ເຄມີ​ທົ່ວໄປ (ລັດ​ນາພອນ)

ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ີຓປີ ູຍປໃ າຄ ຑີຖະຓຈິ ຃ໃ ູຊາຌຘາຓນໃ ົຼຓຓ຃ີ ໃ າຓູຓນົາງກທໃ າ ຃ຓື ູຓຖະ
ນທໃ າຄຑັຌ຋ະ຋ໃ ີຊາຌຽຎັຌ 1200 ຾ຖະ ຋ໃ ີ຾ກໃ ຌຉຄັໄ ຘາກກຍັ ຊາຌຽຎັຌ 900 ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຅ໃ ຄຶ ຍໃ ່຃ທຌຓາ
ຎຼຍ຋ຼຍ ຓຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ ກຍັ ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌັ ບໃ ຌື .

3) ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຽໝບື ຌກຌັ ຾ຉໃ ຽຎັຌຘາຌຉໃ າຄຆະຌຈິ ກຌັ ຾ຖະ ບາຉບຓກາຄ
ຍໃ ່ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນບົື ຓຑີ ຌັ ຋ະປບຍບາຉບຓກາຄເຌ຿ຓຽຖກຸຌຈຼທກຌັ ຉກື ຌັ ໝຈ຺ ຿ຓຽຖ
ກຸຌຂບຄຘາຌຽນໃ ົາ຺ ຌຌັໄ ຅ະຓຓີ ູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຘະຽໝີ ຽຆໃ ຌັ : ຿ຓຽຖກຸຌ CH4, CCl4

຾ຖະ SiCl4.

H Cl Cl

CH C Cl Si Cl
HH Cl Cl Cl Cl
຋ຸກ຿ຓຽຖກຸຌຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌຆຄ຺ ຘໃ ໜີ າໄ ຽໝບື ຌກຌັ ຾ຖະ ບາຉບຓຍໃ ຓ່ ບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ

ຽນົບື ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຓຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະເຌ຋ຸກ຿ຓຽຖກຸຌ຅ໃ ຄິ ຾ຏໃ ກະ຅ໃ າງຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຃:ື 109.50 , ຿ຓຽຖກຸຌ

ຂບຄຘາຌຍາຄຆະຌຈິ ຓປີ ູຍປໃ າຄຉກື ຌັ ໝຈ຺ ຾ຖະ ບາຉບຓກາຄຉໃ າຄຍໃ ່ຓບີ ີຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ຾ຉໃ

ຑຌັ ຋ະປບຍບາຉບຓກາຄເຌ຿ຓຽຖກຸຌຈຼທກຌັ ຅ະ຃ກື ຌັ ນົື ຉໃ າຄກຌັ ກໃ ່ແຈ.ໄ ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ

ຘາຌຽນໃ ົາ຺ ຌຌັໄ ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຘະຽໝີ ຽຆໃ ຌັ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຘາຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌຽຘຌັໄ ຆໃ ື ແຈ຾ໄ ກໃ : ຿ຓຽຖກຸຌ

ຂບຄ BeCl2 , HCN , CO2 , Cl - Be - Cl , H - C  N , O = C = O.

4) ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄ຃ກື ຌັ ຾ຉໃ ຋າຈຉໃ າຄຆະຌຈິ ກຌັ ຾ຖະ ບາຉບຓກາຄຉໃ າຄຽນົບື ຽບຽຖກັ

ຉບຌ຃ໃ ູ຿ຈຈຈໃ ຼທຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈຽນໃ ົາ຺ ຌຌັໄ ຅ະຓຓີ ູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຉໃ າຄກຌັ ຘະຽໝີ

຾ຉໃ ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະເຌ຾ຉໃ ຖະ຿ຓຽຖກຸຌ຅ະ຾ຏໃ ກະ຅າງຽ຋ໃ າ຺ ເຈຌຌັໄ ຂຌຶໄ ກຍັ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓ

ຑຌັ ຋ະ ທໃ າດໃ ູນໃ າຄ຅າກບາຉບຓກາຄຘ່າເຈ, ຊາໄ ເກບໄ າຉບຓກາຄ຅ະງູກໄ ຌັ ນົາງ ຉາໄ ຌຍໃ ່ເນຽໄ ບຽຖກັ

ຉບຌ຃ໃ ູ຿ຈຈຈໃ ຼທງູຖໄ ຄ຺ ແຈນໄ ົາງ, ຽປຈັ ເນຓໄ ູຓກທາໄ ຄກທໃ າ. ຾ຉໃ ຊາໄ ແກບາຉບຓກາຄນົາງ຅ະງູກໄ ຌັ
ໜບໄ ງ຅ໃ ຄຶ ຉາໄ ຌ຾ປຄງູຂໄ ບຄຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທແຈຌໄ ບໄ ງ ຽປຈັ ເນຓໄ ູຓ຾຃ຍຖຄ຺ ດໃ າຄເຈກໃ ່ຉາຓ

ກາຌຑ຅ິ າຖະຌາທໃ າຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະດໃ ູເກ ໄ -ແກບາຉບຓຘ່າເຈຌຌັໄ ຅າ່ ຽຎັຌຉບໄ ຄເຆ຃ໄ ໃ າບີ
ຽຖກັ ຿ຉຕຽຌກາຉທິ ຉິ ຂີ ບຄ຋າຈຽຎັຌຽກຌ ຽຆໃ ຌັ : ຑ຅ິ າຖະຌາ H2S ຾ຖະ H2O ຆໃ ຄຶ ຉໃ າຄກໃ ່ຓປີ ູຍປໃ າຄ຃ື
ກຌັ ຃ຽື ຎັຌຓຓູ ຄ ່ ຾ຉໃ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກບາຉບຓກາຄຓຽີ ບຽຖກັ ຃ໃ ູ຿ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຂບຄ
຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຘາຌ຋ຄັ ຘບຄຽຎັຌຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

O S
HH HH

ຓູຓ H - O - H ກາຄ 105 0 ຓຓູ H - S -H ກາຄ 93.3 0

຅ະຽນຌັ ແຈທໄ ໃ າຓູຓ H - O - H ຂບຄ H2O ກາຄກທາໄ ຄກທໃ າຓູຓ H - S -H ຂບຄ H2S
ຽຑາະຂະໜາຈບາຉບຓ S ຾ຖະ O ຉໃ າຄກຌັ ຾ຖະ ຃ທາຓ຾ຉກຉໃ າຄຖະນທໃ າຄ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຕຽຌ
ກາຉທິ ຉິ ຂີ ບຄ O ກັ H ນົາງກທໃ າ S ກຍັ H ຽປຈັ ເນກໄ ໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 141

ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ H2S ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະເຌ H2O ຅ໃ ຄຶ ຓຂີ ະໜາຈເນງໃ ກທໃ າຓູຓ
ເຌ H2S.

ຑ຅ິ າຖະຌາ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ NH3 ຾ຖະ NF3 ຆໃ ຄຶ ຉໃ າຄກໃ ່ຓປີ ູຍປໃ າຄ຃ກື ຌັ ຃ຽື ຎັຌ ຑຖີ ະຓຈິ
ຊາຌຘາຓນໃ ົຼຓ ຾ຉໃ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກບາຉບຓກາຄຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື ຓູຓຖະນທໃ າຄ
ຑຌັ ຋ະຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈ຋ຄັ ຘບຄຽຎັຌຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

N N
H HH FF

F

ຓຓູ H - N - H ກາຄ 107 0 ຓຓູ F - N - F ກາຄ 1020

຅ະຽນຌັ ແຈທໄ ໃ າຓູຓ H - N - H ຂບຄ NH3 ກາຄກທາໄ ຄກທໃ າຓູຓ F - N - F ຂບຄ NF3
ຽຑາະ F ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ NF3 ຆໃ ຄຶ ຓ຃ີ ໃ າບຽີ ຖກັ ຿ຉຕຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽຆໃ ຄິ ຅ະຈຄຶ ຈູຈບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ

ປໃ ທຓຑຌັ ຋ະແຈນໄ ົາງຽປຈັ ເນກໄ ໃ ຸຓໝບກບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະເຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ NF3ດໃ ູເກ ໄ F
຅ໃ ຄຶ ຽກຈີ ຾ປຄງູຌໄ ບໄ ງ ຘໃ ທຌ NH3 ຓີ N ຽຎັຌບາຉບຓກາຄຓ຃ີ ໃ າບຽີ ຖກັ ຿ຉຕຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄກທໃ າ H
຅ໃ ຄຶ ຈຄຶ ຈູຈກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະເຌ຿ຓຽຖກຸຌ NH3 ຽຂາ຺ໄ ຓາເກ ໄ N ຽປຈັ ເນຽໄ ກີຈ
຾ປຄງູນໄ າົ ງ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ NH3 ຅ໃ ຄຶ ຓຂີ ະ ໜາຈເນງໃ ກທໃ າຓຓູ ເຌ NF3.
ຘະນຸົຍ: ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄ຃ກື ຌັ ຾ຖະ ບາຉບຓກາຄຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽ຋ໃ າ຺
ກຌັ ຅ະຓຓີ ຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຉໃ າຄກຌັ ຑ຅ິ າຖະຌາຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ
 ຓຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຑ຅ິ າຖະຌາ຋ໃ ແີ ຖງະນໃ າຄຂບຄຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຽຎັຌຽກຌ ກໃ າທ຃:ື

ຊາໄ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະດໃ ູນໃ າຄບາຉບຓຓູຓ຾຃ຍ ຾ຖະ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະດໃ ູເກ ໄ

ບາຉບຓກາຄຓຓູ ກທາໄ ຄ.
 ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຎໃ ຼຌ຾ຎຄຉາຓ຃ໃ າ EN ຂບຄບາຉບຓກາຄຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຉີ ໃ າຄກຌັ ຾ຉໃ ຖະບາ

ຉບຓ຋ໃ ບີ ບໄ ຓປບຍບາຉບຓກາຄ຃ກື ຌັ .
 ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຎິຌໄ ກຍັ ກຍັ ຃ໃ າ EN ຂບຄບາຉບຓກາຄຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຉີ ໃ າຄກຌັ ຾ຉໃ ຖະບາຉບຓ຋ໃ ີ

ບບໄ ຓປບຍບາຉບຓກາຄ຃ກື ຌັ .

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 142

ຉາຉະຖາຄ຋2ີ : ຓຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈຍາຄຆະຌຈິ

຿ຓຽຖກຸຌ ຘູຈ຾ຍຍ຅ຈຸ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ ຓຸຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ
104.5
ຒູບ່ຕຌິ ບບກແຆຈ໇ HO O
ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຆຖັ ແຒຈ໇ H HH 101.5
ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຊແີ ຌຈ໇ 93.3
ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽ຋ຖຖແູ ຕຈ໇ FO O 91
F FF 89.5

HS S
H HH

H Se Se
H HH

H Te Te
H HH

຾ບຓ຿ຓຽຌງ HNH N H 106.75
H H
H

ຒ່ຘຒິຌ HPH P 91.6
H H
H H

ຘ຋ຍິ ຌີ H Sb H Sb 91.5
H H HH

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 143

ແຌ຿ຉຕຽ຅ຌຒຖບູ ແ່ ຕຈ໇ FNF F N F 102.2
ຓ຋ີ ຌີ F F 109.5

H H
HCH
H C H
H H

V. ປູຍປໃ າຄຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌັ

ກາຌ຅ຈັ ຖຼຄບາຉບຓຉໃ າຄໂເຌ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌຓຉີ ່າ຾ໜໃ ຄ ຾ຖະ ຋ຈິ ຋າຄ ຋ໃ ຾ີ ຌໃ ຌບຌ຅ຄິ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖ
ກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌຂບຄ຋າຈຉໃ າຄໂຓປີ ູຍປໃ າຄ຾ຉກຉໃ າຄກຌັ ຘໃ ຄິ ຋ໃ ເີ ຆຍໄ ບກປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌ຅ະຽຎັຌດໃ າຄເຈ
ຌຌັໄ ຃ື ກາຌ຅ຈັ ຽທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌປບຍບາຉບຓກາຄຂບຄ຋າຈເຌ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌັ ຅າກຌຌັໄ ຃ທາຓງາທ
ຑຌັ ຋ະ ຾ຖະ ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະງຄັ ຍໃ ່ຘາຓາຈຍບກປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌແຈຈໄ ທໄ ງ.

຃ທາຓງາທຑຌັ ຋ະ (Bond length ) ຃:ື ແຖງະ຋າຄຖະນທໃ າຄຌທິ ຽ຃ຕງຂບຄບາຉບຓ຃ໃ ໜູ ໃ ຄຶ ຋ໃ ຓີ ີ
ຑຌັ ຋ະຉໃ ່ກຌັ

ຓຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ (Bond angle) ຃:ື ຓູຓ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກບາຉບຓຘບຄບາຉບຓ຋າກຍັ ບາຉບຓກາຄ

ນົື ຓຓູ ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ຋ຄັ ຘບຄຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຌັ : y



xx

ຓຓູ  ຽຎັຌຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະເຌ຿ຓຽຖກຸຌ yx2 ຾ຖະ ຓູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ຅ະກທາໄ ຄ ນົື ຾຃ຍຂຌຶໄ

ກຍັ ຾ປຄກະ຋ຍ຺ ຖະນທໃ າຄບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຾ຖະ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະປບຍໂບາຉບຓກາຄ ຿ຈງຊື
ນກົັ ທໃ າ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ຃ີ ທາຓໝຌັໄ ຃ຄ຺ ຅ະຉບໄ ຄຓຑີ ະຖຄັ ຄາຌຉໃ ່າ, ຌຌັໄ ຃ື ບາຉບຓເຌ຿ຓຽຖກຸຌຉບໄ ຄ຅ຈັ ຖຼຄຉທ຺ ກຌັ ຽຑໃ ບື
ເນຓໄ ຾ີ ປຄກະ຋ຍ຺ ຂບຄ຃ໃ ບູ ຽີ ຖກັ ຉບຌເນຌໄ ບໄ ງ຋ໃ ຘີ ຸຈ.

5.1 ກາຌ຋າ່ ຌາງປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌ

຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌດໃ າຄເຈ ຑ຅ິ າຖະຌາ຅າກ:

- ຅າ່ ຌທຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະປບຍບາຉບຓກາຄ (bonding electron)

- ຅າ່ ຌທຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທປບຍບາຉບຓກາຄ (non bonding electron)

ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ກາຌ຋າ່ ຌາງປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌເນຽໄ ຖບື ກບາຉບຓກາຄ ຆໃ ຄຶ ຽຎັຌບາຉບຓ຋ໃ ຘີ າໄ ຄຑຌັ ຋ະ
ແຈນໄ ົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຾ຖະ ຌຍັ ຅າ່ ຌທຌຑຌັ ຋ະ຋ໃ ບີ າຉບຓກາຄຘາໄ ຄແຈໄ ຾ຖະ ຅າ່ ຌທຌຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ
ປບຍບາຉບຓກາຄຌຌັໄ ຾ປຄກະ຋ຍ຺ ຋ຄັ ໝຈ຺ ຂບຄ຃ໃ ູບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກກາຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ ຾ຖະ ຍໃແ່ ຈ
ຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ຅ະຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຾ີ ຉກຉໃ າຄກຌັ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ
1) ປູຍປໃ າຄຽຘຌັໄ ຆໃ ື (Linear)

຿ຓຽຖກຸຌ BeCl2 ຓຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 144

ບາຉບຓກາຄ Be ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ BeCl2 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 2 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ ຘບຄ຃ໃ ູຽຎັຌບີ
ຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ ຆໃ ຄຶ ຅ະຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍປໃ າຄ
ຽຘຌັໄ ຆໃ ື ຓຓີ ຸຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 180 0 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ CO2 ຓຘີ ູຈ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓກາຄ C ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ CO2 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 4 ຃ໃ ູ ຽຎັປບຽີ ຖຉບຌ຃ໃ ູ
ປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ຃ໃ ູ 2 ຑຌັ ຋ະ ຆໃ ຄຶ ຅ະຽກຈີ ຾ປຄງູກໄ ຌັ ເນນໄ າົ ງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຽຘຌັໄ ຆໃ ຓື ຓີ ູຓຖະນທໃ າຄ
ຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 180 0 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຘະນຸຍົ : ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 2 ຑຌັ ຋ະ ຅ະຽຎັຌຑຌັ ຋ະຆະຌຈິ ເຈ
ກໃ ແ່ ຈໄ ຾ຖະ ຍໃ ຓ່ ບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌຽຘຌັໄ ຆໃ .ື

2) ປູຍປໃ າຄຘາຓນໃ ຼົ ຓ຾຾ຏໃ ຌຑຼຄ (Trigonal planar) Cl B Cl และ Cl - B - Cl
ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ BCl3 ຓຘີ ູຈ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ Cl Cl

ບາຉບຓກາຄ B ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ BCl3 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈັ 3 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ ຘາຓ຃ໃ ູຽຎັຌບຽີ ຖກັ
ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 3 ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄິ ຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ

ປູຍຘາຓນໃ ົຼຓ຾ຍຍຕາຍ ຓຓີ ູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 120 0 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

຃າຍບຌ຾ຌຈແບບບຌ (CO3)2-ຓຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓກາຄ C ເຌ CO32- ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 4 ຃ໃ ູ ຽຎັຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ
ປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 2 ຑຌັ ຋ະ ຑຌັ ຋ະ຃ໃ ູ 1 ຑຌັ ຋ະ ຆໃ ຄຶ ຅ະຽກຈີ ກາຌງູເໄ ນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓ

ຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຘາຓນໃ ົຼຓ຾ຏໃ ຌຑຼຄ຃ກື ຍັ BCl3.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 145

ຘະນຸົຍ : ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 3 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊິຄຆະຌຈິ ຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ ຍໃ ່ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ຘາຓນໃ ົຼຓ

຾ຏຌຑຼຄ. H H H
3) ປູຍປໃ າຄປູຍຘໃ ນີ ໃ ຼົ ຓ: C HCH

H຿ຓຽຖກຸຌຓຽີ ຋ຌ (CH4) ຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ H H

ບາຉບຓກາຄ C ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ CH4 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 4 ຃ໃ ູຽຎັຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ

ປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 4 ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄິ ຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນາົ ງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຘໃ ໜີ າໄ ຓຓິ ູຓ

ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 109.5 0 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

 ຆຖັ ຽຒຉແບບບຌ (SO42-) ຓຘີ ູຈ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓກາຄ s ເຌ so42- ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 4 ຃ໃ ຽູ ຎັຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓ
ຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 4 ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄິ ຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຘໃ ໜີ າໄ ຓຓິ ູຓ
ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 109.5 0ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຘະນຸຍົ : ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 4 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊຄິ ຆະຌຈິ ຂບຄຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ
ຍໃ ່ຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ປູຍຘໃ ໜີ າໄ .

ຂ່ຘໄ ຄັ ຽກຈ: ຿ຓຽຖກຸຌຒບຘຒ່ຕຘັ (P4)
ບາຉບຓ P ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ 5 ຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທກຍັ P ບາຉບຓບໃ ຌື ບກີ 3 ບາຉບຓ ນົື ບຽີ ຖກັ

ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ 1 ຃ໃ ູ ງູ຋ໄ ຸກຑຌັ ຋ະ ຄຖ່ ຄ຺ ຽກຈີ ປູຍຽຎັຌຘໃ ໜີ າໄ ຆະຌຈິ ຋ໃ ຍີ ໃ ່ຓບີ າຉບຓກາຄ ຾ຖະ ຓຓີ ູຓ
ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ P – P – P ຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ 600 ຋ຸກຓຓູ ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 146

4) ປູຍປໃ າຄປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຃ໃ ຊູ າຌຘາຓນໃ ົຼຓ (Trigonal bipyramiddal)

຿ຓຽຖກຸຌ PCl5 ຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

Cl Cl Cl Cl Cl Cl
P Cl P
Cl Cl Cl

ບາຉບຓ P ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ PCl5 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 5 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 5 ຃ໃ ູຽຎັຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓ
ຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 5 ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄິ ຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຃ໃ ູຊາຌ

ຘາຓນໃ ົຼຓ ຓຓີ ຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 90 0 ຾ຖະ 1200 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຘະນຸຍົ : ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 5 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊຄິ ຆະຌຈິ ຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ ຍໃ ຓ່ ບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຃ໃ ູ
ຊາຌຘາຓນໃ ົຼຓ
5) ປູຍປໃ າຄປູຍ຾ຎຈໜາໄ (Octahedral)

຿ຓຽຖກຸຌ SF6 ຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍ຅ຈຸ ຾ຖະ ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓ S ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ SF6 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 6 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ຋ຄັ 6 ຃ໃ ູຽຎັຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ
ປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທ 5 ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄິ ຽກຈີ ກາຌງູກໄ ຌັ ເນນໄ ໃ າຄກຌັ ນົາງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຽຎັຌປູຍຆຄ຺ ຾ຎຈໜາໄ
ຓຓີ ູຓຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຽຎັຌ 90 0 ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 147

ຘະນຸົຍ: ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 6 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊິຄຆະຌຈິ ຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ ຍໃ ່ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌປູຍປໃ າຄ຾ຎຈ
ໜາໄ
 ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທກຍັ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ

຿ຓຽຖກຸຌຽທຽຖຌ຋ໃ ຓີ ຘີ ູຈ຃າໄ ງກຌັ (຃ຓື ຅ີ າ່ ຌທຌບາຉບຓຽຎັຌບຈັ ຉາຘໃ ທຌຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ )ຍາຄ຋າຈກໃ ່ຓປີ ູຍ
ປໃ າຄ຾ຉກຉໃ າຄກຌັ ຽຆໃ ຌັ : BeF2 ຾ຖະ BeCl2 ຓປີ ູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຾ຉກຉໃ າຄກຍັ H2O ຾ຖະ H2S ຅າກ
ຑ຅ິ າຖະຌາ ຑຍ຺ ທໃ າຘໃ ຄິ ຋ໃ ຽີ ປຈັ ເນປໄ ູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຘາຌຽນໃ ົາ຺ ຌຉີໄ ໃ າຄກຌັ ກໃ ່຃ື ຅າ່ ຌທຌຽທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ
ປບຍບາຉບຓກາຄເຌ຿ຓຽຖກຸ ຌທໃ າຓ຅ີ ່າຌທຌບີຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑັຌ຋ະ ຾ຖະ ຅າ່ ຌທຌບີຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ
຿ຈຈຈໃ ຼທ ຾ຉກຉໃ າຄກຌັ ດໃ າຄເຈ.

 ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ (Bond pair electrons) ຃ື ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ຋ໃ ເີ ຆປໄ ໃ ທຓກຌັ ຽຑໃ ບື ຽກຈີ
ຑຌັ ຋ະຂຌືໄ .

 ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ( Lone pair electrons) ຃ບື ຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ໃ ຍີ ໃ ່ແຈເໄ ຆຽໄ ກຈີ ຑຌັ ຋ະ ຉາຓ
ຎ຺ກກະຉບິ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຾ຉໃ ຖະ຃ໃ ູ຅ະບບກ຾ປຄງູກໄ ຌັ , ຾ປຄງູຖໄ ະນທໃ າຄບຽີ ຖກັ ຉບຌ຾ຉໃ ຖະ຃ໃ ູນົາງໜບໄ ງ
ຍໃ ຽ່ ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຽຆໃ ຄິ ຘາຓາຈຂຼຌ຾ປຄງູຖໄ ະນທໃ າຄບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູຉໃ າຄໂ ຅າກນາົ ງແຎນາໜບໄ ງແຈຈໄ ໃ ຄັ ຌ:ີໄ

e ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ກຍັ e ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ > e ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ກຍັ e ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ > e ຃ໃ ູປໃ ທຓ
ຑຌັ ຋ະ ກຍັ e ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະ.

ກາຌຑ຅ິ າຖະຌາປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ີບາຉບຓກາຄຓ຅ີ າ່ ຌທຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ ຾ຖະ ຽບຽຖກັ
ຉບຌ຃ໃ ູ຿ຈຈຈໃ ຼທ຾ຉກຉໃ າຄກຌັ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

 ປູຍປໃ າຄປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຊາຌຘາຓນໃ ຼົ ຓ (Trigonal pyramidal)

຿ຓຽຖກຸຌ NH3 ຓຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓກາຄ N ເຌ຿ຓຽຖກຸຌNH3 ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓ

ຑຌັ ຋ະ 3 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຿ຈຈຈໃ ຼທ 1 ຃ໃ ູ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ 4 ຃ໃ ູ ປບຍບາຉບຓກາຄ຋ໃ ກີ ໃ າທຓາຌີໄ ຅ະ
ງູກໄ ຌັ ເນກໄ ຌັ ນາົ ງ຋ໃ ຘີ ຸຈ ຿ຈງຑະງາງາຓຎັຍຉທ຺ ເນດໄ ໃ ູເຌ຾ຌທຽຘຌັໄ ຆໃ ື ຋ໃ ຆີ ບີໄ ບກ຅າກບາຉບຓກາຄແຎ
ງຄັ ຓູຓ຋ຄັ 4 ຂບຄປູຍຆຄ຺ ຘໃ ໜີ າໄ ຃າໄ ງກຍັ ຓຽີ ຋ຌ (CH4) ຾ຖະ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຾ປຄງູຖໄ ະນທໃ າຄບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ
຿ຈຈຈໃ ຼທກຍັ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຂບຄບາຉບຓ N ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ NH3 ຓ຃ີ ໃ ານາົ ງກທໃ າ຾ປຄງູ ໄ
ຖະນທໃ າຄບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະກຍັ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະ ຅ໃ ຄິ ຽປຈັ ເນຓໄ ຓູ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ H
- N - H ຖຸຈຖຄ຺ ຽນົບື 107 0 ຾ຖະ ຓປີ ູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ ປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຊາຌຘາຓນໃ ຼົ ຓ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 148

ຘະນຸົຍ: ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌັ ເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 3 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊຄິ ຆະຌຈິ ຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື 1 ຃ໃ ູ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄ
ຽຎັຌ ປູຍຑຕີ ະຓຈິ ຊາຌຘາຓນໃ ຼົ ຓ (pyramidal).

 ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຾ຍຍຓຓູ ຄ ່ ນົື ຉທ຺ ທີ HOH

H O H຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ H2O ຓຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ບາຉບຓກາຄ O ເຌ຿ຓຽຖກຸຌ H2O ຓຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຃ໃ ູ ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓ

ຑຌັ ຋ະ 2 ຃ໃ ູ ຾ຖະ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຿ຈຈຈໃ ຼທ 2 ຃ໃ ູ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຋ຄັ 4 ຃ໃ ູ ປບຍບາຉບຓກາຄ຋ໃ ກີ ໃ າທຓາຌີໄ ຅ະ
ງູກໄ ຌັ ເນກໄ ຌັ ນົາງ຋ໃ ີຘຸຈ ຿ຈງຑະງາງາຓຎັຍຉທ຺ ເນດໄ ໃ ູເຌ຾ຌທຽຘຌັໄ ຆໃ ື ຋ໃ ຆີ ບີໄ ບກ຅າກບາຉບຓກາຄແຎ
ງຄັ ຓູຓ຋ຄັ 4 ຂບຄປູຍຆຄ຺ ຘໃ ໜີ າໄ ຃າໄ ງກຍັ ຓຽີ ຋ຌ(CH4) ຾ຖະ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ ບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຂບຄ
O ຋ຄັ 2 ຃ໃ ູຽກຈີ ຾ປຄງູນໄ ົາງກທໃ າບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຑູ ຌັ ຋ະຂໃ ຄຶ ຽປຈັ ເນຓໄ ູຓ
ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະ H - O - H ຓຖີ ຸຈຖຄ຺ ຽນົບື 105 0 ຾ຖະ ຓປີ ູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ ຅ໃ ຄຶ ຍໃ ່ຽຎັຌຽຘຌັໄ ຆໃ ຾ື ຉໃ

ຽຎັຌ ປູຍຓູຓຄ ່ ນົື ປູຍ຿ຉທີ ຈໃ ຄັ ປູຍ:

ຘະນຸົຍ: ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈໂ ຊາໄ ບາຉບຓກາຄຓີ 2 ຑຌັ (ຍໃ ່຃່າຌຄຶ ຽຊິຄຆະຌຈິ ຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ) ຾ຖະ ຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື 2 ຃ໃ ູປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ ນົື ແບບບຌຌຌັໄ ຅ະຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ
ປູຍຓູຓຄ ່ ນົື ປູຍ຿ຉທີ (Bent or V - shaped).

ຉາຉະຖາຄ຋1ີ : ຘະນຸຍົ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈ຿຃ຽທຽຖຌຉ໇

຿຃ຄຘາໄ ຄ຋າຄ ຃ໃ ູຑຌັ ຋ະ ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ປູຍປໃ າຄ ຉທ຺ ດໃ າຄ

ຽຖຂາ຃ະຌຈິ

20

BeCl2 , HgCl2 ,
HCN , C2H2 ,

OH-

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 149

30 BF3 , SO3 ,
21 CH2O , NO3- ,
40
31 InBr3
22
ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC SO2 , NOBr , O3 ,
SnCl3 , SnF2

SiCl4 , CCl4 ,
CH2Br2 , NH4+ ,
SO42- , PO43- ,
BF4- , SnCl4 ,

PH4+

AsI3 , PCl3 ,
H3O+ , ClO3- ,

SO32-

Cl2O , H2S ,
SO22- , NO2- ,
ClO2- , SeH2 ,
SnCl2 , SeCl2

Page 150

50 PCl5 , AsF5 ,
41 BiCl5
32
23 SeF4 , SF4 ,
60 TeCl4

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC ICl3

KrF2 , ICl2-
SeF6 , TeF6 ,
PCl6- , SiF62-

Page 151

51 IF5 , AlF5
42

KrF4 , BrF4

( M ຃ື ຋າຈ຋ໃ ຽີ ຎັຌບາຉບຓກາຄ, X ຃ື ຋າຈ຋ໃ ຖີ ບໄ ຓປບຍບາຉບຓກາຄ, E ຃ື ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ)
ໜໃ ຄຶ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຘາຌຽທຽຖຌຍາຄຆະຌຈິ ຘາຓາຈຓບີ າຉບຓກາຄຉໃ າຄກຌັ ແຈນໄ ົາງກທໃ າໜໃ ຄຶ ຾ນໃ ຄ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ,຅ໃ ຄຶ
ຘາຓາຈຓປີ ູຍປໃ າຄແຈຉໄ ໃ າຄກຌັ ຋ຄັ ຌດີໄ ໃ ູກຍັ ຽກຌເຌກາຌງຈື ບາຉບຓຂບຄ຋າຈເຈເຌ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌບາຉບຓກາຄ

ຽຆໃ ຌັ :
ບາຆຈິ ບາຆຉີ ກິ (CH3COOH) ຓຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຊາໄ ເຆໄ C (1) HO H HO O3 H
HCCO ຓHປີ ູຍ1ປHCໃ າຄຽຎC2ັຌ
ຽຎັຌບາຉບຓກາຄ ຿ຓHຽຖກຸຌຂບຄ CH3COOH ປູຍຆຄ຺ ຘໃ ໜີ າໄ

ຊາໄ ເຆໄ C (2) ຽຎັຌບາຉບຓກາຄ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ CH3COOH ຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ຘາຓນໃ ົຼຓ຾ຍຍຕາຍ

ຊາໄ ເຆໄ C (3) ຽຎັຌບາຉບຓກາຄ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ CH3COOH ຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ຓູຓຄ ່ ນົື ຿ຉທີ

VI. ຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກຌູ ຿຃ຽທຽຖຌັ

ເຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ ຽບຽຖຈັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ ຅ະຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ດີ ໃ ູຖະນໃ ທາຄບະຉໃ ບຓ຋ຄັ ຘບຄ ຊາໄ ຑຍ຺ ທໃ າ
ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະຖະນໃ ທາຄບະຉໃ ບຓຑ່ຈຘີ ະຈຄທໃ າບະຉໃ ບຓ຃ໃ ູຌຌັໄ ຓ຃ີ ທາຓຘາຓາຈເຌກາຌຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ
ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະຽ຋ໃ າ຺ ຌຌັໄ ຾ຉໃ ຊາໄ ຑຍ຺ ທໃ າ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທທຓຑຌັ ຋ະຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ດີ ໃ ູເກບໄ ະຉໃ ບຓເຈບະຉໃ ບຓໝໃ ຄື

ຘະ຾ຈຄທໃ າບະຉໃ ບຓ຃ໃ ູຌຌັໄ ຓ຃ີ ທາຓຘາຓາຈເຌກາຌຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຍໃ ຽ່ ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຈໃ ຄັ ຑາຍ

ກ.ຽບຽຖກັ ຉບຌຊກື ຈຄຶ ຈູຈຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ . Page 152
ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC

ຂ.ຽບຽຖກັ ຉບຌຊກື ຈຄຶ ຈູຈຍໃ ຽ່ ຋ໃ າ຺ ກຌັ
຃.ຽບຽຖກັ ຉບຌຊກື ຈຄຶ ຈຈູ ຃ໃ ບຌແຎຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ ນົາງກໃ ທາຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ

ແບບບຌຍທກ ແບບບຌຖຍ຺

ຄ. ຽບຽຖກັ ຉບຌຊໃ າງຽ຋຅າກບະຉໃ ບຓໝໃ ຄື ແຎຘໃ ູບກີ ບະຉບໃ ຓໝໃ ຄື

ປູຍ຋ໃ 1ີ : ຘະ຾ຈຄຽຊຄີ ກາຌຈຄຶ ຈຈູ ຽບຽຖກັ ຉບຌຖະນໃ ທາຄບະຉໃ ບຓ຃ໃ ູຉໃ າຄໂ

຃ໃ າ຋ໃ ຍບກເນປໄ ູຽໄ ຊີຄ຃ທາຓຘາຓຈເຌກາຌຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ ຉບຌຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຘີ າໄ ຄຑປັ ຋ະກຌັ ຽຎັຌ຋າຈ
ຎະກບຍຽບຌິໄ ທໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຓກາຉທີ ຉິ ິ (Electronegativity) ຽຆໃ ຄື ຂຌຶໄ ດໃ ູກຍັ ຅າ່ ຌທຌຍຌັ ຅ຌຸ ທິ ຽ຃ົງ ຾ຖະ ແຖງະ

ນໃ າຄຽທຽຖຌບີຽຖກັ ຉບຌກຍັ ຌທິ ຽ຃ົງນົາງ຾ຉໃ ຓແີ ຖງະນທໃ າຄຽທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌກຍັ ຌທິ ຽ຃ົງນໃ າຄຄກຌັ ຌບໄ ງ຅ະ
ຓ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຉບຌ຿຋ຽຓກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄກທໃ າ຋າຈ຋ໃ ຓີ ແີ ຖງະນໃ ທາຽທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌນໃ າຄກຌັ ນົາງບະຉໃ ບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າ
ຽບຽຖກັ ຉບຌ຿຋ຽຓກາຉທິ ຋ີ ຘີ ູຄຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຋ໃ ຘີ ະ຾ຈຄບ່າຌາຈແຒຒາໄ ຖຍ຺ .

ບາຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຉບຌ຿຋ຽຌກາຉທິ ຋ິ ຉີ ່າຌ຾ິ ຌທ຿ຌຓໄ ຋ໃ ຅ີ ະຘະ຾ຈຄບ່າຌາຈແຒຒາໄ ຍທກ

ຉາຉະຖາຄ1: ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຉບຌ຿຋ຽຌກາຉທີ ຉີ ຂິ ບຄ຋າຈເຌໝໃ ຉູ ໃ າຄໂເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 153

 ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຖະນທໃ າຄບະຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉິ ຽີ ຋ໃ າ຺ ກຌັ
ຑຌັ ຋ະເຌ຿ຓຽຖກຸຌກາໄ ຘແປ຿ຈຕຽ຅ຌ (H2)

ກໃ ຸຓໝບກບຽີ ຖກັ ຉບຌຂບຄ H2 ຘະ຾ຈຄບະຉໃ ບຓຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌ ເຆຽໄ ບຽຖກັ ຉບຌປໃ ທຓກຌັ ບະຉໃ ບຓ

຋ຄັ ຘບຄເຌ຿ຓຽຖກຸຌ

H2 ຓກີ າຌກະ຅າງບຽີ ຖກັ ຉບຌຽ຋ໃ າ຺ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓກຌັ ຑຌັ ຋ະ຅ະຊກື ຈຄຶ ຈູຈຈທໄ ງຌທິ ຽ຃ົງຂບຄບະ

ຉໃ ບຓ຋ຄັ ຘບຄຈທໄ ງ຾ປຄໂຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຽຑາະບະຉໃ ບຓ຋ຄັ ຘບຄຓ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຽີ ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທ

ຽຖຌຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ H2 ຅ໃ ຄຶ ຍໃ ຘ່ ະ຾ຈຄບ່າຌາຈຂທ຺ໄ ແຒຒາໄ ຽ຋ຄີ ຑຌັ ຋ະຈາໄ ຌເຈຈາໄ ຌໝໃ ຄຶ ຽບຌີໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ

ຂຌືໄ ທໃ າຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ຓ່ ຂິ ທ຺ໄ (Non-polar covalent bond).

 ຖກັ ຘະຌະຘາ່ ຃ຌັ ຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ

1. ຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ກຍັ ຃ໃ ູບະຉບຓຂບຄ຋າຈຆະຌຈິ ຈໃ ຼທກຌັ

2. ຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຓີ ກີ າຌກະ຅າງບຽີ ຖກັ ຉບຌເນ຾ໄ ຉໃ ຖະບະຉບຓຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ

3. ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ບາຈ຅ະຽກຈີ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຆະຌຈິ ຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທຽຆໃ ຌັ : Cl - Cl ຑຌັ ຋ະ

຿຃ຽທຽຖຌຆະຌຈິ ຑຌັ ຋ະ຃ໃ ຽູ ຆໃ ຌັ : O = O ຾ຖະ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຆະຌຈິ ຑຌັ ຋ະຘາຓຽຆໃ ຌັ : N  N.

4. ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ີຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຽກີຈເຌ຿ຓຽຖກຸຌ ເຈຽບີຌໄ ທໃ າ: ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ (non- polar

molecule).
 ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຖະນທໃ າຄບະຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຉີ ໃ າຄກຌັ

ຑຌັ ຋ະເຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຃ແ່ົ ຕຈ໇ (HCl)

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 154

ບະຉບຓ຋ຄັ ຘບຄ ຓກີ າຌກະ຅າງຽບຽຖກັ ຉບຌຍໃ ່ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະ຅ະຊືກຈຄຶ ຈູຈ
຿ຈງຌທິ ຽ຃ົງຂບຄບະຉບຓຂບຄ຋າຈຉໃ າຄຆະຌຈິ ຋ຄັ ຘບຄຈທໄ ງ຾ປຄ຋ໃ ຍີ ໃ ່ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຽຑາະບະຉບຓ຋ຄັ ຘບຄຓ຃ີ ໃ າຽບ
ຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຉິ ໃ າຄກຌັ ຓບີ ະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຘີ ູຄກທໃ າ຅ະຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ ຉບຌແຈຈໄ ກີ
ທໃ າ ຽປຈັ ເນບໄ ະຉໃ ບຓຂບຄ຋າຈຌຌັໄ ຓ຃ີ ທາຓໝາ຾ໝຌໄ ຂບຄຽບຽຖກັ ຉບຌນົາງກທໃ າ ຅ະຘະ຾ຈຄບ່າຌາຈຂທ຺ໄ ແຒຒໄາ
ຖຍ຺ ຘໃ ທຌບະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຉີ ໃ ່າກທໃ າຘະ຾ຈຄທໃ າຂແ຺ໄ ຒຒຽໄ ບຌິໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ
ຂຌືໄ ທໃ າຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ (polar covalent bond).

 ຖກັ ຘະຌະຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ
1. ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຽກຈີ ກຍັ ຃ໃ ູບະຉໃ ບຓຂບຄ຋າຈຉໃ າຄຆະຌຈິ ກຌັ ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ .ີ
2. ຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຓີ ກີ າຌກະ຅າງຽບຽຖກັ ຉບຌເຌ຾ຉໃ ຖະບະຉບຓຍໃ ່ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ .
3. ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຽກຈີ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຌຌັໄ ຅ະຓຂິ ທ຺ໄ ນົື ບາຈ຅ະຓຂີ ທ຺ໄ ກໃ ່ແຈໄ ຾ຉໃ ຊາໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓີ

ຂທ຺ໄ ຽກຈີ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌເຈ ຿ຓຽຖກຸຌຌຌັໄ ຅ະຓຂິ ທ຺ໄ ບາຈ຅ະຓຂີ ທ຺ໄ ກໃ ແ່ ຈໄ ຾ຉໃ ຊາໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຽກຈີ ເຌ຿ຓຽຖ
ກຸຌ຋ໃ ຓີ ຑີ ຼຄບະຉບຓ 2 ບະຉບຓ຿ຓຽຖກຸຌຌຌັໄ ຉບໄ ຄຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຘະຽໝ.ີ

 ກາຌຂຼຌຘຌັ ງາຖກັ ຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ
ເຌຽ຃ໃ ບື ຄໝາງ ບໃ າຌທໃ າ: ຽຍຉາ ຿ຈງກ່າຌຈ຺ ເນທໄ ໃ າຑຌັ ຋ະຓຂີ ທ຺ໄ ເຈ຋ໃ ຓີ ບີ ະຉບຓຘະ຾ຈຄບ່າຌາຈແຒຒາໄ

ຖຍ຺ (ຽຎັຌບະຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຘີ ູຄ)ເຆຽໄ ຃ໃ ບື ຄໝາງ຾຋ຌຈທໄ ງ  ຾ຖະ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ

ເຈ຋ໃ ບີ ະຉບຓຘະ຾ຈຄບ່າຌາຈແຒຒາໄ ຍທກ (ຽຎັຌບະຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຽຌກາທຉີ ຉີ ໃ ່າ)ຽ຃ໃ ບື ຄໝາງ຾຋ຌຈທໄ ງ

 ຽຆໃ ຌັ : HF ຾ຖະ ClF.

H F Cl F 

ຊາໄ ບະຉບຓກາຄເຌ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌຽກຈີ ນົາງຑຌັ ຋ະເນຑໄ ຅ິ າຖະຌາຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ຾ຉໃ ຖະຑຌັ ຋ະຽຆໃ ຌັ :

H2O , NH3 ຾ຖະ CH3Cl

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 155

ຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌ (Polarity of covalent bond) ຃ທາຓ຾ປຄຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ຿຃
ຽທຽຖຌ ກໃ າທ຃ຶ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌເຈ຋ໃ ຓີ ບີ ະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ຄັ ຘບຄຓຏີ ຌ຺ ຉໃ າຄກຌັ ຂບຄ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາທຉິ ີ
ນາົ ງ ຃ທາຓ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌກໃ ່຃ຶ ຓຘີ ະຑາຍຂທ຺ໄ ຾ປຄ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌເຈ຋ໃ ຓີ ບີ ະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ຄັ
ຘບຄຓຏີ ຌ຺ ຉໃ າຄຂບຄ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາທຉີ ຌີ ບໄ ງ ຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ ຅ະຓບິ ່າຌາຈແຒຒາໄ ຌບໄ ງ ຃ຶ
ຓຘີ ະຑາຍຂທ຺ໄ ຉໃ າ່ ຽຆໃ ຌັ :

HCl H ຓີ EN = 2.20 Cl ຓີ EN = 3.16

ຏຌ຺ ຉໃ າຄຂບຄ຃ໃ າ EN ຂບຄບະຉໃ ບຓ H ກຍັ Cl = 3.16 - 2.20 = 0.96

FCl F ຓີ EN = 3.98 Cl ຓີ EN = 3.16

ຏຌ຺ ຉໃ າຄຂບຄ຃ໃ າ EN ຂບຄບະຉໃ ບຓ F ກຍັ Cl = 3.98 - 3.16 = 0.82
຅ະຽນຌັ ແຈທໄ ໃ າຏຌ຺ ຉໃ າຄຂບຄ຃ໃ າ EN ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ຋າຈຂບຄ H - Cl ນົາງກທໃ າຂບຄຑຌັ ຋ະ F - Cl
ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະ H - Cl ຓຘີ ະຑາຍຂທ຺ໄ ຾ປຄກທໃ າຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ F – Cl.
ກາຌຎຼຍ຋ຼຍຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະຖະນທໃ າຄບະຉບຓ ຑ຅ິ າຖະຌາແຈ຅ໄ າກຏຌ຺ ຉໃ າຄຂບຄ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉ
ຽຌກາທຉິ ຈີ ໃ ຄັ ຌ:ີໄໄ
ປູຍ຋ີ 2: ຑຈິ ຅າຖະຌາຘຓ຺ ຍຈັ ຃ທາຓຽຎັຌແບບບຌຌກິ ກຍັ ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຽຌກາທຉີ ີ

ຘະນຸຍົ : ກາຌຑ຅ິ າຖະຌາຆະຌຈິ ຂບຄຑຌັ ຋ະ຅າກຏຌ຺ ຃ໃ າຂບຄຽບຽຖກັ ຉບຌ຿ຉຽຌກາທຉິ ຈີ ໃ ຄັ ຌ:ີໄ

 EN < 1.2

ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ 1.2 < EN < 1.8

ຑຌັ ຋ະແບບບຌຌກິ  EN > 1.8

 ຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ

຅າກ຃ທາຓປູຽໄ ຖໃ ບື ຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຘາຓາຈຌ່າຓາ຾ຍໃ ຄຎະຽຑຈ

ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌແຈຽໄ ຎັຌ 2 ຎະຽຑຈ຃:ື ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ ຘາຓາຈຑ຅ິ າຖະຌາແຈຈໄ ໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ກ.຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ຑີ ຼຄ 2 ບະຉບຓ
ຊາໄ ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ຽທຽຖຌເຈຓຑີ ຼຄ 2 ບະຉບຓ ຾ຖະ ຽຎັຌບະຉບຓຂບຄ຋າຈຆະຌຈິ ຈຼທກຌັ ຑຌັ ຋ະ຋ໃ ີ
ຽກຈີ ຂຌຶໄ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຿ຓຽຖກຸຌກໃ ່຅ະຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຈທໄ ງຽຆໃ ຌັ : H2 ,

O2 , N2
ຊາໄ ຿ຓຽຖກຌູ ຿຃ຽທຽຖຌັ ຓຑີ ຼຄ 2 ບາຉບຓ ຾ຖະ ຽຎັຌບາຉບຓຂບຄ຋າຈຉໃ າຄຆະຌຈິ ກຌັ , ຑຌັ ຋ະ຋ໃ ຽີ ກຈີ

ຂຌຶໄ ເຌ຿ຓຽຖກຌູ ຽຎັຌ຿຃ຽທຽຖຌັ ຓຂີ ທ຺ໄ ຈໃ ຄັ ຌຌັ ຿ຓຽຖກຌູ ກໃ ຽ່ ຎັຌ຿ຓຽຖກູຌຓຂີ ທ຺ໄ ຌາ່ ຽຆໃ ຌັ : HCl , ClF , HI.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 156

ໝາງຽນຈຽ຃ໃ ບື ຄໝາງ ຂຼຌ຾຋ຌ຋ຈິ ຋າຄຂບຄ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈບຽີ ບຽຖກັ ຉບຌຽບຌິໄ ທໃ າ: dipole
moment.

ຂ.຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ີ 3 ບະຉບຓ ນົື ນົາງກທໃ າ

ຊາໄ ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຓປີ ູຍປໃ າຄຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຽ຃ໃ ຄິ ຃ກື ຌັ ຿ຈງ຿ຓຽຖກຸຌຌຌັໄ
຅ະຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຽຑາະຓຏິ ຌ຺ ຂບຄ຋ຈິ ຋າຄຂບຄ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌຘູຌ

ຽຆໃ ຌັ :

຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຽ຃ໃ ຄິ ຃ກື ຌັ

຅ະຉບໄ ຄຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌບະຉບຓກາຄຍໃ ່ຓຽີ ທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຾ຖະ ບະຉບຓກາຄເຌ຿ຓຽຖກຸຌຉບໄ ຄ
ຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະຆະຌຈິ ຈໃ ຼທກຌັ ຌບກ຅າກຌ຿ີໄ ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ີຓຑີ ຌັ ຋ະຆະຌຈິ ຈໃ ຼທກຌັ 4 ຑຌັ ຋ະ຾ຉໃ ບະຉບຓກາຄຓຽີ ບ
ຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື 2 ຃ໃ ູກໃ ່຅ຈັ ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຘາຓາຈຆະຌຈິ ໝໃ ຄື ຽຆໃ ຌັ : ຓຽີ ຋ຌ (CH4) ບະ
ຉບຓກາຄ຃ຶ C ຍໃ ່ຓຽີ ທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຾ຖະ ບະຉບຓ C ຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະກຍັ ບະຉບຓ H ຆະຌຈິ ຈໃ ຼທ
ກຌັ ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຑຌັ ຋ະ຃ຶ C - H ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຿ຓຽຖກຸຌ CH4 ຅ໃ ຄຶ ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌປູຍປໃ າຄຽ຃ໃ ຄິ ຃ກື ຌັ .

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 157

CH4 ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ

ໝາງຽນຈ ຘ່ານົຍັ ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ີຓຑີ ັຌ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຓຑີ ຌັ ຋ະປບຍບະຉບຓຉຄັໄ ຾ຉໃ 2
ຑຌັ ຋ະຂຌືໄ ແຎ ຾ຖະ ບະຉບຓກາຄຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຽນບົື ດໃ ູ ຾ຖະບະຉບຓກາຄຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນົບື
ດໃ ູໝບໄ ງ 1 ຃ໃ ຿ູ ຓຽຖກຸຌຽນໃ າົ຺ ຌີໄ ຅ຈັ ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌຂທ຺ໄ ຽຖກັ ຌບໄ ງ ຾ຖະ ຘໃ ຄີ ຋ໃ ຘີ ະ຾ຈຄຂທ຺ໄ ຽຖກັ ຌບໄ ງ ຾ຖະ ຘໃ ຄີ ຋ໃ ີ
ຘະ຾ຈຄຂທ຺ໄ ຿ຓຽຖກຸຌກໃ ຃່ ຶ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ຋ໃ ບີ ະຉບຓກາຄຽຆໃ ຌັ : O3

O
OO

ປູຍ຋ໃ ີ 3: ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຘຓ຺ ຓາຈ ຾ຖະ ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

ຊາໄ ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກຑຌັ ຋ະຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຓປີ ູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຽ຃ໃ ຄິ ຃຿ື ຓຽຖກຸຌຌຌັໄ ຅ະຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌ
ຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຽຑາະຓຏີ ຌ຺ ຖທຓຂບຄ຋ຈິ ຋າຄຂບຄ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຽບຽຖກັ ຉບຌ຋ຄັ ໝຈ຺ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ ຃ູຌ ນົື ຓ຾ີ ປຄ
ຈຌັ ຽກຈີ ຂຌືໄ ຽຆໃ ຌັ :

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 158

຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຍໃ ຽ່ ຃ໃ ຄີ ຃ກື ຌັ

຅ະຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ບີ ະຉບຓກາຄ຋ໃ ຓີ ຽີ ທຽຖຌບຽີ ຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ ຽຆໃ ຌັ : ຿ຓຽຖກຸຌ຾ບຓຽຌງ (NH3)

ຓບີ ະຉບຓ N ຓບີ ະຉບຓກາຄເຆຽໄ ບຽຖກັ ຉບຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະກຍັ ບະຉບຓ H 3 ຑຌັ ຋ະ ຾ຖທໄ ງຄັ ຽນົບື ຽທຽຖຌັ ຽບ
ຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທ 1 ຃ໃ ູ, ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຾ບຓ຿ຓຽຌງຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຍໃ ່ຽ຃ໃ ຄີ ຃.ື ຌບກ຅າກຌີໄ
຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຍໃ ່ຽ຃ໃ ຄິ ຃ບື າຈ຅ະໝາງຽຊີຄ ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ບີ ະຉບຓກາຄເຆຽໄ ທຽຖຌັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ
ຉໃ າຄຆະຌຈິ ກຌັ ຽຆໃ ຌັ ຿ຓຽຖກຸຌ຃ົ່຿ຕຓຽີ ຋ຌ (CH3Cl) ຓບີ ະຉບຓກາຄເຆຽໄ ທຽຖຌັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະກຍັ

ບະຉບຓ H 3 ຑຌັ ຋ະ ຾ຖະ ບະຉບຓຂບຄ Cl 1 ຑຌັ ຋ະບະຉບຓ ຓຑີ ຌັ ຋ະ຋ຄັ ໝຈ຺ 4 ຽຎັຌຑຌັ ຋ະຉໃ າຄຆະຌຈິ
ກຌັ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຃ົ່຿ຕຓຽີ ຋ຌ ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ປີ ູຍປໃ າຄຍໃ ່ຽ຃ໃ ຄິ ຃.ື

CH3Cl ຿ຓຽຖກຸຌຓຂິ ທ຺ໄ

ກາຌຑ຅ິ າຖະຌາຂທ຺ໄ ຿ຓຽຖກຸຌ຿ຈງເຆນໄ ົກັ ຏຌ຺ ຍທກ຋າຽຖຂາ຃ະຌຈິ ຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ຋ໃ ຌີ ງິ ຓ຺ ເຆຖໄ ກັ ຘະຌະຘະ຾ຈຄ
ຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

Li+ - F- ຂຼຌ຾຋ຌຈທໄ ງ ນົື +-

ຏຌ຺ ຍທກຂບຄຽຖຂາ຃ະຌຈິ ຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ ຽຆໃ ຄື ຃າ່ ຌກຶ ຽຊຄື ຃ທາຓງາທ ຾ຖະ ຋ຈິ ຋າຄຘ່າ຃ຌັ

A + ຏຌ຺ ຖທຓຽຎັຌ ນົື

B+ ນົື
ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 159

C+ ນົື

ປູຍ຋4ີ : ຏຍ຺ ຍທກ຋າຄຽຖຂາ຃ະຌຈິ ຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະເຌ຋ຈິ ຋າຄຉໃ າຄໂ຅າກນົກັ ກາຌຂາໄ ຄຉຌ຺ໄ ຘາຓາຈຌາ່ ຓາເຆໄ
ຑ຅ິ າຖະຌານາ຿ຓຽຖກຸຌເຈ ຓຂິ ທ຺ໄ ນົື ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຈໃ ຄັ ຌີໄ

ກ. ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ BeF2 ຓປີ ູຍປາຄຽຎັຌຽຘຌັໄ ຆໃ ຈື ໃ ຄັ ຌຌັໄ ຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະປູຍຆແີໄ ຎເຌ຋ຈິ ຋າຄຆໃ ກື ຌັ ຂາໄ ຓ
ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຂ.຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ BF3 ຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌຘາຓນົຼຓ຾ຍຍປາຍ ຋ຈິ ຋າຄຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ຋ຄັ 3 ຑຌັ ຋ະ
ຂບຄ຿ຓຽຖກູຌຽຎັຌຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຽຓໃ ບື ຌາ່ ຏຌ຺ ຖທຓຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະຓາປໃ ທຓກຌັ ຅ະຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ ຘູຌຈໃ ຄັ ປູຍ:

຃.຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ OF2 ຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ຓຸຓຄ຋່ ຈິ ຋າຄຂບຄຂທ຺ໄ ຂບຄຑຌັ ຋ະ຋ຄັ 2 ຑຌັ ຋ະຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 160

ຽຓໃ ບື ຌາ່ ຏຌ຺ ຖທຓຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຂບຄຑຌັ ຋ະຓາປທຓກຌັ ຈໃ ຄັ ປູຍ:
ຄ. ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ NF3 ຓປີ ູຍປໃ າຄຽຎັຌ ຑປີ ະຓຈິ ຊາຌຘາຓນໃ ຼົ ຓ ຋ຈິ ຋າຄຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະ 3 ຑຌັ ຋ະຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຽຓໃ ບື ຌາ່ ຏຌ຺ ຖທຓຂບຄຂທ຺ໄ ຑຌັ ຋ະຓາປໃ ທຓກຌັ ຈໃ ຄັ ປູຍ:

VII. ຾ປຄທຌັ ຽຈທີ າຖ

ເຌຎີ ຃.ຘ 1873 Johannes van der wals ແຈບໄ ະ຋ຍິ າງ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ
ຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌັ ຽຆໃ ຄີ ຎະ຅ຍຸ ຌັ ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຘ໇ ຅ະຎະກບຍຈທໄ ງ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ
຾ຍຍຉໃ າຄໂຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

1. ຾ປຄຖບຌຈບຌ (Induced dipole - induced dipole forces ນົື Lond force)

 He   He 

2. ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ (Dipole -pole forces)

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 161

3. ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຊາທບຌກຍັ ຂທ຺ໄ ຋ໃ ຊີ ກື ໜຼທຌາ່ (dipole – induced dipole forces).

຾ປຄຖບຌຈບຌ (London force) ເຌຎີ ຃.ຘ. 1928 Fritz London ບະ຋ຍິ າງກຈ຺ ຽກຌທ຋ິ ກີ ໃ ຼທ
ກຍັ ຾ປຄ ດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຆະຌຈິ ຌ.ີໄ

຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ທາຽຖຌັ ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຿ຓຽຖກຸຌຎະກບຍຈທໄ ງຽບຽຖກັ ຉບຌຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ຉີ ະນົບຈຽທຖາ ເຌຂະເຈ
ຂະຌະໜໃ ຄຶ ກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌເຌ຿ຓຽຖກຸຌຽຘງຘຓ຺ ຈຸຌ຾ຖທໄ ບໃ ຼຄແຎຈາໄ ຌເຈຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ ຽປຈັ ເນຈໄ າໄ ຌຌຌັໄ ຓີ
ບ່າຌາຈຂທ຺ໄ ແຒຒາໄ ຖຍ຺ ນາົ ງຂຌຶໄ ກທໃ າຎ຺ກກະຉິ ຾ຖະ ບກີ ຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ ຅ະຓບີ ່າຌາຈຂທ຺ໄ ແຒຒາໄ ຍທກ ຽກຈີ ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ
ຆໃ ທ຺ ຃າທ (Induced dipole) ຂຌຶໄ ຾ຖະ ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຆໃ ທ຺ ຃າທຌີໄ ຅ະແຎຈຄຶ ຈູຈ຿ຓຽຖກຸຌຂາໄ ຄ຃ຼຄເນກໄ າງຽຎັຌ
຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຆໃ ທ຺ ຃າທ ຿ຈງຽກຈີ ຂທ຺ໄ ຖຍ຺ ຆໃ ທ຺ ຃າທເຌ຿ຓຽຖກຸຌຉໃ າຄກຌັ ຽຓໃ ບື ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຆໃ ທ຺ ຃າທຌຽີໄ ຂາ຺ໄ ຓາເກ ໄ
ກຌັ ຅ະຘໃ ຄ຺ ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ກຌັ ຽບຌີໄ ທໃ າ: ຾ປຄຖບຌຈບຌ

ປູຍ຋1ີ : ຘະ຾ຈຄກາຌຽກຈີ ຾ປຄຖບຌຈບຌຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌັ

 ຖກັ ຘະຌະຘ່າ຃ຌັ ຂບຄ຾ປຄຖບຌຈບຌ
1) ຾ປຄຖບຌຈບຌຽຎັຌ຾ປຄ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຂຌຶໄ ຆໃ ທຄຘຌັໄ ໂ ຾ຖະ ຅ະຽກຈີ ຘະຽຑາະຘໃ ທຌຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ີ
ຽຂາ຺ໄ ເກຆໄ ຈິ ກຌັ ຽ຋ໃ າ຺ ຌຌັໄ ຿ຈງຽກຈີ ຂຌຶໄ ຖະນທໃ າຄຑຌືໄ ຏທິ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຉໃ ຿່ ຓຽຖກຸຌ.

2) ຾ປຄຖບຌຈບຌຓ຃ີ ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຎະຓາຌ 1 ຽຊຄີ 1 ຂບຄ຃ທາຓ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ທາ

100 10

ຽຖຌັ ຉ.໇
3) ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉເ໇ ຈ຋ໃ ີຓີ຾ຉໃ ຾ປຄຖບຌຈບຌ຅ະຑ຺ຍທໃ າ຾ປຄຖບຌຈບຌ຅ະຓີຏ຺ຌຉໃ ່຃ຸ ຌ

ຖກັ ຘະຌະ຋າຄຒີຆກິ ຍາຄຎະກາຌຂບຄ຋າຈ ຽຆໃ ຌັ : ຅ຈຸ ຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທ ໝາງຽຊີຄ຋າຈ຿຃
ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຓີ ີ ຾ປຄຖບຌຈບຌນົາງ຅ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທຘູຄກທໃ າ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ີ

ຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌໜບໄ ງ.
 ຎັຈແ຅຋ໃ ຓີ ຏີ ຌ຺ ຉໃ ່຾ປຄຖບຌຈບຌຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ໇

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 162

 ຓທຌ຿ຓຽຖກຸຌ ຊາໄ ຋າຈຽນໃ າົ຺ ຌຓີໄ ຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຉີ ໃ າຄກຌັ ນາົ ງຑ່
຾ປຄຖບຌຈບຌ ຅ະຽຑໃ ຓີ ຉາຓຓທຌຘາຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈ ໝາງຽຊຄີ ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຓີ ທຌ຿ຓ

ຽຖກຸຌນາົ ງຂຌຶໄ ຅ະຓຂີ ະໜາຈ຿ຓຽຖກຸຌຂະໜາຈເນງໃ ຓ຅ີ າ່ ຌທຌຽບຽຖກັ ຉບຌນົາງ ຽຓໃ ບື ກໃ ຸຓໝບກຽບ
ຽຖກັ ຉບຌນົາງ ຾ຖະ ຃ທາຓໜາຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ບ່າຌາຈຂທ຺ໄ ແຒຒາໄ ຖຍ຺ ຾ຖະ ຍທກຆໃ ທ຺ ຃າທແຈ຾ໄ ປຄ ຅ໃ ຄຶ
ຽຎັຌຏຌ຺ ຽປຈັ ເນ຾ໄ ປຄຖບຌຈບຌຘູຄຂຌຶໄ ຽຆໃ ຌັ : CH4 (ຓທຌ຿ຓຽຖກຸຌ 16 ) ຾ຖະ CO2 (ຓທຌ຿ຓຽຖ
ກຸຌ 44) ຽຆໃ ຄິ ຉໃ າຄຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ CO2 ຓຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌຘູຄກທໃ າ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ CO2 ຅ໃ ຄຶ
ຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌນົາງກທໃ າ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຅ຈຸ ຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຘູຄກທໃ າ.

ປູຍ຋ີ 2 : ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄກາຘຽ໇ ຆໃ ບື ງ ຾ຖະ ຋າຈຎະຘຓ຺ ແປແຈຕຈຂ໇ ບຄ຋າຈໝໃ ຋ູ ໃ ີ IVA

 ຂະໜາຈ, ປູຍປໃ າຄ ຾ຖະ ຑຌືໄ ຋ໃ ຏີ ທິ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ
ເຌກ່ຖະຌ຋ີ ໃ ຋ີ າຈຽນໃ ົາ຺ ຌຌັໄ ຓຓີ ທຌຘາຌ຿ຓຽຖກຸຌຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ນົື ເກ຃ໄ ຼຄກຌັ ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ

ຽຑໃ ຓີ ຉາຓຂະໜາຈ ຾ຖະ ຑຌືໄ ຋ໃ ຏີ ທິ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈ. ໝາງຽຊຄີ ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌຽ຋ໃ າ຺
ກຌັ ນົື ເກ຃ໄ ຼຄກຌັ ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຂີ ະໜາຈ຿ຓຽຖກຸຌເນງໃ ຾ຖະ ຓຑີ ຌືໄ ຋ໃ ຏີ ທິ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌນົາງ ຅ະຽກຈີ
຾ປຄຖບຌຈບຌນາົ ງກທໃ າ຋າຈຓຂີ ະໜາຈ຿ຓຽຖກຸຌຌບໄ ງ ຾ຖະ ຓຑີ ຌືໄ ຋ໃ ຏີ ທິ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌໜບໄ ງ.

ປູຍ຋ີ 3: ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຂີ ະໜາຈ຿ຓຽຖກຸຌເນງໃ ຓກີ ໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌໜາ຋ຍຶ ຘາຓາຈຽກຈີ ຾ປຄຖບຌຈບຌຘູຄ
ກທໃ າ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຂີ ະໜາຈ຿ຓຽຖກຸຌໜບໄ ງ ຓກີ ໃ ຸຓໝບກບຽີ ຖກັ ຉບຌຍາຄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 163

ຘາ່ ຖຍັ ຋າຈຎະຘຓ຺ ແປ຿ຈຕ຃າຕຍ໇ ບຌຊທື ໃ າຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ
຾ປຄຖບຌຈບຌດໃ າຄຈຼທ ຽຆໃ ຌັ : ບຖັ ຽ຃ຌ ຋ໃ ຓີ ຿ີ ຓຽຖກຸຌຌບໄ ງ ຅ະຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌຌບໄ ງ຅ໃ ຄຶ ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈຉໃ ່າ ຾ຉໃ ຊາໄ
຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ະໜາຈເນງໃ ຂຌຶໄ ຾ປຄຖບຌຈບຌ຅ະນົາງຂຌືໄ ຽຎັຌຏຌ຺ ຽປຈັ ເນ຅ໄ ຈຸ ຒ຺ຈຘູຄຂຌຶໄ ຈທໄ ງ.

ປູຍ຋ີ 4 : ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ແປ຿ຈຕ຃າຕຸຍບຌຘາງຉຄ຺ ຋ໃ ຓີ ີ C1 ຽຊຄີ C7

຾ປຄຖບຌຈບຌຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຌ໇ ບກ຅າກຂຌືໄ ກຍັ ຓທຌ຿ຓຽຖກຸຌ ຑຌືໄ ຋ໃ ຏີ ທິ ຾ຖະ ຂະໜາຈຂບຄ
ຓທຌ຿ຓຽຖກຸຌ຾ຖທໄ ງຄັ ຂຌືໄ ກຍັ ປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຈທໄ ງ ກໃ າທ຃຿ື ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຍີ ໃ ່ຆຍັ ຆບໄ ຌກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ
ຽຘງຘຓ຺ ຈຸຌບໃ ຼຄແຎຈາໄ ຌເຈຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ ແຈຄໄ ໃາງ ກາຌໜຼທຌາ່ ເນຽໄ ກຈີ ຂທ຺ໄ ຂຌຶໄ ຋ໃ ຿ີ ຓຽຖກຸຌ຅ໃ ຄຶ ຽກຈີ ແຈຄໄ ໃາງ ຽປຈັ ເນ຾ໄ ປຄ
ຖບຌຈບຌຘູຄ ຾ຉໃ ຊາໄ ຿ຓຽຖກຸຌຓປີ ູຍປໃ າຄຘະນົຍັ ຆຍັ ຆບໄ ຌ ກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ຅ະຊກື ໜຼທຌາ່ ຅ະຽກຈີ ກາຌ
ຍຄັ ກຌັ ຽປຈັ ເນບໄ ຼຄແຎ຋າຄຈາໄ ຌເຈຈາໄ ຌໜໃ ຄຶ ແຈງໄ າກ ຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຅ໃ ຄຶ ໜບໄ ງຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈໜບໄ ງຉາຓແຎ
ຈທໄ ງ.

ປູຍ຋5ີ : ຌ຿ີ ບຽຑຌຽ຋ຌ (ປູຍ ກ) ຽກຈີ ກາຌບຼຄກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌເຌ຿ຓຽຖກຸຌເນຽໄ ຘງຘຓ຺ ຈຸຌ ຽຑໃ ບື ຽກຈີ
຾ປຄຖບຌຈບຌແຈງໄ າກກທໃ າຽຑຌຽ຋ຌ (ປູຍ ຂ)

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 164

຾ປຄຖບຌຈບຌຌບກ຅າກ຅ະຽກຈີ ກຍັ ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ ໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖທໄ ງຄັ ຘາຓາຈຽກຈີ ກຍັ ຿ຓຽຖກຸຌ
຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ແຈບໄ ກີ ຈທໄ ງ ຾ຖະ ຾ປຄທາຖຽຈທີ າຖຌບກ຅າກ຅ະຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌ຾ຖທໄ ງຄັ ຓ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈ
ຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ (Dipole -dipole forces) ຽຆໃ ຄີ ຽຎັຌ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຿ຈງນຌັ ຂທ຺ໄ ຍທກ
຾ຖະ ຂທ຺ໄ ຖຍ຺ ຂບຄຉໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌດືຈໜຼທກຌັ ຾ຖະ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ດໃ າຄຊາທບຌກຍັ ຿ຓຽຖ
ກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຿ຈງຽກຈີ ຅າກ ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຊາທບຌກາຌໜຼທຌ່າເນ຿ໄ ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຆໃ ທ຺ ຃າທ ຾ຖທໄ ຈາໄ ຌ຋ໃ ຓີ ຂີ ທ຺ໄ
ກຄ຺ ກຌັ ຂາໄ ຓຈຄຶ ຈູຈກຌັ ຽບຌີໄ ຾ປຄຌທີໄ ໃ າ: dipole - induced forces.

ປູຍ຋ີ 6: ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ
 ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ໇

1. ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ ໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ຾ປຄຖບຌຈບຌຆະຌຈິ ຈຼທ.
2. ຋າຈ຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຌບກ຅າກ຅ະຓ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ
຾ຖທໄ ງຄັ ຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌບກີ ຈທໄ ງ.

ປູຍ຋ີ 7: ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຃ຖຕ່ ຌິ ຓຌ່ ຒ່ ຖູບແ່ ຕຈ໇ ClF ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາ
ຽຖຌຉກ໇ ຍັ ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຂບຄ຋າຈ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 165

ຉາຉະຖາຄ຋ີ 1: ຅ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ນບົ ຓ຾ນົທຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ າຄຆະຌຈິ

ຆໃ ຋ື າຈ ຓທຌ຿ຓຽຖກຸຌ ຘະຑາຍຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ ຅ຈຸ ນບົ ຓ຾ນທົ (  C ) ຅ຈຸ ຒ຺ຈ  C

He 4 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -272 -269

Ne 20 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -249 -246

Ar 40 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -189 -186

CH4 16 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -182 -161

NH3 17 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -78 -33

H2O 18 ຓຂີ ທ຺ໄ 0 100
ຓຂີ ທ຺ໄ -83 19
HF 20 ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ -185 -111.8
ຓຂີ ທ຺ໄ -133 -87.7
SiH4 32 ຓຂີ ທ຺ໄ -85.5 -60.7
ຓຂີ ທ຺ໄ -114 -85
PH3 34

H2S 34

HCl 36

຅າກຉາຉະຖາຄ຋ີ 1: ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ ໃ ່ຓີຂ຺ທໄ ຽຆໃ ັຌ CH4 ຓີ຅ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທຉໃ ່າ
ຘະ຾ຈຄທໃ າ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ຾ປຄບໃ ບຌໂ ຽບຌີໄ ທໃ າ ຾ປຄຖບຌຈບຌ ຽຆໃ ຄີ ຽຎັຌ຾ປຄ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຂຌືໄ
ກຍັ ຘາຌ຋ໃ ທ຺ ໂແຎຈທໄ ງ ຘໃ ທຌຘາຌ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : HCl ຾ຖະ H2S ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທຘູຄ
ກທໃ າ ຘະ຾ຈຄທໃ າ:ຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌບກີ ຽບຌີໄ ທໃ າ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຽຎັຌ຾ປຄກະ຋່າກຌັ

ຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຍທກ-ຂທ຺ໄ ຖຍ຺ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຉໃ າຄໂ.
຅າກຂຓ່ໄ ູຌເຌຉາຉະຖາຄ຋ໃ ີ 1 SiH4 ກຍັ PH3 ຓຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌເກ຃ໄ ຼຄກຌັ ຾ຉໃ PH3 ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ

຅ຈຸ ນົບຓ຾ນທົ ຘູຄກທໃ າ ຘະ຾ຈຄທໃ າ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌເກ຃ໄ ຼຄ, ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຅ະຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທ
ຘູຄກທໃ າ ຽຑາະຓ຋ີ ຄັ ຾ປຄຖບຌຈບຌ ຾ຖະ ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຅ໃ ຄຶ ຽປຈັ ເນຓໄ ຅ີ ຈຸ ນົບຓ຾ນົທ ຾ຖະ ຅ຈຸ ຒ຺ຈຘູຄ
຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຾ປຄຖບຌຈບຌ ນົື ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂຌືໄ ຽບຌີໄ ຖທຓໂກຌັ ທໃ າ຾ປຄທຖັ

ຽຈທີ າຖຘ.໇
ຑ຅ິ າຖະຌາ຿ຓຽຖກຸຌ CH4 ຾ຖະ NH3 ຽຆໃ ຄິ ຓຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌເກ຃ໄ ຼຄກຌັ CH4 ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

NH3 ຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ຺ທໄ NH3 ຓ຅ີ ຸຈຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທຘູຄກທໃ ານົາງ ຘະ຾ຈຄທໃ າຓ຾ີ ປຄດືຈ ໜຼທ
ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ NH3 ຘູຄນາົ ງ ຾ປຄດືຈໜຼທ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ ານົາງຌຽີໄ ບຌີໄ ທໃ າ: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ.

຅າກຉາຉະຖາຄຂາໄ ຄຉຌ຺ໄ ຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ ໃ າ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉເ໇ ຈ຋ໃ ຋ີ ຓີ ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖ
ກຸຌນົາງ ກໃ ່຅ະຽຎັຌຏຌ຺ ຽປຈັ ເນຘໄ າຌຌຌັໄ ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຘູຄ ຿ຈງ຋ໃ ທ຺ ແຎ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຓີ ທຌ຿ຓຽຖກຸຌເກ ໄ
຃ຼຄກຌັ ຋າຈເຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຅ະຓ຃ີ ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄນົາງກທໃ າ
຋າຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽຎັຌ຾ປຄຖບຌຈບຌ.

 ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 166

຃ຸຌຖັກຘະຌະຂບຄ຋າຈ຋ໃ ີຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸ ຌຓີຂ຺ທໄ ຾ຖະ ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ຺ທໄ ຅ະຘະນຸົຍຽຎັຌຉາຉະຖາຄ
ຎຼຍ຋ຼຍຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຉາຉະຖາຄ຋ໃ ີ 2 : ຘະ຾ຈຄກາຌຎຼຍ຋ຼຍ຃ຸຌຘຓ຺ ຍຈັ ຍາຄຎະກາຌຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

຃ຸຌຖກັ ຘະຌະ ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

1.ກາຌຖະຖາງ ຖະຖາງແຈເໄ ຌຉທ຺ ຋າ່ ຖາງ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຓີ ຖະຖາງແຈເໄ ຌຉທ຺ ຋າ່ ຖະຖາງ຋ໃ ຽີ ຎັຌ
ຂທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : ຌາໄ , ຽບ຋າຌບຖ ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ ບຽີ ຋,ີ ບາຆີ

຿ຉຌ, ຃າຕຍ໇ ບຌຽຉຉຕາ຃ຖແ່ ຕຈ໇

2.຾ປຄດືຈໜຼທ ຓ຃ີ ໃ າຘູຄ ຽຑາະຽຎັຌ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຋າຄແຒຒາໄ ຓ຃ີ ໃ າຉໃ າ່ ຽຑາະຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ
ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ ຍທກກຍັ ຖຍ຺ ຉໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌກຌັ ຽຆໃ ຄີ ຽຎັຌ ຆະຌຈິ ຾ປຄຖບຌຈບຌຑຼຄດໃ າຄຈຼທ

຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ

3.຅ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ຃ໃ ບຌຂາໄ ຄຘູຄ ຃ໃ ບຌຂາໄ ຄຉໃ ່າ
ນບົ ຓ຾ນທົ

 ກາຌຖະຖາງຌາ່ໄ ຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ໇
ກາຌຖະຖາງຌາ່ໄ ເຆໄ Thumb’s Rule ຃:ື ນົກັ ກາຌຂບຄ “Like dissolves like” ບະ຋ຍິ າງແຈໄ

ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຅ະຖະຖາງເຌຘາຌ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : ຾ບຓ຿ຓຽຌງ (NH3) ຖະຖາງຌ່າໄ
(H2O) ແຈໄ ຾ຖະ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ ໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : ຽປກັ ຽຆຌ (C6H14) ຖະຖາງເຌ຃າຕຍ໇ ບຌຽຉຉຕາ຃ຖແ່ ຕຈ໇
(CCl4) ແຈໄ ຘານົຍັ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ ໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຅ະຍໃ ່ຖະຖາງກຌັ ຽຆໃ ຌັ ຽປກັ ຽຆຌ
(C6H14) ຍໃ ຖ່ ະຖາງຌາ່ໄ (H2O).

 ກາຌຖະຖາງຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉເ໇ ຌຌາ່ໄ ຽກຈີ ແຈໄ 2 ຖກັ ຘະຌະຈໃ ຄັ ຌີໄ
1. ຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ທາຽຖຌັ ຋ໃ ຖີ ະຖາງຌາ່ໄ ຾ຖທໄ ຍໃ ່຾ຉກຉທ຺ ຽຎັຌແບບບຌ ແຈ຾ໄ ກໃ : ຿ຓຽຖກູຌ຿຃ຽທຽຖຌຓີ

ຂທ຺ໄ ຋ໃ ຓີ ຘີ ະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຍໃ ຾່ ປຄຑ່຿ຓຽຖກູຌ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຑທກຌຽີໄ ຓໃ ບື ຖະຖາງຌາ່ໄ ຾ຖທໄ ຿ຓຽຖກູຌຂບຄຌ່າໄ ຾ຖະ ຉທ຺
ຊກື ຖະຖາງ (຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຅ະນຌັ ຂທ຺ໄ ຋ໃ ຓີ ບີ າຌາຈແຒຒາໄ ກຄ຺ ກຌັ ຂາໄ ຓຽຂາ຺ໄ ຈຄຶ ຈຈູ ກຌັ ແຈ)ໄ .

ປູຍ຋8ີ : ກາຌຖະຖາງຂບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ເຌຌາ່ໄ ຾ຖທໄ ຍໃ ຾່ ຉກຉທ຺ ຽຎັຌ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 167

ຽຌໃ ຄື ຅າກຘະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກູຌ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຍໃ ່ນາົ ງ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຅ໃ ຄື ຽກຈີ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທາຄ຿ຓຽຖ
ກຌູ ຂບຄຌ່າໄ ກຍັ ຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກູຌຓຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ ຌບໄ ງກໃ ທາ຾ປຄດືຈໜຼທຑາງເຌ຿ຓຽຖກູຌຓຂີ ທ຺ໄ ຆໃ ຄື ຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃
ຽທຽຖຌ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຿ຓຽຖກູຌ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ຋ໃ ຖີ ະຖາງ຾ຖທໄ ຅ໃ ຄື ຍໃ ່຾ຉກຽຎັຌແບບບຌ

2. ຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ຽທຽຖຌ຋ໃ ຖີ ະຖາງຌາ່ໄ ຾ຖທໄ ຾ຉກຽຎັຌແບບບຌແຈ຾ໄ ກໃ : ຿ຓຽຖກູຌ຿຃ຽທຽຖຌັ ຓຂີ ທ຺ໄ ຋ໃ ຓີ ີ
ຘະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄນົາງ ຽຓໃ ບື ຖະຖາງຌ່າໄ ຾ຖທໄ ຅ະຽກຈີ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກູຌຂບຄຌ່າໄ ກຍັ ຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖ
ກູຌຓຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ ຆໃ ຄື ຊາໄ ຓ຃ີ ໃ າຘູຄຑ່຋ໃ ຅ີ ະຽປຈັ ເນ຿ໄ ຓຽຖກຌູ ຓຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ ຾ຉກຉທ຺ ຽຎັຌແບບບຌ຋ໃ ຓີ ຌີ າ່ໄ ຖບໄ ຓປບຍຽຆໃ ຌັ ຈຼທ
ກຍັ ຋າຈຎະຘຓ຺ ແບບບຌຌກິ .

ປູຍ຋9ີ : ກາຌຖະຖາງຂບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ຽທຽຖຌຓຂີ ທ຺ໄ ເຌຌາ່ໄ ຾ຖທໄ ຾ຉກຽຎັຌແບບບຌ
 ກາຌຖະຖາງຌ່າໄ ຂບຄຑກຶ ຋າຈແບບບຌຌກິ

ຑກຶ ຂບຄ຋າຈແບບບຌຌກິ ຎະກບຍຈທໄ ງແບບບຌຍທກ ຾ຖະ ແບບບຌຖຍ຺ ຽຓໃ ບື ຖະຖາງຌ່າໄ ຅ະຽກຈີ ຾ປຄ
ຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄແບບບຌຍທກ຋ໃ ຏີ ທິ ເຌຑກຶ ຋າຈແບບບຌຌກິ ກຍັ ຂທ຺ໄ ຖຍ຺ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຾ຖະ ຖະນທໃ າຄແບ
ບບຌຖຍ຺ ຋ໃ ຏີ ທິ ເຌຑກຶ ຋າຈແບບບຌຌກິ ກຍັ ຂທ຺ໄ ຍທກຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຊາໄ ຾ປຄຽນໃ ົາ຺ ຌນີໄ ົາງຑ່຅ະ຾ງກ຾ປຄຈຄຶ
ຈຈູ ຖະນທໃ າຄ ແບບບຌຍທກກຍັ ແບບບຌຖຍ຺ ເຌຑກຶ ຘາຌແບບບຌຌກິ ແບບບຌເຌຑກຶ ຋າຈແບບບຌຌກິ ກໃ ່຅ະຊກື
຾ງກບບກຓາ ຂະຌະຈຼທກຌັ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ກໃ ຾່ ງກບບກ຅າກກຌັ ຾ຖທໄ ຽຂາ຺ໄ ບບໄ ຓປບຍແບບບຌ ຿ຈງນຌັ ຂທ຺ໄ
ຍທກຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຽຂາ຺ໄ ນາແບບບຌຖຍ຺ ຾ຖະ ນຌັ ຂທ຺ໄ ຖຍ຺ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌ່າໄ ຽຂາ຺ໄ ນາແບບບຌຍທກ
ຽກຈີ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ກຍັ ແບບບຌ (Ion-dipole forces) ຂຌືໄ .

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 168

ປູຍ຋1ີ 0 : ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ກຍັ ແບບບຌເຌຑກື ຋າຈແບບບຌຌກິ

VIII. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ

ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ (Hydrogen bond) ຾ຓໃ ຌ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກແປ຿ຈຕ
ຽ຅ຌບາຉບຓຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉກ໇ ຍັ ບະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທີ ຉິ ຘີ ູຄ ຾ຖະ ຓຂີ ະໜາຈ
ຌບໄ ງ (ຽຆໃ ຌັ : F, O ຾ຖະ N) ຾ຖທໄ ຽກຈີ ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉຓ໇ ຂີ ທ຺ໄ ຆະຌຈິ ຋ໃ ຓີ ຘີ ະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄນົາງ຋ຄັ ຌຽີໄ ຌໃ ບື ຄ
຅າກຑຌັ ຋ະ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຂຌືໄ ຌຽີໄ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ປູ ໃ ທຓຑຌັ ຋ະຈຄຶ ຽຂາ຺ໄ ຓາເກບໄ າຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທີ ຉິ ີ
ຘູຄນົາງກທໃ າ຋າຄຈາໄ ຌບາຉບຓຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌນົາງ ຾ຖະ ບາຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄ
ຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະກຍັ ບະຉບຓແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຾ຖທໄ ງຄັ ຓຽີ ບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນໃ ົບື ດໃ າຄໜບໄ ງ 1 ຃ໃ ູ ຽຓໃ ບື ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ
ຘາຌຽນໃ ົາ຺ ຌຽີໄ ຂາ຺ໄ ເກກໄ ັຌນຌັ ຈາໄ ຌແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ີຓບີ ່າຌາຈແຒຒໄາຍທກຘູຄຽກີຈ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈກຍັ ຃ໃ ູຽບຽຖກັ ຉບຌ຃ໃ ູ
຿ຈຈຈໃ ຼທ ຾ຖະ ຂທ຺ໄ ແຒຒາໄ ຖຍ຺ ຂບຄບາຉບຓ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌ ຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ຽຎັຌ
ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ.

ປູຍ຋ີ 11: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ກຍັ ຌາ່ໄ

ປູຍ຋1ີ 2: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ກຍັ ກາຘ໅຾ບຓ຿ຓຽຌງ, ຽຓ຋າຌບຖ ຾ຖະ ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇

 ຖກັ ຘະຌະຘ່າ຃ຌັ ຂບຄຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ
1. ຋າຈຎະຘຓ຺ ຋ໃ ຅ີ ະຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈຌໄ ຌັໄ ຉບໄ ຄຓ຿ີ ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຑີ ຌັ ຋ະຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄໂ ຾ຖະ ຓແີ ປ

຿ຈຕຽ຅ຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະກຍັ ບະຉບຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າບຽີ ຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄ ຾ຖະ ຓຂີ ະໜາຈຌບໄ ງ ຓບີ ຽີ ຖກັ ຉບຌ
຃ໃ ຿ູ ຈຈຈໃ ຼທຽນບົື ດໃ າຄຌບໄ ງ 1 ຃ໃ ູ ຽຆໃ ຌັ : F, O, N.

2. ຽຌໃ ບື ຄ຅າກຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຓ຃ີ ທາຓ຾ປຄນົາງກທໃ າ຾ປຄຖບຌຈບຌ ຾ຖະ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ
ນາົ ງ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຍໃ ່຅ຈັ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽຎັຌຑທກ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຘ.໇

3. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຌບກ຅າກ຅ະຽຎັຌ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຍາຄຆະຌຈິ ຾ຖະ ຽກຈີ ຂຌືໄ ເຌ

ຑກຶ ຋າຈຎະຘຓ຺ ແບບບຌຌກິ ຍາຄຆະຌຈິ ແຈບໄ ກີ ຈທໄ ງ.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 169

4. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽຎັຌ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄບາຆຈິ ຍາຄຆະຌຈິ .

ປູຍ຋1ີ 3: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ເຌກຈ຺ ບະຽຆຉກິ (ປູຍ ກ) ຾ຖະ ກຈ຺ ຆຖັ ຒິທຕກິ (ປູຍ ຂ)

5. ຖະຍຍ຺ ຋ໃ ຓີ ກີ າຌຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽຎັຌ຾ຍຍ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌ ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະແປ
຿ຈຕຽ຅ຌຂບຄຘາຌ຋ໃ ທ຺ ແຎ຃ຈິ ຽຎັຌ຃ໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ 20 - 40 kJ/mol ຽຓໃ ບື ຎຼຍ຋ຼຍກຍັ ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄ
ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ທ຺ ແຎ ຃ຈິ ຽຎັຌຑະຖຄັ ຄາຌຖະນທໃ າຄ 150 – 900 kJ/mol ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຃ຈິ ບຈັ ຉາຘໃ ທຌ຿ຈງ
ຑະຖຄັ ຄາຌຂບຄ຾ປຄດຶຈໜຼທຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຉໃ າຄໂ຿ຈງຎະຓາຌ຅ະແຈທໄ ໃ າ:

຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ : ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ : ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ໇ = 1 : 10 : 100
ຽຓໃ ບື ຌ່າຓາຖຼຄຖ່າຈຍັ ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄ຾ປຄດຶຈໜຼທຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຉໃ າຄໂ຅າກຌບໄ ງແຎນານົາງ
ຽຎັຌ
຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ < ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ < ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ.໇
຾ຉໃ ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຃ຈິ ຽຎັຌ 5 - 10 % ຂບຄ຃ໃ າຘະຽຖໃ ງຂບຄ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄ
ຂບຄຑຌັ ຋ະແບບບຌຌກິ ຾ຖະ ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ໇ ນົື ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຃ຈິ ຽຎັຌ 1/10
ຂບຄ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ.໇

6. ຑັຌ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ີຽກີຈກຍັ ຋າຈ F, O, N ຽຎັຌຑັຌ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ີ຾ປຄ (Strong
hydrogen bond)

7. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຅ະຓ຃ີ ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄນົາງໜບໄ ງຑຼຄເຈຂຌືໄ ດໃ ູກຍັ ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທິ ຉິ ຂີ ບຄ
຋າຈ຋ໃ ຓີ ຂີ ະໜາຈບາຉບຓໜບໄ ງຌຌັໄ ກໃ າທ຃ື ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າຽບຽຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທິ ຉິ ຘີ ູຄຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌກໃ ່຅ະ
ຓຘີ ະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຾ປຄແຈຑໄ ຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຾ີ ຂຄ຾ປຄກທໃ າ ຋າຈ຋ໃ ຃ີ ໃ າບຽີ ຖກັ ຿ຉຽຌກາຉທີ ຉິ ຉີ ໃ ່າກທໃ າຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ
ແປ຿ຈຕຽ຅ຌ

ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຊາໄ ຖຼຄຖ່າຈຍັ ຃ທາຓ຾ປຄຂບຄຑຌັ ແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຅າກໜບໄ ງແຎນາົ ງຈໃ ຄັ ຌີໄ

N - H---------N < O - H ---------- O < F - H ------------- F

8. ຿ຈງ຋ໃ ທ຺ ແຎ ຃ທາຓງາທຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຂະງາທກທໃ າຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ຃ໃ ູບະຉບຓ
ຂບຄ຋າຈ຃ໃ ຈູ ຼທກຌັ ຽຆໃ ຌັ :

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 170

F  H F  H

101 pm 150 pm

9. ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຽີ ກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈ຅ໄ ະຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຘູຄກທໃ າ຋າຈ຿຃ທາ
ຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຓີ ຾ີ ຉໃ ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຘຽ໇ ຋ໃ າ຺ ຌຌັໄ ຽຆໃ ຌັ : PH3 ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ -87.7 0C ຾ຖະ NH3 ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ -33 0C ຅ະຑຍ຺
ທໃ າ NH3 ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈຘູຄກທໃ ານາົ ງ ຽຑາະ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ NH3 ຽຎັຌຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽຆໃ ຄິ
ຓ຃ີ ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄນົາງກທໃ າ ບປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ PH3 ຽຆໃ ຄີ ຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຆະຌຈິ ຾ປຄ

ຖບຌຈບຌ ຾ຖະ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ .

ປູຍ຋1ີ 4: ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌກຍັ ຋າຈ຅ຸ 5A, 6A, 7A ຾ຖະ ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ H2O, HF
຾ຖະ NH3 ຽຆໃ ຄີ ຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈໄ

ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຋າຈຎະຘຓ຺ ຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ຋າຈໝໃ ູ 5A, 6A, 7A ຋ຸກ຋າຈຽຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຓີ
ຂທ຺ໄ ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຌບກ຅າກ຅ະຓ຾ີ ປຄຖບຌຈບຌ ງຄັ ຓ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ບກີ ຈທໄ ງ
຾ຉໃ ຅າກກຕາຒ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຅ຈຸ ຒ຺ຈ຅ະ຃ໃ ບງໂຘູຄຂຌຶໄ ຉາຓຓທຓ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຘາຌ຋ໃ ຘີ ູຄຂຌຶໄ ຾ຖະ ຉາຓ຾ປຄ
ຖບຌຈບຌ຋ໃ ຽີ ຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ບກີ ຈທໄ ງ ຽຆໃ ຌັ ຈຼທກຍັ ຋າຈບາງຖາໄ (຋າຈໝໃ ູ 8A) .

຾ຉໃ ເຌກ່ຖະຌ຋ີ ໃ ີ H2O, HF, NH3 ຓ຅ີ ຈຸ ນົບຓ຾ນົທ ຾ຖະ ຅ຈຸ ຒ຺ຈຘູຄກທໃ າຘາຌຎະຘຓ຺ ຂບຄແປ຿ຈຕ
ຽ຅ຌຂບຄ຋າຈ຾ຉໃ ຖະໝໃ ູ ຋ຄັ ຌຽີໄ ຑາະ຋າຈຈໃ ຄັ ກໃ າທຘາຓາຈຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌແຈໄ ຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌ

຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຾ຂຄ຾ປຄ.
10. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌຌ່າໄ ຾ຂຄ ຌ່າໄ ຾ຂຄຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄ຿ປຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ ຿ຈງ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຾ຉໃ

຿ຓຽຖກຸຌຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຽຊີຄ 4 ຑຌັ ຋ະ ເຌຖກັ ຘະຌະປູຍຘໃ ໜີ າໄ ຽປຈັ ເນ຿ໄ ຃ຄຑກຶ ຂບຄຌ່າໄ ຾ຂຄຽຎັຌ຿ຑຄ

຾ຖະ ຓ຃ີ ທາຓໜາ຾ໜຌໄ ໜບໄ ງ.
ຘໃ ທຌຌາ່ໄ ຋ໃ ຽີ ຎັຌຂບຄ຾ນົທ 1 ຿ຓຽຖກຸຌບາຈ຅ະຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈໜໄ ບໄ ງກທໃ າ 4 ຑຌັ ຋ະ຾ຖະ

ຍໃ ່ຽຎັຌ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ ຾ຉໃ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌ່າໄ ຋ໃ ຽີ ຎັຌຂບຄ຾ນົທດໃ ູເກກໄ ຌັ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຌ່າໄ ຋ໃ ຽີ ຎັຌຂບຄ຾ນົທ຅ໃ ຄຶ ຓີ
຃ທາຓໜາ ຾ໜຌໄ ນົາງກທໃ າຌາ່ໄ ຾ຂຄ.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 171

ປູຍ຋1ີ 5: ຿຃ຄຑກຶ ຂບຄຌາ່ໄ ຾ຂຄຽຎັຌ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ

11. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌຑກຶ ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇ (HF) ດຶຈກຌັ ຽຎັຌປູຍຆກິ ຾ຆກັ ຽຎັຌຘາງງາທ
຿ຈງ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇ 1 ຿ຓຽຖກຸຌ຅ະຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈໄ 2 ຑຌັ ຋ະຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ປູຍ຋1ີ 6: ກາຌຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌຑກຶ ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇ (HF)
12. ກາຌ຋ໃ ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄຌາ່ໄ (H2O; b.p = 100 0C) ຘູຄກທໃ າ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇ (HF)
(HF; b.p = 19 0C) ນົາງ ຋ຄັໄ ໂ ຋ໃ ຓີ ຃ີ ທາຓ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ H - F - - - - - H ຾ປຄ
ກທໃ າຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ H - O - - - - - H ຽຑາະ຅າ່ ຌທຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ H2O ຾ຖະ ຂບຄHF ຋ໃ ີ
ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຌ່າໄ (H2O) ຓ຿ີ ບກາຈຽກີຈ຅າ່ ຌທຌຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌນົາງກທໃ າ ຅ໃ ຄຶ ຽຎັຌຏຌ຺ ເນຽໄ ກຈີ ຾ປຄດຶຈໜຼທ
ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຋ຄັ ໝຈ຺ ຖທຓໂກຌັ ຾ປຄກທໃ າຂບຄ ແປ຿ຈຕຽ຅ຌຒຖູບແ່ ຕຈ໇ (HF) ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຌາໄ ຅ໃ ຄຶ ຓ຅ີ ຈຸ
ຒ຺ຈຘູຄກທໃ າ.
 ຆະຌຈິ ຂບຄຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ
1. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ (Intermolecular hydrogen bond) ຽຎັຌຑຌັ ຋ະແປ

຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ຅າກ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈ຋າຄແຒຒາໄ ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌກຍັ ຿ຓຽຖກຸຌ ຽຆໃ ຌັ : ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕ
ຽ຅ຌຖະ ນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຆະຌຈິ ຈຼທກຌັ .

ປູຍ຋1ີ 7: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ Page 172
ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC

a) ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຆະຌຈິ ຈຼທກຌັ

ປູຍ຋1ີ 8: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຽບ຋າຌບຖ (C2H5OH) ກຍັ ຌາ່ໄ (H2O)

b) ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຑາງເຌ຿ຓຽຖກຸຌ (Intramolecular hydrogen bond) ຽຎັຌຑຌັ ຋ະແປ
຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ີຽກີຈ຅າກ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈແຒຒໄາຑາງເຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຓີ ຂີ ະໜາຈເນງໃ ຾ຖະ ງາທ ຽຆໃ ຌັ :
ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌບາຆຈິ ຓາຖບີ ກິ (maleic acid) ຘູຈຽ຃ຓີ (HOOCH = CHOOH).

ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌ 2-ແຌ຿ຉຕ-ຒີຌບຖ

ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌບາຆຈິ ຌທິ ຃ຖບີ ກິ

H H H O C CH3
CN N C CH
C
H NC C N HN N
N C OC
H

Adenine Thymine

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 173

H H O N C H
C NH C C N
C
HC C N
N N C N

CO HN
H

cytosine Guanine

ປູຍ຋1ີ 9: ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຑາງເຌ຿ຓຽຖກຸຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ເຌຑຖ່ ຽີ ຑຍັ ແ຋ຽຆໃ ຌັ : ຿ຎຕຉຌີ

ຌບກ຅າກຌງີໄ ຄັ ຓຑີ ຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ RNA DNA ຾ຖະ ເຌ຋າຈບຄ຺ ຃ະ຋າຈຆະຌຈິ ຋ໃ ີ
ຓໝີ ໃ ຒູ ັຄຆຌັ

-OH, -NH2, -COOH ເຌ຿ຓຽຖກຸຌນົາງກທໃ າ 1 ໝໃ ຒູ ັຄຆຌັ ຽຆໃ ຌັ (COOH)2. ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຋ໃ ຽີ ກຈີ ເຌ
ຑກຶ ຂບຄ຋າຈແບບບຌຌກິ ຽຆໃ ຌັ : ຃ບຍຽຎີຆຖັ ຽຒຉ CuSO4.5H2O, CaSO4.2H2O.

ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌເຌຑກຶ ຅ຌຸ ຘີ (CuSO4.5H2O).

HH H OO
HO OH O S

Cu H OO
HO OH

HH

຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌຉກ໇ ຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌກາຌຖະຖາງ

ຽຓໃ ບື ຌ່າ຋າຈຎະຘຓ຺ ຿຃ທາຽຖຌຉຘ໇ ບຄຆະຌຈິ ຓາຖະຖາງກຌັ ຽກຈີ ຽຎັຌ຋າຈຖະຖາງ ຾ຖທໄ ຅ະຓກີ າຌ
ຎໃ ຼຌ຾ຎຄຑະຖຄັ ຄາຌ຿ຈງຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌຽຂາ຺ໄ ແຎ຋່າຖາງ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຉທ຺ ຋່າຖາງ ຾ຖະ

ຉທ຺ ຊກື ຖະຖາງກໃ ບຌຖະຖາງ ຾ຖະ ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌບບກຓານົຄັ ຅າກຽກຈີ ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ
ຉທ຺ ຋່າຖາງກຍັ ຉທ຺ ຖະຖາງ ຊາໄ ຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຈີ ຈູ ຽຂາ຺ໄ ແຎ຋ຄັ ໝຈ຺ ກໃ ບຌຖະຖາງນົາງກທໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຃ີ າງບບກຓາ
ນົຄັ ຖະຖາງ, ກາຌຖະຖາງຌຌັໄ ກໃ ່ຽຎັຌ຾ຍຍຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌ ຾ຖະ ຊາໄ ຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຈີ ູຈຽຂາ຺ໄ ແຎ຋ຄັ ໝຈ຺ ກໃ ບຌຖະຖາງ
ໜບໄ ງກທໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຃ີ າງບບກຓານົຄັ ຖະຖາງ ກາຌຖະຖາງຌຌັໄ ກໃ ່ຽຎັຌ຾ຍຍ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌຽຆໃ ຌັ :

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 174

 ກາຌຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌາ່ໄ ຽຎັຌ຋າຈຖະຖາງ຾ຖທໄ ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌຓກີ າຌຎໃ ຼຌ຾ຎຄຽຎັຌຂຌັໄ ຉບຌ
ຈໃ ຄັ ຌີໄ

ຂຌັໄ ຋ໃ ີ I ກໃ ບຌຎະຘຓ຺ : ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌາ່ໄ ຉບໄ ຄຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌຽຂາ຺ໄ ແຎ຋່າຖາງ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓ
ຽຖກຸຌຂບຄຽບ຋າຌບຖ ຾ຖະ ຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌຽຂາ຺ໄ ແຎ຋່າຖາງ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌ່າໄ ( ຽຆໃ ີຄ
຾ປຄດຶຈ ໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽບ຋າຌບຖ ຾ຖະ ຂບຄຌາ່ໄ ຉໃ າຄກໃ ່ຽຎັຌຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ).

ຂຌັໄ ຋ີ II ນຄົັ ຎະຘຓ຺ : ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌາ່ໄ ຉບໄ ຄກາຌ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌບບກຓາຽຌໃ ບື ຄ຅າກຽກຈີ ຾ປຄດຶຈໜ
ຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌ່າໄ ຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄແປ຿ຈຕຽ຅ຌບາຉບຓຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌຂທ຺ໄ
ຍທກກຍັ ບບກຆຽີ ຅ຌບາຉບຓຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌຖຍ຺ ເຌ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋ຄັ ຘບຄ.

ຽຌໃ ບື ຄ຅າກຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌາ່ໄ ຽຎັຌ຾ຍຍ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌ ຘະ຾ຈຄທໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຈີ ູຈຽຂາ຺ໄ ແຎເຌຂຌັໄ
຋1ີ ຋ຄັ ໝຈ຺ ໜບໄ ງກທໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຃ີ າງບບກຓາເຌຂຌັໄ ຋ີ 2 ຾ຖະ ຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຃ີ າງບບກຓາຌຓີໄ ຃ີ ໃ ານົາງຑ່຋ໃ ຅ີ ະ
ຊທື ໃ າ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽບ຋າຌບຖກຍັ ຌາ່ໄ ຽຎັຌຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ.

ເຌກາຌຎະຘຓ຺ ຘາຌ຿຃ທາຽຖຌ຃ໃ ູເຈໂ ຽຂາ຺ໄ ຈທໄ ງກຌັ ຾ຖທໄ ຓຑີ ະຖຄັ ຄາຌຽກຈີ ຂຌຶໄ ຾ຖະ ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາ
ຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຎີ ະຘຓ຺ ກຍັ ຋າຈ H ຾ຖະ O (ນົື F ນົື N ) ຽຎັຌບຄ຺ ຎະກບຍຈທໄ ງ ກາຌຎະຘຓ຺ ຘາຌ຿຃ທາຽຖຌຉ຃໇ ໃ ູ
ຽນໃ ົາ຺ ຌຌັໄ ໜາໄ ຅ະຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌກຍັ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌແຈໄ ຽຆໃ ຌັ ກາຌຎະຘຓ຺ ກຈ຺ ບາຽຆຉກິ
(CH3COOH) ກຍັ ຌາ່ໄ (H2O) ຓກີ າຌ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌຽກຈີ ຑຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌຂຌືໄ ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄກຈ຺
ບາຽຆຉກິ ກຍັ ຌາ່ໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

 ກາຌຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຽປກັ ຽຆຌຽຎັຌ຋າຈຖະຖາງ຾ຖທໄ ຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌ ຋ຄັ ຌຽີໄ ຌໃ ບື ຄ຅າກຓກີ າຌ
ຎໃ ຼຌ຾ຎຄຑະຖຄັ ຄາຌຽຎັຌຂຌັໄ ຉບຌຈໃ ຄັ ຌີໄ

ຂຌັໄ ຋ໃ ີ 1: ກໃ ບຌຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຽປກັ ຽຆຌຉບໄ ຄຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌຽຂາ຺ໄ ຋່າຖາງ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄ
຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽປກັ ຽຆຌ (ຽຆໃ ີຄຽຎັຌຑັຌ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌ) ຾ຖະ ຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌຽຂາ຺ໄ ແຎ຋່າຖາງ຾ປຄດຶຈໜຼທ
ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽປກັ ຽຆຌ (ຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຘ)໇ .

ຂຌັໄ ຋ໃ ີ 2: ນົຄັ ຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຽປກັ ຽຆຌຉບໄ ຄ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌບບກຓາ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກຽກຈີ ຾ປຄດຶຈໜ
ຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຽບ຋າຌບຖກຍັ ຽປກັ ຽຆຌຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຘ໇

ຽຌໃ ບື ຄ຅າກກາຌຎະຘຓ຺ ຽບ຋າຌບຖກຍັ ຽປກັ ຽຆຌຽຎັຌ຾ຍຍຈູຈຑະຖຄັ ຄາຌ ຘະ຾ຈຄທໃ າຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຈີ ູຈຽຂາ຺ໄ
ແຎເຌຂຌັໄ ຋ີ 1 ຋ຄັ ໝຈ຺ ນົາງກທໃ າ ຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຃ີ າງບບກຓາ຅າກຂຌັໄ ຋ໃ ີ 2 ຾ຖະ ກາຌ຋ໃ ີຘາຌ຋ຄັ ຘບຄຖະຖາງ
ຽຂາ຺ໄ ກຌັ ແຈໄ ຽຑາະຓຘີ ໃ ທຌ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຈຄຶ ຈຈູ ກຌັ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 175

 ຖກັ ຘະຌະຘ່າ຃ຌັ ກໃ ຼທກຍັ ກາຌຖະຖາງ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌຉ໇
1. ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຖະຖາງເຌຌາ່ໄ ແຈຽໄ ຑາະ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຘາຓາຈຘບຈ຾ຆກເຌຌ່າໄ ຾ຖທໄ ຽກຈີ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈ

ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ກຍັ ຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຌຌັໄ .
2. ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຍໃ ່ຖະຖາງຌາ່ໄ ຽຑາະທໃ າ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຍໃ ຽ່ ກຈີ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖ

ກຸຌຂບຄ຋າຈກຍັ ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຽປຈັ ເນຍໄ ໃ ່ຓກີ າຌ຾ຆກຆບໄ ຌກຌັ ຖະນທໃ າຄຂທ຺ໄ ຂບຄ຿ຓຽຖກຸຌຂບຄ຋າຈກຍັ ຿ຓ
ຽຖກຸຌຂບຄຌາ່ໄ ຅ໃ ຄຶ ຍໃ ຖ່ ະຖາງຌາ່ໄ .

3. ຎະກຈ຺ ກາຌ຋ໃ ຿ີ ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຋ໃ ຽີ ຂາ຺ໄ ຖບໄ ຓປບຍແບບບຌ ຽບຌີໄ ທໃ າ: Solvation ຾ຉໃ ຊາໄ ຽຎັຌຌ່າໄ ຖບໄ ຓ
ປບຍແບບບຌຌກິ ຽບຌີໄ ທໃ າ ແປຽຈຕຆຌັ (Hydration).

4. ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຅ະຖະຖາງແຈເໄ ຌ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : ກາຘ໅ແປ຿ຈຕຽ຅ຌ຃ຖແ່ ຕຈຖ໇ ະຖາງຌາໄ ແຈ.ໄ
຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຅ະຖະຖາງແຈເໄ ຌ຿ຓຽຖກຸຌຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຽຆໃ ຌັ : ຓຽີ ຋ຌຖະຖາງແຈເໄ ຌ C6H6 ນົື CCl4.

 ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉກ໇ ຍັ ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ
຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຘ໇ ໃ ທຌເນງໃ ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຉໃ ່າ ຍໃ ່ຌ່າແຒຒາໄ ຋ຄັ ເຌຘະຊາຌະ຋າຈ຾ຂຄ, ຋າຈ຾ນົທ

຾ຖະ ກາຘ໇ ຾ຉໃ ຓ຋ີ າຈ຿຃ທາຽຖຌຉຍ໇ າຄຆະຌຈິ ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຘູຄ ຽຑາະຑາງເຌ຿຃ຄຘາໄ ຄຽຎັຌ຾ຍຍ຿຃ຄຑກຶ
ປໃ າຄຉາຂໃ າງ (Network covalent solids) ຽຆໃ ຌັ : ຾ກຕແ໇ ຒ, ຽຑຈັ , ນຌີ ຃ທບ຋ຆ໇ (SiO2) ຾ຖະ ຃າຕຍ໇ ່ຕຌັ ຈ່າ

(SiC).

1. ຽຑຈັ (Diamond)
ຽຑຈັ (Diamond) ຽຎັຌປູຍໜໃ ຄຶ ຂບຄ຋າຈ຃າຕຍ໇ ບຌ ຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄຽຎັຌຑກຶ ຘາຓຓຉິ ິ ຃າຕຍ໇ ບຌ 1 ບະ

ຉບຓຓຽີ ທຽຖຌຉບ໇ ຽີ ຖກັ ຉບຌຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ 4 ຅ໃ ຄຶ ຘາຓາຈຽກຈີ ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉກ໇ ຍັ ບະຉບຓ຃າຕຍ໇ ບຌຂາໄ ຄ຃ຼຄ
ບີກ 4 ບະຉບຓ ຅າກກາຌທຈັ ຃ທາຓງາທຑຌັ ຋ະຖະນທໃ າຄບະຉບຓ຃າຕຍ໇ ບຌກັຍ຃າຕຍ໇ ບຌຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ
154.45 pm ງາທຽ຋ໃ າ຺ ກຍັ ຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທຑຈ່ ີ ຽຑຈັ ຓຖີ ກັ ຘະຌະ຿຃ຄຘາໄ ຄຽຎັຌປູຍຆຄ຺ ຘໃ ໜິ າໄ ຽຆໃ ບື ຓ຿ງຄກຌັ ຽຎັຌຉາ
ຂໃ າງ 3 ຓຉິ ິ ບາຉບຓຂບຄ຃າຕຍ໇ ບຌ຅ໃ ຄຶ ຊກື ດຶຈແທ຾ໄ ໜຌໄ ຽຑຈັ ຓ຃ີ ທາຓ຾ຂຄນົາງ ຾ຖະ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຃າຕຸຍບຌ
຾ຉໃ ຖະບາຉບຓເຆຽໄ ທຽຖຌຉບ໇ ຽີ ຖກັ ຉບຌຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉໝ໇ ຈ຺ ຍໃ ່ຓບີ ີຽຖກັ ຉບຌບຈິ ຘະນົະ຋ໃ ຅ີ ະເຆໄ
ຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ີ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຽຑຈັ ຅ໃ ຄຶ ຍໃ ຌ່ າແຒຒາໄ .

ປູຍ຋2ີ 0: ຾ຍຍ຅າ່ ຖບຄຘະ຾ຈຄ຿຃ຄຘາໄ ຄຂບຄຽຑຈັ

2. ຾ກຕແ໇ ຒ (Graphite)
຾ກຕແ໇ ຒ (Graphite) ຽຎັຌປູຍໜໃ ຄຶ ຂບຄ຋າຈ຃າຕຸຍບຌ ຓ຿ີ ຃ຄຘາໄ ຄຽຎັຌຆຌັໄ ໂ ຑາງເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ

຃າຕຍ໇ ບຌ຾ຉໃ ຖະບາຉບຓ຅ະຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌຉກ໇ ຍັ ບະຉບຓຂາໄ ຄ຃ຼຄບກີ 3 ບາຉບຓ ຅າກກາຌທຈັ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 176

຃ທາຓງາທຑຌັ ຋ະ຾ຉໃ ຖະຑຌັ ຋ະຑາງເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ ຂບຄ຾ກຕແ໇ ຒງາທ 141.5 pm ຾ຖະ ຅າກຂ່ຓໄ ູຸຌປູທໄ ໃ າ
ຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓ຃າຕຍ໇ ບຌຓ຃ີ ທາຓງາທ 154 pm ຘໃ ທຌຑຌັ ຋ະ຃ໃ ູຖະນທໃ າຄບະຉບຓ຃າຕຸຍບຌ
ຓ຃ີ ທາຓງາທ 134 pm ຈທໄ ງຽນຈຏ຺ຌຌຑີໄ ຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉຂ໇ ບຄບະຉບຓ຃າຕຍ໇ ບຌເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ ຂບຄ
຾ກຕແ໇ ຒຓຖີ ກັ ຘະຌະກ່າໄ ກຄຶ ຖະນທໃ າຄຑຌັ ຋ະຈໃ ຼທກຍັ ຑຌັ ຋ະ຃ໃ ູ ຘະ຾ຈຄທໃ າ຃າຕຍ໇ ບຌເຌຆຌັໄ ຈຼທກກຌັ ຂບຄ
຾ກຕແ໇ ຒຘາຓາຈຽກຈີ ຽຕ຿ຆ຾ຌຌແຈຽໄ ຆໃ ຌັ ຈຼທກຍັ SO2.

ປູຍ຋2ີ 1: ກາຌຽກຈີ ຽຕ຿ຆ຾ຌຌຂບຄ຾ກຕແ໇ ຒເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ
ກາຌ຋ໃ ຃ີ າຕຍ໇ ບຌ຾ຉໃ ຖະບາຉບຓຘາໄ ຄຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉກ໇ ຍັ ຃າຕຍ໇ ບຌບາຉບຓບໃ ຌື ບກີ 3 ບາຉບຓ
຋ໃ ດີ ໃ ູເກ຃ໄ ຼຄກຌັ ຑາງເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຃າຕຍ໇ ບຌ຾ຉໃ ຖະບະຉບຓ຅ະຓຽີ ທຖຽຌຉບ໇ ຽີ ຖກັ ຉບຌຽນໃ ົບື ບກີ ຽບ
ຽຖກັ ຉບຌຍໃ ່ດໃ ູກຍັ ຋ໃ ີ ຘາຓາຈຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ີແຈບໄ ິຈຘະນົະ຋ໃ ຺ທແຎຑາງເຌຆັຌໄ ຈຼທກຌັ ຾ກຕແ໇ ຒ຅ໃ ຄຶ ຌ່າແຒຒໄາແຈຈໄ ີ
ຘະຽຑາະເຌ຋ຈິ ຋າຄ຋ໃ ີ ຂະໜາຌກຍັ ຆຌັໄ ຽ຋ໃ າ຺ ຌຌັໄ .
ເຌຑກຶ ຾ກຕແ໇ ຒຖະນທໃ າຄຆຌັໄ ຂບຄ຾ກຕແ໇ ຒດຶຈກຌັ ຈທໄ ງ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ ຆຌັໄ ຂບຄ຃າຕຍ໇ ບຌ຾ຉໃ ຖະຆຌັໄ
ນໃ າຄ 335 pm ຽຆໃ ຄິ ຽຎັຌແຖງະ຋ໃ ງີ າທກທໃ າຑຌັ ຋ະຖະນທໃ າຄ຃າຕຍ໇ ບຌກຍັ ຃າຕຍ໇ ບຌເຌຆຌັໄ ຈຼທກຌັ ຑກຶ ຾ກຕແ໇ ຒ
຅ໃ ຄຶ ຾ຉກບບກ຅າກກຌັ ແຈຄໄ ໃາງ ຘາຓາຈຽຎັຌຘາຌນໃ ຖ່ົ ຌືໄ ຾ຖະ ເຆຽໄ ປຈັ ແຘຈໄ ຌິ ຘແ່ ຈ.ໄ

ປູຍ຋2ີ 2: ຾ຍຍ຅າ່ ຖບຄຘະ຾ຈຄ຿຃ຄຘາໄ ຄຂບຄ຾ກຕແ໇ ຒ

຿຃ຄຘາໄ ຄຂບຄ຾ກຕແ໇ ຒ຋ໃ ີບາຉບຓ຅ຈັ ຖຼຄຉທ຺ ຽຎັຌປໃ າຄ຾ນ຃າໄ ງຉາຂໃ າງ ຽບຌີໄ ທໃ າ: ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ
(Network covalent solid) ຋າຈຽນໃ ົາ຺ ຌຍີໄ ໃ ຓ່ ຘີ ູຈ຿ຓຽຖກຸຌ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກຍໃ ່ຘາຓາຈຍບກຉ່າ຾ໜໃ ຄຽຖໃ ຓີ ຉຌ຺ໄ ຾ຖະ
ຘຌິໄ ຘຸຈແຈໄ ຅ໃ ຄຶ ຂຼຌຘະ຾ຈຄຈທໄ ງຘູຈ຾ບຓຑຕິ ຃ິ ຖັ ຾຋ຌຽຎັຌຘູຈຽ຃ຓຂີ ບຄຘາຌຽຆໃ ຌັ : ຽຑຈັ ຾ຖະ ຾ກຕແ໇ ຒ ຂຼຌ
຾຋ຌຈທໄ ງ C ຑກຶ ຆຖິ ຃ີ ບຌແຈບບກແຆຈ໇ ນົື ນຌີ ຃ທບ຋ຆ໇ SiO2 ຑກຶ ຆຖີ ຃ີ ບຌ຃າຕແ໇ ຍ ນົື ຃າຕຍ໇ ບຌຕຌັໄ ຈ່າ

ຂຼຌ຾຋ຌຈທໄ ງ SiC.
 ຖກັ ຘະຌະຘ່າ຃ຌັ ຂບຄ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ຓີ ຘີ ູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄຽຎັຌ຾ຍຍ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 177

1. ຽຎັຌຑກຶ ຋າຈ຾ຂຄ

2. ຽກຈີ ກຍັ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉແ໇ ຈໄ 2 ຾ຍຍ ຃:ື
- ຋າຈ ຽຆໃ ຌັ ຾ກຕແ໇ ຒ, ຽຑຈັ .
- ຋າຈຎະຘຓ຺ ຽຆໃ ຌັ : ຆຖິ ຃ີ ບຌແຈບບກແຆຈ,໇ ຆຖີ ຃ີ ບຌ຃າຕແ໇ ຍ

3. ຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ ຾ຖະ ຅ຈຸ ນົບຓ຾ນົທຘູຄ ຽຆໃ ຌັ ຽຑຈັ ຓ຅ີ ຈຸ ນົບຓ຾ນົທ 3550 0C ຾ກຕແ໇ ຒຓ຅ີ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ
3652 0C.
4. ຍໃ ຖ່ ະຖາງຌາ່ໄ
5. ຍໃ ຓ່ ຘີ ູຈ຿ຓຽຖກຸຌ ຓ຾ີ ຉໃ ຘູຈ຾ບຓຑຕິ ຃ີ ຖັ (ຘູຈຄໃາງຈາງ)

IX. ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ

ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ (Metallic bond) ຃:ື ຑຌັ ຋ະ຋ໃ ຽກຈີ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຾ປຄຈຄື ຈູຈຖະນທໃ າຄແບບບຌຍທກຆໃ ຄຶ
ຽບີຌເກກໄ ຌັ ກຍັ ຽທຽຖຌບຽິ ຖກັ ຉບຌ຋ໃ ຽີ ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ດີ ໃ ຿ູ ຈງປບຍ຋ຄັ ກບໄ ຌ຿ຖນະ ຾ຖະ ກາຌ຋ໃ ີຽທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌ
ຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ແີ ຈດໄ ໃ າຄບຈິ ຘະນົະ ຽຑາະ຿ຖນະຽຎັຌ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຽີ ທຽຖຌບຽິ ຖກັ ຉບຌຌບໄ ງ ຾ຖະ ຓ຃ີ ໃ າຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຖ
ຽຆຆຌັ ຉໃ ່າ ຅ໃ ຄື ຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ ຾ຖະ ແບບບຌຍທກແຈຄໄ ໃາງ

ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະຓຽີ ທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌ຋ໃ ດີ ືຈກຍັ ແບບບຌຍທກຍໃ ່ແຈຽໄ ຎັຌຂບຄບະຉບຓເຈບາຉບຓໜໃ ຄຶ ຑຼຄ
ບາຉບຓຈຼທ ຾ຉໃ ຽທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຌ຋ຸກຉທ຺ ຘາຓາຈຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ແີ ຎງຄັ ບາຉບຌບໃ ຌື ໂແຈໄ ຆໃ ຄຶ ຾ຉກຉໃ າຄ຅າກຑຌັ ຋ະ
຿຃ຽທຽຖຌັ ຋ຄັ ຌຽີໄ ຑາະເຌກບໄ ຌ຿ຖນະ຾ຉໃ ຖະບາຉບຓ຅ະຓບີ າຉບຓບໃ ຌື ຖບໄ ຓປບຍ 8 ນົື 12 ບາຉບຓ ບາຉບຓ຅ໃ ຄຶ
ຓຽີ ທຽຖຌຽບຽຖກັ ຉບຓຍໃ ່ຑ່຋ໃ ຅ີ ະຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ຃ໃ ູຽບຽຖກັ ຉບຓ຋ໃ ເີ ຆປໄ ທຓຑຌັ ຋ະຖະ ນໃ ທາຄບາຉບຓ຾ຉໃ ຖະບາ
ຉບຓຽຂາ຺ໄ ຈທໄ ງກຌັ ຋ຄັ ໝຈ຺ ແຈໄ ຈໃ ຄັ ຾ຍຍ຅າ່ ຖບຄຂບຄກໃ ຸຓໝບກຽບຽຖກັ ຉບຌ (Electron-sea model) ຂບຄ

ກບໄ ຌ຿ຖນະ.

ປູຍ຋ີ 1: ຾ຍຍ຅າ່ ຖບຄກໃ ຸຓໝບກບຽິ ຖກັ ຉບຌ (Electron-sea model) ຂບຄກບໄ ຌ຿ຖນະ
຅າກ຾ຍຍ຅າ່ ຖບຄຂບຄກໃ ຸຓໝບກບຽິ ຖກຉບຌເຌກບໄ ຌ຿ຖນະຘາຓາຈຌາ່ ຓາບະ຋ຍິ າງ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 178

 ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຍາຄຎະກາຌຂບຄ຿ຖນະແຈຈໄ ໃ ຄັ ຌີໄ :
1. ກາຌ຋ໃ ີ຿ຖນະຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈ, ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງຘູຄ ບະ຋ຍິ າງແຈທໄ ໃ າ: ແບບບຌຍທກ຋ໃ ີດໃ ູກຍັ ຋ໃ ຘີ ໃ ຄ຺ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈກຍັ ຽທ
ຽຖຌັ ບຽຖກັ ຉບຌ຋ໃ ຽີ ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ແີ ຎຓາດໃ າຄ຾ປຄ ຾ຖະ ດືຈກຌັ ດໃ າຄໝຼທ຾ໝຌໄ .
຿ຖນະເຈ຋ໃ ຓີ ຽີ ທຽຖຌຽບຽຖກຉບຌຽຑໃ ຓີ ຂຌືໄ ຅ະຽປຈັ ເນ຅ໄ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ, ຅ຈຸ ຒ຺ຈ, ຃ທາຓ຾ຂຄ, ຃ທາຓ ໜາ຾
ໝຌໄ ຾ຖະ ຃ທາຓປບໄ ຌ຾ຐຄເຌກາຌກາງຽຎັຌບາງ ຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌືໄ

ຉາຉະຖາຄ຋ີ1: ຘະ຾ຈຄ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ, ຃ທາຓໜາ຾ໝຌໄ ຾ຖະ ຃ທາຓປບໄ ຌ຾ຐຄຂບຄກ໅າຘກາງຽຎັຌບາງຽຑໃ ຓີ ຂຌືໄ

ຉາຓຽທຽຖຌັ ຽບຽຖກັ ຉບຌຂບຄ຿ຖນະ

຿ຖນະ ຽທຽຖຌັ ຽບຽຖກຉບຌ ຅ຈຸ ນບົ ຓ຾ນທົ (0C) ຃ທາຓໝາ຾ໜຌໄ ຃ທາຓປບໄ ຌ຾ຐຄຂບຄ

ກາງຽຎັຌບາງ

Na 1 98 0.97 23.1

Mg 2 650 1.74 31.5

Al 3 660 2.70 67.9

2. ກາຌ຋ໃ ຿ີ ຖນະຌາ່ ແຒຒາໄ ແຈຈໄ ີ ບະ຋ຍິ າງແຈທໄ ໃ າ: ຓຽີ ທຽຖຌັ ຽບຽຖກັ ຉບຌຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ແີ ຎຓາ຋ຄັ ກບໄ ຌ຿ຖນະ຋ຸກ຋ຈິ
຋ຸກ຋າຄ ຾ຉໃ ຿ຖນະຌາ່ ແຒຒາໄ ນຸົຈຖຄ຺ ຽຓໃ ບື ບຸຌນະຑູຓຘູຄຂຌຶໄ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກແບບຌຍທກຽກຈີ ກາຌຘໃ ຌັ ຘະຽ຋ບື ຌ຋ໃ ີ
຾ຖະ ຆໃ ທຄກທໄ າຄນົາງຽປຈັ ເນຽໄ ບຽຖກັ ຉບຌຽ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ຍີ ໃ ່ຘະຈທກ.

3. ກາຌ຋ໃ ຿ີ ຖນະຓຏີ ທິ ຓຌັ ທາທ ບະ຋ຍິ າງແຈທໄ ໃ າ: ກໃ ຸຓໝບຓຽບຽຖກັ ຉບຌ຋ໃ ຽີ ຃ໃ ບື ຌ຋ໃ ແີ ຈ຿ໄ ຈງບຈິ ຘະນົະກະ຋ຍ຺
ກຍັ ຾ຘຄ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຃ຌືໄ ຾ຓໃ ຽຖກັ ແຒຒາໄ ຽປຈັ ເນຏໄ ທິ ຿ຖນະຘາຓາຈຘະ຋ບໄ ຌ຾ຘຄແຈຈໄ .ີ

4. ກາຌ຋ໃ ຿ີ ຖນະຉ຾ີ ຏໃ ຽຎັຌ຾ຏໃ ຌ ນົື ຈຄຶ ຽຎັຌຽຘຌັໄ ແຈໄ ບະ຋ຍິ າງແຈທໄ ໃ າ: ແບບບຌຍທກເຌກບໄ ຌ຿ຖນະ຾ຉໃ ຖະແບ
ບບຌດໃ ູເຌຘະຑາຍ຃ໂື ກຌັ ແຈປໄ ຍັ ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈ຅າກຎະ຅ຖຸ ຍ຺ ຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ຋ຄັ ກບໄ ຌ຿ຖນະ ແບບບຌຍທກ຅ໃ ຄຶ ຽຖໃ ບື ຌ

ແຈຍໄ ໃ ່ນຸຈົ ຅າກກຌັ ເຌຂະຌະຈຼທກຌັ ກໃ ປ່ ກັ ຘາແຖງະຖະນທໃ າຄຌທິ ຽ຃ງົ ຘ ຾ຖະ ປກັ ຘາ຿຃ຄຑກຶ ເຌກບໄ ຌ຿ຖນະ

ແທດໄ ໃ າຄຽຈຓີ .
5. ກາຌ຋ໃ ຿ີ ຖນະຽ຃າະ຾ຖທໄ ຘຼຄຈຄັ ບະ຋ຍິ າງແຈທໄ ໃ າ: ຾ປຄດຶຈໜຼທຖະນທໃ າຄແບບບຌຍທກກຍັ ຽທຽຖຌຉຽ໇ ບ

ຽຖກັ ຉບຌຂບຄກບໄ ຌ຿ຖນະ຾ຂຄ຾ປຄນົາງຎະກບຍກຍັ ແບບບຌຍທກດໃ ູເກຆໄ ຈິ ກຌັ ນົາງຽປຈັ ເນກໄ າຌຘໃ ັຌ
ຘະຽ຋ບື ຌແຎຽຊຄີ ກຌັ ດໃ າຄທໃ ບຄແທ ຅ໃ ຄຶ ຽກຈີ ຘຼຄບບກຓາຈທໄ ງ຃ທາຓຊໃ ຃ີ ໃ ບຌຂາໄ ຄຈຄັ .

ຉາຉະຖາຄ຋ີ 2: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຆະຌຈິ ຑຌັ ຋ະ຾ຍຍຉໃ າຄໂ

ຆະຌຈິ ຑຌັ ຋ະ ຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄຂບຄຑຌັ ຋ະ (kJ/mol)

ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ (ຎະຓາຌ) 80 - 600
ຑຌັ ຋ະແບບບຌຌກິ 100 - 450
ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ໇ 100 - 500
຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ຿຃ທາຽຖຌຉ໇
1 - 30

ຉາຉະຖາຄ຋ີ 3 ກາຌຎຼຍ຋ຼຍຆະຌຈິ ຂບຄຑຌັ ຋ະຉາຓ຿຃ຄຘາໄ ຄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 179

຿ຖນະ ຋າຈ຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ ຋າຈແບບບຌຌກິ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ ໇

(giant molecular) (simple
molecular)
(giant mettallic) (giant ionic)

1.຿຃ຄຘາໄ ຄ Na ,Fe , Cu, Au ຽຑຈັ , SiC , SiO2 NaCl , CaO I2 ,CH4 , HCl ,
,KOH N2
ກ.ຉທ຺ ດໃ າຄ ບະຉບຓ຋າຈ຿ຖນະ ບະຉບຓ຋າຈ຿ຖນະເຌ
ນົື ບະ຿ຖນະຎະຘຓ຺ ໝໃ ູື IVA ນົື ຘາຌ ແບບບຌ຋າຈຎະ ຿ຓຽຖກຸຌ຋າຈບະ
ຂ.ຆະຌຈິ ຂບຄ ຘຓ຺ ຖະນທໃ າຄ ຿ຖນະ ນົື ຋າຈຎະ
ບະຌຸຑາກ ຓEີ N ຉໃ າ່ ຎະກບຍຂບຄ຋າຈເຌໝໃ ູ ຘຓ຺ ບະ຿ຖນະ຋ໃ ຓີ ີ
IVA ຿ຖນະ-ບະ຿ຖນະ
຃.ຆະຌຈິ ຂບຄ ຋ໃ ຓີ Eີ N.ຉໃ າຄກຌັ EN. ຘູຄ
຋າຈ
ນົາງ

2. ຆະຌຈິ ຂບຄ ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ຾໇ ຍຍ ຑຌັ ຋ະແບບບຌ ຑຌັ ຋ະ຿຃ທາຽຖຌຉ໇
ຑຌັ ຋ະ ຋າຈ຾ຂຄ
຿຃ຄຑກຶ ປໃ າຄຉາຂໃ າງ ຌກິ
3. ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະ
຋າຈ຾ຂຄ ຋າຈ຾ຂຄ ຋າຈ຾ນທົ ນົື ກາຘ໇
ກ.ຘະຊາຌະ຋ໃ ີ (ງກ຺ ຽທຌັໄ P4 ,I2
ບຸຌນະຑູຓນບໄ ຄ
,S8 ຋າຈ຾ຂຄ)

ຂ.຃ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄ ຾ຂຄ ຾ຖະ ໜຼທ ຾ຂຄ຾ຉໃ ຏຸຏໃ ບງ ຾ຂຄ຾ຉໃ ຏຸ ຏໃ ບງ ບໃ ບຌ

຃.ກາຌຌ່າແຒຒາໄ ຽຎັຌຉທ຺ ຌາ່ ແຒຒາໄ ຋ໃ ຈີ ີ ຍໃ ່ຌາ່ ແຒຒາໄ ງກ຺ ຽທຌັໄ ຾ກຕ໇ ຍໃ ຌ່ າ່ ແຒຒາໄ ຽຓໃ ບື ຍໃ ່ຌ່າແຒຒາໄ ງກ຺ ຽທຌັໄ
ຽຓໃ ບື ຽຎັຌ຋າຈ຾ຂຄ ແຒ ຋າຈ຿຃ທາຽຖຌຉ຋໇ ໃ ີ
ຽຎັຌ຋າຈ຾ຂຄ
ນົື ຋າຈ຾ນທົ ຾ຉໃ ຽຓໃ ບື ຽຎໃ ືບງຌ່າ ຓຘີ ຓ຺ ຍຈັ ຽຎັຌບາຆຈິ

ແຒຒາໄ ແຈຈໄ ີ ຌາ່ ແຒຒາໄ ແຈໄ

ຄ.ກາຌຖະຖາງ ຍໃ ່ຖະຖາງເຌຉທ຺ ຋າ່ ຍໃ ຖ່ ະຖາງເຌຉທ຺ ຋່າ ຖະຖາງແຈເໄ ຌຉທ຺ ຿ຓຽຖກຸຌຓຂີ ທ຺ໄ
ຖະຖາງຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຖະ ຖະຖາງ຋ຸກຆະຌຈິ ຋່າຖະຖາງຓຂີ ຺ທໄ
ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຾ຉໃ ຖະຖາງ ຍໃ ່ຖະ ຖາງເຌຉທ຺ ຖະຖາງເຌຉທ຺ ຋່າ
ເຌ຿ຖນະ຋ໃ ນີ ບົ ຓ ຋າ່ ຖາງຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ ຖາງຓຂີ ທ຺ໄ ຘໃ ທຌ຿ຓ
ຽຖກຸຌຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ ຅ະຖະ
຾ນທົ
ຖາງເຌຉທ຺ ຋າ່ ຖາງ
ຍໃ ່ຓຂີ ທ຺ໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 180

ຍຈ຺ ຽຐິກນຈັ ຋າໄ ງຍຈ຺

1. ຅ໃ ຄ຺ ຂຼຌຘູຈ຾ຍຍ຅າ່ໄ

ກ. 20Ca ຂ. 50 Sn

຃. 10 Ne ຄ. 53 I

2. ຅ໃ ຄ຺ ຂຼຌຘູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄ຾ຍຍຖທິ ບຘິ ຉາຓກຈ຺ ຽກຌບບກຽຉຕຉຂບຄ຿ຓຽຖກູຌ ຾ຖະ ແບບບຌຉໃ ່ແຎຌີໄ ຑບໄ ຓ຋ຄັ

ຍບກຘະຑາຍຂທ຺ໄ (ຓຂີ ທ຺ໄ ນົື ຍ່ ຾ຖະ ຑບໄ ຓ຋ຄັ ຍບກ຋ຈິ ຋າຄ)

ກ. OF2 ຂ. FNO

຃. COCl2 ຄ. OCS

຅. CH2Cl2 ຘ. PO43

ຆ. BrO3

3. ຿ຓຽຖກູຌ ນົື ແບບບຌເຈ຋ໃ ຂີ ຼຌຘູຈ຿຃ຄຘາໄ ຄຖທິ ບຘິ ຉາຓກຈ຺ ຽກຌບບກຽຉຉຍໃ ແ່ ຈໄ ງບໄ ຌນງຄັ ?

ກ. BeCl2 ຂ. SO2

຃. SF3 ຄ. ICl5

຅. NO3 ຘ. AlCl3

ຆ. OCl2 ງ. BF3

4. ຅າກ຋າຈ຋ໃ ກີ ່າຌຈ຺ ເນ຅ໄ ໃ ຄ຺ ຍບກ຋າຈເຈຓຑີ ຌັ ຋ະແບບບຌຌກິ , ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌັ ຓຂີ ທ຺ໄ ນົື ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌັ

ຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ .

ກ. NO ຂ. CsF ຃. CuO ຄ. N2 ຅. H2O

5. ຅ໃ ຄ຺ ບໃ າຌຆໃ ຂື ບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ຋ໃ ກີ າ່ ຌຈ຺ ເນຉໄ ໃ ່ແຎຌ:ີໄ

ກ. CaS ຂ. Al2O3

຃. SO3 ຄ. P2O5

຅. FeBr3 ຘ. PbS

6. ຅ໃ ຄ຺ ຂຼຌຘູຈຂບຄ຋າຈຎະຘຓ຺ ຋ໃ ກີ ່າຌຈ຺ ເນຉໄ ໃ ່ແຎຌ:ີໄ

ກ. ຾ຍປຼຓແຌແຉຕຉ໇ ຂ. ຃ທິ ຎຕຘັ ຃ົແ່ ຕຈ໇

຃. ຃າຕຍ໇ ບຌແຈບບກແຆຈ໇ ຄ. ບາຕຽ໇ ຆຌກິ (III) ບບກແຆຈ໇

຅. ຽຓ຃ີ ທິ ຕກິ ຆຖັ ແຒຈ໇ ຘ. ຾຃ຖຆຼຓ຿ຍແຓຈ໇

7. ຅ໃ ຄ຺ ຃າ່ ຌທຌຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຎີ ໃ ຼຌ຾ຎຄ຅າກຎະຉກິ ຖິ ງິ າຽ຃ຓຉີ ໃ ່ແຎຌ:ີໄ

ກ. 3H2(g) + N2(g) 2NH3(g)

ຂ. H2(g) + I2(g) 2HI(g)

8. ຅ໃ ຄ຺ ເຆ຋ໄ ຈິ ຘະຈີ VSEPR ຾ຖະ ຿຃ຄຘາໄ ຄຘູຈ຾ຍຍຽຘຌັໄ ຂບຄ຋າຈຉໃ ່ແຎຌ຋ີໄ ່າຌາງປູຍປໃ າຄ຿ຓຽຖກູຌ BeF2,

BF3, CH4, PF5 ຾ຖະ SF5
9. ຅ໃ ຄ຺ ເຆຉໄ າຉະຖາຄ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຿຋ຕຽຌກາຉທີ ຉິ ຂີ ບຄ຋າຈ຅ຈັ ຖຼຄຘະຑາຍຓຂີ ທ຺ໄ ຅າກນົາງນາຌບໄ ງຂບຄຑຌັ ຋ະ຋ໃ ີ

ກາ່ ຌຈ຺ ເນຉໄ ໃ ແ່ ຎຌ:ີໄ C-O, S-O, C-H, As-F, N-Cl

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 181

10. ຊາໄ A, B ຾ຖະ C ຽຎັຌ຋າຈ຿຃ຽທຽຖຌັ 3 ຆະຌຈິ ຉໃ າຄກໃ ຓ່ ຘີ ະຑາທະຽຎັຌ຋າຈ຾ນົທ ຾ຖະ ຓຓີ ທຌຘາຌ຿ຓ

ຽຖກູຌເກ຃ໄ ຼຄກຌັ , ຿ຓຽຖກຌູ ຋າຈ A ກຍັ B ຓຂີ ທ຺ໄ ຘໃ ທຌ຿ຓຽຖກຌູ C ຍໃ ຓ່ ຂີ ທ຺ໄ

ກ. ຋າຈເຈຓ຅ີ ຈຸ ຒ຺ຈຉໃ າ່ ຘຸຈ ຂ. ຋າຈເຈ຃ທຌຖະຖາງຌາ່ໄ ແຈໄ

11. ຋າຈເຈຉໃ ່ແຎຌຓີໄ ຑີ ຌັ ຋ະແປ຿ຈຕຽ຅ຌດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຸຌ

ກ. ບາຽຆ຿ຉຌ
ຂ. ຽຓ຋ຖິ ຒຖູບແ່ ຕຈ໇ CH3F
຃. ຽຓ຋າຌບຖ CH3OH

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 182

ຍຈ຺ ຋5ີ

຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຂບຄ຋າຈ຾ຖະ຋າຈຎະຘຓ຺

I. ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຂບຄ຋າຈຉາຓ຅຾ຸ ຖະປບຍທຼຌ

຃ຸຌຖກັ ຘະຌະນົາງຎະກາຌຂບຄ຋າຈ຋ຄັ ນົາງເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈຓ຃ີ ທາຓຘ່າຑຌັ ກຍັ ກາຌ຅ຈັ ຽບຽຖກັ ຉ

ຕບຌ຾ຖະຽຖກບາຉບຓຂບຄ຋າຈຌຌັໄ ໂ຾ຖະ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຉໃ າຄໂຂບຄ຋າຈຈໃ ຄັ ກໃ າທ຅ະຎໃ ຼຌ຾ຎຄແຎຉາຓ຅຾ຸ ຖະ
ປບຍທຼຌ, ຆໃ ຄຶ ບາຈ຅ະຎໃ ຼຌ຾ຎຄແຎເຌ຋າຄ຋ໃ ຽີ ຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ນົນື ຸົຈຖຄ຺ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ກໃ ່ແຈ.ໄ ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະ
ຈໃ ຄັ ກໃ າທຂບຄ຋າຈ຃ຂື ະໜາຈບາຉບຓ, ຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ , ຽບຽຖກັ ຿຋ປຽຌກາຉທີ ຉິ ,ີ ຘ່າຑຌັ ຃ະຑາຍຽບ
ຽຖກັ ຉຕບຌ, ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບະຌຸຑາກ, ຅ຈຸ ຒ຺ຈ຾ຖະ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ, ຃ທາຓຽຎັຌ຿ຖນະ຾ຖະບະ຿ຖນະຽຎັຌ

ຉຌ຺ໄ .

1.1຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະໜາຈບາຉບຓ

ກາຌຑ຅ິ າຖະຌາ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະໜາຈບາຉບຓນຎົື ຼຍ຋ຼຍຂະໜາຈບາຉບຓຘໃ ທຌນົາງ຅ະຓ຃ີ ໃ າຖຈັ

ຘະໝບີ າຉບຓຆໃ ຄຶ ບາຈເຆນໄ ທ຺ ໜໃ ທງຽຎັຌຑ຿ິ ກຕ຾ຓຈັ (pm) (1 pm= ).

ຂະໜາຈຂບຄບາຉບຓ຅ະເນງໃ ນຌົື ບໄ ງຂຌຶໄ ກຍັ ຎັຈແ຅ຉໃ ່ແຎຌ:ີໄ

1) ຅າ່ ຌທຌຖະຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌນົ຅ື າ່ ຌທຌຆຌັໄ ຂບຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌບບໄ ຓປບຍຌທິ ຽ຃ົງຘ,໇ ບາຉບຓ

ຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຅ີ າ່ ຌທຌຖະຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌຂບຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌນາົ ງກທໃ າ຅ະຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓເນງໃ .

2) ຊາໄ ຓຖີ ະຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ ເນຑໄ ຅ິ າຖະຌາ຅າ່ ຌທຌແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ຍຸ ທກນົ຿ື ຎຕຉຕບຌເຌຌທິ

ຽ຃ົງຘ,໇ ບາຉບຓນົແື ບບບຌຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ແີ ຒຒໄາຍຌັ ຅ຍຸ ທກເຌຌທິ ຽ຃ົງຘນ໇ ົາງ຅ະຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງ

ກທໃ າ຋ຄັ ຌຽີໄ ຑາະບາຉບຓນແົື ບບບຌ຋ໃ ຓີ ແີ ຒຒາໄ ຍຌັ ຅ຍຸ ທກເຌຌທິ ຽ຃ົງຘນ໇ ົາງ຅ະຈຄຶ ຈູຈຽບຽຖກັ ຉຕບຌຆຌັໄ ຌບກ

ຘຸຈແຈ຾ໄ ປຄກທໃ າ.

3) ບຈັ ຉາຘໃ ທຌຂບຄ຅າ່ ຌທຌ຿ຎຕຉບຌເຌຌທິ ຽ຃ົງຘຉ໇ ໃ ່຅າ່ ຌທຌຽບຽຖກັ ຉຕບຌ(P/e)ແບບບຌຂບຄ
຋າຈເຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າP/eນົາງ຅ະຓຂີ ະໜາຈຌບໄ ງແບບບຌ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າP/eຌບໄ ງກທໃ າ.

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະຌາຈບາຉບຓເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຅ະຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓເນງໃ
ຂຌຶໄ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຃ຂື ະໜາຈ຅ະເນງໃ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຾ຌທຌຌັໄ ຽຑາະທໃ າຽຓໃ ບື ຽຖກບາ
ຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຅າ່ ຌທຌຖະຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌຂບຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅ໃ ຄຶ ຽຎັຌຽນຈຏຌ຺ ເນບໄ າ
ຉບຓຓຂີ ະໜາຈເນງໃ ຂຌຶໄ ຽຊີຄ຾ຓໃ ຌທໃ າ຅ະຓ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈ຅າກແຒຒໄາຍຌັ ຅ຍຸ ທກເຌຌທິ ຽ຃ົງຘຽ໇ ຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ກໃ ່ຉາຓ
ຽຑາະທໃ າກາຌຽຑໃ ຓີ ຂບຄ຅າ່ ຌທຌຖະຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌຓຏີ ຌ຺ ຉໃ ່ຂະໜາຈບາຉບຓນົາງກທໃ າກາຌຽຑໃ ຓີ ຅າ່ ຌທຌແຒຒາໄ

ຍຌັ ຅ຍຸ ທກ (຿ຎຕຉບຌ) ເຌຌທິ ຽ຃ງົ ຘ.໇

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະໜາຈບາຉບຓເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຂະໜາຈບາ

ຉບຓ຅ະຓຂີ ະໜາຈຌບໄ ງຖຄ຺ ຉາຓຖ່າຈຍັ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽຑາະທໃ າ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຓ຅ີ າ່ ຌທຌຖະ
ຈຍັ ຑະຖຄັ ຄາຌຽ຋ໃ າ຺ ກຌັ , ຾ຉໃ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ຍຸ ທກເຌຌທິ ຽ຃ົງຘກ໇ ໃ ່຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຌາ່ ຽບຽຖກັ
ຉຕບຌ຅ຄຶໄ ຊກື ຈຄຶ ຈູຈ຾ປຄກທໃ າຽກໃ າ຺ ຾ຖະງໃ ຄິ ຓ຾ີ ປຄຈຄຶ ຈູຈຽຑໃ ຓີ ນົາງຂຌຶໄ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅ໃ ຄຶ ຽປຈັ ເນໄ

ຂະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງຖຄ຺ ຉາຓຖ່າຈຍັ .

ໝາງຽນຈ: ຑາງເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຊາໄ ທຈັ ຅າກຖຈັ ຘະໝບີ າຉບຓຈທໄ ງທ຋ິ ຈີ ຼທກຌັ , ບາຉບຓ
ຂບຄ຋າຈ຅Iຸ A຅ະຓຂີ ະໜາຈເນງໃ ຋ໃ ຘີ ຸຈ຾ຖະບາຉບຓຂບຄ຋າຈ຅Vຸ IIIA຅ະຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງຘຸຈ,
຾ຉໃ ບາຉບຓຂບຄ຋າຈ຅Vຸ IIIAທຈັ ແຈຘໄ ະຽຑາະຖຈັ ຘະໝທີ ຖັ ຽຈທີ າຖຆໃ ຄຶ ຓ຃ີ ໃ ານົາງກທໃ າຖຈັ ຘະໝບີ ໃ ຌື ໂຽປຈັ ເນໄ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 183

ຂະໜາຈບາຉບຓຂບຄ຅Vຸ IIIA຅ະຓຂີ ະໜາຈເນງໃ ຏຈິ ຎ຺ກກະຉເິ ຌກາຌຎຼຍ຋ຼຍຂະໜາຈບາຉບຓຉບໄ ຄງກ຺

ຽທຌັໄ ຋າຈ຅Vຸ IIIA.
຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະໜາຈບາຉບຓເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈຘະນູົຍແຈຈໄ ໃ ຄັ ປູຍຖໃ ຸຓຌ:ີໄ

ປູຍ຋1ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຂະໜາຈບາຉບຓເຌ຅຾ຸ ຖະປບຍທຼຌຈຼທກຌັ

1.2 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌຽຌຽຆຆຌັ

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ ຖະຈຍັ ຋1ີ ຂບຄ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ເຌປບຍ
ທຼຌຈຼທກຌັ ຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌຽຌຽຆຆຌັ ຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽຑາະທໃ າຂະຌາຈບາຉບຓ຅ະຌບໄ ງຖຄ຺
຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽບຽຖກັ ຉຕບຌຆຌັໄ ຌບກຘຸຈ຅ໃ ຄຶ ຊກື ຈຄຶ ຈູຈ຿ຈງແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ເຸ ຌຌທິ ຽ຃ົງຘ຾໇ ຂຄຂຌຶໄ , ຾ຉໃ ກໃ ່ງຄັ ຓີ
ງຈ຺ ຽທຌັໄ ຍາຄ຋າຈຽຑາະທໃ າຍາຄ຋າຈຓກີ າຌ຅ກັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌຍໃ ່ໝຌັໄ ຃ຄ຺ ຅ໃ ຄຶ ຽປຈັ ເນຑໄ ະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆ
ຆຌັ ຓ຃ີ ໃ າຘູຄ຾ຖະຍາຄ຋າຈຓກີ າຌ຅ຈັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ຍີ ໃ ່ໝຌັໄ ຃ຄ຺ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຅ໃ ຄຶ ຊກື ຈຄຶ ຈູຈແຈຄໄ ໃ າງ຅ໃ ຄຶ ຽປຈັ

ເນຓໄ ຃ີ ໃ າຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌຽຌຽຆຆຌັ ຉໃ ່າ຅າກຘາຽນຈຈໃ ຄັ ກໃ າທຽປຈັ ເນກໄ ໃ າທຽປຈັ ເນ຃ໄ ໃ າຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆ
ຆຌັ ຍໃ ່ຽຎັຌຖະຍຼຍຽຆໃ ຌັ : ຋າຈເຌປບຍທຼຌ຋2ີ .

຋າຈ Li Be B C N O F Ne

ຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ ຖ່າຈຍັ ຋1ີ 526 906 807 1093 1407 1320 1687 2087

(kJ/mol)

B ຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງກທໃ າ Be ຾ຉໃ Beຓ຃ີ ໃ າ ຘູຄກທໃ າ B ຾ຖະ O ຓຂີ ະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງກທໃ າ
N ຾ຉໃ N ຓ຃ີ ໃ າ ຘູຄກທໃ າ O ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຾ຌທຌຌັໄ ກໃ ່ຽຑາະທໃ າ B ຾ຖະ N ຓກີ າຌ຅ຈັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຾ຍຍ

ຍຌັ ຅ຽຸ ຉຓັ ຾ຖະ຾ຍຍຍຌັ ຅ຽຸ ຃ໃ ີຄຆໃ ຄຶ ໝຌັໄ ຃ຄ຺ ກທໃ າກາຌ຅ຈັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌຂບຄB຾ຖະOຽຓໃ ບື ຉບໄ ຄກາຌ
ຈຄຶ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌບບກ຅ໃ ຄຶ ຉບໄ ຄເຆຑໄ ະຖຄັ ຄາຌຘູຄກທໃ າ B ຾ຖະ O ຉາຓຖ່າຈຍັ .

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 184

ຍຌັ ຅ຽຸ ຉຓັ (ໝຌັໄ ຃ຄ຺ )
ຍຌັ ຅ຽຸ ຃ໃ ຄີ (ໝຌັໄ ຃ຄ຺ )

ເຌປບຍທຼຌ຋3ີ ກໃ ່ຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຽຆໃ ຌັ ຈຼທກຌັ ຃Aື l ຆໃ ຄຶ ດໃ ູ຅ຸ IIIA ຓ຃ີ ໃ າ ຉໃ ່າກທໃ າMgຆໃ ຄຶ ດໃ ູ຅Iຸ IA ຾ຖະS
ຆໃ ຄຶ ດໃ ູ຅Vຸ IAຓ຃ີ ໃ າ ຉໃ ່າກທໃ າPຆໃ ຄຶ ດໃ ູ຅Vຸ A຋ໃ ຽີ ຎັຌ຾ຌທຌຌັໄ ກໃ ່ຽຑາະທໃ າMg ຓກີ າຌ຅ຈັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ໝີ ຌັໄ ຃ຄ຺
ກທໃ າ Al ຾ຖະPກໃ ່ຓກີ າຌ຅ຈັ ຖຼຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ໝີ ຌັ ຃ຄ຺ ກທໃ າS.

 ຾ຌທ຿ຌຓຂບຄຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ ຖ່າຈຍັ ຋1ີ ຂບຄ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຑະ
ຖຄັ ຄາຌແບບບຌຽຌຽຆຆຌັ ຓ຃ີ ໃ ານຸົຈຖຄ຺ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓຽຑາະທໃ າ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓຂະໜາຈບາຉບຓເນງໃ ຂຌຶໄ ຽບຽຖກັ
ຉຕບຌທຄ຺ ຌບກຘຸຈຊກື ຈຄຶ ຈຈູ ຿ຈງແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ຍຸ ທກເຌຌທິ ຽ຃ງົ ຘຌ໇ ບໄ ງຖຄ຺ ຅ໃ ຄຶ ນຸົຈແຈຄໄ ໃາງ.

ປູຍ຋2ີ :ກຕາຒຘະ຾ຈຄ຃ໃ າຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ ຖາ່ ຈຍັ ຋ີ 1ຂບຄ຋າຈ

ປູຍ຋3ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ກາຌຽຑໃ ຓີ ຾ຖະນຸຈົ ຂບຄຑະຖຄັ ຄາຌແບບບຌແຌຽຆຆຌັ ຉາຓ຅຾ຸ ຖະປບຍທຼຌ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 185

1.3 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຽບຽຖກັ ຿຋ຕຽຌກາຉທີ ຉິ ີ
ຽບຽຖກັ ຿຋ຕຽຌກາຉທີ ຉິ (ີ Electronegativity) “EN”຃຃ື ໃ າ຋ໃ ຘີ ະ຾ຈຄຽຊີຄ຃ທາຓຘາຓາຈເຌກາຌຈຄຶ

ຈູຈຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຃ໃ ູປໃ ທຓຑຌັ ຋ະຂບຄບາຉບຓຂບຄ຋າຈຉໃ າຄໂ຋ໃ ຖີ ທຓກຌັ ຽຎັຌ຋າຈຎະຘຓ຺ ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າEN
ຘູຄ຅ະຘາຓາຈຈຄຶ ຈຈູ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌແຈໃ ຈກີ ທໃ າ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຃ີ ໃ າENຉໃ ່າກທໃ າ(ແຖຌຘັ ຑ່ຖຄິ ຌກັ ຽ຃ຓຘີ າຈຆາທບາຽຓຕິ
ກາຽຎັຌ຃ຌ຺ ຋າ່ ບຈິ ຋ໃ ກີ າ່ ຌຈ຺ ຃ໃ າENຂບຄ຋າຈຂຌຶໄ ).

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຃ໃ າENຂບຄ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ
ເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຃ໃ າຽບຽຖກັ ຉຕບຌຽຌກາຉທີ ຉິ ຅ີ ະນຸົຈຖຄ຺ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓນົນື ຸົຈຖຄ຺ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓ

ຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຽຑາະທໃ າຂະໜາຈບາຉບຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ຾ປຄຈຄຶ ຈູຈຖະນທໃ າຄແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ເຸ ຌຌທິ ຽ຃ົງຘກ໇ ຍັ
ຽບຽຖກັ ຉຕບຌທຄ຺ ຌບກ຅ໃ ຄຶ ນຸົຈຖຄ຺ .

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຃ໃ າENຂບຄ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ
ເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຃ໃ າEN຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທານົຽື ຑໃ ີຓຂຌຶໄ ຽຓໃ ບື ຽຖກບາຉບຓຽຑໃ ີຓຂຌຶໄ

ຽຑາະທໃ າຂະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງຖຄ຺ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽປຈັ ເນ຾ໄ ປຄຈຄຶ ຈຈູ ແຒຒາໄ ຍຌັ ຅ເຸ ຌຌທິ ຽ຃ົງຘກ໇ ຍັ ຽບຽຖກັ ຉ
ຕບຌທຄ຺ ຌບກຘຸຈຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ .

ປູຍ຋4ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ກາຌຽຑໃ ຓີ ຾ຖະນຸົຈຖຄ຺ ຂບຄ຃ໃ າENຉາຓ຅຾ຸ ຖະປບຍທຼຌ

1.4 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄຘາ່ ຑຌັ ຃ະຑາຍຽບຽຖກັ ຉຕບຌ(Electron Affinity)

ຘາ່ ຑຌັ ຃ະຑາຍຽບຽຖກັ ຉຕບຌນຽົື ບຽຖກັ ຉຕບຌບຒັ ຒີຌຉີ (ີ Electron Affinity)ຘຌັ ງາຖກັ EAໝາງຽຊຄີ
ຑະຖຄັ ຄາຌ຋ໃ ຎີ ໃ ຼຌແຎ(ຘໃ ທຌເນງໃ ຃າງຑະຖຄັ ຄາຌ)ຽຓໃ ບື ບາຉບຓເຌຘະຑາທະ຾ກ໅ຘປຍັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຾ຖທໄ ກາງ
ຽຎັຌແບບບຌຖຍ຺ ເຌຘະຑາທະ຾ກ໅ຘຽຆໃ ຌັ :

́

຃ໃ າຘ່າຑຌັ ຃ະຑາຍຽບຽຖກັ ຉຕບຌຽຎັຌ຃ໃ າ຋ໃ ຍີ ໃ ຄ຺ ຍບກ຃ທາຓຘາຓາຈເຌກາຌປຍັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌຂບຄບາ
ຉບຓ, ບາຉບຓຂບຄ຋າຈເຈ຋ໃ ຓີ ຑີ ະຖຄັ ຄາຌຌຽີໄ ຎັຌຖຍ຺ ນາົ ງຘະ຾ຈຄທໃ າບາຉບຓຂບຄ຋າຈຌຌັໄ ປຍັ ຽບຽຖກັ ຉ
ຕບຌແຈຄໄ ໃາງນຽົື ກຈີ ແບບບຌຖຍ຺ ຋ໃ ໝີ ຌັໄ ຃ຄ຺ ງໃ ຄິ ຖຍ຺ ນົາງງໃ ຄິ ໝຌັ ຃ຄ຺ ນາົ ງຽ຋ໃ າ຺ ຌຌັໄ . ຾ຉໃ ຊາໄ ຃ໃ າEAຽຎັຌຍທກຘະ຾ຈຄ
ທໃ າຽຎັຌກາຌຎໃ ຼຌ຾ຎຄຎະຽຑຈຈຈູ ຑະຖຄັ ຄາຌ຾ຖະຽກຈີ ແບບບຌຖຍ຺ ຋ໃ ຍີ ໃ ່ໝຌັໄ ຃ຄ຺ .

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 186

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຃ໃ າEAຂບຄ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ
ເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຃ໃ າEA ຘໃ ທຌເນງໃ ຓ຃ີ ໃ າຽຎັຌຖຍ຺ ນົາງຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽຑາະທໃ າຂະໜາຈບາ

ຉບຓຓຂີ ະໜາຈຌບໄ ງຖຄ຺ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຌທິ ຽ຃ົງຘ຅໇ ໃ ຄຶ ຈຄຶ ຈຈູ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ຽີ ຂາ຺ໄ ຓາເໝໃ ແຈຈໄ ຂີ ຌຶໄ ຉາຓຖາ່

ຈຍັ .

 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຃ໃ າEAຂບຄ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ

ເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຃ໃ າEA ຓ຃ີ ໃ າຽຎັຌຖຍ຺ ຌບໄ ງຖຄ຺ ຅າກຽ຋ຄີ ຖ຺ ຄຖໃ ຸຓຽຑາະທໃ າ຅າ່ ຌທຌຆຌັ ຂບຄຽບຽຖກັ ຉຕບຌ
ຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຽປຈັ ເນຂໄ ະໜາຈບາຉບຓເນງໃ ຂຌຶໄ , ຾ປຄຈຄຶ ຈຈູ ຖະນທໃ າຄຌທິ ຽ຃ງົ ຘກ໇ ຍັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌທຄ຺ ຌບກຘຸຈນົື
ຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ຽີ ຂາ຺ໄ ແຎເໝໃ ຅ໃ ຄຶ ຌບໄ ງຖຄ຺ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌ຋ໃ ຽີ ຂາ຺ໄ ແຎເໝໃ ຅ໃ ຄຶ ນຸົຈແຈຄໄ ໃາງ.

ປູຍ຋5ີ :ຘະ຾ຈຄ຃ໃ າຘາ່ ຑຌັ ຃ະຑາຍຽບຽຖກັ ຉຕບຌນທ຺ ໜໃ ທງຽຎັຌ KJ/mol

ປູຍ຋6ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ກາຌຽຑໃ ຓີ ຾ຖະນຸົຈຖຄ຺ ຂບຄ຃ໃ າEAຉາຓ຅຾ຸ ຖະປບຍທຼຌ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 187

1.5 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບະຌຑຸ າກ
ຊາໄ ຽປາ຺ ຾ຍໃ ຄກໃ ຸຓ຋າຈເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈ຿ຈງບາແຘ຾ປຄດືຈໜຼທຽຎັຌຽກຌຘາຓາຈ຾ຍໃ ຄບບກຽຎັຌ3ກໃ ຸຓ

຃:ື
1. ກໃ ຸຓ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ.
2. ກໃ ຸຓ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌັ ຾ຍຍ຿຃ຄຏກຶ ຾ຖະຉາຂໃ າງ.
3. ກໃ ຸຓ຋າຈດໃ ູເຌປູຍ຿ຓຽຖກູຌຈໃ ຼທ຾ຖະຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກຌູ ຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖຆະ
ຌຈິ ຖບຌຈບຌ.

s

ບາຉບຓດືຈໜຼທກງັ ຈທໄ ງ ຿ຓຽຖກູຌດືຈໜຼທກຌັ ບາຉບຓດືຈໜຼທກຌັ
ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ ຈທໄ ງ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ ຈທໄ ງຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຖຌັ
຾ຍຍຉາຂໃ າງ

ປູຍ຋6ີ :ຘະ຾ຈຄກໃ ຸຓຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບະຌຑຸ າກຉໃ າຄກຌັ
- ຋າຈ຋ໃ ດີ ໃ ູເຌກໃ ຸຓ s, d, f ຾ຖະ p ຍາຄ຋າຈຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓຽຎັຌຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ ຽຌໃ ບື ຄ຅າກ

ຑຌັ ຋ະ຿ຖນະ຅ະ຾ຂຄ຾ປຄຂຌຶໄ ຽຓໃ ບື ຂະໜາຈບາຉບຓຌບໄ ງຖຄ຺ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະ

ນທໃ າຄບາຉບຓ຅ະ຾ຂຄ຾ປຄຌບໄ ງຖຄ຺ ຅າກຽ຋ີຄຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ ຽຑາະທໃ າ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຂະໜາຈບາ
ຉບຓເນງໃ ຂຌຶໄ . ຘໃ ທຌເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓ຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາ

ຽຑາະທໃ າ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຂະໜາຈບາຉບຓ຅ະຌບໄ ງຖຄ຺ .

- ຋າຈ຋ໃ ດີ ໃ ູເຌປູຍ຾ຍຍ຿ຓຽຖກຌູ ຈໃ ຼທ຾ຖະຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖກູຌຽຎັຌ຾ປຄທຖັ ຽຈີທາຖ (ຖບຌ

ຈບຌ) ແຈ຾ໄ ກໃ ກໃ ຸຓ຋າຈpຍາຄຆະຌຈິ ຆໃ ຄຶ ຽຎັຌບະ຿ຖນະຽຌໃ ບື ຄ຅າກ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ (ຖບຌຈບຌ) ຓ຃ີ ໃ ານົາງ

ຂຌຶໄ ຽຓໃ ບື ຓທຌຘາຌ຿ຓຽຖກູຌຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຅ະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຘໃ ທຌເນງໃ ຋າຈ

຋ໃ ຓີ ຓີ ທຌຘາຌ຿ຓຽຖກູຌນຸົຈຖຄ຺ ຿ຈງຘະຽຑາະ຅ຸ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ ຅ໃ ຄຶ ຓ຾ີ ປຄດືຈໜຼທຌບໄ ງຖຄ຺ , ເຌ຅ຸ

ຈຼທກຌັ ຋າຈ຅ະຓຓີ ທຌຘາຌຘາຌ຿ຓຽຖກຌູ ຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓຈໃ ຄັ ຌຌັ , ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄ຿ຓຽຖ

ກຌູ ຅ໃ ຄຶ ຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 188

- ຋າຈ຋ໃ ຓີ ຾ີ ປຄດຈື ໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓຈທໄ ງຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌັ ຾ຍຍ຿຃ຄຑກຶ ຉາຂໃ າງຽຌໃ ບື ຄ຅າກບາຉບຓຓີ
ຂະໜາຈຌບໄ ງຽປຈັ ເນຽໄ ກຈີ ຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທຽຖຌັ ຋ໃ ຓີ ຃ີ ທາຓ຾ຂຄ຾ປຄກທໃ າບາຉບຓຂະໜາຈເນງໃ ຽປຈັ ເນ຾ໄ ປຄ

ດືຈໜຼທນຸົຈຖຄ຺ ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບາຉບຓນ຿ົື ຓຽຖກຌູ ຂບຄ຋າຈຘະນູົຍແຈຈໄ ໃ ຄັ ປູຍ:

ປູຍ຋7ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຾ປຄດືຈໜຼທຖະນທໃ າຄບະຌຸຑາກຂບຄ຋າຈເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈ

1.6 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈ
ກາຌຽຎໃ ືບງນກົື າຌຒ຺ຈກາງຽຎັຌບາງຂບຄ຿ຖນະຽຎັຌກາຌ຋່າຖາງຑຌັ ຋ະ຿ຖນະຈໃ ຄັ ຌຌັ , ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ

຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຑທກຌ຅ີໄ ໃ ຄຶ ຘູຄ຾ຖະຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ
- ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຓ຅ີ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຿ຖນະຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາຽຑາະຘໃ າຑຌັ
຋ະ຿ຖນະຓ຃ີ ໃ າຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາ.
- ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຓ຅ີ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຿ຖນະນຸົຈຖຄ຺ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓຽຑາະຑຌັ ຋ະ຿ຖນະຓ຃ີ ໃ າ
ນຸົຈຖຄ຺ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ.
ກາຌຽຎໃ ືບງນກົື າຌຒ຺ຈກາງຽຎັຌບາງຂບຄ຋າກຈ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຿ຓຽຖກູຌຈໃ ຼທຽຎັຌກາຌ຋່າຖາງ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ

(ຖບຌຈບຌ) ຆໃ ຄຶ ຽຎັຌ຾ປຄດືຈໜຼທ຋ໃ ຍີ ໃ ່຾ຂຄ຾ປຄຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຑທກຌ຅ີໄ ໃ ຄຶ ຉໃ ່ານົ຃ື ບໄ ຌ
ຂາໄ ຄຉໃ າ່ ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຑທກຌຽີໄ ຎັຌຈໃ ຄັ ຌ:ີໄ

- ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກັຌ຅ຸຈຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຸຈຒ຺ ຈ຅ະນຸົຈຖ຺ຄ຅າກຆາໄ ງນາຂທາ຿ຈງຘະຽຑາະ຅ຸ
ຽຑາະ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ (ຖບຌຈບຌ) ນຸຈົ ຖຄ຺ ຅າກຆາໄ ງນາຂທາ.

- ຋າຈເຌ຅ຈຸ ຼທກຌັ ຓ຅ີ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓຽຑາະ຾ປຄທຖັ ຽຈທີ າຖ (ຖບຌຈບຌ)
ຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຅າກຽ຋ຄີ ຖຄ຺ ຖໃ ຸຓ.
ກາຌຽຎໃ ືບງ຾ຖະກາຌຒ຺ຈກາງຽຎັຌບາງຂບຄ຋າຈ຋ໃ ຽີ ຎັຌ຿຃ຄຑກຶ ຉາຂໃ າງຽຎັຌກາຌ຋່າຖາງຑຌັ ຋ະ຿຃ຽທ

ຖຌັ ຈໃ ຄັ ຌຌັໄ , ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈຑທກຌ຅ີໄ ໃ ຄຶ ຘູຄ຾ຖະຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຃ກື ຌັ ກຍັ ຑທກ຋ໃ ຽີ ຎັຌຑຌັ ຋ະ຿ຖ

ນະ.
ຽຓໃ ບື ຑ຅ິ າຖະຌາ຋າຈ຋ຄັ 3ກໃ ຸຓ຅ະຑຍ຺ ທໃ າ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈເຌປບຍທຼຌຈຼທກຌັ ຅ະຓ຃ີ ໃ າ

ຘູຄຘຸຈຍຖ່ ຽິ ທຌກາຄໂປບຍທຼຌ຾ຖະຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈ຃ກື ຌັ ກຍັ ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ

຾ປຄດືຈໜຼທ.

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 189

ປູຍ຋7ີ :ຘະ຾ຈຄ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຂບຄ຋າຈເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈ

1.7 ຾ຌທ຿ຌຓໄ ຂບຄ຃ທາຓຽຎັຌ຿ຖນະ຾ຖະບະ຿ຖນະ
຋າຈເຌຉາຉະຖາຄ຋າຈຘາຓາຈ຾ຍໃ ຄບບກຽຎັຌ 3 ກໃ ຸຓ຃:ື ຿ຖນະ, ບະ຿ຖນະ຾ຖະຽ຃ໃ ຄີ ຿ຖນະຆໃ ຄຶ ຾ຍໃ ຄແຈໄ

຿ຈງບາແຘ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຉໃ າຄໂຽຆໃ ຌັ : ກາຌຌ່າແຒຒາໄ , ກາຌຌ່າ຃ທາຓປບໄ ຌ, ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ, ຅ຈຸ ຒ຺ຈ, ຃ທາຓໜຼທ,
຃ທາຓໜາ຾ໜຌໄ , ຃ໃ າ IE ຾ຖະ຃ໃ າENຽຎັຌຉຌ຺ໄ ຿ຖນະ຾ຖະບະ຿ຖນະຓ຃ີ ຸຌຖກັ ຘະຌະຉໃ າຄໂ຋ໃ ຘີ ່າ຃ຌັ ຈໃ ຄັ ຉາຉະ

ຖາຄ:

຿ຖນະ(Metals) ບະ຿ຖນະ(Non-metals)
1. ຘໃ ທຌນົາງດໃ ູເຌຘະຑາທະ຋າຈ຾ຂຄ (ງກ຺ ຽທຌັໄ 1. ຓ຋ີ ຄັ ຘະຑາທະ຾ຂຄ, ຾ນົທ຾ຖະ຾ກ໅ຘ຋ໃ ບີ ຸຌນະ

ຍານົບຈຽຎັຌ຋າຈ຾ນທົ ) ຋ໃ ບີ ຸຌນະຑູຓຎ຺ກກະຉິ ຑູຓຎ຺ກກະຉິ
2. ຏທິ ຍໃ ່ຓຌັ ທາທ
2. ຏທິ ໜາໄ ຓ຃ີ ທາຓຓຌັ ທາທ 3. ຘໃ ທຌນົາງຓ຅ີ ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຉໃ າ່
3. ຘໃ ທຌນາົ ງ຅ຈຸ ຽຎໃ ືບງ຾ຖະ຅ຈຸ ຒ຺ຈຘູຄ 4. ຽຎັຌຘະຌທຌຍໃ ຌ່ າ່ ແຒຒາໄ (ງກ຺ ຽທຌັໄ ຾ກຕແຒຈ)໇
4. ຌ່າ຃ທາຓປບໄ ຌ຾ຖະແຒຒາໄ ແຈຈໄ ຾ີ ຉໃ ຽຓໃ ບື ບຸຌນະ
5. ຓ຃ີ ທາຓໜາ຾ໜຌໄ ຉໃ ່າ
ຑູຓຽຑໃ ຓີ ຂຌຶໄ ຿ຖນະ຅ະຌາ່ ແຒຒາໄ ແຈໜໄ ບໄ ງຖຄ຺ 6. ຏຸ ຽຏາະຈຶຄຽຎັຌຽຘັຌໄ ນົືຉີຽຎັຌ຾ຏໃ ຌຍໃ ່ແຈຽໄ ຆໃ ັຌ:

5. ຘໃ ທຌນົາງຓ຃ີ ທາຓໜາ຾ໜຌໄ ຘູຄ ຓາຈ
6. ຘາຓາຈຉຽີ ຎັຌຽຘຌັໄ ນົຈື ຄຶ ຽຎັຌ຾ຏໃ ຌແຈຽໄ ຆໃ ຌັ : ຖທຈ 7. ຽ຃າະຍໃ ່ຓຘີ ຼຄຈຄັ ກຄັ ທາຌ
8. ຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ປຍັ ຽບຽຖກັ ຉຕບຌຽຓໃ ບື ຖທຓກຍັ ຿ຖ
຋ບຄ຾ຈຄ, ຾ຏໃ ຌຘຄັ ກະຘຽີ ຎັຌຉຌ຺ໄ
ນະ
7. ຽ຃າະຘຼຄຈຄັ ກຄັ ທາຌ 9. ຽຓໃ ບື ຽກຈີ ຎະຉກິ ຖິ ງິ າກຍັ ຋າຈຖະຖາງບາຆຈິ ຍໃ ່
8. ຓ຾ີ ຌທ຿ຌຓໄ ຅ະຽຘງຽບຽຖກັ ຉຕບຌຽຓໃ ບື ຖທຓຉທ຺
ແຈ຾ໄ ກ໅ຘແປ຿ຈຕຽ຅ຌ
ກຍັ ບະ຿ຖນະ

9. ຘໃ ທຌນົາງຽກີຈຎະຉກິ ຖິ ງິ າກຍັ ຋າຈຖະຖາງບາ
ຆຈິ ແຈ຾ໄ ກ໅ຘແປ຿ຈຕຽ຅ຌ(H2)ຽຆໃ ຌັ :

10. ຽຓໃ ບື ຽກີຈຎະຉິກຖິ ງິ າກັຍ຾ກ໅ຘແປ຿ຈຕຽ຅ຌ 10. ຽຓໃ ບື ຖທຓຉ຺ທກຍັ ຾ກ໅ຘບບກຆີຽ຅ຌແຈ຋ໄ າຈ
ແຈ຋ໄ າຈຎະຘຓ຺ ບບກແຆຈ຋໇ ໃ ີຖະຖາງຌ່າໄ ຾ຖທໄ ຎະຘຓ຺ ບບກແຆຈ຋໇ ໃ ີຖະຖາງຌ່າໄ ຓ຃ີ ຸຌຖກັ ຘະ

ຓ຃ີ ຸຌຖກັ ຘະຌະຽຎັຌຽຍຘ(ຎໃ ຼຌຘຽີ ຅ງໄ ຖຈິ ຓຘັ ຌະຽຎັຌບາຆຈິ (ຎໃ ຼຌຘຽີ ຅ງໄ ຖຈິ ຓຘັ ຅າກຘຒີ າໄ

຅າກຘ຾ີ ຈຄຽຎັຌຘຒີ າໄ ) ຽຎັຌຘ຾ີ ຈຄ)

11. ຓ຃ີ ໃ າ IE ຾ຖະ EN ຉໃ ່າ 11. ຓ຃ີ ໃ າ IE ຾ຖະ EN ຘູຄ

ຉາຉະຖາຄ຋1ີ :ຎຼຍ຋ຼຍ຃ຸຌຖກັ ຘະຌະຍາຄຎະກາຌຂບຄ຿ຖນະ຾ຖະບະ຿ຖນະ

ຖຈັ ຌາຑບຌ ຽ຃ຓ຋ີ ໃ ທ຺ ແຎ PTTC Page 190