ĐH 070

Anh coù noù töø hoià naøo? Anh göûi tieàn cho noù bao nhieuâ laàn roài?
Trôiø ôi... la.ø .. Trôøi...

Baø naèm baät ra, hai tay oâm chaët layá ngöcï , thôû doác leân, maët
muõi xanh leø. OÂng ñöa tay ñôõ vô,ï keâu leân hoanû g hotá :

- Bayä , baäy naøo, em chæ nghi oan cho anh. Anh khonâ g coù
con meøo, con choù naøo ca.û Anh the,à ñöaù naoø coù gì ñöaù ñoù cheát
ngay laäp töùc... Thoâi, ñöa giaáy buùt ñayâ anh laøm cho...

OÂng vöøa lamø ñôn kieän cho baø vöøa baûo vô:ï

- May maø thaèng cha bacù só aáy conø coù baèng nenâ môùi coù choã
cho em kieän chöù coøn caùi oâng Quang Nguyeãn naøo ñaáy vöøa bò
baté thì laïi coøn khonâ g coù baèng maø damù treo banè g baùc só giaû vaø
ñeø caùc baø ra giaûi phauã thamå myõ môiù kinh.

OÂng nhaø thô keå chuyeän ngöôøi ta ñeán ñaáy thì ngöng laïi.

Caùc oâng ñaêm chieâu suy nghó.

Cacù oâng thôû daiø , thôû ngané .

Caùc onâ g baøn luanä , phanâ tích.

Cacù onâ g raàu ró so sanù h veà .. ñanø baø thôiø nay, ñanø baø ngayø
xöa.

Sau cuøng, caùc oâng ñoàng yù baàu cuï baø Tuù Xöông laø ngöôøi
ñaøn baø lyù töôûng.

Ñená giôø anê , caùc baø saép thöùc aên, baùt ñua,õ cheùn ñóa canå thaän
roài môiø cacù oâng vaoø banø aên. Caùc oâng cunõ g lòch söï, trònh troïng
môiø caùc baø an toaï.

Trôiø xui, ñatá khieán, söï chu ñaùo cuaû cacù baø lamø onâ g nha-ø thô
caûm ñoäng hay sao neân oâng baät daäy, trònh troïng giôiù thieäu veà
cuï Tuù baø:

- Kính thöa quyù vò, ñaøn oâng Vieät Nam raát may maén coù
ñöôcï nhöõng ngöôiø vôï hieàn maø cuï baø Tuù chunù g ta laø ngöôøi ñaiï
dieän! Caû cuoäc ñôøi cuï, cuï hy sinh taát caû cho choàng con, cuï
nhòn aên, nhòn maëc, cuï laøm luïng ñaàu taét maët toái, ngöôïc xuoâi
buoân baùn ñeå thôø choàng (!), nuoâi con.

OÂng catá gioïng ngaâm nga:

ÑA HIEÄU 70 201

“Quanh naêm buoân baùn ôû ven soâng,
Nuoâi ñuû naêm con vôùi moät choàng”
OÂng nhaán thaät maïnh chöõ “Moät choàng”, roài ngöng laïi moät
chuùt, gioïng oâng meàm xuoáng, ñaày xuùc caûm, ñaäm ñaø:
- Thöa quyù vò, khoâng nhöõng vaát vaû ngöôïc xuoâi, baø coøn
chòu coâ ñôn, quaïnh queû, khoâng ngöôøi an uûi, ñôõ ñaàn khuya
sôùm:
“Lanë loäi thanâ coø khi quanõ g vané g
Eo seoø maët nöôcù buoåi ñoø ñonâ g...”
OÂng cao gioïng, cuùi ñauà , giô tay veà phiaù caùc ba:ø
- Kính thöa quyù vò, ñacë bieät laø quyù baø, quyù co,â quyù chò neân
bieát raèng tuy vaát vaû, tuy coâ ñôn nhöng baø Tuù ñaùng kính cuaû
chuùng ta vaãn an phaän thuû thöôøng, vaãn chaáp nhaän duyeân soá
mình:
“Moät duyeân, hai nôï, aâu ñaønh phaän
Naêm naéng, möôøi möa daùm quaûn coâng”
OÂng noùi ñeán ñaây thì töï nhienâ maët muõi ñoû böøng, ngaéc ngöù
maáy caiù roài nheï nhanø g... ngoià xuoná g, nhaéc ñoâi ñuõa leân:- Thoâi,
ñuû roài. Môiø cacù baø caàm ñuaõ cho, nhôø cacù baø hoâm nay anh em
chuùng toâi ñöôïc böõa vui veû..
Cacù baø ngoià im khonâ g noiù . Khoâng khí nanë g nhö chì. On g
Nha-ø Thô lôø ñi nhö khoâng thayá vôï ñang ñöa maté löôøm chonà g.
Baø Baûo-Hieåm cöôøi cöôøi, ngoït ngaøo:
- Chaø, nghe oâng noiù maø chunù g toâi thöông baø Tuù ñötù ruoät.
Nhöng coâng lao cuaû baø Tuù yeâu meán cuaû chuùng ta ñöôïc ñaùp
traû ra sao nhæ:
“Cha meï thoiù ñôøi aên ôû baïc!
Coù choàng hôø höõng cuõng nhö khoâng!”
Baø Myõ-Vaøng trôïn maét phöônï g troøn xoe:
- Chaø cha,ø coù chonà g nhö oâng Tuù kieuå nayø thì khonâ g xong
roài, nhaát laø thôøi buoåi vaên minh treân moät ñaát nöôùc cuõng vaên
minh soá moät naøy. ÔÛ ñayâ , ñaõ laø vôï choàng thì xin cöù ranê g raéc thi

202 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

hanø h luaät “bình ñaúng tröôùc phapù luatä ” cho ñöùng ñané dumø , chaû
ai hôn ai, chaû ai kemù ai caû.

Baø Vieät Kieàu vöøa ñöôïc choàng baûo-laõnh sang coù...15 naêm
cuõng hanê g haùi gopù y:ù

- Ñuùng, ñuùng, baø noùi ñuùng. Vôï laø ngöôøi, choàng cuõng laø
ngöôiø , ai cuõng coù hai tay, hai chaân, sao laiï cöù baté ngöôiø “chanâ
yeáu tay memà ” hauà haï ngöôiø “Daiø löng toán vaiû ”ñeå oâng “anê no
laïi naèm”?

Baø vôï nhaø thô chen vaøo:

- Naøy, baø Tuù Xöông töû teá theá thì ñeå ñaùp laïi tamá thònh tình
cuaû ba,ø oâng Tuù ñoiá xöû ra sao? OÂng laø ngöôiø theá naøo?

Baø Baûo-hieåm bóu moâi:

- OÁi chaoø , ra traêng, ra sao, töû teá gì ñaâu. Caùc baø haõy nghe
oâng aáy töï traoø ñaây naøy:

“Vò Xuyeân coù tuù Xöông

Dôû dôû laïi öông öông

Cao Laâu thöôøng aên quît,

Thoå ñó laïi chôi löôøng...”

Baø Myõ Vanø g rích leân cöôøi:

- Khiepá , Tuù tieác gì maø anê noùi trané g trôïn, laøm thô, lamø thaån
tucï nhö ranh aáy.

Baø vôï nhaø thô laéc ñaàu, chacé löôõi:

- Toäi nghiepä quaù, ñuùng laø caùi soá aên mayø nenâ baø Tuù ñaùng
yeâu, ñaûm ñang vôù phaûi oâng choàng quyù hoaù aáy nhæ.

OÂng Vieät Kieàu ñang ngoài im, quay sang gaét vôùi vôï:

- Thoiâ , toâi xin baø. Thöû hoûi ai ñöa baø sang ñayâ ? Ai höùa henï
raèng sang ñöôïc beân naøy seõ chæ suoàt ñôiø chaêm lo sanê soùc cho
choàng?

Baø cunõ g khoâng vöøa, löôøm laïi:

- Thoâi ñi, oâng muoán toâi nhaéc laiï khonâ g? Hoài ño,ù onâ g duï
doã toâi, oâng xí gaït toâi, laøm toâi töôûng theo oâng sang ñaây laø coù
nhaø lauà , xe hôi, chæ anê roià lo cho choàng cho con, ai deø qua ñayá

ÑA HIEÄU 70 203

môùi coù maáy thaùng, oâng daét toâi voâ xin queo-phe roài noù baét ñi
xin vieäc, lamø vieäc thaáy moà môùi coù cheùn côm anê chöù ôû ñoù maø
chôø oâng nuoâi...

OÂng choàng choáng cheá:
- Thì baø cuõng coù choã anê , choã ôû, cunõ g coù xe laùi tôiù , laiù lui
chôù boä...
Baø cöôøi nhatï :
- Dó nhieân, oâng lo cho tui ñayà ñuû chôù. Xe hôi thì vöaø chayï
vöøa reân, vöøa xì khoùi, vöaø ñoå
nöôcù . Coøn nhaø laàu thì möônù phoøng treân lauà chöù sao!
OÂng Vietä kieàu lônù gionï g:
- Theá naoø laø meï hienà ? vôï ñamû ? Baø khonâ g nghe ngöôiø ta
khen ngöôiø ñanø baø Vieät Nam aø?
“Nöaû ñeâm aân aiù cunø g choàng,
Nöûa ñeâm veà saùng ganù h goàng ra ñi.”
Baø cöôøi khaåy:
- Ñuïng chuùt laø maáy oâng loâi baø Tuù Xöông ra laøm thí duï!
Nghe baét meät.
- Baø noùi cho tui bieát coi tui coù anê ôû bacï gì vôùi baø khoâng?
Baø bóu moâi:
- Khoâng bacï tình maø cöù lauâ laâu laiï ñoiø veà Vieät Nam...
On g choàng ñöùng phaét daäy, huøng hoå:
Tui noùi cho baø bieát nghe:
“Ngaøy ñeâm anh nhôù queâ höông
Em ñönø g giôû thoiù ghe tuonâ g ñaøn baø
Giöõ gìn phong tuïc nöôcù ta
Thôø choàng moät daï môùi laø gaùi ngoan... “
OÂng cöôøi nhaït:
“Hay chi caùi bonï lanê g loanø
Chanh chua ñanh ñaù laïi toan chöûi choàng?”
(Phoù thöôøng daân?)

204 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Baø khonâ g vöøa, hayù choàng motä caiù daøi soïc:

- Phaûi, oâng ñoøi veà thaêm ...anh hai, chò hai? Tui noùi oâng
nghe, cha meï thì coøn coù lyù do, sôï tuoåi giaø, söùc yeáu neân phaûi veà
thaêm. Cha meï, vôï con oâng ôû beân naøy heát, oâng leùn luùt göûi tieàn
veà cho ai? OÂng ñoøi veà thì chæ coù lyù do ham aên chôi, höôûng thuï
thoâi. Tui gheùt thöù ñaïo ñöùc giaû laém.

“Anh ñöøng noùi coù laø khoâng

Caùi moàm nguî bieän ñöøng honø g löøa em...”

Baø luïc trong tuiù ra caiù bienâ nhaän göûi tieàn veà Vieät Nam, dí
vaøo maét choàng:

“Raønh raønh chöùng côù ñi ñeâm

Vanã conø leûo meùp nhaát em nhì trôøi..”

- Hö,ø oâng giaø roài nghen oâng, ñaàu coøn hai thöù toùc laø nhôø
thuocá nhuomä chöù khonâ g thì cuõng baïc trané g roià , oâng ñöøng ñoøi
cöa sönø g, laøm ngheù, meät laém.

“Giaø roià vanã chönù g ñöôøi öôi

Ñeå cho con chaùu chuùng cöôøi, söôùng chöa?”(Phoù thöôøng
daân?)

- Töônû g noùi gì hay ho chöù hay hômù gì maáy baø ngoài ñaâu laø
noùi xaáu choàng ñoù.

On g chonà g ñunø g ñunø g boû ñi ra cöaû motä leoø . Baø vôï noiù vôiù theo:

- EÂ, ai noùi xaáu choàng thì noiù chöù tui khoâng noiù a.ï Tui chæ
keå söï thatä maø noù xaáu thoâi aø.

Baø Baûo hieåm thaáy baïn noåi noùng, beøn nheï nhaøng... cho
theâm chutù xíu nöôùc gaø:

- “Bunï g laøm daï chòu”.

Baø nghe lôiø onå g conø than thôû noãi gì?

Baø Vieät Kieàu cöôøi xoaø:

- OÁi, töùc thì tui noùi chôi vayä chöù hôi ñaâu than thôû chuyenä
maáy onå g cho meät. Noùi thietä , maáy oång coù “tham ño,ù boû ñaêng,
tham leâ queân löïu, chôi traêng queân ñeøn” thì tui cuõng hoång
theøm “care”. Cöù giöõ chaët laáy tuùi tieàn thì ma noù themø tôùi maáy

ÑA HIEÄU 70 205

thanè g cha?û Cho ñi luonâ ñi cho bieát.
Baø Myõ Vaøng gaät guø:
- Caùi xöù mình hoià nayø loanï lamé . Laàn tui veà Vietä Nam vôùi

onå g, tuiï tui ôû trong khacù h sanï maø nöaû ñemâ noù conø damù tôiù , giaû
boä hoiû han roià keuâ onâ g chonà g tui ra ngoaiø ñeå duï doã ñoù ba.ø

Nhaø thô gaät gu:ø
- Noùi chöù coi y phuïc cuõng bieát vaên hoaù vaø möùc töï troïng
cuaû daân toäc. Xöù gì maø baây giôø con gaùi aên baän aùo quaàn hôû
hang quaù côõ. Coøn aùo daøi thì moûng tanh nhö maïng nheän ñi
nhan nhanû ngoaøi ñöôøng troâng thietä ...haáp daãn.
Baø Thuyeàn nhaân than thôû:
- Thaønh phoá gì maø dô baån, ai naáy bòt maët muõi nhö ñi anê
cöôùp ngaân haøng khoâng baèng, coøn choã laøm vieäc, coâng vieân
daïo chôi thì khoâng khaùc choán laàu Honà g cuaû maáy em Kieàu.
- Bôûi vaäy maáy oâng môùi ham veà!
- Maáy oâng giaø veà tìm kieám gaùi tô, mua chutù aiù tình phuø du
ñeå mayá con nhoû nhö con chaùu phuïc vuï. Noù ñem thanâ ñi laøm
viecä ñoù cuõng ñaéng cay nenâ vöaø moi tienà vöøa chöûi mayá onâ g giaø
dòch:

“Noäi em treû hôn ngaøi maáy tuoåi
Ngaøi vaãn laø anh, chaúng daùm cheâ
Mieäng noùi ranè g em “ñoà boá laùo”
Loøng ngaøi, em bietá söôùng teâ me”â

Cacù baø nhìn nhau, thôû ra ngao ngaùn:
- Ñoù môùi ñunù g laø caùc oâng Tuù Xöông taân thôøi!

206 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Tình Baïn & Ñònh Meänh

“Eisenhower dreamed of serving under Patton, but history
reversed their roles. Their stormy association dramatically
shaped the Allied assault on the Third Reich”.

Written by Stefen E. Ambrose. Tuyø vieân cuûa Eisenhower.

“A FATEFUL FRIENDHIP”, American Heritage Publishing
Co., Inc.; editorial and executive officers, 551 fifth Avenue,
Newyork, N.Y. 1007.

Chuyeån ngöõ bôûi : Traàn Tuaán Ngoïc - K28

****************

Ñöôïc nuoâng chieàu töø beù trong moät gia ñình cöïc kyø giaøu
coù, quyeàn quyù vaøo baäc nhaát ñaõ bieán George Patton thaønh moät
con ngöôøi töï phuï, kieâu haõnh. Thieáu thôøi noåi danh laø moät ngöôøi
aên maëc theo yù thích, noùi baát cöù thöù gì
anh ta muoán, vaø muoán laøm baát cöù gì
cuõng chaúng ai daùm ñoäng ñeán. George
Patton coøn laø moät ngöôøi chöûi theà luoân
mieäng, neáu khoâng vöøa yù thì anh quaït
luoân khoâng keå keû döôùi hoaëc ngöôøi
treân. Daàu raèng George Patton sinh
tröôûng trong haøng tröôûng giaû thöôïng
löu cuûa xaõ hoäi Myõ baáy giôø, nhöng
haàu heát moïi ngöôøi, keå caû nhöõng
ngöôøi lính, ñeàu ñaùnh giaù Patton laø
ngöoøi tuïc taèn thoâ loã.

Trong khi ñoù ôû moät phoá nhoû nôi giöõa mieàn taây Hoa Kyø,
Dwright Eisenhower xuaát thaân töø moät caäu beù ngheøo khoù chaêm
hoïc phaûi töï ñi laøm vaøo ban ñeâm ñeå kieám soáng ôû moät nôi saûn
xuaát kem söõa. Laø ngöôøi laøm coâng theo ñuùng yù muoán cuûa
chuû vôùi nuï cöôøi töôi saün saøng laøm vöøa loøng moïi ngöôøi. Chæ

ÑA HIEÄU 70 207

coù moät ñaëc tính laøm caäu Eisenhower vöôn baät leân laø caäu chuù
taâm laøm vieäc heát boån phaän moät caùch hieäu quaû trong laëng leõ.

George Patton vaø Dwright Eisenhower laø hai ngöôøi khaùc
nhau moät trôøi moät vöïc nhöng laïi laø baïn chí thaân cuûa nhau
trong nhönõ g namê chieán tranh töø Ñeä Nhatá ñená Ñeä Nhò Theá Chieán.

Ñieåm khaùc thöôøng ôû con ngöoøi Patton laø phong löu thoâng
thaùi hôn ngöôøi laïi theâm nguoàn naêng löïc laøm vieäc saùng choùi
phi thöôøng. OÂng ta coù theå laøm vieäc khoâng ngöøng nghæ trong
moät thôøi gian daøi khoâng meät moûi, nhöng laï luøng laø khoâng
theo moät quy caùch naøo roõ raøng caû.

Patton coøn coù moät caùi laï luøng nöõa laø tin vaøo tieàn kieáp,
oâng thöôøng laøm theo nhöõng gì maø oâng nghó laø oâng ñaõ töøng
laøm nhö theá. OÂng tin raèng oâng ñaõ töøng tham döï traän chieán
vôùi Alexander Ñaïi Ñeá vaø vôùi caû Naõ phaù Luaân. Nhieàu laàn,
oâng chuyeån quaân treân nhöõng loä trình maø ñöôøng xaù khoâng coù
veõ treân baûn ñoà.

Ngöôïc laïi, Eisenhower laïi laø ngöôøi töø toán, ñaàu oùc thöù töï
ngaên naép. Khi caàn giaûi quyeát moät chuyeän gì thì oâng khoâng boû
qua moät vieäc nhoû nhaët naøo, mieãn laø nhöõng vieäc ñoù lieân ñôùi
ñeán chuyeän caàn toan tính. OÂng ñieàu nghieân moïi tình huoáng
coù theå xaûy ra, ñong ño nhöõng bieän
phaùp ñaùp öùng thích hôïp cho töøng
tröôøng hôïp, vaø tieân lieäu suy ñoaùn ñeå
ñöa ra nhöõng quyeát ñònh cho töøng keát
quaû coù theå xaûy ra theo daây chuyeàn.

Patton hoaøn toaøn khaùc vôùi
Eisenhower ñieåm naøy, Patton raát ít
khi ñöa ra caùch giaûi quyeát vaán ñeà
qua phöông caùch suy luaän hoaëc caân
nhaéc; Maø laïi giaûi quyeát theo caûm
quan raèng vieäc naøy phaûi giaûi quyeát
theá naøy môùi ñuùng, coøn vieäc kia taát
phaûi ñi theo caùch kia. Theá laø oâng tieán haønh coâng vieäc luoân.

Patton neän goùt hieân ngang ñaày haøo khí trong khi
Eisenhower laïi ñieàm ñaïm ñuûng ñænh. Eisenhower hay hoaø

208 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

nhaõ cöôøi loä haøm raêng vôùi moïi ngöôøi trong khi Patton laïi luoân
caùu gaét. Tính khí Eisenhower nhö chöùa trong caùi tónh coù naép
ñaïy, trong khi Patton nhö laø moät caùi loï luoân ñang boác hôi, bieåu
loä tính khí ra beân ngoaøi. Caû hai chæ cuøng gioáng nhau ôû ñieåm laø
cuøng coù söùc khoeû, cuøng thích tham döï theå thao ngoaøi trôøi.

Maëc daàu gia ñình, tính neát khaùc nhau nhö theá, nhöng caû
hai ngöôøi lính ñaõ san xeû nhau tình ñoàng ñoäi thaân thieát suoát
hai thaäp nieân khoù khaên nhaát. Hoï ñaõ töøng noåi giaän loâi ñình
vôùi nhau, töøng gaàm nhau tranh caõi, nhöng sau laïi hoaø ñoàng
laøm vieäc ñöôïc vôùi nhau vì hoï coù nhieàu ñieåm chung. Moät
trong nhöõng ñieåm chung ñoù laø cuøng xuaát thaân töø tröôøng Voõ
Bò West Point.

Patton toát nghieäp voõ bò vaøo naêm 1909, coøn Eisenhower
toát nghieäp vaøo naêm 1915. Hoå töông laãn nhau nhieàu laàn ñaõ
ñöa hoï laïi gaàn vôùi nhau thaønh tình baïn. Moät ñieåm khaùc cuõng
raát quan troïng trong vieäc giao keát tình baïn laø caû hai ñeàu coù
thuù say meâ veà thieát giaùp, xe taêng.

Patton, ñaõ töøng laø caáp chæ huy cuûa Eisenhower trong 5
naêm, khi daãn ñoaøn xe taêng tham döï trong traän Ñeä Nhaát Theá
Chieán; Coøn Eisenhower ñaõ töøng ñaûm traùch vieäc huaán luyeän
nhöõng ngöôøi lính xe taêng taïi Pennsylvania.

Sau naêm 1918, heát Ñeä Nhaát Theá Chieán khi Boä Quoác Phoøng
Myõ chöa coù chuù taâm ñeán xe taêng thieát giaùp nhö moät vuõ khí
chieán löôïc, thì Patton vaø Eisenhower laïi coù nhöõng ñieåm töông
ñoàng cuøng loaït vôùi caùc nhaø quaân söï treû tuoåi taïi Anh, Phaùp vaø
Ñöùc. Nhöõng ngöôøi sinh ra ñeå chieán ñaáu naøy ñaõ ñoan chaéc
raèng xe taêng seõ laøm chuû traän chieán neáu xaûy ra moät cuoäc
chieán tranh laàn tôùi. Caû hai Patton vaø Eisenhower ñeàu ñeå yù
ñeán tính di ñoäng lôïi haïi cuûa xe taêng, vaø bieán chieán thuaät loâ
coát di ñoäng thaønh boä binh tuøng thieát.

Caû hai say meâ thieát giaùp vaø meán taøi laãn nhau. Patton naêng
noå moïi caùch vöôït qua moïi trôû ngaïi, laø ngöôøi voâ cuøng can
tröôøng vaø baát chaáp moïi chuyeän, laïi ñöôïc buø ñaép bôûi caùi
cöùng coûi kieân nhaãn vaø thaúng thaén cuûa Eisenhower.

Ngöôøi naøo cuõng neå troïng tính khí cuûa ngöôøi kia, hoï boå

ÑA HIEÄU 70 209

xung cho nhau nhö nhöõng electron cuûa haïch nhaân. Traïng
thaùi thieáu cuûa ngöôøi naøy laïi laø caùi thaëng dö cuaû ngöôøi kia vaø
ngöôïc laïi.

Patton vaø Eisenhower gaëp nhau vaøo naêm 1919, vaø ngay
laäp töùc hoï ñaõ baét ñaàu nhöõng cuoäc tranh caõi cho ñeán khi Patton
cheát. Patton ñaõ cho raèng trong moät cuoäc chieán tranh thôøi taân
tieán, maët traän seõ tuyø thuoäc hoaøn toaøn vaøo nhöõng ngöôøi coù
khaû naêng laõnh ñaïo chæ huy. Eisenhower laïi caûm thaáy raèng ñoù
chæ môùi laø moät trong nhieàu yeáu toá. OÂng tin raèng Patton ñaõ töï
chieàu mình theo nhöõng giaác mô huyeàn hoaëc quaù, maø queân
ñi nhöõng döõ kieän thöïc teá nhö laø chieán thuaät maø caû theá giôùi
ñang aùp duïng, vaø nhaát laø vieäc phoái hôïp song haønh vôùi ñoàng
minh nöõa.

Trong moät laù thô vieát cho Eisenhower vaøo thaùng 7, naêm 1926,
ñaõ ñieån hình cho söï khaùc xa nhau giöõa hai vieân töôùng laõnh.

Eisenhower ñöôïc ñaët bieät hieäu laø “Ike” vì ñaõ vöøa toát nghieäp
sau moät naêm taïi Tröôøng Chæ Huy Tham Möu taïi Fort
Leaveworth. Ike, ñaõ ñaït ñöôïc ñieåm toái öu veà moïi moân, vaø
trôû thaønh thuû khoa cuûa khoaù hoïc. Patton, sôï raèng ngöôøi baïn
thaân naøy seõ taäp trung quaù ñaùng vaøo nhöõng ñeà taøi Laõnh Ñaïo
Ñieàu Haønh nhö laø chuyeån vaän, ñieàu haønh nhaân söï, laøm theá
naøo vieát moät caùi tin noäi boä ñuùng maãu, neân ngay sau khi chuùc
möøng keát quaû cuûa baïn, Patton ñaõ thaúng thöøng xaùc ñònh trong
laù thô chuùc möøng baïn:

“Thoâi nghe baïn, töø naøy trôû ñi tuïi mình noùi chuyeän vôùi
nhau veà chieán thuaät, chieán löôïc hoaëc baát cöù chuyeän gì veà
chieán tranh. Coøn ñöøng noùi chuyeän.. huø meû! veà nhöõng vieäc
ñaùnh boùng baøn giaáy nghe khoâng.”

Cuõng töø sau ñoù, coù tieáng loùng ôû ñaùm baøn giaáy ruaû xaû laãn
nhau khi caàm nhöõng giaáy tôø luoäm thuoäm treùo caúng ngoãng,
khoâng ñuùng nguyeân taéc laø “môù giaáy tôø choù ñeû naøy” Poor
S.O.B (SOB: Bastard, Son Of a Bitch)

Patton chæ chuù troïng vaøo vieäc chæ huy. Nhaân vieân ñieàu
haønh phaûi ra ngoaøi ñoác thuùc coâng vieäc, khoâng phaûi ngoài lyø ôû
baøn giaáy. Moät hai ngöôøi caû gan ngoài yø taïi baøn ñeå giaûi quyeát

210 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

cho xong chuyeän giaáy tôø, soå saùch, vaên thö bò Patton gaùn raèng
ñoù laø nhöõng thaèng “cöùt ñaùi”.

Cuoái cuøng, söï khaùc bieät giöõa hai ngöôøi trôû neân nhieàu hôn
khi baøn veà traän maïc.

“Chieán thaéng trong nhöõng naêm chieán tranh tôùi, seõ tuyø
thuoäc vaøo nhöõng muõi Tieán quaân khoâng phaûi laø nhöõng Keá
hoaïch.” Patton cho raèng, ñaùnh giaëc laø phaûi lao ñaàu vaøo laøn
teân muõi ñaïn, chöù khoâng phaûi ngoài trong phoøng maùy ñieàu
hoaø khoâng khí ñeå maø vieát vieát, taåy taåy vaø kyù teân.

Eisenhower khoâng ñoàng yù. Keá hoaïch, coù nghóa laø xeáp
ñaët löông thöïc, ñaïn döôïc, thuoác men vaø nhieân lieäu phaûi tính
toaùn laøm sao ñeå ñöa tôùi nôi nhöõng ngöôøi lính ôû tuyeán ñaàu,
laøm sao phaûi taäp trung ñaùnh ñöôïc vaøo choã yeáu cuûa ñòch, taän
duïng ñöôïc khaû naêng toái ña cuûa mình ñeå gaây toån thaát cho
ñòch maø laïi ít hao toån löïc löôïng cuûa mình. Vì theá mình phaûi
caàn leân keá hoaïch haønh quaân, vaø xöû lyù trong caùc tình huoáng
coù theå tieân lieäu ñöôc.

Eisenhower ñaõ tin raèng, ñieàu khoù khaên nhaát trong cuoäc
chieán tôùi laø ñoäng vieân tinh thaàn binh só, huaán luyeän taùc chieán,
trang bò vuõ khí, vaø vaän chuyeån nhöõng ñaïo quaân ñeå hoï coù theå
ñoå boä ñuùng choã, duy trì moái lieân laïc haøng ngang vôùi caùc ñaïo
quaân ñoàng minh. Muõi tieán quaân haún nhieân laø quan troïng, leõ dó
nhieân, nhöng ñoù chæ laø moät maûng maøu trong toaøn theå maøu saéc
cuûa moät böùc tranh chieán tranh.

Vaøo khoaûng nhöõng naêm 1930 vì nhieäm vuï neân hai ngöôøi
khoâng gaëp gôõ nhau, nhöng caû hai ñeàu lieân laïc vôùi nhau thöôøng
xuyeân. Ñoù laø thôøi gian khoâng thuaän lôïi chuùt xíu naøo veà ngaønh
thieát giaùp, taøi khoaù bò caét ñöùt, treân thöïc teá, soá löôïng xe taêng
cuûa quaân ñoäi Myõ baáy giôø chaúng coù gì.

Patton, chaùn naûn, gia nhaäp vaøo ñoäi côõi ngöïa, vaø chôi ñaùnh
caàu baèng ngöïa, trong khi ñoù Eisenhower ñaõ laøm vieäc kieân
nhaãn qua moät loaït nhöõng coâng vieäc baøn giaáy. Patton soáng xa
hoa, höôûng thuï ñôøi soáng, ñua xe maéc tieàn, nuoâi moät baøy
ngöïa rieâng daønh vaøo vieäc ñaùnh caàu, du lòch baèng taøu buoàm
rieâng, vaø maùy bay rieâng.

ÑA HIEÄU 70 211

Quaân ñoäi Myõ, thôøi gian naøy phaûi noùi laø chæ coù ñeå laøm vì,
khoâng coù choã duïng. Trong thôøi kyø kinh teá khuûng hoaûng,
quoác hoäi Myõ ñaõ giaûm bôùt löông boång cuûa só quan binh só maø
laïi coøn ñöa ra moå xeû nhöõng nhieäm vuï caáp baäc, trong quaân
ñoäi. Haàu nhö nhöõng ngöôøi choïn laøm nghieäp lính ñeàu phaûi
thaét löng buoäc buïng, chaáp nhaän cuoäc soáng ñaïm baïc maø gaén
boù ñôøi quaân nguõ vôùi nhau.

Hieån nhieân cuoäc soáng xa hoa cuûa Patton ñaõ laøm ñieân tieát
haàu heát trong baïn beø ñoàng nguõ, ngay caû caáp chæ huy cuûa oâng
ta nöõa vì hoï khoâng theå naøo ganh ñua ñöôïc vôùi oâng.

Eisenhower, trong luùc ñoù, laïi xin ñaûm nhaän heát nhieäm vuï
naøy sang nhieäm vuï khaùc, lieân heä tröïc tieáp vôùi binh só. Vieân
töôùng laãm lieät nhaát baáy giôø laø Ñaïi Töôùng Douglas MacArthur,
thích troïng duïng nhöõng ngöôøi laøm vieäc sieâng naêng, hieäu
quaû. Chung quanh oâng toaøn laø nhöõng ngöôøi nhö Eisenhower,
hoï soáng ngaên naép vaø kieåu maãu. Moät trong nhöõng ngöôøi ñöôïc
neå troïng nhaát trong ñaùm quaân nhaân kyû luaät cuaû quaân ñoäi naøy
laø Eisenhower.

Cuõng trong thôøi gian naøy thì ngöôïc laïi, Patton töï cho mình
ñaøo thaûi khoûi heä thoáng quaân giai, coøn Eisenhower thì vaãn
dính chaët kyû luaät quaân nguõ.

Chaúng haïn vaøo naêm 1940, luùc maø Patton mang caáp böïc
ñaïi taù (1938), naém chöùc vuï chæ huy Löõ ñoaøn 2 Thieát giaùp.
OÂng thaáy haàu heát caùc xe taêng khoâng coù caùi naøo chaïy ñöôïc
caû vì maùy moùc hö hoûng. Khi vieân thôï maùy noùi coù raát nhieàu
duïng cuï cô khí coù theå duøng ñeå söûa chöõa xe taêng ôû taïi Sears
Roebuck, Patton ñaõ mua luoân vaø moùc tieàn tuùi ra traû. OÂng giöõ
kín nhöõng chi phí rieâng naøy, toån phí coù leõ leân tôùi caû haøng
ngaøn dollars (neùn vaøng) tieàn baáy giôø.

Eisenhower, cuøng thôøi ñang naém chöùc vuï tham möu tröôûng
cuûa moät löõ ñoaøn thieát giaùp khaùc, cuõng gaëp trôû ngaïi nhö Patton.
OÂng giaûi quyeát baèng caùch khaùc. OÂng vieát thô leân moät ngöôøi
baïn laøm vieäc ôû boä Quoác Phoøng vaø vôùi moät chuùt kheùo leùo
hoûi xin, ñaõ ñöôïc chaáp thuaän chính thöùc cuûa boä ñeå mua taát caû
nhöõng phuï tuøng thay theá maø oâng ñang caàn ñeå tu söûa nhöõng

212 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

xe taêng hö hoûng.

Khi Theá Chieán Thöù Hai buøng noå ôû AÂu Chaâu, Patton ngay
laäp töùc boû chôi polo vaø nhöõng thuù vui haøng ngaøy. Eisenhower
ñaõ chaéc chaén raèng, moät khi Hoa Kyø nhaûy vaøo voøng chieán,
Patton seõ leân thaúng ôû chöùc vuï cao caáp trong quaân ñoäi. Thaùng
9, naêm 1940, maëc daàu baáy giôø oâng cuõng ñaõ töï tin khaû naêng
chính mình ñuû khaû naêng ñeå chæ huy moät löõ ñoaøn, nhöng oâng
vaãn vieát moät laù thô cho baïn oâng ñang chæ huy löõ ñoaøn 2:

“Patton, toâi öôùc voïng neáu coù theå ñöôïc thì anh haõy ñeå cho
toâi moät nhieäm vuï chieán ñaáu trong löõ ñoaøn cuaû anh, bôûi vì
gaàn nhö 3 naêm nöõa toâi môùi leo tôùi caáp baäc nhö anh.”

Patton cuõng ngaàn ngöø khoâng keùm, oâng bieát khaû naêng
ngang ngöûa cuûa baïn mình. Tuy nhieân, ñaùp laïi lôøi hoûi cuûa
ngöôøi baïn. OÂng ñaõ coù moät yù nghó hay laø hoûi xin Töôùng Geogre
C. Marshall ñeå Eisenhower laøm tham möu tröôûng cho löõ ñoaøn
cuûa oâng vì moät laàn, töôùng naøy ñaõ noùi veà Patton:

“Ngöôøi naøy caàn phaûi coù moät caùi thaéng, vì nhöõng traän chieán
ôû caän duyeân gaàn caùt seõ khoâng thích hôïp vôùi nhöõng ngöôøi
quaù ham toác ñoä vaø haùo chieán.”

Patton töï bieát ñieàu naøy vaø nghó raèng oâng baïn thaân
Eisenhower cuûa mình laø caùi thaéng tuyeät vôøi nhaát. Hoï ñaõ khoâng
ñöôïc chieán ñaáu beân caïnh cuûa nhau nhö yù muoán, maõi cho
ñeán hai naêm sau.

Naêm 1941, Eisenhower leân ñaïi taù nhieäm chöùc vaø naém
chöùc Tham Möu Tröôûng cho Ñeä Tam Loä Quaân. Con trai lôùn
cuûa Eisenhower teân laø John ñang löôõng löï vieäc choïn ñi hoïc
veà ngaønh luaät hoaëc vaøo tröôøng Voõ Bò West Point, vaø caäu ñaõ
hoûi xin yù kieán cuûa oâng boá. Eisenhower cho raèng quaân ñoäi
thích hôïp cho con mình hôn. OÂng thuù nhaän laø oâng töøng hy
voïng laø seõ leân cao hôn trong quaân ñoäi nhöng oâng cuõng coù yù
ñònh ñònh hoài höu vôùi caáp baäc ñaïi taù.

OÂng laø ngöôøi raát thöïc teá, khi ngöôøi con trai teân John tham
khaûo yù kieán cuûa oâng boá veà vieäc choïn ngheà nghieäp. OÂng ñaõ traû
lôøi vôùi con trai oâng laø khi gia nhaäp vaøo quaân ñoäi, con seõ ñöøng
bao giôø hy voïng seõ trôû thaønh ngöôøi giaøu coù hay laø noåi tieáng,

ÑA HIEÄU 70 213

nhöng thay vaøo ñoù con seõ töï baèng loøng vôùi chính mình vì ñaõ daán
thaân vì toå quoác. John cuoái cuøng ñaõ choïn con ñöôøng binh bò.

Patton trong luùc ñoù, vaãn tieáp tuïc tieán thaân ngaønh thieát
giaùp. OÂng vaãn tieán tôùi ñöôïc laø nhôø khaû naêng thieân phuù cuûa
oâng, leõ dó nhieân, nhöng phaàn nhieàu laø do Toång Tham Möu
Tröôûng quaân ñoäi Hoa Kyø, töôùng Marshall, laø moät töôùng coù
taàm nhìn roäng, oâng ñaõ khoâng chaáp nhaát tính khí quaù ñoä

cuûa moät thuoäc caáp maø chæ nhìn nhaän ra taøi naêng cuûa moät
ngöôøi maø toå quoác ngaøy sau seõ caàn.

OÂng ñaõ thaáy khí phaùch trong con ngöôøi Patton, coù caùi
duõng maõnh cuûa moät ngöôøi lính maø laïi mang lòch laõm cuaû
doøng doõi thöôïng löu. OÂng töøng bieát caùi cuoàng noä cuûa Patton
ñaõ laøm bôû maät ñoái phöông trong traän maïc, nhö trong traän
ñaùnh taïi Saint-Mihiel trong Theá Chieán Thöù Nhaát, maø chính
oâng cuøng tham döï. Töôùng Marshall ñaõ ghi laïi trong cuoán soå
nhoû biaø ñen saét maùu noåi tieáng cuûa oâng veà taøi naêng cuûa Patton
töø hoài ñoù.

Cuoán soå naøy ghi laïi heát nhöõng vieäc thaønh coâng hay thaát
baïi, tính neát cuûa nhöõng ngöôøi maø oâng bieát. Ñeán khi laøm
Tham Möu Tröôûng lieân quaân oâng laøm coû heát trong quaân ñoäi
nhöõng gioáng aên haïi ñaùi naùt. Ñoàng thôøi ñöa nhöõng ngöôøi nhö
Patton nhaûy lon vuø vuø, qua maët caû nhöõng caáp chæ huy tröïc
tieáp. Marshall ñaõ ñöa Patton leân laøm Thieáu Töôùng nhieäm
chöùc vaøo naêm 1940, vaø sau thaùng 4, naêm 1941, trôû ñaõ trôû
thaønh Thieáu Töôùng chính thöùc.

Khi Hoa Kyø tham chieán vaøo thaùng 12, naêm 1941, Töôùng
Marshall keùo Eisenhower veà Washington; Thôøi gian ñoù
Marshall vaãn chöa bieát nhieàu gì veà con ngöôøi cuûa Eisenhower,
nhöng oâng ta ñaõ ñoïc nhöõng baûn töôøng trình veà phong caùch
laøm vieäc cuûa Eisenhower vaø coù moät laàn ñích thaân quan saùt
caùch thöùc xöû lyù coâng vieäc moät caùch xuaát saéc cuûa Eisenhower
taïi Louisiana vaøo naêm 1941.

Chæ trong voøng coù 3 thaùng Eisenhower nhaäm chöùc, oâng
ñaõ trôû thaønh nhaân vaät ñaàu naõo soá 1 trong Boä Haønh Quaân cuûa
Quoác Phoøng Hoa Kyø (head of the Operations Division of the

214 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

War Department).

Töôùng Marshall quaù yeâu meán taøi naêng cuûa Eisenhower,
ñeå roài trong voøng 3 thaùng sau oâng ñaõ ñeà baït Thieáu Töôùng vaø
cöû Eisenhower sang London ñeå naém chöùc Tö lònh Maët traän
AÂu Chaâu (European Theatre of Operations).

Thaùng 7, naêm 1942, Anh Quoác vaø Hoa Kyø cuøng quyeát
ñònh traän ñaàu tieân maø caû hai nöôùc seõ chung löng ñaáu caät vôùi
nhau laø phaûi ñaùnh chieám laáy mieàn Baéc Phi Chaâu, moät thuoäc
ñòa cuûa Phaùp ñeå laøm nôi khôûi ñaàu cuoäc chieán tranh. Eisenhower
ñaõ laøm ngöôøi Anh neå phuïc, yeâu meán nhö y heät nhö vôùi Töôùng
Marshall, vaø hoï ñaõ ñoàng yù vôùi nhau raèng thaät laø lyù töoûng neáu
ñeå Eisenhower naém chöùc Tö Lònh Toái Cao ñieàu khieån maët
traän chieám laáy Baéc Phi.

Ñöông nhieân, Eisenhower coù theå töï choïn laáy moät vieân
töôùng chæ huy traän ñaùnh môû ñaàu; khoâng moät chuùt ngaàn ngöø,
ngöôøi oâng choïn ñaàu tieân chính laø Töôùng Patton.

Thôøi vaän trôû neân ñaûo loän trôù treâu, vì chính Eisenhower ñaõ
mô ñöôïc döôùi tröôùng cuûa Patton hai naêm tröôùc ñaây.

Chaân öôùt chaân raùo môùi ñeán AÂu chaâu, Eisenhower ñaõ giao
cho oâng baïn vaøng cuûa mình moät nhieäm vuï cöïc kyø khoù khaên,
ñoù laø phaûi laáy cho kyø ñöôïc bôø bieån Casablanca. Ñoù laø moät
ñòa danh thaønh phoá coù caûng Monocco, naèm treân bôø bieån Ñaïi
Taây Döông taïi Baéc Phi do quaân ñoäi Phaùp ñang naém giöõ.

Tuy nhieân, Eisenhower ñaõ thöông thaûo thaønh coâng vôùi
Ñoâ ñoác Jean Louis Darlan, xeáp cuûa vieân toaøn quyeàn Vichy
taïi Phi Chaâu, neân Phaùp ñaõ ñeå quaân ñoàng minh chieám giöõ
Baéc Phi ñeå laøm baøn ñaïp. Theá laø Patton maát cô hoäi tung hoaønh.
Ñeå ñeàn buø laïi, Patton cho pheùp mình chôi xaû laùng vôùi caùc tay
giaøu coù quyeàn theá taïi Morocco suoát 3 thaùng trôøi nhö laø vì vua
cuûa ñaïo quaân vieãn chinh cuûa Hoa Kyø. Moãi ngaøy tieåu yeán, hai
ngaøy ñaïi yeán, ñaõi ñaèng voã veà Quan toaøn quyeàn Phi Chaâu Vichy,
ñeán noãi ngay caû moät soá ngöôøi Hoa Kyø coøn coù yù nghó laø ngöôøi
Myõ coù nhieäm vuï ñeán ñeå giuùp vaø laøm cho keû thuø vui söôùng.

Thaùng 3, naêm 1943. Sau khi xong traän ñaùnh taïi Kasserine
Pass, Eisenhower cöû Patton ñeán Tunisia ñeå chæ huy Quaân ñoaøn

ÑA HIEÄU 70 215

II. Quaân ñoaøn naøy vöøa môùi laâm traän vaø tôi taû. Eisenhower
giao cho Patton nhieäm vuï phuïc hoài khaû naêng chieán ñaáu laïi
cho Quaân ñoaøn, taùi taïo kyû luaät binh só, taïo aán töôïng toát cho
ngöôøi Anh veà lính Hoa Kyø baèng caùch thaéng moät hoaëc hai
traän cho lính leân tinh thaàn vaø daën doø ngöôøi baïn thaân laø nhôù
phaûi caån thaän baûo veä laáy chính baûn thaân, khoâng caàn phaûi
chöùng minh cho nhau bieát tính can tröôøng.

Patton luoân luoân quaù cöùng nhaéc trong vieäc taïo kyû luaät
cho binh só. Trong khi oâng ta aên maëc hoa hoeø hoa soùi, nhöng
laïi muoán thuoäc caáp aên maëc cöïc kyø chænh teà theo ñuùng luaät
quaân ñoäi, ngay caû luùc ra traän tuyeán. OÂng coøn nghieâm khaéc
nhaéc nhôû vieäc luyeän taäp theå duïc theå thao ngay caû tôùi caáp
töôùng tröïc tieáp döôùi quyeàn. Giaøy phaûi luoân luoân boùng loän,
quaàn aùo khi maëc phaûi uûi thaúng taép ñeán noãi maø coù moät laàn
nhaân vaät noåi tieáng Bill Mauldin trong taïp chí trang hình haøi
höôùc “Stars and Strips” bò caám löu haønh trong Quaân ñoaøn
oâng, chæ vì nhaân vaät lính caø Mauldin trong tranh veõ luoân treâu
gan ngöôøi khaùc laïi vöøa maëc xoác xeách gioáng nhö teân lính caåu
thaû ba gai. (Khi Patton keâu Trung só Mauldin leân boä chæ huy
vaø saïc cho moät traän tôi bôøi veà nhöõng tranh veõ, thì voâ tình
Eisenhower laïi laøm ngöôïc laïi)

Thuoäc caáp döôùi quyeàn Patton khoù maø noùi raèng hoï ñaõ yeâu
meán oâng xeáp cuûa hoï, nhöng phaûi noùi laø neå phuïc oâng thì ñoù
laø ñieàu chaéc chaén. Ñieàu ñoù, daãn ñeán loøng haõnh dieän cuûa
chính hoï laø ñaõ töøng phuïc vuï trong Quaân ñoaøn döôùi quyeàn
oâng sau naøy.

Quaân lính cuûa Patton ñi ñöùng thaúng löng, raâu caïo saïch seõ,
toùc ngaén 3 phaân veà sau laïi trôû thaønh phoå bieán chung cho
quaân ñoäi Hoa Kyø. Kyû luaät saét ñaù, ñoäi nguõ nghieâm chænh ñaõ
ñöa lính Patton ñeán chieán thaéng laãy löøng khi ñuïng ñoä vôùi
vieân töôùng löøng danh cuûa Ñöùc Quoác Xaõ, Erwin Rommel.

Ñeå bieåu loä loøng caûm phuïc, Eisenhower ñaõ giao cho Patton
moät troïng traùch maø nhieàu töôùng laõnh trong quaân ñoäi khao
khaùt, ñoù laø chæ huy ñaùnh chieám ñaûo Sicily.

Patton ñaõ hoaøn taát nhieäm vuï moät caùch tuyeät vôøi. Loä quaân

216 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

thöù 7 cuûa oâng ñaõ laøm lieân quaân Ñöùc YÙ thua lieång xieång,
chaïy daøi töø Silily vaêng qua caû Palermo. Ñoù laø moät traän ñaùnh
ñeïp ñeå ñôøi. Ngay caû ñoäi quaân Anh, ñaëc bieät laø Ñaïi Töôùng
Bernard Montgomery, cuõng baät ngöûa kinh ngaïc.

Patton ñaõ chöùng toû laø moät baäc thaày xöû duïng thieát giaùp
trong chieán tranh truy kích, oâng laø ngöôøi töôùng coù theå ñieàu
khieån nhieàu maët xung kích cuûa mình xeû ñoäi hình ñòch döôùi
moïi tình huoáng.

Tuy theá, Patton laïi khoâng gioûi phaûn phuïc kích.

Khi oâng chuyeån quaân sang höôùng ñoâng ñeå höôùng veà
Messina, ñang hôû caïnh söôøn tröôùc maët ñoäi quaân YÙ, thì ñoäi
quaân Ñöùc ñaõ ñôïi saün phía tröôùc. Traän chieán trôû neân thaûm khoác.
Nhöõng con ñöôøng quaù heïp, gioù thoåi quaät loàng loäng qua nhöõng
raëng nuùi chaäp chuøng ñaõ trôû neân thuaän lôïi cho ñaïo quaân Ñöùc
moïi maët. Trong traän naøy suyùt nöõa thì Patton gaãy goïng.

Vaøo ngaøy 3 thaùng 8, trong khi traän chieán Messina vaãn coøn
ñang aùm aûnh, Patton tìm caùch khuaây khoaû baèng caùch thaêm
vieáng nhöõng bònh vieän daõ chieán gaàn tuyeán ñaàu vaø hoûi han
nhöõng chieán só can ñaûm ñang vò thöông trong chieán traän.
Ñaây laø caùch maø Patton thöôøng giaûi toaû söùc caêng thaúng cho
chính mình.

Nhöõng laàn thaêm vieáng uyû laïo töøng leàu vaûi nhö theá naøy,
thì oâng töôùng seõ hoûi han nhöõng ngöôøi lính baêng boù bò thöông
luùc naøo, taïi sao bò ñaïn, ñòch quaân töø phía naøo ñaùnh tôùi vv...

Khi oâng töôùng gaëp binh nhì C.H.Kuhl, moät ngöôøi lính phaùo
binh treû tuoåi queâ taïi Mishawaka, Indiana. Kuhl ñang ngoài treân
moät caùi thuøng, khoâng bò thöông tích gì caû. Teân lính treû tuoåi traû
lôøi ñôn giaûn khi bò hoûi laø “Heát bieát luoân, tui chòu heát noåi.”

Patton thöøa nhaän sau naøy, laø mình ñaõ ñi quaù ñaø, khoâng
keàm ñöôïc. Ñoái vôùi oâng, “Run laåy baåy” hay laø “Chieán ñaáu
yeáu ñuoái” ñoù laø daáu hieäu cuûa keû khieáp nhöôïc, heøn nhaùt
khoâng chaáp nhaän ñöôïc vaø oâng ñaõ quaùt aàm ó, baùng boå vaøo
maët teân lính baèng nhöõng danh töø toài teä nhaát coù theå thoát ra.
OÂng phang ñoâi gaêng tay vaøo maët ngöôøi lính vaø quay sang naït
ngöôøi y só tröôûng:

ÑA HIEÄU 70 217

“Khoâng ñeå thaèng choù ñeû naøy nhaäp vieän, toâi khoâng muoán
thaèng choù buïng vaøng da chì nhö thaèng naøy daáu caùi baûn maët
heøn nhaùt ôû ñaây, noù laøm dô baån choán naøy. Nôi ñaây chæ ñeå cho
nhöõng keû anh huøng thoâi.” Theá roài oâng haàm haàm böoùc ra.
Kuhl thöïc ra ñaõ nhaäp vieän vì trieäu chöùng tieâu chaûy, soát reùt,
nhieät ñoä leân tôùi 102.F

Caùi ñoâi gaêng tay phaït vaøo maët ngöôøi lính laøm moïi ngöôøi
nhìn thaáy phaûi choaùng vaùng, nhöng khoâng coù ai phuùc trình.
Patton töï thaáy oâng ñaõ laøm ñuùng; oâng ghi nhaän vieäc laøm trong
ngaøy trong cuoán soå coøn töï theâm nhöõng doøng chöõ vieát rieâng
“caùi taùt ñeå cöùu vaõn moät tinh thaàn sa suùt.” Sau ñoù oâng vieát
moät vaên thö phoå bieán noäi boä chæ thò cho thuoäc caáp ñoái phoù
laïi nhöõng ngöôøi lính yeáu keùm tinh thaàn chieán ñaáu baèng caùch
thay vì gôûi ñeán bònh vieän maø phaûi “Mang thaúng nhöõng ñöùa
heøn nhaùt ñoù ra toaø aùn quaân söï taïi ngay maët traän, tröôùc maët
quaân thuø maø xöû.”

Vöøa xaûy ra taïi bònh vieän daõ chieán vôùi Binh nhì Kuhl, noäi
trong tuaàn sau ñoù, laïi xaûy ra moät tröôøng hôïp töông töï, laàn
naøy coøn döõ doäi hôn. Hoâm ñoù, laø buoåi chieàu thöù Hai ngaøy 10
thaùng Taùm, treân ñöôøng trôû veà baûn doanh sau khi xong buoåi
hoïp haønh quaân vôùi vieân töôùng döôùi quyeàn laø Omar Bradley,
xe cuûa Patton ñi ngang moät ngaõ ba coù caùi baûng chæ daãn ñeán
Bònh vieän daõ chieán 93. Patton noùi ngöôøi taøi xeá laùi vaøo. Chæ
trong moät vaøi phuùt sau ñoù, Patton ñaõ tôùi giöôøng uûy laïo töøng
chieán binh moät, noùi chuyeän veà chieán traän vôùi binh só vaø
ñoäng vieân tinh thaàn chieán ñaáu ñeå ñaùnh Ñöùc Quoác Xaõ. Thình
lình oâng tôùi moät bònh nhaân, coù tröôøng hôïp gioáng nhö Binh
nhì Kuhl, anh ta trang phuïc chænh teà, khoâng coù baêng boù vaø
troâng khoeû maïnh.

Patton hoûi “Coøn anh laøm sao ôû ñaây?”

Khi ngöôøi lính traû lôøi laø anh ta bò thaàn kinh, vaø baét ñaàu
khoùc suït suøi, Patton noåi ñieân leân. “Thaàn kinh haû, anh laø thaèng
choù cheát nhaùt,” OÂng Töôùng baét ñaàu quaùt, heùt nhö ñieân leân
roài taùt hai baït tai. Cuù taùt maïnh ñeán noãi maø caùi noùn saét bò vaêng
ra khoûi ñaàu, bay qua caû tôùi leàu cöùu thöông beân caïnh; Patton

218 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

giaän ñeán noãi ruùt khaåu suùng luïc baù ngaø naïm ngoïc trai noåi
tieáng vaø vaãy vaøo ngay maët ngöôøi lính ñang khoùc loùc. “Anh
ñaùng ñöùng uùp maët vaøo töôøng ñeå aên ñaïn”, moät ngöôøi keå laïi
laïi laø oâng Töôùng giaän ñeán noãi heát keàm cheá ñöôïc quaùt thaùo:

“Ñöùng ngay leân, chính tay tao phaûi baén nhöõng thaèng lính
khieáp nhöôïc nhö maøy môùi ñöôïc.”

Vieân chæ huy bònh vieän daõ chieán söõng ngöôøi. Vieân Binh
nhì Paul Bennett, höùng côn giaän döõ cuûa oâng Töôùng, voán laïi
laø ngöôøi lính tuy caáp baäc thaáp nhöng coù thaønh quaû laø ñaõ
chieán ñaáu raát khaù; Anh ta chæ môùi coù nhöõng daáu hieäu khoâng
bình thöôøng khi nhìn ñöôïc taám hình cuaû ngöôøi vôï treû tuoåi
cuûa anh vöøa môùi sinh ñöùa con ñaàu loøng. Hôn theá nöõa, Paul
ñaõ mieãn cöôõng khi ñöôïc ñöa tôùi bònh vieän, tröôùc ñoù anh ñaõ
toû ra khoâng muoán rôøi khoûi ñôn vò chieán ñaáu.

Chæ trong voøng moät tuaàn, baûn phuùc trình chi tieát noäi vuï
naøy ñaõ ñöôïc ñöa thaúng ñeán boä chæ huy Eisenhower taïi Algiers.

Ñuùng 10:30 saùng, ngaøy 17 thaùng Taùm, Patton ñaõ ñöa quaân
khaûi hoaøn tieán vaøo thaønh phoá Messina. Eisenhower ñang daønh
trong loøng caûm tình noàng haäu cho ngöôøi baïn cuûa mình vì theá
sau khi ñoïc baûn phuùc trình xong thì oâng nheï nhaøng noùi “Chaéc
mình phaûi chænh chuùt daàu môõ cho Patton .”

OÂng khoâng ngöøng ca ngôïi khoâng tieác lôøi nhöõng chieán
thaéng laãy löøng maø Töôùng Patton ñaõ hoaøn thaønh taïi Sicily,
nhöng ñaõ ñeà cöû töôùng moät sao Baùc só Frederick Blesseù, ñi
qua beân Sicily ñeå ñieàu tra noäi vuï. Eisenhower nhaán maïnh
vieäc phaûi dìm xuoàng. “Neáu maø vieäc naøy ñoå beå ra beân ngoaøi,”
Eisenhower noùi vôùi Blesseù, “Ngöôøi ta seõ tru leân nhö moïi da
ñoû aøo aøo saên laáy da ñaàu Patton, ñieàu naøy seõ chaám döùt vieäc
Georgie caàm quaân. Toâi khoâng muoán chuyeän naøy xaûy ra. Cuoäc
chieán tranh naøy khoâng theå thieáu Patton.”

Theá roài, Eisenhower ngoài vaøo baøn vaø vieát moät laù thô rieâng
cho Patton. Chính luùc naøy oâng môùi nhaän ra caùi loãi traàm troïng
cuûa Patton ñaõ maéc phaûi vaø khoâng phaûi ñôn giaûn chæ cho “chænh
chuùt daàu môõ” nhö oâng töôûng.

Eisenhower ñaõ vieát “Toâi hoaøn toaøn hieåu vieäc anh laøm

ÑA HIEÄU 70 219

caàn thieát ñeå duy trì tinh thaàn chieán ñaáu binh só, nhöng vieäc
anh ñaõ leân côn cuoàng giaän, naït noä bònh nhaân thì khoâng theå
bieän hoä ñöôïc, cuõng khoâng theå bieän hoä ñöôïc vieäc anh ñaõ
khoâng keàm cheá côn noùng giaän vôùi thuoäc caáp tröïc thuoäc.”

Eisenhower ñaõ noùi laø oâng khoâng coù yù ñònh leân lôùp hay
laøm moät cuoäc chính thöùc ñieàu tra, hay laø ghi vaøo hoà sô quaân
baï; nhöng oâng nhaán maïnh laø neáu

baûn phuùc trình chöùng minh ñuùng thì toâi seõ phaûi “laøm vieäc
vôùi anh, vaø ñeå anh phaûi ñieàu chænh laïi.” vì noù “Seõ thieät haïi
ñeán söï tieán thaân trong ñôøi binh nghieäp cuûa anh .”

Trong phaàn keát luaän, Eisenhower, khaúng ñònh vôùi ngöôøi
baïn raèng: “Töø tröôùc ñeán nay trong cuoäc ñôøi quaân nguõ, chöa
coù moät laù thô naøo toâi vieát maø trong loøng toâi khoå taâm nhö laù
thô naøy, khoâng phaûi chæ do tình baèng höõu laâu naêm giöõa chuùng
ta, maø coøn laø loøng ngöôõng moä cuaû toâi vôùi taøi naêng nôi chieán
tröôøng cuûa anh .”

Tuy nhieân, Eisenhower ñaõ maïnh meõ noùi laø:

“Toâi cuõng xin anh bieát raèng, ñöøng keå baát cöù ai, heã phaïm
loãi nhö trong baûn phuùc trình naøy. Toång haønh dinh khoâng theå
laøm gì hôn laø phaûi coù bieän phaùp kyû luaät.”

Nhöng khoâng may vaøo luùc ñoù maáy nhaø baùo taïi YÙ ñaõ naém
ñöôïc caâu chuyeän. Maáy oâng kyù giaû ñaõ ñích thaân ñieàu tra rieâng
vaø ñaõ söûa soaïn mang ra cho coâng chuùng bieát. Moät nhaø baùo
nhaán maïnh raèng : “Neáu maø toâi maø bieát ñuùng noäi vuï nhö theá
naøy, thì toâi seõ laøm cho Töôùng Patton phaûi ra lònh cho chính
nhöõng thuoäc caáp cuûa oâng ta mang mình ra toaø aùn quaân söï.”
Hoï coøn muoán bieát, uûy ban ñieàu tra coù phuùc trình cho tham
möu tröôûng cuûa Eisenhower ñeå ñeà nghò quaân kyû leân
Eisenhower ñoái vôùi vieäc laøm cuûa Patton hay khoâng.

Baáy giôø laø luùc caàn thieát ñieàu ñình vôùi caùc tôø baùo, maø ñaây
laø moät trong nhöõng khaû naêng raát noåi tieáng cuûa Eisenhower.
OÂng goïi taát caû nhöõng phoùng vieân vaøo vaên phoøng laøm vieäc
cuûa oâng vaø thuù nhaän thaät thaø vôùi hoï laø oâng ñaõ laøm moïi caùch
ñeå löu duïng Patton. OÂng xin hoï haõy giöõ laïi caâu chuyeän sai
quaáy ñeå Patton coù theå tieáp tuïc caàm quaân “Taïi Chaâu AÂu coøn

220 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

nhieàu traän khoác lieät nöõa chæ coù Patton caàm quaân môùi laøm cho
chuùng ta ngöôùc maët ñöôïc.” Noã löïc cuûa Eisenhower ñaõ thaønh
coâng. Maáy nhaø baùo neå troïng taùc phong cuûa oâng maø ñoàng yù
ngöng laøm lôùn chuyeän.

Patton, trong luùc ñoù, ñaõ coá söûa sai laïi vieäc laøm cuûa mình.
OÂng töôùng ñaõ xin loãi, maëc daàu raát coäc loác, ñeán vôùi Binh nhì
Bennett vaø toaøn theå caùc y taù, baùc só cuûa Bònh vieän 93 daõ
chieán. OÂng vieát cho Eisenhower, “Toâi khoâng bieát duøng chöõ
ra sao ñeå xin loãi veà vieäc ñaõ ñöa noãi nhoïc taâm vaø phieàn haø
ñeán vôùi anh, ngöôøi maø toâi nôï ñuû moïi thöù, ñeán noãi toâi chæ
muoán xaû ra thaân naøy maø traû chuùt ôn tri ngoä.” Caâu chuyeän
laéng xuoáng, nhö Eisenhower mong moûi.

Ba thaùng sau, Drew Pearson bieát ñöôïc caâu chuyeän baït tai
lính cuûa Patton, theá laø anh ta ñaõ loâi taát caû ra treân ñaøi phaùt
thanh. Trong moät buoåi hoïp baùo, oâng Tham möu tröôûng cuûa
Eisenhower laïi laøm caâu chuyeän trôû neân gay gaét hôn, vì ñaõ
thöøa nhaän raèng Eisenhower ñaõ khoâng chính thöùc duøng quaân
kyû vôùi Patton. Baáy giôø tin töùc nhöõng traän ñaùnh khoâng coøn
nhieàu, thaønh ra caâu chuyeän treân laïi trôû thaønh ñeà muïc chính
trong trang ñaàu cuûa nhöõng tôø baùo khaép moïi nôi. Boä Quoác
Phoøng, vaø Eisenhower nhaän caû haøng traêm laù thö, haàu nhö laù
thô naøo cuõng ñoøi phaûi thi haønh vieäc caét chöùc baát cöù ai ñaõ loã
maõng ñaùnh thöông binh naèm bònh vieän. Ngöôøi vieát coøn nhaán
maïnh ñaëc bieät ñeán vieäc Eisenhower ñaõ bao che cho Patton.

Eisenhower ñaõ khoâng bieän baïch vieäc laøm cuûa mình vôùi
coâng chuùng cuõng nhö ñaõ khoâng neùm Patton ra ngoaøi cho
nhöõng con soùi. OÂng ñaõ traû lôøi nhöõng laù thô chæ trích gôûi ñeán
moät caùch caån thaän vaø nhuõn nhaën laø Patton laø moät töôùng coù
taàm möùc quan troïng, mình khoâng theå ñeå maát. Trong moãi laù
thô, oâng xin hoï haõy kín ñaùo vaø coi laù thô nhö laø moät laù thô
oâng gôûi rieâng trong tình thaân. Ñoàng thôøi, oâng khuyeân Patton
giöõ thaùi ñoä im laëng, vì “Theo toâi tieân lieäu thì côn baõo naøy seõ
nhanh choùng qua ñi.” Cuoái cuøng côn baõo toá ñaõ qua thaät.

Cuoái muøa thu naêm 1943, Eisenhower nhaän chöùc vuï Tö Lònh
Toái Cao Löïc löôïng Ñoàng minh, ñeå baét ñaàu cuoäc ñaùnh chieám

ÑA HIEÄU 70 221

laïi nöôùc Phaùp. Moät trong nhöõng yeáu toá chính khieán oâng ñöôïc
chöùc vuï treân laø khaû naêng laøm cho hai nöôùc Anh vaø Myõ laøm
vieäc chung vôùi nhau, ñaây laø moät nhieäm vuï teá nhò, quan troïng
hôn caû luùc laøm Toång Tö lònh maët traän Ñòa Trung Haûi.

Chính vì lyù do naøy Eisenhower ñaõ phaân vaân vieäc coù neân
ñeå Patton laïi ñaèng sau khoâng. “Georgie” caùi teân nghe qua,
ñaõ laøm cho ngöôøi Anh giaät thoùt ngöôøi, caùi teân nhö theå ñaõ laøm
cho muõi nhaïy caûm cuûa hoï bò veùo moät caùi, ñaëc bieät laïi laø
nhöõng ngöôøi beân caïnh Montgomery; vaø Montgomery laïi coù
theå trôû thaønh moät trong nhöõng Töôùng Thoáng soaùi trong Tö
Lònh Toái Cao ñieàu khieån maët traän. Maëc daàu nhö theá, vaø theâm
vuï taùt lính, Eisenhower ñaõ quyeát ñònh mang Patton thaùp tuøng.
OÂng noùi vôùi Töôùng Marshall, ngöôøi maø chaúng tin chuùt xíu
naøo vieäc Patton ñaõ söûa ñoåi tính noùng nhö löûa cuûa mình laø:
“moät phaàn laø do Patton chæ tuaân lònh cuûa oâng vaø toâi,” nhöng
chính thaät ra “Patton chính laø moät vieân töôùng taøi, chieán ñaáu
gioûi ñeán noãi caùc loãi laàm khaùc trôû neân khoâng coøn ñaùng keå.”
Nhaän xeùt naøy laøm töôùng Marshall, chôït nhôù ñeán chính söï
ngöôõng voïng cuûa oâng vaøo thuôû xöa khi nhaän xeùt veà Patton,
vaø roài oâng ñaõ ñoàng yù ngaû theo nhaän ñònh cuûa Eisenhower.

Traùch nhieäm quan troïng nhaát cuûa Eisenhower ôû chöùc vuï
Toång tö lònh Toái cao laø ñaùnh baïi quaân ñoäi Ñöùc. OÂng nhaän ra
raèng buø laïi nhöõng trôû ngaïi maø Patton ñaõ gaây ra cho oâng nhieàu
maët, laïi laø nhöõng chieán thaéng laãy löøng ngoaøi maët traän. Maëc
daàu khoâng thöøa nhaän quan ñieåm baát ñoàng vôùi Patton veà vieäc
thöïc haønh quan troïng hôn keá hoaïch, nhöng Eisenhower ñaõ
nhaän ra raèng

“Caùi teä nhaát laøm trì hoaõn, laøm trôû ngaïi caùc cuoäc taán coâng
chính laø do lònh laïc khoâng roõ raøng töø caáp treân, do nhöõng yeáu
toá ñeà phoøng, nghi ngôø ñaõ taïo ra nhöõng lònh laïc sai laïc ñoù.”
Eisenhower khoâng bao giôø ñeå Patton bò vöôùng trôû ngaïi naøy,
oâng ñeå töôùng quaân Patton töï quyeát treân chieán tröôøng.

Vì nhö theá Patton, oâng ta töï do tung hoaønh maø khoâng coù
thöïc söï thi haønh lònh cuûa moät ai, nhaát laø keå töø khi sau traän
ñaùnh ôû ñaûo Sicily, sau naøy sang Anh Quoác söûa soaïn cuoäc ñoå

222 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

boä cuõng theá.

Vaøo ngaøy 25 thaùng 4, naêm 1944, Patton vaøo khai maïc Hoäi
Chaøo Möøng cuaû daân trong quaän Knutsford (England) ñaõ toå
chöùc ñeå ñoùn chaøo nhöõng ñaïo quaân Myõ ñang ñoå vaøo thaønh
phoá cuûa hoï. Vaøo khoaûng 60 ngöôøi tham döï, ngoài döïa gheá
trong caên phoøng laïnh leõo, aåm öôùt, nghieâm chænh nghe heát
phaùt bieåu cuûa ngöôøi naøy sang ngöôøi khaùc noùi veà ñoàng minh
vaø hôïp quaàn. Patton phaùt ngaáy tôùi taän coå. Gaëp luùc xin phaùt
bieåu vaøi lôøi, oâng noùi phaét ngay chaúng caàn nghó laø theo oâng
thì söï ñoaøn keát giöõa Anh-Myõ laø quan troïng, bôûi vì “noù laø
chöùng côù cuøng muïc tieâu cuûa hai nöôùc Anh vaø Myõ ñeå ñieàu
khieån theá giôùi, vaø nhö theá ñeå muoán hoaøn thaønh coâng vieäc
toát ñeïp hôn thì chuùng ta phaûi hieåu nhau nhieàu hôn.”

Patton ñinh ninh cuoäc hoäi hoïp chæ goùi gheùm vaøi ngöôøi ñòa
phöông; nhöng khoâng ngôø laïi coù moät ngöôøi phoùng vieân hieän
dieän trong buoåi leã. Theá laø lôøi tuyeân boá ñaõ ñi nhanh nhö ñieän,
trong voøng saùng ngaøy hoâm sau caùc nhaø baùo Anh Quoác chæ
trích khoâng tieác lôøi. Moät soá chuû nhieäm caùc toaø baùo ñaõ giaän
döõ vì Patton boû queân Lieân Xoâ, moät trong nhöõng nöôùc naém
phaàn quan troïng nôi maët traän phía baéc nöôùc Ñöùc. Moät soá kyù
giaû khaùc laáy ñoù ñeå suy dieãn ra raèng lôøi cuaû Patton ñaõ laøm caùc
nöôùc nhoû cuøng chung chieán tuyeán bò xuùc phaïm naëng neà.

Chæ trong voøng moät ngaøy sau ñoù, taïi Hoa Kyø, tin töùc ñöôïc
loan truyeàn khaép nôi treân maët baùo, löôõng ñaûng taïi quoác hoäi
hoïp ngay, ñeàu ñoàng yù vôùi nhau laø neân ñeå maáy oâng töôùng
caùch ly ra khoûi chính trò.

Patton, cöùng hoïng, nhö theå töï nheùt baøn chaân vaøo mieäng.

Veà phaàn Eisenhower laïi theâm moät phen phaùt khoå vôùi ngöôøi
baïn chí thaân. Trong moät vaên phoøng boä chæ huy SHAEF (Supreme
Headquarters, Allied Expeditionary Forces) taïi Bushley Park,
treân gioøng soâng Thames gaàn Luaân ñoân, oâng laïi vieát laù thô cho
Patton. “Toâi laïi moät laàn nöõa nhaéc nhôû cho baïn bieát laø neân caån
thaän lôøi aên tieáng noùi, ñöøng ñeå keû khaùc laáy ñoù laøm ñeà taøi baét
beû..” Eisenhower cuõng noùi theâm laø oâng ta baét buoäc phaûi suy
nghó ñeán nhöõng ñeà nghò chung quanh veà vieäc thay ñoåi caáp chæ

ÑA HIEÄU 70 223

huy ñieàu khieån nhöõng maët traän saép tôùi.”

Moät maët oâng ñaùnh giaây theùp ñeå gôûi rieâng cho Töôùng
Marshall, noùi ra noãi baát bình rieâng do vieäc Patton ñaõ gaây ra.
OÂng theâm nhöõng doøng chöõ “Caøng luùc toâi caøng ñieân ñaàu veà
vieäc Patton ñaõ taïo ra noãi khoå taâm cho Boä Chieán Tranh vaø
rieâng cho ngaøi, hieän taïi toâi ñang phaân vaân coù neân ñöa ra moät
quyeát ñònh cöïc kyø quan troïng.” Noùi traéng ra, laø gôûi Patton
trôû veà laïi Myõ.

Marshall noùi vôùi Eisenhower haõy cöù haønh xöû theo caùch
naøo thaáy hay nhaát, vaø nhö theá vaøo ngaøy 30 thaùng 4, naêm
1930 Eisenhower ñaõ traû lôøi: “Ngoaïi tröø tình hình thay ñoåi
khoâng tieân lieäu ñöôïc, coøn khoâng coù gì thay ñoåi thì toâi baét
buoäc phaûi gôûi Patton trôû veà.” Eisenhower nhaän thaáy Trung
töôùng Courtney H. Hodges coù theå laø ngöôøi thay theá ñöôïc
Patton. Töôùng Hodges chöa heà coù moät baûn baùo caùo xaáu naøo
veà moái quan heä vôùi thöôïng caáp. Eisenhower ñaõ thuù nhaän laø
ñaõ chuaån bò thay ñoåi Patton:

“Sau moät naêm röôõi laøm vieäc vôùi Patton nhöng voâ voïng vì
anh ta khoâng theå töï cheá ñöôïc caùi baûn tính noùng naåy coá höõu,
caùi thaùi quaù caùc söï vieäc. Tính neát naøy ñaõ laøm ñoå vôõ tan taønh
nhieàu thöù khoâng ngôø ñöôïc.”

11 giôø saùng ngaøy 1 thaùng Naêm, Eisenhower ñaõ ñoøi Patton
leân gaëp ôû Bushey Park, caùi baét tay cuûa ngöôøi baïn cuõ laøm
Patton boäc loä heát ñaùy saâu taâm hoàn cuûa mình. OÂng noùi vôùi
Eisenhower raèng oâng caûm thaáy khoán khoå laém, oâng ta vaãn ao
öôùc ñöôïc chieán ñaáu cho toå quoác, neáu “boïn hoï” ñeå yeân cho
oâng. Patton cuõng ñaõ töï xöû baèng caùch ñeà nghò caùch töï lui veà,
ñeå cho ngöôøi baïn mình traùnh ñöôïc noãi khoù xöû. Patton gaàn
nhö rôi nöôùc maét thoát vôùi baïn .

Noãi xuùc caûm traøo leân taâm hoàn khieán Eisenhower caûm
thaáy khoâng ñaønh loøng; OÂng khoâng muoán Patton, ngöôøi baïn
thaân phaûi quî goái ñeå xin ñöôïc ôû laïi chieán ñaáu. Eisenhower
ñaõ chaám döùt baèng caùch ñeå Patton ra veà maø khoâng ñöa ra moät
lôøi quyeát ñònh naøo.

Eisenhower ñaõ traàm tö, laëng leõ caân nhaéc suoát hai ngaøy sau ñoù.

224 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Cuoái cuøng oâng quyeát ñònh laø Patton quaù quyù giaù vaø khoâng
theå ñeå bò maát ñöôïc, vaø Eisenhower ñaõ ñieän chính thöùc baùo
cho Patton bieát laø oâng ñaõ chaáp nhaän Patton ôû laïi. Patton aên
möøng baèng caùch uoáng say meøm, vaø gôûi moät laù thô ñaày tình
caûm ñeán Eisenhower boäc baïch söï trung thaønh vaø bieát ôn voâ
haïn. Tuy nhieân, trong nhaät kyù, Patton laïi cho raèng söï giöõ oâng
laïi “khoâng phaûi laø keát quaû cuûa söï ngaãu nhieân” maø laø do
“Thöôïng ñeá ñaõ nhuùng tay vaøo.”

Só quan tuøy vieân cuûa Eisenhower, laø Harry Butcher, ghi
nhaän raèng “Patton, oâng chuùa nònh kheùo ñaõ thaønh coâng trong
vieäc thuyeát phuïc Ike, baát cöù ñieåm baát ñoàng naøo, baøn ñi xoay
laïi giöõa hai ngöôøi theá laø thay ñoåi luoân caû taàm nhìn cuûa vieân
Toång Tö lònh.” Nhöng neáu Butcher ñaõ nhìn ra maø Eisenhower
khoâng nhìn thaáy vì ñoù chæ laø maët traùi cuûa ñoàng baïc. Patton
phaùch loái laø oâng ta laø ngöôøi xuaát chuùng khoâng theå maát ñöôïc,
khoâng theå thay theá ñöôïc, vaø ñieàu naøy oâng aáy laïi noùi ñuùng.
Caùi kheùo leùo cao caáp tuyeät vôøi cuûa ngöôøi dieãn vieân ñaõ laøm
oâng ta trôû thaønh caáp chæ huy gioûi giang, vaø Eisenhower cuõng
hieåu ñieàu naøy. “OÂng nôï moïi ngöôøi nhöõng chieán thaéng ôû
chieán tröôøng,” Eisenhower ñaõ noùi vôùi Patton khi chuyeän raéac
roái ñaõ qua. “Haõy traû moùn nôï vaø theá giôùi seõ thaáy vaø nghó laïi
ñeå thaáy toâi laø ngöôøi khoân ngoan vaãn duïng taøi cuûa anh.”

Quaû nhieân Patton traû heát moùn nôï nhanh choùng.

Thaùng Baûy, 1944. Taùm tuaàn leã sau khi chieám ñoùng
Normandy, Ñeä Tam Loä Quaân cuûa Patton baét ñaàu ñaùnh ngang
xeû doïc quaân ñòch ôû nöôùc Phaùp vôùi toác ñoä kinh hoàn. Eisenhower
ñaõ duøng taøi cuûa Patton vôùi ngheä thuaät nhö theå moät nhaïc tröôûng
taøi ba, cho Patton chôi heát khaû naêng, chæ keàm laïi khi thaáy caàn
thieát, ñeå khoûi caét ngang coå haàu cuûa ñaïo quaân Montgomery
(vaø ngöôïc laïi) OÂng duøng Töôùng Bradley beân caïnh Patton ñeå
coi chöøng.

Moät ñieàu phaûi nhaán maïnh laø Patton chæ coù chòu tuaân theo
lònh laïc töø Eisenhower maø thoâi. Ñeå giöõ gìn tình ñoàng minh
vôùi nhau, Eisenhower phaûi chieàu loøng Töôùng Montgomery
moät vaøi laàn. Khi Patton bieát ñöôïc Eisenhower ñaõ cung caáp

ÑA HIEÄU 70 225

trang bò cho Montgomery nhieàu hôn Ñeä Tam Loä Quaân, thì
Patton ñaõ phaûi laàm baàm, “Ike laø vieân töôùng, huø meû.. ngoan
chöa töøng thaáy cuûa tuïi Anh.”

Patton laïi coøn coù tính cuaû moät caäu beù. Caäu ta laøm caùi gì
qua maët ñöôïc ngöôøi baäc treân mình thì laáy ñoù laøm khoaùi chí.
Nhieàu laàn Patton ñaõ nghó raèng oâng ñaõ bòp ñöôïc caû Bradley
vaø Eisenhower. Chaúng haïn khi nhaän ñöôïc lònh ñaùnh thaêm doø
khaû naêng phoøng ngöï nôi bieân giôùi Ñöùc, thì thay vaøo ñoù oâng
tung toaøn theå löïc löôïng ra ñaùnh thuûng luoân. OÂng nghó raèng
caû Bradley vaø Eisenhower chaúng ai bieát ñöôïc vieäc oâng laøm;
nhöng ñöông nhieân hai ngöôøi kia ñeàu bieát, theá laø laïi theâm
moät laàn nöõa ghi vaøo quaân baï.

Boû qua moät beân traän ñaùnh ñeïp trôøi xuyeân qua nöôùc Phaùp,
Patton coøn laøm hai traän tuyeät vôøi ñeå ñôøi nöõa, traän thöù nhaát taïi
Bulge vaø traän thöù hai khi ñaùnh vöôït qua doøng soâng Rhine.

Vaøo ngaøy 19 thaùng 12, ba ngaøy sau khi Hitler tung traän
ñaùnh phaûn coâng choùt cuøng, Eisenhower vaø caùc töôùng coäng
söï ôû SHAEF (Supreme Headquarters, Allied Expeditionary
Forces) ñaõ gaëp nhau ôû Verdun vôùi caû Bradley, Patton, cuøng
vôùi caùc töôùng tö lònh chieán tröôøng. Baáy giôø quaân ñoäi Ñöùc ñaõ
thaéng laïi vaøi traän döõ doäi laøm quaân ñoäi Ñoàng minh phaûi chuøn
böôùc ngaïc nhieân.

Ngoài chung quanh caùi chum löûa söôûi aám trong moät caên
phoøng aåm öôùt, laïnh teâ coùng ngöôøi ôû moät doanh traïi cuõ cuûa
Phaùp, Eisenhower baét ñaàu buoåi noùi chuyeän baèng caùch tuyeân
boá roõ raøng laø oâng ta chæ muoán nhìn nhöõng boä maët vui veû
trong baøn . “Tình hình hieän taïi ñöoïc coi nhö laø moät thöû thaùch
cho chuùng ta, ñöøng ñeå thua keo naøy,”. Patton cöôøi gaèn vaø
tuyeân boá, “Huø meû, theo toâi cöù nhöû tuïi cöùng coå, huø meû.. traûi
daøi xuoáng Phaùp. Tôùi ñoù, mình seõ huû meû.. chaët tuïi noù ra töøng
maûnh, nhai luoân xöông.” Eisenhower cöôøi nhaït trôû laïi, noùi
raèng tuïi Ñöùc Quoác Xaõ seõ khoâng bao giôø vöôït doøng soâng
Meuse ñaâu.

Khi quaân ñoäi Ñöùc phaûn coâng, Patton ñaõ daøn saün quaân ñeå
quaát laïi, ñang chæa muõi chính veà phía ñoâng. Eisenhower ra

226 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

lònh cho oâng ta phaûi ñoåi ngay höôùng taán coâng, quay muõi veà
höôùng baéc, vaø ñaùnh vaøo caïnh maïn söôøn traùi cuûa quaân Ñöùc taïi
Bulge. Patton ñaõ chuyeån höôùng ñöôïc taát caû caùc ñaïo quaân cuûa
oâng treân truïc loä taán coâng chæ noäi trong voøng 3 ngaøy. Vaøo ngaøy
26 thaùng 12, oâng ñaõ ñaùnh xuyeân thuûng phoøng tuyeán Bastogne
vaø, ñoàng luùc vôùi löïc löôïng cuûa Montgomery ñaùnh vaøo maïn
söôøn phaûi, theá laø ñaõ ngöng ñöôïc muõi duøi phaûn coâng cuûa quaân
ñoäi Ñöùc Quoác Xaõ.

Thaùng Ba, 1945, Ñeä Tam Loä Quaân cuûa Patton ñaõ tieán ñeán
soâng Rhine. Moät soá nhoùm quaân tieàn phuoâng Myõ ñaõ khoâng
ngôø baêng ñöôïc qua soâng Rhine ôû Remagen, nôi ñoù hoï ñaõ tìm
thaáy moät caùi caàu coøn nguyeân veïn, nhöng ñaïo quaân chính vaãn
chöa vöôït qua ñöôïc. Trong luùc ñoù maët traän phía baéc, quaân Anh
vaø Gia naõ ñaïi vaãn coøn baän roän thu deïp vì ñoù laø khu vöïc gaàn
Ruhr taäp trung nhieàu kyõ ngheä naëng, vaãn coøn soâi ñoäng.

Keå töø sau maët traän taïi Sicily, Patton chæ mong muoán ñua
taøi vôùi Töôùng Montgomery, chính vì theá Patton ñaõ quyeát ñònh
ñeå quaân cuûa oâng vöôït doøng soâng lòch söû tröôùc. Phiaù beân
quaân ñoäi Anh Quoác, caùc töôùng tö lònh Anh ñaõ chuaån bò quaù
chu ñaùo, ñeán möùc ñoä quaù caån thaän.

Ngaøy 24 thaùng Ba, quaân ñoäi Anh baén haèng haø sa soá ñaïn
phaùo binh qua bôø ñeå doïn ñöôøng tröôùc, baáy giôø Töôùng
Montgomery môùi ra lònh baét ñaàu vöôït con soâng lôùn. Khi qua
ñöôïc, oâng môùi ngaïc nhieân khi thaáy quaân cuûa Patton ñaõ ôû
phía beân kia bôø.

Keå töø luùc giaûi toaû ñöôïc thaønh phoá Paris, Töôùng Patton ñaõ
tieân lieäu tröôùc chuyeän vöôït soâng Rhine, baèng caùch cho xe
keùo theo duïng cuï vaø trang bò laøm caàu noåi baêng soâng, theo
saùt sau löng lính boä binh, vôùi chæ muïc ñích duøng trong khoaûng
khaéc naøy. Moät löïc löôïng chöa baèng moät nöûa cuûa Töôùng
Montgomery nhöng Patton ñaõ aên ñöùt quaân Anh ñeå kieåm soaùt
troïn giaûi bôø bieån phía ñoâng.

Cho ñeán baáy giôø Patton môùi thung dung neän goùt leân moät
trong nhöõng caàu phao noåi baéc ngang soâng cuûa Ñeä Tam Loä
Quaân. Ñöùng giöõa caàu boäc loä khoaùi traù toät cuøng, oâng cöôøi

ÑA HIEÄU 70 227

noùi: “Tao huø meû.. chôø ñôïi giaây phuùt naøy töï bao laâu nay,”
Saùu tuaàn leã sau khi chieán tranh chaám döùt. Hoaø bình ñaõ

noåi baät söï töông phaûn caù tính cuûa Eisenhower vaø Patton.
Eisenhower leân naém chöùc vuï môùi moät caùch xuoâng xeû: Toång
Tö Lònh Toaøn Quyeàn caùc khu vöïc chieám ñoùng . OÂng tuaân lònh
vaø thi haønh lònh töø Washington khoâng ñaët moät caâu hoûi.

Ngöôïc laïi, Patton thì chæ muoán ñi ngöôïc laïi ñöôøng loái.
OÂng ta noùi veà vieäc ñaåy Lieân Xoâ trôû laïi soâng Volga. OÂng trôû
neân noùi chuyeän thaân maät vôùi caùc töôùng laõnh Ñöùc thaát traän.

Laáy chöùc vuï Toaøn Quyeàn Quaân Söï taïi Bavaria, Patton ñaõ
giöõ laïi nhöõng vieân töôùng Ñöùc Quoác Xaõ vaø ngay caû só quan
trong ñoäi tröøng giôùi ñaëc bieät SS cuûa quaân ñoäi Ñöùc ñeå laøm
vieäc ngay trong cô quan haønh chính ñòa phöông, laáy côù laø
chaúng coù ai khaùc ñeå laøm vieäc. Thöïc söï ra, ñaõ coù ñuû nhöõng
ngöôøi Konrad Adenauer ñòa phöông nhöng muïc ñích cuûa Patton
laø laøm vieäc vôùi nhöõng vieân chöùc cuõ ñeå deã daøng hôn.

Trong nhieàu tröôøng hôïp chính saùch cuûa Patton laïi trôû neân
ñi ngöôïc laïi chính saùch quoác gia, Eisenhower ñaõ ra lònh cho
Patton loaïi boû nhöõng ngöôøi Quoác Xaõ chung quanh, nhöng
Patton ñaõ khoâng laøm. OÂng chæ boû ñi moät soá nhöõng vieân chöùc
maø ai cuõng bieát, nhöng vaãn giöõ laïi nhöõng ngöôøi khaùc.

Patton ñaõ ñoan chaéc raèng, trong moät thôøi gian ngaén nöõa,
caùc töôùng Ñöùc vaø Hoa Kyø seõ chieán ñaáu saùt caùnh beân nhau
ñeå choáng traû laïi Lieân Xoâ.

Quan ñieåm cuûa Patton ñaõ taïo ra söï nghi ngôø nhieàu maët,
ñeán noãi caùc nhaø baùo ñaõ rình raäp cô hoäi ñeå baãy Patton vaøo
con ñöôøng choáng laïi chính saùch dieät cheá ñoä Phaùt Xít cuûa
ñoàng minh.

Theá roài cuõng tôùi luùc, vaøo ngaøy 22 thaùng 9, Patton toå chöùc
cuoäc hoïp baùo, trong cuoäc hoïp baùo ñoù oâng ñaõ ñöa vaøo nhaän
ñònh laø:

“Giôùi quaân quaûn chuùng ta coù theå quaûn lyù hay hôn neáu
bieát xöû duïng nhöõng nhaân vieân Quoác Xaõ tröôùc kia vaøo coâng
vieäc ñieàu haønh quaûn trò.”

228 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Moät ngöôøi phoùng vieân, giaû laø moät ngöoøi thöôøng söï, leân
tieáng hoûi: “Nhö theá, thì sau naøy theo oâng, caùc cöïu ñaûng vieân
cuûa ñaûng Quoác Xaõ cuõng coù theå trôû laïi toå chöùc cuûa hoï ñeå
tham chính nhö caùch thöùc ôû Hoa Kyø laø coù ñaûng Coäng Hoøa vaø
Daân Chuû, coù phaûi theá khoâng thöa ngaøi?”

“Ñuùng theá,” Töôùng Patton ñaõ taùn ñoàng. “Ñaáy, laø ñieàu toâi
muoán noùi.”

Nhöõng baûn tin chaïy tít haøng ñaàu cuûa tôø baùo vaøo ngaøy
hoâm sau, ñaõ ruù leân raèng Patton ñaõ noùi raèng ñaûng Quoác Xaõ
gioáng nhö ñaûng Coäng Hoaø vaø Daân Chuû ôû beân Hoa Kyø.

Eisenhower ñieän thoaïi cho Patton vaø ñoøi oâng qua gaëp taïi
boä chæ huy ôû Frankfurt ngay laäp töùc. Patton khi ñeán vaãn coøn
ñang maëc caùi aùo jacket bình thöôøng vôùi quaàn daøi, thay vì boä
ñoà chænh teà cuûa moät Kî binh Thieát giaùp, oâng queân caû mang
theo caùi khaåu suùng baù naïm ngoïc trai maø oâng thöôøng ñeo
trong ngöôøi. Hai oâng töôùng gaëp nhau trong hai giôø ñoàng hoà.
Khi Patton böôùc ra khoûi thì maët oâng xanh xaïm: Ike ñaõ laáy laïi
chöùc Tö lònh Ñeä Tam Loä Quaân.

Eisenhower khoâng giao giaáy tôø gì quan troïng vaøo trong
tay cuûa Patton nöõa. Patton ñaõ ôû laïi nöôùc Ñöùc, tieâu khieån baèng
caùch ñi saên thuù. Vaøo thaùng 12, treân moät cuoäc ñi saên baèng xe
hôi, oâng bò tai naïn gaõy coå. Eisenhower, luùc baáy giôø ñaõ trôû laïi
Washington ñeå ñaûm nhieäm chöùc vuï Tham Möu Tröôûng Lieân
Quaân, oâng ñaõ vieát cho Patton vaøo ngaøy 10, thaùng 12 laø “Toâi
giaät mình choaùng vaùng khi nghe anh bò thöông naëng trong tai
naïn,” laù thô ñaõ baét ñaàu baèng caâu. “Ñaàu tieân, toâi nghe tin qua
lôøi ñoàn vaø ñaõ khoâng tin ñöôïc chuyeän ñaõ xaûy ra cho anh, toâi
cho raèng coù ngöôøi döïng chuyeän... Ngay laäp töùc toâi ñieän ñeán
Frankfurt môùi bieát ñöôïc ñieàu ñau buoàn lôùn nhaát trong cuoäc
ñôøi cuûa toâi ñaõ trôû thaønh söï thaät.”

Eisenhower noùi vôùi Patton laø oâng ñaõ baùo cho baø Patton
bieát vaø chæ thò raèng moïi chuyeän laøm ñöôïc gì seõ phaûi laøm
ngay khoâng trì hoaõn, bao goàm vieäc chuyeån vaän nhanh choùng
nhaát coù theå ñöôïc ñeå baø Patton ñeán sôùm beân giöôøng bònh cuûa
oâng. “Ngaãu nhieân, chæ môùi ngaøy hoâm qua,” Eisenhower ñaõ

ÑA HIEÄU 70 229

vieát tieáp, “Toâi ñaõ gôûi chæ thò noùi anh tröïc tieáp lieân laïc vôùi toâi
ñeå cho anh töï quyeát ñònh choïn baát cöù chöùc vuï naøo anh thích
ôû Hoa Kyø. Muïc ñích thöïc loøng cuûa toâi trong laù thô vieát tay
naøy cho anh laø toå quoác vaãn coøn troïng duïng anh, vaø haõy yeân
taâm, tai naïn naøy khoâng coù trôû ngaïi gì veà vieäc anh trôû laïi laøm
vieäc caû.”

Eisenhower ñaõ töï thuù nhaän laø, “..khi bò rôi vaøo caûm xuùc
saâu xa, thaät laø khoù khaên cho toâi ñeå dieãn ñaït caûm tình thöïc söï
trong taâm hoàn toâi ñoái vôùi anh.”

nhöng oâng muoán Patton hieåu laø “toâi luoân luoân nghó ñeán
anh vôùi nhöõng nieàm kyø voïng vaø lôøi caàu xin ôn treân trôï giuùp
cho anh ñöôïc mau choùng bình phuïc. Baát cöù ñieàu gì anh caàn,
haõy cho toâi bieát, toâi muoán heát loøng giuùp anh ngay, ñöøng
ngaàn ngaïi moät phuùt giaây naøo, anh cöù cho só quan tuøy vieân
chuyeån lôøi ñeán thaúng cho toâi.”

Baø Patton ñaõ ñeán beân caïnh choàng trong ngaøy hoâm sau,
vaø ñoïc laù thô cuûa Eisenhower cho oâng nghe. Khi baø ñoïc ñeán
ñoaïn choùt, oâng hoûi baø ñoïc laïi phaàn lieân quan ñeán coâng vieäc
cho oâng nghe laàn nöõa.

Chín ngaøy sau ñoù, George Patton yeân nghæ ngaøn thu.

Chuyeån ngöõ bôûi TrantuanngocK28
Western Australia, Spring 2003.

230 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

SINH HOAÏT VOÕ BÒ

ÑA HIEÄU 70 231

232 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

THOÂNG CAÙO CUÛA
K16 / TVBQGVN
************

ÑA HIEÄU 70 233

HOÄI VOÕ BÒ KANSAS

Hoäi CSVSQ/VBQGVN taïi KANSAS traân troïng baùo caùo leân
TONÅ G HOÄI ,
1.- Thaønh phoá WICHITA/KS vöøa ñöôïc Hoäi Ñoàng Thaønh Phoá
bieuå quyetá vôiù tyû soá 6/6 veà Nghò Quyeát coâng nhanä laù Quoác Kyø
Quocá Gia vaøo ngaøy 13-01-2004 .
2.- Hoiä CSVSQ/VBQGVN taïi KANSAS ñaõ saùt caùnh vôùi taát caû
cacù Hoiä Ñoanø trong Conä g Ñoàng taiï Wichita vaø vuøng phuï canä
trong vieäc vaän ñoäng Nghò Quyeát keå treân .
3.- Nieân Tröôûng Leâ Phaùt Laân , Khoùa 16, Hoäi Tröôûng Hoäi
CSVSQ/VBQGVN taïi KANSAS , cuõng laø Chuû Tòch Hoäi Ñoàng
Coá Vaná /Coäng Ñonà g Vieät Nam taïi Wichita vaø Vunø g Phuï Caän ,
kiemâ nhiemä chöcù vuï CHUÛ TÒCH UÛY BAN VAÄN ÑONÄ G NGHÒ
QUYEÁT COÂNG NHAÄN LAÙ CÔØ VANØ G BA SOÏC ÑOÛ .
4.- Sau thôiø gian vaän ñoäng, ñi ñeán ketá quaû, Nieân Tröônû g Laân
ñaõ ruùt tæa ñöôïc nhieàu kinh nghieäm trong vieäc vaän ñoäng cho
Nghò Quyetá naøy , Tröôøng hôïp caùc ñòa phöông naøo muoán tieán
haønh vanä ñonä g, coù theå lieân lacï vaø Nienâ Tröôûng Laân saün saøng
goùp yù .
5.- Toâi, CSVSQ Tröông Thanh Söông K19, Hoäi Phoù Hoäi
CSVSQ/VBQGVN taïi KANSAS traân troïng baùo caùo.
Tröông Thanh Söông .

234 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

TOÅNG HOÄI CÖÏU SINH VIEÂN
SÓ QUAN TRÖÔØNG VOÕ BÒ
QUOÁC GIA VIEÄT NAM
BAN TOÅ CHÖÙC ÑAÏI HOÄI
VOÕ BÒ HAÛI NGOAÏI KYØ XIV
*********

THOÂNG BAÙO

Ban Toå Chöùc Ñaïi Hoäi Voõ Bò Haûi Ngoaïi Kyø 14

(BTC/ÑHVBHN 14) traân troïng thoâng baùo:

1. Thôøi gian vaø lòch trình ñöôïc saép xeáp, phoái hôïp ñeå TTNÑH,
CSVSQ vaø Gia ñình treân toaøn Theá giôùi coù dòp veà tham döï Ñaïi
Hoäi vaø yeåm trôï cho coâng taùc vaän ñoâng ngoaïi giao taïi Thuû Ñoâ
Hoa Thònh Ñoán.

* Ngaøy 5 vaø 6 thaùng 8 naêm 2004:

TTNÑH: Tham döï chöông trình Huaán

Luyeän Giôùi Treû Laõnh Ñaïo.

CSVSQ vaø Gia ñình: Du ngoaïn, thaêm vieáng di tích, thaéng
caûnh . Caùc vieän Baûo taøng Lòch söû, Thieân nhieân, Ngheä thuaät
Khoâng gian, Toaø Baïch oác, Nguõ giaùc ñaøi, Quoác hoäi v.v…
* Ngaøy 7 vaø 8 thaùng 8 naêm 2004:

TTNÑH: Tham döï Sinh hoat TTNÑH.

CSVSQ vaø Phu nhaân: Tham döï Ñaïi Hoäi.

2. Taïi caùc ñiaï ñieåm khang trang, thuaän lôïi vaø tieân nghi:

Ñaïi Hoäi döï truø toå chöùc taïi Fairfax Goverrment Center,

Tieåu bang Virginia.

Daï tieäc döï truø toå chöùc taïi Fairview Marriotte

Hotel, Fairfax, Virginia.

3. Caùc CSVSQ cuøng Khoaù hoaëc Ñaïi dieän Khoaù vuøng Hoa
Thònh Ñoán vaø Phuï caän haân hoan ñoùn tieáp vaø höôùng daãn Quyù
CSVSQ vaø gia ñình (Danh saùch vaø chi tieát seõ phoå bieán sau).

4. BTC tieáp ñaõi hai böõa aên tröa (Ñaïi Hoäi) ngaøy 7 vaø 8 thaùng

ÑA HIEÄU 70 235

8 naêm 2004. Daï tieäc taïi Marriott Hotel, toái CN 8 thanù g 8 namê
2004, ($50/ moät ngöôøi)
5. BTC traân troïng kính môøi Quyù Chò, Quyù CSVSQ, TTNÑH
vaø Gia ñình ñeán tham döï:
Ñaïi Hoäi Voõ Bò Haûi Ngoaïi Kyø 14, vaø thaêm vieáng vuøng Thuû
Ñoâ Hieäp Chuûng Quoác Hoa Kyø.
Xin vui loøng ghi danh tham döï Ñaïi Hoäi vaøneáu tham döï Daï
tieäc xin göûi $50 / moät ngöôøi veàBTC/ÑHVBHN 14 tröôùc
ngaøy 25 thaùng 7 naêm 2004, ñeåtieän vieäc saép xeáp vaøchuaån bò.
6. Ñaïi Hoäi VoõBòHaûi Ngoaïi Kyø14 laønieàm vinh döï chung
cuaûtaát caûCSVSQ/TVBQGVN.
Ban ToåChöùc Ñaïi Hoäi VoõBòHaûi Ngoaïi Kyø14 thieát tha mong
Quùy Lieân Hoäi, QuyùHoäi, Quùy Khoaùcoåvoõ, môøi goïi CSVSQ
vaøGia ñình cuøng ñeán tham döï Ñaïi Hoäi vaøroäng raõi yeåm trôï
cho chi phí ñieàu haønh vaøToåchöùc Ñaïi Hoäi VoõBòHaûi Ngoaïi
K yø14,
Soátieàn coøn laïi sau khi toång keát seõtrao laïi ½ cho Taân BCH/
TH vaø½ cho TÑ/TTNÑH.
7. Taát caøthö töø, ghi danh Daïtieäc, yeåm trôïtaøi chính cuûa Quyù
Lieân Hoäi, QuyùHoäi, QuyùKhoaù, QuyùCSVSQ, Quyùaân nhaân
vaøgia ñình xin göûi veàñiaï chæ:
VNMA (BTC ÑAÏI HOÄI 14)
P.O. BOX 406, Ashburn, Virginia 20147
Lieân laïc Phone, Emails:
CSVSQ Laâm Duy Tieâên K12 703-750-0481 [email protected]
CSVSQ Vuõ Xuaân Ñöùc K24 703-978-1466 [email protected]

Virginia, Ngaøy 01 thaùng 01 naêm 2004
TM. BTC/ ÑHVBHN 14
CSVSQ Vuõ Xuaân Ñöùc K24 (Phuï Taù)
Duyeät Khaùn
CSVSQ Laâm Duy Tieân K12 (Tröôûng Ban)

236 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

TONÅ GHOIÄ CÖUÏ SINHVIENÂ SÓQUAN/TVBQGVN
BANCHAPÁ HANØ HTONÅ GHOIÄ

P.O. Box 24720
Federal Way, WA 98023-1720, USA
ÑT/Fax 253-661-1438 & Email: [email protected]

VAÊN THÖ

Trích yeáu: Soá 020/BCH/TH/02-04
Tham chieáu:
V/v Phoái Hôïp Hoaït Ñoäng
- Bieân Baûn Ñaïi Hoäi XIII ngaøy 6/7/2002.
- VT 018/BCH/TH/02-04 ngaøy 6/10/2003

Ñeåthöcï hienä cacù conâ gtacù ngoaiï vanä maøBCH/THñaõñeàrachonamê thöùhaicuaû nhiemä kyø
2002-2004vaøñeåñapù önù gnhucauà sinhhoatï cuaû Conä gÑonà gNgöôiø Vietä Haiû Ngoaiï ,tranâ tronï gyeuâ
cauà QuyùLienâ Hoiä ,Hoiä vaøTonå gÑoanø TTNÑH,tuyø theonhucauà ,hoanø canû hvaøñieuà kienä cuaû ñòa
phöông:

Lienâ lacï phoiá hôpï vôiù :cacù Hoiä Ñoanø ,Ñoanø Theåbanï cunø gchungmotä lapä tröônø g,ñöônø gloiá
vaøtonâ chæcuaû Tonå gHoiä ;cacù côquanlapä phapù ,hanø hphapù ,Hoiä Cöuï Chiená Binh(ñonà gminhcuaû
QLVNCHthamgiacuocä chiená VietNam)taiï ñòaphöôngmìnhcöngu,ï trongcacù sinhhoatï sauñayâ :

1.Phatù ñonä gchiená dòchCôøVanø gBaSocï Ñoûtungbaykhapé moiï nôicoùngöôiø Vietä cöngu.ï
2.VinhdanhQuanâ Löcï Vietä NamConä gHoaø
3.Ñauá tranhNhanâ Quyenà -TöïDo-Danâ ChuûchoVietä Nam.
4.Choná glaiï moiï amâ möuxamâ nhapä vanê hoaù ,chínhtrò,kinhteá cuaû CSVNvaoø Conä gÑonà gNgöôiø
Vietä Haiû Ngoaiï .
5.Vacï htranà toiä acù cuaû Conä gSanû .
6.Yemå trôïThöôngPheáBinh/QLVNCHñangconø soná gtaiï queânha.ø

Laøm taïi Seattle, Ngaøy 25 thaùng 11 naêm 2003
CSVSQ Nguyeãn Nho K19/ Toång Hoäi Tröôûng

Kínhgôiû :
-CSVSQ/LHT/LH/CSVSQ/TVBQGVN/UcÙ ,Au chauâ ,Canada
-CSVSQ/LHT/LH/CSVSQ/TVBQGVN/BTTHK

-CSVSQ/HT/Hoiä CSVSQ/TVBQGVNtaiï HoaKy.ø
-TÑ/TTNÑH
“Ñeåñamû tracù hphanà vuïlienâ he”ä
Ñonà gKínhgôiû :
-CSVSQChuûTòchHoiä Ñonà gTöVaná
-Ñoanø PNLV/Bacé Cali,Canada
“Ñeåkínhtöônø g”

ÑA HIEÄU 70 237

TONÅ GHOIÄ CÖUÏ SINHVIENÂ SÓQUAN/
TVBQGVN

BANCHAPÁ HANØ HTONÅ GHOIÄ
P.O. Box 24720

Federal Way, WA 98023-1720, USA
ÑT/Fax 253-661-1438

Email: [email protected]

VAÊN THÖ

Soá 022/BCH/TH/02-04

Trích yeáu: V/v Boå nhieäm chöùc vuï THP/Vuøng Taây Baéc Hoa Kyø.
Tham chieáu: - Keá Hoaïch thöù hai ngaøy 12-2-2003 cuûa BCH/TH/02-04

- VT 003/BCH/TH/02-04 ngaøy 5-4-2003
- VT 01/HVB/WA/02-04 ngaøy 30-9-2003

Vì nhu caàu sinh hoaït cuûa Toång Hoäi, nay ñeà cöû:
CSVSQ PHAÏM COÂNG THAØNH K28,
Hoäi Tröôûng Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/Oregon

giöõ chöùc vuï Toång Hoäi Phoù Ñaëc Traùch Vuøng Taây Baéc Hoa Kyø thay theá
CSVSQ Hoaøng vaên Thanh, HT/Hoäi CSVSQ/TVBQGVN Washington, töø
nhieäm.

Vaên thö naøy coù hieäu löïc keå töø ngaøy kyù

Laøm taïi Seattle, Ngaøy 10 thaùng 1 naêm 2004
CSVSQ Nguyeãn Nho K19
Toång Hoäi Tröôûng

Kính gôûi:
- CSVSQ HT/Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/OR
- CSVSQ/ HT/Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/WA
“Ñeå ñaûm traùch phaàn vuï lieân heä”

Ñoàng Kính gôûi:
- CSVSQ Chuû Tòch Hoiä Ñonà g Tö Vaná
- CSVSQ/LHT/LH/CSVSQ/TVBQGVN/UcÙ , Au chaâu, Canada
- CSVSQ/LHT/LH/CSVSQ/TVBQGVN/BTTHK
- CSVSQ/HT/Hoäi CSVSQ/TVBQGVN taiï Hoa Ky.ø
- TÑ/TTNÑH
- Ñoanø PNLV/Bacé Cali, Canada
“Ñeå kính töôøng”

238 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

LIEÂN HOÄI CÖUÏ SINH VIENÂ SÓ QUAN
TVBQGVN - AÂU CHAÂU
BAN CHAÁP HAØNH

**********************
10 Rue Mandeville - 4000 Lieøge - Belgique

Tel: 00-32-4-252.62.73
Email: [email protected]

Hoâm nay, ngaøy 15 thaùng 11 naêm 2003, Lieân Hoäi CSVSQ/
TVBQGVN aâu Chauâ toå chöùc phieân hopï goàm Ban Tö Vaán Ban
Chaáp Haønh Lieân Hoäi vaø caùc chaùu ñaiï dieän caùc Hoiä ñòa phöông
taiï soá 10 Mandeville - 4000 Lieøge Belgique. Thaønh phaàn tham
döï:

- CSVSQ Tranà Vanê Trung K1
Chuû Tòch Ban Tö Vaná Lieân Hoiä
(Nguyeân CHT / TVBQGVN naêm 1964)

- CSVSQ Phaïm Ngoïc Ninh K9
UÛy Vienâ Ban Tö Vaná

- CSVSQ Nguyeãn Vónh Giaùm K19 Lieân Hoäi Tröôûng

- CSVSQ Phaïm Vaên Ñöùc K18
Lieân Hoäi Phoù - Truyeàn Thoâng

- CSVSQ Lamâ Vaên Rôùt K19 - Lieân Hoäi Phoù
- Kieâm Hoäi Tröôûng \ Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/Phaùp

- CSVSQ Nguyeãn Vaên Nam K20
Toång Thö Kyù Kieâm Thuû Quyõ

- CSVSQ Hoaøng Toân Long K31
ñacë Tracù h Ñoanø TTN Ña Hieuä

- CSVSQ Traàn Vanê Thoaøn K11
Tö Vaán Hoiä Phapù

ÑA HIEÄU 70 239

- CSVSQ Phaïm Vaên Thieáp K22
Hoäi Tröôûng Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/
Ñöùc, Hoøa Lan, Bæ, Na Uy

- CSVSQ Phan Baù Maät K11 (Bæ)

- CSVSQ Traàn Vietá Huaân K23(Ñöùc)

- CSVSQ Hoà Ñeå K29 (Ñöùc)

Cuøng cacù chò Phan Baù Matä , Phamï Vanê ñöcù , Nguyeãn Vónh Giaùm,
Nguyeãn Vaên Nam, Phaïm Vaên Thieáp,
Hoà Ñeå vaø caùc chaùu ñoanø Vienâ TTN Ña Hieäu.

Sau phanà nghi thöcù chaoø quocá kyø, quocá ca vaø maëc nieäm chieán
só ñaõ hy sinh vì Toå Quocá ; trong ñoù coù cacù CSVSQ/TVBQGVN.
CSVSQ Nguyeãn Vónh Giaùm - LHT khai macï vôiù lôøi chaoø möøng
caùc thanø h vieân tham döï, tuyeân boá lyù do vaø chöông trình phienâ
hoïp goàm coù:

I Sinh hoaït cuûa Lieân Hoäi
II Söï phoái hôïp cuûa Lieân Hoäi vôùi caùc toå chöùc coäng ñonà g
ngöôøi Vieät quocá gia taïi caùc ñòa phöông aâu Chaâu.
III Keá hoaïch phaùt trieån ñoanø TTN ña Hieäu
I V Linh tinh - Beá maïc

Tieáp theo CSVSQ Traàn Vaên Trung K1 Chuû Tòch BanTö
Vaán Lieân Hoäi phaùt bieåu, gôûi lôøi chaøo möøng ñeán caùc anh chò
em, cacù chauù tham döï phieân hoïp. Sau ñoù NT Tranà Vanê Trung
ñaõ nhaná maïnh ñeán moät soá vaná ñeà, ngoaøi tình thanâ aùi höõu saün
coù trong caùc Hoäi CSVSQ/TVBQGVN.

... “Taát caû nhönõ g gì chuùng ta ñaõ xayâ döïng laø ñeå phuïc vuï
ñaát nöôùc, queâ höông, daân toäc ... neân vaán ñeà ñaáu tranh phaûi

240 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

ñöôïc ñatë nanë g thaønh muïc tieâu chính yeáu. Muoán ñaáu tranh ta
khonâ g theå haønh ñoäng ñôn ñocä , rienâ g reõ maø phaiû coäng tacù chaët
cheõ vôiù caùc toå chöcù coäng ñonà g ngöôiø Vietä quoác gia. Trong vaná
ñeà hôïp taùc, chuùng ta khoâng coù muïc ñích chieám theá laõnh ñaïo
hay chæ huy maø ñeå thöïc hieän nhöõng yù kieán, nguyeän voïng cuûa
taäp theå ñaõ nghieân cöuù ñeà ra ... Tapä theå chunù g ta phaiû coù thaiù ñoä
cöông quyeát vaø tích cöcï trong conâ g cuoäc ñauá tranh cho töï do,
danâ chuû vaø nhaân quyeàn taiï VN ... Khi hôpï taùc vôùi caùc toå chöùc
coäng ñoàng, Lieân Hoäi phaûi laõnh traùch nhieäm vôùi taäp theå vaø
luoân luoân thöcï hieän ñunù g ñöôøng höônù g cuûa taäp theå Voõ Bò Quoác
Gia VN”. Ngoaøi ra NT Traàn Vaên Trung cuõng khuyeán khích
ñoaøn TTN ña Hieäu tham gia tích cöcï trong caùc sinh hoaït höuõ
ích taïi ñòa phöông nhö caùc coâng taùc ñaáu tranh, xaõ hoäi vv ...
Theá heä treû phaûi yù thöùc roõ raøng hôn veà söù maïng vaø taàm möùc
quan troïng cuaû mình ñoiá vôùi töông lai daân tocä ñatá nöôùc. Tiepá
ñená laø phaàn thaûo luanä cacù ñeà taøi theo ñuùng chöông trình phienâ
hoïp:

Phaàn I: Sinh hoaït cuûa Lieân Hoiä (do CSVSQ Nguyeãn Vaên
Nam K20 höôùng daãn)

I/1 Baoù caoù taøi chanù h cuaû Lieân Hoäi: maëc duø quæ cuûa LH
raát ngheøo naøn, nhöng thôiø gian qua LH ñaõ yeåm trôï cacù coâng
tacù sau (vôiù soá tienà raát khieâm toán)

- Giuùp quæ Tình Thöông Ñöùc Quoác do CSVSQ Nguyeãn
Thanø h Nam K11 phuï traùch, ñeå töông trôï caùc thöông pheá binh
QLVNCH coøn ôû VN.

- Ñoùng goùp töôïng tröng viecä xayâ töônï g ñaøi chieán só quaân
löcï VNCH taïi Paris Phaùp quoác (trong buoiå leã khanù h thanø h töôïng
ñaøi ngaøy 2/11/2003 döôùi quyeàn chuû toïa cuûa Thò tröôûng
NOGENT SUR MARNE; toaùn quanâ quoác kyø cuûa Hoäi CSVSQ/
TVBQGVN/ Phaùp quoác ñaõ taïo söï toân nghieâm vaø thaønh coâng
cho buoåi leã).

- Yemå trôï Baûn tin Quaân Nhaân AÂu Chaâu do

CSVSQ Phaïm Vaên Ñöùc K18 (Phaùp) phuï traùch.

ÑA HIEÄU 70 241

Quó LH hieän nay khoâng ñöôïc doài daøo, do söï ñoùng goùp
raát haïn cheá cuûa taát caû caùc CSVSQ. Do ñoù, Ban Chaáp Haønh
Lieân Hoiä cunõ g raát chaät vaät trong caùc conâ g taùc, neân LH keâu goïi
söï yeåm trôï tích cöïc cuûa taát caû caùc CSVSQ vaø caùc vò maïnh
thöôøng quaân thaân höõu. Ngoaøi ra LH seõ nghieân cöùu phöông
caùch gayâ quõi cho LH.

I/2 Chöông trình hoïp maët Taân nieân 2004. Caùc Hoäi ñòa
phöông neân phoiá hôïp toå chöùc vôùi cacù Hoiä ñoaøn ngöôiø Vietä ñeå
coù nhöõng buoåi hoïp maët thaân höõu, ñoaøn keát. Rieâng Hoäi Phaùp
quoác seõ coäng taùc vôùi caùc Hoäi ñoaøn Cöïu quaân nhaân Phaùp toå
chöùc böõa côm ñoanø keát taiï Paris ngaøy 15/2/2004. Yeâu cauà anh
en tham döï ñoâng ñuû.

I/3 Keá hoaïch giupù ñôõ Thöông Pheá Binh thuoäc TVBQGVN
- ngoaøi söï ñoùng goùp tröïc tieáp vaø töï nguyeän cuûa anh chò em.
LH seõ nghieân cöùu toå chöùc caùc böõa côm gaây quæ LH vaø giuùp
TPB coøn ôû Vieät nam khi ñieàu kienä cho pheùp.

I/4 Thoâng baùo ñaïi Hoäi Toång Hoäi vaø Toång ñoaøn TTNÑH
seõ ñöôcï toå chöcù taiï Washington DC Hoa Kyø vaoø muaø heø naêm
2004 (ngaøy giôø chöa ñöôïc chính thöùc) LH yeâu caàu Toång Hoäi
cho bieát sôùm ngaøy ñaïi Hoäi 2004, ñeå chuùng ta chuaån bò giaáy
pheùp nghæ heø vaø mua veù maùy bay. LH cuõng keâu goïi anh chò
em tham döï thatä ñoâng ñuû vaø xin gôiû danh ñeán BCH/LH ñeå lapä
danh sacù h vaø gôûi veà Toång Hoäi.

I/5 Banø qua veà ñòa ñieåm, thôøi gian toå chöcù ñaiï Hoiä CSVSQ/
TVBQGVN AÂu Chaâu 2005

- Hoäi VB ñöùc ñang lo tìm ñòa ñieåm

- Thôøi gian khoaûng sau ngaøy 15/7/2005

Phanà II: Söï phoiá hôïp cuaû Lieân Hoiä vôiù caùc toå chöcù coäng
ñonà g ngöôiø Vieät quoác gia (do CSVSQ Phamï Vaên ñöcù K18 höôùng
daãn)

II/1 Xaùc ñònh laïi vuøng sinh hoaït : Lieân Hoäi CSVSQ/
TVBQGVN auâ Chauâ töø laâu ñaõ chia lamø hai khoái (qua caùc laàn

242 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

ñaïi Hoiä 1997 1999) phuø hôïp vôiù vaná ñeà ñòa lyù taïi caùc nöôùc.

- Khoái 1: Gomà caùc Hoäi Phaùp, Anh, Thuïy só, YÙ (Hoiä Phapù
traùch nhieäm chung).

- Khoái 2: Goàm caùc Hoäi ñöcù Hoaø Lan Bæ Na Uy (Hoäi Ñöcù
tracù h nhieäm toång quaùt).

II/2 Lieân Hoiä uyû nhiemä cho cacù Hoiä ñòa phöông sinh hoaït
vôiù caùc toå chöùc conä g ñoàng ngöôøi Vieät Quoác gia.

Vì ñòa baøn aâu Chauâ quaù ronä g lôùn, LH khoâng theå ñeán töøng
nöôùc, thaønh phoá vv... ñeå tieáp xuùc tröïc tieáp vôùi caùc Hoäi ñoaøn
coäng ñoàng ñòa phöông khi caàn; do ñoù LH uûy nhieäm cho caùc
Hoäi caùc nöôùc tuøy nghi sinh hoaït vôùi caùc toå chöùc treân theo
ñuùng ñöôøng loiá tonâ chæ cuûa Tonå g Hoäi.

II/3 Vaná ñeà thôiø sö:ï Ñaïi Hoiä Toaøn Quanâ ñaõ ñöôïc toå chöùc
taiï CA - Hoa Kyø ngaøy 26, 27, 28 thanù g 9 naêm 2003:

- LH hoaøn toaøn uûng hoä laäp tröôøng, toân chæ vaø muïc ñích
cuaû Ñaiï Hoäi Toaøn Quanâ

- Lieân Hoäi CSVSQ/TVBQGVN aâu Chaâu seõ phoái hôïp, tham
gia vôùi Ban Toå Chöùc Ñaiï Hoäi tapä theå chieán só VNCH auâ Chauâ
trong moïi coâng tacù (khi coù giaáy môiø ).

- LH thi hanø h ñuùng ñöônø g loái cuaû Toång Hoiä qua vanê thö
ñeà ngaøy 20/10/2003 cuûa Toång Hoäi CSVSQ/TVBQGVN/HN
gôûi Thieáu Töôùng Leâ Minh ñaûo (Trung Taâm Tröôûng/TT ñieàu
hôïp Trung Öông taäp theå chieán só VNCH/HN).

Phanà III: Sinh hoaït cuaû ñoaøn TTNÑH AÂu Chauâ (do CSVSQ
Hoaøng Toân Long höôùng daãn)

III/1 Traïi heø cho ñoaøn TTNÑH AÂu Chaâu vaø gia ñình döï
truø toå chöùc vaøo trung tuaàn thaùng 7/2004. ñòa ñieåm seõ do Hoäi
Ñöcù chonï vaø thonâ g baoù chính xacù ngaøy giôø mucï ñích cho caùc
con em chunù g ta coù dòp gaëp gôõ thaân matä , sinh hoatï vui chôi vaø
coù cô hoäi ñeå noùi tieáng Vieät (ôû AÂu Chaâu, moãi nöôùc noùi moät
ngonâ ngöõ khaùc nhau) caùc gia ñình CSVSQ coù dòp gapë gôõ vv.

ÑA HIEÄU 70 243

III/2 Ñoanø TTNÑH AÂu Chaâu seõ tham döï ñaïi Hoiä

Toång Hoäi vaø Tonå g ñoanø TTNñH namê 2004 taiï Washington
DC Hoa Kyø : döï truø 4 ñoaøn vieân.

Yeâu cauà yeåm trôïù: ngoaøi quó cuaû ñoaøn (raát ít) anh Hoaøng
Toân Long K31 keâu goïi CSVSQ ñoùng goùp töï nguyeän ñeå caùc
chauù coù ñieàu kieän tham döï sinh hoaït vôùi Toång ñoanø , vôùi caùc
anh chò ñeán töø caùc mienà treân toaøn theá giôùi.

III/3 Keá hoacï h phaùt trieån ñoaøn TTNÑH AÂu

Chauâ . Trong töông lai ñoaøn TTNÑH seõ keâu goïi caùc con
em cuûa taát caû chiená höuõ ngoaøi VB cuøng chí höôùng vôùi chuùng
ta, tham gia sinh hoatï chung ñeå taïo moät khí theá tích cöïc hôn
trong moiï coâng tacù ñoøi hoiû taiï moãi ñòa phöông.

Phaàn IV: Linh tinh - Beá maïc

IV/1 Caùc Hoäi Phaùp Ñöùc baùo caùo moät soá coâng taùc trong
thôøi gian qua.

IV/2 CSVSQ Nguyeãn Vónh Giaùm tuyeân boá beá maïc phieân
hoïp vôùi lôøi camù ôn chanâ thanø h ñeán quí NT vaø cacù anh, nhatá laø
caùc chò ñaõ ñeán tham döï, taïo cho phieân hoïp söï thaønh coâng totá
ñeïp, trong baàu khoâng khí vui veû, côûi môõ vaø ñoaøn keát. Caàu
mong seõ coù nhöõng lanà gaëp gôõ khacù trong töông lai ñöôcï thaønh
conâ g hôn. Kính chaøo töï thané g vaø ñoanø ketá . Sau ñoù laø böõa côm
thanâ matä do cacù chò ñamû traùch. Phieân hopï chính thöùc beá maïc
luùc 21h30.

Phaàn phuï ghi: saùng hoâm sau, ngaøy 16/11/2003 CSVSQ
Nguyeãn Vónh Giaùm höôùng daãn caùc NT vaø caùc anh chò ñeán
thamê bia töônû g nieäm lieät só Traàn Vanê Baù do chính quyenà thaønh
phoá vaø coäng ñoàng ngöôiø Vieät taiï Vöông quocá Bæ dönï g taïi motä
coâng vieân ñeïp ñeõ nhaát naèm treân bôø soâng MEUSE cuûa thaønh
phoá LIEGE.

Lietä Só Traàn Vaên Baù laø du hocï sinh taïi Au Chaâu tröôùc 1975
ñaõ sinh soáng taïi LIEGE vaø hoaït ñoäng tích cöïc cho lyù töôûng

244 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Quoác gia Danâ toäc Vieät Nam. Sau 1975, anh ñaõ bí maät trôû veà
Vieät nam hoatï ñonä g choáng CSVN vaø ñaõ bò nhaø camà quyenà CS
baét giöõ vaø hanø h quyetá namê 1985. Bia töôûng nieäm ñöôïc ghi :

Lieøge aø la meùmoire de
TRAN VAN BA (1945 - 1985)
Heùros de la Reùsistance Vietnamienne
Exceùcuteù par le reùgime de Hanoi
le 8 janvier 1985
Lieøge ngaøy 26/11/2003
Nguyeãn Vónh Quang - K19/2 ghi

ÑA HIEÄU 70 245

Thaûo luaän
Sinh hoaït

LHT/K19
Ng: Vónh Giaùm

trong buoåi
sinh hoaït

LHT vaø
quyù huynh ñeä
VB taïi AÂu chaâu

246 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Ngaøy 23/11
SINH NHAÄT

KHOAÙ 18

Thöôøng Vuï Phaïm Vaên Hoaø, K18

Töôøng thuaät theo tin töùc vaø hình aûnh cuûa caùc baïn

Huyønh Vaên Giai, Phan Thoï Haïnh, Nguyeãn Vaên Thieät,

Ñoã Vaên Haïnh vaø Nguyeãn Vaên AÁn

Haøng naêm cöù vaøo ngaøy 23 thaùng 11, anh em K18 trong
cuõng nhö ngoaøi nöôùc, ôû caùc thaønh phoá ñoâng ñuùc hay soáng
ôû caùc tænh leõ ñeàu coù toå chöùc hoïp maët ñeå haøn huyeân vaø thaêm
hoûi söùc khoûe cuûa nhau. Noãi vui möøng khi gaëp laïi ñeå roài
nhaän thaáy ngöôøi baïn mình nay giaø hôn tröôùc, toùc baïc hôn
naêm ngoaùi vaø ñoài moài troå nhieàu treân laøn da mòn maøng nhöng
raén chaéc ngaøy naøo. Ngoaïi tröø nhöõng thay ñoåi veà theå chaát maø
khoâng ai coù theå cöôûng laïi thieân meänh . . . Nhìn kyõ caùc anh
vaãn coøn caùi nhìn quaéc thöôùc, nghe kyõ caùc baïn vaãn coøn nuï
cöôøi doøn tan hoàn nhieân vaø gioïng noùi vaãn coøn sang saûng. Coù
sieát tay nhau môùi bieát chuùng ta vaãn coøn hôi aám ñeå truyeàn
cho nhau luùc ñoâng haøn vaø ñoan chaéc, caùc anh haõy coøn quaû
tim ñaày aép tình töï ñoàng moân Voõ Bò. Caùc baïn khoâng ñeán döï,
cuõng ñieän thoaïi ñeå ñöôïc noùi chuyeän vôùi töøng ñöùa, cuøng chia
xeû nieàm vui vaø hình dung thaèng baïn mình beân kia ñaàu daây
qua tieáng noùi! Caâu maày tao mi tôù trong nhöõng buoåi gaëp gôû
naøy nghe thaät aám aùp. Nhöõng caâu chöûi theà nghe khoâng coù gì
laø thoâ tuïc. Nhöõng cuù ñaám nhau thuøm thuïp tuy nheï nhöng
thaám taän tim! Nghe keå chuyeän kyõ nieäm ngaøy xöa, kieåm
ñieåm beø baïn ngöôøi coøn ngöôøi maát maø loøng caûm thaáy laâng

ÑA HIEÄU 70 247

laâng, coù caùi gì daâng leân laøm ngheïn ngaøo vaø caûm thaáy cay
cay nôi khoùe maét . . . Nhöõng thöù tình caûm ngoån ngang naøy
anh em K18 tìm laïi haøng naêm vaø . . . coøn bao naêm nöûa chuùng
ta coøn hôi ñeå keå laïi chuyeän ngaøy xöa!

Nhìn sang baøn beân caïnh, caùc Chò 18 tuïm nhau to nhoû
cuøng san seõ nieàm vui chung vôùi choàng. Caùc chò tuy khoâng
nhaäp hoïc cuøng tröôøng nhöng töøng chia xeõ bieát bao nhieâu
caâu chuyeän cuûa Khoaù 18 chuùng toâi. Caùc chò 18 tuy khoâng to
moàm nhö chuùng toâi, nhöng neáu khoâng coù caùc Chò thì caùc
buoåi gaëp maët nhö theá naøy chaéc chuùng toâi chæ ñaáu voõ moàm
ñeå roài ra veà buïng ñoùi! Chính caùc Chò ñaõ lo töôm taát töø moùn
aên moùn nhaäu ñeå anh em K18 coù moät ngaøy vui troïn veïn! Söï
hy sinh naøy caùc Chò ñaõ töøng hy sinh, nhö khi xöa luùc chuùng
toâi ngaøy ngaøy ôû tuyeán ñaàu löûa ñaïn, khi chuùng toâi phaûi chòu
caûnh tuø ñaøy hay nhöõng ngaøy ñaàu tieân chaân öôùt chaân raùo nôi
ñaát khaùch queâ ngöôøi. Caùc Chò ñaõ lo cho choàng, chaêm soùc
caùc con, caùc chò laø ngöôøi baïn thaâm tình, laø chieác boùng laëng
leõ theo doõi böôùc chaân chuùng toâi, san seõ cuøng chuùng toâi nhöõng
noåi vui buoàn ñôøi lính. Gaàn phaân nöõa caùc Naøng Daâu Voõ Bò 18
ñaõ troâng choàng moõi moøn nhö Hoøn Voïng Phu vaø trôû thaønh
quaû phuï vì chaøng ñaõ ra ñi bieàn bieät hy sinh cho Toå Quoác Vieät
Nam! Söï hy sinh naøy cuûa caùc chò, caùc baø meï Vieät Nam, laøm
sao coù theå noái gheùp caùc maãu töï ñeå dieån taû cho cuøng vaø chæ
xin gôûi caùc chò moät boâng hoàng khieâm nhöôøng thay cho lôøi
caûm meán.

Caùc con chuùng toâi giôø ñaõ ñuû loâng ñuû caùnh, tuaàn töï lìa xa
toå aám nhö gaàn nöûa theá kyõ qua chuùng toâi rôøi nhaø ñeå cuøng
nhaäp tröôøng Voõ Bò Quoác Gia Vieät Nam, Khoaù 18, haàu ñaùp lôøi
soâng nuùi, mong mang Haïnh Phuùc vaø Phuù Cöôøng cho nhaân
daân Vieät Nam. Giôø nhìn caùc con ñi xa, chuùng toâi môùi hieåu
thaám thía noãi buoàn vaø söï hy sinh cuûa Cha Meï chuùng toâi khi
xöa ñaõ ñeå chuùng toâi rôøi nhaø nhö chim bay khoûi toå. Ngaøy
chuùng toâi töø khaép neûo ñöôøng ñaát nöôùc quy tuï veà tröôøng Meï
Voõ Bò ñeå baét ñaàu vieát tôø khai sinh môùi cho taát caû hai traêm
(200) ngöôøi:

248 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004

Hoï vaø Teân: Khoùa 18

Teân Töï hay bieät danh: Khoùa Chín Nuùt

Quoác Tòch: Vieät Nam

Noøi Gioáng: Con Roàng Chaùu Tieân

Teân Cha Meï: Meï Voõ Bò

Nôi Sanh: Tröôøng Voõ Bò Quoác Gia Vieät Nam, ÑaøLaït

Ngaøy vaø naêm sanh: Hai Möôi Ba Thaùng Möôøi Moät Naêm
Moät Ngaøn Chín Traêm Saùu Möôi Moát (23-11-1961)

Keå töø ngaøy ñoù, chuùng toâi khoâng coøn laø Thaèng Mít, Xoaøi,
AÁt, Giaùp hay Vónh, Baûo, Toân, Hoaøng maø ñöôïc goïi chung laø
Cuøi ‘Khoaù 18 Voõ Bò Ñaø Laït’.

Cho ñeán nay, thaám thoaùt Boán Möôi Hai (42) naêm! Thaät
nhæ, thôøi gian nhö boùng caâu qua cöûa, bieát bao nhieâu chuyeän
ñeå nhô,ù ñeå queân, ñeå thöông, ñeå buoàn, ñeå giaän . . . ñi qua
trong ñôøi, nhöng anh em K18 coù moät thöù kyõ nieäm noùi hoaøi
khoâng heát, nghe maõi khoâng nhaøm . . . Bôûi vaäy cöù ñeán ngaøy
naøy thaùng naøy laø chuùng toâi coù caùc cuoäc hoïp maët taïi töøng ñòa
phöông ñeå laïi tieáp tuïc keå hoaøi caâu chuyeän ngaøy xöa . . .

Baéc Cali - San Joseù

Mieàn Baéc Cali, anh Buøi Vaên Mieàu ñaïi dieän, ñaõ toå chöùc
cuoäc gaëp gôû taïi nhaø haøng Kieân Giang. Buoåi tieäc tham döï
töông ñoái ñaày ñuû caùc anh chò ngoaïi tröø moät vaøi ngöôøi vaéng
maët coù lyù do. Ñaëc bieät naêm nay coù söï tham döï cuûa anh chò
Nguyeãn Chi Minh laø baøo ñeä cuûa coá cöïu SVSQ Nguyeãn Chi
Lang. Anh Minh laø moät chieán höõu vaø laø kyù giaû cuûa nhaät baùo
VIEÄT NAM taïi thaønh phoá ñieän töû San Joseù. Anh Minh ñeán
vôùi anh em K18 ñeå töôûng nhôù ñeán ngöôøi anh quaù coá vaø
cuõng ñeå ñöôïc san seõ nhöõng kyõ nieäm cuøng nhöõng ngöôøi baïn
cuõ cuûa anh mình. Dòp naøy anh chò Minh ñaõ taëng cho quyõ xaõ
hoäi K18 moät soá tieàn ñeå töông trôï anh em cuøng khoaù.

Nhaân ñaây xin keå sô veà lai lòch baïn Nguyeãn Chi Lang:
Chi Lang laø moät sinh vieân xuaát saéc, töôùng ngöôì cao lôùn,
ñieàm ñaïm vaø laø caùn boä Tieåu Ñoaøn Tröôûng cuaû Lieân Ñoaøn
Sinh Vieân Só Quan. Khi toát nghieäp anh ñöôïc tröôøng giöõ laïi

ÑA HIEÄU 70 249

ñeå laøm Só Quan Huaán Luyeän caùc Khoaù ñaøn em. Nhöng vì
“Khoâng caàu an laïc ñeã daøng . . .” neân anh ñaõ xin ñöôïc ra ñôn
vò taùc chieán taïi Vuøng 1 Chieán thuaät. Sau naêm 75, anh ñaõ
cuøng gia ñình chaúng may ñaõ töû naïn treân ñöôøng vöôït bieån
tìm Töï Do.

Buoåi tieäc dieãn ra trong trong baàu khoâng khí vui veõ. Caùc
baïn ñaõ laáy côù ñeå maáy chò ngoài chung . . .deã beà taâm söï, vaø
caùc anh ‘ñaønh boùp buïng’ ngoài vôùi nhau . . . ñeå deã beà ‘caïn
cheùn ly boâi ‘. Thì ra thoùi naøo taät naáy caùc anh vì muoán ñöôïc
phaàn mình nhöng . . . laïi naïi lyù do laø hy sinh cho caùc chò!

Nhö thoâng leä, anh em luùc naøo cuõng nhôù ‘phaän söï’ ñoùng
nieân lieãn cho khoùa vaø ñoùng goùp ñeå mua quaø Xuaân gôûi veà
Vieät Nam cho anh em Khoùa 18. Ñaëc bieät chi phí buoåi tieäc
naêm nay do baïn Leâ Vaên Thaïch ñaøi thoï. Caùm ôn baïn Thaïch
vaø hoan hoâ tinh thaàn . . . Maïnh Thöôøng Quaân!

Tröôùc khi buoåi tieäc chaám döùt, anh Ñaïi Dieän Baéc Cali
Buøi Vaên Mieàu tuyeân boá laø seõ coù moät buoåi hoïp vaøo cuoái
thaùng Gieâng Döông Lòch 2004 taïi nhaø baïn Muõ Ñoû Leâ Vaên
Meã ñeå hoaïch ñònh chöông trình toå chöùc Ñaïi Hoäi Khoaù 18
Nhieäm Kyø 2004-2006 taïi Baéc Cali theo nhö ñaõ döï ñònh.

Nam Cali - West Covina (gaàn LA)

Buoåi hoïp maët ñöôïc toå chöùc taïi nhaø baïn Nguyeãn Vaên
Thieät Ñaïi Dieän K18 taïi Nam Cali vaøo tröa ngaøy 23-11. Tham
döï goàm 20 Anh Chò cö nguï taïi Nam Cali. Moät soá ñöôïc quyù
chò thaû loûng neân maët may hôùn hôû thaáy roõ. Moät soá nhaän lôøi
nhöng giôø phuùt choùt caùo loãi vì lyù do rieâng.

Buoåi hoïp maét raát vui veû. Moïi ngöôøi keå laïi nhöõng kyû
nieäm cuûa thôøi kyø Taân Khoùa sinh, nhöõng Kyû nieäm ôû Tröôøng
VB, nhöõng ngöôøi baïn cuøng Khoùa, ngöôøi coøn, ngöôøi maát.
Nhöõng chuyeän vui buoàn veà  sinh hoaït cuûa Khoùa. Moät 
khuyeát ñieåm lôùn nhaát trong buoåi hoïp maët naày laø cuï Thieät ñaõ
chuaån bò saün maùy aûnh nhöng anh em quaù vui neân khoâng ai
nhôù chuïp laïi moät taám aûnh naøo ñeå kyõ nieäm. Chöøng anh em ra
veà heát môùi tröïc nhôù ra! Thaät khoå cho tuoåi . . . ‘ñaày kinh
nghieäm’ cuûa chuùng toâi, chuyeän xöa thì nhôù maø chuyeän môùi

250 XUAÂN GIAÙP THAÂN 2004