Ảnh trên: Số báo đặc biệt Văn Hóa Magazine ấn bản tháng 2, 2006, ảnh từ
trên xuống dưới: Tướng Hoàng Cơ Minh; Bác sĩ Trần Xuân Ninh; cựu Trung
tá Nguyễn Kim Hườn; Kỹ sư Lý Thái Hùng; Bác sĩ Đặng Vũ Chấn; Bác sĩ
Nguyễn Trọng Việt. Ảnh bên cạnh là cựu Đại tá Phạm Văn Liễu. (VH)
LTS: Những bài viết, phỏng vấn liên quan đến vụ "Terror in Little Saigon" dưới
đây được trích nguyên văn từ các cơ quan báo chí. Những câu, chữ tòa soạn in
đậm nhằm chú ý. Do chủ đề giới hạn của báo Văn Hóa đưa ra, tòa soạn chỉ đăng
một số bài tiêu biểu. Trân trọng cám ơn quý đồng nghiệp cùng quý bạn đọc. (VH)
K-9 là gì và Việt Tân ứng xử ra sao?
Nguyễn Quang Duy Gửi cho BBC từ Úc
• BBC 13/11/15
•
Image copyright PBS
Theo phóng viên A.C Thompson từ năm 1981 đến 1990 có 5 nhà báo Việt ở
Hoa Kỳ bị một nhóm tên là K-9 ám sát. Nhóm K-9 này thuộc Mặt Trận
Hoàng Cơ Minh nay là đảng Việt Tân.
Còn qua câu trả lời của bốn lãnh đạo đảng Việt Tân chúng ta có thể hình dung
được phần nào K-9.
Trả lời của ông Hoàng Cơ Định
Được báo Người Việt phỏng vấn, ông Hoàng Cơ Định, em ruột của Tướng
Hoàng Cơ Minh, Vụ Trưởng Vụ Tài Chánh Mặt Trận đã hoàn toàn phủ nhận
sự hiện hữu của K-9. Ông xem K-9 như một trò đùa.
“K-9 chưa bao giờ là một bộ phận của Mặt Trận, đúng hơn đó chỉ là một danh
xưng gọi đùa của ông Tổng Vụ Trưởng Phạm Văn Liễu dành cho mấy vị lão
thành không tiện đặt dưới cơ cấu lúc đó của Mặt Trận, chia ra từ K1 tới K8…
… Có một số vị lão thành phải do đích thân ông Tổng Vụ Trưởng liên lạc, liên lạc
thôi chứ cũng chẳng có chỉ huy gì, tôi còn nhớ tên hai vị là ông Cao Thế Dung và
ông Đào Vũ Anh Hùng. Đại Tá Liễu gọi đùa là mấy vị này thuộc K9.”
Trả lời của ông Nguyễn Xuân Nghĩa
Ông Nguyễn Xuân Nghĩa là vụ trưởng Vụ Tuyên Vận của Mặt Trận và là
người duy nhất trong giới lãnh đạo Mặt Trận đồng ý cho cho phỏng vấn. Tài liệu
do Frontline phổ biến đã viết như sau:
Mục tiêu của cuộn phim là người Mỹ, nên thay vì tập trung giải thích và vận dụng
người Việt, đảng Việt Tân cần chuyển hướng xác minh với người Mỹ đó chỉ là sự
vu cáo.
“Trong những lần phỏng vấn sau, khi phải đối mặt với những bằng chứng về bạo
lực của Mặt Trận, ông đổi giọng. Trong một cuộc phỏng vấn có thu hình, ông
Nghĩa nói rằng ‘rất có thể’ là các thành viên Mặt Trận đứng đằng sau vụ ám
sát ký giả (Nguyễn) Đạm Phong và có thể đã gây ra những tội ác khác.”
“Trong Mặt Trận, ông Nghĩa thừa nhận, có một nhóm rất hung bạo, và khi người
quay phim tắt máy, ông Nghĩa thú nhận đã tham gia một buổi họp của Mặt Trận,
trong đó các thành viên thảo luận việc ám sát biên tập viên của một nhật báo nổi
tiếng ở Quận Cam. Ông Nghĩa nói, ông đã thuyết phục được chiến hữu của
mình đừng giết người đó.”
Khi cuộn phim được phổ biến ông Nghĩa cho biết đã không nói như trên.
Được báo Người Việt phỏng vấn ông A.C. Thompson cho biết ba ông Joseph
Sexton, Cliff Parker, và Richard Rowley, đều nghe những điều ông Nghĩa
nói. Họ có ghi chú và sau đó bàn luận với nhau, rồi họ gọi điện thoại ngay cho cấp
trên của họ.
Image copyright PBS Image caption Ông A.C. Thompson đã trả lời nhiều báo chí
tiếng Việt ở nước ngoài
Báo Người Việt đã nhận được email của ba đồng nghiệp của A.C. Thompson, gồm
Joseph Sexton, Cliff Parker, và Richard Rowley, xác định là ông Nguyễn Xuân
Nghĩa có nói với họ như thế.
Trả lời của ông Lý Thái Hùng
Được ông Nguyễn Xuân Nam đài truyền hình calitoday phỏng vấn ông Lý Thái
Hùng Tổng Bí Thư Việt Tân công nhận ở hải ngoại Mặt Trận có một đơn vị
gọi là K-9. Ông cho biết K-9 gồm các đoàn viên “đạo cao đức trọng” hay sống ở
các thành phố xa xôi không có cơ sở để sinh hoạt. Các đoàn viên K-9 trực thuộc
văn phòng Tổng Vụ Trưởng.
Ông Lý Thái Hùng nhấn mạnh Mặt Trận không bao giờ có chỉ thị, có một tổ chức
hay một nhóm đặc trách ám sát như phóng sự đã đề cập.
Trả lời của ông Hoàng Tứ Duy
Trong lá thư ngỏ, phát ngôn nhân đảng Việt Tân ông Hoàng Tứ Duy gởi phóng
viên A.C. Thompson, Chương trình Frontline, ProPublica và PBS nhắc đến K-9
nói rõ hơn:
"Mặt Trận quả thật có một phân bộ đánh số là K-9… Khu 9 (viết tắt là K-9)
bao gồm những thành viên sống rải rác ở những nơi không có cộng đồng người
Việt hoặc chưa chính thức trực thuộc vào một phân bộ nào. Cũng như mọi khu bộ
khác, thành viên của K-9 giúp huy động quần chúng, quảng bá tin tức, và hỗ trợ
cho phong trào.”
“Tóm lại, Mặt Trận không bao giờ có một đội sát thủ và “K-9” đơn thuần chỉ
là một phân bộ trong tổ chức.”
Vậy K-9 là gì?
Image copyright PBS
Qua lời của ba lãnh đạo Việt Tân thì K-9 là một đơn vị gồm các đoàn viên không
sinh hoạt cơ sở mà trực thuộc văn phòng Tổng Vụ Trưởng. Như thế họ phải nhận
chỉ thị trực tiếp từ Tổng Vụ Trưởng hay từ người chỉ huy của họ.
Trước đây thường nghe nói đoàn viên “áo nâu” chỉ những đoàn viên cơ sở, còn
đoàn viên “áo trắng” có lẽ để chỉ các đoàn viên K-9. Sinh hoạt đảng Việt Tân rất
bí mật. Cả những đoàn viên gia nhập Mặt Trận từ đầu, ít người biết họ được lãnh
đạo bởi một đảng gọi là đảng Việt Tân.
Còn về đơn vị K-9 thì mãi đến sau phóng sự và qua lời các lãnh đạo Việt Tân
chúng ta mới biết đến.
Từ K-9 đã tạo ngạc nhiên cho cả những người tham gia Mặt Trận (có thể) họ chưa
bao giờ nghe đến. Các vai trò và công tác của K-9 vẫn là bí mật.
Cách hoạt động trực tiếp giữa đoàn viên K-9 với Tổng Vụ Trưởng hay Tổng Vụ,
nghĩa là ngay cả giới lãnh đạo Mặt Trận chưa chắc đã rõ vai trò của các đoàn viên
“áo trắng”, nói chi đến giới lãnh đạo trẻ của đảng Việt Tân ngày nay.
Mặt trận có hai Vụ Trưởng. Người đầu là Đại Tá Phạm Văn Liễu.
Năm 1983 ông Liễu tách khỏi Mặt Trận đứng ra thành lập một Mặt Trận
khác.
Mặt Trận của ông Liễu chỉ tồn trong một thời gian rất ngắn. Ông Nguyễn Kim từ
chiến khu trở về nhận trách nhiệm Vụ Trưởng cho đến khi Mặt Trận trở thành đảng
Việt Tân.
Nhận xét về phóng sự
Image copyright Getty Image caption Khán giả Mỹ không hề bị vấn vương tình
cảm với hai chữ Sài Gòn
Trong khi đó vì thiếu thông tin phóng viên A.C Thompson lại đặt tiền đề K-9 là
nhóm đặc trách ám sát bên trong Mặt Trận.
Ở Hoa Kỳ ai hành động, ai ra lệnh khủng bố phải chịu trách nhiệm trước pháp
luật Hoa Kỳ và trước lịch sử định cư của người Việt tại Hoa Kỳ.
Tựa đề “Terror in Little Saigon” làm nhiều người Việt tự do xem là có ác ý và sinh
ra ác cảm với tác giả. Ngay cái tên Little Saigon cũng chỉ được dùng sau này.
Thế nhưng mục tiêu của phim là khán giả người Mỹ. Khán giả Mỹ lại đòi hỏi
phóng sự phải hấp dẫn, phải khách quan và phải chuyên môn. Khán giả Mỹ không
hề bị vấn vương tình cảm với hai chữ Sài Gòn.
Phóng viên A.C. Thompson cũng đã cho biết:
“Muốn nhật báo Người Việt chuyển lời xin lỗi của tôi. Tôi thật tình không muốn
làm buồn lòng cộng đồng người Việt, không muốn vẽ lên một hình ảnh xấu cho
cộng đồng người Việt. Chỉ là chúng tôi rất nóng lòng trong việc tìm công lý cho
những ký giả gốc Việt, mà chúng tôi xem là đồng nghiệp, bị giết.”
Được Luật sư Nguyễn Hoàng Duyên đài truyền hình calitoday phỏng vấn, phóng
viên AC Thompson cho biết không có ý làm tổn thương cộng đồng người Việt và
xin lỗi những người không thích cái tựa đề của cuốn phim.
Nhận xét về phản ứng của Việt Tân
Mục tiêu của phim là khán giả người Mỹ, đòi hỏi phóng sự phải hấp dẫn, phải
khách quan và phải chuyên môn. Khán giả Mỹ không hề bị vấn vương tình cảm
với hai chữ Sài Gòn.
"Cuốn phim tập trung vào K-9 và cho rằng tổ chức này thuộc Mặt Trận nay
là đảng Việt Tân".
Qua cuộc phỏng vấn BBC, phóng viên A.C Thompson cho biết ông đã công bố
thông tin thu thập được từ các cuộc nói chuyện với một đại diện của Việt Tân từ
lâu trước khi cho chạy bài và phát hành bộ phim. ông khuyến khích đảng Việt Tân
phản bác thông tin mà ông đã chia sẻ.
Nhưng đảng Việt Tân đã không làm; thay vì thế, Việt Tân lại ra thông cáo báo
chí công kích.
Đã được xem trước nếu đảng Việt Tân xét thấy tài liệu là vu cáo Mặt Trận, thì
đảng Việt Tân có thể xin trát tòa để được xem cuốn phim trước khi cuốn phim
được mang ra công chúng.
Việt Tân cũng có thể sửa soạn thông tin để hướng dẫn dư luận Mỹ và Việt. Và nếu
Việt Tân làm thế thì ảnh hưởng của cuộn phim đã được giảm thiểu rất nhiều.
Còn các vụ án ngay cả khi đã bị FBI truy tố, thì cá nhân hay tổ chức bị truy tố vẫn
được xem vô tội. Và chỉ có tòa án mới có quyền quyết định có tội hay vô tội.
Mục tiêu của cuộn phim là người Mỹ, nên thay vì tập trung giải thích và vận dụng
người Việt, đảng Việt Tân cần chuyển hướng xác minh với người Mỹ đó chỉ là sự
vu cáo.
Qua đài truyền hình calitoday ông Lý Thái Hùng cho biết đã làm việc với luật sư
của đảng Việt Tân. Đã chính thức tuyên bố bị vu cáo thì đảng Việt Tân cũng nên
xem xét và tiến hành đưa cơ sở truyền thông ProPublica và hệ thống truyền hình
PBS ra tòa.
Đưa các cơ quan truyền thông ra tòa không phải để thắng thua, mà để đảng
Việt Tân có thêm cơ hội được trình bày trước dư luận Hoa Kỳ là đảng này
không hề có dích líu đến việc ám sát các nhà báo.
Image copyright ProPublica
Trong cuộc phỏng vấn với báo Người Việt, phóng viên A.C. Thompson, cho biết
một trong những nhà sản xuất phim tên Tony Nguyễn. Người này đã cùng làm
việc với A.C. Thompson từ những ngày đầu tiên, và đóng vai trò định hình cho
cuốn phim.
Báo Người Việt cho biết “vào năm 2011, Tony Nguyễn đã làm cuốn phim có tên
“Enforcing the Silence” nói về việc ký giả Dương Trọng Lâm, 27 tuổi, chủ bút
tờ Cái Đình Làng, bị bắn chết vào tháng 7 - 1981, tại San Francisco,
California.
Trong cuốn phim này, Tony Nguyễn cũng kết luận rằng Mặt Trận là thủ phạm
giết chết Dương Trọng Lâm.”
Trên diễn đàn BBC, tác giả Bùi Văn Phú cho biết “Thám tử Hendrix và Sanders
của Sở cảnh sát San Francisco không tìm ra manh mối và kết luận vụ án mạng liên
quan đến tiền bạc, chứ không mang mầu sắc chính trị.”
Ông Phú cũng cho biết:
“Thực ra lúc đó cũng đang có tranh giành quyền lợi tài chánh qua các dịch vụ
chuyển tiền và gửi hàng về Việt Nam giữa các tổ chức Việt kiều Yêu nước ở Mỹ
và Canada và Lâm có thể là nạn nhân của những tranh chấp này.”
Điều lạ là đảng Việt Tân không tiến hành pháp lý đối với Tony Nguyễn nhằm
xác minh đã bị vu cáo bắn chết ký giả Dương Trọng Lâm.
Được biết cuộn phim đã được phát hình liên tục trên các đài truyền hình và phổ
biến trên mạng thu hút đến hằng chục triệu người Mỹ xem. Nhiều tờ báo Mỹ đã có
những bài viết về phim phóng sự.
Dư luận Mỹ đang chờ phản ứng của đảng Việt Tân. Vì thế đây là một thách thức
lớn cho đảng Việt Tân mà cũng là một cơ hội để đảng Việt Tân xóa hồ sơ bị tình
nghi là có dính líu đến các vụ án.
Lời cuối
Image caption Ông Nguyễn Quốc Quân thuộc Đảng Việt Tân
Tôi là một chuyên viên chuyên mở hồ sơ và cố vấn các kiểm toán viên Văn Phòng
Thuế Vụ Úc (Australian Taxation Office) để họ điều tra và kiểm tóan các đại công
ty Úc.
Ở Úc khi các đại công ty bị truyền thông báo chí Úc đưa tin là gian lận thuế vụ, họ
có thể tự nguyện xin sở thuế mở cuộc điều tra để xác minh hồ sơ thuế vụ của họ là
minh bạch.
Có thế họ mới tạo được niềm tin với các cổ đông và yên tâm tập trung vào doanh
nghiệp. Phương cách này cũng được các sở cảnh sát Úc cho phép trong một số
trường hợp.
Không biết ở Hoa Kỳ FBI có chấp nhận phương thức này không?
Và nếu đảng Việt Tân tự tin Mặt Trận không bao giờ có chỉ thị, có một tổ chức
hay một nhóm đặc trách ám sát, đảng Việt Tân có thể thử phương cách này.
Bài viết thể hiện quan điểm riêng của ông Nguyễn Quang Duy từ Melbourne,
Australia.
+++++++++++++++++++++++++++++++++
Phim 'Terror in Little Saigon': Con trai ông Đạm Phong lên tiếng
Wednesday, November 11, 2015 5:40:38 PM
‘Đừng để nhà báo chết oan’
Hà Giang/Người Việt
LTS - Phim tài liệu “Terror in Little Saigon” do phóng viên điều tra A.C.
Thompson thực hiện, trình chiếu trên chương trình Frontline của hệ thống truyền
hình PBS, và phổ biến trên trang mạng ProPublica, tối ngày Thứ Ba, 3 Tháng
Mười Một, gây xôn xao tranh cãi trong dư luận.
Người cho rằng thông tin trong phim không có gì mới. Người cho rằng các nguồn
tin giấu tên thì không đáng tin cậy. Có người đặt câu hỏi tại sao cuốn phim lại ra
đời vào lúc này, khi chuyện đã xảy ra hơn 30 năm. Đặc biệt hơn, ông Nguyễn
Xuân Nghĩa, từng là thành viên cao cấp của Mặt Trận, người được phỏng vấn
và xuất hiện trong phim, nói rằng “lời dẫn giải của phim bị bẻ quặt, cố tình
tạo hiểu lầm.”
Để rộng đường dư luận, hôm 7 Tháng Mười Một, nhật báo Người Việt đăng tải ba
bài phỏng vấn người trong cuộc, gồm phóng viên A.C. Thompson, người thực hiện
phim, kinh tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa, cựu vụ trưởng Vụ Tuyên Vận của Mặt
Trận, và ông Hoàng Cơ Định, cựu vụ trưởng Tài Chánh của Mặt Trận.
Hai ngày sau khi những bài phỏng vấn nói trên được phổ biến, ông Nguyễn
Thanh Tú, con trai nhà báo Nguyễn Đạm Phong, chủ nhiệm tờ Tự Do, bị ám sát
năm 1982, tại Houston, Texas, viết thư cho tòa soạn báo Người Việt.
Ông Nguyễn Thanh Tú, con trai nhà báo Nguyễn
Đạm Phong, trong một lần tiếp xúc với phóng viên
A.C. Thompson, ProPublica. (Hình: Edmund D.
Fountain/ProPublica)
Thư viết:
“Tên tôi là Nguyễn Thanh Tú. Tôi là một nhân vật trong phim Terror in Little
Saigon. Mặt Trận cứ việc tha hồ phủ nhận rằng không hề biết có đơn vị K9. Tôi
có thể nói với quý vị rằng gia đình tôi ngày nào cũng liên tiếp phải nhận những lời
hăm dọa từ Mặt Trận...
...Cha tôi, Nguyễn Đạm Phong, đã dành số báo Tự Do cuối cùng của ông để phơi
bày sự gian lận của các lãnh đạo Mặt Trận. Điều trớ trêu là, nhiều người quay
lưng với cảnh sát của thành phố Houston, và cơ quan FBI khi cha tôi bị ám sát vào
năm 1982, rất có thể giờ đây đồng ý là quan điểm của bố tôi đúng. Vấn đề là, ông
đã đúng, nhưng ông đi trước mọi người những 33 năm. Tôi là nhân chứng cho
“sự thực” còn sống, chứ không phải những lời đồn đãi. Tôi từng tham dự những
buổi gặp gỡ thành viên Mặt Trận với bố tôi và chứng kiến những chiến thuật họ sử
dụng, từ mua chuộc đến hăm dọa.”
(Hết thư)
Ông Nguyễn Thanh Tú, năm nay khoảng 50 tuổi, kể lại diễn tiến dẫn đến sự
việc thân phụ mình bị ám sát, những kỷ niệm với bố, và tâm tư của mình, trong
cuộc phỏng vấn dưới đây, do ký giả Hà Giang thực hiện.
Nhà báo Nguyễn Đạm Phong (phải) đứng đeo biểu
ngữ phản đối Cộng Sản ở Houston, Texas, năm 1979.
(Hình: Nguyễn Thanh Tú cung cấp)
Hà Giang (NV): Cảm ơn ông đã tin tưởng nhật báo Người Việt để chia sẻ tâm tư
của mình. Trước hết, là một ký giả, chúng tôi muốn bày tỏ niềm đau xót trước sự
việc các nhà báo thuộc thế hệ trước mình bị ám sát.
Nguyễn Thanh Tú: Tôi thấy có nhiều người bàn luận về vấn đề nhưng không nắm
rõ sự kiện, như cụ cựu đại tá gì đó, nói trên đài truyền hình ở bên Cali. Cụ nói là
Mặt Trận ra đời năm 1982, thì làm gì mà dính líu đến chuyện giết người từ năm
1981. Ở trong phim, ông Đỗ Thông Minh, một trong những người sáng lập Mặt
Trận, nói là nhóm này [Mặt Trận - NV] thành lập năm 1980, họ không thông báo
gì cho đến năm 1982. Họ giết bố tôi Tháng Tám ngày 24 Tây, năm 1982. Cái
ngày họ lập giấy tờ không quan trọng. Sự kiện lịch sử nó quan trọng hơn.
NV: Vâng, xin ông cho biết ông là người con thứ mấy trong gia đình, và gia đình
ông qua Mỹ định cư năm nào?
Nguyễn Thanh Tú: Tôi là Nguyễn Thanh Tú, tôi là con thứ sáu trong gia đình
mười người con của bố tôi, nhà báo Nguyễn Đạm Phong. Gia đình tôi qua Mỹ năm
1975.
NV: Ông có thể nói sơ về sự nghiệp làm báo của thân phụ ông trước khi gia đình
ông qua Mỹ định cư?
Nguyễn Thanh Tú: Bố tôi ngày xưa là một ký giả có tiếng tăm ở Sài Gòn. Ông
viết với bút hiệu Đạm Phong. Lúc đó ông làm cho tờ báo Trắng Đen của Việt Định
Phương, báo Tiền Phong, Chính Luận, Văn Nghệ Tiền Phong. Ông vào nghề viết
báo đã rất lâu rồi, không phải là một “novice” [tay mơ - NV].
NV: Xem cuốn phim Terror in Little Saigon thì thấy ông có vẻ gần gũi với thân
phụ. Trong thời gian bố ông bị ám sát, ông bao nhiêu tuổi? Ông còn nhớ những kỷ
niệm làm báo với bố không?
Nguyễn Thanh Tú: 19 tuổi. Lúc đó tôi đi học, nhưng ngày nào cũng phụ bố tôi đi
bỏ báo thành ra hay nói chuyện với ông. Tôi biết những người như ông Hoàng Cơ
Minh, ông Phạm Văn Liễu là những người bố tôi biết từ Việt Nam. Biết qua,
không phải thân, mà quen biết. Lần đầu tiên Mặt Trận mời bố tôi tới tham dự
buổi gây quỹ. Bố tôi thấy đông lắm, rất là đông. Họ gây quỹ nhiều tiền lắm. Họ
nói là họ hy vọng bố tôi sẽ viết một bài để khen họ. Để tôi giải thích sơ về cái thời
đó. Người ta gọi là thời “cởi truồng chạy khắp phố.”
Cuối thập niên 70s, đầu thập 80s có rất nhiều tổ chức chống Cộng ra
đời. Muốn nổi bật thì phải có báo chí viết, để người ta tò mò, để tạo ra huyền thoại.
Có điều, có thể lãnh đạo của họ thì biết bố tôi là ai, nhưng những người mời bố tôi
viết họ không biết bố tôi là một nhà báo nhiều kinh nghiệm, họ tưởng là người
mới ra nghề. Khi thấy họ gây quỹ được rất nhiều tiền, thì bố tôi hỏi các anh gây
quỹ được nhiều tiền như vậy thì có sổ sách gì không, để cho những người ủng
hộ họ biết tiền của họ đi đâu, làm việc gì không. Thì có người, tôi quên tên rồi, nói
có chứ anh, có gì chúng tôi làm sổ sách rồi sẽ cho anh biết. Bố tôi lại hỏi vậy người
kế toán, người giữ sổ sách tên gì. Lúc đó khi bố tôi hỏi, thì họ mới đưa tên này tên
kia.
Nhưng theo kinh nghiệm và trực giác của nhà báo thì qua cách trả lời của họ, bố tôi
lúc đó trong bụng bắt đầu thấy nghi nghi.
NV: Rồi sau đó việc gì xảy ra?
Nguyễn Thanh Tú: Họ tiếp tục mời bố tôi đến ăn, mời ăn để phỏng vấn đó. Lần
nào mời tới, họ cũng đối xử với bố tôi như một VIP vậy. Thức ăn đầy bàn.
Nhưng mà bố tôi là nhà báo. Bố tôi thường hay nói, với người nhà báo, người ký
giả, cái integrity [chính trực - NV] rất là quan trọng, không để
bị compromised [tổn thương - NV]. Ông nói thôi bố con tôi ngồi bàn kia ăn được
rồi, có bao nhiêu tiền thì kêu bao nhiêu thức ăn thôi. Họ cho người mang đồ ăn tới
bàn, nhưng bố tôi từ chối, bố tôi không muốn bị tainted [hoen ố - NV]. Rồi từ từ
bố tôi thắc mắc hỏi cách họ gây quỹ, thì họ mới đưa mấy tấm hình ra cho bố tôi
coi. Họ nói mấy hình này là mấy hình chụp từ khu vực kháng chiến ở Việt
Nam. Bố tôi nói cho tôi mang mấy tấm hình này về nhà. Về tới nhà bố tôi cầm
hình lên ngắm kỹ, rồi chỉ cho tôi coi. Ông nói họ không biết bố là người kinh
nghiệm, ở trong nghề lâu. Trong đám hình này, trước hết, mấy người lính trong
rừng mà bộ đồ họ mặc quá sạch sẽ. Thứ hai, đằng sau lưng họ, cây cỏ này không
đúng cây cỏ ở Việt Nam. Thứ ba, trong rừng cảnh không phải là như vậy. Thứ tư,
chén dĩa giấy họ dùng bố tôi thấy dấu hiệu chén dĩa của Mỹ. Thứ năm, đi vào
rừng mà có người mang Rolex. Sau đó, bố tôi gặp họ, nói, ờ mấy tấm hình này đẹp
quá, chụp ở vùng nào ở Việt Nam. Họ nói mấy hình này chụp bên trong Việt Nam,
và Mặt Trận đã chiếm được cứ điểm này, vị trí nọ ở Việt Nam rồi. Từ từ qua nhiều
câu hỏi, thì họ nhận ra là bố tôi nghi họ rồi, thì họ bắt đầu tìm cách mua chuộc,
rồi chuyển qua hăm dọa.
NV: Họ tìm cách mua chuộc và hăm dọa như thế nào, thưa ông?
Nguyễn Thanh Tú: Gia đình tôi lúc đó nghèo lắm. Mười đứa con. Hai bố mẹ đi
làm, mấy đứa con cũng đi làm phụ, nhưng không có tiền. Bố tôi làm báo không có
tiền. Làm báo mà, nghèo lắm. Nhưng bố tôi muốn làm báo để thông tin cho mọi
người, để có tiếng nói cho người Việt Nam. Họ [Mặt Trận - NV] thấy vậy họ nói
thôi để họ mua cho cái xe, hay là giúp tiền để làm báo. Ý họ là muốn bố tôi đừng
hỏi những câu hỏi khó. Nhưng bố tôi từ chối. Và bố tôi tiếp tục viết, tiếp tục đặt
những câu hỏi mà họ không trả lời được, hay trả lời không rõ. Thế là họ bắt đầu
hăm dọa. Lúc đó không có ngày nào đêm nào mà họ không gọi điện thoại hăm
dọa.
NV: Làm sao mà ông biết chắc chắn những người gọi điện thoại hăm dọa là người
của Mặt Trận? Khi gọi hăm dọa, họ nói gì?
Nguyễn Thanh Tú: Chính tôi cũng nhiều lần nhận phôn. Họ nói rõ ràng, không
giấu giếm. Họ nói họ là đại diện của Mặt Trận... giải phóng Việt Nam. Họ bảo
nói cho bố tôi nghe nếu mà không ngừng, mà tiếp tục viết những bài có thể ảnh
hưởng xấu tới Mặt Trận, thì bố tôi sẽ bị thủ tiêu. Ngày nào họ cũng gọi, gọi hoài.
Nếu bố tôi không trả lời thì tôi trả lời. Tôi không trả lời thì mẹ tôi trả lời.
NV: Tôi muốn xác định một lần nữa là những người gọi điện thoại hăm dọa gia
đình ông, họ tự xưng họ là Mặt Trận? Họ có xưng tên không?
Nguyễn Thanh Tú: Họ không giấu giếm. Họ nói họ là Mặt Trận, là đại diện cho
Mặt Trận. Họ nói rõ ràng, không nói khéo gì cả. Họ không xưng tên, chỉ nói là
người làm cho Mặt Trận, hay đại diện cho Mặt Trận. Bố tôi biết mà, biết là mình bị
Mặt Trận dọa thủ tiêu. Khi gọi cho bố tôi, họ nói: “Nếu không dừng lại thì sẽ sắp
là những giờ cuối cùng của đời mày.”
NV: Bố ông phản ứng ra sao sau khi bị hăm dọa?
Nguyễn Thanh Tú: Tôi nhớ một lần đi bỏ báo, bố tôi nhìn tới nhìn lui, dặn tôi,
nếu có chuyện gì con phải chạy trước. Tại vì họ chỉ muốn bố chứ không muốn con
đâu. Có những lúc tôi mang báo xuống mấy tiệm, họ mang cả chồng báo họ vứt
vào thùng rác. Nhiều chỗ họ phải giấu báo đi, vì tờ báo Tự Do của bố tôi lúc đó rất
là nổi tiếng. Nổi tiếng không phải là vì bố tôi viết hay, mà nổi tiếng là vì bố tôi cả
gan dám nói những sự thật mà không ai dám nói, những tờ báo khác không dám
nói.
Vứt báo xong, thấy vẫn còn có người đọc, họ từ từ hăm dọa những người quảng
cáo trên báo. Bố tôi tự bỏ tiền túi ra làm mà, cho nên không có quảng cáo vẫn tiếp
tục làm. Trước khi làm những số báo cuối cùng, bố tôi bay thẳng qua Thái Lan
để điều tra. Bố tôi qua tới Thái Lan mới khám phá ra sự thật. Tại ngày xưa bố tôi
là phóng viên quốc tế, đi nhiều lắm, từng đi qua đó phỏng vấn mấy ông tướng, mấy
ông làm lớn bên Thái Lan, chứ không phải chỉ ở trong Việt Nam thôi. Bố tôi qua
đó thì mới biết cái trại mà họ nói có 10 ngàn quân, là chỗ ở Thái Lan chứ
không phải ở Việt Nam. Chẳng những không có 10 ngàn người, mà chỉ có vài
trăm người, mà trong đó còn có người Thái và người Lào đứng vào đó để
chụp hình, để quay phim, để đem về quảng cáo. Bố tôi tìm được sự việc này,
bay về, chuẩn bị cho ra một số báo để vạch trần những việc đó. Biết như vậy, Mặt
Trận gặp bố tôi để hăm dọa một lần cuối.
NV: Trong lần người hăm dọa gặp mặt bố ông lần cuối cùng ở một nhà hàng ở
Houston, buổi tối hôm đó ông có mặt không? Bị hăm dọa bố ông có sợ không?
Nguyễn Thanh Tú: Không. Nhưng nghe bố tôi kể thì họ đông lắm, khoảng mười
mấy người. Hôm đó họ nói cho bố tôi một cơ hội cuối cùng. Chuyện hăm dọa với
bố tôi là chuyện thường. Ông quen rồi. Nhưng bố tôi không ngờ họ dám cả gan
như vậy. Tại vì ông nghĩ họ hăm dọa công khai như thế thì nếu họ giết ông, ai cũng
sẽ biết là họ giết. Bố tôi hay nói cái câu nhà báo mình chỉ có nhau thôi. Nếu có
chuyện gì xảy ra cho một nhà báo thì các nhà báo khác sẽ xúm vào bênh vực, lên
tiếng. Chắc họ không dám giết.
NV: Sau khi bố ông bị ám sát thì báo chí Việt Nam có lên tiếng, có đưa tin không?
Nguyễn Thanh Tú: Lên tiếng rất nhiều. Báo chí Việt Nam lên tiếng rất nhiều.
Nhưng vấn đề là không ai dám đứng ra tố cáo họ. Sau khi bố tôi bị giết, họ còn để
lại mảnh giấy cảnh cáo là sau bố tôi là ai nữa sẽ bị giết.
NV: Tôi có thắc mắc này, thứ nhất, khi giết người xong thì người ta phải sợ bị bắt,
tại sao họ lại dám để tờ giấy lại, khai chính mình là tổ chức giết. Thứ hai, tổ chức
để tên lại có tên là Vietnamese Organization to Exterminate Communists and
Restore the Nation - VOECRN (Việt Nam Diệt Cộng Hưng Quốc Đảng, vậy làm
sao ông có thể cả quyết tổ chức đó chính là Mặt Trận?
Nguyễn Thanh Tú: Bố tôi bị giết xong là ai cũng biết ngay là Mặt Trận giết. Vì
Mặt Trận dọa bố tôi ai cũng biết, họ vứt báo của bố tôi đi ai cũng biết. Nhưng mọi
người ai cũng sợ, không ai dám lên tiếng tố cáo. Về việc tại sao họ dám nhận tội,
những người này là những tay xạ thủ chuyên nghiệp. Họ không để lại dấu vết
gì cả. FBI không lấy được dấu vết nào. Họ là chuyên nghiệp mà, cho nên rất khó
có chứng cớ để mà buộc tội. Nhưng người mình dù biết, không ai lên tiếng, không
ai làm chứng, vì ai cũng rất sợ.
NV: Mấy chục năm qua, trước khi phóng viên A.C. Thompson đến gặp ông để lật
lại hồ sơ, ông sống với tâm trạng như thế nào?
Nguyễn Thanh Tú: Tôi có nói ra chăng nữa thì tôi không hiểu là chị hay mọi
người có thấu hiểu được không. Cũng không biết dùng chữ gì tả được.
Không có ngày nào mà tôi không buồn, không nghĩ đến bố, đến cái chết của bố tôi.
Mỗi khi ai hỏi đến thì tôi lại buồn, lại thương bố. Vì tôi thấy bố tôi làm một việc
tốt, không có hại gì cả. Tôi chỉ mong có một vài câu trả lời, rồi thôi. Vì tôi biết
trong Mặt Trận một số người đã qua đời. Ông Hoàng Cơ Minh, ông Phạm Văn
Liễu cũng mất rồi. Nhưng tôi muốn có câu trả lời để cho cái chapter này trong đời
mình nó đóng lại, chị hiểu không? Tiếng Mỹ họ gọi đó là closure.
NV: Sau khi cuốn phim Terror in Little Saigon ra đời thì ông có cảm thấy có câu
trả lời chưa, có được closure chưa?
Nguyễn Thanh Tú: Thưa chị chưa! Là tại vì mình chỉ biết là một đảng
làm, nhưng không biết ai là người ra lệnh làm việc đó. Mặc dù ông kinh tế
gia Nguyễn Xuân Nghĩa sau này ông ấy có nói là ổng có ngồi trong buổi họp mà
họ bàn giết người này giết người kia đó. Đối với tôi như vậy là mình biết rồi. Mà
thật ra cũng đâu cần phải có ông A.C. làm cái phim này mình mới biết. Mình đã
biết rồi, không cần thêm bằng chứng nào khác, vì ai cũng biết Mặt Trận họ là
người hăm dọa sẽ thủ tiêu bố tôi. Nhưng làm sao mà có closure được chị. Khi
nào biết đích xác ai là người giết, ai là người ra lệnh giết thì mới có closure
được.
NV: Trước sự kiện FBI không có đủ bằng chứng để truy tố ai, ông có bao giờ có
phút giây nào ngờ rằng người ám sát bố ông có thể không phải là người của Mặt
Trận, mà là người của một nhóm quá khích nào đó không?
Nguyễn Thanh Tú: Không! Là vì mỗi khi hăm dọa, họ đều giới thiệu họ là
người của Mặt Trận, và họ bảo tôi “nói bố cháu đừng phá nồi cơm của Mặt
Trận.”
NV: Nhiều người sau khi xem phim Terror of Little Saigon tỏ ra thất vọng là vì
cuốn phim điều tra này không đưa ra thêm được chứng cớ thuyết phục nào ngoài
những gì FBI đã có. Ông có chia sẻ nỗi thất vọng đó của họ không?
Nguyễn Thanh Tú: Theo tôi nghĩ thì đây là một “cover up” của chính phủ. Họ
có lý do của họ thời đó. Nhưng tôi nghĩ là từ từ rồi bắt đầu họ sẽ mở hồ sơ lại, vì
có thêm chứng cớ mới. Vì một hồ sơ giết người thì không có ngày hết hạn.
NV: Ông muốn nói đến chứng cớ mới nào?
Nguyễn Thanh Tú: Khi ông Nguyễn Xuân Nghĩa lỡ miệng nói là ông ấy có
tham dự một buổi họp mà Mặt Trận bàn chuyện ám sát, câu nói mà giờ đây
ông chối là không nói, thì đó không chỉ là một chứng cớ, mà là một xác nhận
là trong Mặt Trận có chuyện ám sát người.
NV: Nhưng ông Nguyễn Xuân Nghĩa phủ nhận là đã nói câu đó. Ông nói với nhật
báo Người Việt trong một cuộc phỏng vấn rằng ông không hề nói như thế.
Nguyễn Thanh Tú: Giữa hai người, ông Nguyễn Xuân Nghĩa và A.C. Thompson
thì tôi tin A.C. Thompson hơn. Vì ngoài ông A.C. còn có mấy người nữa cũng
ngồi đó nghe câu ông Nghĩa nói. Mấy người đó họ nghe xong câu đó là họ lật đật
báo cho boss biết liền. Vả lại, ông A.C. ông ấy là phóng viên, mấy người nghe
cũng là phóng viên, là nhà báo, như nhà báo Hà Giang, như những nhà báo
khác. Họ là nhà báo, họ cần gì phải nói dối, phải dựng chuyện? Danh dự và
tiếng tăm của nhà báo nó quan trọng hơn chứ? Tại sao những nhà báo này phải hy
sinh điều đó?
NV: Bây giờ nếu thủ phạm ra nhận tội, ông có tha thứ cho họ không?
Nguyễn Thanh Tú: Vâng, chỉ cần biết như vậy là đủ thỏa mãn rồi. Họ chắc cũng
đã có gia đình, và họ phải sống với lương tâm của họ. Tôi tin là sớm muộn gì cũng
có người đến khi họ gần đất xa trời, họ ăn năn hối lỗi, rồi họ sẽ nói ra thôi.
NV: Ông còn điều gì muốn tỏ bày nữa không?
Nguyễn Thanh Tú: Tôi mong ước những người đồng nghiệp của bố tôi sau này,
những nhà báo trẻ, dám can đảm nói lên sự thật. Đừng để cho những nhà báo bị
giết bị chết oan ức. Tôi muốn nói ra những điều này không phải chỉ là vì bố tôi, mà
nó liên quan đến tiếng nói của năm nhà báo đã bị ám sát, trong đó bố tôi chỉ là
một.
NV: Cảm ơn ông.
-----------------
Liên lạc tác giả: [email protected]
+++++++++++++++++++++++++++++++
Nguyễn Xuân Nghĩa: Chúng ta tiếp tục là nạn nhân của truyền thông Mỹ
Friday, November 6, 2015 5:45:17 PM
Hà Giang/Người Việt
LTS - Để thực hiện cuốn phim “Terror in Little Saigon,” nhóm phóng viên
A.C. Thompson đã mở cuộc điều tra kéo dài hai năm, mong tìm thủ phạm đã
giết chết một loạt nhà báo gốc Việt, và làm sáng tỏ nghi vấn cho là Mặt Trận
Quốc Gia Thống Nhất Giải Phóng Việt Nam (Mặt Trận) là tổ chức đứng sau
những cái chết này.
Ông Nguyễn Xuân Nghĩa trong buổi phỏng vấn với nhóm phóng viên của
Frontline
khi họ thực hiện phim “Terror in Little Saigon.” (Hình: www.frontline.org)
Trong thời gian điều tra, nhóm làm phim tìm đọc và phân tích hàng ngàn trang tài
liệu, gồm: “Silenced: The Unsolved Murders of Immigrant Journalists in the
United States,” do Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả (CPJ) xuất bản năm 1994, công văn của
CIA, Hội Đồng An Ninh Quốc Gia, hồ sơ di trú Hoa Kỳ, và quan trọng nhất là hồ
sơ cuộc điều tra kéo dài 15 năm của FBI. Đoàn làm phim cũng đi đến hàng chục
thành phố ở Mỹ, bay qua Việt Nam và Thái Lan, thực hiện 140 cuộc phỏng vấn,
trong đó có hàng chục cựu thám tử và nhân viên tình báo, thân nhân những ký giả
bị giết, và nhiều người bị ám sát nhưng thoát chết, chưa bao giờ cho ai phỏng vấn.
Tại Đông Nam Á, nhóm làm phim phỏng vấn cựu lãnh đạo tình báo Thái Lan,
Prasong Soonsiri, và Chavalit Yongchaiyudh, cựu Tổng Tư Lệnh Quân Đội Hoàng
Gia Thái Lan, kiêm Thủ Tướng Thái Lan, và gặp năm cựu thành viên thuộc nhóm
du kích chống Cộng Sản Lào, và một thành viên từng tham gia chiến khu của Mặt
Trận. Trong thành phần lãnh đạo của Mặt Trận, A.C. Thompson cho biết đã phỏng
vấn ba người mà ông gọi sáng lập viên, trong đó có kinh tế gia Nguyễn Xuân
Nghĩa, người duy nhất xuất hiện trong phim.
Ngoài “Terror in Little Saigon,” kết quả cuộc điều tra còn được đúc kết trong một
tài liệu dài 72 trang đi kèm, có tên “Terror in Little Saigon, an Old War comes to a
New Country,” do phóng viên A.C. Thompson biên soạn, do trang mạng Frontline
công bố hôm 3 tháng 11, trước khi phim được trình chiếu buổi tối cùng ngày.
Một đoạn trong tài liệu 72 trang này viết, (trích): “Ông Nguyễn Xuân Nghĩa xưa
kia là thành viên của Mặt Trận, và giờ đây ông nói về thập niên đó trong tư thế bào
chữa pha lẫn niềm ân hận...”
“...Trong loạt phỏng vấn với ProPublica và Frontline, ông Nghĩa đưa ra những
nhận định thay đổi về Mặt Trận. Thoạt đầu, ông cả quyết rằng tổ chức này tuyệt
đối không dính líu gì đến những vụ ám sát các nhà báo hay ai khác ở Mỹ.”
“Trong những lần trò chuyện sau, khi phải đối mặt với những bằng chứng về bạo
lực của Mặt Trận, ông đổi giọng. Trong một cuộc phỏng vấn có thu hình, ông
Nghĩa nói rằng ‘rất có thể’ là các thành viên Mặt Trận đứng đằng sau vụ ám sát ký
giả (Nguyễn) Đạm Phong và có thể đã gây ra những tội ác khác.”
“Trong Mặt Trận, ông Nghĩa thừa nhận, có một nhóm rất hung bạo, và khi người
quay phim tắt máy, ông Nghĩa thú nhận đã tham gia một buổi họp của Mặt Trận,
trong đó các thành viên thảo luận việc ám sát biên tập viên của một nhật báo nổi
tiếng ở Quận Cam. Ông Nghĩa nói, ông đã thuyết phục được chiến hữu của mình
đừng giết người đó.”
“Đó là một chương đen tối trong cuộc đời tôi,” ông Nghĩa nói.” (hết trích)
Thường thì tập tài liệu đi kèm cuốn phim được dùng để giải thích thêm những gì
các nhân vật phát biểu trong phim, để làm rõ hơn câu chuyện, vì thời lượng của
phim rất giới hạn. Nhưng trong trường hợp này, phần tường thuật về những gì kinh
tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa nói và phần phát biểu của ông trong phim “Terror in
Little Saigon” rất tương phản. Trong phim, ông Nghĩa gọi việc “nói người trong
Mặt Trận ám sát các nhà báo là 'phi lý' (nonsense) và khi mọi người cứ nói về
những chuyện đại loại như vậy, nó tạo một ấn tượng rất xấu cho cộng đồng của
chúng tôi,” trong khi đó, theo tường thuật (trong tài liệu 72 trang) nêu trên của
A.C. Thompson, thì “ông Nghĩa thú nhận đã tham gia một buổi họp của Mặt Trận,
trong đó các thành viên thảo luận việc ám sát biên tập viên của một nhật báo nổi
tiếng ở Quận Cam.”
Để làm sáng tỏ mâu thuẫn này, người viết đã có cuộc phỏng vấn với kinh tế gia
Nguyễn Xuân Nghĩa, đã từng là vụ trưởng Vụ Tuyên Vận của Mặt Trận. Dưới đây
là nguyên văn cuộc phỏng vấn.
***
Hà Giang (NV): Xin ông cho biết những gì được viết trong tài liệu “Terror in
Little Saigon, an Old War comes to a New Country” về những cuộc phỏng vấn
ông, trên trang mạng Frontline, công bố hôm 3 tháng 11, có trung thực không?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Một nhảm nhí của truyền thông Mỹ (US Media bull***)
xuyên tạc và không trung thực!
NV: Ông có thể giải thích rõ, xuyên tạc và không trung thực như thế nào?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Họ phỏng vấn tôi tất cả bốn tiếng đồng hồ qua ba lần. Kết
quả là họ chỉ lấy được một phút trong phim với lời dẫn giải trước đó trên bản
quảng cáo cố tình tạo hiểu lầm. Trước khi có cuốn phim, họ phổ biến một bài
quảng cáo dài 12 ngàn chữ trong 72 trang cùng một số hình ảnh có chọn lọc với ác
ý, trong đó đoạn văn viết về việc tôi trả lời phỏng vấn là hoàn toàn bịa đặt, vừa
thiếu đạo đức vừa thiếu chuyên nghiệp.
NV: Xin hỏi lại cho rõ, ông có nói với nhóm làm phim A.C. Thompson, khi họ
ngừng quay phim, rằng “ông đã tham gia một buổi họp của Mặt Trận, trong đó
các thành viên thảo luận việc ám sát biên tập viên của một nhật báo nổi tiếng ở
Quận Cam.” như họ tường thuật trong tài liệu “Terror in Little Saigon, an Old
War comes to a New Country” không?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Tôi không hề nói câu đã tham gia một buổi họp của Mặt
Trận, trong đó các thành viên thảo luận việc ám sát biên tập viên của một nhật báo
nổi tiếng ở Quận Cam, cả trong khi quay phim lẫn lúc không quay phim.
NV: Tại sao lại có sự kiện như vậy và tại sao họ phải gặp ông đến những ba lần để
phỏng vấn?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Sở dĩ tôi nói họ thiếu đạo đức và thiếu chuyên nghiệp là khi
gặp tôi lần đầu, A.C. Thompson nói là muốn làm một cuốn phim về cộng đồng
Việt Nam sau 40 năm và PBS sẽ phát hình vào Tháng Chín, 2015. Sau dăm phút
nói chuyện, tôi nhận ra là A.C. Thompson không hề muốn hỏi gì về sinh hoạt cộng
đồng mình, mà muốn hỏi tôi về nghi vấn Mặt Trận giết những nhà báo. Tôi quạt
ngược và nêu nhiều nghi vấn, vì sao họ không điều tra tìm hiểu những chuyện
khác, như ai trong Chính quyền JFKennedy quyết định về số phận của Tổng Thống
Diệm? Ai thật sự giết Kennedy hay Mục Sư Martin Luther King? Còn vụ thảm sát
Mậu Thân 1968 thì sao?
Kết quả lần đó, có lẽ không đạt “mục đích yêu cầu,” nói theo người Hà Nội!
NV: Rồi sao nữa, thưa ông?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Vì vậy, lần thứ hai, vào Tháng Chín, A.C. lại muốn xin gặp
tôi và lần này nói là thực sự muốn hỏi về việc Mặt Trận. Tôi đồng ý và nghĩ mình
không có gì phải giấu. Tôi nói nhiều về cơ cấu của tổ chức khi tôi còn ở trong Mặt
Trận, về việc ông Phạm Văn Liễu lo cơ cấu hải ngoại, và ông Hoàng Cơ Minh lo
chiến khu. Tôi đã mất cả giờ để giải thích vai trò của Tổng Vụ Trưởng Tổng Vụ
Hải Ngoại là Phạm Văn Liễu, với đơn vị K9 trong Mặt Trận, mà A.C. Thompson
không hề dùng tới, không hề nhắc đến tên của ông Liễu. Tôi cũng nói nhiều về ông
Hoàng Cơ Minh, mà A.C. Thompson cũng không hề dùng đến, vì những điều tôi
nói không hợp với mục đích cuốn phim của ông ta.
NV: Ông đã nói những điều gì về ông Hoàng Cơ Minh mà họ không dùng?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Về con người ông Minh và điều ông nhấn mạnh “hết chiến
tranh và quân đội rồi, không được nghĩ theo kiểu chiến tranh và vũ trang, mà phải
nghĩ đến đấu tranh.” Tôi còn chia sẻ đoạn đối thoại khi gặp ông Minh lần đầu trong
đời, và yêu cầu họ, nếu trích dẫn thì hãy trích đoạn này: “Tôi hỏi ông Minh vào
năm 1984: Ông có tin rằng việc ông làm sẽ thành công không và năm năm nữa thì
ông ở đâu, làm gì? Ông Minh trả lời: ‘Tôi không nghĩ là tôi sẽ thấy Việt Nam thoát
khỏi chế độ Cộng Sản trong cuộc đời của tôi. Nhưng thà tôi chết như một tên thảo
khấu trong rừng còn hơn sống kiếp người mất nước, tị nạn tha hương ở quê người.
Và đây là câu đáp đã gây ‘nghiệp’ cho tôi: Thế thì không cần nói có 10,000 người
trong chiến khu, mà chỉ có ba người, tôi cũng đi theo ông tới cùng.’”
NV: Trong lần phỏng vấn thứ ba, ông thảo luận gì với họ?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Nói thêm cho rõ. Lần gặp thứ hai, ngày 11 Tháng Chín, họ
đề nghị phỏng vấn tôi “incognito” hay “anonymous” - che mặt và đổi giọng nói -
tôi cũng đồng ý và nói y như trước về ông Minh, ông Liễu, về Hoa Kỳ, trước mặt
cả ba người! Sau đó một ngày, A.C. Thompson nói là cấp trên cho là không đạt
yêu cầu (!) nên hoãn chuyến bay để ở lại phỏng vấn tôi lần ba, với đầy đủ hình ảnh,
vào 13 Tháng Chín. Tôi cũng đồng ý và vẫn trả lời rõ ràng. Họ không xài được hai
lần sau, chỉ phổ biến hình ảnh và lời nói của tôi trong lần phỏng vấn đầu tiên, khi
thu hình trong nhà tôi ngay sau Tết Ất Mùi, vào cuối Tháng Giêng. Họ không hài
lòng vì tôi không làm nhân chứng gian nên nhục mạ tôi!
NV: Khi nói câu “Đó là một chương đen tối trong cuộc đời tôi,” ý ông muốn nói
gì?
Nguyễn Xuân Nghĩa: Câu tôi nói “đó là một chương đen tối trong cuộc đời tôi,”
là nói về chuyện mất nước, đời sống tị nạn, tâm tư của mình trong thời gian đó,
không đi làm việc mà gia nhập Mặt Trận và về những nỗ lực đấu tranh chống Tàu,
chống Pháp của tổ tiên mà thất bại. Nhưng A.C.
Thompson bẻ quặt đi, viết cái kiểu cho người đọc hiểu ngầm là tôi xấu hổ về thời
gian hoạt động trong Mặt Trận.
NV: Ông rút tỉa được kinh nghiệm gì sau khi làm việc với nhóm làm phim “Terror
in Little Saigon?”
Nguyễn Xuân Nghĩa: Sau khi nhìn kết quả của bài viết 72 trang và về cuộn phim,
tôi kết luận A.C. Thompson không phải là một nhà báo có đạo đức, và có mục đích
xấu với cả cộng đồng mình khi làm cuốn phim. Cuộc chiến Việt Nam ngày xưa đã
là nạn nhân của truyền thông Mỹ, bây giờ cả cộng đồng người Việt vẫn còn là nạn
nhân của truyền thông Mỹ.
NV: Xin cảm ơn ông.
++++++++++++++++++++++++++++++
dainamax tribune
Thứ Ba, tháng 11 10, 2015
Ba Cuộc Phỏng Vấn Và Hai Năm Phóng Vấn
Nguyễn-Xuân Nghĩa - Tuần báo Sống Ngày 151110
"Vùng Oanh Kích Tự Do"
Về Bọn Sát Nhân Cầm Máy Của PBS/ProPublica
* Hình ảnh năm xưa của Đại hội Chính nghĩa ở Virginia Ảnh do báo Sống thu
thập được *
Trong một xứ của người câm thì người mù mắc bệnh điếc. Louis Scutenaire
*
Mọi chuyện khởi sự vào… mùng một Tết!
Mùng một Tết Ất Mùi 2015, hai nhà báo Mỹ là A.C. Thompson và Richard
Rowley, mà khi đó chưa ai biết tên, liên lạc với người viết để xin phỏng vấn về
cộng đồng người Việt 40 năm sau biến cố 1975. Dĩ nhiên là đồng ý “nhưng hãy để
sau Tết đã”.
Sau đó, người viết mời họ dùng một bữa trưa tại Saigon Bistro để nói chuyện về
cuộc phòng vấn. Rồi, hình như là mùng năm Tết, người viết này lại mừng rắn vào
nhà xông đất!
Ba người đến tận nhà gắn đèn dựng phông để phỏng vấn. Chỉ vài phút sau, câu
chuyện hết là những thành tựu của cộng đồng người Việt tại Hoa Kỳ. Thí dụ như
các gia đình ngư phủ Công giáo gốc Việt dạt qua Louisiana hay Texas sinh sống đã
từng bị kỳ thị và hành hung như thế nào, rồi ngày nay con cháu họ sống ra sao, ai
tốt nghiệp kỹ sư, bác sĩ, họ đã đóng góp những gì cho nước Mỹ?
Câu chuyện xoáy vào một vụ ám sát bằng máy của các nhà báo lưu manh, vì họ
chỉ muốn người viết nói về những vụ ám sát của Mặt trận Hoàng Cơ Minh!
Người viết này đã ra khỏi tổ chức Mặt Trận từ năm 1991, và không liên hệ
hay đồng ý với tổ chức Việt Tân sau đó. Nhưng khi còn ở bên Mặt Trận thì từng
đã bị cơ quan FBI điều tra điều mẹ! Các nhà báo khoe là đã đọc hồ sơ đó của FBI
và biết người viết này vô can, nhưng muốn hỏi thêm về chuyện khác.
Khi ấy, người khôn ngoan tất nhiên tắt đèn và giữ im lặng. Người viết này không
thuộc diện đó! Đã tiếp tục trả lời mà còn tranh luận trong hơn hai tiếng đồng hồ bật
máy vì thấy danh dự của dân tỵ nạn bị xúc phạm. A. C. Thompson gọi là không khí
rất “tense” với một nhân chứng rất lạ. Rồi Tháng Chín trôi qua mà chưa thấy
PBS/ProPublica đưa ra kết quả phóng sự như đã hứa hẹn.
Tháng Chín đó, họ quay về xin phỏng vấn lại. Lần hai là vào ngày 11 Tháng Chín,
tại một khách sạn ở Costa Mesa. Cũng vẫn ba người với đầy đủ máy móc dụng cụ
tân kỳ của nhà báo chuyên nghiệp.
Khi đó, họ khỏi cần biết về ông Hoàng Cơ Minh và chủ trương đấu tranh năm xưa
của Mặt Trận, là từ bỏ khái niệm chiến tranh mà xoay vào việc đấu tranh để làm
Việt Nam thay đổi.
Họ xoáy vào việc các nhà báo bị ám sát, việc Mặt Trận có được Mỹ yểm trợ hay
không, v.v…. Họ còn đề nghị, như trong phim trinh thám, rằng người viết này sẽ
được họ che giấu nhân dạng lẫn tiếng nói, để có thể nói thật. Sự thật thì chỉ có một,
nên người viết nhận lời, xem họ muốn tìm đến đâu, để làm gì? Không khí đã có
mùi của một vụ ám sát, một hit-job, nhắm vào một người đã chết.
Là ông Hoàng Cơ Minh!
Không đạt “mục đích yêu cầu” như chữ của người Hà Nội! Nên hôm sau A.C.
Thompson gọi lại, báo rằng cả toán có thể hoãn chuyến bay để phỏng vấn lần ba.
Thì cũng sẵn sàng chứ chẳng lẽ văng tục - hay quay bài bỏ chạy?
Sau đây là những gì người viết còn nhớ lại về ba cuộc phỏng vấn. Nhưng xin có
ngay một ý kiến dù hơi chậm mà còn hơn không cho người khác: Nói chuyện với
nhà báo loại này thì mình nên có máy ghi âm từ khi gặp mặt, và an toàn hơn cả là
nên có luật sư. Hoa Kỳ là một nước pháp trị mà!
***
Vì sao ông tham gia Mặt Trận?
Từ bên Pháp qua, vào năm 1983, tôi được hai người bạn thân móc nối – nói tên ra
là sẽ bị họ làm phiền, nhưng sự thật là nhà ngoại giao Phạm Dương Hiển và giáo
sư Nguyễn Ngọc Bích - vì một người của Mặt Trận xin gặp là Đại tá Phạm
Văn Liễu, Tổng vụ trưởng Tổng vụ Hải ngoại của Mặt Trận. Người viết nhận lời,
từ San Francisco bay qua Washington D.C. gặp Phạm Văn Liễu.
Lần đầu gặp gỡ một Đại tá khét tiếng là ưa đảo chánh từ trước 1975, người viết đã
hỏi: “Anh có nghĩ là sẽ thành công trong việc này không, và năm năm nữa thì sẽ
làm gì, ở đâu?”
Đây là câu trả lời của Phạm Văn Liễu: “Tôi không như (thằng) Thiệu về hưu đi
câu mà sẽ nắm lấy quyền!” Câu trả lời khiến người viết này giật mình và ngồi
nghe ông Liễu kể lể về thành tích của ông, như vì cái mưu của nhà báo Như
Phong Lê Văn Tiến mà lại nhượng quyền cho các ông Nguyễn Văn Thiệu và
Nguyễn Cao Kỳ, v.v… nên hụt mất quyền.
Với người viết, chuyện ấy quá xa lạ và kỳ cục nên tôi nêu vấn đề với ông Liễu
về tinh thần hung hăng của đoàn viên Mặt Trận khi ấy khiến nhiều người phật
ý. Người viết này từ chối gia nhập Mặt Trận Quốc Gia Thống Nhất Giải Phóng
Việt Nam và cũng chẳng tham gia Phong Trào Quốc Gia Yểm Trợ Kháng
Chiến khi ấy do Cụ Phạm Ngọc Lũy làm Chủ tịch. Nhưng vì lý tưởng, vẫn giúp
họ tổ chức một đại hội chào mừng ông Hoàng Cơ Minh sẽ từ trong “chiến khu” ra.
Đó là Đại hội Chính Nghĩa tại khu vực Washinton D.C. mà người mình tại miền
Đông có lẽ còn nhớ.
Chuyện này người viết không nói ra trong các cuộc phỏng vấn, nhưng có thể giải
thích tâm lý của mình: khi tổ chức Đại hội Chính Nghĩa, hai người bạn là Phạm
Dương Hiển và Nguyễn Ngọc Bích nêu vấn đề với Phạm Văn Liễu: “Sao các
anh cứ dùng một người như Cao Thế Dung viết lách chửi bới thiên hạ khiến đồng
bào Công giáo rất khó chịu về Mặt Trận?” Bạn tôi đã mất là Sứ thần Ngoại giao
Phạm Dương Hiển thuộc một gia đình Công giáo thuần thành, ông Nguyễn Ngọc
Bích thì vẫn còn. Câu trả lời của Phạm Văn Liễu khiến ông Hiển nổi giận khoác áo
ra về: “Tôi dùng Cao Thế Dung như con chó để xủa những kẻ chống đối!”
Sau Đại hội Chính Nghĩa người viết mới lần đầu gặp riêng Phó Đề đốc Hoàng Cơ
Minh, cũng trong nhà Cụ Phạm Ngọc Lũy, và cũng lại câu hỏi về cái chí của một
người muốn lãnh đạo một cuộc cách mạng: “Ông có tin là sẽ thành công không?
Và năm năm nữa ông sẽ ở đâu, làm gì?”
Câu trả lời của ông khiến người viết là một chuyên gia kinh tế lại bỏ hết mà tham
gia “Mặt Trận Hoàng Cơ Minh”: “Tôi không tin là trong đời mình sẽ thấy Việt
Nam được giải phóng khỏi chế độ Cộng sản. Nhưng tôi thà chết trong rừng
như một thảo khấu còn hơn làm một người tỵ nạn ở hải ngoại.” Một câu nói có
tính chất tiên tri của bậc anh hùng. Ba năm sau, ông tử trận tại Hạ Lào.
Sau đó, người viết nhận lời của Chủ tịch Hoàng Cơ Minh làm Vụ trưởng Vụ Tuyên
Vận trong Ban Chấp hành Tổng vụ Hải ngoại tại San Jose, với Phạm Văn Liễu là
Tổng vụ trưởng.
Cả hai lời phát biểu của ông Liễu rồi ông Minh đều được người viết nói ra và yêu
cầu các nhà báo Mỹ nên trích dẫn lại vì nói đến tâm hồn của hai nhân vật khác
biệt.
Hoa Kỳ, Mặt Trận Hoàng Cơ Minh và Phạm Văn Liễu
Trong các cuộc phỏng vấn, từ lần đầu qua hai lần sau, vai trò của Hoa Kỳ đã được
họ nêu ra.
Người viết này giải thích như sau và nói đến nhân vật Richard Armitage. Trong
cuộc chiến tại Việt Nam, khi ông Armitage còn là một sĩ quan Hải quân (hình như
chuyên về tình báo), ông Minh đã có một hành động quả cảm và đầy rủi ro để cứu
Armitage ra khỏi vùng lửa đạn khi ông bị quân Cộng sản bao vây và lâm nguy. Từ
đó, giao tình giữa hai người sĩ quan Hải quân có những gắn bó mà ít ai biết. Vì
vậy, khi ông Armitage có nhiệm vụ tại Đông Nam Á, cụ thể là Thái Lan, ông
Minh có thể đã tiếp xúc và nhân một nhu cầu cục bộ của Hoa Kỳ về việc tìm
kiếm các tù binh hay lính chiến Mỹ bị mất trong cuộc chiến tại Đông Dương,
mà tương kế tựu kế dàn dựng việc kháng chiến.
Với người viết này, và ngược với lời khuyên của nhiều người có lòng, hành động
đó là lý do chính đáng để mình gia nhập đấu tranh vì từ mấy chục năm nay, đây là
người Việt Nam đầu tiên đã dám lấy những quyết định cho vận mệnh quốc gia mà
không hỏi ý hay thậm chí xin phép Hoa Kỳ!
Sau Đại hội Chính nghĩa đã nói ở trên tại Virginia, và nhân dịp ông Minh ra hải
ngoại, hai ông Minh và Liễu đã có gặp riêng ông Richard Armitage tại tư
thất. Người viết là người lái xe và ngồi ngoài. Nhưng, đây là cảm nghĩ mà người
viết có nói ra trong cuộc phỏng vấn: sau buổi gặp gỡ, trên xe trở về, ông Minh
lặng thinh không nói gì. Ông Liễu thì thất vọng ra mặt.
Người viết này đoán ra kết qủa vì sau đó ông Liễu nói riêng rằng qua Armitage,
ông biết Hoa Kỳ không yểm trợ và chẳng muốn dính dáng gì đến việc làm của Mặt
Trận! Từ đấy, ông Liễu xoay chiều: "Không có Mỹ thì việc làm của ông Minh sẽ
thất bại, chi bằng ta tính kiểu khác và ông (người viết này) sẽ là Như Phong, một
cố vấn của tôi!" Diễn nôm na cho nhà báo Mỹ hiểu, Phạm Văn Liễu lại muốn
đảo chánh Hoàng Cơ Minh và lập ra một tổ chức chẳng còn dính dáng gì với
chiến khu của ông Minh.
Người viết này cự tuyệt một vụ đảo chánh khi đã hết chánh quyền, mà chẳng biết
làm sao cho anh em hay chính ông Minh hiểu được sự thể nghiêm trọng ấy. Họ là
sĩ quan trong quân đội cũ, từng sát cánh thành lập phong trào kháng chiến thì giao
tình chắc là phải khắng khít lắm.
Hậu quả là một vụ khủng hoảng trong nội bộ Mặt Trận và qua mấy tháng liền
Phạm Văn Liễu gây sức ép: “Ông chẳng ham tiền, nếu còn cố bênh ông Minh,
tôi sẽ cho tụi nhà báo dưới Orange County biết ông là cháu của trùm cộng sản
Nguyễn Văn Linh!”
Chỉ vì là trong các phiên họp của Ban Chấp hành Tổng vụ Hải ngoại, Vụ trưởng
Tuyên vận trình bày nhận định của mình về tình hình Việt Nam và nói đến một
nhân vật khi ấy đang bị thất sủng, con trai còn bị phe bảo thủ ám sát, đó là ông
Nguyễn Văn Linh. Đây là một người cộng sản thuần thành, “true believer” cho
nhà báo Mỹ hiểu, tuyệt đối tin tưởng vào chủ nghĩa cộng sản. Nhưng ông ta vẫn có
hy vọng trở lại khi Mikhail Gorbachev lên cầm quyền tại Liên Xô và nếu Hà Nội
tiến hành cải cách theo chiều hướng của Nguyễn Văn Linh thì tình hình sẽ thay đổi
và ảnh hưởng đến cục diện đấu tranh. Mà ông ta là bác ruột của người viết, thân
mẫu là chị ruột của ông nội!
Giữa các “chiến hữu” với nhau, đây là loại thông tin bình thường. Nhưng trong tâm
trí của một kẻ có tà ý thì đấy là điều có thể khai thác được! Sau đó, trong cả chục
năm, người viết này lãnh thêm cái nón cối – là Việt cộng - của một người muốn
làm lãnh tụ quốc gia….
Trong cả ba cuộc phỏng vấn kín hở, điều này đã được nói ra, nhưng không hề được
các nhà báo Mỹ tường thuật! Một sự gian trá nối dài….
Đơn Vị K-9 Đầy Bí Hiểm
Cũng trong ba cuộc phỏng vấn, người viết này được A.C. Thompson và Richard
Rowley hỏi về đơn vị bí mật K-9 mà họ trình bày như một đám sát thủ! Sự thật nó
rắc rối hơn vậy….
Trong tổ chức của Tổng vụ Hải ngoại do ông Phạm Văn Liễu cầm đầu cho
đến khi ly khai, tổ chức của Mặt Trận có các Khu Bộ, Xứ bộ hay Chi bộ hoạt
động tại Âu Châu, Úc Châu hay từng tiểu bang Hoa Kỳ. Vào thời ấy, cộng đồng
người Việt tại hải ngoại có nhiều nhân vật nổi tiếng ngày xưa tại miền Nam, như
tầng lớp tướng tá hay các chính khách và nhân sĩ. Họ có thể ủng hộ Mặt Trận,
nhưng một cách kín đáo thôi, và khó là đoàn viên của Mặt Trận tại địa phương,
dưới sự điều động của một Chi bộ trưởng hay Xứ bộ trưởng chỉ là kỹ sư hay Đại
úy lưu vong. Vì vậy, ông Liễu đề nghị lập ra một Khu bộ đặc biệt dưới bí danh
K-9 do ông trực tiếp điều động mà không qua hệ thống tổ chức thông thường.
Đó là Khu bộ K-9.
Người viết này rất thận trọng khi tránh nói về các bậc chức sắc của chúng ta trong
hệ thống K-9 của ông Phạm Văn Liễu vì sợ họ sẽ lại bị các nhà báo này liên lạc và
làm phiền!
Nhưng, các nhà báo Mỹ đã có hai năm chuẩn bị nên gặng hỏi về việc cựu đoàn
viên Mặt Trận là Trần Văn Bé Tư đã xác nhận mình là đoàn viên của K-9 khi ám
sát hụt ông Trần Khánh Vân! Người viết hoàn toàn không biết chuyện K-9 đã
“thoát xác” như vậy vì chuyện ấy xảy ra sau khi ông Phạm Văn Liễu bị Chủ
tịch Hoàng Cơ Minh cách chức và ly khai thành một tổ chức khác, nên ông
Liễu muốn có một hành động biểu dương khí thế chống cộng.
A.C. Thompson và đồng bọn không hề nhắc đến chi tiết động trời này vì muốn
chụp mũ ông Hoàng Cơ Minh và Mặt Trận của ông về việc sát hại các nhà báo!
Họ cũng không dám nói rằng khi K-9 của ông Phạm Văn Liễu muốn ra tay,
đối tượng cái nhóm phiêu lưu này muốn chọn chính là… Nguyễn-Xuân Nghĩa. Về
sau, sợ bị FBI điều tra về tội bắn Nguyễn-Xuân Nghĩa, nhóm người này mới nhắm
vào các nhà báo “thân cộng”, kể cả Đỗ Ngọc Yến của tờ Người Việt, một bạn chí
thiết của người viết này. Và cuối cùng thì Trần Khánh Vân lãnh đạn!
Kết luận khi ấy của người viết cho các nhà báo Mỹ: Phạm Văn Liễu ưa làm
loạn, không coi trọng tự do tư tưởng, nhưng luộm thuộm (sloppy) nên chẳng làm
ra chuyện gì. Khốn nỗi nhà báo đã có chủ đich. Họ làm nốt phần vụ còn lại là tạo
ra một hình ảnh tồi tệ, hiếu chiến và hiếu sát, về cựu chiến binh Việt Nam
Cộng Hòa trong thế kỷ 21, tại Little Saigon!
Họ mất bao nhiêu tiền để có một “phóng sự ba xu” (nikelodeon) như vậy?
Người viết này xin trở về chuyện kế toán: người Việt hải ngoại gửi về nhà 14 tỷ đô
la. Chế độ cộng sản chỉ dùng 1% của ngân khoản ấy – là 140 triệu một năm – cũng
đủ sai khiến các doanh gia hay nhà báo Mỹ đã có sẵn thiên kiến về Việt Nam Cộng
Hòa! Sẽ có ngày họ về Việt Nam để lại làm phóng sự về vụ Mỹ Lai mà bỏ qua
Mậu Thân 1968 tại Huế…
Người viết này chỉ mong rằng cộng đồng chúng ta không mắc bệnh câm, điếc hay
mù!
Được đăng bởi Nguyễn Xuân Nghĩa vào lúc 17:53
+++++++++++++++++++++++++++++++
Báo Người Việt phỏng vấn A.C. Thompson:
A.C. Thompson: Mọi bằng chứng đều chỉ về Mặt Trận
Friday, November 6, 2015 7:41:47 PM
Hà Giang/Người Việt
LTS - Trong cảnh cuối của cuốn phim tài liệu “Terror in Little Saigon,” phóng
viên A.C. Thompson cả quyết với con trai của nhà báo Nguyễn Đạm Phong:
“Mặt Trận có một đội sát thủ. Tên gọi là K9. Các thành viên của Mặt Trận nói
với chúng tôi rằng K9 đã giết cha của em.”
Câu kết khiến người con của nhà báo Nguyễn Đạm Phong nhìn A.C. Thompson
với cặp mắt long lanh biết ơn. Nhưng khẳng định của nhà làm phim khiến một số
khán giả cảm thấy thất vọng, hụt hẫng.
Phóng viên A.C. Thompson trong một
cảnh quay phim “Terror in Little Saigon.”
(Hình: ProPublica)
Người xem phim kỳ vọng rằng A.C. Thompson sẽ trưng ra những bằng chứng cụ
thể, rõ ràng và thuyết phục, để làm sáng tỏ nghi vấn Mặt Trận là tổ chức đã ra lệnh
thủ tiêu một số nhà báo trong thập niên 1980s.
Nhưng nhiều người cho rằng trong suốt gần 60 phút chăm chú theo dõi phim, họ
không thấy A.C. Thompson đưa ra được chứng cớ nào rõ ràng và thuyết phục đủ,
để ông có thể cả quyết rằng Mặt Trận là thủ phạm.
Người khác cho rằng các nguồn tin giấu tên không đáng tin cậy.
Nhiều người, muốn hiểu rõ hơn về kết luận của A.C. Thompson, đã tìm đọc kỹ tài
liệu dài 72 trang, do chính A.C. soạn và cho đi kèm cuộn phim, để tìm chứng cớ rõ
ràng và thuyết phục. Nhưng vẫn không thấy có chứng cớ nào đủ mạnh.
Người Việt phỏng vấn phóng viên A.C. Thompson để thảo luận về những nhận
định của khán giả và hỏi rõ thêm về những chứng cứ dựa vào đó ông đi đến kết
luận của mình.
Dưới đây là nguyên văn cuộc phỏng vấn.
***
Hà Giang (NV): Chào ông A.C. Thompson, ông làm ký giả cho cơ quan
ProPublica được bao lâu rồi? Ông làm việc toàn thời gian với họ hay là một
phóng viên độc lập?
A.C. Thompson: Tôi làm việc với ProPublica toàn thời gian từ năm 2008. Và mỗi
khi tôi làm phim cho ProPublica thì tôi làm luôn một tài liệu đi kèm cho Frontline.
NV: Vào thập niên 1980, khi những nhà báo người Mỹ gốc Việt bị ám sát, ông
đang ở đâu, làm gì?
A.C. Thompson: Lúc ấy tôi là một cậu bé, còn đang học ở vườn trẻ (cười).
NV: Mọi việc xảy ra đã hơn 30 năm rồi, các hồ sơ điều tra cũng đóng lại hơn 15
năm rồi, nguyên do nào khiến ông có ý định làm cuốn phim Terror in Little Saigon
trong thời điểm này.
A.C. Thompson: Cách đây mấy năm, tôi đang làm một loạt bài về việc một ký giả
ở Oakland bị giết chết, tên của ký giả đó là Chauncey Bailey. Tôi gặp một nhà làm
phim trẻ người Việt Nam tên là Tony Nguyễn. Anh ta nói với tôi rằng việc này (ký
giả bị giết) xảy ra trong cộng đồng Việt Nam hoài, mà chẳng ai trong làng truyền
thông Mỹ quan tâm. Điều này khiến tôi bắt đầu suy nghĩ đến việc điều tra về cái
chết của những ký giả gốc Việt. Tony Nguyễn sau này cũng hợp tác với tôi trong
phim “Terror in Little Saigon.” [Vào năm 2011, Tony Nguyễn đã làm cuốn phim
có tên “Enforcing the Silence” nói về việc ký giả Dương Trọng Lâm, 27 tuổi, chủ
bút tờ Cái Đình Làng, bị bắn chết Tháng Bảy, 1981, tại San Francisco, California.
Trong cuốn phim này, Tony Nguyễn cũng kết luận rằng Mặt Trận là thủ phạm giết
chết Dương Trọng Lâm - NV]
NV: Vai trò của Tony Nguyễn trong phim Terror in Little Saigon là gì?
A.C. Thompson: Anh ta là một trong những nhà sản xuất phim này. [Trả lời
phỏng vấn của nhật báo Người Việt sau đó, Tony Nguyễn xác định là anh cùng làm
việc với A.C. Thompson từ những ngày đầu tiên, và đóng vai trò định hình cho
cuốn phim - NV]
NV: Trước khi bắt tay vào việc làm phim Terror in Little Saigon, ông có hiểu gì về
cuộc chiến Việt Nam, về người tị nạn Việt Nam và về cộng đồng người Mỹ gốc Việt
không?
A.C. Thompson: Tôi không hiểu nhiều. Tôi có thân nhân đã phục vụ trong quân
đội Mỹ trong cuộc chiến Việt Nam, và tôi biết về cuộc chiến và những người tị
nạn, nhưng không biết nhiều. Tôi đã dành rất nhiều thời gian để tìm hiểu và nói
chuyện với càng nhiều người càng tốt để hiểu về lịch sử đó.
NV: Ai là người tài trợ để làm cuốn phim này?
A.C. Thompson: Phim này do Frontline tài trợ, và Frontline thì được Corporation
for Public Broadcasting (CPB) tài trợ một phần. Tiền của CPB do Quốc Hội Hoa
Kỳ cấp.
NV: Để được làm phim, ông có phải thuyết phục cấp trên không? Việc thuyết phục
có khó khăn không và phải kéo dài bao lâu?
A.C. Thompson: Tôi phải viết bài tường trình, viết email giải thích, trình bày
những gì mình có thể làm và không thể làm. Các sếp của tôi ở ProPublica cũng tốn
một thời gian khá lâu mới quyết định đây có phải là một dự án họ muốn theo đuổi
hay không. Rồi bên Frontline cũng phải đi qua những tiến trình như thế. Nói chung
là khá lâu, nhưng tôi không nhớ rõ là bao lâu. Việc này xảy ra cũng hơn hai năm
rồi.
NV: Chủ đề chính của ông trong cuốn phim có phải là, lý do duy nhất mà cơ quan
FBI sau bao nhiêu năm điều tra vẫn không thể tìm ra chứng cớ rõ ràng và thuyết
phục, để xác định thủ phạm, là vì không ai chịu lên tiếng, phải không?
A.C. Thompson: Đó chắc chắn là một chủ đề, những không phải là chủ đề duy
nhất. Một trong những điều mà chúng tôi cố gắng vạch ra là FBI không tìm được
người trong cuộc, hay gặp khó khăn phát triển những nguồn tin gần với, hay nằm
trong, những sự kiện, có thể có đủ chi tiết để giúp họ đạt kết quả của cuộc điều tra.
NV: Một điều khác hình như ông cũng muốn ám chỉ là, chính phủ Hoa Kỳ, qua
nhiều cơ quan khác nhau, như FBI, CIA, Bộ Quốc Phòng, Bộ Tư Pháp, biết rất
rõ về hoạt động của Mặt Trận, nhưng hình như ngầm hỗ trợ họ, để yên cho họ
gây quỹ để có tiền hoạt động trong chiến khu, phải không?
A.C. Thompson: Hoàn toàn đúng sự thật và không có gì tranh cãi về việc đó
cả. Họ được sự hỗ trợ của mọi nơi trong chính phủ. Chúng tôi có một điện tín từ
cấp cao của CIA gửi cho nhân viên của họ trong thập niên 1980 cho thấy họ biết
rất rõ tổ chức của ông Hoàng Cơ Minh làm gì. Chúng tôi có những lá thư từ
Quốc Hội Mỹ, từ Bộ Ngoại Giao, nói với người nhận rằng chúng tôi muốn quý vị
hỗ trợ những người này. Chúng tôi có tài liệu cho thấy ông Hoàng Cơ Minh đã gặp
gỡ giới chức ngoại giao Hoa Kỳ ở Bangkok. Chúng tôi có điện tín của Hội Đồng
An Ninh Quốc Gia cho thấy rõ những gì nhóm Hoàng Cơ Minh đang làm, và tôi
muốn nói đến việc Mặt Trận muốn xâm nhập Việt Nam từ Thái Lan. Vì vậy, việc
chính phủ Hoa Kỳ hồi đó hỗ trợ Mặt Trận không có gì là nghi vấn cả.
NV: Trở lại cuốn phim. Trong khi đội ngũ của FBI trong 15 năm điều tra không
thể buộc tội ai vì thiếu chứng cớ, vậy thì ông có thể cho biết trong những điều ông
đã khám phá ra trong thời gian hai năm điều tra, chứng cớ nào rõ ràng và thuyết
phục nhất đã khiến ông có thể khẳng định rằng K9, một bộ phận của Mặt Trận, đã
giết chết, ít nhất là ký giả Nguyễn Đạm Phong?
A.C. Thompson: Có nhiều yếu tố. Tôi không thể nói một cách xác quyết
(conclusively) rằng người nào đó chịu trách nhiệm cho tội ác đó. Tôi chỉ có thể nói
là tất cả chứng cớ tôi tìm được đều chỉ về một hướng, chứ không trỏ đến một
hướng khác. Và tôi đã xem hàng ngàn và hàng ngàn trang tài liệu của FBI, của
cảnh sát, nói chuyện với các thân nhân, và đơn giản không thấy có một manh
mối nào cho người nào khác ngoài Mặt Trận chịu trách nhiệm cho những tội
ác đó. Con của ký giả Nguyễn Đạm Phong cho biết ông đã nhận được đe dọa
thường xuyên, và theo hiểu biết của chúng tôi, một số thành viên của Mặt Trận
đã gặp ký giả Nguyễn Đạm Phong, tìm cách cho tiền ông để đừng viết những
bài chỉ trích họ nữa. Chúng tôi biết rằng họ đã gặp gỡ các thành viên của Mặt trận
tại một nhà hàng ở đường Highland Street ở Houston, trước khi ông ta bị giết.
Trong cuộc điều tra chúng tôi cũng gặp một người, vốn là thành viên cũ của Mặt
Trận. Người này khẳng định là Mặt Trận chịu trách nhiệm cho việc giết hai ký
giả đó, Dương Trọng Lâm và Nguyễn Đạm Phong.
NV: Nhân chứng đó là ai? Tôi xem đi xem lại cuốn phim bốn lần mà không thấy.
Tôi có bỏ sót chi tiết nào trong phim không?
A.C. Thompson: Không, người này là một người ẩn danh, và ẩn mặt. Người ấy
không xuất hiện trên ống kính, và lúc đó, sau khi chúng tôi nói chuyện với người
đó, chúng tôi tổng hợp tất cả những chứng cớ mình đã tìm thấy, những điều người
khác nói, thì chúng tôi thấy là nhiều phần Mặt Trận là thủ phạm.
NV: Nếu đây là một nhân chứng ẩn mặt dấu tên, như vậy chúng ta không thể xác
định thẩm quyền người ấy cũng như sự đáng tin cậy của họ, và dựa vào lời khai
của người này, ông cảm thấy mạnh dạn hơn để đi đến kết luận, thì ông có nghĩ là
sự đáng tin cậy của cuốn phim bị giảm đi không?
A.C. Thompson: Vâng, chắc chắn là như vậy. Đối với bất kỳ phóng viên nào, khi
phải lấy tin của một người giấu mặt, giấu tên, thì đó không phải là tình huống lý
tưởng. Chúng tôi chấp nhận sự hoài nghi của một số độc giả và khán giả. Đó là
bản chất của sự việc. Nhưng sự thật của vấn đề là, khi bạn đang tường trình câu
chuyện về những người bị ám sát và bị khủng bố, thì rất ít người muốn liên lụy đến
tội ác, hay dính líu vào để làm lụy đến bản thân. Đó là lý do tại sao FBI đã gặp khó
khăn. Vì thế trong trường hợp này, đối với chúng tôi, khi cân nhắc mọi điều, lời
khai của người giấu tên được đánh giá cao.
NV: Câu hỏi cuối của tôi: Nhân chứng Nguyễn Xuân Nghĩa, khi tôi phỏng vấn
ông ấy, khẳng định rằng mình không hề nói với ông [A.C. Thompson] rằng bản
thân “đã tham gia một buổi họp của Mặt Trận, trong đó các thành viên thảo
luận việc ám sát một biên tập viên của một nhật báo nổi tiếng ở Quận Cam.”
Xin ông cho biết ý kiến về việc này?
A.C. Thompson: Thật là hay khi ông Nghĩa nói như thế. Chúng tôi nghĩ rằng ông
Nghĩa là một người tốt, và là một người rất thông minh, chúng tôi rất thích nói
chuyện với ông. Nhưng vấn đề là không chỉ riêng tôi, mà ba người khác, ông
Joseph Sexton, ông Cliff Parker, và ông Richard Rowley, đều nghe thấy điều
ông ấy nói. Và vì điều ông nói quá quan trọng, nên sau đó, chúng tôi bàn luận với
nhau, rồi tôi gọi điện thoại ngay cho sếp của tôi. Điều này không phải chỉ một
mình tôi nghe thấy.
NV: Lạ thật, ông Nguyễn Xuân Nghĩa nằng nặc nói rằng không hề nói câu đó. Ông
khẳng định là không nói câu nào “off the record” cả.
A.C. Thompson: Chúng tôi không bao giờ nói [với ông Nghĩa - NV] là chúng tôi
đang “off the record” [thảo luận không ghi xuống và sẽ không được tường trình -
NV]. Chúng tôi không nói với ông ấy là chúng tôi sẽ không tường trình những gì
ông ấy nói. Chúng tôi chỉ tháo cái microphone ra, tắt đèn của máy ảnh, và rồi
câu nói đó bật ra từ ông Nghĩa.
NV: Ông có ghi notes trên giấy không?
A.C. Thompson: Vâng, tôi ghi notes, và tôi nhớ rất rõ vì ngay sau đó chúng tôi
thảo luận và gọi điện thoại nói chuyện với cấp trên của tôi, như tôi đã nói lúc nãy.
[Ngày hôm sau, cả ba đồng nghiệp của A.C. Thompson, gồm Joseph Sexton,
Cliff Parker, và Richard Rowley, đều gửi email cho Người Việt, xác định là
ông Nguyễn Xuân Nghĩa có nói với họ như thế. - NV].
NV: Ông còn điều gì muốn trình bày?
A.C. Thompson: Vâng, tôi muốn nhật báo Người Việt chuyển lời xin lỗi của tôi.
Tôi thật tình không muốn làm buồn lòng cộng đồng người Việt, không muốn vẽ
lên một hình ảnh xấu cho cộng đồng người Việt. Chỉ là chúng tôi rất nóng lòng
trong việc tìm công lý cho những ký giả gốc Việt, mà chúng tôi xem là đồng
nghiệp, bị giết. Làm việc cùng với chúng tôi còn có những phóng viên người Việt
khác, chăm chú đọc scripts, biên tập phim, không phải chỉ có đám phóng viên
người Mỹ chúng tôi mà thôi.
NV: Cảm ơn ông.
5 Nhà Báo, năm cái chết; A.C. Thompson: Sẽ làm phim kế tiếp về "Terror in
Little Saigon"
VĂN HÓA - "25 năm sau, thiên phóng sự điều tra mang tên “Terror in Little
Saigon” – Khủng bố ở Little Saigon – dài 54 phút đã được chiếu trên kênh truyền
hình PBS tối thứ Ba 3/11/2015, nhằm lật lại hồ sơ năm nhà báo người Mỹ gốc Việt
ở Hoa Kỳ bị ám sát một cách bí ẩn trong thời gian từ 1981 đến 1990 mà FBI đã
đóng dấu "đóng".
Sự kiện PBS hiện đang dựng lên một cơn sóng "nhức nhối", "choáng", lan truyền
dồn dập đến tập thể cộng đồng Việt lưu vong tỵ nạn, không những ở Mỹ mà rúng
động đến tâm tư người Việt Nam cư ngụ trên khắp thế giới". Chưa hết, vụ việc
sẽcòn đi xa hơn nữa...
Có lẽ thế! ... nhưng nếu không có cái ông phóng viên A.C. Thompson và Richard
Rowley Right mò lại chuyện "cũ" (cũ nhưng chưa cổ đại), rồi xuất ra phim, thì
cũng không ra chuyện "nổ ầm ầm". Một số báo đài Việt ngữ phỏng vấn nhà báo A.
C. Thompson. Nhiều người khen Thompson lịch lãm, đối đáp giỏi và là "con cáo
già" trong nghề báo.
Tuy nhiên, phần phản biện vẫn là quan trọng nhất. Đảng Việt Tân đã phản ứng liên
tục qua các hình thức khác nhau, đưa ra những luận cứ phê phán A.C. Thompson,
và đề nghị PBS rút phim xuống.
5 Nhà Báo, năm cái chết
Những cái chết không bình thường của năm người Mỹ gốc Việt chỉ vì nguồn gốc
họ làm nghề báo, viết báo, đi tìm sự thật và phê phán. Làm báo, đó là cái nghề
"nguy - nghèo - nghiệp" ở hải ngoại. Người cầm bút, cầm máy biết là nguy hiểm,
nghèo khó, nghiệp dĩ như vậy, nhưng "đã mang cái nghiệp vào thân", bổn phận là
phải cung ứng món ăn tinh thần và "thông tin để tiến bộ" cho hàng triệu người Việt
lưu vong tỵ nạn đang cần, rất cần, như cái ăn chốn ở bình thường. Nghề báo! cái
nghề Đệ tứ quyền ở Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ lắm nhiêu khê.
Bộ phim “Terror in Little Saigon” – Khủng bố ở Little Saigon "cáo buộc Mặt trận
Quốc gia Thống nhất Giải phóng Việt Nam – hay còn gọi là Mặt trận Hoàng Cơ
Minh – hoặc chịu trách nhiệm hoặc là nghi can của các vụ giết người mà đến nay
chưa có kết luận". (theo Lê Quỳnh BBC), nhưng có thể A.C. Thompson sẽ phải
tiếp tục điều tra thêm cho cuốn phim tới. (theo phỏng vấn của Ls Nguyễn Hoàng
Duyên San Jose).
Ngoài việc ghi nhận tin tức trên các hệ thống truyền thông, Tòa soạn báo Văn Hóa
còn nhận khá nhiều thư của quý bạn đọc, quý thân hữu gởi qua E-mail, đóng góp ý
kiến, phản hồi, phản biện, về một giai đoạn lịch sử cộng đồng nhuốm một "trang sử
bi tráng, pha lẫn máu, tiền tài, đẫm mồ hôi và thừa ý chí".
Do vụ việc "nổ ầm ầm" chưa đến hồi kết luận giải, (có khi lại phải vác chiếu ra
tòa); phía bên đảng Việt Tân (hậu thân của MT) đang có nhiều phản ứng gay gắt,
phía bên PBS vẫn tiếp tục chiếu, phía dư luận cộng đồng chới với lao xao, phía
A.C Thompson chắc còn đang thu thập thêm tài liệu, nhân chứng để tung ra phim
thứ hai; báo Văn Hóa tiếp tục ghi nhận và sẽ tường trình cùng quý bạn đọc. Trân
trọng. E-mail: [email protected]
Có nhiều nguồn tin dẫn sơ lược tiểu sử và cái chết của 5 (Năm) Nhà Báo; Văn
Hóa xin ghi nhận một số thông tin tạm thời như sau:
Theo Ts Nguyễn Phúc Liên:
1- Tháng 1-1980, văn phòng báo Văn Nghệ Tiền Phong ở Arlington, Virginia do
nhà báo Nguyễn Thanh Hoàng chủ trương bị ném bom xăng. Ông Nguyễn Thanh
Hoàng và con gái 7 tuổi may mắn thoát nạn.
2 - Ngày 24-8-1982 - Nhà báo Đạm Phong, chủ nhiệm tuần báo Tự do tại Houston
Texas, bị bắn chết tại nhà riêng. Ông Đạm Phong đã từng bị đe dọa vì ông đã cho
in những bài viết chất vấn những hoạt động gây quỹ của Mặt Trận.
3. - Ngày 9-8-1987: văn phòng tuần báo Mai tại Westminster, California bị đốt,
nhà văn Hoài Điệp Tử cũng bị hỏa thiêu khi đang làm việc tại trụ sở báo Mai.
4. - Ngày 21-11-1989: Ông Đỗ Trọng Nhân, nhân viên cắt dán bài vở cho tờ Văn
Nghệ Tiền Phong bị bắn chết. Theo nhà văn Sơn Tùng : “Nhân viên sở rác đã phát
hiện xác ông Nhân chết ngồi trong xe trước tay lái, có lẽ đã bị bắn từ tối thứ hai khi
đi làm về mà không ai để ý cho đến sáng thứ tư là ngày xe tới lấy rác trong khu
vực này.”
5. - Ngày 22-8-1990: Vợ chồng ký giả Lê Triết (Tú Rua) bị ám sát bắn chết ngay
tại chỗ đậu xe bên hông nhà của vợ chồng ông. Ký giả Lê Triết, bút hiệu Tú Rua là
người phụ trách mục phiếm luận “Ngày Lại Ngày” của tờ Văn Nghệ Tiền Phong.
Ngoài ra còn có những vụ ám sát hụt (như vụ ám sát giáo sư Cao Thế Dung), và
những cú phone đe dọa tính mạng mà tôi là một trong những nạn nhân.
Theo nhà báo tự do Nguyễn Thiếu Nhẫn:
Dương Trọng Lâm
Theo phim “Terror in Little Saigòn” do chương trình truyền hình PBS trình chiếu
ngày 3 tháng 11 năm 2015 vừa qua, thì vụ giết người đầu tiên, ám sát ký giả ngay
trên đất Mỹ là nhà báo Dương Trọng Lâm, là một người trẻ 27 tuổi, chủ trương
cơ quan truyền thông Việt ngữ Cái Đình Làng. Ký giả này đã trở thành mục tiêu
khủng bố khi tay súng bí mật rình rập và vào một buổi sáng khi ông ký giả này tản
bộ tại một chung cư ở San Francisco, sát thủ đã nổ súng, một viên đạn đã bắn lủng
phổi, xuyên động mạch nằm trên tim nạn nhân.
Đạm Phong
-Ký giả thứ 2, ông Nguyễn Đạm Phong bị sát hại năm 1982 khi ông 44 tuổi và là
cha của 10 đứa con. Ông là người chủ trương bán nguyệt san Tự Do (Freedom).
Sau loạt bài tố cáo thì ký giả Đạm Phong bị hăm dọa, ít nhất 3 lần một tuần, nhưng
ông vẫn viết. Ký giả Đạm Phong đã bị sát thủ bám sát và giết chết tại nhà ở. Ông bị
bắn 7 lần bằng loại súng lục Caliber 45. Hiện nay tại Pearland, Texas, ở vùng
ngoại ô Houston có một nghĩa địa là nơi an nghỉ của ký giả Đạm Phong. Con trai
của cố ký giả Đạm Phong đưa ra một tờ báo Anh ngữ trong đó một người bạn của
cố ký giả Đạm Phong nói hung thủ thuộc K.9, một tổ chức ám sát. Khi ký giả Đạm
Phong bị giết, mọi người im lặng vì sợ mình cũng cùng chung số phận.
Hoài Điệp Tử
-Người thứ ba bị khủng bố đốt chết là nhà văn, nhà báo Hoài Điệp Tử (tên thật
Phạm Văn Tập), người chủ trương tuần báo Mai. Bọn khủng bố trong đêm đã
phóng hỏa tòa soạn báo Mai là một văn phòng nhỏ tại Garden Grove, California
khi nhà văn Hoài Điệp Tử đang ngủ, ông bị nghẹt thở và kêu cứu; nhưng sau đó đã
qua đời.
Đỗ Trọng Nhân
(không có ảnh)
-Ngày 21 tháng 11 năm 1989, ông Đỗ Trọng Nhân, cựu Trung Tá Quân Lực Việt
Nam Cộng Hoà, là nhân viên ban kỹ thuật của tạp chí Văn Nghệ Tiền Phong đã bị
bắn chết trên chiếc xe Datsun 1980 của ông với nhiều vết đạn ở phần trên thi thể.
Theo tạp chí Văn Nghệ Tiền Phong, thì ông Nhân chỉ là một nhân viên kỹ thuật giữ
nhiệm vụ nhỏ bé trong tòa soạn (layout), nên ông ta khó có thể là mục tiêu của bất
cứ tổ chức khùng bố, dù tàn bạo và và ngu xuẩn tới đâu. Tuy nhiên, trong thực tế,
ông Đỗ Trọng Nhân đã bị giết chết bởi những viên đạn oan nghiệt của kẻ khủng
bố.
Cái chết oan khuất của ông Đỗ Trọng Nhân ít người biết đến.
Vợ chồng Lê Triết
Nhưng cái chết oan khuất của nhà báo người Mỹ gốc Việt đã bị bọn khủng bố giết
chết một cách vô cùng tàn ác là Lê Triết , tham vấn của tạp chí Văn Nghệ Tiền
Phong. Cả hai vợ chồng ông Lê Triết đều bị bọn khủng bố giết chết bằng súng sau
khi đi dự một dạ tiệc trở về.
Cố ký giả Lê Triết nổi danh với bút hiệu Tú Rua giữ phiếm “Ngày Lại Ngày” trên
tạp chí Văn Nghệ Tiền Phong. Lối viết trào phúng, châm biếm sâu sắc khiến ông
trở thành đối tượng.
Theo Lê Quỳnh BBC: BBC 09/11/15
• 21.7.1981: Nhà báo Dương Trọng Lâm, 45 tuổi, chủ bút tờ Cái Đình Làng, bị
bắn chết tại San Franciso, bang California.
• 24.8.1982: Nguyễn Đạm Phong, 48 tuổi, sáng lập tờ báo Tự Do ở Houston, bị ám
sát tại nhà riêng.
• 9.8.1987: Phạm Văn Tập, 45 tuổi, xuất bản tạp chí Mai, chết sau khi có hỏa hoạn
tại nhà và văn phòng làm việc.
• 22.11.1989: Đỗ Trọng Nhân, 56 tuổi, biên tập tạp chí Văn Nghệ Tiền Phong, chết
trong xe hơi ở Seven Corers, Virginia.
• 22.9.1990: Lê Triết, 61 tuổi, phóng viên của Văn Nghệ Tiền Phong, bị bắn chết
trước cửa nhà ở Baileys Crossroads, Virginia.
A.C. Thompson: Đội ám sát K9; Khủng bố ở Sàigon Nhỏ "Terro in Little
Saigon"
Lời tòa soạn: Thiên phóng sự điều tra mang tên “Terror in Little Saigon” – Khủng
bố ở Little Saigon – dài 54 phút đã được chiếu trên kênh truyền hình PBS tối thứ
Ba 3/11/2015. A.C. Phim do Phóng viên A.C. Thompson thực hiện và làm việc
chung với ProPublica và chương trình Frontline của hệ thống truyền hình PBS
trong gần hai năm để thực hiện phóng sự về những vụ ám sát nhà báo gốc Việt tại
Mỹ.
Ngoài việc ghi nhận trên các hệ thống truyền thông báo chí, Tòa soạn báo Văn Hóa
còn nhận khá nhiều thư của quý thân hữu gởi qua E-mail đóng góp, ý kiến phản
hồi, phản biện về một sự kiện "lật lại trang sử bi tráng pha lẫn máu, tiền tài, mồ hôi
và ý chí" của tập thể người Việt Nam lưu vong tại Hoa Kỳ.
Do vụ việc chưa đến hồi kết "luận giải", và phía bên đảng Việt Tân sẽ có buổi gặp
gỡ cộng đồng tại Quận Cam; Văn Hóa tiếp tục ghi nhận và sẽ tường trình cùng quý
bạn đọc. Trân trọng. E-mail: [email protected]
Cái chết của năm nhà báo gốc Việt
Lê Quỳnh, BBC 09/11/15
• 21.7.1981: Nhà báo Dương Trọng Lâm, 45 tuổi, chủ bút tờ Cái Đình Làng, bị bắn
chết tại San Franciso, bang California.
• 24.8.1982: Nguyễn Đạm Phong, 48 tuổi, sáng lập tờ báo Tự Do ở Houston, bị ám
sát tại nhà riêng.
• 9.8.1987: Phạm Văn Tập, 45 tuổi, xuất bản tạp chí Mai, chết sau khi có hỏa hoạn
tại nhà và văn phòng làm việc.
• 22.11.1989: Đỗ Trọng Nhân, 56 tuổi, biên tập tạp chí Văn Nghệ Tiền Phong, chết
trong xe hơi ở Seven Corers, Virginia.
• 22.9.1990: Lê Triết, 61 tuổi, phóng viên của Văn Nghệ Tiền Phong, bị bắn chết
trước cửa nhà ở Baileys Crossroads, Virginia.
Những bí ẩn tiết lộ về vụ mua đất xây chùa VP II VHĐ
22 Tháng Mười Hai 20157:02 CH(Xem: 11968)
"BÁO VĂN HÓA-CALIFORNIA" THỨ TƯ 23 DEC 2015
Từ trái: Ông Võ Văn Ái và Tt Giác Đẳng trong một buổi nói chuyện tại chùa
Điều Ngư Westminster, Nam Calif., Ht Viên Lý trong một buổi nói chuyện tại
chùa Pháp Luân Houston Texas; Ht Trí Lãng, Viện chủ chùa Thích Ca Đa
Bảo San Jose, tác giả Bản tường trình gởi Ht Đệ Ngũ Tăng thống Thích
Quảng Độ.
Những bí ẩn tiết lộ về vụ mua đất xây chùa VP II VHĐ
- Vì sao Chùa 850,000 đô ở Santa Ana rộng 22,000Sq ft mà lại đi mua Chùa 1 triệu
3 đô ở Huntington Beach rộng 11, 000Sq ft?
- HT Trí Lãng: Con xin thưa lên quý Ngài hãy cho con rút lui vì 4 lý do...; còn lý
do Tt Giác Đẳng nêu lên là: Ht Trí Lãng muốn Đạo Tràng Pháp Hoa đứng tên chùa
Phật Quang có đúng không?
- Vì sao từ Ht Viên Lý cho đến Tt Giác Đẳng lọt được vào "mắt xanh" của Ht Đệ
ngũ Tăng Thống Quảng Độ mà không là Ht Trí Lãng?
- Vì sao Ht Viên Lý, Viện chủ chùa Diệu Pháp & chùa Điều Ngự bị cách chức Chủ
tịch VPII có y như lời buộc tội của Giáo Chỉ ký ngày 9/12/2013?
- Vì sao ông Võ Văn Ái ngăn cản "ý" của Ht Quảng Độ ý muốn "di dời" VP II
VHĐ ra hải ngoại?
- Bao nhiêu tiền gây quỹ tập Thơ Tù của Ht Quảng Độ có trả về cho GHPGVNTN
không?
- Những ai liên quan đến các buổi ra mắt gây quỹ Thơ Tù?
Để làm sáng tỏ những câu hỏi bấy lâu nay đồng bào Phật tử thắc mắc nêu trên, tòa
soạn báo Văn Hóa kính gởi đến quý Thầy, quý thân hữu, quý huynh trưởng Gia
đình Phật tử, có thể gởi câu trả lời đóng góp về địa chỉ: E-mail: [email protected]
/ Trân trọng cảm tạ mọi ý kiến quí báu của quí vị hầu làm thanh khiết bầu trời Phật
giáo hải ngoại. (Văn Hóa Online California)
Dưới đây là Nguyên văn Bản tường trình của Ht Thích Trí Lãng gởi Ht
Quảng Độ về việc mua chùa Phật Quang ở số 1101 W. 3rd Street, Santa Ana,
CA 92703 năm 2014
Bản sao bản khế ước mua nhà thờ Church Samoan ở Santa Ana với giá 850
ngàn đô la rộng 22,000 sq ft.
San Jose, ngày 16 tháng 5 năm 2014
Kính bạch Hòa thượng Tăng Thống,
Kính bạch Hòa Thượng Viện Trưởng,
Con đã nhận được 3 văn thư của quý Ngài về việc tạo mãi trụ sở Giáo Hội, con
kính xin đê đầu đảnh lễ quý Ngài và xin tường trình về sự việc như sau:
1. A. Pháp lý:
Sau Quyết Định của Viện Tăng Thống bổ nhiệm con làm Chủ Tịch Văn Phòng II,
việc đầu tiên con đã làm là nhờ Luật sư tìm hiểu xem Thầy Chánh Lạc/Viên Lý đã
làm giấy tờ bất-vụ-lợi (non-profit) của VPII chưa? Nếu có thì con sẽ viết thư yêu
cầu họ giao lại, và trong trường hợp họ có làm mà không giao thì con sẽ có Thông
bạch để bạch hóa rằng VPII sẽ thành lập hồ sơ pháp lý mới, có như vậy họ mới
không thể Tiếm danh, và tránh đi việc thưa kiện tốn kém phức tạp về sau.
Nhưng sau hai tháng điều tra hồ sơ Liên bang và Tiểu bang thì hoàn toàn VPII
không có hồ sơ pháp lý ngoại trừ GIÁO HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM THỐNG
NHẤT HẢI NGOẠI TẠI HOA KỲ mà Thầy Viên Lý đã nắm giữ hơn 20
qua. Việc pháp lý của Giáo Hội tại Hoa kỳ thì con để cho Thầy Giác Đẳng định
liệu vì Thầy ấy là Chủ Tịch của Giáo Hội tại Hoa Kỳ.
Con cũng mong quý Ngài chú ý hệ thống hành chánh hoạt động của Giáo Hội ở hải
ngoại như sau:
VIỆN TĂNG THỐNG
VIỆN HÓA ĐẠO trong nước
VIỆN HÓA ĐẠO HẢI NGOẠI (VPII)
Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống Nhất Hải ngoại tại
Hoa Kỳ & Cananda ÂU CHÂU ÚC
CHÂU
Nếu VPII đặt tại Hoa kỳ thì hồ sơ pháp lý phải được thành lập tại Hoa kỳ và
sẽ được chính phủ Liên bang (Federal) cho một số, tạm gọi là số căn
cước “TAX ID” để hằng năm báo cáo tài chánh chi thu cho chính phủ.
TIẾN TRÌNH THÀNH LẬP PHÁP LÝ như sau:
1. Điền đơn xin thành lập (với danh xưng mà mình chọn), trong vòng 1-2 ngày
là sẽ được cho TAX ID để chính thức hoạt động.
1. Tiến hành các thủ tục để được chấp thuận miễn thuế (Tax Exemption) ít nhất
6 tháng – 9 tháng: 1) điền đơn xin miễn thuế Liên Bang (Federal Tax) 2)
thành lập Quy chế/Nội Quy (BY LAWS)
1. Tiến hành thủ tục xin miễn thuế Tiểu Bang (State Tax) tùy theo từng Tiểu
Bang. Nếu trụ sở hoạt động ở Cali thì phải xin với tiểu bang California...
Giáo Hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Hải ngoại tại Hoa Kỳ có thể là một tổ
chức thống thuộc (Subdivision) VPII hoặc có thể làm một cơ chế pháp lý
riêng. Tuy nhiên, vì hằng năm phải báo cáo CHI THU cho chính phủ nên làm
riêng để dễ dàng và rõ ràng hơn. Hơn nữa, trụ sở của VPII có thể ở một tiểu bang
khác với Trụ sở Giáo Hội tại Hoa kỳ.
TẠO MÃI CƠ SỞ GIÁO HỘI
Giai đoạn 1: khi Ôn Tăng Thống có ý muốn thành lập một trụ sở chung cho Giáo
Hội và chia xẻ với con, thì đạo hữu Trần Lâm (PD: Trí Tâm) cũng có biết việc
này. Ông ta là người đã bỏ ra kinh phí 60 ngàn đôla cho đạo hữu Nguyên thái (Võ
Văn Ái) in Phật Quang Đại Từ Điển bán. Trong 3 tuần đầu, đạo hữu rất sốt sắng
và luôn yêu cầu con tìm một cơ sở thật lớn khoảng 2- 3 mẫu để phát triển sau
này. Bỗng nhiên, sau đó đạo hữu Trần Lâm rút lui với lý do tiền để nhà bank định
kỳ không lấy ra được và về Việt nam nhập thất.
Giai đoạn 2: khi Ôn Tăng Thống chính thức đưa ra vấn đề này trong ngày các
thành viên Hải ngoại gọi về chúc Tết Ngài, bên cạnh đó Ôn cứ nhắc nhở con và
nhắn nhủ với đạo hữu Châu Nguyễn (PD Chánh Hồng) khi về VN gặp Hòa
Thượng Tăng Thống. Con luôn đưa vấn đề thành lập cơ sở trong các cuộc họp
hàng tháng của Giáo Hội nhưng không một ai đặt vấn đề gì cả. Về việc hỗ trợ tài
chánh thì con chỉ nhắc nhở chung các thành viện vì đây là vấn đề rất tế nhị. Con
chỉ trao đổi với Thầy Vân Đàm, Thầy Giác Đẳng và Sư Bà Nguyên Thanh còn
những vị khác thì đang xây chùa hoặc chùa nhỏ. Trong đó Thầy Vân Đàm hứa sẽ
cố gắng đi mượn 100 ngàn đô vì con cũng đã được Phật tử của con cho mượn100
ngàn đô, thầy Giác Đẳng thì hứa sẽ thu xếp, còn Sư bà thì ỡm ờ cho qua hay than
thở đủ chuyện.
Sau 2 tháng đi xem vài nơi từ 600 ngàn đến 1 triệu 4, con có trao đổi với thầy Giác
Đẳng thì thầy ấy nói rằng: “ Thôi Hòa Thượng ráng xem cơ sở 1 triệu.” Thầy
Giác Đẳng hẹn cùng con và Thầy Vân Đàm xuống Cali để đi xem cơ sở 1 triệu
này và nhân tiện đi thăm 1 số chư Tăng rồi mới đi Phi luật tân với thầy Nguyên
Thào.
Sau đó vì đạo hữu Nguyên Thái cho là việc nhờ Trịnh Hội trong vấn đề cứu trợ Phi
là không nên, mặc dù anh ta là đệ tử của Thượng Tọa Nguyên Thào mà cũng đang
làm việc cho Liên hiêp quốc, do đó Thầy Giác Đẳng muốn đi sang Phi trước để
tránh việc nhờ Trịnh Hội. Thầy Giác Đẳng đã không qua Cali như dự định. Cuối
cùng chỉ có con, thầy Vân Đàm và Huynh Trưởng Nguyên Hòa Trần đình Minh đi
xem các nhà thờ. Sau khi trả giá và người ta đồng ý bán, Thầy Huyền Việt cũng đã
đến xem và hài lòng về nhà thờ này.
Mọi việc đang tiến triển tốt đẹp, bỗng dưng khi thầy Giác Đẳng trở về Mỹ bắt đầu
nảy sinh ra ý kiến phản đối việc mua cơ sở với lý do là VPII cần phải có pháp lý
trước trong khi Thầy Giác Đẳng chưa hoàn tất thủ tục pháp lý của GHPGVNTN
Hải ngoại tại Hoa Kỳ do chính mình làm Chủ Tịch.
Hơn nữa, giấy tờ vay mượn ngân hàng (bank) để mua nhà thờ đang tiến hành nếu
mình hủy bỏ thi sẽ mất đi gần 40 ngàn đô tiền giấy tờ đã đưa cho họ.
CHI TIẾT VỀ VIỆC MUA CƠ SỞ:
Lý do cơ cở này được chọn mua:
1. Vị trí: ngay sát tòa Thị Chính của Quận Cam (Thủ Đô người Việt tỵ nạn),
đối diện sở Cảnh sát, rất an toàn.
2. Cấu trúc: Có 1 tòa nhà dành riêng cho làm lễ, tức là Chánh điện, 1 căn nhà
(3 phòng ngủ & 2 phòng tắm) dành để làm Tăng xá, vì ở Mỹ phần đông là
Tin lành nên Mục sư có nhà riêng. Nhà thờ như 1 cơ quan văn phòng, hàng
tuần họ chỉ đến làm lễ rồi trở về nhà riêng. Nếu mua nhà thờ không có nhà ở
sẵn thì phải xin phép xây và hợp thức hóa để được ở rất khó khăn.
3. Tránh sự đánh phá: mình cần phải mua nhà thờ để có sẵn giấy phép sinh
hoạt. Nếu mua nhà bình thường thì xin giấy phép làm chùa phải qua giai
đoạn Hearing (chưng cầu dân ý của hàng xóm, chỉ 1 người phản đối mình
cũng không được) thì bên chống phá có thể gài người vào phản đối. Ngay
cả cơ sở này, đã có 2-3 người vào trả phá giá lên đến 850 ngàn Mỹ kim, làm
mình phải mua theo giá này. Chính ông Mục sư chủ nhà thờ cho con biết 2-3
người không phải người tu sĩ của bất kỳ tôn giáo nào đã trả giá cao như vậy.
4. Tài chánh: hàng tháng mình phải trả ngân hàng khoảng 3 ngàn đến 4 ngàn
đô. Nếu con hy sinh về trú xứ thì tổ chức các khóa lễ tu học và đám sám sẽ
có khả năng trang trải được hàng tháng. Con đã dự định khi cơ sở xong,
hàng tháng các anh em tăng lữ thành viên trong Giáo Hội thay phiên về
giảng dạy thì sẽ mau chóng phát triển, gây niềm tin cho quần chúng phật
tử. Con nghĩ không bao lâu mình sẽ trả dứt nợ ngân hàng.
HIện tại, con không dám kêu gọi vì sợ bị đánh phá. và không một ai trong nội bộ
đề cập đến vấn đề hỗ trợ tài chánh nên con đã một mình âm thầm vận động Phật tử
Đạo Tràng cho mượn được khoảng 300 ngàn đô để đặt cọc và 15 ngàn để lo giấy
tờ ngân hàng. Người chủ bán đồng ý cho thiếu 50 ngàn. Thầy Vân Đàm cho
mượn 22 ngàn để làm giấy tờ chuyển nhượng. Con dùng cơ sở của Đạo Tràng
để thế chấp mượn nhà bank thêm 500 ngàn.
Vào năm tới theo tình hình kinh tế và tài chánh chung của nước Mỹ qua tin tức và
các phật tử làm việc cho chính phủ và hệ thống ngân hàng, con biết được chính
phủ sẽ không hỗ trợ đổ tiền vào nhà bank (Stimulus Budget) nữa thì tiền lãi xuất
ngân hàng sẽ lên cao.
1. Pháp lý: con đã tham vấn với Luật sư và bên văn phòng lo giấy tờ chuyển
nhượng thì được biết: khi ký giấy tờ trao chìa khóa, mình mới chính thức để
tên tổ chức đứng chủ quyền. Từ khi, nhà bank chấp thuận cho mình mượn
tiền đến lúc giao chìa khóa sẽ mất 3-4 tuần. Lúc đó, mình có đủ thời gian để
thành lập pháp lý Viện Hóa Đạo Hài ngoại (VPII), đặc biệt chùa Phật
Quang. VẤN ĐỀ NÀY ĐÃ ĐEM RA BÀN LUẬN TRONG CUỘC HỌP
ĐẦU THÁNG 3 & 4 của Giáo Hội.