ตำราอาชีวอนามัยในโรงพยาบาล โรคติดเชื้อ

4.2.9 กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย
อาชวี อนามัย และสภาพแวดล้อมในการท�ำงาน ในท่อี ับอากาศ พ.ศ. 2547 ลงวันที่ 10 มถิ ุนายน 2547

กฎกระทรวงฉบับน้ี มวี ัตถปุ ระสงค์เพอื่ จดั ให้มกี ารตรวจวัดประเมินสภาพแวดล้อมในการทำ� งาน
ในกรณีท่ีลูกจ้างต้องไปท�ำงานในสถานท่ีอับอากาศว่าสภาพอากาศน้ัน มีบรรยากาศที่เป็นอันตรายต่อ
ลูกจ้างหรือไม่ ท้ังนี้ลูกจ้างท่ีจะเขา้ ไปทำ� งานในสถานทอ่ี บั อากาศจะต้องได้รบั การตรวจสขุ ภาพวา่ มรี ่างกาย
ที่เหมาะสมต่อการท�ำงานในสถานท่ีอับอากาศหรือมีโรคที่เป็นข้อห้ามหรือไม่ อีกท้ังลูกจ้างที่ท�ำงานใน
สถานที่อบั อากาศควรจะไดส้ วมอุปกรณ์ปอ้ งกันที่เหมาะสมในขณะทำ� งาน

4.2.10 กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย
อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการท�ำงานเกี่ยวกับงานประดาน�้ำ พ.ศ. 2548  ลงวันที่ 10
มิถุนายน 2547

กฎกระทรวงฉบับน้ีมีวัตถุประสงค์ให้นายจ้างต้องแจ้งสถานที่ท่ีจะให้ลูกจ้างท�ำงานประดาน้�ำ
ที่ลึกตั้งแต่ 10 ฟุตแต่ไม่เกิน 300 ฟุต รวมถึงการจัดให้ลูกจ้างท่ีท�ำงานประดาน้�ำเข้ารับการตรวจสุขภาพ
โดยแพทย์เวชศาสตร์ใต้น�้ำหรือแพทย์ท่ีผ่านการอบรมหลักสูตรเวชศาสตร์ใต้น�้ำอย่างน้อยปีละ 1 คร้ัง
ว่าลูกจ้างมีความเหมาะสมในการท�ำงานประดาน�้ำหรือไม่และมีโรคท่ีเป็นข้อห้ามในการท�ำงานประดาน้�ำ
หรือไม่

4.2.11 ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่องขีดจ�ำกัดความเข้มข้นของสารเคมี
อันตราย  ลงวนั ที่ 3 สิงหาคม 2560

ประกาศกรมฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อก�ำหนดขีดจ�ำกัดความเข้มข้นของสารเคมีอันตรายใน
บรรยากาศของสถานที่ท�ำงานและสถานท่ีเก็บรักษาสารเคมีอันตรายให้เป็นไปตามมาตรฐานท่ีก�ำหนด
ท้ังน้ีเพื่อป้องกันไม่ให้ลูกจ้างที่ท�ำงานสัมผัสสารเคมีในสถานท่ีท�ำงานได้รับอันตรายและเกิดผลกระทบต่อ
สุขภาพจากสารเคมดี งั กล่าว

4.2.12 กฎกระทรวง กำ� หนดอัตรานำ�้ หนกั ทนี่ ายจา้ งให้ลูกจา้ งท�ำงานได้ พ.ศ. 2547 ลงวนั ที่
10 มิถนุ ายน 2547

กฎกระทรวงฉบับน้ีมีวัตถุประสงค์เพื่อก�ำหนดอัตราน�้ำหนักท่ีนายจ้างใช้ลูกจ้างท�ำงานยก แบก
หาม หาบ ทนู ลาก หรือเขน็ ของหนักไมเ่ กนิ อตั ราน�ำ้ หนกั โดยเฉลีย่ ตอ่ ลกู จา้ งหนง่ึ คน ดังต่อไปนี้ คือ

(1) ย่ีสบิ กโิ ลกรัมสำ� หรบั ลูกจา้ งซึง่ เปน็ เด็กหญงิ อายตุ ้งั แต่สบิ หา้ ปแี ต่ยงั ไม่ถงึ สบิ แปดปี
(2) ยี่สิบห้ากิโลกรมั ส�ำหรบั ลกู จ้างซง่ึ เปน็ เด็กชายอายตุ ัง้ แต่สบิ ห้าปีแต่ยังไม่ถึงสิบแปดปี
(3) ย่ีสบิ หา้ กโิ ลกรัมส�ำหรบั ลูกจา้ งซ่ึงเป็นหญงิ
(4) หา้ สบิ ห้ากโิ ลกรัมส�ำหรับลกู จ้างซึง่ เปน็ ชาย

4.2.13 กฎกระทรวง วา่ ดว้ ยการคุม้ ครองแรงงานในงานเกษตรกรรม พ.ศ. 2547 ลงวันท่ี 13
มกราคม 2548

บทท่ี 9  กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง 293

กฎกระทรวงฉบบั นีม้ ีวตั ถุประสงคเ์ พ่ือใหม้ ีการค้มุ ครองแรงงานใหแ้ ก่ลูกจ้างที่ต้องท�ำงานเกยี่ วกบั
การเพาะปลูก การเลี้ยงสัตว์ การป่าไม้ การท�ำนาเกลือสมุทร และการประมงที่มิใช่การประมงทะเล
ยกตัวอย่างเช่น ลูกจ้างซึ่งท�ำงานติดต่อกันมาแล้วครบหนึ่งร้อยแปดสิบวันมีสิทธิหยุดพักผ่อนได้ไม่น้อยกว่า
สามวันท�ำงาน ห้ามมิให้นายจ้างจ้างเด็กอายุต�่ำกว่าสิบห้าปีเป็นลูกจ้างในการท�ำงานเกษตรกรรม นายจ้าง
ต้องจัดให้มีสวัสดิการในที่ท�ำงาน เช่น การจัดน�้ำด่ืมที่สะอาดให้แก่ลูกจ้าง รวมถึงให้นายจ้างจัดสวัสดิการ
อื่นๆ ท่ีเป็นประโยชน์แก่ลูกจ้าง  เช่นกรณีลูกจ้างพักอาศัยอยู่กับนายจ้าง  นายจ้างต้องจัดหาที่พักอาศัย
ที่สะอาด  ถูกสุขลักษณะ และปลอดภัยให้แก่ลูกจ้าง
4.2.14 กฎกระทรวง ว่าด้วยการจดั สวัสดกิ ารในสถานประกอบกิจการ พ.ศ. 2548   ลงวนั ที่
29  มนี าคม  2548
กฎกระทรวงฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพ่ือให้นายจ้างจัดให้มีสวัสดิการที่เหมาะสมในสถานท่ีท�ำงาน
ให้แก่ลูกจ้างเช่น การจัดให้มีน้�ำด่ืมที่สะอาด มีห้องน�้ำที่ถูกสุขลักษณะ มีอุปกรณ์และเวชภัณฑ์ท่ีเหมาะสม
ในการปฐมพยาบาลให้แก่ลูกจ้าง รวมถึงการจัดต้ังให้มีสถานพยาบาลภายในสถานประกอบการ อีกทั้ง
การก�ำหนดจ�ำนวนแพทย์ พยาบาล ที่มาปฏิบัติงานในสถานพยาบาลของสถานประกอบการให้มีจ�ำนวน
ทเ่ี หมาะสมและเพียงพอกบั จ�ำนวนลูกจา้ งทท่ี ำ� งานในสถานประกอบการ
5. พระราชบัญญตั คิ วบคมุ โรคจากการประกอบอาชีพและโรคจากสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2561
โดยเน้ือหาส�ำคัญคือต้องการให้เกิดการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรคจากการประกอบ
อาชีพ โดยกระจายความรับผิดชอบเป็นระดับจังหวัดให้มีคณะกรรมการควบคุมโรคระดับจังหวัด และใน
กรุงเทพมหานคร โดยในกรรมการชุดใหญ่จะมีส�ำนักโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อมท�ำหน้าท่ี
เป็นเลขา ฯ มีเน้ือหาท่ีส�ำคัญคือการก�ำหนดมาตรฐานการให้บริการของหน่วยบริการอาชีวเวชกรรม และ
ก�ำหนดมาตรฐานการให้บริการของหน่วยบริการเวชกรรมส่ิงแวดล้อม  รวมถึงหน่วยบริการที่จะท�ำการ
ตรวจสุขภาพลูกจ้าง ซ่ึงจะต้องมีคุณสมบัติตามหลักเกณฑ์และเง่ือนไขท่ีรัฐมนตรีประกาศก�ำหนดโดย
ค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการ และจะต้องข้ึนทะเบียน รวมทั้งถูกประเมินคุณภาพการให้บริการ เป็นไป
ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเง่ือนไขที่ก�ำหนดในกฎกระทรวง  นอกจากน้ีจะต้องแจ้งข้อมูลโรคจากการ
ประกอบอาชีพและโรคจากสิ่งแวดล้อม ไปยังหน่วยงานที่ก�ำหนด ยังมีมาตราท่ีก�ำหนดให้แจ้งต่อพนักงาน
เจ้าหน้าท่ีโดยนายจ้างและผู้รับผิดชอบในสถานพยาบาลแจ้งเม่ือพบหรือสงสัยว่าเป็นโรคจากการประกอบ
อาชพี และพนกั งานเจ้าหนา้ ที่จะตอ้ งท�ำการสอบสวนโรคโดยแจง้ ผลไปยงั กรมควบคมุ โรคด้วย รายละเอียด
เกีย่ วกับพระราชบัญญตั ิควบคมุ โรค ฯ อยใู่ นภาคผนวก

294 บทท่ี 9  กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง

บรรณานุกรม

1. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และด�ำเนินการด้านความปลอดภัย
อาชวี อนามยั และสภาพแวดล้อมในการท�ำงานเก่ียวกับการป้องกนั และระงับอคั คีภยั พ.ศ. 2555.
ราชกิจจานเุ บกษา เลม่ 130, ตอนท่ี 2 ก (ลงวันท่ี 9 มกราคม 2556).
2. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และด�ำเนินการด้านความปลอดภัย
อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการท�ำงานเก่ียวกับไฟฟ้า พ.ศ. 2558.  ราชกิจจานุเบกษา
เลม่ 132, ตอนท่ี 7 ก (ลงวันที่ 6 กมุ ภาพนั ธ์ 2558).
3. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และด�ำเนินการด้านความปลอดภัย
อาชีวอนามยั และสภาพแวดลอ้ มในการท�ำงานเก่ียวกบั สารเคมอี ันตราย พ.ศ. 2556.  ราชกิจจา-
นเุ บกษา เลม่ 130, ตอนที่ 113 ก (ลงวันที่ 29 พฤศจิกายน 2556).
4. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารจัดการ และด�ำเนินการด้านความปลอดภัย
อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการท�ำงานเก่ียวกับความร้อน แสงสว่าง และเสียง พ.ศ.
2559.  ราชกิจจานเุ บกษา เลม่ 133, ตอนที่ 91 ก (ลงวนั ท่ี 17 ตุลาคม 2559).
5. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย
และสภาพแวดลอ้ มในการท�ำงาน ในท่ีอับอากาศ พ.ศ. 2547.  ราชกิจจานุเบกษา ฉบับกฤษฎกี า
เลม่ 121, ตอนท่ี 35 ก (ลงวนั ท่ี 10 มถิ นุ ายน 2547)
6. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัยอาชีวอนามัย
และสภาพแวดล้อมในการท�ำงาน พ.ศ. 2549.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 123, ตอนที่ 65 ก (ลง
วนั ท่ี 21 มิถุนายน 2549).
7. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัยอาชีวอนามัย
และสภาพแวดลอ้ มในการท�ำงานเกี่ยวกบั งานประดาน�้ำ พ.ศ. 2548. ราชกิจจานเุ บกษา เลม่ 122,
ตอนที่ 38 ก (ลงวันที่ 10 พฤษภาคม 2548).
8. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และ
สภาพแวดล้อมในการท�ำงาน เกี่ยวกับเคร่ืองจักร ปั้นจั่น และหม้อน้�ำ พ.ศ. 2552.  ราชกิจจา-
นเุ บกษา เลม่ 126, ตอนที่ 38 ก (ลงวนั ท่ี 11 มถิ นุ ายน 2552).
9. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และ
สภาพแวดล้อมในการท�ำงาน เกี่ยวกับงานก่อสร้าง พ.ศ. 2551.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 125
ตอนที่ 110 ก (ลงวนั ที่ 16 ตลุ าคม 2549).
10. กฎกระทรวง ก�ำหนดมาตรฐานในการบริหารและจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และ
สภาพแวดล้อมในการท�ำงาน เกี่ยวกับรังสีชนิดก่อไอออน พ.ศ. 2547.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม
121, ตอนที่ 52 ก (ลงวันท่ี 20 สงิ หาคม 2547).

บทท่ี 9  กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง 295

11. กฎกระทรวง ก�ำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการตรวจสุขภาพของลูกจ้างและส่งผลการตรวจแก่
พนักงาน ตรวจแรงงาน พ.ศ. 2547.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 122,  ตอนท่ี 4 ก (ลงวันที่ 13
มกราคม  2548).
12. กฎกระทรวง ก�ำหนดอัตราน�้ำหนักท่ีนายจ้างให้ลูกจ้างท�ำงานได้ พ.ศ. 2547.  ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม 121, ตอนท่ี 35 ก (ลงวนั ท่ี 10 มถิ นุ ายน 2547).
13. กฎกระทรวง ว่าด้วยการคุ้มครองแรงงานในงานเกษตรกรรม พ.ศ. 2547.  ราชกิจจานุเบกษา
เลม่ 122, ตอนท่ี 4 ก (ลงวันที่ 13 มกราคม 2548).
14. กฎกระทรวง ว่าด้วยการจัดสวัสดิการในสถานประกอบกิจการ พ.ศ. 2548.  ราชกิจจานุเบกษา
เลม่ 122, ตอนท่ี 29 ก (ลงวนั ที่ 29 มีนาคม 2548).
15. กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. การออกแบบโรงพยาบาล [อินเทอร์เน็ต].  ม.ป.ป. [เข้าถึงเม่ือ
23 เม.ย. 2564].  เข้าถึงได้จาก: https://dcd.hss.moph.go.th/web/index.php/works/
academic/250-hosp-design-guideline60
16. ซีดีประกอบการอบรม  ความรู้พ้ืนฐานด้านอาชีวเวชศาสตร์ส�ำหรับแพทย์  หลักสูตร 2 เดือน
รนุ่ ท่ี 28  เร่อื ง กฎหมายทีเ่ กี่ยวขอ้ งกับอาชีวอนามยั และสิง่ แวดลอ้ ม.
17. ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน  เรื่อง ขีดจ�ำกัดความเข้มข้นของสารเคมีอันตราย.
ราชกจิ จานเุ บกษา เลม่ 134, ตอนพิเศษ 198 ง (ลงวนั ท่ี 3 สิงหาคม 2560).
18. ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน  เร่ือง โรคที่ห้ามท�ำงานประดาน�้ำ พ.ศ. 2553.
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 127, ตอนพิเศษ 115 ง (ลงวันที่ 1 ตุลาคม 2553).
19. ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่องก�ำหนดแบบสมุดสุขภาพประจ�ำตัวของลูกจ้าง
ที่ท�ำงานเกี่ยวกับปัจจัยเส่ียงและแบบแจ้งผลการตรวจสุขภาพของลูกจ้างท่ีพบความผิดปกติหรือ
การเจบ็ ปว่ ยการให้การรกั ษาพยาบาลและการป้องกนั พ.ศ. 2551.  ราชกจิ จานเุ บกษา เล่ม 125,
ตอนพิเศษ 30 ง (ลงวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2551).
20. ประกาศกระทรวงแรงงาน เรื่อง ก�ำหนดชนิดของโรคซึ่งเกิดขึ้นตามลักษณะหรือสภาพของงาน
หรอื เนอื่ งจากการท�ำงาน พ.ศ. 2550.  ราชกิจจานุเบกษา ฉบบั กฤษฎีกา เลม่ 124, ตอนที่ 97 ง
(ลงวนั ท่ี  15 มิถุนายน 2550).
21. ประกาศกระทรวงแรงงาน เร่ือง ก�ำหนดสารเคมีอันตรายท่ีให้นายจ้างจัดให้มีการตรวจสุขภาพ
ของลูกจ้าง พ.ศ. 2552.  ราชกิจจานุเบกษา  เล่ม 126,  ตอนพิเศษ 50 ง (ลงวันท่ี 7 เมษายน
2552).
22. ประกาศกระทรวงแรงงาน เรื่อง ลักษณะการประสบอนั ตรายหรอื เจบ็ ป่วยอยา่ งอืน่ ซงึ่ รุนแรงหรอื
เรอื้ รัง.  ราชกจิ จานเุ บกษา เล่ม 132, ตอนพิเศษ 42 ง (ลงวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2558).
23. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเง่ือนไข การรับเงิน การจ่ายเงิน
การรักษาเงิน และรายการของค่าใช้จ่ายท่ีเก่ียวข้องและจ�ำเป็นต่อการสนับสนุนและส่งเสริม
การจัดบริการสาธารณสขุ และคา่ ใชจ้ ่ายอ่นื พ.ศ. 2559.  ราชกจิ จานเุ บกษา เล่ม 133, ตอนพเิ ศษ
232 ง  (ลงวันท่ี 12 ตลุ าคม 2559).

296 บทท่ี 9  กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง

24. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เร่ือง หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขว่าด้วยใบรับรองแพทย์ของ
คนประจำ� เรือเพอ่ื แสดงว่ามีความพรอ้ มด้านสุขภาพในการทำ� งานบนเรอื พ.ศ. 2559.  ราชกิจจา-
นุเบกษา เลม่ 133, ตอนพิเศษ 163 ง  (ลงวนั ที่ 25 กรกฎาคม 2559).
25. ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม ฉบับท่ี 4409 (พ.ศ. 2555)  ออกตามความในพระราชบัญญัติ
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม พ.ศ. 2511   เรื่อง ก�ำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
แนวปฏิบัติการตรวจสุขภาพตามปัจจัยเส่ียงด้านเคมีและกายภาพจากการประกอบอาชีพใน
สถานประกอบกิจการ.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 129, ตอนพิเศษ 105 ง (ลงวันท่ี 4 กรกฎาคม
2555).
26. ประกาศส�ำนักงานประกันสังคม เร่ือง หลักเกณฑ์การประเมินการสูญเสียสมรรถภาพโดยใช้คู่มือ
แนวทางการประเมินการสูญเสียสมรรถภาพทางกายและจิต ฉบับเฉลิมพระเกียรติในโอกาสการ
จัดงานฉลองสิริราชสมบัติครองราชย์ 60 ปี.  ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 125, ตอนพิเศษ 153 ง
(ลงวันท ี่  15 กนั ยายน 2551).
27. พระราชบัญญัติควบคุมโรคจากการประกอบอาชีพและโรคจากสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2562.  ราช-
กจิ จานเุ บกษา เล่ม 136, ตอนท่ี 67 ก (ลงวนั ที่ 22 พฤษภาคม 2562).
28. พระราชบัญญัติควบคุมโรคจากการประกอบอาชีพและโรคจากส่ิงแวดล้อม พ.ศ. 2562.  ราช-
กจิ จานุเบกษา เล่ม 136, ตอนท่ี 67 ง (ลงวันที่ 22 พฤษภาคม 2562).
29. ระเบียบกระทรวงการคลัง ว่าด้วยการจ่ายเงินช่วยเหลือเบ้ืองต้นแก่ผู้ให้บริการสาธารณสุขท่ีได้รับ
ความเสียหายจากการใหบ้ ริการสาธารณสุข พ.ค. 2561.  ราชกจิ จานุเบกษา เลม่ 135, ตอนพเิ ศษ
73 ง  (ลงวันท่ี 28 มนี าคม 2561).

บทท่ี 9  กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง 297

ช่อื หนังสอื : ต�ำราอาชวี อนามยั ในโรงพยาบาล :  โรคติดเช้ือ

จัดท�ำโดย : โรงพยาบาลนพรตั นราชธานี  กรมการแพทย์  กระทรวงสาธารณสุข

พิมพ์คร้งั ท่ี  1 : พฤษภาคม  2565

จ�ำนวนพมิ พ ์ : 500  เล่ม

ISBN : 978 - 974 - 422 - 985 - 4

ผ้ปู ระสานงาน : บริษัท  เอ.เจ.  กรุ๊ป  1972  จ�ำกัด
โทรศพั ท์  02 - 489 - 8899  Fax :  02 - 489 - 4948
มือถือ  081 - 825 - 8485