ภาคผนวก
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๗ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ศิลาจารึก เวลา ๑๒ ชั่วโมง เรื่อง การจ าแนกค าสมาส เวลา ๕๐ นาที ผู้สอน นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ วันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๒ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๐ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๑ ๒๖ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระที่ ๔ หลักการใช้ภาษาไทย มาตรฐาน ท ๔.๑ เข้าใจธรรมชาติภาษาและหลักภาษาไทย การเปลี่ยนแปลงของภาษาและ พลังของภาษาภูมิปัญญาทางภาษาและรักษาภาษาไทยไว้เป็นสมบัติของชาติ ท ๔.๑ ม.๒/๑ การสร้างค าในภาษาไทย ๒. สาระส าคัญ ภาษาไทยมีค าที่มาจากภาษาอื่นใช้อยู่เป็นจ านวนมาก โดยเฉพาะค าที่มาจากภาษาบาลีและสันสกฤต ด้วยเหตุที่ไทยรับวัฒนธรรมทั้งจากพระพุทธศาสนาและศาสนาพราหมณ์ - ฮินดู จึงได้รับภาษาบาลีจากทาง พระพุทธศาสนาและภาษาสันสฤตจากทางศาสนาพราหมณ์ - ฮินดู นอกจากนี้ยังรับวิธีการสร้างค าในภาษา บาลีสันสฤต ซึ่งเรียกว่า สมาส มาใช้เพื่อให้มีค าในภาษาใช้มากขึ้น ๓. สาระการเรียนรู้ ๓.๑ ค าสมาส ๓.๒ ค าสมาสแบบมีสนธิ ๔. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๔.๑ ผู้เรียนสามารถบอกหลักการสร้างค าสมาสได้ถูกต้อง (K) ๔.๒ ผู้เรียนสามารถวิเคราะห์ค าสมาสได้ถูกต้อง (P) ๔.๓ ผู้เรียนบอกประโยชน์ของการเรียนเรื่องค าสมาสได้(A) ๕. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน ๕.๑ ความสามารถในการคิด ๖. กระบวนการจัดการเรียนรู้ ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน
๑. นักเรียนเตรียมความพร้อมในการเรียน โดยการท ากิจกรรม “โหลปลา บาลี-สันสกฤต” เป็น กิจกรรมที่ช่วยทบทวนเนื้อหาค าศัพท์ที่เกี่ยวกับภาษาบาลี สันสกฤต ซึ่งเป็นพื้นฐานของการสร้างค าสมาส โดย กติกาของกิจกรรมนี้มีอยู่ว่า ปลาแต่ละตัวจะมีชื่อของตัวเอง ซึ่งมีทั้งปลาชื่อภาษาบาลี และภาษาสันสกฤต ให้นักเรียนเลือกปลาตัวที่เป็นค าภาษาสันสกฤต ใส่ในโหลปลาให้ถูกต้อง หากเลือกค าได้ถูกต้องปลาจะเข้าโดน ตกไปอยู่ในโหล แต่ถ้าตอบผิดปลานั้นไม่ใช่ค าภาษาสันสกฤต ปลาจะไม่โดนตกเข้าไปในโหล ขั้นระบุค าถาม ๒. หลังจากที่นักเรียนท ากิจกรรม “โหลปลา บาลี-สันสกฤต” คุณครูเชื่อมโยงเข้าสู่เนื้อหาโดยการใช้ ค าถามให้นักเรียนช่วยกันคิดค าตอบ โดยตอบตามความเข้าใจของตนเอง โดยค าถามคือ - นักเรียนคิดว่าการสร้างค าจากภาษาบาลี-สันสกฤต สามารถสร้างได้กี่วิธี - นักเรียนทราบหรือไม่ว่าการสร้างค าสมาสแบบสมาส และแบบสนธิ แตกต่างกันอย่างไร ขั้นแสวงหาสารสนเทศ ๓. นักเรียนลองตอบค าถามจากที่คุณครูได้ถาม และลองค้นหาค าตอบจากหนังสือเรียนหลักภาษาและ การใช้ภาษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ เพื่อน าข้อมูลมาตอบค าถาม โดยค าถามมีดังนี้ - นักเรียนคิดว่าการสร้างค าจากภาษาบาลี-สันสกฤต สามารถสร้างได้กี่วิธี? (แนวค าตอบ : สามารถสร้างค าได้โดยการสมาสค า สามารถสร้างค าได้ ๒ วิธีคือ สร้างค าสมาส แบบสมาส และสร้างค าสมาสแบบสนธิ) - นักเรียนทราบหรือไม่ว่าการสร้างค าสมาสแบบสมาส และแบบสนธิ แตกต่างกันอย่างไร (แนวค าตอบ : สามารถสร้างได้ ๒ แบบ คือแบบสมาส คือการเอาค ามาวางชนกัน ไม่ต้อง เชื่อมพยัญชนะหรือสระ แบบที่ ๒ คือ แบบสนธิ คือ การเอาค ามาเชื่อมต่อกันด้วยการเปลี่ยนสระ พยัญชนะ เพื่อให้เกิดเป็นค าใหม่ที่มีเสียงเชื่อมโยงกัน) ขั้นสอน ๔. นักเรียนรับฟังอธิบายถึงหลักการสร้างค าสมาสแบบสนธิ โดยมีเนื้อหา ดังต่อไปนี้ ค าสมาส คือ การน าเอาภาษาบาลี-สันสกฤตตั้งแต่ ๒ ค าขึ้นไปมาเรียงต่อกัน ท าให้เกิดค าใหม่และมี ความหมายใหม ่ แต ่ยังมีเค้าความหมายเดิมอยู ่ สามารถเป็นได้การเรียงค าแบบบาลี – บาลี, สันสกฤต – สันสกฤต, บาลี – สันสกฤต และ สันสกฤต – บาลี การสร้างค าสมาส มี ๒ วิธี ได้แก่ การสร้างค าสมาสแบบ สมาส เป็นการน าเอาค าสองค ามาวางต่อกัน โดยไม่ต้องมีการผันหรือเปลี่ยนพยัญชนะหรือสระ และการสมาส แบบสนธิ ซึ่งมีหลักการจ า คือ สมาสชน สนธิเชื่อม หลักการสังเกตค าสมาสแบบสนธิ มีการสมาสได้ทั้งหมด ๓ วิธี ได้แก่ พยัญชนะสนธิ สระสนธิ และ นิคหิตสนธิ พยัญชนะสนธิ มีหลักการสนธิ คือ ค าใดที่น ามาสมาสกันลงท้ายด้วย ส ให้เปลี่ยน ส เป็นสระ โอ เช่น รหสฺ + ฐาน เป็นค าว่า รโหฐาน เนื่องจาก ค าที่น ามาสมาสกันข้างหน้าเป็น ส จึงต้องเปลี่ยนเป็นสระโอ และเชื่อมค าเข้าด้วยกันด้วยการเชื่อมเสียงสระ จึงกลายเป็นค าว่า รโหฐาน และหลักต่อมาคือ ค าใดที่น ามา
สมาสกันถ้ามีค าว่า ทุสฺ หรือ นิสฺ ให้เปลี่ยน ส เป็น ร เช่น ทุสฺ + ชน เมื่อเปลี่ยน ส เป็น ร จึงได้ค าว่า ทุรชน หรือค าว่า นิสฺ + ภัย เมื่อเปลี่ยน ส เป็น ร จึงได้ค าว่า นิรภัย เป็นต้น สระสนธิ มีหลักการสนธิ ดังต่อไปนี้ ๑. ลบสระท้ายของค าหน้า และใช้สระหน้าของค าหลัง เช่น มหา + อัศจรรย์ ตัดสระ อา เพราะเป็นสระท้ายของค าว่า มหา และให้ใช้สระหน้าของค าหลัง คือ สระอะ เมื่อสนธิกันจึงกลายเป็นค าว่า มหัศจรรย์ ๒. ลบสระท้ายของค าหน้า แลเปลี่ยนสระหน้าของค าหลัง โดยการ เปลี่ยนสระให้เปลี่ยนจาก สระอะ เป็น สระอา เช่น บรรณาธิการ มาจากการสนธิกันระหว่างค าว่า บรรณา + อธิการ ลบสระท้ายของค าหน้าคือสระอา และเปลี่ยนสระอะเป็นสระอา เมื่อสนธิกันจึงได้ค าว่า บรรณาธิการ, สระอิ เป็นสระเอ เช่น คเชนทร์ มาจากค าว่า คช + อินทร์ เปลี่ยนสระอิ เป็นสระเอ เมื่อน าค ามาสนธิกันจึง กลายเป็นค าว่า คเชนทร์ และสระอุ เป็นสระอู หรือสระโอ เช่น ค าว่า สุโขทัย มาจากค าว่า สุข + อุทัย เปลี่ยน สระอุเป็นสระโอ เมื่อสนธิกันจึงได้ค าว่า สุโขทัย ๓. เปลี่ยนสระท้ายของค าหน้า และสนธิตามปกติ โดยการ เปลี่ยนสระท้ายมีก าหนดไว้ว่า สระอิ, สระอี เป็น ย เช่น ค าว่า กิตยากร มาจากค าว่า กิติ + อากร เปลี่ยนสระอิ ในท้ายค าหน้าเป็น ย จึงเป็น กิตย+อากร และสนธิกันจึงเป็นค าว่า กิตยากร เป็นต้น และเปลี่ยนสระอุ สระอู เป็น ว เช่น สินธวานนท์ มาจากค าว่า สินธุ + อานนท์ เปลี่ยนสระอุท้ายค าหน้าเป็น ว จึงเป็น สินธว+อานนท์ เมื่อสนธิกันจึงเป็นค าว่า สินธานนท์ เป็นต้น นิคหิตสนธิ มีหลักการสนธิ ดังนี้ ๑. ถ้านิคหิตสนธิกับสระให้เปลี่ยน นิคหิต เป็น ม เช่น ค าว่า สมาคม มาจากค าว ่า ส + อาคม เมื่อเปลี่ยนนิคหิตเป็น ม จึงเป็น สม+อาคม และสนธิกันจึงเป็นค าว่า สมาคม ๒. ถ้านิคหิตสนธิกับพยัญชนะวรรค ให้เปลี่ยน นิคหิต เป็นพยัญชนะตัวสุดท้ายของ วรรค เช่น ค าว่า สังคม มาจากการสนธิระหว่าง ส + คม สังเกต ค อยู่ในพยัญชนะวรรค กะ ซึ่งตัวสุดท้ายของ วรรคกะ คือ ง ดังนั้น จึงเป็น สัง+คม เป็นต้น ๓. ถ้านิคหิต สนธิกับพยัญชนะเศษวรรค ให้เปลี่ยนนิคหิตเป็น ง เช ่น ค าว ่า ส + หาร เนื ่องจาก ห อยู ่อยู ่ในเศษวรรคจึงเปลี ่ยนเป็น สัง + หาร สนธิกันจึงได้ค าว่า สังหาร เป็นต้น ๕. หลังจากที่นักเรียนรับฟังอธิบายความรู้ในเรื่อง หลักการสร้างค าสมาสแบบสนธิ แล้วให้นักเรียน จัดท าผังความคิดโดยจับคู่ในการจัดท าในเรื่อง หลักการสร้างค าสมาสแบบสนธิ ซึ่งจะต้องมีเนื้อหาที่ครบถ้วน และตกแต่งให้สวยงาม ๖. หลังจากที่จัดท าผังความคิดในหัวข้อ หลักการสร้างค าสมาสแบบสนธิ ให้นักเรียนน าไปโพสต์ลงใน กลุ่ม Facebook (ส่วนตัว) และติดแฮชแท็ก #ค าสมาสปราดเปรื่อง เพื่อที่จะให้คุณครูและเพื่อนในห้องสามารถ เข้ารับชมผลงานของนักเรียนได้ ขั้นสรุป ๗. นักเรียนและคุณครูสรุปความรู้ร่วมกันว่าในชั่วโมงเรียนนี้ ได้รับความรู้ในเรื ่อง หลักการสร้าง ค าสมาสแบบสมาส มากน้อยเพียงใด โดยใช้การตอบค าถาม ดังต่อไปนี้ ๑. ลักษณะของค าสมาส มีหลักการสังเกตอย่างไร?
(ค าตอบ : การน าเอาภาษาบาลี-สันสกฤตตั้งแต่ ๒ ค าขึ้นไปมาเรียงต่อกัน ท าให้เกิดค าใหม่ และมีความหมายใหม่ แต่ยังมีเค้าความหมายเดิมอยู่ ) ๒. การสร้างค าสมาส ท าได้กี่วิธีอะไรบ้าง (ค าตอบ : การสร้างค าสมาส มี ๒ แบบ คือ ค าสมาสแบบสมาส และค าสมาสแบบสนธิ) ๓. การสร้างค าสมาสแบบสนธิเป็นการสร้างค าแบบใด? (ค าตอบ : แบบสนธิ คือ การเอาค ามาเชื่อมต่อกันด้วยการเปลี่ยนสระ พยัญชนะ เพื่อให้เกิด เป็นค าใหม่ที่มีเสียงเชื่อมโยงกัน) ๔. หลังการสังเกตค าที่สร้างจากค าสมาสแบบสนธิ สังเกตได้อย่างไร? (ค าตอบ : ๑. ต้องเป็นค าภาษาบาลี – สันกฤตเท่านั้น ๒. มีการเปลี่ยนแปลงเสียงภายในค าที่ น ามาสนธิกัน มีการเปลี่ยนแปลงรูปเขียนของค าที่น ามาสนธิกัน ) ๕. นักเรียนลองยกตัวอย่างค าสมาส ที่เกิดจากการสมาสแบบสนธิมาจ านวน ๓ ค า พร้อมบอก ค าที่น ามาสนธิกัน ว่าเกิดจากการสนธิแบบใด (ค าตอบ : วโรกาส เป็นสระสนธิ ระหว ่างค าว ่า วร+โอกาส, ยโสธร เป็นพยัญชนะสนธิ ระหว่างค า ยสสฺ+ธร, สัญจร เป็นนิคหิตสนธิ รหว่างค า ส + จร) ๗. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ ๑. หนังสือเรียนหลักภาษาและการใช้ภาษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ ๒. PowerPoint เรื่อง การสมาสแบบสนธิ ๓. กิจกรรม “โหลปลา บาลี-สันสกฤต” ๗.๕ แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง การจ าแนกค าสมาส จ านวน ๒๐ ข้อ ๘. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์ วิธีการวัดและประเมินผล เครื่องมือที่ใช้วัดและ ประเมินผล เกณฑ์ที่ใช้วัดและ ประเมินผล ผู้เ รี ยน ส าม า ร ถ บ อ ก หลักการสร้างค าสมาสได้ ถูกต้อง (K) - การท าแบบทดสอบ - การตรวจแผนผังความคิด แบบทดสอบก่อน – หลังเรียน เรื่อง การสรุปความรู้ค าสมาส ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนสามารถวิเคราะห์ ค าสมาสได้ถูกต้อง (P) - การท าแบบทดสอบ - การตรวจแผนผังความคิด แบบทดสอบก่อน – หลังเรียน เรื่อง การสรุปความรู้ค าสมาส ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนบอกประโยชน์ ข อง ก า ร เ รี ย น เ รื่ อง ค าสมาสได้ (A) - การท าแบบทดสอบ - การตรวจแผนผังความคิด แบบทดสอบก่อน – หลังเรียน เรื่อง การสรุปความรู้ค าสมาส ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐
บันทึกหลังกิจกรรมการเรียนรู้ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ ศิลาจารึก แผนการจัดการเรียนรู้ที่………… เรื่อง ................................................................................... ๑. ผลการจัดการเรียนรู้ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๒. ปัญหาหรืออุปสรรค …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๓. ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ลงชื่อ……………………………………………….............. (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ได้ท าการตรวจแผนการจัดการเรียนรู้ของ นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ แล้วมีความคิดเห็นดังนี้ ๑. องค์ประกอบของแผนการจัดการเรียนรู้ ครบถ้วนและถูกต้อง ยังไม่ครบถ้วนหรือไม่ถูกต้อง ควรปรับปรุงพัฒนา ........................................................................ ๒. ความสอดคล้องของแผนการจัดการเรียนรู้กับหลักสูตรสถานศึกษา สอดคล้อง ยังไม่สอดคล้อง ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................................... ๓. รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญมาใช้ในการสอนได้อย่างเหมาะสม ยังไม่เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................. ๔. สื่อการเรียนรู้ เหมาะสมกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ยังไม่เหมาะสม ควรปรับปรุงพัฒนา................................................................................................ ๕. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ยังไม่ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................ ๖. เป็นแผนการจัดการเรียนรู้ที่ น าไปใช้ได้จริง ควรปรับปรุงก่อนน าไปใช้ ๗. ระดับคุณภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ ดีเยี่ยม ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง ๘. ข้อเสนอแนะอื่น ๆ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... (ลงชื่อ)................................................................. (นางสาวฑิฆัมพร สิริโสภากูล) ครูพี่เลี้ยง วันที่...................................................................... วันที่......... เดือน ............... .พ.ศ ...............
แบบประเมินการเขียนแผนผังความคิด ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนตรวจแผนผังความคิดของนักเรียนแล้วเขียนคะแนนลงในช่องที่เป็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เลขที่ ชื่อ-นามสกุล พฤติกรรมการประเมิน รวม (๒๐) ผลการ ประเมิน ออกแบบแผนที่ความคิด ได้ดี(๔) ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ ได้ดี(๔) เขียนได้ครบถ้วน/ ครอบคลุม(๔) ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดี (๔) ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
เกณฑ์การประเมินการเขียนแผนผังความคิด (Rubric Scores) ประเด็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ๓ ๒ ๑ ๑. ออกแบบแผนที่ความคิดได้ดี(๔) ออกแบบแผน ความคิดได้ดีและ สร้างสรรค์ ออกแบบแผน ความคิดได้ดี ออกแบบแผน ความคิดได้ไม่ดี ๒. ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ได้ดี (๔) ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีไม่สลับวกวน ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีแต่สลับ ที่บ้าง ล า ดั บ เ รื่ อง ไ ม่ ดี มี วกวนไปมา ๓. เขียนได้ครบถ้วน/ครอบคลุม (๔) เ ขี ย นไ ด้ ค ร บ ถ้ ว น ครอบคลุมต่อเนื่อง ตั้งแต่ต้นจนจบ เขียนได้ครบถ้วน แต่ ไม่ต่อเนื่อง เ ขี ย นไ ม่ ค ร บ ถ้ ว น และไม่ต่อเนื่อง ๔. ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) ใช้ภาษาสื่อส า รใน ภาษาเขียนได้ดีท าให้ เ ข้ าใ จสิ่งที่ สื่ อ ส า ร อย่างชัดเจน ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี แต่มีบกพร่องในบาง ประเด็น ใช้ภ าษ าสื่อส ารไม้ ชัดเจน ๕. น าเสนอผลงานได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดีมี คว ามค รบถ้ วนทุ ก ประเด็น ครบสมบูรณ์ ตั้งแต่ต้นจนจบ น าเสนอผลงานได้ดี แต่ไม่สมบูรณ์ น าเสนอผลงานไม่ดี เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสิน ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๖ – ๒๐ ดีมาก ๑๑ – ๑๕ ดี ๖ - ๑๐ พอใช้ ๑ - ๕ ปรับปรุง เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับดี ขึ้นไป สรุปผล ผ่าน ไม่ผ่าน ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่....................................................................
ภาคผนวก
๑. ค าสมาสในข้อใด อ่านออกเสียงแตกต่าง จากพวก ก. อุทกภัย ข. สุภาพบุรุษ ค. สมุทรปราการ ง. สามัญศึกษา ๒. ข้อใดไม่ใช่ค าสมาสทุกค า ก. ราชวัง เทพเจ้า ข. วาตภัย ผลผลิต ค. สามัญส านึก วีรชน ง. มโนกรรม นิรภัย ๓. ค าว่า “แพทยศาสตร์” เกิดจากการสมาส ระหว่างค าใด ก. แพทย์ + ศาสตร์ ข. แพทย์ + ศาสตรา ค. แพทย์ + ศาสตร ง. แพทย + ศาสตร์ ๔. ค าใดเป็นการสมาสตามหลักการ การตัดเครื่องหมายทัณฑฆาตพยัญชนะตัวท้ายออก ก. ศัลยแพทย์ ข. อักขรวิธี ค. ธุรการ ง. ฉัตรมงคล ๕. ข้อใดต่อไปนี้กล่าวผิด เกี่ยวกับค าสมาส ก. ค าที่ขึ้นต้นด้วย พระ และค าหลังเป็นบาลี ข. แปลความหมายจากหลังมาหน้า ค. มักอ่านออกเสียงสระเนื่องกันระหว่างค า ง. แปลความหมายจากหน้าไปหลัง ๖. ค าสมาสในข้อใด ไม่อ่านออกเสียงท้ายพยางค์ ของค าหน้า ก. อุทกศาสตร์ ข. อรรถรส ค. จุลสาร ง. สมัยนิยม ๗. ค าในข้อใดมีโครงสร้างเหมือนค าสมาส แต่ไม่ใช่ ค าสมาส ก. กายกรรม ข. ธุรกิจ ค. พลเมือง ง. สันติภาพ ๘. ข้อใดเป็นลักษณะของค าสมาส ก. ค าที่ประสมค าบาลีกับค าภาษาอื่น ข. ค าที่ประสมค าบาลีหรือค าสันสกฤต ค. ค าไทยประสมกันตั้งแต่ ๒ ค าขึ้นไป ง. ค าประสมที่มาจากภาษาบาลีและค าไทย ๙. ข้อใดเป็นค าสมาสแบบไทยทุกค า ก. พระเนตร พระโธรน พระหทัย ข. พระขนง พระเนตร พระบาท ค. พระนาสิก พระโอษฐ์ พระเสโท ง. พระเขนย พระขนง พระอู่ ๑๐. ค าสมาสในข้อใด อ่านออกเสียงต่างจากข้ออื่น ก. เอกชอบเรียนวิชากายวิภาคศาสตร์ ข. แพทยสภาเป็นหน่วยงานทางราชการ ค. ฟ้าผ่าเป็นปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ ง. พสกนิกรชาวไทยเฝ้ารับเสด็จในหลวง ๑๑. จุฬาลงกรณ์ เป็นการสร้างค าประเภทใด ก. การสมาสแบบพยัญชนะสนธิ ข. การสมาสแบบไทย ค. การสมาสแบบสระสนธิ ง. การสมาสแบบนฤคหิตสนธิ ๑๒. ข้อใดกล่าวถูกต้อง ก. การสมาสสนธิ คือ การประสมค าหน่วยเสียง ข. นฤคหิตสนธิ คือ การสร้างค าของไทย ค. การสมาสสนธิ คือ การกลืนหน่วยเสียงสระ ง. พยัญชนะสนธิ คือ การซ้อนเสียง ๑๓. การสมาสแบบสนธิ มีกี่ประเภท อะไรบ้าง ก. ๑ ประเภท ข. ๒ ประเภท ค. ๓ ประเภท ง. ๔ ประเภท ๑๔. ข้อใดมีค าสมาสแบบไทยและค าสมาสแบบมี สนธิตามล าดับ ก. สัมผัส ราชส านัก ข. ราชการ สัมผัส ค. ราชส านัก สังสรรค์ ง. พลเมือง พระเขนย แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง การสร้างค าสมาส วิชาภาษาไทย รหัส ท๒๒๑๐๒ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ จ านวน ๒๐ ข้อ ค าชี้แจง ให้นักเรียนกากบาท X ลงในกระดาษค าตอบข้อที่ถูกต้อง
๑๕. ข้อใดกล่าวถึงความแตกต่างระหว่างค าสมาส แบบไทยและ ค าสมาสแบบมีสนธิไม่ถูกต้อง ก. ค าสมาสแบบไทยมีการมีนฤคหิต ข. ค าสมาสแบบมีสนธิมีการตัดสระท้ายของ ค าหน้า ค. ค าสมาสแบบมีสนธิมีการเปลี่ยนสระ ง. ค าสมาสแบบไทยไม่มีตัวการันต์ระหว่างค า ๑๖. ข้อใดไม่ใช่สระสนธิ ก. นิรภัย ข. สมภพ ค. ภูมินทร์ ง. นเรศวร ๑๗. ค าว่า สมาทาน เป็นค าสมาสแบบใด ก. สมาสแบบไทย ประเภทพยัญชนะ ข. สมาสแบบไทย ประเภทสระ ค. สมาสแบบมีสนธิ ประเภทสระสนธิ ง. สมาสแบบมีสนธิ ประเภทนฤคหิตสนธิ ๑๘. ข้อใดอธิบายการสนธิของค าว่า ผลานิสงส์ ได้ถูกต้อง ก. ตัดสระหน้าค าหน้า และใช้สระหน้าของค าหลัง ข. การตัดสระท้ายค าหน้าและใช้สระหน้าค าหลัง ค. ตัดสระหน้าค าหน้า และใช้สระท้ายของค าหลัง ง. ตัดสระท้ายค าหน้า และใช้สระท้ายของค าหลัง ๑๙. ข้อใดเป็นค าสมาสแบบมีสนธิทุกค า ก. สันนิษฐาน พลศึกษา สังขาร ข. มหาวิทยาลัย ยโสธร ธันวาคม ค. มหัศจรรย์ สัมผัส มโนภาพ ง. สัมผัส ทัศนคติ จินตกวี ๒๐. ข้อใดกล่าวถึงหลักการสระสนธิถูกต้อง ก. เปลี่ยนสระอิ และ สระ อี เป็น ย ข. เปลี่ยนสระอุ และ สระ อี เป็น ว ค. เปลี่ยนสระอะ และ สระ อี เป็น ว ง. เปลี่ยนสระอะ และ สระ อี เป็น ย
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๘ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ศิลาจารึก เวลา ๑๒ ชั่วโมง เรื่อง ศิลาจารึก เวลา ๕๐ นาที ผู้สอน นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ วันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๒ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๐ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๑ ๒๖ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระที่ ๕ วรรณคดีและวรรณกรรม มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทย อย่างเห็นคุณค่าและน ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๒/๔ สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. สาระส าคัญ ศิลาจารึกหลักที่ ๑ เป็นหลักฐานทางโบราณคดีที่ท าให้ชาวไทยได้รับรู้ประวัติศาสตร์ของชาติและ วิวัฒนาการของภาษาไทย นับเป็นภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของบรรพบุรุษที่ได้จารึกลงบนหลักศิลา ท าให้ข้อมูล ทางทางประวัติศาสตร์และโบราณคดีสมัยสุโขทัยได้รับการเก็บรักษาไว้ ดังนั้น เพื่อที่จะให้ผู้เรียนได้ทราบและ เข้าใจถึงข้อมูลที่ถูกต้องและเข้าถึงแก่นแท้ของประวัติศาสตร์ของประเทศชาติ ผู้เรียนจึงต้องทราบถึง ความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ เพื่อที่จะสามารถเรียงล าดับความคิดและเรียงล าดับข้อมูลได้อย่างถูกต้อง ๓. สาระการเรียนรู้ ๓.๑ ความเป็นมาของศิลาจารึก ๓.๒ จารึกที่เป็นวรรณคดี ๓.๓ ลักษณะอักขรวิธีของจารึกพ่อขุนรามค าแหง ๔. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๔.๑ ผู้เรียนสามารถบอกที่มาของศิลาจารึกได้(K) ๔.๒ ผู้เรียนสามารถเขียนสรุปความรู้เรื่อง ศิลาจารึกหลักที่ ๑ เป็นแผนผังความคิดได้ (P) ๔.๕ ผู้เรียนรักความเป็นไทย (A) ๕. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน ๕.๑ ความสามารถในการคิด
๖. กระบวนการจัดการเรียนรู้ (5 STEPS) ขั้นระบุค าถาม ๑. ผู้เรียนเตรียมความพร้อมในการเรียน โดยการท ากิจกรรม “ปริศนา?” เป็นการทายค าจาก ภาพที่ก าหนดให้ โดยมีเวลาให้ดูภาพ ๕ วินาที หากผู้เรียนคนใดสามารถตอบได้ให้ยกมือขึ้นและว่าภาพที่ ก าหนดให้นั้น คืออะไร หากผู้เรียนคนใดสามารถตอบได้ถูกต้องและรวดเร็วจะเป็นผู้ที่ได้รับรางวัล ๒. หลังจากที่เสร็จกิจกรรม “ปริศนา” ผู้สอนเชื่อมโยงเข้าสู่เนื้อหาโดยการใช้ค าถามให้ผู้เรียน ช่วยกันคิดค าตอบ โดยตอบตามความเข้าใจของตนเอง โดยค าถามคือ - ผู้เรียนเคยได้ยินค าว่า “ศิลาจารึก” หรือไม่ - ผู้เรียนคิดว่า “ศิลาจารึก” จัดท าขึ้นเพื่ออะไรและใครเป็นผู้จัดท าขึ้น? ขั้นแสวงหาสารสนเทศ ๓. ผู้เรียนลองตอบค าถามจากที่ผู้สอนได้ถาม และลองค้นหาค าตอบจากหนังสือเรียน วรรณคดีและวรรณกรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ เพื่อน าข้อมูลมาตอบค าถาม โดยก าหนดให้อ่านให้รวดเร็วที่สุด หากใครสามารถที่จะตอบได้รวดเร็วและถูกต้องมากที่สุด จะได้รับรางวัล ขั้นสร้างความรู้ ๔. ผู้เรียนรับฟังอธิบายถึงความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ โดยมีเนื้อหา ดังต่อไปนี้ ศิลา จารึก คือ การจารึกบนแท่งศิลาที่คนในสมัยก่อนสร้างขึ้น เพื่อเป็นที่ถ่ายทอดเรื่องราวต่างด้วยลายเส้นหรือภาพ เพื่อเป็นการบอกเล่าเรื่องราว ลักษณะของศิลาจารึก มีลักษณะเป็นแท่งศิลาสี่เหลี่ยม ๔ ด้าน มีถ้อยค าที่จารึกทั้งหมด ๔ ด้าน ด้านที่ ๑ และ ๒ มีข้อความที่จารึกไว้ ๓๕ บรรทัด ด้านที่ ๓ และ ๔ มีจ านวนข้อความด้านละบรรทัด ๒๗ บรรทัด ตัวอักษรที่ใช้ในการจารึก คือ ลายสือไทย การค้นพบ ค้นพบในขณะที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงผนวชอยู่ ณ วัด ราชาธิวาส ได้เสด็จไปยังหัวเมืองฝ่ายเหนือจนถึงเมืองสุโขทัย และได้ทรงพบศิลาจารึก ๒ หลัก และแท่นหิน หนึ่งแท่น ที่เนินปราสาทเมืองเก่า ศิลาจารึกหลักที่ ๑ เป็นของพ่อขุนรามค าแหงมหาราช ส่วนหลักที่ ๒ เป็น จารึกภาษาขอมของพระมหาธรรมราชาที่ ๑ (ลิไทย) และแท่นหินที่พบ คือ พระแท่นมนังคศิลาบาตร จึงโปรด เกล้าฯให้ชะลอมาที่กรุงเทพฯ ปัจจุบันศิลาจารึกหลักที่ ๑ ได้จัดแสดงไว้ที่ห้องแระวัติศาสตร์ชาติไทย พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร ขั้นสื่อสาร ๕. หลังจากที่ผู้เรียนรับฟังอธิบายความรู้ในเรื่อง ความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ แล้วให้ ผู้เรียนจัดท าผังความคิดโดยจับคู่ในการจัดท าในเรื่อง ความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ ซึ่งจะต้องมีเนื้อหาที่ ครบถ้วนและตกแต่งให้สวยงาม ขั้นตอบแทนสังคม ๖. หลังจากที่จัดท าผังความคิดในหัวข้อ ความเป็นของศิลาจารึกหลักที่ ๑ ให้ผู้เรียนน าไป โพสต์ลงในกลุ่ม Facebook (ส่วนตัว) และติดแฮชแท็ก #ศิลาจารึกคึกคัก เพื่อที่จะให้ผู้สอนและเพื่อนในห้อง สามรถเข้ารับชมผลงานของผู้เรียนได้ ขั้นสรุป ๗. ผู้เรียนและผู้สอนสรุปความรู้ร่วมกันว่าในชั่วโมงเรียนนี้ ได้รับความรู้ในเรื่อง ความเป็นมา ของศิลาจารึกหลักที่ ๑ มากน้อยเพียงใด โดยใช้การตอบค าถาม ดังต่อไปนี้ ๑. ศิลาจารึก คืออะไร
(ค าตอบ : การจารึกบนแท่งศิลาที่ เพื่อเป็นที่ถ่ายทอดเรื่องราวต่าง ๆ ) ๒. ศิลาจารึกมีลักษณะอย่างไร? (ค าตอบ : เป็นแท่งศิลาสี่เหลี่ยม ๔ ด้าน มี ด้านที่ ๑ และ ๒ มีข้อความที่จารึกไว้ ๓๕ บรรทัด ด้านที่ ๓ และ ๔ มีจ านวนข้อความด้านละบรรทัด ๒๗ บรรทัด) ๓. ตัวอักษรที่ใช้ในการจารึกบนศิลาจารึกหลักที่ ๑ คืออักษรใด? (ค าตอบ : ลายสือไทย) ๔. ใครเป็นผู้ค้นพบ ศิลาจารึกหลักที่ ๑ ? (ค าตอบ :พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) ๕. การค้นพบศิลาจารึกหลักที่ ๑ เกิดขึ้นได้อย่างไร? (ค าตอบ : ค้นพบในขณะที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงผนวชอยู่ ณ วัดราชาธิวาส ได้เสด็จไปยังหัวเมืองฝ่ายเหนือจนถึงเมืองสุโขทัย และได้ทรงพบศิลาจารึก ๒ หลัก และแท่น หินหนึ่งแท่น ที่เนินปราสาทเมืองเก่า จึงโปรดเกล้าฯให้ชะลอมาที่กรุงเทพฯ) ๗. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ ๗.๑ หนังสือเรียนวรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ ๗.๒ Power Point เรื่องศิลาจารึกพ่อขุนรามค าแหง ๘. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือที่ใช้วัดและ ประเมินผล เกณฑ์ที่ใช้วัดและ ประเมินผล ผู้เรียนสามารถบอกที่มา ของศิลาจารึกได้ (K) การถามค าถาม ค าถาม ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนสามารถเขียนสรุป ความรู้เรื่อง ศิลาจารึก หลักที่ ๑ เป็นแผนผัง ความคิดได้ (P) การเขียนแผนภาพ ความคิด แผนภาพความคิด ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนรักความเป็นไทย (A) การแสดงทัศนคติ สมุดจดบันทึก ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐
บันทึกหลังกิจกรรมการเรียนรู้ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ ศิลาจารึก แผนการจัดการเรียนรู้ที่………… เรื่อง ................................................................................... ๑. ผลการจัดการเรียนรู้ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๒. ปัญหาหรืออุปสรรค …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๓. ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ลงชื่อ……………………………………………….............. (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ได้ท าการตรวจแผนการจัดการเรียนรู้ของ นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ แล้วมีความคิดเห็นดังนี้ ๑. องค์ประกอบของแผนการจัดการเรียนรู้ ครบถ้วนและถูกต้อง ยังไม่ครบถ้วนหรือไม่ถูกต้อง ควรปรับปรุงพัฒนา ........................................................................ ๒. ความสอดคล้องของแผนการจัดการเรียนรู้กับหลักสูตรสถานศึกษา สอดคล้อง ยังไม่สอดคล้อง ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................................... ๓. รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญมาใช้ในการสอนได้อย่างเหมาะสม ยังไม่เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................. ๔. สื่อการเรียนรู้ เหมาะสมกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ยังไม่เหมาะสม ควรปรับปรุงพัฒนา................................................................................................ ๕. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ยังไม่ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................ ๖. เป็นแผนการจัดการเรียนรู้ที่ น าไปใช้ได้จริง ควรปรับปรุงก่อนน าไปใช้ ๗. ระดับคุณภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ ดีเยี่ยม ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง ๘. ข้อเสนอแนะอื่น ๆ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... (ลงชื่อ)................................................................. (นางสาวฑิฆัมพร สิริโสภากูล) ครูพี่เลี้ยง วันที่...................................................................... วันที่ ......... เดือน ............... .พ.ศ ...............
แบบประเมินการตอบค าถาม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนส ารวจการเขียนของนักเรียนแล้วบันทึกคะแนนลงในช่องที่เป็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เลขที่ ชื่อ-นามสกุล พฤติกรรมการประเมิน รวม (๑๒) ผลการ ประเมิน การตอบค าถาม (๔) การใช้ภาษา (๔) ความรวดเร็ว (๔) ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
เกณฑ์การประเมินการตอบค าถาม (Rubric Scores) ประเด็น ประเมินการ ตอบค าถาม เกณฑ์การให้คะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ ๑. การตอบ ค าถาม ตอบค าถามได้ ถูกต้อง ชัดเจน และตรงประเด็น ตอบค าถามได้ถูกต้อง ชัดเจน แต่ไม่ค่อยตรง ประเด็นค าถาม ตอบค าถามได้ ถูกต้อง แต่ไม่ค่อย ตรงประเด็น ตอบค าถามไม่ ถูกต้อง ๒. การใช้ ภาษา ใช้ภาษาได้ถูกต้อง ตามเกณฑ์ทาง ภาษา ใช้ภาษาได้ถูกต้อง แต่ มีการใช้ค าผิด ไม่เกิน ๒ ค า ใช้ภาษาได้ถูกต้อง แต่มีการใช้ค าผิด โดยไม่เกิน ๔ ค า ใช้ภาษาไม่ถูกต้อง มี การใช้ค าผิด มากกว่า ๕ ค าขึ้นไป ๓. ความ รวดเร็ว ตอบค าถามได้ รวดเร็ว ตอบค าถามช้า เล็กน้อย ตอบค าถามช้าปาน กลาง ตอบค าถามช้ามาก เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสิน ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๐ - ๑๒ = ดีมาก ๗ - ๙ = ดี ๔ - ๖ = พอใช้ ๑ - ๓ = ปรับปรุง เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับดี ขึ้นไป สรุปผล ผ่าน ไม่ผ่าน ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
แบบประเมินการเขียนแผนผังความคิด ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนตรวจแผนผังความคิดของนักเรียนแล้วเขียนคะแนนลงในช่องที่เป็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เลขที่ ชื่อ-นามสกุล พฤติกรรมการประเมิน รวม (๒๐) ผลการ ประเมิน ออกแบบแผนที่ความคิด ได้ดี(๔) ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ ได้ดี(๔) เขียนได้ครบถ้วน/ ครอบคลุม(๔) ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดี (๔) ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
เกณฑ์การประเมินการเขียนแผนผังความคิด (Rubric Scores) ประเด็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ๓ ๒ ๑ ๑. ออกแบบแผนที่ความคิดได้ดี(๔) ออกแบบแผน ความคิดได้ดีและ สร้างสรรค์ ออกแบบแผน ความคิดได้ดี ออกแบบแผน ความคิดได้ไม่ดี ๒. ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ได้ดี (๔) ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีไม่สลับวกวน ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีแต่สลับ ที่บ้าง ล า ดั บ เ รื่ อง ไ ม่ ดี มี วกวนไปมา ๓. เขียนได้ครบถ้วน/ครอบคลุม (๔) เ ขี ย นไ ด้ ค ร บ ถ้ ว น ครอบคลุมต่อเนื่อง ตั้งแต่ต้นจนจบ เขียนได้ครบถ้วน แต่ ไม่ต่อเนื่อง เ ขี ย นไ ม่ ค ร บ ถ้ ว น และไม่ต่อเนื่อง ๔. ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) ใช้ภาษาสื่อส า รใน ภาษาเขียนได้ดีท าให้ เ ข้ าใ จสิ่งที่ สื่ อ ส า ร อย่างชัดเจน ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี แต่มีบกพร่องในบาง ประเด็น ใช้ภ าษ าสื่อส ารไม้ ชัดเจน ๕. น าเสนอผลงานได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดีมี คว ามค รบถ้ วนทุ ก ประเด็น ครบสมบูรณ์ ตั้งแต่ต้นจนจบ น าเสนอผลงานได้ดี แต่ไม่สมบูรณ์ น าเสนอผลงานไม่ดี เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสิน ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๖ – ๒๐ ดีมาก ๑๑ – ๑๕ ดี ๖ - ๑๐ พอใช้ ๑ - ๕ ปรับปรุง เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับดี ขึ้นไป สรุปผล ผ่าน ไม่ผ่าน ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
ภาคผนวก
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๙ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ศิลาจารึก เวลา ๑๒ ชั่วโมง เรื่อง ลายสือไทย เวลา ๕๐ นาที ผู้สอน นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ วันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๒ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๐ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๑ ๒๖ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระที่ ๕ วรรณคดีและวรรณกรรม มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทย อย่างเห็นคุณค่าและน ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๒/๔ สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. สาระส าคัญ ศิลาจารึกหลักที่ ๑ เป็นหลักฐานทางโบราณคดีที่ท าให้ชาวไทยได้รับรู้ประวัติศาสตร์ของชาติและ วิวัฒนาการของภาษาไทย นับเป็นภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของบรรพบุรุษที่ได้จารึกลงบนหลักศิลา ท าให้ข้อมูล ทางทางประวัติศาสตร์และโบราณคดีสมัยสุโขทัยได้รับการเก็บรักษาไว้ ดังนั้น เพื่อที่จะให้ผู้เรียนได้ทราบและ เข้าใจถึงข้อมูลที่ถูกต้องและเข้าถึงแก่นแท้ของประวัติศาสตร์ของประเทศชาติ ผู้เรียนจึงต้องทราบถึง ความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ เพื่อที่จะสามารถเรียงล าดับความคิดและเรียงล าดับข้อมูลได้อย่างถูกต้อง ๓. สาระการเรียนรู้ ๓.๑ ความเป็นมาของศิลาจารึก ๓.๒ จารึกที่เป็นวรรณคดี ๓.๓ ลักษณะอักขรวิธีของจารึกพ่อขุนรามค าแหง ๔. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถบอกที่มาและความส าคัญของลายสือไทยได้อย่างถูกต้อง (K) ๒. นักเรียนสามารถสรุปลักษณะของลายสือไทยได้อย่างถูกต้อง (P) ๓. นักเรียนมีความรับผิดชอบในการท างาน (A) ๕. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน ๕.๑ ความสามารถในการคิด
๖. กระบวนการจัดการเรียนรู้ (5 STEPS) ขั้นระบุค าถาม ๑. นักเรียนเตรียมความพร้อมในการเรียน โดยการท ากิจกรรม “ลองทายกันเล่น ๆ ว่าฉันคือ ตัวอะไร?” เป็นการทายตัวอักษรลายสือไทยว่าตรงกับพยัญชนะไทยตัวใดในปัจจุบัน หากนักเรียนคนใดที่ สามารถตอบได้ให้ยกมือขึ้นตอบค าถาม ๒. หลังจากที่เสร็จกิจกรรม ลองทายลายสือไทย คุณครูเชื่อมโยงเข้าสู่เนื้อหาโดยการใช้ค าถาม ให้นักเรียนช่วยกันคิดค าตอบ โดยตอบตามความเข้าใจของตนเอง โดยค าถามคือ - นักเรียนรู้หรือไม่ ว่าใครเป็นผู้คิดค้นลายสือไทย - ลายสือไทยมีที่มาจากอักษรใดบ้าง? ขั้นแสวงหาสารสนเทศ ๓. นักเรียนลองตอบค าถามจากที่คุณครูได้ถาม และลองค้นหาค าตอบจากหนังสือเรียน วรรณคดีและวรรณกรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ เพื่อน าข้อมูลมาตอบค าถาม โดยก าหนดให้อ่านให้รวดเร็วที่สุด หากใครสามารถที่จะตอบได้รวดเร็วและถูกต้องมากที่สุด จะได้รับรางวัล ขั้นสร้างความรู้ ๔. นักเรียนรับฟังการอธิบายถึงเนื้อหาเกี่ยวกับลายสือไทย โดยมีเนื้อหา ดังต่อไปนี้ การค้นพบลายสือไทย ถูกค้นพบเมื่อ พ.ศ.๑๘๒๖ โดยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมหาราช ในขณะ ที่ยังคงด ารงต าแหน่งเจ้าฟ้ามงกุฎ เพราะค้นพบศิลาจารึกหลักที่ ๑ พ่อขุนรามค าแหงมหาราช ที่บริเวณเนิน ปราสาทเมืองเก่า จังหวัดสุโขทัย ในปัจจุบันเป็นอุทยานประวัติศาสตร์ อ าเภอเมือง จังหวัดสุโขทัย พยัญชนะไทยในปัจจุบันมีทั้งหมด ๔๔ ตัวแต่เมื่อเทียบกับลายสือไทย มีพยัญชนะใช้ทั้งหมด ๓๙ ตัว ไม่ปรากฏ การใช้ ฌ ฑ ฒ ฬ และ ฮ และปรากฏการใช้วรรณยุกต์ ๒ รูป คือ วรรณยุกต์รูปเอก ใช้เป็นเสียงเอกในสมัย สุโขทัย และวรรณยุกต์รูปจัตวา (ในปัจจุบัน) ใช้เป็นเสียงโท (ในสมัยสุโขทัย) เช่น ค าว่า ข้าว ในสมัยสุโขทัย จะ เขียนเป็น ข๋าว ค าว่า ช้าง เขียนเป็น ช๋าง เป็นต้น และสระของสมัยสุโขทัย ปรากฏใช้เพียง ๑๙ ตัว ได้แก่ สระอะ สระอา สระอิ สระอี สระอือ สระอุ สระอู สระอัว สระอ า สระเอา สระเอิง สระเอีย สระเออ สระเอือ สระเอ สระแอ สระโอ สระไอไม้ม้วน สระไอไม้มลาย เป็นต้น ลักษณะการเขียนของลายสือไทยในศิลาจารึก มีการเขียนดังต่อไปนี้ เขียนพยัญชนะและสระอยู่บรรทัดเดียวกัน วรรณยุกต์และนฤคหิตอยู่บนพยัญชนะ ถ้ามีทั้งนฤคหิตและวรรณยุกต์ให้เขียนต่อกัน สระเขียนไว้หน้าพยัญชนะ ยกเว้นสระอะ สระอา และสระอ า การเขียนสระอะ เมื่อมีตัวสะกดจะใช้พยัญชนะตัวสะกดซ้ ากันสองครั้งแทนการใช้รูปสระ เช่น ขบบ อ่านว่า ขับ หนงง อ่านว่า หนัง เป็นต้น สระเอีย เมื่อมีตัวสระกด ใช้ ย แทนรูปสระ เช่น รยง อ่านว่า เรียง พยง อ่านว่า เพียง เป็นต้น แต่ถ้าไม่ มีตัวสะกดจะใช้ ยย เช่น มียย อ่านว่า เมีย เป็นต้น สระอือ สระออ จะไม่ใช้ อ เคียง เช่น พ่อ่านว่า พ่อ, ชื่ อ่านว่า ชื่อ เป็นต้น สระอัว ไม่มีตัวสะกดจะใช้ -วว เช่น หวว อ่านว่า หัว
การใช้นฤคหิตแทนสระอ า เช่น บ เรอ อ่านว่า บ าเรอ และมีใช้นฤคหิตแทน ม เมื่อเป็นตัวสะกด เช่น พน อ่านว่า พนม เป็นต้น ไม่ปรากฏการใช้ไม้ไต่คู้ จะใช้รูปเอกแทนไม้ไต่คู้ เช่น ก่ดี อ่านว่า ก็ดี ขั้นสื่อสาร ๕. หลังจากที่นักเรียนรับฟังอธิบายความรู้ใน เรื่อง ลายสือไทย นักเรียนและคุณครูร่วมกัน สรุปเนื้อหาเรื่องลายสือไทยไปพร้อม ๆ กัน โดยถอดและจดบันทึกลงในสมุดของนักเรียน และให้นักเรียนจัดท า ผังความคิดโดยจับคู่ ในการจัดท าในเรื่อง ลายสือไทย ซึ่งจะต้องมีเนื้อหาที่ครบถ้วนและตกแต่งให้สวยงาม ขั้นตอบแทนสังคม ๖. หลังจากที่จัดท าผังความคิดในหัวข้อ ลายสือไทย ให้นักเรียนน าไปโพสต์ลงในกลุ่ม Facebook (ส่วนตัว) และติดแฮชแท็ก #ศิลาจารึกคึกคัก เพื่อที่จะให้คุณครูและเพื่อนในห้องสามรถเข้ารับชม ผลงานของนักเรียนได้ ขั้นสรุป ๗. นักเรียนและคุณครูสรุปความรู้ร่วมกันว่าในชั่วโมงเรียนนี้ ได้รับความรู้ในเรื่อง ลายสือไทย มากน้อยเพียงใด โดยใช้การตอบค าถาม ดังต่อไปนี้ ๑. ใครเป็นผู้คิดค้นลายสือไทย และลายสือไทยมีความส าคัญอย่างไร (ค าตอบ : พ่อขุนรามค าแหงมหาราช ความส าคัญ คือ เป็นต้นแบบของอักษรไทยใน ปัจจุบัน ท าให้ประเทศไทยมีตัวอักษรและภาษาประจ าชาติ เป็นต้น) ๒. ผู้ใดเป็นผู้ค้นพบลายสือไทย และค้นพบที่สถานที่ใด (ค าตอบ : พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ค้นพบที่ศิลาจารึก บริเวณเนิน ปราสาท จังหวัดสุโขทัย) ๓. ลายสือไทยได้รับแรงบันดาลมาจากอักษรใด (ค าตอบ : อักษรขอมหวัดและอักษรมอญ (ไทยโบราณ) ๔. จ านวนสระ พยัญชนะ และวรรณยุกต์ของลายสือไทย มีจ านวนเท่าใด (ค าตอบ : สระมีจ านวน ๑๙ ตัว พยัญชนะมีจ านวน ๓๙ ตัวและวรรณยุกต์ปรากฏ การใช้ ๒ รูป คือ รูปเอกเสียงเอก และรูปจัตวาเสียงโท) ๕. จงบอกลักษณะของการเขียนลายสือไทย (ค าตอบ : พยัญชนะ สระเขียนอยู่บรรทัดเดียวกัน วรรณยุกต์และนฤคหิตเขียนไว้บน พยัญชนะ สระเขียนไว้หน้าพยัญชนะ ยกเว้นสระอะ สระอา และสระอ า เป็นต้น ) ๗. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ ๑. หนังสือเรียนวรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ ๒. PowerPoint เรื่อง อักษรลายสือไทย ๓. กิจกรรม “ลองทายเล่น ๆ ว่าฉันคือตัวอะไร ๘. การวัดและประเมินผล
จุดประสงค์ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือที่ใช้วัดและ ประเมินผล เกณฑ์ที่ใช้วัดและ ประเมินผล นักเรียนสามารถบอก ที่มาและความส าคัญ ของลายสือไทยได้อย่าง ถูกต้อง (K) การถามค าถาม ค าถาม ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ นักเรียนสามารถสรุป ลักษณะของลายสือไทย ได้อย่างถูกต้อง (P) การเขียนแผนภาพ ความคิด แผนภาพความคิด ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ นักเรียนมีความ รับผิดชอบในการท างาน (A) การสังเกตพฤติกรรม แบบสังเกตพฤติกรรม ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐
บันทึกหลังกิจกรรมการเรียนรู้ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ ศิลาจารึก แผนการจัดการเรียนรู้ที่………… เรื่อง ................................................................................... ๑. ผลการจัดการเรียนรู้ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๒. ปัญหาหรืออุปสรรค …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๓. ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ลงชื่อ……………………………………………….............. (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ได้ท าการตรวจแผนการจัดการเรียนรู้ของ นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ แล้วมีความคิดเห็นดังนี้ ๑. องค์ประกอบของแผนการจัดการเรียนรู้ ครบถ้วนและถูกต้อง ยังไม่ครบถ้วนหรือไม่ถูกต้อง ควรปรับปรุงพัฒนา ........................................................................ ๒. ความสอดคล้องของแผนการจัดการเรียนรู้กับหลักสูตรสถานศึกษา สอดคล้อง ยังไม่สอดคล้อง ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................................... ๓. รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญมาใช้ในการสอนได้อย่างเหมาะสม ยังไม่เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................. ๔. สื่อการเรียนรู้ เหมาะสมกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ยังไม่เหมาะสม ควรปรับปรุงพัฒนา................................................................................................ ๕. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ยังไม่ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................ ๖. เป็นแผนการจัดการเรียนรู้ที่ น าไปใช้ได้จริง ควรปรับปรุงก่อนน าไปใช้ ๗. ระดับคุณภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ ดีเยี่ยม ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง ๘. ข้อเสนอแนะอื่น ๆ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... (ลงชื่อ)................................................................. (นางสาวฑิฆัมพร สิริโสภากูล) ครูพี่เลี้ยง วันที่...................................................................... วันที่ ......... เดือน ............... .พ.ศ ...............
ภาคผนวก
ตัวอย่าง PowerPoint ประกอบการสอน เรื่อง ลายสือไทย
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๕๐ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ศิลาจารึก เวลา ๑๒ ชั่วโมง เรื่อง ลายสือไทย ๒ เวลา ๕๐ นาที ผู้สอน นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ วันที่ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๒ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๐ ๒๕ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๑ ๒๖ กรกฎาคม ๒๕๖๖ ห้อง ม.๒/๑๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระที่ ๕ วรรณคดีและวรรณกรรม มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทย อย่างเห็นคุณค่าและน ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๒/๔ สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. สาระส าคัญ ศิลาจารึกหลักที่ ๑ เป็นหลักฐานทางโบราณคดีที่ท าให้ชาวไทยได้รับรู้ประวัติศาสตร์ของชาติและ วิวัฒนาการของภาษาไทย นับเป็นภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของบรรพบุรุษที่ได้จารึกลงบนหลักศิลา ท าให้ข้อมูล ทางทางประวัติศาสตร์และโบราณคดีสมัยสุโขทัยได้รับการเก็บรักษาไว้ ดังนั้น เพื่อที่จะให้ผู้เรียนได้ทราบและ เข้าใจถึงข้อมูลที่ถูกต้องและเข้าถึงแก่นแท้ของประวัติศาสตร์ของประเทศชาติ ผู้เรียนจึงต้องทราบถึง ความเป็นมาของศิลาจารึกหลักที่ ๑ เพื่อที่จะสามารถเรียงล าดับความคิดและเรียงล าดับข้อมูลได้อย่างถูกต้อง ๓. สาระการเรียนรู้ ๓.๑ ความเป็นมาของศิลาจารึก ๓.๒ จารึกที่เป็นวรรณคดี ๓.๓ ลักษณะอักขรวิธีของจารึกพ่อขุนรามค าแหง ๔. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. ผู้เรียนสามารถบอกเรื่องย่อของศิลาจารึกหลักที่ ๑ ได้อย่างถูกต้อง (K) ๒. ผู้เรียนสามารถสรุปเนื้อเรื่องของศิลาจารึกหลักที่ ๑ ได้อย่างถูกต้อง (P) ๓. ผู้เรียนสามารถท างานร่วมกับผู้อื่นได้ (A) ๕. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน ๕.๑ ความสามารถในการคิด
๖. กระบวนการจัดการเรียนรู้ (5 STEPS) ขั้นน า ๑. ผู้เรียนเตรียมความพร้อมในการเรียน โดยการท ากิจกรรม “อะไรอยู่ใต้จิ๊กซอว์” เป็นการ เล่นกิจกรรมโดยผู้เรียนสามารถเปิดแผ่นป้ายได้ทีละ ๑ แผ่นป้าย สามารถเปิดได้ทั้งหมด ๓ ครั้ง และเมื่อเปิด ครบ ๓ แผ่นป่าย ผู้เรียนร่วมกันตอบร่วมกันตอบว่าภาพที่อยู่หลังแผ่นป้ายเป็นภาพของอะไร ขั้นระบุค าถาม ๒. หลังจากที่เสร็จกิจกรรมเปิดแผ่นป้ายตอบค าถาม ผู้สอนเชื่อมโยงเข้าสู่เนื้อหาโดยการใช้ ค าถามให้ผู้เรียนช่วยกันคิดค าตอบ โดยตอบตามความเข้าใจของตนเอง โดยค าถามคือ - ผู้เรียนรู้หรือไม่ แต่ละด้านของศิลาจารึกเขียนเกี่ยวกับเรื่องใด - ข้อความที่เขียนในศิลาจารึก เล่าถึงเรื่องใดบ้าง ขั้นแสวงหาสารสนเทศ ๓. ผู้เรียนลองตอบค าถามจากที่ผู้สอนได้ถาม และลองค้นหาค าตอบจากหนังสือเรียน วรรณคดีและวรรณกรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ เพื่อน าข้อมูลมาตอบค าถาม โดยก าหนดให้อ่านให้รวดเร็วที่สุด หากใครสามารถที่จะตอบได้รวดเร็วและถูกต้องมากที่สุด จะได้รับรางวัล ขั้นสร้างความรู้ ๔. ผู้เรียนรับฟังการอธิบายถึงเรื่องย่อและเนื้อหาของศิลาจารึกด้านที่ ๑ และด้านที่ ๒ ดังต่อไปนี้ เรื่องย่อของศิลาจารึกหลักที่ ๑ บันทึกเรื่องราวเป็น ๓ ตอน คือ ตอนที่ ๑ ตั้งแต่บรรทัดที่ ๑ - ๑๘ ของด้านที่ ๑ กล่าวถึงพระราชประวัติพ่อขุนรามค าแหงมหาราข ตอนที่ ๒ เริ่มจากบรรทัดที่ ๑๙ ด้านที่ ๑ รวม ไปถึงด้านที่ ๒ ทั้งหมดจนถึงด้านที่ ๓ บรรทัดที่ ๑๑ กล่าวถึงเหตุการณ์ต่าง ๆ ขนบธรรมเนียมของอาณาจักร สุโขทัย การสร้างวัด การสร้างพระแท่นมนังคศิลาบาตร การประดิษฐ์ตัวอักษรไทย เป็นต้น ด้านที่ ๓ เริ่มจาก บรรทัดที่ ๑๒ ของด้านที่ ๓ จนถึงด้านที่ ๔ ทั้งหมด กล่าวถึงการสรรเสริญพ่อขุนรามค าแหงมหาราช และการขยายอาณาเขตของอาณาจักรสุโขทัย ขั้นสื่อสาร ๕. หลังจากที่ผู้เรียนรับฟังอธิบายความรู้ใน เรื่องย่อของศิลาจารึก ผู้เรียนและผู้สอนร่วมกัน ถอดความบทประพันธ์เนื้อหาของศิลาจารึกด้านที่ ๑ และด้านที่ ๒ ไปพร้อม ๆ กัน โดยถอดความและจดบันทึก ลงในสมุดของผู้เรียน แล้วให้ผู้เรียนจัดท าผังความคิดโดยจับคู่ ในการจัดท าในเรื่อง เรื่องย่อและเนื้อหาของศิลา จารึกด้านที่ ๑ และด้านที่ ๒ ซึ่งจะต้องมีเนื้อหาที่ครบถ้วนและตกแต่งให้สวยงาม ขั้นตอบแทนสังคม ๖. หลังจากที่จัดท าผังความคิดในหัวข้อ ความเป็นของศิลาจารึกหลักที่ ๑ ให้ผู้เรียนน าไป โพสต์ลงในกลุ่ม Facebook (ส่วนตัว) และติดแฮชแท็ก #ศิลาจารึกคึกคัก เพื่อที่จะให้ผู้สอนและเพื่อนในห้อง สามรถเข้ารับชมผลงานของผู้เรียนได้ ขั้นสรุป ๗. ผู้เรียนและผู้สอนสรุปความรู้ร่วมกันว่าในชั่วโมงเรียนนี้ ได้รับความรู้ในเรื่อง เรื่องย่อของ ศิลาจารึกหลักที่ ๑ มากน้อยเพียงใด โดยใช้การตอบค าถาม ดังต่อไปนี้ ๑. ศิลาจารึกด้านที่ ๑ กล่าวถึงเรื่องใดบ้าง
(ค าตอบ :พระราชประวัติพ่อขุนรามค าแหงมหาราช จ านวน ๑๘ บรรทัดและพูดถึง เหตุการณ์ขนบธรรมเนียมที่เกิดขึ้นในสมัยสุโขทัย) ๒. เนื้อหาตอนที่ ๒ ของศิลาจารึกกล่าวถึงเรื่องใด (ค าตอบ : เหตุการณ์ขนบธรรมเนียมต่าง ๆ การสร้างวัด,สร้างพระแท่น การประดิษฐ์ อักษรไทย) ๓. เนื้อหาตอนที่ ๓ กล่าวถึงเรื่องใด (ค าตอบ : สรรเสริญพ่อขุนรามค าแหงมหาราชและการขยายอาณาเขตของสุโขทัย) ๔. ศิลาจารึกด้านใดกล่าวถึง สภาพบ้านเมือง การวางผังเมืองของเมืองสุโขทัย (ค าตอบ : ด้านที่ ๒ ) ๕. ศิลาจารึกด้านใดที่กล่าวถึง การออกรบของพ่อขุนรามค าแหงมหาราช (ค าตอบ : ด้านที่ ๑ ) ๗. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ ๑. หนังสือเรียนวรรณคดีวิจักษ์ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ ๒. PowerPoint เรื่อง บทวิเคราะห์ศิลาจารึก ๑ ๓. กิจกรรม “ศิลาจารึกคึกคัก” ๘. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์ วิธีการวัดและ ประเมินผล เครื่องมือที่ใช้วัดและ ประเมินผล เกณฑ์ที่ใช้วัดและ ประเมินผล ผู้เรียนสามารถบอกเรื่องย่อของศิลา จารึกหลักที่ ๑ ได้อย่างถูกต้อง (K) การเขียนแผนภาพ ความคิด แผนภาพความคิด ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนสามารถสรุปเนื้อเรื่องของศิลา จารึกหลักที่ ๑ ได้อย่างถูกต้อง (P) การเขียนแผนภาพ ความคิด แผนภาพความคิด ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ผู้เรียนสามารถท างานร่วมกับผู้อื่นได้ (A) การสังเกต พฤติกรรม แบบสังเกต พฤติกรรม ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐
บันทึกหลังกิจกรรมการเรียนรู้ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ ศิลาจารึก แผนการจัดการเรียนรู้ที่………… เรื่อง ................................................................................... ๑. ผลการจัดการเรียนรู้ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๒. ปัญหาหรืออุปสรรค …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ๓. ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... ลงชื่อ……………………………………………….............. (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ได้ท าการตรวจแผนการจัดการเรียนรู้ของ นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์ แล้วมีความคิดเห็นดังนี้ ๑. องค์ประกอบของแผนการจัดการเรียนรู้ ครบถ้วนและถูกต้อง ยังไม่ครบถ้วนหรือไม่ถูกต้อง ควรปรับปรุงพัฒนา ........................................................................ ๒. ความสอดคล้องของแผนการจัดการเรียนรู้กับหลักสูตรสถานศึกษา สอดคล้อง ยังไม่สอดคล้อง ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................................... ๓. รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญมาใช้ในการสอนได้อย่างเหมาะสม ยังไม่เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................................. ๔. สื่อการเรียนรู้ เหมาะสมกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ยังไม่เหมาะสม ควรปรับปรุงพัฒนา................................................................................................ ๕. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ยังไม่ครอบคลุมจุดประสงค์การเรียนรู้ ควรปรับปรุงพัฒนา............................................................ ๖. เป็นแผนการจัดการเรียนรู้ที่ น าไปใช้ได้จริง ควรปรับปรุงก่อนน าไปใช้ ๗. ระดับคุณภาพของแผนการจัดการเรียนรู้ ดีเยี่ยม ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง ๘. ข้อเสนอแนะอื่น ๆ …………………………………………………………………………………………………………………………………………..……………… .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. .………………………………………………………………………………………………………………………………............................... (ลงชื่อ)................................................................. (นางสาวฑิฆัมพร สิริโสภากูล) ครูพี่เลี้ยง วันที่...................................................................... วันที่ ......... เดือน ............... .พ.ศ ...............
แบบประเมินการเขียนแผนผังความคิด ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนตรวจแผนผังความคิดของนักเรียนแล้วเขียนคะแนนลงในช่องที่เป็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เลขที่ ชื่อ-นามสกุล พฤติกรรมการประเมิน รวม (๒๐) ผลการ ประเมิน ออกแบบแผนที่ความคิด ได้ดี(๔) ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ ได้ดี(๔) เขียนได้ครบถ้วน/ ครอบคลุม(๔) ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดี (๔) ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
เกณฑ์การประเมินการเขียนแผนผังความคิด (Rubric Scores) ประเด็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ๓ ๒ ๑ ๑. ออกแบบแผนที่ความคิดได้ดี(๔) ออกแบบแผน ความคิดได้ดีและ สร้างสรรค์ ออกแบบแผน ความคิดได้ดี ออกแบบแผน ความคิดได้ไม่ดี ๒. ล าดับเรื่อง/เหตุการณ์ได้ดี (๔) ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีไม่สลับวกวน ล าดับเรื่องเหตุการณ์ ได้ดีแต่สลับ ที่บ้าง ล า ดั บ เ รื่ อง ไ ม่ ดี มี วกวนไปมา ๓. เขียนได้ครบถ้วน/ครอบคลุม (๔) เ ขี ย นไ ด้ ค ร บ ถ้ ว น ครอบคลุมต่อเนื่อง ตั้งแต่ต้นจนจบ เขียนได้ครบถ้วน แต่ ไม่ต่อเนื่อง เ ขี ย นไ ม่ ค ร บ ถ้ ว น และไม่ต่อเนื่อง ๔. ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี (๔) ใช้ภาษาสื่อส า รใน ภาษาเขียนได้ดีท าให้ เ ข้ าใ จสิ่งที่ สื่ อ ส า ร อย่างชัดเจน ใช้ภาษาสื่อสารได้ดี แต่มีบกพร่องในบาง ประเด็น ใช้ภ าษาสื่อส ารไม้ ชัดเจน ๕. น าเสนอผลงานได้ดี (๔) น าเสนอผลงานได้ดีมี คว ามค รบถ้ วนทุ ก ประเด็น ครบสมบูรณ์ ตั้งแต่ต้นจนจบ น าเสนอผลงานได้ดี แต่ไม่สมบูรณ์ น าเสนอผลงานไม่ดี เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสิน ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๖ – ๒๐ ดีมาก ๑๑ – ๑๕ ดี ๖ - ๑๐ พอใช้ ๑ - ๕ ปรับปรุง เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับดี ขึ้นไป สรุปผล ผ่าน ไม่ผ่าน ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................
แบบประเมินการสังเกตพฤติกรรม ค าชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียนแล้วเขียนคะแนนลงใน ช่องที่เป็นพฤติกรรมการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เลขที่ ชื่อ - สกุล พฤติกรรมการประเมิน รวม (๒๐) ผลการ ประเมิน การให้ควา มร่วมมือในการ ท ากิจกรรม(๔) การแสดงความคิดเห็น (๔) การตั้งค าถาม (๔) การปฏิบัติตามข้อตกลง (๔) กระตือรือร้นในการท างาน (๔) ลงชื่อ……………………………....……….......ผู้ประเมิน (นางสาวจีราพัชร สุวรรณไตรย์) วันที่.....................................................................