

REFRIGERATED, LIQUID

4.3.2.3 การปฏบิ ัติการ

4.3.2.3.1 ความหนาของผนงั แทง็ กต ลอดการใชงาน ตองไมตํ่ากวา ตัวเลขข้ันตํา่ ดังระบใุ น
6.8.2.1.17 ถงึ 6.8.2.1.18 6.8.2.1.17 ถงึ 6.8.2.1.20

4.3.2.3.2 (สงวนไว) ระหวางการขนสงคอนเทนเนอร/MEGCs

จะตองโหลดบนแครบรรทุกในลักษณะที่จะ

ไดรับการปองกันอยางเพียงพอโดยอุปกรณ

ของแครบรรทุกหรือของคอนเทนเนอรในถัง/

MEGC จากการกระแทกดานขางและตามยาว

และการพลิกคว่ํา อยางไรก็ตาม หากแท็งก

บรรจุ/MEGC รวมทั้งอุปกรณถูกสรางขึ้น

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 313

เพ่ือใหทนตอแรงกระแทกหรือพลิกคว่ํา ไม
จาํ เปน ตอ งปอ งกนั ดวยวธิ นี ี้

4.3.2.3.3 ระหวางการบรรจุและการจายออกของแท็งก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่
และภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) ตองใชมาตรการท่ีเหมาะสมในการปองกันการร่ัวไหล
ของกาซและไอในปริมาณที่เปนอันตรายตองปดแท็งก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซ
แบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) เพ่ือไมใหสิ่งท่ีบรรจุไวลนออกมาอยาง
ควบคุมไมได ชองเปดสําหรับจายออกดานลางตอ งปดโดยใชจุกเกลียว หรืออุปกรณอื่น ๆ ที่ไดผล
เทาเทียมกัน หลังจากการบรรจุเสร็จผูบรรจุจะตองตรวจสอบอุปกรณ สําหรับการปดของแท็งก
แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC)
วา ปราศจากการรวั่ ซึม โดยเฉพาะอยางย่ิงสว นบนของ dip tube

4.3.2.3.4 หากอุปกรณสําหรับปดมีหลายระบบและถูกติดต้ังเปนลําดับตอกัน การปดอุปกรณใหกระทําที่
อุปกรณท อ่ี ยใู กลกับสาร (ท่ีจะขนสง) ทีส่ ดุ กอ น

4.3.2.3.5 ตองไมมสี ว นตกคา งทเ่ี ปนอนั ตรายของสารทีบ่ รรจตุ ิดอยภู ายนอกแทง็ กระหวางขนสง
4.3.2.3.6 ตองไมข นสงสารทจ่ี ะทาํ ปฏกิ ิริยาซงึ่ กนั และกนั อยางเปน อนั ตรายในชอ งที่อยูต ดิ กนั ของแทง็ ก

การขนสงสารท่ีจะทําปฏิกิริยาซ่ึงกันและกันอยางเปนอันตรายในชองที่อยูติดกันของแท็งก
จะกระทําไดเม่ือชองแยกออกจากกันโดยผนังก้ันท่ีมีความหนาเทากับหรือมากกวาความหนา
ของแท็งก นอกจากนอี้ าจจะขนสง สารโดยแยกจากกัน มีพนื้ ทีว่ า งหรอื มชี อ งท่วี างคัน่ กลางระหวาง
ชองทบี่ รรจุสาร
4.3.2.3.7 แท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกท่ียึดติดไมถาวร แท็งกคอนเทนเนอรและแท็งกท่ีสับเปลี่ยนได
ทผ่ี นังแท็งกทําจากโลหะ และแครบ รรทุกติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่และภาชนะบรรจุ
กาซแบบกลุม (MEGC) จะไมสามารถใชบรรจุสารไดหากไมผานการตรวจสอบตาม 6.8.2.4.2,
6.8.3.4.6 และ 6.8.3.4.12
4.3.2.4 แท็งก แครติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC)
ท่ีเปน แท็งกเปลาและไมไดทําความสะอาด
4.3.2.4.1 ตองไมม ีส่งิ ตกคางท่เี ปนอันตรายของสารท่ีบรรจุตดิ อยภู ายนอกแท็งกระหวา งขนสง
4.3.2.4.2 แท็งก แครติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC) ท่ีเปน
แท็งกเปลาและยังไมไดทําความสะอาดจะใชขนสงไดเมื่อแท็งกน้ันไดมีการปดและตรวจสอบวา
ปราศจากการรวั่ ซึมในลกั ษณะหรือระดับที่เสมือนกบั แทง็ กน ั้นบรรจอุ ยเู ต็ม

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 314

4.3.2.4.3 ในกรณีท่ีแท็งก แครติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม
(MEGC) ที่เปนแท็งกเปลาและยังไมไดทําความสะอาด หรือไมไดตรวจสอบวา ปราศจากการรวั่ ซึม
ในลักษณะหรือระดับท่ีเสมือนกับแท็งกน้ันบรรจุอยูเต็ม จะอนุญาตใหทําการขนสงไดหาก
การขนสงนั้นเพ่ือไปยังสถานท่ีทําความสะอาดหรือซอมแซมที่อยูใกลที่สุด โดยตองคํานึงถึง
ความปลอดภยั ท่เี พยี งพอ
การขนสงจะตองมีความปลอดภัยเพียงพอ ถามีมาตรการที่เหมาะสมที่จะทําใหมั่นใจไดวา มีระดบั
ความปลอดภัยเทียบเทากับท่ีระบุไวในขอกําหนดนี้ และเพ่ือปองกันการรั่วไหลที่ควบคุมไมได
ของสนิ คา อันตราย

4.3.2.4.4 แท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกท่ียึดติดไมถาวร แท็งกคอนเทนเนอรและแท็งกท่ีสับเปลี่ยนได
ทผี่ นังแทง็ กทําจากโลหะ และแครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุ
กาซแบบกลุม (MEGC) ท่ีเปนแท็งกเปลายังไมไดทําความสะอาดอาจขนสงไดเชนกันหลังจากพน
กาํ หนดระยะเวลาท่ีระบุใน 6.8.2.4.2 และ 6.8.2.4.3 เพอ่ื ไปทาํ การตรวจสอบ

4.3.3 ขอกําหนดท่ใี ชกบั สนิ คาอันตรายประเภทที่ 2

4.3.3.1 การต้ังรหสั และลาํ ดบั ขนั้ ของแท็งก
4.3.3.1.1 การตั้งรหัสแท็งก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่และ ภาชนะบรรจุกาซ

แบบกลุม (MEGC) รหัสทั้งสี่สวน (รหัสแท็งก) ที่ใหไวในคอลัมน (12) ของตาราง A ในบทท่ี 3.2
มคี วามหมายดงั ตอ ไปน้ี

4.3.3.1.2 ลาํ ดบั ข้ันของแท็งก
เปน ไปตามทก่ี ําหนดใน RID หมวดยอยท่ี 4.3.3.1.2

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 315

4.3.3.2 เงอ่ื นไขในการบรรจุและความดันทดสอบ
4.3.3.2.1 ความดันทดสอบสําหรับแท็งกทจี่ ะใชขนสงกาซอัดอยา งนอยตองเทากับหนึ่งเทาคร่ึงของความดัน

ใชง านตามทร่ี ะบใุ น 1.2.1 สําหรับภาชนะปด รับแรงดนั
4.3.3.2.2 ความดันทดสอบสาํ หรับแท็งกท ีจ่ ะใชข นสง มดี ังน้ี

- กา ซเหลวในสภาวะความดนั สูง
- กาซในสภาวะถูกละลาย
เมื่อบรรจุแท็งก ณ จุดสูงสุดของอัตราสวนการบรรจุที่อนุญาต คาความดันที่เกิดข้ึนภายในแท็งก
อันเน่ืองมาจากสารน้ันที่อุณหภูมิ 55 องศาเซลเซียสสําหรับผนังแท็งกที่มีฉนวนกันความรอน
หรือ 65 องศาเซลเซียสสําหรับผนังแท็งกท่ีไมมีฉนวนหุม ความดันที่เกิดขึ้นน้ันจะตองไมเกิน
ความดนั ทดสอบ
4.3.3.2.3 ความดันทดสอบสําหรบั แทง็ กทจี่ ะใชขนสง กาซเหลวในสภาวะความดนั ตํ่าจะเปนดังนี้
a) หากแทง็ กม ีฉนวนกันความรอน ความดันทดสอบอยา งนอยจะเทากับความดันไอของของเหลวน้ัน

ทอี่ ุณหภูมิ 60 องศาเซลเซยี สลบดวย 0.1 เมกกะปาสคาล (1 บาร) แตไ มต่าํ กวา 1 เมกกะปาสคาล
(10 บาร)
b) หากแท็งกไมมีฉนวนกันความรอน ความดันทดสอบอยางนอยจะเทากับความกันไอของของเหลว
น้ันท่ีอุณหภูมิ 65 องศาเซลเซียส ลบดวย 0.1 เมกกะปาสคาล (1 บาร) แตไมต่ํากวา 1 เมกกะ
ปาสคาล (10 บาร)
คา สูงสุดทอี่ นญุ าตของมวลท่บี รรจตุ อ ลิตรความจุจะสามารถคํานวณไดดังนี้

คาสูงสุดที่อนุญาตของมวลที่บรรจุตอลิตรความจุ = 0.95 X ความหนาแนนของวัฏภาคของของเหลว
ทีอ่ ุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียส (หนวยเปน กโิ ลกรัม/ลิตร)
นอกจากนี้ วัฏภาคไอตอ งไมห ายไปทอ่ี ุณหภมู ิต่าํ กวา 60 องศาเซลเซยี ส

หากเสน ผา นศูนยกลางของผนงั แทง็ กไมมากกวา 1.5 เมตร คา ความดันทดสอบและคา สูงสุดที่
อนุญาตของอัตราสวนการบรรจซุ ่งึ สอดคลองกับขอแนะนําในการบรรจุ P200 ใน 4.1.4.1
สามารถนํามาใชไ ด

4.3.3.2.4 ความดันทดสอบของแทง็ กท ใ่ี ชข นสงกาซเหลวอุณหภมู ติ ่ําตองไมนอยกวา 1.3 เทา ของความดนั ใช
งานสูงสุดที่อนุญาตท่ีระบุบนแท็งก แตไมนอยกวา 300 กิโลปาสคาล (3 บาร) (ความดันเกจ)
สําหรับแท็งกท่ีมีฉนวนแบบสุญญากาศ ความดันทดสอบตองไมนอยกวา 1.3 เทาของความดันใช
งานสงู สดุ ทอี่ นุญาตบวกกบั 100 กิโลปาสคาล (1 บาร)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 316

4.3.3.2.5 ตารางแสดงกาซและกาซผสมซ่ึงขนสงไดในแท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แท็งกท่ียึดติดไมถาวร
และแครบรรทุกติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอร่ีและภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC)
ทร่ี ะบคุ วามดันทดสอบตาํ่ สุดของแทง็ กและอัตราสว นการบรรจุสงู สดุ ที่อนุญาตใหใ ชได

ในกรณีกาซและกาซผสมท่ีจัดอยูในรายการบัญชีรายชื่อ N.O.S. คาของความดันทดสอบ
และอัตราสว นการบรรจุตองกําหนดโดยผเู ชยี่ วชาญที่ไดร ับความเห็นชอบจากพนกั งานเจาหนา ท่ี

หากผนังแท็งกสําหรับกาซอัดหรือกาซเหลวความดันสูงที่เคยทดสอบมีคาความดันทดสอบตํ่ากวา
ท่ีแสดงในตาราง และแท็งกน้ันมีฉนวนกันความรอน ในกรณีนี้ผูเช่ียวชาญท่ีไดรับความเห็นชอบ
จากพนักงานเจาหนาท่ีอาจจะระบุคาสูงสุดของการบรรทุกใหตํ่าลง โดยมีเงื่อนไขวาความดัน
ภายในแท็งกที่เกิดจากสารน้ัน ณ อุณหภูมิ 55 องศาเซลเซียส จะตองไมเกินความดันทดสอบที่ตี
ประทบั อยบู นแท็งกน ั้น

ตารางแสดงกาซและกาซผสมเปนไปตามทีก่ ําหนดใน RID หมวดยอ ยท่ี 4.3.3.2.5
4.3.3.3 การปฏิบตั กิ าร
4.3.3.3.1 หากแท็งก แครติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่หรือ ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC)

ไดรับอนุมัติใหใชกับกาซตางชนิดกัน การเปลี่ยนการใชตองรวมถึงข้ันตอนการสูบออก การไลไอ
กา ซ การดดู ไอกาซในระดับทจ่ี าํ เปนเพือ่ ใหการปฏิบัติการเปนไปอยา งปลอดภยั
4.3.3.3.2 หากแท็งก แครติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่หรือ ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (MEGC)
ไดมีการเปลี่ยนชนิดสารในการขนสงตามรูปแบบเฉพาะที่ระบุไวใน 6.8.3.5.6 ท่ีใชไดกับกาซที่
บรรทุกหรือเพิ่งจายออกเทาน้ันที่สามารถจะเปดใหเห็นได รูปแบบเฉพาะทั้งหมดท่ีเก่ียวของ
กับกาซอ่ืน ๆ จะตองปดอยางมิดชิด (ดูมาตรฐาน EN 15877-1:2012 การใชงานรถไฟ – การทํา
เคร่ืองหมายบนยานพาหนะรถไฟ สว นท่ี 1: รถขนสงสนิ คา)
4.3.3.3.3 กลุมภาชนะบรรจุกาซของรถติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่หรือ ภาชนะบรรจุกาซ
แบบกลุม (MEGC) ตอ งบรรจุกา ซเพยี งหนง่ึ ชนดิ และเปนชนดิ เดียวกนั เทา นั้น
4.3.3.3.4 เม่ือแรงดันเกินภายนอกอาจมากกวาความตานทานของแท็งกตอแรงดันภายนอก (เชน เนื่องจาก
อุณหภูมิแวดลอมตํ่า) ตองใชมาตรการท่ีเพียงพอ เพ่ือปกปองแท็งกที่มีกาซเหลวแรงดันต่ํา
จากความเสี่ยงของการเสียรปู เชน โดยเติมไนโตรเจนหรือกา ซเฉ่อื ยอ่นื ๆ เพอ่ื รกั ษาแรงดันภายใน
แทง็ กใ หเพียงพอ
4.3.3.4 ขอกําหนดสําหรบั การบรรจกุ าซเหลว
4.3.3.4.1 มาตรการควบคุมกอ นการบรรจุ
(a) สํ า ห รั บ แ ต ล ะ ก า ซ ที่ จ ะ บ ร ร ทุ ก (สงวนไว)

รายละเอียดบนแผนแท็งก (ดู 6.8.2.5.1
และ 6.8.3.5.1 ถึง 6.8.3.5.5) จะตอง
ไดรับการตรวจสอบเพื่อใหเห็นดวยกับสิ่ง

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 317

ที่อยูบนแครบรรทุกสินคา (ดู 6.8.2.5.2,
6.8.3.5.6 และ 6.8.3.5.7)
(b) หลังการบรรทุกสุดทาย จะตองมีการทํา
ความสะอาด
(c) มวลของสารตกคางจะตองถูกกําหนด
(เชน โดยการชั่งนํ้าหนัก) และนํามา
พิจารณาในการกําหนดปริมาณการบรรจุ
เพ่ือไมใ หบรรทกุ เกินหรือบรรทกุ เกินพกิ ดั
(d) ตองตรวจสอบการรั่วซึมของเปลือกและ
รายการอุปกรณ และความสามารถใน
การทํางาน
4.3.3.4.2 ขั้นตอนการบรรจุ
สําหรับการบรรจุใหปฏิบัติตามขอกําหนดของ (สงวนไว)
การใชง าน
4.3.3.4.3 มาตรการหลงั การบรรจุ
(a) หลังการบรรจุจะตองมีการตรวจสอบ (สงวนไว)
อุปกรณ (เชน การชั่งนํ้าหนัก) กรณีที่บรรจุ
เกินจะตองระบายออกทันทีในลักษณะท่ี
ปลอดภัยจนกวาจะถึงปริมาณการบรรจุท่ี
อนุญาต
(b) ความดันบางสวนของกาซเฉื่อยจะตองไม
เกิน 0.2 MPa (2 บาร) หรือความดันมาตร
วัดจะตองไมเกิน 0.1 MPa (1 บาร) ความ
ดันไอ (สัมบูรณ) ของกาซเหลวที่อุณหภูมิ
ของเฟสของเหลว (อยางไรก็ตาม สําหรับ
UN 1040 เอทิลีนออกไซดท่ีมีไนโตรเจน
ความดันรวมสูงสุดที่อนุญาตคือ 1 MPa
(10 บาร) ที่ 50 องศาเซลเซียส)
(c) หลงั การบรรจุจะตองไดร ับการตรวจสอบให
แนใจวาอุปกรณปดสนิทเพื่อปองกันการ
รั่วซมึ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 318

4.3.3.5 (d) จะตองตรวจสอบชองระบายอากาศ
4.3.3.6 เพื่อปองกันการร่ัวซึม การร่ัวไหลใด ๆ
จะตอ งหยดุ ดวยวิธีการที่เหมาะสม

(e) จะตองติดตั้งอปุ กรณท ชี่ องระบายอากาศ
(f) ในขั้นสุดทายใหตรวจสอบอุปกรณและ

เครื่องหมายของแครดวยสายตาเพื่อให
แนใจวา ไมมีการรั่วไหลของสาร
จะตองกําหนดระยะเวลากักเก็บจริงสําหรับการเดินทางแตละครั้งของแท็งกท่ีมีกาซเหลว
ทแ่ี ชเยน็ โดยพิจารณาจากส่ิงตอ ไปนี้
(a) ระยะเวลาอางอิงสําหรับกาซเหลวแชเย็นที่จะขนสง (ดู 6.8.3.4.10) ตามท่ีระบุไวบนเพลตที่อาง
ถึงใน 6.8.3.5.4
(b) ความหนาแนน ของการบรรจุจรงิ
(c) แรงดันในการเติมจรงิ
(d) ความดันตํ่าสดุ ที่ต้ังไวของอปุ กรณจ ํากัดความดัน
(e) การเสื่อมสภาพของฉนวน
หามเสนอแทง็ กส ําหรบั การขนสง หากมเี งือ่ นไขดังตอไปนี้
(a) ในสภาพที่อาจทําใหเ กิดแรงไฮดรอลิก
(b) เมื่อรัว่
(c) เม่ือเกิดความเสียหายจนอาจสงผลกระทบตอความสมบูรณของแท็งกหรือการจัดเตรียม
หรือการรักษาความปลอดภยั
(d) เวนแตจะตรวจสอบอุปกรณบ ริการและพบวา ใชงานไดดี
(e) เวนแตจ ะกําหนดระยะเวลาการกักเกบ็ กาซเหลวแชเ ยน็ ท่ีแทจ รงิ ไวตามจริงแลว
(f) เวนแตระยะเวลาของการขนสง เม่ือพิจารณาถึงความลาชาใด ๆ ที่อาจพบแลว จะไมเกิน
ระยะเวลาท่ีแทจ รงิ
(g) เวนแตความดันจะคงทีแ่ ละถกู ลดระดบั ลง

4.3.4 ขอ กําหนดทใี่ ชกบั สนิ คา อนั ตรายประเภท 3 ถงึ 9

4.3.4.1 การตั้งรหสั และลาํ ดบั ขั้นของแท็งก
4.3.4.1.1 การต้งั รหัสแทง็ ก

รหัสท้ังส่ีสวน (รหัสแท็งก) ท่ีใหไวในคอลัมน (12) ของตาราง A ในบทท่ี 3.2 มีความหมาย
ดงั ตอไปนี้

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 319

4.3.4.1.2 วิธีการท่ีสมเหตุสมผลสําหรับกําหนดรหัสแท็งกของขอกําหนดนี้ใหแกกลุมของสารและลําดับขั้น
ของแท็งก เปนไปตามที่กาํ หนดใน RID หมวดยอยท่ี 4.3.4.1.2

4.3.4.1.3 สารและกลุมของสารตอไปน้ี ซึ่งมีเครื่องหมาย “(+)” ในคอลัมน (12) ของตาราง A ในบทที่ 3.2
จะเปนไปตามขอกําหนดพิเศษ ในกรณีนี้การใชงานท่ีเปนทางเลอื กของแท็งกสําหรับสารและกลมุ
ของสารอื่น ๆ จะอนุญาตใหเฉพาะกรณีที่มีการระบุอยูในหนังสือรับรองการอนุมัติตนแบบ
อยางไรก็ตาม แท็งกที่มีคาสูงกวาตามขอกําหนดในตอนทายของตารางใน 4.3.4.1.2 จะสามารถ
นาํ มาใชไ ดเมอ่ื ไดปฏบิ ตั ิตามขอ กําหนดพิเศษที่ถูกระบุในคอลมั น (13) ของตาราง A ในบทที่ 3.2
ตารางเพ่ิมเตมิ เปนไปตามที่กาํ หนดใน RID หมวดยอ ยที่ 4.3.4.1.3

4.3.4.1.4 แท็งกนี้ใชขนสงของเสียเหลวที่สอดคลองกับขอกําหนดของบทท่ี 6.10 และไดติดต้ังอุปกรณ
สําหรับปด 2 ตัวตามท่ีระบุใน 6.10.3.2 จะมีรหัสแท็งกเปน L4AH ถาแท็งกน้ีไดรับการติดตั้งให
เลือกขนของเหลวหรือของแขง็ ได แท็งกนนั้ จะมรี หสั แทง็ กเ ปน รหัสรว มคอื L4AH+S4AH

4.3.4.2 ขอกําหนดทว่ั ไป
4.3.4.2.1 หากบรรทุกสารรอน อุณหภูมิของผิวหนาภายนอกแท็งกหรือฉนวนกันความรอนตองไมเกิน 70

องศาเซลเซียสระหวางขนสง
4.3.4.2.2

ทอเชื่อมตอระหวางแท็งกของแครบรรทุกที่ (สงวนไว)

เปนอิสระแตเช่ือมตอถึงกัน (เชน ขบวนที่

สมบูรณ) จะตอ งวางเปลา ระหวา งการขนสง

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 320

4.3.4.2.3 เม่ือแท็งกสําหรับกาซเหลวประเภท 2 ไดรับ (สงวนไว)
การอนุมัติสําหรับขนสงของเหลวประเภท
อื่น ๆ แถบสีสมตาม 5.3.5 จะตองปดหรือ
ทําใหมองไมเห็นดวย เพ่ือไมใหมองเห็นได
ในระหวางการขนสง ของเหลวเหลา น้ี
ใ น ร ะ ห ว า ง ก า ร ข น ถ า ย ข อ ง เ ห ล ว เ ห ล า นี้
รายการตาม 6.8.3.5.6 (b) หรือ (c) จะตอง
ไมป รากฏทด่ี า นขางของแครบรรทุกอีกตอไป

4.3.5 ขอกําหนดพเิ ศษ

หากในคอลัมน (13) ของตาราง A ในบทท่ี 3.2มี การแสดงรายการไว ใหใชขอกําหนดพิเศษ
ตอไปน้ี
TU1 ไมส ง มอบแท็งกเพ่ือการขนสงจนกวาสารจะจับตวั เปนของแข็งและปกคลุมดว ยกาซเฉ่ือย

แทง็ กเ ปลา ทยี่ ังไมท าํ ความสะอาดซ่ึงเคยบรรจสุ ารเหลา นอ้ี ยูจะตองบรรจุกา ซเฉอื่ ยลงไป
TU2 ตองปกคลุมสารดวยกาซเฉื่อยแท็งกเปลาท่ียังไมทําความสะอาดซึ่งมีสารเหลานี้บรรจุ

อยจู ะตองบรรจกุ า ซเฉือ่ ยลงไป
TU3 ผนังแทง็ กภายในและสวนทุกสวนทมี่ ีโอกาสทจี่ ะสัมผสั กับสารตองรักษาใหส ะอาด ตองไม

ใชสารหลอ ลนื่ กับปม วาลวหรืออปุ กรณอน่ื ๆ ทีจ่ ะรวมตวั กับสารอยา งเปนอันตราย
TU4 ระหวางขนสง สารเหลาน้ีตองอยูใตกาซเฉ่ือย ความดันเกจตองไมนอยกวา 50 กิโล

ปาสคาล (0.5 บาร) แท็งกเปลาท่ียังไมทําความสะอาดท่ีเคยบรรจุสารเหลานี้ เมื่อจะสง
มอบเพื่อขนสงจะตองบรรจุดวยกาซเฉื่อยที่มีความดัน เกจอยางนอย 50 กิโลปาสคาล
(0.5 บาร)
TU5 (สงวนไว)
TU6 ไมอนุญาตใหขนสงในแท็งก แครบรรทุกติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่
และภาชนะบรรจกุ าซแบบกลุม (MEGC) หากมี LC50<200 ppm.
TU7 วัสดุที่ใชเพื่อยืนยันการไมร่ัวซึมของขอตอหรือเพ่ือบํารุงรักษาอุปกรณสําหรับปดตองเขากัน
ไดก บั สารทบ่ี รรจุ
TU8 ไมใชแท็งกที่ทํามาจากโลหะผสมอลูมิเนียมเพ่ือขนสง ยกเวนวาแท็งกน้ันถูกสงวนไว
เฉพาะการขนสง และอะซตี อลดีไฮดต อ งปราศจากกรด
TU9 UN 1203 ปโตรเลียม (แกสโซลีน) ท่ีมีความดันไอท่ีอุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียสมากกวา
110 กิโลปาสคาล (1.1บาร) แตไมเกิน 150 กิโลปาสคาล (1.5 บาร) อาจขนสงไดใน
แท็งกที่ออกแบบตาม 6.8.2.1.14 (a) และมอี ุปกรณต าม 6.8.2.2.6

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 321

TU10 (สงวนไว)
TU11 ระหวางบรรจุ อุณหภูมิของสารตองไมเกิน 60 องศาเซลเซียส อุณหภูมิบรรจุสูงสุดที่

80 องศาเซลเซียส จะอนุญาตใหไดถามีการปองกันจุดที่มีการคุกรุนระหวางบรรจุ
และหลังการบรรจุแท็งกตองถูกอัดความดัน (เชน ดวยอากาศอัด) เพื่อตรวจสอบ
ค ว า ม ส นิ ท แ น น ต อ ง แ น ใ จ ว า ค ว า ม ดั น จ ะ ไ ม ล ด ล ง ร ะ ห ว า ง ข น ส ง ก อ น จ า ย อ อ ก
ตองตรวจสอบวา ความดันในแท็งกนนั้ ยังคงมากกวาบรรยากาศ หากไมเปนเชน น้ีตองเติม
กาซเฉื่อยลงไปในแท็งกก อ นจายออก
TU12 ในกรณีท่ีเปลี่ยนการใชงานตองทําความสะอาดผนังแท็งกและอุปกรณอยางหมดจดไมให
มีส่งิ ตกคางทั้งกอ นและหลังการขนสงสาร
TU13 แท็งกตองปราศจากสิ่งเจือปนในระหวางบรรจุอุปกรณใชงาน เชน วาลวและระบบทอ
ภายนอกตองวางเปลาหลังการบรรจหุ รอื จายออก
TU14 ฝาครอบของอปุ กรณสําหรับปดจะตอ งล็อกไวใ นระหวางการขนสง
TU15 ตองไมใชแ ท็งกขนสง สนิ คา ประเภทอาหาร ส่ิงของบริโภคหรอื อาหารสัตว
TU16 แทง็ กเปลาทย่ี งั ไมทําความสะอาด เมื่อจะสง มอบเพ่อื ขนสง จะตอง

TU17 ขนสงในแครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่หรือ ภาชนะบรรจุกาซ
แบบกลุม (MEGC) ท่เี ปนภาชนะปดเทา นัน้

TU18 อัตราสวนการบรรจุจะตองอยูในระดับที่ต่ํากวาระดับท่ีเมื่อสารท่ีบรรจุอยูมีอุณหภูมิ
เพ่ิมข้นึ ถงึ จดุ ท่ีความดันไอเทากับความดนั เปด ทาํ งานของลิน้ นริ ภัย ปรมิ าณของของเหลว
ณ อุณหภมู ิน้นั จะมีระดบั รอ ยละ 95 ของความจุ ขอกาํ หนดใน 4.3.2.3.4 จะไมน าํ มาใช
กบั กรณนี ้ี

TU19 อาจบรรจุแท็งกถึงรอยละ 98 ท่ีอุณหภูมิและความดันในการบรรจุ ขอกําหนดใน 4.3.2.3.4
จะไมใชกบั กรณีนี้

TU20 (สงวนไว)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 322

TU21 สารตองไดรบั การคุมครองโดยสารปอ งกนั ดว ยวธิ ดี ังตอไปนี้

TU22 แทง็ กต อ งบรรจุไมเกินรอยละ 90 ของความจุ ตองเหลือท่วี า งไวร อยละ 5 เพือ่ ความปลอดภัย
หากของเหลวอยูท อ่ี ุณหภมู เิ ฉลี่ย 50 องศาเซลเซยี ส

TU23 หากบรรจโุ ดยมวลอัตราสวนการบรรจตุ องไมเ กนิ 0.93 กโิ ลกรัมตอลติ รความจุหากบรรจุ
โดยปริมาณอัตราสว นการบรรจุตอ งไมเกนิ รอยละ 85

TU24 หากบรรจโุ ดยมวลอัตราสวนการบรรจตุ องไมเ กิน 0.95 กโิ ลกรมั ตอลติ รความจหุ ากบรรจุ
โดยปรมิ าณอัตราสวนการบรรจตุ อ งไมเ กินรอยละ 85

TU25 หากบรรจุโดยมวลอตั ราสว นการบรรจุตองไมเกนิ 1.14 กโิ ลกรัมตอลิตรความจุหากบรรจุ
โดยปรมิ าณอัตราสว นการบรรจุตองไมเกินรอ ยละ 85

TU26 อัตราสว นการบรรจตุ องไมเกินรอยละ 85
TU27 ตอ งบรรจไุ มเ กนิ รอยละ 98 ของความจุของแทง็ ก
TU28 ตอ งบรรจุไมเ กินรอ ยละ 95 ของความจทุ ี่อณุ หภูมอิ า งอิง 15 องศาเซลเซียส
TU29 ตองบรรจุไมเกินรอยละ 97 ของความจุของแท็งกและอุณหภูมิสูงสุดหลังการบรรจุตอง

ไมเ กิน 140 องศาเซลเซียส
TU30 ตองบรรจุลงในแท็งกตามท่ีระบุในรายงานการทดสอบสําหรับการอนุมัติตนแบบ

ของแทง็ ก แตต อ งไมบ รรจุเกนิ รอยละ 90 ของความจุ
TU31 แทง็ กต องไมบรรจุเกนิ 1 กโิ ลกรมั ตอลติ รความจุ
TU32 แท็งกต องไมบ รรจุเกินรอ ยละ 88 ของความจุ
TU33 แท็งกตองบรรจุไมนอยกวารอยละ 88 และไมเกินรอยละ 92 ของความจุหรือ

2.86 กโิ ลกรมั ตอลิตรความจุ
TU34 แทง็ กต องไมบรรจเุ กิน 0.84 กิโลกรมั ตอลติ รความจุ
TU35 แท็งกยึดติดถาวร แท็งกยึดติดไมถาวร แท็งกคอนเทนเนอร ที่เปนแท็งกเปลายังไมไดทํา

ความสะอาด ซ่ึงไดมีการบรรจุสารไมเปนไปตามท่ีกําหนดในขอกําหนดน้ีและมีระดับ
ความเปนอนั ตรายทไ่ี มมีผล
TU36 มีการบรรจุตามท่ีกําหนดใน 4.3.2.2 ที่อุณหภูมิ 15 องศาเซลเซียส ซึ่งตองไมเกิน
รอ ยละ 93 ของความจุ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 323

TU37 การขนสงในแทงคจะถูกจํากัดในการบรรจุสารท่ีเปนเช้ือโรค ซ่ึงไมเปนอันตรายรายแรง
ขณะท่ีความเปนไปไดหรือความสามารถในการเปนสาเหตุที่รุนแรงของการติดเช้ือ
ของ การพพุ อง, การรักษาทมี่ ปี ระสิทธิภาพ และมาตรการปองกนั นนั้ เปน ไปไดและความ
เส่ียงของการแพรกระจายของเชื้อโรคถูกจํากัด (น่ันคือมีระดับ ความเสี่ยงเฉพาะ
ระดบั กลางและความเสยี่ งตอชุมชนตาํ่ Community risk)

TU 38
ขน้ั ตอนหลงั จากเปดใชง านการดดู ซับพลงั งาน (สงวนไว)
เมื่อองคประกอบดูดซับพลังงานผานการเสีย
รูปพลาสติกตาม 6.8.4 ขอกําหนดพิเศษ TE
22 แท็งกติดตรึงกับแครบรรทุกหรือแคร
บรรทุกติดต้ังภาชนะบรรจุกาซแบบแบตเตอรี่
จะตองถูกนําออกไปที่โรงซอมทันทีหลังจาก
ทําการตรวจสอบ

หากแท็งกติดตรึงกับแครบรรทุกอยูระหวาง
ถูกใชงานหรือแครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุ
ก า ซ แ บ บ แ บ ต เ ต อ ร่ี ส า ม า ร ถ ดู ด ซั บ แ ร ง
กระแทกจากการชนท่ีอาจเกิดขึ้นในสภาวะ
ปกติของการขนสงทางรถไฟ หลังจากเปล่ียน
บัฟเฟอรการดูดซับพลังงานดวยบัฟเฟอรปกติ
หรือหลังจากองคประกอบดูดซับพลังงานท่ี
เสียหายถูกปดก้ันช่ัวคราว แครบรรทุก
หรือแครบรรทุกภาชนะแบตเตอรี่อาจถูก
เคล่ือนยายเพ่ือจุดประสงคในการเทออกและ
สดุ ทายไปที่โรงซอม

ข อ มู ล ว า อ ง ค ป ร ะ ก อ บ ดู ด ซั บ พ ลั ง ง า น ไ ม
ทํางานจะตองมีใหพรอมกับแท็งกติดตรึง
กับแครบรรทุกหรือแครบรรทุกติดตั้งภาชนะ
บรรจกุ าซแบบแบตเตอร่ี

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 324

TU 39 ความเหมาะสมของสารสําหรับการขนสงโดนใชแทงคตองถูกแสดงอยางชัดเจน
กระบวนการในการหาและกําหนดความเหมาะสมนี้ตองไดรับความเห็นชอบจากผูท่ีมี
อํานาจหนาท่ี โดยหนึ่งในกระบวนการคือการทดสอบ 8(d) ในอนุกรมการทดสอบท่ี 8
(ดูคมู อื การทดสอบและหลักเกณฑ ใน Part 1 ขอยอยที่ 18.7)
ไมอนญุ าตใหม ีสารตกคางในแทง็ ก สาํ หรบั ชวงเวลาใด ๆ ซึง่ อาจเปน ผลใหเกิดการติดกรัง
เปนกอน โดยตองมีมาตรการที่เหมาะสมเพ่ือหลีกเล่ียงการสะสมของสาร และเพ่ือใช
สําหรับการบรรจสุ ารในแทง็ ก (เชน การทําความสะอาดเปนตน)

TU 40 บรรทุกในแครหรือ MEGC เทานัน้
TU 41 สงวนไว
TU 42 แท็งกที่ทําจากโลหะผสมอะลูมิเนียม รวมท้ังที่มีชั้นปองกันจะใชเฉพาะเม่ือคา pH

ของสารไมต ่ํากวา 5.0 และไมเกิน 8.0
TU 43 ดขู อ กําหนดพิเศษ TT2 6.8.4 (d)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 325

บทที่ 4.4
การใชแท็งกคอนเทนเนอร รวมถึงแท็งกท ําดว ยพลาสติกเสรมิ ไฟเบอร (FRP)

4.4.1 ขอ กาํ หนดทว่ั ไป

อนุญาตใหทําการขนสงสินคาอันตรายในแท็งกพลาสติกเสริมไฟเบอรไดเม่ือไดปฏิบัติตามเง่ือนไข
ตอไปน้ี
(a) สารท่บี รรทุกเปน สินคาอนั ตรายในประเภทที่ 3, 5.1, 6.1, 6.2, 8 หรือ 9
(b) ความดันไอสูงสุด (ความดันสัมบูรณ) ณ อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียส ตองมีคาไมเกิน

110 กิโลปาสคาล (1.1 บาร)
(c) อนุญาตใหขนสงสินคาอันตรายในแท็งกที่ทําจากโลหะไดถาไดดําเนินการตามขอกําหนดใน

4.3.2.1.1
(d) ความดันคํานวณสําหรับสินคาอันตรายท่ีบรรทุกซึ่งระบุไวในสวนท่ี 2 ของรหัสแท็งกตาม

คอลัมน (12) ของ ตาราง A ในบทท่ี 3.2 ตองมคี า ไมเกิน 4 บาร (ดเู พิ่มเตมิ จาก 4.3.4.1.1)
(e) แท็งกตองเปน ไปตามขอ กําหนดในบทที่ 6.9 จงึ สามารถขนสง สารได

4.4.2 การปฏบิ ัติการ
4.4.2.1
ตองเปนไปตามขอกําหนดใน 4.3.2.1.5 ถึง 4.3.2.2.4, 4.3.2.3.3 ถึง 4.3.2.3.6, 4.3.2.4.1,
4.4.2.2 4.3.2.4.2, 4.3.4.1 และ 4.3.4.2
ในชวงท่ีทําการบรรจุสารลงในแท็งก อุณหภูมิของสารท่ีกําลังบรรจุอยูตองไมเกินคาอุณหภูมิใช
4.4.2.3 งานสูงสุดตามที่ระบุอยบู นแผนปา ยประจาํ แทง็ กโ ดยอา งองิ จาก 6.9.6
หากทําการขนสงสารในแทง็ กท ท่ี าํ จากโลหะ ตอ งนาํ ขอกําหนดพเิ ศษ (TU) ใน 4.3.5 ตามทรี่ ะบุใน
คอลมั น (13) ตาราง A บทที่ 3.2 มาใช

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 326

4.5.1 บทท่ี 4.5
4.5.1.1 การใชแ ท็งกของเสียทาํ งานดว ยสุญญากาศ

4.5.1.2 การใชงาน
4.5.2
4.5.2.1 สามารถทําการขนสงของเสียที่ประกอบดวยสารที่จําแนกอยูในสินคาอันตรายประเภท 3, 4.1,
4.5.2.2 5.1, 6.1, 6.2, 8 และ 9 ในแท็งกของเสียทํางานดวยสุญญากาศท่ีเปนไปตามขอกําหนดใน
บทท่ี 6.10 ได หากการขนสงสารดังกลาวในแท็งกยึดติดถาวร หรือแท็งกยึดติดไมถาวรไดรับ
4.5.2.3 การอนุญาตตามบทที่ 4.3
4.5.2.4 สารท่ีถกู ระบุใหใ ชรหสั แทง็ ก L4BH ในคอลัมน (12) ของตาราง A ในบทท่ี 3.2 หรอื รหัสแทง็ กอื่น
4.5.2.5 ที่อนุญาตภายใตลําดับขั้นของแท็งกใน 4.3.3.1.2 จะสามารถขนสงในแท็งกของเสียทํางานดวย
4.5.2.6 สุญญากาศ ถา มีรหสั แท็งกสวนที่ 3 เปนอกั ษร “A” หรือ “B”
สารท่ีไมใชของเสียอาจถูกขนสงในแท็งกของเสียที่ทํางานดวยสุญญากาศภายใตเงื่อนไขเดียวกับท่ี
กลา วถึงใน 4.5.1.1

การปฏิบตั กิ าร

ใชขอกําหนดในบทท่ี 4.3 ยกเวน 4.3.2.2.4 และ 4.3.2.3.3 กับการขนสงในแท็งกของเสียทํางาน
ดว ย สุญญากาศและขอกําหนดเพมิ่ เติมตาม 4.5.2.2 ถงึ 4.5.2.4 ขางลา งนี้
สําหรับการขนสงของเหลวท่ีถูกจําแนกวาเปนสารไวไฟตามเกณฑจุดวาบไฟของสินคาอันตราย
ประเภท 3 ตองทําการบรรจุสารดังกลาวผานทางชองบรรจุของแท็งกของเสียทํางานดวย
สุญญากาศ โดยใหจ ายเขา แท็งกในระดบั ตาํ แหนงทีต่ ่ําเพ่ือใหฝ อยละอองของสารไวไฟเกิดข้ึนนอย
ที่สดุ
สําหรับเม่ือทําการจายของเหลวไวไฟที่มีจุดวาบไฟตํ่ากวา 23 องศาเซลเซียสโดยการอัดดวย
ความดนั อากาศ คาความดนั สงู สุดที่อนุญาตเทากับ 100 กโิ ลปาสคาล (1 บาร)
อนุญาตใหมีการใชแท็งกท่ีมีลูกสูบติดตั้งอยูภายในซึ่งมีลักษณะการทํางานเปนผนังก้ันไดก็ตอเมื่อ
สารท่ีบรรทุกอยทู ้งั สองดา นของลกู สบู นไี้ มทําปฏกิ ิริยาท่ีเปนอนั ตรายกัน (ดู 4.3.2.3.6)
ตําแหนง จะไมเ ปลี่ยนแปลงระหวา งการขนสงในสภาวะปกติ
ตองมีการปอ งกนั การเกดิ ประกายไฟ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 327

สว นท่ี 5 (Part 5) ข้นั ตอนการขนสงสินคา อนั ตราย
(Consignment procedures)

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 328

บทท่ี 5.1
ขอ กาํ หนดทั่วไป

5.1.1 การนําไปใชและขอกาํ หนดทวั่ ไป

บทนี้วาดวยขอกําหนดการขนสงสินคาอันตรายท่ีเกี่ยวกับการติดเคร่ืองหมาย ฉลาก และเอกสาร
ประกอบการขนสง และการอนญุ าตใหท าํ การขนสง และการแจง ลว งหนาตามความเหมาะสม

5.1.2 การใชหบี หอภายนอก

5.1.2.1.1 (a) เวนแตจะมีเคร่ืองหมายและฉลากท่ีกําหนดในบทท่ี 5.2 ยกเวน 5.2.1.3 ถึง 5.2.1.6,
5.2.1.7.2 ถึง 5.2.1.7.8 และ 5.2.1.10 ใหมองเห็นตัวแทนของสินคาอันตรายทั้งหมดใน
หีบหอ เกินได
(i) ทําเครื่องหมายดวยคําวา "OVERPACK" โดยที่ตัวอักษรของเครื่องหมาย "OVERPACK"
ตองมีความสูงอยางนอย 12 มม. เครื่องหมายของคําวา “หีบหอภายนอก” ตองเปน
ภาษาราชการของประเทศตนทางหรือ ภาษาองั กฤษ
(ii) ติดฉลากและทําเคร่ืองหมายดวยหมายเลข UN และเคร่ืองหมายอ่ืน ๆ ตามท่ีกําหนดไว
สําหรับหีบหอในบทท่ี 5.2 ยกเวน 5.2.1.3 ถึง 5.2.1.6, 5.2.1.7.2 ถึง 5.2.1.7.8
และ 5.2.1.10 สําหรับสินคาอันตรายแตละรายการ - บรรจุในโอเวอรแพ็ค
ตองใชเครื่องหมายหรือปายกํากับแตล ะรายการเพยี งคร้ังเดียว

(b) สัญลักษณลูกศรตามที่แสดงไวใน 5.2.1.10 จะตองติดในดานตรงขามท้ังสองดานของหีบ
หอภายนอกที่มีลักษณะเปนไปตาม 5.2.1.10.1 เวนแตสามารถเห็นเคร่ืองหมายได
จากภายนอก

5.1.2.2 สินคาอันตรายในแตละหีบหอท่ีบรรจุในบรรจุภัณฑช้ันนอก ตองเปนไปตามขอกําหนดของ RID
การใชง านของหีบหอ ภายนอกจะตอ งไมมผี ลกระทบตอหีบหอ ภายใน

5.1.2.3 หีบหอที่ติดเครื่องหมายตาม 5.2.1.10 และเปนหีบหอรวม หรือวางในบรรจุภัณฑขนาดใหญ ตอง
วางในทศิ ทางตามทเี่ ครือ่ งหมายกําหนด

5.1.2.4 ใหใชขอ หามของการบรรทกุ แบบคละกบั หบี หอ ภายนอกดวย

5.1.3 บรรจุภัณฑเ ปลา ทยี่ ังไมไดทาํ ความสะอาด (รวมถึงบรรจภุ ณั ฑแบบ IBC และบรรจุภณั ฑข นาด
ใหญ) แท็งก แครบรรทกุ และคอนเทนเนอรแบบเทกอง

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 329

5.1.3.1 บรรจุภัณฑเปลาที่ยังไมไดทําความสะอาด (รวมถึงบรรจุภัณฑแบบ IBC และบรรจุภัณฑ
5.1.3.2 ขนาดใหญ) แท็งก (รวมถึงแท็งกติดตรึงกับแครบรรทุก แครบรรทุกติดตั้งภาชนะบรรจุกาซ
แบบแบตเตอรี่ แท็งกท่ียึดติดไมถาวร แท็งกที่ยกและเคลื่อนยายได แท็งกคอนเทนเนอร ภาชนะ
บรรจกุ า ซแบบกลม (MEGC)) แครบ รรทกุ และคอนเทนเนอรท ีใ่ ชข นสนิ คาแบบเทกองยกเวน สินคา
อนั ตรายประเภท 7 จะตอ งทาํ เครือ่ งหมายและติดฉลากเหมือนกบั ตอนทบี่ รรทุกสนิ คาเต็ม
ตองไมนําแท็งกและบรรจุภัณฑ IBC ที่เคยใชขนสงสารกัมมันตรังสีมาใชสําหรับเก็บหรือขนสง
สินคาชนิดอ่ืน เวนแตไดชําระการปนเปอนจากการแพรของรังสีเบตาและแกมมา รวมถึงรังสี
อลั ฟาที่เปนพิษตาํ่ ใหตํ่ากวา ระดับ 0.4 Bq/cm2 และการปนเปอนจากการแพรของรังสีอัลฟาชนิด
อื่นทัง้ หมดใหต ํา่ กวาระดับ 0.04 Bq/cm2

5.1.4 การบรรจุแบบคละ (Mixed packing)

เมื่อสินคาอันตรายจํานวนสองชนิดหรือมากกวาบรรจุรวมกันดวยบรรจุภัณฑภายนอกเดียวกัน
สําหรับแตละหีบหอจะตองติดฉลากและทําเคร่ืองหมายตามขอกําหนดของสารหรือวัตถุ
แตละชนิด ถาตองติดฉลากชนิดเดียวกัน สําหรับสินคาตางชนิดใหติดท่ีบรรจุภัณฑภายนอกเพียง
ท่ีเดยี ว

5.1.5 ขอกําหนดทั่วไปสําหรบั สินคาอันตรายประเภท 7

5.1.5.1 การอนุมัตกิ ารขนสงสนิ คาและการรายงาน
5.1.5.1.1 ทัว่ ไป

นอกเหนือไปจากการอนุมัติการออกแบบหีบหอในบทท่ี 6.4 แลว การอนุมัติการขนสงสินคาโดย

หลายฝายยังจําเปนในบางสถานการณ (ตาม 5.1.5.1.2 และ 5.1.5.1.3) และในบางสถานการณ

ยงั จําเปนจะตองรายงานพนักงานเจาหนา ทีใ่ หทราบเร่ืองการขนสงสนิ คา (ตาม 5.1.5.1.4)

5.1.5.1.2 การอนุมตั ิการขนสง
เปนไปตามที่กําหนดใน RID หมวดยอ ยท่ี 5.1.5.1.2

5.1.5.1.3 การอนมุ ตั ิการขนสงตามการจัดการพเิ ศษ
เปน ไปตามที่กําหนดใน RID หมวดยอยท่ี 5.1.5.1.3

5.1.5.1.4 การแจง ลว งหนา
เปนไปตามท่ีกาํ หนดใน RID หมวดยอ ยท่ี 5.1.5.1.4

5.1.5.2 ใบรับรองออกโดยผูท ีม่ อี าํ นาจหนา ที่
เปนไปตามที่กาํ หนดใน RID หมวดท่ี 5.1.5.2

5.1.5.3 กาํ หนดดชั นกี ารขนสง (TI) และดชั นคี วามปลอดภยั วกิ ฤต (CSI)
เปนไปตามทีก่ ําหนดใน RID หมวดท่ี 5.1.5.3

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 330

5.1.5.4 ขอกําหนดพิเศษสาํ หรบั หีบหอ ที่ไดรับการยกเวน
5.1.5.4.1 หีบหอที่ไดรับการยกเวนตองติดเคร่ืองหมายท่ีอานไดและคงทนท่ีภายนอกของบรรจุภัณฑดวย

ดังนี้
(a) หมายเลขสหประชาชาติท่นี าํ หนาอักษร “ UN ”

(b) การแสดงผสู งสินคา หรอื ผูรบั สินคาอยางใดอยา งหนึง่ หรอื ทง้ั สองอยาง

(c) มวลรวมที่ไดรับอนุญาต ถาเกินกวา 50 กโิ ลกรมั

5.1.5.4.2 ขอกําหนดดานเอกสารตามบทที่ 5.4 จะไมใชกับบรรจุภัณฑท่ีไดรับการยกเวนของวัสดุ
กมั มันตภาพรังสีของสนิ คา อนั ตรายประเภท 7 ถามี ตอ งปฏบิ ตั ดิ ังน้ี
(a) หมายเลข UN ท่ีนาํ หนา ดวยตัวอักษร "UN" และชอื่ และท่ีอยขู องผูสง สนิ คาและผรู ับสนิ คา

แสดงในเอกสารกาํ กบั การขนสง เชน เอกสารการขนสง ทางเรอื (bill of lading) เอกสารการ

ขนสง ทางอากาศ (air waybill) หรือ CMR หรอื CIM

(b) ขอกําหนดของ 5.4.1.2.5.1 (g), 5.4.1.2.5.3 และ 5.4.1.2.5.4 จะมีผลบงั คบั ใชห ากเกีย่ วขอ ง

(c) ตองใชขอกาํ หนดของ 5.4.2 และ 5.4.4
5.1.5.4.3 ขอ กําหนดของ 5.2.1.7.8 และ 5.2.2.1.11.5 จะมีผลใชบังคับหากเก่ยี วขอ ง
5.1.5.5 สรปุ การอนุมัติและขอ กําหนดการแจงลว งหนา

หมายเหตุ 1 : กอนการจดั สง บรรจุภณั ฑใ ด ๆ ในครั้งแรกทต่ี อ งไดร บั การอนมุ ตั ิจากหนว ยงานผูมี
อํานาจในการออกแบบ ผูสงสินคาจะตองตรวจสอบใหแนใจวาไดสงสําเนา

ใบรับรองการอนุมัติสําหรับการออกแบบน้ันไปยังหนวยงานผูมีอํานาจของแตละ

ประเทศระหวางทาง (ดู 5.1.5.1.4 (a))
หมายเหตุ 2 : ตองมีการแจงลวงหนาถามีสารและสิ่งของเกินกวา 3 x 103 A1 หรือ 3 x 103 A2

หรอื 1,000 TBq (ดู 5.1.5.1.4 (b))

หมายเหตุ 3 : ตองมีไดรับการอนุมัติถามีสารและสิ่งของเกินกวา 3 x 103 A1 หรือ 3 x 103 A2
หรือ 1,000 TBq หรือหากอนุญาตใหมีการควบคุมการระบายอากาศเปนระยะ

(ดู 5.1.5.1)

หมายเหตุ 4 : ดขู อ กาํ หนดการอนุมัตแิ ละการแจง ลว งหนา สาํ หรบั บรรจุภัณฑทเ่ี ก่ยี วขอ ง
เปนไปตามทีก่ าํ หนดใน RID หมวดที่ 5.1.5.5

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 331

5.2.1 บทท่ี 5.2
5.2.1.1 การทําเคร่อื งหมายและติดฉลาก

5.2.1.2 (Marking and Labelling)
5.2.1.3
5.2.1.4 การทําเครอ่ื งหมายหีบหอ
5.2.1.5
ตองแสดงตัวอักษร “UN” พรอมดวยหมายเลข UN ไวอยางชัดเจนบนหีบหอ โดยหมายเลข UN
5.2.1.6 ตองสอดคลองกับสินคาอันตรายท่ีบรรจุในหีบหอ และมีขนาดตัวอักษรสูงอยางนอย 12 มิลลิเมตร
ยกเวนหีบหอที่มีความจุ 30 ลิตร หรือนอยกวา หรือมีน้ําหนักสุทธิสูงสุด 30 กิโลกรัม หรือภาชนะ
บรรจุรูปทรงกระบอก (cylinder) ทีม่ ีความจุ 60 ลติ ร หรอื นอ ยกวา ตอ งมขี นาดตวั อักษรสูงอยางนอย
6 มิลลิเมตร หรือในกรณีที่หีบหอมีความจุ 5 ลิตร หรือนอยกวา หรือมีนํ้าหนักสุทธิสูงสุด
5 กิโลกรัม ตองมีขนาดตัวอักษรสูงตามความเหมาะสม อยางไรก็ตาม สินคาอันตรายท่ีไมมี
การบรรจุหีบหอใหแสดงเครื่องหมายบนแครบรรทุกหรืออุปกรณท่ีใชในการขนถาย (cradle or on
its handling, storage or launching device)
การทาํ เครอื่ งหมายบนหบี หอ ทงั้ หมดท่ีกําหนดไวใ นบทนี้ ตอ งมลี กั ษณะดังนี้
(a) ตองสามารถมองเหน็ ไดชดั เจนและอานออกไดง า ย
(b) สามารถทนตอสภาพอากาศในท่โี ลง แจงไดอยา งมปี ระสทิ ธิภาพ
ในกรณีที่เปนบรรจุภัณฑที่ใชกอบกู (salvage packagings) จะตองมีการเพิ่มเคร่ืองหมายคําวา
“SALVAGE” โดยตัวอักษรมีขนาดสงู อยางนอย 12 มลิ ลเิ มตร
สําหรับบรรจุภัณฑ IBC (Intermediate Bulk Container : IBCs) ที่มีความจุมากกวา 450 ลิตร
และบรรจุภัณฑขนาดใหญ (large packagings) ตองทําเครื่องหมายท้ัง 2 ดานท่ีอยูตรงขามกัน (two
opposite sides)
ขอ กาํ หนดเพ่ิมเตมิ ของสนิ คา อันตรายประเภท 1
สําหรับสินคาอันตรายประเภท 1 จะตองแสดงชื่อที่ถูกตองในการขนสงสินคาอันตรายตามท่ี
กําหนดใน 3.1.2 โดยเคร่ืองหมาย (mark) ตองชัดเจนและไมสามารถลบออกได และตองแสดงใน
ภาษาอังกฤษ หรือภาษาตามที่กําหนดไว สําหรับสินคาทางทหารตามความหมายของ 1.5.2
ท่บี รรทุกเต็ม หีบหอมีการทาํ เคร่ืองหมายท่ีกําหนดโดยหนว ยงานทางการทหารท่ีมีอาํ นาจแทนช่ือ
ในการขนสง ทถ่ี กู ตอง
ขอกาํ หนดเพิ่มเตมิ ของสินคา อนั ตรายประเภท 2
ภาชนะบรรจุที่สามารถในไปใชในการบรรจุใหม (refillable receptacles) จะตองติดเครื่องหมาย
และฉลากแสดงขอความที่สามารถอา นไดชดั เจนและเปนวสั ดทุ ี่ทนการใชง าน ดังน้ี
(a) หมายเลข UN และช่ือที่ถูกตองในการขนสงสินคาอันตรายประเภทกาซ (gases) หรือกาซผสม

(mixture gases) ตามทก่ี ําหนดใน 3.1.2

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 332

(b) สาํ หรบั กาซความดนั (compressed gases) และกาซเหลว (liquefied gases) ตอ งแสดงทั้งมวล
ที่บรรจุมากท่ีสุด (maximum filling mass) และนํ้าหนักภาชนะบรรจุพรอมท้ังอุปกรณเสริม
(tare of the receptacle)

(c) วนั เดือน ป ในการตรวจสอบสภาพตามระยะเวลาครง้ั ตอไป (next periodic inspection)
เครื่องหมายเหลาน้ีอาจอยูในรูปสลักเปนตัวหนังสือลงไปหรือทําเคร่ืองหมายแสดงบนแผนขอมูล
หรือฉลากติดบนภาชนะบรรจุหรือติดเครื่องหมายที่สามารถเห็นไดอยางชัดเจน เชน โดยการพิมพ
หรือกรรมวธิ ีเทียบเทาอยางอ่ืน
5.2.1.7 ขอกําหนดการทาํ เครือ่ งหมายพเิ ศษสําหรบั สนิ คาอนั ตรายประเภท 7
5.2.1.7.1 หีบหอ แตละชน้ิ ตองทาํ เคร่ืองหมายใหเ หน็ ไดชัดเจนและวสั ดุท่ีใชมีความทนทาน โดยตดิ ไวท พี่ ้ืนผิว
ดานนอกบรรจุภัณฑ (the outside of packaging) พรอมท้ังแสดงช่ือผูรับสินคาหรือผูสงสินคา
หรอื ทัง้ สองฝายกาํ กบั ไว
5.2.1.7.2 ตองแสดงตัวอักษร “UN” พรอมดวยหมายเลข UN และชื่อท่ีถูกตองในการขนสงไวท่ีพื้นผิวดาน
นอกบรรจภุ ัณฑ (the outside of packaging)
5.2.1.7.3 หีบหอท่ีมีมวลเกิน 50 กิโลกรัม ตองแสดงมวลรวมท่ีไดรับอนุญาต (permissible gross mass)
ใหเหน็ ไดช ัดเจนไวท ี่พ้นื ผิวดานนอกของบรรจุภัณฑ (the outside of packaging)
5.2.1.7.4 หบี หอ สาํ หรบั วัสดุกัมมนั ตรงั สีแตล ะประเภทตอ งแสดงเคร่ืองหมายตามลักษณะ ดังน้ี
(a) สําหรับหีบหอประเภท “Type IP-1 package” “Type IP-2 package” หรือ “Type IP-3

package” จะตองทําเคร่ืองหมาย “TYPE IP-1” “TYPE IP-2” หรือ “TYPE IP-3” ที่มองเห็นได
ชัดเจนและวัสดุท่ีใชมีความทนทาน โดยติดไวท่ีพื้นผิวดานนอกบรรจุภัณฑ (the outside of
packaging)
(b) สําหรับหีบหอประเภท “Type A package” จะตองทําเคร่ืองหมาย “TYPE A” ท่ีมองเห็นได
ชัดเจนและใชวัสดุท่ีมีความทนทาน โดยติดไวท่ีพื้นผิวดานนอกบรรจุภัณฑ (the outside of
packaging)
(c) สําหรับหีบหอประเภท “Type IP-2 package” “Type IP-3 package” หรือ “Type A
package” จะตองทําเครื่องหมายไวที่ดานนอกบรรจุภัณฑ (the outside of packaging) ซ่ึง
เคร่ืองหมายตองมีความแตกตางกับที่ใชในการขนสงทางสินคาอันตรายทางถนนระหวาง
ประเทศที่ออกแบบโดยประเทศตนทาง ท้ังน้ี ช่ือของผูผลิตบรรจุภัณฑจะตองระบุโดย
หนว ยงานที่มอี ํานาจของประเทศตนทางที่ออกแบบ
5.2.1.7.5 สาํ หรับหบี หอท่ีสอดคลองกับขอกําหนดของ RID อยา งนอยขอใดขอหนึ่ง ไดแก 1.6.6.2.1, 5.1.5.2.1,
6.4.22.1 ถึง 6.4.22.4 และ 6.4.23.4 ถึง 6.4.23.7 จะตองทําเครื่องหมายที่มองเห็นไดชัดเจนและมี
ความทนทาน โดยติดไวท่ีพื้นผิวดานนอกบรรจุภัณฑ (the outside of packaging) ตามขอมูล
ดังนี้
(a) เครอื่ งหมายของหีบหอ / บรรจภุ ณั ฑท ร่ี ะบโุ ดยหนว ยงานที่มีอํานาจ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 333

(b) ลําดับหมายเลข (serial number) ท่ีระบุจําเพาะของแตละบรรจุภัณฑซ่ึงบงบอกถึง
แบบบรรจภุ ัณฑน ้นั

(c) สําหรับหีบหอประเภท “Type B(U) package” “Type B(M) package” หรือ “Type C
package” จะตองทําเคร่ืองหมาย “Type B(U)” “Type B(M)” หรอื “Type C”

5.2.1.7.6 หีบหอประเภท “Type B(U)” “Type B(M)” หรือ “Type C” ตองมีการทําเคร่ืองหมายดังแสดงใน
รูปท่ี 5.4-1 ท่ีพื้นผิวดานนอกของภาชนะบรรจุ (the outside of receptacle) โดยสลักเครื่องหมาย
เปนลายนนู และสามารถทนไฟและนา้ํ ได หรอื วิธีการใด ๆ ท่ีทาํ ใหเ ครอื่ งหมายสามารถทนไฟและนํ้าได

สญั ลกั ษณใ บพดั สามแฉกพื้นฐานตามสดั สว นของวงกลมตรงกลางท่มี รี ัศมี X โดยอนุญาตให

รศั มวี งกลมตํา่ สุดเทากับ 4 มม.

5.2.1.7.7 สําหรับการขนสงวัสดุ LSA-I หรือ SCO-I ตองมีการทําเคร่ืองหมาย “RADIOACTIVE LSA-I”
หรือ “RADIOACTIVE SCO-I” ทีพ่ ้ืนผิวดานนอก หรอื วัสดุทใ่ี ชพนั หมุ

5.2.1.7.8 ในทุกกรณที ่ีการขนสงหีบหอระหวางประเทศทตี่ องการการใหความเห็นชอบจากหนวยงานที่มีอํานาจ
หนาที่ในการออกแบบหรือการขนสงแบบที่รับรองท่ีตางกันที่ใชบังคับในประเทศตาง ๆ เกี่ยวกับ
การขนสง การตดิ เคร่อื งหมายตอ งเปนไปตามหนังสอื รบั รองของประเทศตนทางท่ีออกแบบ

5.2.1.8 เคร่ืองหมายพิเศษสําหรับสารที่เปนอันตรายตอส่ิงแวดลอม (special marking provisions
for environmentally hazardoud substances)

5.2.1.8.1 หีบหอที่บรรจุสารที่เปนอันตรายตอสิ่งแวดลอม (environmentally hazardoud substances)
ที่เปนไปตามเกณฑ 2.2.9.1.10 ตองติดเครื่องหมายตาม 5.2.1.8.3 ยกเวนบรรจุภัณฑเดี่ยว
(single packagins) หรือบรรจุภัณฑรวม (combination packagings) ซ่ึงเปนบรรจุภัณฑที่มี
บรรจภุ ัณฑเด่ยี ว (single packaings) หรอื บรรจภุ ัณฑภ ายใน (inner packaings) รวมกนั ดังน้ี
- ของเหลวท่ีมีปริมาณ 5 ลติ ร หรอื นอ ยกวา หรือ

- ของแขง็ ที่มีมวลสทุ ธิ 5 กโิ ลกรัม หรอื นอ ยกวา

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 334

5.2.1.8.2 เครื่องหมายสารที่เปนอันตรายตอส่ิงแวดลอม ตองติดใกลกับเครื่องหมายที่กําหนดใน 5.2.1.1
และตองเปน ไปตามทกี่ ําหนดใน 5.2.1.2 และ 5.2.1.4

5.2.1.8.3 เครอ่ื งหมายสารท่ีเปน อันตรายตอสงิ่ แวดลอม ตองเปน ไปตามรปู ขา งลา ง

เครื่องหมายตองอยูใ นรปู สี่เหลี่ยมจัตุรสั ท่ีทํามมุ 45 องศา สัญลักษณ (ปลาและตนไม) จะเปน สดี ํา

บนพ้ืนสีขาวหรือพื้นสีอ่ืนท่ีตัดกันและสีท่ีตัดกับพื้นหลัง ขนาดตองไมนอยกวา 100 x 100 มิลลิเมตร
และความกวางของเสนขอบตองไมนอยกวา 2 มิลลิเมตร ในกรณีท่ีหีบหอมีขนาดเล็กลง ขนาด/

ความหนาของเสน อาจลดลง โดยท่เี ครอ่ื งหมายยงั คงมองเหน็ ไดชัดเจน
5.2.1.9 เคร่อื งหมายสาํ หรับแบตเตอรล่ี ิเธยี ม
5.2.1.9.1 หีบหอท่ีมีเซลลลิเธียมหรือแบตเตอรี่ที่เตรียมตามขอกําหนดพิเศษ 188 บทที่ 3.3 จะตองทํา

เคร่อื งหมายดังแสดงในรปู ท่ี 5.2.1.9.2
5.2.1.9.2 เคร่ืองหมายตองแสดงตัวอักษร “UN” และหมายเลข UN เชน เครื่องหมาย “UN 3090” สําหรับ

เซลลห รอื แบตเตอร่ลี เิ ธยี มโลหะ หรือ เครื่องหมาย "UN 3480" สาํ หรับเซลลหรอื แบตเตอรี่ลิเธียม
ไอออน ไอออน ในกรณีที่มีเซลลลิเธียมหรือแบตเตอร่ีอยูในหรือบรรจุอุปกรณใหระบุหมายเลข
UN ท่ีนําหนาดวยตัวอักษร “UN” เชน “UN 3091” หรือ “UN 3481” ตามความเหมาะสม
ในกรณีท่ีหีบหอประกอบดวยเซลลลิเธียมหรือแบตเตอร่ีที่กําหนดใหกับหมายเลข UN ท่ีแตกตาง
กนั หมายเลข UN ท่เี กี่ยวขอ งท้งั หมดจะตอ งระบุไวบ นเครื่องหมายตั้งแตหนึ่งตวั ขนึ้ ไป

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 335

เคร่ืองหมายตองอยูในรูปสี่เหลี่ยมผืนผาหรือจัตุรัสท่ีมีขอบสีแดง ขนาดเคร่ืองหมายตอง
ไมนอยกวา 100 x 100 มิลลิเมตร และความกวางของเสนขอบตองไมนอยกวา 5 มิลลิเมตร
สัญลักษณ (กลุมของแบตเตอรี่ จะตองอยูเหนือหมายเลข UN สําหรับแบตเตอร่ีหรือเซลล
ลิเธียมไอออนหรือลิเธียมเมทัล) จะเปนสีดําบนพื้นสีขาวหรือพ้ืนสีอ่ืนที่ตัดกันและสีที่ตัด
กับพ้ืนหลัง ในกรณีท่ีหีบหอมีขนาดเล็กลง ขนาด/ความหนาของเสนอาจลดลง โดยท่ี
เครือ่ งหมายยังคงมองเหน็ ไดช ัดเจน
5.2.1.10 เครอื่ งหมายลกู ศรคแู สดงทศิ ทาง (orientation arrows)
5.2.1.10.1 เวนแตตามที่กําหนดใน 5.2.1.10.2 ดงั น้ี
- บรรจภุ ัณฑรวม (combination packagings) ที่มีบรรจภุ ณั ฑภายใน (inner packagings) บรรจุ
ของเหลว
- บรรจภุ ณั ฑเดย่ี วทต่ี ิดต้ังชองระบายอากาศ
- ภาชนะปดแบบอุณหภูมิตํ่า (cryogenic receptacles) ท่ีใชขนสงกาซเหลวอุณหภูมิตํ่า
(refrigerated liquefied gases)
- เครือ่ งจกั รหรอื เครือ่ งมอื ที่บรรจุสนิ คาอันตรายมีลกั ษณะเปน ของเหลว
ตองติดเครื่องหมายลูกศรชี้ขึ้นที่เห็นไดชัดเจน คลายกับท่ีแสดงในรูปดานลาง หรือเปนไป
ตามที่กําหนดใน ISO 780:1997 ลูกศรชี้ขึ้นตองปรากฏดานขางในแนวตั้งของหีบหอทั้งสอง
ดานที่ตรงขามกันทมีลูกศรช้ีข้ึนตรงเปน กรอบส่ีเหล่ียมผืนผาและมีขนาดเห็นไดอยางชัดเจน
และเหมาะสมกับขนาดของหบี หอ โดยอาจตีกรอบลอ มรอบ ลกู ศรก็ได

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 336

5.2.1.10.2 เครือ่ งหมายลกู ศรแสดงทศิ ทางจะไมใ ชต ดิ ดานนอกของพัสดุทม่ี ลี ักษณะดงั นี้
(a) ภาชนะรับความดัน (pressure receptacles) ยกเวน ภาชนะปดแบบอณุ หภมู ิต่ํา (cryogenic
receptacles)
(b) บรรจุภัณฑภายในที่มีปริมาณสินคาอันตรายไมเกิน 120 มิลลิตร และมีวัสดุดูดซับคั่นกลาง
ระหวางบรรจุภัณฑภ ายในและบรรจุภัณฑภายนอก
(c) สารติดเชื้อประเภท 6.2 ในภาชนะบรรจุที่มีปริมาณไมเ กนิ 50 มลิ ลิลิตร
(d) วัสดุกัมมันตรังสีประเภท 7 ในหีบหอประเภท “Type IP-2” “Type IP-3” “Type A”
“Type B(U)” “Type B(M)” หรือ “Type C”
(e) สิ่งของที่ไหลในทุกทิศทาง (เชน แอลกอฮอล หรือ ปรอทในเทอรโมมิเตอร กระปองสเปรย
เปน ตน)
(f) สิ่งของท่ีไหลในทุกทิศทาง (เชน แอลกอฮอล หรือ ปรอทในเทอรโมมิเตอร กระปองสเปรย
เปน ตน)

5.2.2 การติดฉลากบนหบี หอ

5.2.2.1 ขอกําหนดในการตดิ ฉลาก
5.2.2.1.1 สําหรับสิ่งของหรือสารที่แสดงไวในตาราง A บทที่ 3.2 จะตองมีการติดฉลากตามท่ีแสดงใน

คอลมั น เวนเสยี แตว า มีขอ กําหนดพิเศษแสดงไวใ นคอลมั น 6
5.2.2.1.2 เครื่องหมายแสดงความเปนอันตรายตองไมสามารถลบหรือลางออกได โดยตองใชรูปแบบตามท่ี

กําหนด
5.2.2.1.3 (สงวนไว)
5.2.2.1.4 (สงวนไว)
5.2.2.1.5 (สงวนไว)
5.2.2.1.6 ยกเวน ทก่ี าํ หนดไวใ น 5.2.2.2.1.2 แตละฉลาก

(a) ตองติดฉลากที่พื้นผิวดานนอกของหีบหอในกรณีที่หีบหอดังกลาวมีขนาดใหญเพียงพอ
นอกจากนี้ สําหรับสินคาประเภท 1 และ 7 ตองติดฉลากใกลชื่อท่ีถูกตองในการขนสงสินคา
อนั ตราย

(b) ตองตดิ ฉลากที่พน้ื ผิวดา นนอกหบี หอ ในลักษณะท่ีไมถกู ปกปดหรือบดบงั
(c) ในกรณีที่ตองติดฉลากมากกวา 1 ชนิด ที่พ้ืนผิวดานนอกของหีบหอ ตองติดฉลากท้ังหมด

ในลกั ษณะท่อี ยูช ิดกนั
ในกรณีท่ีหีบหอมีรูปทรงไมปกติ หรือมีขนาดเล็ก และไมสามารถติดฉลากได อาจผูกฉลากติด
กบั หีบหอโดยใชป ายท่ผี กู ติดแนน หรือวธิ อี นื่ ทีเ่ หมาะสม

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 337

5.2.2.1.7 บรรจุภัณฑแบบ IBCs ท่ีมีความจุมากกวา 450 ลิตร และบรรจุภัณฑขนาดใหญ (large
packagings) ตอ งตดิ ฉลากทง้ั สองดานที่อยูตรงขา มกนั

5.2.2.1.8 ขอกําหนดพิเศษสําหรับการติดฉลากบนหีบหอที่บรรจุสารและส่ิงของระเบิด (explosive
substance and articles) หรือสนิ คาอันตรายทางการทหาร
สําหรับการขนสงสินคาทางทหารตามความหมายของ 1.5.2 โดยการบรรทุกเต็มรูปแบบไม
จําเปน ตอ งมีฉลากอันตรายบนบรรจุภัณฑต ามที่ระบุไวในคอลัมน (5) ของตาราง A ของบทที่ 3.2
โดยมีขอกําหนดวาขอกําหนดในการบรรทุกแบบผสมที่กําหนดไวใน 7.5.2 เปนไปตามขอมูลใน
เอกสารการขนสง ตาม 5.4.1.2.1 (f)

5.2.2.1.9 ขอกําหนดพิเศษสําหรับการติดฉลากของสารทําปฏิกิริยาดวยตัวเองและสารเปอรออกไซด
อนิ ทรีย
(a) ฉลากตามรูปแบบท่ี 4.1 บงช้ีวาเปนสินคาไวไฟอยแลว จึงไมตองติดฉลากที่เปนไปตาม
รูปแบบที่ 3 นอกจากน้ี สารท่ีทําปฏิกิริยาดวยตัวเองชนิด B ตองติดฉลากตามรูปแบบที่ 1
เวนแตพนักงานเจาหนาที่อนุญาตใหยกเวนการปดฉลากบนภาชนะบรรจุพิเศษ เนื่องจาก
ขอมูลการทดสอบไดพิสูจนวา สารท่ีทําปฏิกิริยาไดดวยตัวเองในบรรจุภัณฑน้ีไมสามารถ
ระเบิดออกมาได
(b) ฉลากตามรูปแบบท่ี 5.2 บงช้ีวาเปนสินคาไวไฟอยแลว จึงไมตองติดฉลากที่เปนไปตาม
รูปแบบที่ 3 และ ตอ งตดิ ฉลากดงั ตอ ไปน้เี พิ่มเตมิ
(i) ฉลากตามรูปแบบที่ 1 สาํ หรบั สารเปอรอ อกไซดอินทรยี ชนดิ B ยกเวน พนกั งานเจาหนาที่ไม
อนุญาตใหใชฉลากนี้กับบรรจุภัณฑเฉพาะ เนื่องจากผลการทดสอบ พิสูจนวาสารเปอร
ออกไซดอินทรยี ท่ีทําปฏิกริ ิยาไดดวยตวั เองในบรรจภุ ัณฑน ้ีไมมีคุณสมบตั เิ ปนสารระเบิด
(ii) ฉลากตามรูปแบบท่ี 8 ใชเม่ือเปนไปตามเกณฑของกลุมการบรรจุ I หรือ II ของสินคา
อนั ตรายประเภท 8
สําหรับสารทท่ี าํ ปฏิกิริยาไดดวยตวั เองและสารเปอรออกไซดอินทรียที่ระบุโดยช่ือฉลากท่จี ะนํามา
ตดิ ระบไุ วในรายการตาม 2.2.41.4 และ 2.2.52.4 ตามลําดบั

5.2.2.1.10 ขอกาํ หนดพิเศษสําหรบั การติดฉลากสารติดเชอื้
ตองมีการติดฉลากแสดงความเปน อันตรายตามฉลากรปู แบบท่ี 6.2 (label model No. 6.2)
พรอมทั้งตองมีการติดฉลากอื่นตามลักษณะความเปน อนั ตรายของสารนนั้ ๆ ดว ย

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 338

5.2.2.1.11 ขอกําหนดพิเศษสําหรบั การติดฉลากวัสดุกมั มันตรังสี
5.2.2.1.11.1 เวนแตท่ีใชฉลากขนาดใหญขึ้นตาม 5.3.1.1.5.1 ตองมีการติดฉลากแสดงความเปนอันตราย

สอดคลองกับประเภทสินคาอันตรายท่ีมีการบรรจุในหีบหอตามฉลากรูปแบบที่ 7A 7B หรือ
7C (label model No. 7A 7B or 7C) โดยฉลากตองติดท่ีดานขางของหีบหอ (package)
หรอื หบี หอภายนอก (overpack) ทัง้ 2 ขา ง หรอื ท้ัง 4 ดานของคอนเทนเนอร หรอื แทง็ ก ใน
กรณที ่ีมีการบรรจวุ สั ดฟุ สไซส (fissile material) นอกเหนอื จากทีก่ ําหนดตาม 2.2.7.2.3.5 ในหีบ
หอ (package) หรือ หีบหอภายนอก (overpack) หรือ คอนเทนเนอร (container) ตองมีการ
ติดฉลากรูปแบบที่ 7E (label model No. 7E) โดยฉลากดังกลาวสามารถใชรวมกับฉลาก
รูปแบบที่ 7A 7B หรือ 7C (label model No. 7A 7B or 7C) อยางไรก็ตามฉลากน้ีจะไม
ครอบคลุมเครื่องหมายที่ระบใุ น 5.2.1
5.2.2.1.11.2 สําหรับสินคาอันตรายที่ตองติดฉลากรูปแบบท่ี 7A 7B หรือ 7C (label model No. 7A 7B
or 7C) ตองมีขอมูลเพมิ่ เตมิ ดงั น้ี
(a) สิง่ ทบ่ี รรจุ

(i) ชื่อของเรดิโอนิวไคลดตามตารางท่ี 2.7.7.2.1 โดยใชตามสัญลักษณท่ีกําหนด เวนแต
วัสดุ LSA-I สําหรับเรดิโอนิวไคลดผสมจะตองแจงนิวไคลดที่เปนรายการตองหามท่ีสุด
เทาที่เนื้อที่จะอํานวย จะตองแจกแจงกลุมของ LSA และ SCO โดยใชเปน “LSA-II”,
“LSA-III”, “SCO-I” หรือ “SCO-II” ทายชือ่ ของเรดิโอนวิ ไคลด

(ii) สําหรับวสั ดุ LSA-I เพียงใชขอความ “LSA-I” โดยไมจาํ เปน ตองระบชุ ่ือเรดโิ อนิวไคลด
(b) กัมมนั ตภาพ (activity): คา กมั มันตภาพสูงสุดของวสั ดุกัมมนั ตรงั สีที่บรรจุ (radioactive

contents) ในระหวางทําการขนสงจะแสดงเปนหนวย เบ็กเคอเรล (becquerels, Bq)
โดยมี SI เสริมนํา (ดู 1.2.2.1) สําหรับวัสดุซึ่งสามารถแตกตัวไดนั้น มวลจะอยูในหนวย
ของกรัมหรือหนวยที่เพม่ิ คามากขนึ้ และอาจใชแ ทนทค่ี า กมั มันตภาพได
(c) ขอ ความแสดง “สง่ิ ท่บี รรจุ” และ “กัมมนั ตภาพ” บนฉลากติดหีบหอรวมและคอนเทนเนอร
จะตองใหขอสนเทศตามที่กําหนดในขอ 5.2.2.1.11.2 (a) และ 5.2.2.1.11.2 (b)
ตามลําดับ ของทุกส่ิงท่ีบรรจุในหีบหอภายนอกและคอนเทนเนอรน้ัน ยกเวนกรณีฉลาก
ของหีบหอภายนอกและคอนเทนเนอรที่เปนระวางผสมของบรรจุภัณฑหลายอันท่ีบรรจุ
เรดโิ อนวิ ไคลดต างชนดิ อาจใชขอ ความ “ดเู อกสารกํากับการขนสง” แทน
(d) ดัชนีการขนสง: ดู 2.7.6.1.1 และ 2.7.6.1.2 สําหรบประเภท I-White ไมจําเปนตอง
แสดงดชั นีการขนสง
5.2.2.1.11.3 ฉลากตามรปู แบบที่ 7E จะตอ งแสดงคาดชั นีความปลอดภยั วิกฤต (criticality safety index,
CSI) ตามท่ีกําหนดในใบรับรองสําหรับการขนสงออกโดยหนวยงานท่ีมีอํานาจหรือตามที่ระบุ
ไวใน 6.4.11.2 หรือ 6.4.11.3

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสงสินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 339

5.2.2.1.11.4 สําหรับหีบหอภายนอกและคอนเทนเนอร ฉลากรูปแบบที่ 7E จะตองมีผลรวมของดัชนี
ความปลอดภัยวกิ ฤตของบรรจภุ ณั ฑทั้งหมดทีอ่ ยใู นนั้น

5.2.2.1.11.5 คาดัชนีความปลอดภัยวิกฤต (CSI) บนฉลากที่ปดหีบหอภายนอกและคอนเทนเนอรจะตอง
ประกอบดวยขอมูลตาม 5.2.2.1.11.3 รวมท้ังหมดของวัสดุซ่ึงสามารถแตกตัวไดในหีบหอ

ภายนอกและคอนเทนเนอรนั้น

5.2.2.1.11.6 ในกรณีที่การขนสงหีบหอระหวางประเทศตองใหหนวยงานที่มีอํานาจหนาที่รับรองแบบ
หรือรับรองการขนสง สําหรับการรับรองแบบท่ีแตกตางกันในประเทศที่ตางกันในการขนสง

การติดฉลากใหเปน ไปตามหนังสอื รบั รองแบบทีป่ ระเทศตน ทางของการออกแบบ

5.2.2.1.12 ขอกําหนดพิเศษสําหรับการติดฉลากส่ิงของที่มีสินคาอันตรายซึ่งถือเปน UN 3537, 3538,
3539, 3540, 3541, 3542, 3543, 3544, 3545, 3546, 3547 และ 3548

5.2.2.1.12.1 หีบหอ ท่บี รรจุสิ่งของทเ่ี ปนแบตเตอรี่ลิเธียม ไมจําเปนตอ งมีการติดฉลากรูปแบบที่ 9A (label
model No. 9A)

5.2.2.1.12.2 สําหรับสินคาอันตรายท่ีเปนของเหลว ตองมีติดเครื่องหมายแสดงทิศทางท่ีมองเห็นไดอยาง
ชัดเจนบนหบี หอ อยางนอย 2 ดา น

5.2.2.2 ขอ กําหนดวาดว ยเร่อื งฉลาก (provisions for labels)
5.2.2.2.1 ฉลากตองเปนไปตามขอกําหนดตอไปน้ี และตองตรงตามรูปแบบใน 5.2.2.2.2 ท้ังสี สัญลักษณ

และรูปแบบท่ัวไป แบบที่กําหนดในการขนสงรูปแบบอ่ืน ๆ อาจยอมรับได หากมีการปรับเปลี่ยน

เล็กนอ ยทีไ่ มม ีผลตอความหมายของฉลาก
หมายเหตุ : ฉลากใน 5.2.2.2.2 ทม่ี กี รอบลอมรอบเปน เสนประ หากเปนไปตาม 5.2.2.2.1.1 แต

ไมจ ําเปน เม่ือฉลากตดิ บนพ้นื ทมี่ สี ีตดั กัน

5.2.2.2.1.1 ฉลากตอ งมลี ักษณะดังรปู ท่ี 5.2.2.2.1.1

* สินคาอันตรายแตละประเภทหรือสําหรับสินคาอันตรายประเภท 4.1, 4.2 และ 4.3 รูป "4" หรือสําหรับสินคา
อนั ตรายประเภท 6.1 และ 6.2 รปู "6" จะแสดงที่มมุ ดานลาง

** ขอ ความ / ตวั เลข / สัญลกั ษณ / ตัวอักษรเพมิ่ เติมจะตอง (ถา จาํ เปน ) หรืออาจ (ถา เลือกได) แสดงในครงึ่ ลา งนี้
*** สัญลกั ษณต ามสินคาอนั ตรายแตละประเภท

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 340

5.2.2.2.1.1.1 ฉลากตอ งแสดงบนพน้ื หลังท่มี สี ตี ัดกัน หรือตอ งมีเสน ประหรอื เสน ขอบนอกทเ่ี ปนเสน ทบึ
5.2.2.2.1.1.2 ฉลากตองเปนสี่เหล่ียมจัตุรัสที่ทํามุม 45 องศา (diamond-shaped) กับแนวระนาบ โดยมีขนาด

ไมนอยกวา 100 มิลลิเมตร x 100 มิลลิเมตร นอกจากนี้ ฉลากตองมีเสนภายในขอบหาง

เปนแนวขนานจากขอบดานนอกประมาณ 5 มิลลิเมตร สําหรับเสนภายในขอบที่อยูสวนครึ่งบน
ของฉลากตองมีสีเดียวกับสัญลักษณ ในขณะท่ีเสนภายในขอบที่อยูสวนครึ่งลางของฉลากตองมีสี

เดียวกับประเภทสนิ คาอันตรายท่ีอยูมุมลาง
5.2.2.2.1.1.3 หากขนาดของหีบหอเล็กกวาขนาดฉลากดังท่ีกลาวไปขางตน อนุญาตใหลดขนาดของฉลากลงได

โดยมีเงือ่ นไขวา จะตองมองเหน็ ฉลากดังกลาวไดอยา งชดั เจน
5.2.2.2.1.2 หากขนาดของหีบหอเล็กกวาขนาดฉลากดังท่ีกลาวไปขางตน อนุญาตใหลดขนาดของฉลากลงได

โดยมีเงื่อนไขวา จะตอ งมองเหน็ ฉลากดงั กลา วไดอยางชดั เจน
5.2.2.2.1.3 ยกเวน ฉลากสําหรบั สินคาอันตรายประเภทยอย 1.4, 1.5 และ 1.6 ของสินคา อันตรายประเภท 1

ครง่ึ บนของฉลากแสดงสัญลักษณท ีเ่ ปนรปู ภาพ และสําหรบั ครง่ึ ลางใหแ สดง

(a) ตวั เลขประเภทสําหรบั สินคา อันตรายประเภท 1, 2, 3, 5.1, 5.2, 7, 8, และ 9
(b) เลข “4” สําหรบั สนิ คา อันตรายประเภท 4.1,4. 2, และ 4.3

(c) เลข “6” สําหรyบสนิ คา อนั ตรายประเภท 6.1 และ 6.2
5.2.2.2.1.4 ฉลากสําหรับสินคาอันตรายประเภท 1 คร่ึงลางของฉลากจะแสดงตัวเลขของประเภทยอย

และอกั ษรแสดงถงึ กลมุ ที่เขากันไดของสารหรอื สิ่งของ ยกเวนฉลากสาํ หรับสินคา อนั ตรายประเภท

ยอย 1.4, 1.5 และ 1.6 ที่คร่ึงบนจะแสดงตัวเลขประเภทยอยและคร่ึงลางแสดงอักษรของกลม

ท่ีเขา กันได
5.2.2.2.1.5 การเพ่ิมขอความอ่ืนใดบนฉลาก (ยกเวนประเภทของสินคาอันตรายประเภท 7) ในชองท่ีอยู

ดานลาง สัญลักษณจะตองตรงกับขอความท่ีระบุถึงลักษณะความเส่ียงและขอควรระวังในการขน

ยา ยเทา น้นั
5.2.2.2.1.6 สัญลักษณ ขอความ และหมายเลขบนทุกฉลากตองใชสีดํา ซึ่งตองอานไดอยางชัดเจนและไม

สามารถลา งหรือลบออกได ยกเวน ฉลากดังนี้

(a) ฉลากสนิ คาอนั ตรายประเภท 8 ทขี่ อ ความ (ถาม)ี และหมายเลขประเภทจะตอ งเปน
สีขาว

(b) ฉลากทม่ี ีพืน้ เปนสเี ขียว แดง หรอื นํา้ เงินท้งั หมด อาจใชส ขี าวได

(c) ฉลากสนิ คาอันตรายประเภท 5.2 สัญลักษณอาจแสดงเปนสขี าว
(d) ฉลากสินคาอันตรายประเภท 2.1 ซ่ึงนําไปใชติดบนภาชนะบรรจุรูปทรงกระบอก

(cylinders) และภาชนะบรรจุกาซหมายเลข UN โดยท่ีสัญลักษณ ขอความ

และหมายเลขบนฉลากตอ งมีสที ตี่ ัดกบั สีพ้ืนของภาชนะบรรจุ

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 341

5.2.2.2.1.7 ฉลากตอ งทนตอ สภาพอากาศในทีโ่ ลง แจงโดยท่ีไมทําใหประสิทธิภาพในการมองเห็นลดลง
5.2.2.2.2 ฉลากตวั อยาง

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 342

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สนิ คาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 343

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สินคา อนั ตรายทางรถไฟ หนา 344

บทที่ 5.3
การติดแผน ปา ยและเครอ่ื งหมาย (Placarding and Marking)

5.3.1 การติดแผนปาย (placarding)

5.3.1.1 ขอ กาํ หนดทั่วไป
5.3.1.1.1 ตองมีการติดแผนปาย (placarding) อยูท่ีพื้นผิวดานนอกของคอนเทนเนอรขนาดใหญ (large

containers) คอนเทนเนอรแบบเทกอง (bulk containers) ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม
(Multiple Element Gas Container : MEGCs) แท็งกค อนเทนเนอร (tank-containers) แท็งก
ที่ยกและเคลื่อนที่ได (portable tanks) และแครบรรทุก(wagons) โดยสินคาอันตรายแตละ
ประเภทที่บรรจุในคอนเทนเนอร ภาชนะบรรจุ และแท็งกดังท่ีกลาวไปขางตนตองสอดคลอง
กบั ประเภทของฉลาก (labels) ทร่ี ะบไุ วใ นในคอลัมน (5) และ (6) ของบัญชีรายช่อื สนิ คาอนั ตราย
ของของตาราง A ของบทที่ 3.2 ทั้งนี้ แผนปายแสดงบนพ้ืนหลังที่มีสีตัดกัน หรือมีกรอบลอมเปน
เ ส น ป ร ะ ห รื อ เ ส น ทึ บ อี ก ทั้ ง วั ส ดุ ท่ี ใ ช ต อ ง ท น ต อ ส ภ า พ อ า ก า ศ ต ล อ ด ก า ร ข น ส ง
ตามมาตรฐานท่กี าํ หนดไวใน 5.3.1.7
5.3.1.1.2 สําหรับสินคาอันตรายประเภท 1 ในกรณีท่ีแครบรรทุก (wagon) หรือคอนเทนเนอรขนาดใหญ
(large container) มีการบรรทุก / บรรจุสารหรือสิ่งของท่ีอยูในกลุมความเขากันได
(compatibility groups) ต้ังแต 2 กลุมข้ึนไป ไมตองระบุกลุมความเขากันไดไวบนแผนปาย
นอกจากน้ี แครบรรทุก (wagon) หรือคอนเทนเนอรขนาดใหญ (large container) ที่มีการ
บรรทุกหรือบรรจุสารหรือส่ิงของท่ีแตกตาง divisions ตอ งติดแผนปายใหสอดคลองกับความเปน
อันตราย โดยเรียงลําดับจากความเปนอันตรายมากที่สุด (สินคาอันตรายประเภท 1.1) ไปหา
ความเปน อันตรายนอ ยทีส่ ดุ (สนิ คา อนั ตรายประเภท 1.5 1.2 1.3 1.6 และ 1.4)

ในกรณีที่ทําการขนสงสารประเภท 1.5D รวมกับสารหรือสิ่งของของสินคาอันตรายประเภท 1.2
ตองตดิ แผน ปา ยโดยระบเุ ปนสินคา อนั ตรายประเภท 1.1 (division 1.1) บนแครบรรทุก (wagon)
หรือคอนเทนเนอรขนาดใหญ (large container)

ไมตองติดแผนปายสําหรับการขนสงวัตถุระเบิดของสินคาอันตรายประเภท 1.4 ท่ีอยูในกลุมความเขา
กนั ได S (compatibility group S)

แครบ รรทกุ (wagon) หรือคอนเทนเนอรขนาดใหญ (large container) ที่มีการบรรทุกหรือบรรจุ
สินคาอันตรายทางการทหาร ไมตองติดแผนปายฉลากแสดงความเปนอันตราย ทั้งน้ี ในกรณีที่
ไมใชสินคาอันตรายทางการทหาร ตองติดแผนปายที่ดานขางแครบรรทุก (wagon) ท้ัง 2 ดาน
และตอ งตดิ แผน ปา ยบนคอนเทนเนอรข นาดใหญ (large container) ใหครบทงั้ 4 ดา น

มขร. - O - 001 - 2565 มาตรฐานการขนสง สินคาอนั ตรายทางรถไฟ หนา 345

5.3.1.1.3 ฉลากรูปแบบท่ี 7D (label model No. 7D) จะถูกกําหนดใหเปนแผนปายแสดงความเปน
อันตรายหลักสําหรับสินคาอันตรายประเภท 7 อยางไรก็ตาม ไมจําเปนตองติดแผนปายดังกลาว
เมื่อมกี ารบรรทุก / บรรจุสารท่ไี ดรับการยกเวน
ในกรณีท่ีตองติดฉลากและแผนปายสําหรับสินคาอันตรายประเภท 7 บนแครบรรทุก(wagons)
คอนเทนเนอรขนาดใหญ (large containers) คอนเทนเนอรแบบเทกอง (bulk containers)
ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (Multiple Element Gas Container : MEGC) แท็งกคอนเทนเนอร
(tank-containers) หรือแท็งกที่ยกและเคลื่อนท่ีได (portable tanks) ฉลากตองขยายใหญข้ึน
และเปน ไปตามฉลากรปู แบบหมาย 7A 7B หรือ 7C (label model No. 7A 7B or 7C) โดยตอ ง
มีขนาดไมน อยกวา 250 มิลลเิ มตร x 250 มิลลิเมตร

5.3.1.1.4 แผนปายแสดงความเปนอันตรายสําหรับสินคาอันตรายประเภท 9 ตองสอดคลองกับฉลาก
รูปแบบที่ 9 (label model No. 9) ตาม 5.2.2.2.2 หา มใชป ายรปู แบบที่ 9A สําหรับการติดแผน
ปายประกาศ

5.3.1.1.5 คอนเทนเนอรขนาดใหญ (large containers) คอนเทนเนอรแบบเทกอง (bulk containers)
ภาชนะบรรจุกา ซแบบกลุม (Multiple Element Gas Container : MEGC) แท็งกค อนเทนเนอร
(tank-containers) แท็งกท่ียกและเคล่ือนท่ีได (portable tanks) หรือแครบรรทุก(wagons)
ท่ีมีการบรรทุก / บรรจุสินคาอันตรายมากกวาหน่ึงประเภท ไมจําเปนตองติดแผนปายแสดง
ความเปนอันตรายยอยเมื่อแผนปายแสดงความเปนอันตรายหลักระบุความเปนอันตราย
ครอบคลมุ ทง้ั หมด

5.3.1.1.6 ตองมีการถอดแผนปายออก ในกรณีท่ีการติดแผนปายไมตรงกับประเภทสินคาอันตรายท่ีทํา
การบรรทกุ / บรรจุ

5.3.1.1.7 เมอื่ ปายติดกบั แผงที่พับได แผงนั้นตอ งออกแบบและยดึ ติด ไมใหพ ับหรือหลวมจากตวั ยึดระหวาง
การขนสง (โดยเฉพาะผลจากการชนหรอื การกระทําทไ่ี มตั้งใจ)

5.3.1.2 การติดแผนปายบนคอนเทนเนอรขนาดใหญ (large containers) คอนเทนเนอรแบบเทกอง
(bulk containers) ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม (Multiple Element Gas Container :
MEGC) แทง็ กค อนเทนเนอร (tank-containers) และแท็งกท่ียกและเคลื่อนท่ีได (portable
tanks)
ตองมีการติดแผนปายท่ีดานขางท้ัง 2 ดาน รวมถึงดานหัวและทายของคอนเทนเนอรขนาดใหญ
(large containers) คอนเทนเนอรแบบเทกอง (bulk containers) ภาชนะบรรจุกาซแบบกลุม
(Multiple Element Gas Container : MEGC) แท็งกคอนเทนเนอร (tank-containers) และ
แท็งกทีย่ กและเคล่อื นท่ีได (portable tanks)

ในกรณีที่แท็งกคอนเทนเนอร (tank-containers) หรือแท็งกที่ยกและเคลื่อนท่ีได (portable
tanks) มีชองทางการบรรทุก / บรรจุสินคาอันตรายต้ังแต 2 ประเภทข้ึนไป ตองมีการติดแผน