MBCITHIM11-LE-1-V01_640512_รวมเล่ม_คู่มือครู วิวิธภาษา ม.1 เล่ม 1_TC_(BW294)

คมู่ ือครูรายวิชาพืน้ ฐาน

ภาษาไทย วิวิธภาษา

ชัน้ มัธยมศึกษาปที ี่ ๑ เล่ม ๑

ตามมาตรฐานการเรยี นรู้และตวั ชีว้ ดั
กลุม่ สาระการเรียนรภู้ าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑

ฝา่ ยวชิ าการ พรพติ รา โสมี
สุทธิฌลา ทองแท่ง
ชาญชัย เกษตรลาภอุดม นันทน์ ภสั ไตรวิชสทุ ธทิ อง
วรารตั น์ สตใิ หม่
สวรรยา สนสนิท
ธนาวุฒิ วจสี ัจจะ

บรรณาธิการ พทุ ธพิ งศ์ ฉนั ทศิรเิ วทย์
ฉัตรธดิ า ศิริวรเดชกลุ
ปลายฟ้า ดษิ พฒั น์ มุกราตรี คงวฒุ ติ ิ
นศิ ารตั น์ คะปัญญา นสิ าชล เกยี มา
กัญญาภทั ร บญุ ปก
กนกวรรณ จระกา

พมิ พ์ครั้งที่ ๑ : ๒๕๖๔
จดั พมิ พแ์ ละจ�ำ หน่ายโดย
บรษิ ัท เลิร์น เอ็ดดูเคช่ัน จำ�กัด

เลขท่ี 444 ชัน้ 12 อาคารเอ็ม บี เค ทาวเวอร์
ถนนพญาไท แขวงวงั ใหม่ เขตปทมุ วัน กรงุ เทพฯ 10330
โทรศพั ท์ : 02-114-6956
โทรสาร : 02-114-6955
Website : www.learneducation.co.th

สงวนลิขสทิ ธิต์ ามพระราชบญั ญตั ลิ ขิ สทิ ธ์ิ (ฉบับเพิม่ เติม) พ.ศ. ๒๕๕๘



คำ�นำ �

คู่่�มือื ครููรายวิชิ าพื้�นฐานภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา ชั้�นมััธยมศึกึ ษาปีทีี่� ๑ ได้้เรียี บเรียี งเนื้�อหาสาระให้้
สอดคล้้องตามมาตรฐานการเรีียนรู้�และตััวชี้้�วััด กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�ภาษาไทย ตามหลัักสููตรแกน
กลางการศึกึ ษาขั้�นพื้�นฐาน พุทุ ธศักั ราช ๒๕๕๑ สำ�ำ หรับั ให้ค้ รูผู ู้ส้� อนใช้เ้ ป็น็ แนวทางในการจัดั การเรียี น
การสอนและออกแบบกิจิ กรรมการเรียี นรู้�แก่ผ่ ู้เ�้ รียี น โดยมุ่�งส่ง่ เสริมิ ให้ผ้ ู้เ้� รียี นได้เ้ รียี นรู้�และพัฒั นาทักั ษะ
ภาษาไทย โดยเฉพาะเรื่�องหลักั ภาษาและการใช้ภ้ าษาเพื่�อการสื่�อสาร อันั เป็น็ พื้�นฐานการใช้ภ้ าษาไทย
ในชีีวิติ ประจำ�ำ วันั และเป็น็ ประโยชน์ต์ ่อ่ การเรีียนรู้�กลุ่�มสาระการเรียี นรู้�อื่�น ๆ ตลอดจนสามารถนำำ�ไป
ประยุุกต์ใ์ ช้เ้ พื่�อการดำำ�เนินิ ชีีวิติ ในสังั คมได้้
คณะผู้้�จัดทำำ�หวังั เป็น็ อย่า่ งยิ่�งว่า่ หนังั สือื เล่ม่ นี้�จะเป็น็ ประโยชน์ต์ ่อ่ การจัดั การเรียี นการสอน และ
เป็็นส่่วนสำำ�คััญในการพััฒนาเยาวชนให้้มีีความรู้ �ความสามารถด้้านภาษาไทยที่ �สอดคล้้องกัับยุุคสมััย
ปัจั จุบุ ันั และขอขอบคุณุ คณะครูู ตลอดจนหน่ว่ ยงานและบุคุ ลากรทุกุ ท่า่ นที่่�มีสี ่ว่ นในการจัดั ทำ�ำ หนังั สือื
เล่่มนี้�ไว้้ ณ โอกาสนี้� หากมีขี ้อ้ บกพร่อ่ งหรือื ข้้อเสนอแนะประการใด ทางคณะผู้้�จัดทำำ�ยิินดีนี ้้อมรัับคำ�ำ

ติชิ มเพื่�อนำำ�มาปรับั ปรุุงและพัฒั นาให้้มีีความสมบูรู ณ์์มากยิ่�งขึ้�น



คณะผู้้�จัดทำ�ำ

ตั วช้ี วั ดสาระการเรี ยนรู ้

ตััวชี้้�วััด สาระการเรียี นรู้�
มาตรฐาน ท ๑.๑

ท ๑.๑ ม.๑/๑ อ่า่ นออกเสีียงบท • การอ่่านออกเสีียง ประกอบด้้วย
ร้้อยแก้้ว และ บทร้้อยกรองได้้ - บทร้้อยแก้ว้ ประเภทต่่าง ๆ เช่น่ บทความ นวนิยิ าย
ถููกต้้องเหมาะสมกัับเรื่�องที่่�อ่า่ น และความเรีียง
- บทร้้อยกรอง เช่่น โคลง ฉันั ท์์ กาพย์์ กลอน ร่่าย และลิลิ ิิต

ท ๑.๑ ม.๑/๒
จัับใจความสำำ�คััญจากเรื่�องที่่�อ่า่ น

ท ๑.๑ ม.๑/๓ • การอ่่านจัับใจความจากสื่�อต่า่ ง ๆ เช่น่
ระบุุเหตุุและผล และข้้อเท็็จจริงิ - เรื่�องเล่่าจากประสบการณ์์
กัับข้้อคิดิ เห็น็ จากเรื่�องที่่�อ่่าน - เรื่�องสั้�น
ท ๑.๑ ม.๑/๔ - บทสนทนา
ระบุแุ ละอธิบิ ายคำำ�เปรีียบเทีียบ - นิทิ านชาดก
และคำำ�ที่่�มีหี ลายความหมายใน - วรรณคดีีในบทเรีียน
บริบิ ทต่่าง ๆ จากการอ่่าน - งานเขีียนเชิิงสร้า้ งสรรค์์
- บทความ

ท ๑.๑ ม.๑/๕
ตีีความคำำ�ยากในเอกสารวิชิ าการ
โดยพิิจารณาจากบริิบท

ตัวั ชี้้�วัดั สาระการเรีียนรู้�

ท ๑.๑ ม.๑/๖ - สารคดีี
ระบุุข้้อสังั เกตและความสมเหตุุ - บันั เทิิงคดีี
สมผลของงานเขียี นประเภทชัักจูงู - เอกสารทางวิิชาการที่่�มีีคำ�ำ ประโยค และข้อ้ ความที่่�ต้อ้ งใช้บ้ ริิบท
โน้้มน้้าวใจ ช่ว่ ยพิิจารณาความหมาย
- งานเขียี นประเภทชัักจูงู โน้้มน้า้ วใจเชิงิ สร้้างสรรค์์

ท ๑.๑ ม.๑/๗ • การอ่่านและปฏิิบััติติ ามเอกสารคู่่�มือื
ปฏิิบัตั ิติ ามคู่่�มืือแนะนำ�ำ วิธิ ีกี ารใช้้
งาน ของเครื่�องมืือหรือื เครื่�องใช้้ • การอ่่านหนังั สือื ตามความสนใจ เช่่น
ในระดับั ที่�ยากขึ้�น - หนัังสืือที่่�นักั เรีียนสนใจและเหมาะสมกับั วััย
ท ๑.๑ ม.๑/๘ - หนัังสืืออ่า่ นที่�ครููและนักั เรียี นกำำ�หนดร่่วมกััน
วิิเคราะห์์คุณุ ค่่าที่�ได้้รับั จากการ
อ่่านงานเขียี นอย่า่ งหลากหลาย • มารยาทในการอ่่าน
เพื่�อนำ�ำ ไปใช้้แก้้ปัญั หาในชีวี ิิต มาตรฐาน ท ๒.๑
ท ๑.๑ ม.๑/๙
มีมี ารยาทในการอ่่าน

ท ๒.๑ ม.๑/๑ • การคััดลายมืือตัวั บรรจงครึ่�งบรรทัดั ตามรูปู แบบ
คัดั ลายมืือตัวั บรรจงครึ่�งบรรทััด การเขียี นตััวอัักษรไทย

ท ๒.๑ ม.๑/๒ เขีียนสื่�อสารโดยใช้้ • การเขียี นสื่�อสาร เช่น่
ถ้้อยคำำ�ถูกู ต้้องชัดั เจน เหมาะสม - การเขีียนแนะนำ�ำ ตนเอง
และสละสลวย - การเขีียนแนะนำ�ำ สถานที่่�สำำ�คััญ ๆ
- การเขียี นบนสื่�ออิิเล็็กทรอนิกิ ส์์

ท ๒.๑ ม.๑/๓ • การบรรยายประสบการณ์์
เขียี นบรรยายประสบการณ์์โดย
ระบุสุ าระสำำ�คัญั และรายละเอียี ด
สนับั สนุุน

ตััวชี้้�วัดั สาระการเรียี นรู้�
ท ๒.๑ ม.๑/๔ • การเขีียนเรียี งความเชิงิ พรรณนา
เขียี นเรียี งความ
• การเขีียนย่อ่ ความจากสื่�อต่่าง ๆ เช่่น เรื่�องสั้�น คำำ�สอน โอวาท
ท ๒.๑ ม.๑/๕ คำำ�ปราศรััย สุุนทรพจน์์ รายงาน ระเบีียบ คำ�ำ สั่่�ง บทสนทนาเรื่�องเล่่า
เขียี นย่อ่ ความจากเรื่�องที่่�อ่า่ น ประสบการณ์์

ท ๒.๑ ม.๑/๖ • การเขียี นแสดงความคิดิ เห็็นเกี่�ยวกัับสาระจากสื่�อต่า่ ง ๆ เช่่น
เขียี นแสดงความคิิดเห็น็ เกี่�ยวกับั - บทความ
สาระจากสื่ �อที่ �ได้้รัับ - หนัังสือื อ่า่ นนอกเวลา
- ข่า่ วและเหตุุการณ์ป์ ระจำำ�วััน
- เหตุุการณ์ส์ ำำ�คััญต่่าง ๆ

ท ๒.๑ ม.๑/๗ • การเขียี นจดหมายส่ว่ นตััว
เขียี นจดหมายส่่วนตัวั และ - จดหมายขอความช่่วยเหลือื
จดหมายกิิจธุุระ - จดหมายแนะนำำ�
• การเขียี นจดหมายกิิจธุุระ
- จดหมายสอบถามข้อ้ มููล

ท ๒.๑ ม.๔/๘ • การเขีียนรายงาน ได้แ้ ก่่
เขียี นรายงานการศึึกษาค้้นคว้้า - การเขียี นรายงานจากการศึึกษาค้น้ คว้้า
และโครงงาน - การเขีียนรายงานโครงงาน

ท ๒.๑ ม.๑/๙ • มารยาทในการเขีียน
มีมี ารยาทในการเขีียน

ตััวชี้้�วััด สาระการเรีียนรู้�
มาตรฐาน ท ๓.๑

ท ๓.๑ ม.๑/๑ • การพูดู สรุปุ แนวคิิด และการแสดงความคิิดเห็็นจาก
พูดู สรุปุ ใจความสำำ�คัญั ของเรื่�องที่� เรื่�องที่่�ฟังั และดูู
ฟัังและดูู

ท ๓.๑ ม.๑/๒
เล่่าเรื่ �องย่่อจากเรื่ �องที่ �ฟัังและดูู

ท ๓.๑ ม.๑/๓
พูดู แสดงความคิดิ เห็น็ อย่า่ ง
สร้้างสรรค์เ์ กี่�ยวกับั เรื่�องที่�ฟังั และดูู

• การพููดสรุปุ ความ พููดแสดงความรู้� ความคิิดอย่า่ งสร้า้ งสรรค์จ์ าก
เรื่�องที่่�ฟังั และดูู
• การพููดประเมินิ ความน่่าเชื่�อถือื ของสื่�อที่่�มีเี นื้�อหาโน้ม้ น้้าว
ท ๓.๑ ม.๑/๔
ประเมิินความน่่าเชื่�อถืือของสื่�อที่่�มีี • การพููดรายงานการศึึกษาค้้นคว้า้ จากแหล่่งเรียี นรู้้�ต่า่ ง ๆ ในชุมุ ชน
เนื้ �อหาโน้้มน้้าวใจ และท้อ้ งถิ่�นของตน

ท ๓.๑ ม.๑/๕
พูดู รายงานเรื่�องหรือื ประเด็น็ ที่�
ศึกึ ษาค้้นคว้้าจากการฟััง การดูู
และการสนทนา

ตัวั ชี้้�วััด สาระการเรียี นรู้�
ท ๓.๑ ม.๑/๖ • มารยาทในการฟังั การดูู และการพููด
มีีมารยาทในการฟััง การดูู และ
การพูดู มาตรฐาน ท ๔.๑

ท ๔.๑ ม.๑/๑ • เสีียงในภาษาไทย
อธิบิ ายลัักษณะของเสีียงใน
ภาษาไทย

ท ๔.๑ ม.๑/๒ • การสร้า้ งคำำ�
สร้้างคำำ�ในภาษาไทย - คำำ�ประสม คำำ�ซ้ำ�ำ � คำ�ำ ซ้้อน
- คำำ�พ้้อง

ท ๔.๑ ม.๑/๓ • ชนิดิ และหน้า้ ที่�ของคำ�ำ
วิิเคราะห์ช์ นิิดและหน้้าที่�ของคำ�ำ
ในประโยค

ท ๔.๑ ม.๑/๔ • ภาษาพููด
วิเิ คราะห์์ความแตกต่า่ งของภาษา • ภาษาเขีียน
พููดและภาษาเขีียน

ท ๔.๑ ม.๑/๕ • กาพย์์ยานีี ๑๑
แต่ง่ บทร้้อยกรอง

ท ๔.๑ ม.๑/๖ • สำำ�นวนที่�เป็น็ คำำ�พัังเพยและสุุภาษิติ
จำำ�แนกและใช้้สำ�ำ นวนที่�เป็น็ คำำ�
พังั เพยและสุภุ าษิติ

ตััวชี้้�วัดั สาระการเรีียนรู้�

มาตรฐาน ท ๕.๑

ท ๕.๑ ม.๑/๑ • วรรณคดีแี ละวรรณกรรมเกี่�ยวกับั
สรุุปเนื้�อหาวรรณคดีแี ละ - ศาสนา
วรรณกรรมที่่�อ่า่ น - ประเพณีี
- พิิธีีกรรม
- สุุภาษิิตคำำ�สอน
- เหตุุการณ์ป์ ระวััติิศาสตร์์
- บัันเทิงิ คดีี
- บัันทึกึ การเดิินทาง
- วรรณกรรมท้้องถิ่�น

ท ๕.๑ ม.๑/๒
วิเิ คราะห์ว์ รรณคดีแี ละ
วรรณกรรมที่่�อ่่านพร้้อมยกเหตุผุ ล
ประกอบ

ท ๕.๑ ม.๑/๓ • การวิิเคราะห์์คุุณค่่าและข้้อคิิดจากวรรณคดีแี ละวรรณกรรม
อธิิบายคุุณค่า่ ของวรรณคดีีและ
วรรณกรรมที่่�อ่า่ น

ท ๕.๑ ม.๑/๔
สรุปุ ความรู้�และข้้อคิิดจากการ
อ่า่ นเพื่�อประยุกุ ต์ใ์ ช้้ในชีวี ิติ จริงิ

ท ๕.๑ ม.๑/๕ • บทอาขยานและบทร้อ้ ยกรองที่่�มีีคุณุ ค่า่
ท่อ่ งจำำ�บทอาขยานตามที่่�กำำ�หนด - บทอาขยานตามที่่�กำำ�หนด
และบทร้้อยกรองที่่�มีคี ุุณค่า่ ตาม - บทร้้อยกรองตามความสนใจ
ความสนใจ

คำ�อธิบายรายวิชา

ภาษาไทย กลุ่�มสาระการเรียี นรู้ภ� าษาไทย
เวลาเรีียน ๖๐ ชั่�วโมง/ปี ี
ชั้�นมัธั ยมศึึกษาปีทีี่� ๑

ฝึึกการอ่่านออกเสีียงทั้�งร้้อยแก้้วและร้้อยกรองเป็็นทำ�ำ นองเสนาะได้้ถููกต้้องตามทำ�ำ นองและ
หลักั วิธิ ีกี ารอ่า่ น จับั ใจความสำ�ำ คัญั จากเรื่�องที่่�อ่า่ น ระบุเุ หตุผุ ล แสดงความคิดิ เห็น็ จากข้อ้ เท็จ็ จริงิ และ
ข้้อคิดิ เห็็น อธิบิ ายความหมายคำำ�ที่่�มีหี ลากความหมายโดยเปรีียบเทียี บจากบริบิ ทต่า่ ง ๆ จากเรื่�องที่�ได้้
อ่า่ น คัดั ลายมือื ตัวั บรรจงครึ่�งบรรทัดั เขียี นสื่�อสารโดยใช้ถ้ ้อ้ ยคำ�ำ ถูกู ต้อ้ ง ชัดั เจน เหมาะสม และสละสลวย
เขีียนเรีียงความ เขียี นย่่อความจากเรื่�องที่่�อ่า่ น เขียี นแสดงความคิดิ เห็็นจากสื่�อที่�ได้ฟ้ ังั ได้้อ่า่ น และดูู
พูดู แสดงความคิดิ เห็น็ อย่า่ งสร้า้ งสรรค์เ์ กี่�ยวกับั เรื่�องที่่�ฟังั และดูู ประเมินิ ความน่า่ เชื่�อถือื ของสื่�อที่่�มีเี นื้�อหา
โน้ม้ น้า้ วใจ อธิบิ ายลักั ษณะของเสียี งภาษาไทย ศึกึ ษาการสร้า้ งคำ�ำ ในภาษาไทย ได้แ้ ก่่ คำำ�มูลู คำำ�ประสม
คำำ�ซ้ำ�ำ � คำำ�ซ้อ้ น คำำ�พ้อ้ งรูปู พ้อ้ งเสีียง พ้อ้ งความหมาย วิิเคราะห์ค์ วามแตกต่่างของภาษาพูดู ภาษาเขีียน
แต่ง่ บทร้อ้ ยกรองประเภทกาพย์ย์ านีี ๑๑ ศึกึ ษาวิเิ คราะห์ว์ รรณคดีแี ละวรรณกรรมท้อ้ งถิ่�นที่่�อ่า่ น ท่อ่ งจำ�ำ
บทอาขยานที่่�กำำ�หนดและบทร้อ้ ยกรองที่่�มีคี ุณุ ค่า่ สามารถนำำ�ความรู้�และข้อ้ คิดิ จากการอ่า่ นไปประยุกุ ต์์
ใช้้ในชีวี ิติ จริิง และมีมี ารยาทในการอ่า่ น การฟััง การดูู การพููด และการเขีียน
วิเิ คราะห์์ วิิถีไี ทย ประเมินิ ค่า่ ความรู้�และข้้อคิดิ จากวรรณคดีี นิริ าศภูเู ขาทอง โคลงโลกนิิติิ
สุภุ าษิติ พระร่ว่ ง กาพย์เ์ รื่�องพระไชยสุรุ ิยิ า ราชาธิริ าช ตอนสมิงิ พระรามอาสา กาพย์เ์ ห่ช่ มเครื่�องคาวหวาน
นิทิ านพื้�นบ้า้ น ใช้ห้ ลักั การวิเิ คราะห์ว์ ิจิ ารณ์ว์ รรณคดีแี ละวรรณกรรมเพื่�อให้เ้ กิดิ ความรู้� ความเข้า้ ใจ สามารถ
นำำ�ความรู้�ไปประยุุกต์ใ์ ช้้ในการดำ�ำ รงชีีวิติ ประจำำ�วันั มีจี ิติ สาธารณะ คุุณธรรม จริยิ ธรรม และค่า่ นิยิ มที่�
เหมาะสม

ตัวั ชี้้�วัดั จัับใจความสำ�ำ คััญจากเรื่�องที่่�อ่า่ น
ท ๑.๑ ม.๑/๒ ระบุเุ หตุุและผล และข้อ้ เท็็จจริิงกับั ข้อ้ คิิดเห็น็ จากเรื่�องที่่�อ่า่ น
ท ๑.๑ ม.๑/๓ ระบุแุ ละอธิบิ ายคำ�ำ เปรียี บเทียี บ และคำ�ำ ที่่�มีหี ลายความหมายในบริบิ ทต่า่ ง ๆ
ท ๑.๑ ม.๑/๔ จากการอ่า่ น
ตีคี วามคำำ�ยากในเอกสารวิชิ าการ โดยพิจิ ารณาจากบริบิ ท
ระบุขุ ้อ้ สังั เกตและความสมเหตุสุ มผลของงานเขียี นประเภทชักั จูงู โน้ม้ น้า้ วใจ
ท ๑.๑ ม.๑/๕
ท ๑.๑ ม.๑/๖

ท ๑.๑ ม.๑/๗ ปฏิิบััติิตามคู่่�มืือแนะนำำ�วิิธีีการใช้้งานของเครื่�องมืือหรืือเครื่�องใช้้ในระดัับ
ที่ �ยากขึ้ �น
ท ๑.๑ ม.๑/๘ วิิเคราะห์ค์ ุุณค่่าที่�ได้ร้ ัับจากการอ่่านงานเขียี นอย่า่ งหลากหลายเพื่�อนำำ�ไปใช้้
แก้ป้ ััญหาในชีีวิิต
ท ๑.๑ ม.๑/๙ มีมี ารยาทในการอ่่าน
ท ๒.๑ ม.๑/๑ คัดลายมอื ตัวบรรจงครง่ึ บรรทัด
ท ๒.๑ ม.๑/๒ เขียนสื่อสารโดยใชถ้ ้อยค�ำ ถูกต้องชดั เจน เหมาะสม และสละสลวย
ท ๒.๑ ม.๑/๓ เขียนบรรยายประสบการณโ์ ดยระบุสาระส�ำ คญั และรายละเอยี ดสนบั สนุน
ท ๒.๑ ม.๑/๔ เขียนเรยี งความ
ท ๒.๑ ม.๑/๕ เขยี นย่อความจากเร่อื งที่อ่าน
ท ๒.๑ ม.๑/๖ เขียนแสดงความคดิ เหน็ เก่ียวกับสาระจากส่ือทไ่ี ด้รบั
ท ๒.๑ ม.๑/๗ เขียนจดหมายส่วนตวั และจดหมายกจิ ธุระ
ท ๒.๑ ม.๑/๘ เขยี นรายงานการศึกษาคน้ คว้าและโครงงาน
ท ๒.๑ ม.๑/๙ มีมารยาทในการเขยี น
ท ๓.๑ ม.๑/๑ พดู สรุปใจความส�ำ คัญของเร่ืองท่ีฟังและดู
ท ๓.๑ ม.๑/๒ เลา่ เร่อื งย่อจากเรือ่ งทฟี่ งั และดู
ท ๓.๑ ม.๑/๓ พูดแสดงความคดิ เหน็ อย่างสร้างสรรค์เกีย่ วกบั เร่อื งทีฟ่ ังและดู
ท ๓.๑ ม.๑/๔ ประเมินความน่าเชือ่ ถือของสื่อทม่ี ีเน้ือหาโน้มนา้ วใจ
ท ๓.๑ ม.๑/๕ พดู รายงานเรอ่ื งหรอื ประเดน็ ทศ่ี กึ ษาคน้ ควา้ จากการฟงั การดแู ละการสนทนา
ท ๓.๑ ม.๑/๖ มมี ารยาทในการฟงั การดู และการพดู
ท ๔.๑ ม.๑/๑ อธิบายลักษณะของเสียงในภาษาไทย
ท ๔.๑ ม.๑/๒ สร้างค�ำ ในภาษาไทย
ท ๔.๑ ม.๑/๓ วิเคราะหช์ นดิ และหนา้ ทข่ี องค�ำ ในประโยค
ท ๔.๑ ม.๑/๔ วิเคราะห์ความแตกตา่ งของภาษาพูดและภาษาเขยี น
ท ๔.๑ ม.๑/๕ แต่งบทร้อยกรอง
ท ๔.๑ ม.๑/๖ จ�ำ แนกและใช้ส�ำ นวนทีเ่ ป็นค�ำ พังเพยและสุภาษิต

คุ ณภาพผู้ เรี ยน

เข้า้ ใจการอ่า่ นออกเสียี งร้อ้ ยแก้ว้ และร้อ้ ยกรองที่่�มีคี ุณุ ค่า่ ได้อ้ ย่า่ งถูกู ต้อ้ งตามอักั ขรวิธิ ีี รู้�จัก
ภาษาวรรณศิิลป์์ การประกอบสร้้างภาษาวรรณศิิลป์์ด้้วยคำำ�เปรีียบ และการใช้้ภาษาทาง
วรรณศิิลป์์
เข้า้ ใจการอ่า่ นจับั ใจความและตีคี วามคำำ�ยากที่�พบในบท ภาษามีพี ลังั , บ.ก. ที่่�รักั , ท่อ่ งเว็บ็
เก็บ็ ความรู้�, เพื่�อนกันั , เสียี งเพลงกับั เสียี งกรี๊ด� , คิดิ ต่า่ งกันั แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้,้ เก็บ็ มาเล่า่ เอามาคุยุ ,
วิิถีงี ามความพอเพียี ง, แต่ง่ ให้ง้ ามตามที่�เหมาะ, เข้้าเมืืองตาหลิ่�ว ต้้องหลิ่�วตาตาม, รอให้น้ ้ำำ��ลาย
ไหลเสียี ก่อ่ น, เที่�ยวท่า่ เรือื , คำำ�เพราะเสนาะทำ�ำ นอง และโครงงานเด่่น เขีียนเน้้นกระบวนการ
นำำ�ข้อ้ คิดิ จากการอ่า่ นเพื่�อนำ�ำ ไปประยุกุ ต์์ใช้ใ้ นชีีวิิตประจำำ�วันั ได้้อย่่างเหมาะสม
เข้า้ ใจมารยาทในการฟังั การดูู และการพูดู แสดงความคิดิ เห็น็ ให้เ้ หมาะสมในแต่ล่ ะโอกาส
และแยกข้้อเท็็จจริิงและข้้อคิดิ เห็็นได้้
เข้า้ ใจการเขียี น จดหมายส่่วนตัวั และจดหมายกิิจธุุระได้้อย่่างถููกต้้องและเหมาะสม
การเขียี นสะกดคำ�ำ ได้ถ้ ูกู ต้อ้ งตามอักั ขระ และเลือื กใช้ค้ ำ�ำ ในการเขียี นได้ต้ รงความหมาย เรียี บเรียี ง
ประโยคเป็็นข้้อความให้้ถููกระดัับภาษาได้้ มารยาทในการเขีียนจดหมาย หลัักในการเขีียน
บรรยายเชิงิ พรรณนา
เข้า้ ใจการใช้ภ้ าษา อธิบิ ายความหมายและแยกลักั ษณะของคำำ�พ้อ้ งได้้ ชนิดิ และหน้า้ ที่�ของ
คำำ�นาม คำำ�สรรพนาม คำ�ำ เชื่�อม คำ�ำ วิเิ ศษณ์์ในประโยคได้้ถูกู ต้้อง หลักั การของคำำ�มููล สร้้าง
คำำ�ประสม ลัักษณะของคำำ�ซ้้อน ลักั ษณะของคำำ�ซ้ำ�ำ � และการสร้้างประโยคได้้
วิเิ คราะห์ค์ วามแตกต่า่ งระหว่า่ งภาษาพูดู และภาษาเขียี นได้้ จำำ�แนก ตีคี วามและใช้ส้ ำำ�นวน
ที่�เป็็นคำ�ำ พัังเพยและสุุภาษิติ ได้อ้ ย่า่ งถููกต้้องตามบริิบท
วิเิ คราะห์์ ตีคี วามและแจกแจงคำ�ำ ที่่�มีคี วามหมายใกล้เ้ คียี งกันั ได้อ้ ย่า่ งถูกู ต้อ้ งและเหมาะสม

เข้า้ ใจการอ่า่ นออกเสียี ง อักั ษรที่�ไม่อ่ อกเสียี ง ในบทร้อ้ ยแก้ว้ และบทร้อ้ ยกรองได้อ้ ย่า่ งถูกู ต้อ้ ง
เหมาะสมกับั เรื่�องที่่�อ่า่ น อ่า่ นออกเสียี ง พยางค์ท์ ี่่�มีี รร (รอ หันั ) ในบทร้อ้ ยแก้ว้ และบทร้อ้ ยกรอง
ได้อ้ ย่่างถูกู ต้อ้ งเหมาะสมกับั เรื่�องที่่�อ่า่ น อ่่านออกเสีียงบทร้้อยแก้้วและบทร้้อยกรองได้้อย่่าง
ถูกู ต้อ้ งเหมาะสมกับั เรื่�องที่่�อ่่าน
เข้า้ ใจ วิิเคราะห์์ สรุปุ เนื้�อหา อ่า่ นจัับใจความสำำ�คััญ ระบุชุื่�อผู้�้แต่่ง บอกจุุดประสงค์์และ
ฉัันทลัักษณ์์ที่�ใช้ใ้ นการแต่่ง อธิบิ ายคุณุ ค่่าของวรรณคดีีและวรรณกรรมด้้านวรรณศิิลป์์ คุุณค่่า
ทางแนวคิิด คุุณค่า่ ทางเนื้�อหา และคุณุ ค่า่ ทางสัังคม สรุุปความรู้�และข้้อคิิดที่�ได้้ จากบท นิทิ าน
พื้�นบ้้าน, สุุภาษิติ พระร่ว่ ง, โคลงโลกนิิติิ, นิิราศภููเขาทอง, กาพย์์เห่่ชมเครื่�องคาวหวาน, กาพย์์
พระไชยสุุริยิ า และราชาธิิราช พร้อ้ มยกตัวั อย่า่ งและเหตุุผลประกอบได้อ้ ย่า่ งชััดเจน
สร้า้ งสรรค์์ เรียี บเรียี ง และเข้า้ ใจหลักั ของสมบัตั ิวิ รรณคดีขี องไทย การอ่า่ นกลอนบทละคร
กลอนสวด กาพย์์ ได้้อย่่างถููกต้้องตามฉันั ทลัักษณ์์

คำ�ช้ีแจงการใช้หนั งสื อ

หนัังสืือแบบฝึึกหััดรายวิิชาพื้�นฐานภาษาไทย วิิวิิธภาษาเล่่มนี้�ได้้ออกแบบมาให้แ้ ต่ล่ ะหน่ว่ ยการเรียี นรู้�
มีสี ่ว่ นประกอบต่า่ ง ๆ ที่่�ทำ�ำ ให้น้ ักั เรียี นมีคี วามรู้� ความเข้า้ ใจ และความคิดิ อ่า่ นด้า้ นภาษาไทยที่่�ดีแี ละชัดั เจน
มากขึ้�นจากเนื้�อหาหลักั ซึ่�งสามารถแยกอธิิบายได้้ ดัังนี้�

รูไ้ วใ้ ชว่ า่ ชวนน้ องลองคิด

รู้้�ไว้ใ้ ช่ว่ ่า่ ชวนน้้ องลองคิิด

ความรู้�เสริมิ หรืือเกร็ด็ ความรู้้�ต่า่ ง ๆ คำำ�ถามชวนคิดิ เกี่�ยวกับั เนื้�อหาที่�เรียี น
ที่ �เกี่ �ยวข้้องกัับเนื้ �อหาการเรีียนรู้ � ไปซึ่�งเป็็นคำ�ำ ถามปลายเปิิดเพื่�อให้้

น้ องลองท�ำ ฝึึกทัักษะในการคิิดวิเิ คราะห์์

น้้ องลองทำ�ำ ทบทวน

แบบทดสอบความรู้้�ท้้ายเรื่�อง เพื่�อให้้ผู้�้ กอ่ นจาก..
เรีียนประเมิินว่่าส่่วนใดที่่�ทำ�ำ ได้ด้ ีี
และส่่วนใดที่่�ยังั ต้อ้ งพััฒนา ทบทวนก่อ่ นจาก

สรุุปองค์์ความรู้้�สำ�คัญั ของเนื้�อหา
ในส่่วนที่ �ได้้เรีียนไปแล้้ว

ตะลยุ โจทย์ จดให้จ�ำ นำ �ไปใช้

ตะลุยุ โจทย์์ จดให้้จำ�ำ นำำ �ไปใช้้

แบบทดสอบความรู้้�ท้า้ ยหน่่วย สำำ�หรับั จดบันั ทึึกเนื้�อหาเพิ่�มเติมิ
ที่่�มีีลัักษณะใกล้้เคีียงการทดสอบ
ทางการศึึกษาระดับั ชาติิขั้�นพื้�นฐาน

ความหมายของจำ�ำ นวนดาวในแบบทดสอบตะลุยุ โจทย์์

แบบทดสอบระดัับง่า่ ย
แบบทดสอบระดัับปานกลาง
แบบทดสอบระดัับยาก

แผนการสอน

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่�อ่ /แหล่่งการเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่อ�่ VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

ครููนำำ�เข้้าสู่�บทเรีียน : บทภาษามีีพลััง
- ครููพููดเกริ่�นว่่า ภาษานั้้�นมีีอิิทธิิพลต่่อการดำำ�เนิินชีีวิิตประจำำ�วัันของ
เราเป็็นอย่่างมาก เพราะว่่าภาษานั้้�นมีีพลัังที่�่จะก่่อให้้เกิิดผลต่่อจิิตใจของ
๕ คนทุุกคน หากเราใช้้ภาษาไปในทิิศทางที่�่ดีีจะก่่อให้้เกิิดพลัังของภาษาใน

ทางบวกต่่อผู้�้ รับั สาร แต่ใ่ นขณะเดีียวกันั ถ้า้ เราใช้้ภาษาไปในทิิศทางที่่ไ� ม่ด่ ีี
ภาษาก็็จะส่่งพลัังในทางลบให้้แก่่ผู้้�รับั สารด้ว้ ยเช่่นเดีียวกันั

• หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย ๒๐ เรีียน VDO solution : เรื่�อง พลังั ภาษา หนัังสืือแบบฝึึกหััด
- บทภาษามีีพลััง เรื่อ� ง พลังั ภาษา ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า ๒-๗
คาบที่่� ๑ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑
๑ (ห้อ้ งคอม) • VDO Solution: ๑๐ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การอ่า่ นออก หนังั สืือแบบฝึึกหััด
- บทภาษามีีพลังั เรื่อ� ง การอ่า่ นออกเสีียงพยัญั ชนะที่ไ�่ ม่ม่ ีีรููปสระกำ�ำ กับั เสีียงพยััญชนะที่่�ไม่ม่ ีี ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
หน่่วยการเรีียนรู้้� วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑ รููปสระกำำ�กับั ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๘-๑๒

ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
- ครููพููดสรุปุ ว่า่ พลังั ภาษาก็ค็ ือื อำ�ำ นาจของภาษา ซึ่ง�่ พลังั ของภาษานั้้น� มีี

๒ ประเภทคือื พลังั ของภาษาทางบวกกับั พลังั ของภาษาทางลบ แต่ไ่ ม่ว่ ่า่ จะ
๕ พลังั ของภาษาทางบวกหรือื ทางลบนั้้น� ก็ต็ ่า่ งส่ง่ อิทิ ธิพิ ลต่อ่ ชีวี ิติ ประจำ�ำ วันั ของ

เราทั้้ง� สิ้น� นอกจากนี้้ใ� นบทภาษามีีพลังั ยังั ได้เ้ รีียนเกี่ย�่ วกับั การอ่า่ นออกเสีียง
ของพยัญั ชนะที่ไ�่ ม่ม่ีีรููปสระกำ�ำ กับั ว่า่ สามารถอ่า่ นออกเสีียงได้โ้ ดยการประสม
สระ -ะ สระ โ-ะ หรือื สระ -อ

สัปั ดาห์ท์ ี่่� คาบที่�่ สื่่อ� /แหล่่งการเรีียนรู้�้ เวลา กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/ ข้้อสอบ-ภาษามีีพลังั

คาบ)

• หนังั สืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย ๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท :
คาบที่่� ๑ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - บทภาษามีีพลังั
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution:

หน่่วยการเรีียนรู้้� วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑

ครููนำำ�เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทบ.ก.ที่่ร� ััก
- ครููพููดเกริ่น� ว่า่ การเขีียนจดหมาย เป็น็ วิธิีีการสื่อ� สารรููปแบบหนึ่่�งที่่�ได้้
รับั ความนิิยมมาก ตั้�งแต่อ่ ดีีตจนถึึงปััจจุุบััน เมื่�อเวลาผ่่านไปเทคโนโลยีีได้้
๒ เข้้ามามีีบทบาทมากขึ้�น ช่่องทางในการเขีียนจดหมายก็็เปลี่�่ยนแปลงไป

ตามเทคโนโลยีีจากอดีีตที่�่เขีียนจดหมายหากัันโดยใช้้กระดาษ ก็็เปลี่�่ยน
เป็็นการเขีียนจดหมายอิเิ ล็ก็ ทรอนิกิ ส์์หรือื อีีเมลแทน
๑ • หนังั สืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย
คาบที่่� ๒ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑
(ห้้องคอม) • VDO Solution: ๑๒ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง จดหมาย หนังั สือื แบบฝึึกหัดั
- บทบ.ก.ที่�่รักั เรื่อ� ง จดหมาย ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๑๘-๒๑

เรีียน VDO solution : หนังั สือื แบบฝึกึ หัดั
๑๓ - บทบ.ก.ที่�่รััก เรื่�อง การเลือื กใช้้คำำ� เรื่อ� ง การเลือื กใช้้คำำ� ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๒๒-๒๗

๑๐ เรีียน VDO solution : หนัังสือื แบบฝึึกหััด
- บทบ.ก.ที่�่รััก เรื่�อง คำ�ำ นำำ�หน้้านาม เรื่อ� ง คำ�ำ นำ�ำ หน้า้ นาม ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๒๘-๓๑

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่่�อ/แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่่อ� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

• หนัังสืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
คาบที่�่ ๒ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - ครููพููดสรุปุ ว่า่ จดหมายมีี ๒ ประเภทคือื จดหมายส่ว่ นตัวั และจดหมาย
(ห้้องคอม) • VDO Solution:
กิิจธุรุ ะ โดยจดหมายส่ว่ นตัวั และจดหมายกิจิ ธุรุ ะต่่างใช้ภ้ าษาในการเขีียน
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ ๓ แตกต่า่ งกันั ออกไป อีีกทั้้ง� ในการเขีียนจดหมายเราควรเลือื กใช้ค้ ำ�ำ ให้เ้ หมาะสม

นอกจากนี้้�ในการเขีียนจดหมายอาจจะต้้องการใช้้คำำ�นำำ�หน้้านามในการ
เขีียนบ้า้ ง คำ�ำ นำ�ำ หน้า้ นามจึึงเป็น็ อีีกประเด็น็ หนึ่ง�่ ที่เ�่ ราควรจะพิจิ ารณาและ
เลืือกใช้้ให้เ้ หมาะสมในการเขีียนจดหมาย

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-บ.ก.ที่่�รััก
- บทบ.ก.ที่�่รักั

๑ ๕ ครููทบทวนความรู้� :
- ครููทบทวนความรู้บ� ทภาษามีีพลังั และบทบ.ก.ที่ร�่ ักั

๑๕ กิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ : หนัังสืือแบบเรีียน
- ครููให้น้ ักั เรีียนพิจิ ารณาคำ�ำ ต่อ่ ไปนี้้� ว่า่ คำ�ำ ใดออกเสีียงแบบอักั ษรนำ�ำ คำ�ำ ใด วิิวิธิ ภาษา ม.๑ ของ
ไม่อ่ อกเสีียงแบบอักั ษรนำ�ำ (คิดิ ตรอง ลองทำ�ำ ดูู ข้อ้ ๔) กระทรวงศึึกษาธิิการ
คาบที่�่ ๓ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ หน้้า ๑๓
(ห้อ้ งเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร
เฉลยกิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ :
ปกติิ) - คำ�ำ ที่อ�่ ่า่ นออกเสีียงแบบอักั ษรนำ�ำ มีีดังั นี้้� ปริติ ร กนก สมร สลาตันั สว่า่ น

ถนน ปรักั หักั พังั ขรม จรด ส่ว่ นคำ�ำ ที่ไ�่ ม่อ่ ่า่ นออกเสีียงแบบอักั ษรนำ�ำ ปราชัยั
๑๐ ปลาสนาการ พสก พลาธิกิ าร (ในการเฉลยกิจิ กรรมนี้้ค� ุณุ ครููอาจจะอ่า่ นออก

เสีียงให้เ้ ด็ก็ ฟังั หากคำ�ำ ใดที่ส�่ ามารถอ่า่ นแบบมีีอักั ษรนำ�ำ และไม่ม่ ีีอักั ษรได้ใ้ ห้้
ครููแจ้ง้ เด็ก็ ด้ว้ ย เช่น่ คำ�ำ ว่า่ ปริติ ร สามารถอ่า่ นได้ส้ องแบบ คือื ปะ-หริดิ แบบ
มีีอักั ษรนำ�ำ และ ปะ-ริดิ แบบไม่ม่ ีีอักั ษรนำ�ำ )

สัปั ดาห์์ที่�่ คาบที่่� สื่่อ� /แหล่่งการเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่อ่� VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

กิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ : หนังั สือื แบบเรีียน
- ครููแบ่ง่ นักั เรีียนออกเป็น็ ๔ กลุ่�ม และให้น้ ักั เรีียนรวบรวมคำ�ำ นามเพิ่่ม� วิิวิธิ ภาษา ม.๑ ของ
๑๕ เติมิ และแบ่ง่ คำ�ำ นำ�ำ หน้า้ นามเป็น็ กลุ่�มตามที่จ�่ ัดั ไว้ใ้ นบทเรีียน หลังั จากนั้้น� จึึง กระทรวงศึึกษาธิิการ
หน้้า ๑๖๐
คาบที่่� ๓ มานำ�ำ เสนอหน้า้ ห้อ้ ง (คิดิ ตรอง ลองทำ�ำ ดูู ข้อ้ ๔)
(ห้อ้ งเรีียน • หนังั สืือแบบเรีียนวิิวิธิ ภาษา ม.๑
๑ ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร เฉลยกิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ :
ปกติิ) - ครููอธิบิ ายว่า่ คำ�ำ นำ�ำ หน้า้ นามนั้น� สามารถแบ่ง่ ได้เ้ ป็น็ ๓ กลุ่�ม หลังั จากนั้น� จึึง
ยกตััวอย่่างเพิ่่�มเติิมคำ�ำ นำ�ำ หน้้านามในแต่่ละกลุ่�ม เช่่น คำ�ำ นำ�ำ หน้้านามบอก
๕ อาชีพี หรือื ตำ�ำ แหน่ง่ อาจยกคำ�ำ ว่า่ ฯพณฯ (คำ�ำ นำ�ำ หน้า้ ตำ�ำ แหน่ง่ หรือื ชื่อ� ข้า้ ราชการ

ผู้ใ�้ หญ่ต่ั้ง� แต่ร่ ะดับั รัฐั มนตรีีขึ้้น� ไปและเอกอัคั รราชทููต) โดยอาจจะนำ�ำ คำ�ำ นำ�ำ
หน้า้ นามที่น�่ ักั เรีียนนำ�ำ เสนอมาประกอบในการอธิบิ าย

ครููนำำ�เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทท่่องเว็็บเก็็บความรู้�้
- ครููพููดเกริ่�นว่า่ ปััจจุบุ ันั อินิ เทอร์์เน็็ตเข้้ามามีีบทบาทในชีวี ิิตประจำ�ำ วััน
ของเรามากขึ้น� ไม่ว่ ่า่ จะเพื่่อ� การศึึกษาหาข้อ้ มููลสำ�ำ หรับั การเรีียนรู้�้ หรือื การ
๕ ติิดต่่อสื่�อสารต่่าง ๆ แต่่ไม่่ว่่าอย่่างไรเนื้้�อหาบนอิินเทอร์์เน็็ตมีีทั้้�งสารที่่�

๒ • หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย เหมาะสมและไม่เ่ หมาะสม ดังั นั้้น� เราจึึงต้อ้ งเรีียนรู้�้ถึงการรับั สารและสื่อ� สาร
คาบที่่� ๔ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ ผ่า่ นอิินเทอร์์เน็ต็ เพื่่�อที่�จ่ ะรู้�เ้ ท่า่ ทัันอินิ เทอร์์เน็็ต
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution:
๑๕ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง การรัับสารผ่า่ น หนัังสืือแบบฝึกึ หััด
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑ - บทท่อ่ งเว็บ็ เก็็บความรู้�้ เรื่�อง การรับั สารผ่่านอิินเทอร์เ์ น็ต็ อิินเทอร์เ์ น็ต็ ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๓๘-๔๓

๑๕ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การสื่�อสารผ่่าน หนัังสือื แบบฝึกึ หััด
- บทท่่องเว็็บเก็็บความรู้�้ เรื่�อง การสื่�อสารผ่า่ นอิินเทอร์์เน็็ต อิินเทอร์เ์ น็็ต ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๔๔-๔๙

สัปั ดาห์ท์ ี่่� คาบที่่� สื่่อ� /แหล่ง่ การเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

• หนังั สืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
คาบที่�่ ๔ วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - ครููพููดสรุปุ ว่า่ ในการสนทนาผ่า่ นทางอินิ เทอร์เ์ น็ต็ ผู้�้ สนทนาควรจะมีี
(ห้้องคอม) • VDO Solution:
ความรู้เ� กี่ย�่ วกับั การรับั สารผ่า่ นอินิ เทอร์เ์ น็ต็ ว่า่ ผู้�้รับสารควรมีีความรู้เ� กี่ย�่ วกับั
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑ ๕ การใช้้ และควรรู้�ถึงข้อ้ ควรปฏิบิ ัตั ิแิ ละข้อ้ ควรระวังั ในการรับั สารต่า่ ง ๆ ใน

อินิ เทอร์เ์ น็ต็ นอกจากนี้้แ� ล้ว้ ยังั ควรจะต้อ้ งมีีความรู้เ� กี่ย�่ วกับั การสื่อ� สารผ่า่ น
อินิ เทอร์เ์ น็ต็ ทั้้ง� วิธิ ีีการเขีียน ปัญั หาในการเขีียนและข้อ้ แนะนำ�ำ ในการเขีียน
เพื่่อ� ที่จ�่ ะสามารถสื่่อ� สารได้อ้ ย่า่ งชัดั เจนและมีีประสิทิ ธิภิ าพ

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้อ้ สอบ-ท่อ่ งเว็บ็ เก็็บ
- บทท่อ่ งเว็็บเก็บ็ ความรู้�้ ความรู้้�

ครููนำำ�เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทเพื่่อ� นกันั
- ครููพููดเกริ่น� ว่า่ ภาษาในชีวี ิติ ประจำ�ำ วันั ของเรา มีีหลากหลายรููปแบบ
๒ ไม่่ว่่าจะเป็็นภาษาพููด ภาษาเขีียน ซึ่�่งภาษาพููดและภาษาเขีียนก็็ต่่างมีี
๒ ลักั ษณะของภาษาที่แ�่ ตกต่า่ งกัันออกไป ดังั นั้้น� เราจึึงจำ�ำ เป็น็ ต้้องมีีความรู้�้

เกี่ย�่ วกับั ภาษาพููดและภาษาเขีียนเพื่่อ� ที่จ�่ ะนำ�ำ ไปใช้ใ้ นชีวี ิติ ประจำ�ำ วันั ได้อ้ ย่า่ ง
• หนังั สืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย เหมาะสม
คาบที่่� ๕ วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution: ๑๕ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง ภาษาพููด-ภาษา หนังั สือื แบบฝึึกหััด
- บทเพื่่�อนกันั เรื่อ� ง ภาษาพููด-ภาษาเขีียน เขีียน ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิิธภาษา ๑.๑ ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๕๖-๖๑

๑๐ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง คำำ�นาม หนังั สืือแบบฝึึกหััด
- บทเพื่่�อนกััน เรื่�อง คำ�ำ นาม ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๖๒-๖๕

สัปั ดาห์ท์ ี่่� คาบที่่� สื่�่อ/แหล่ง่ การเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่อ�่ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

๑๐ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง คำำ�สรรพนาม หนัังสือื แบบฝึกึ หัดั
- บทเพื่่อ� นกััน เรื่อ� ง คำำ�สรรพนาม ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๖๖-๗๐

• หนัังสืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
คาบที่�่ ๕ วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - ครููพููดสรุปุ ว่า่ ภาษาพููด คือื ภาษาที่ใ�่ ช้ใ้ นชีวี ิติ ประจำ�ำ วันั เน้น้ ให้เ้ ข้า้ ใจได้้
(ห้้องคอม) • VDO Solution: ตรงกันั ส่ว่ นภาษาเขีียน คือื การถ่า่ ยทอดความรู้ค� วามคิดิ ความเข้า้ ใจของ
๓ มนุษุ ย์โ์ ดยใช้อ้ ักั ษรหรือื ใช้ส้ ัญั ลักั ษณ์อ์ื่น� ๆ แทนคำ�ำ พููด ในการสื่อ� สารต้อ้ งมีี
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑
การใช้ช้ นิดิ ของคำ�ำ เข้า้ มาประกอบ โดยชนิดิ ของคำ�ำ ที่ไ�่ ด้ศ้ ึึกษาไปมีี ๒ ชนิดิ คือื
คำ�ำ นาม และคำ�ำ สรรพนาม

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-เพื่่�อนกััน
- บทเพื่่อ� นกััน

๒ ๑๐ ครููทบทวนความรู้้� :
- ครููทบทวนความรู้บ�้ ทท่อ่ งเว็บ็ เก็บ็ ความรู้แ�้ ละบทเพื่่อ� นกันั

๑๐ กิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ : หนัังสือื แบบเรีียน
- ครููให้น้ ักั เรีียนร่ว่ มกัันแสดงความคิิดเห็็นถึึงประโยชน์์ของการใช้้ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของ
อินิ เทอร์เ์ น็ต็ (คิดิ ตรอง ลองทำ�ำ ดูู ข้อ้ ๕) กระทรวงศึึกษาธิิการ
คาบที่�่ ๖ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ม.๑ หน้า้ ๑๖๖
(ห้อ้ งคอม) ของกระทรวงศึึกษาธิิการ
เฉลยกิจิ กรรมฝึึกทัักษะ :
- ครููรวบรวมความคิดิ เห็น็ เกี่ย�่ วกับั ประโยชน์ข์ องการใช้อ้ ินิ เทอร์เ์ น็ต็ ของ

๕ นักั เรีียนก่อ่ นจะพููดสรุปุ เกี่ย�่ วกับั ประโยชน์ข์ องอินิ เทอร์เ์ น็ต็ ว่า่ สามารถแลก
เปลี่ย�่ นข้อ้ มููลข่า่ วสารได้ส้ ะดวกและรวดเร็ว็ , สืบื ค้น้ ข้อ้ มููลจากแหล่ง่ ข้อ้ มููล
ต่า่ ง ๆ และแลกเปลี่ย�่ นข้อ้ มููลกับั เครื่อ� งคอมพิวิ เตอร์ต์ ่า่ งระบบได้้

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่อ่� /แหล่ง่ การเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่�อ่ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

กิจิ กรรมฝึึกทัักษะ : หนัังสืือแบบเรีียน
- ครููให้้น�้ ักั เรีียนอ่า่ นเรื่อ� งเพื่่อ� นกันั ในหนังั สือื วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของกระทรวง วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของ
๑๕ ศึึกษาธิกิ าร หน้า้ ๓๔-๓๘ และอภิปิ รายแสดงความคิดิ เห็็นถึึงข้้อคิิดที่ไ�่ ด้้ กระทรวงศึึกษาธิิการ
หน้้า ๓๔-๓๘
คาบที่่� ๖ • หนัังสืือแบบเรีียนวิิวิิธภาษา ม.๑ รัับจากเรื่อ� ง เพื่่�อนกััน หนัังสืือแบบเรีียน
(ห้้องคอม) ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
๒ เฉลยกิิจกรรมฝึกึ ทักั ษะ : กระทรวงศึึกษาธิิการ
- ครููอธิบิ ายว่า่ เรื่อ� ง เพื่่อ� นกันั มีีข้อ้ คิดิ ที่ว�่ ่า่ ถึึงแม้ว้ ่า่ คนจะต่า่ งวัยั กันั หรือื หน้า้ ๓๙
มีีสิ่่ง� สนใจแตกต่า่ งกันั แต่ก่ ็ส็ ามารถช่ว่ ยเหลือื กันั และมีีเมตตาต่อ่ กันั และมีี
๕ ความเห็น็ ใจกันั ได้้ อีีกทั้้ง� ยังั แสดงข้อ้ คิดิ ที่ว�่ ่า่ เด็ก็ วัยั รุ่่�นนั้้น� รักั อิสิ ระ ไม่ช่ อบ

โดนดููถููกและไม่ช่ อบถููกนำ�ำ ไปเปรีียบเทีียบกับั ใคร ดังั นั้้น� ผู้ใ�้ หญ่แ่ ละเด็ก็ จึึงควร
ทำ�ำ ความเข้า้ ใจซึ่ง�่ กันั และกันั ทุกุ คนก็จ็ ะมีีความสุขุ

ครููนำำ�เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทเสีียงเพลงกัับเสีียงกรี๊�ด
- ครููพููดเกี่ย�่ วกับั การเขีียนบรรยายว่า่ การเขีียนบรรยาย เป็น็ การเขีียน
เพื่่อ� เล่า่ เหตุกุ ารณ์ท์ ี่เ�่ กิดิ ขึ้น� เพื่่อ� ให้้ผู้�้ อ่า่ นเห็น็ ภาพเหตุกุ ารณ์ท์ ั้้ง� หมดทั้้ง� ด้า้ น
๒ สถานที่�่ บรรยากาศ บุคุ คลที่ร�่ ่ว่ มเหตุกุ ารณ์แ์ ละกิจิ กรรมที่เ�่ กิดิ ขึ้น� อาจมีีการ

• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย แทรกบทสนทนาของตัวั ละคร ใช้ส้ ำ�ำ นวนความเปรีียบ คำ�ำ คม หรือื สุภุ าษิติ
เพื่่อ� ให้เ้ ห็น็ ภาพเหตุกุ ารณ์ไ์ ด้ช้ ัดั เจนยิ่่ง� ขึ้น�
คาบที่�่ ๗ วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑
๓ (ห้อ้ งคอม) • VDO Solution: เรีียน VDO solution : หนัังสืือแบบฝึึกหัดั
- บทเสีียงเพลงกัับเสีียงกรี๊ด� เรื่�อง คำ�ำ อุุทาน ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิิธภาษา ๑.๑ ๘ เรื่�อง คำำ�อุทุ าน ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๗๖-๗๙

๑๐ เรีียน VDO solution : เรื่�อง มารยาทในการ หนังั สืือแบบฝึึกหััด
- บทเสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊ด� เรื่�อง มารยาทในการชมการแสดง ชมการแสดง ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๘๐-๘๓

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่�่อ/แหล่่งการเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่อ่� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

๘ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง การเขีียน หนังั สือื แบบฝึกึ หัดั
- บทเสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊�ด เรื่อ� ง การเขีียนบรรยาย บรรยาย ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๘๔-๘๘

๑๐ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การใช้้ความ หนังั สืือแบบฝึึกหััด
- บทเสีียงเพลงกัับเสีียงกรี๊ด� เรื่�อง การใช้ค้ วามเปรีียบ เปรีียบ ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้ ๙๐-๙๓

• หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
คาบที่่� ๗ วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - คำำ�อุุทานหมายถึึงคำำ�ที่่�ใช้้แสดงอารมณ์์ความรู้้�สึึก หรืือแสดงความ
(ห้้องคอม) • VDO Solution:
ต้้องการอย่่างใดอย่่างหนึ่่�ง มีี ๒ ประเภท คืือ คำำ�อุุทานบอกอารมณ์์และ
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ คำ�ำ อุทุ านเสริมิ บท การมีีมารยาทในการชมการแสดง คือื สิ่ง� ที่ค�่ วรปฏิบิ ัตั ิเิ มื่อ�
๓ ๒ ต้อ้ งชมการแสดงต่า่ ง ๆ ในที่ส�่ าธารณะเพื่่อ� ให้เ้ กิดิ ประโยชน์ก์ ับั ตนเองมาก
ที่ส�่ ุดุ และก่อ่ ความเสีียหายกับั ผู้�้อื่น� น้อ้ ยที่ส�่ ุดุ การเขีียนบรรยาย คือื การเขีียน
เพื่่อ� บอกเล่า่ เหตุกุ ารณ์ห์ รือื อัตั ชีีวประวัตั ิโิ ดยอาจใช้ก้ ลวิธิ ีีแทรกบทสนทนา
ระหว่า่ งตัวั ละคร และการใช้ค้ วามเปรีียบ คือื การเปรีียบสิ่ง� หนึ่ง�่ เหมือื นหรือื
เป็น็ อีีกสิ่ง� หนึ่ง�่ มีี ๒ ประเภทคือื การเปรีียบเหมือื นและเปรีียบเป็น็

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-เสีียงเพลงกับั
- บทเสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊ด� เสีียงกรี๊ ด�

ครููนำำ�เข้้าสู่�บทเรีียน : บทคิดิ ต่่างกััน แต่่อยู่�ร่วมกัันได้้
- ครููพููดเกี่่ย� วกับั การแสดงความคิดิ เห็น็ ว่า่ การแสดงความคิิดเห็น็ เป็น็
• หนังั สืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย ๒ การแสดงอารมณ์์ ความรู้้�สึก หรืือข้อ้ สันั นิิษฐานผ่า่ นทางการพููดและเขีียน
คาบที่่� ๘ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ โดยต้้องคำ�ำ นึึงถึึงบุุคคล กาลเทศะในการแสดงความคิิดเห็็นให้้เหมาะสม
(ห้้องคอม) • VDO Solution: เสมอ

หน่่วยการเรีียนรู้้� วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ ๙ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การแสดงความ หนัังสืือแบบฝึึกหััด
- บทคิิดต่่างกััน แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้ เรื่�อง การแสดงความคิิดเห็็น คิดิ เห็็น ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้
๑๐๐-๑๐๔

เวลา

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่อ่� /แหล่่งการเรีียนรู้้� (๕๐ นาทีี/ กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่

คาบ)

๙ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง มารยาทในการ หนังั สืือแบบฝึึกหััดภาษา
- บทคิดิ ต่า่ งกันั แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้ เรื่อ� ง มารยาทในการแสดงความคิดิ เห็น็ แสดงความคิดิ เห็็น ไทย วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
๑ หน้า้ ๑๐๖-๑๐๙

๘ เรีียน VDO solution : เรื่�อง เจตนาในการ หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษา
- บทคิดิ ต่า่ งกััน แต่อ่ ยู่�ร่วมกัันได้้ เรื่�อง เจตนาในการสื่อ� สาร สื่ �อสาร ไทย วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
๑ หน้า้ ๑๑๐-๑๑๒

• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย ๙ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การใช้้ภาษาไทย หนัังสืือแบบฝึึกหััดภาษา
คาบที่่� ๘ วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - บทคิดิ ต่่างกััน แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้ เรื่อ� ง การใช้ภ้ าษาไทยในการสื่อ� สาร ในการสื่อ� สาร ไทย วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
(ห้้องคอม) • VDO Solution: ๑ หน้้า ๑๑๔-๑๑๗

หน่่วยการเรีียนรู้้� วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑ ครููสอนขั้้�นสรุปุ :
๓ - ครููพููดถึึงหลักั ในการแสดงความคิดิ เห็น็ ว่า่ ต้อ้ งใช้เ้ หตุผุ ลควบคู่่�ด้วยเสมอ

๓ เพื่่อ� สร้า้ งความน่า่ เชื่อ� ถือื ให้ก้ ับั ความคิดิ เห็น็ นั้้น� ๆ โดยจะต้อ้ งคำ�ำ นึึงถึึงหลักั
ของเวลา สถานที่�่ ระดับั บุคุ คล เพื่่อ� เลือื กใช้ภ้ าษาในการแสดงความคิดิ เห็น็ ได้้
อย่า่ งเหมาะสมที่ส�่ ุดุ

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้อ้ สอบ-คิิดต่่างกััน
- บทคิดิ ต่่างกััน แต่่อยู่�ร่วมกัันได้้ แต่อ่ ยู่�ร่วมกัันได้้

ครููทบทวนความรู้�้ :
คาบที่่� ๙ - บทเสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊ด� เรื่อ� งคำ�ำ อุทุ าน มารยาทในการชมการแสดง
(ห้อ้ งเรีียน • หนัังสืือแบบเรีียนวิิวิิธภาษา ม.๑ การเขีียนบรรยาย และการใช้ค้ วามเปรีียบ
ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร ๑๐ - บทคิดิ ต่า่ งกันั แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้ เรื่อ� ง การแสดงความคิดิ เห็น็ มารยาท
ปกติิ)
ในการแสดงความคิดิ เห็น็ เจตนาในการสื่อ� สาร และการใช้ภ้ าษาไทยในการ
สื่อ� สาร

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่่อ� /แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่อ่� VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

กิิจกรรมฝึกึ ทัักษะ : หนัังสืือแบบเรีียน
- นำำ�สำ�ำ นวนเปรีียบเทีียบต่อ่ ไปนี้้� หรืือสำ�ำ นวนที่่�สนใจมาเรีียบเรีียงเป็น็ วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
กระทรวงศึึกษาธิิการ
๒๐ เรื่อ� งราวสั้้น� ๆ ๑ เรื่อ� ง ความยาวไม่น่ ้อ้ ยกว่า่ ๑๐ บรรทัดั ได้แ้ ก่่ สวยราวกับั หน้้า ๑๑๔
นางฟ้า้ หิวิ จนตาลาย หวานเหมือื นน้ำ��ำ ตาล และคอยตั้ง� สิบิ ชาติิ หนังั สืือแบบเรีียน
(คิดิ ตรอง ลองทำ�ำ ดูู ข้อ้ ๒) วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
กระทรวงศึึกษาธิิการ
๓ คาบที่�่ ๙ • หนังั สืือแบบเรีียนวิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เฉลยกิิจกรรมฝึกึ ทัักษะ : หน้้า ๑๑๔
(ห้้องเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร - คุุณครููเฉลยความหมายของสำำ�นวน ดัังนี้้� สวยราวกับั นางฟ้้า เป็น็ การ
หนังั สือื แบบฝึกึ หััด
ปกติ)ิ เปรีียบแบบอุุปมา หมายถึึงสวยมากจนเหมือื นนางฟ้า้ หิวิ จนตาลาย เป็็น ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
๒๐ ความเปรีียบ อาการหิิวมากจนสามารถมองสิ่�งต่่าง ๆ เป็็นอาหารไปหมด ๑๒๔-๑๓๓
หวานเหมืือนน้ำ��ำ ตาล เป็็นความเปรีียบ สิ่�งหนึ่�่งที่่�มีีความอ่่อนหวานจน
เหมืือนน้ำ�ำ�ตาลที่่�เป็็นสิ่่�งให้้ความหวานที่่�เป็็นที่�่นิิยม คอยตั้�งสิิบชาติิ เป็็น
ความเปรีียบ หมายถึึงการรอคอยที่ใ่� ช้เ้ วลานานมากจนเหมือื นใช้เ้ วลาหลาย
ชั่�วอายุคุ น

ครููนำำ�เข้้าสู่�บทเรีียน : บทเก็็บมาเล่่า เอามาคุยุ
- ครููพููดเกี่�่ยวกัับคำ�ำ ที่่�มีีลัักษณะเหมืือนกัันว่่า คำ�ำ พ้้องหมายถึึงคำ�ำ ที่่�มีี
• หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย ๕ ลัักษณะใด ลัักษณะหนึ่่�งที่�่ตรงกััน คำ�ำ พ้้องมีี ๔ ชนิิด คือื คำ�ำ พ้อ้ งเสีียง

๔ คาบที่�่ ๑๐ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ คำำ�พ้้องรููป คำ�ำ พ้อ้ งเสีียง-คำำ�พ้อ้ งรููป และคำำ�พ้้องความหมาย
(ห้้องคอม) • VDO Solution:
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑
๓๐ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง คำำ�พ้้อง
- บทเก็็บมาเล่า่ เอามาคุุย เรื่�อง คำำ�พ้อ้ ง

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่�อ่ /แหล่ง่ การเรีียนรู้้� เวลา กิิจกรรม ชื่�อ่ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
- คำำ�พ้้อง หมายถึึงคำำ�ที่�ม่ ีีลักั ษณะอย่่างใดอย่า่ งหนึ่ง�่ ที่�เ่ หมือื นกััน แบ่่ง
• หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย เป็น็ ๔ ประเภท ได้แ้ ก่่ คำ�ำ พ้อ้ งรููปที่ม�่ีีรููปเขีียนเหมือื นกันั คำ�ำ พ้อ้ งเสีียงที่ม�่ ีีการ
คาบที่่� ๑๐ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ ๕ อ่า่ นออกเสีียงเหมือื นกันั คำ�ำ พ้อ้ งรููป-พ้อ้ งเสีียงที่ท�่ั้้ง� เขีียนและอ่า่ นเหมือื นกันั
(ห้้องคอม) • VDO Solution:
แต่ต่ ่า่ งกันั ที่ค�่ วามหมาย และคำ�ำ พ้อ้ งความหรือื คำ�ำ ไวพจน์ท์ ี่เ�่ ขีียนและอ่า่ นไม่่
หน่่วยการเรีียนรู้้� วิิวิิธภาษา ๑.๑ เหมือื นกันั แต่ม่ ีีความหมายเหมือื นหรือื ใกล้เ้ คีียงกันั

๔ ๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-เก็็บมาเล่า่
• หนังั สืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย - บทเก็็บมาเล่า่ เอามาคุุย เอามาคุยุ

คาบที่�่ ๑๑ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ ครููนำำ�เข้้าสู่�บทเรีียน : บทวิิถีีงามความพอเพีียง
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution: - ครููพููดเกี่ย�่ วกับั การพิจิ ารณาคุณุ ค่า่ ของเรื่อ� งที่อ�่ ่า่ นว่า่ การอ่า่ นหนังั สือื
หลากหลายประเภททำ�ำ ให้้นัักเรีียนสามารถได้้รัับความรู้้�และความ
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ ๕ เพลิดิ เพลินิ ที่ห่� ลากหลายซึ่ง่� สามารถนำ�ำ ไปประยุกุ ต์ใ์ ช้ใ้ นชีวี ิติ ประจำำ�วันั ของ

นัักเรีียนเองได้้ อีีกทั้้�งการอ่่านหนัังสืือหลากหลายประเภทยัังทำ�ำ ให้้ผู้้�อ่่าน
ได้เ้ รีียนรู้�้ หลัักการใช้ภ้ าษาไทยที่�ถ่ ููกต้อ้ งไปด้้วยพร้อ้ มกััน

หนัังสือื แบบฝึึกหัดั
เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง การพิจิ ารณา ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
๒๐ - บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่อ� ง การพิจิ ารณาคุุณค่า่ ของเรื่อ� งที่�่อ่่าน คุณุ ค่่าเรื่�องที่่อ� ่า่ น ม.๑ เล่่ม ๑ หน้า้

๑๔๐-๑๔๔

กิิจกรรมฝึึกทักั ษะ :
๑๕ - ให้้นัักเรีียนเลือื กหนังั สือื ที่�่เคยอ่่านจำำ�นวน ๕ เล่่ม เพื่่อ� นำ�ำ มาพิจิ ารณา

ว่่าเป็็นหนัังสืือประเภทใด มีีคุุณค่า่ อย่า่ งไร

สัปั ดาห์์ที่�่ คาบที่่� สื่่�อ/แหล่่งการเรีียนรู้�้ เวลา กิจิ กรรม ชื่่อ� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

• หนังั สืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย เฉลยกิิจกรรมฝึกึ ทักั ษะ :
คาบที่�่ ๑๑ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - ให้้คุุณครููเลืือกตััวอย่่างเรื่�องที่่�นัักเรีียนจััดประเภทได้้ไม่่ถููกต้้องและ
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution:
นำำ�มาแก้ไ้ ขให้ถ้ ููกต้อ้ งหน้า้ ชั้น� เรีียน โดยนักั เรีียนจะต้อ้ งระบุวุ ่า่ หนังั สือื ที่น�่ ำ�ำ
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑ ๑๐ มาตอบนั้้�นเป็็นหนัังสืือประเภทใด ตััวอย่่างเช่่น ๑. ตำำ�ราเรีียน, หนัังสืือ

วิิชาการ, วารสาร เน้้นให้้ความรู้้�ทางวิชิ าการโดยตรงไม่ส่ อดแทรกอารมณ์์
ความรู้้�สึก ๒. หนังั สือื พิิมพ์ร์ ายวัันหรืือนิิตยสาร เน้้นนำ�ำ เสนอข่่าวสารเพื่่�อ
ให้้ผู้�้ อ่่านรู้�เ้ ท่่าทันั เหตุกุ ารณ์์ เป็็นต้้น

๑๐ ครููทบทวนความรู้้� :
- บทเก็็บมาเล่า่ เอามาคุยุ เรื่อ� ง คำ�ำ พ้้อง
๔ - บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่อ� ง การพิิจารณาคุณุ ค่่าเรื่อ� งที่่�อ่่าน

คาบที่่� ๑๒ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ม.๑ กิิจกรรมฝึกึ ทัักษะ : หนัังสืือแบบเรีียน
(ห้อ้ งเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร - ให้้นัักเรีียนใช้้พจนานุกุ รมหา คำ�ำ หรือื พยางค์์ ที่่�พ้้องเสีียงกัับเสีียง วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
กระทรวงศึึกษาธิิการ
ปกติิ) ๒๐ ของคำำ�ต่่อไปนี้้�ให้้ได้้มากที่่�สุุด แล้้วนำำ�ไปแต่่งประโยคคำำ�ละ ๑ ประโยค หน้า้ ๙๐
คำำ�พ้อ้ งเสีียงที่ก่� ำำ�หนดได้้แก่่ กำ�ำ เกด ชน ไช โชก ซ่่อม พันั วััด สััน และสัับ หนัังสืือแบบเรีียน
(คิิดตรอง ลองทำำ�ดูู ข้้อ ๓) วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของ
กระทรวงศึึกษาธิิการ
เฉลยกิจิ กรรมฝึึกทัักษะ : หน้้า ๙๐
- คุุณครููเฉลยความหมายของคำ�ำ ที่�ก่ ำ�ำ หนดให้้ โดยอธิิบายเพิ่่ม� เติิมว่่าใช้้

๒๐ เฉพาะคำำ�พ้้องเสีียงเท่่านั้้�น เพราะฉะนั้้�นการสะกดต้้องแตกต่่างจากคำ�ำ ที่่�
กำำ�หนดให้แ้ ต่ย่ ังั คงอ่า่ นออกเสีียงเหมือื นกันั ตัวั อย่า่ งเช่น่ ๑. กำ�ำ ได้แ้ ก่่ กรรม
๒. เกด ได้แ้ ก่่ เกตุุ และ เกสหรือื เกศ ๓. ชน ได้้แก่่ ชนม์์ ชล เป็็นต้้น

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่อ่� /แหล่ง่ การเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

๕ ครููทบทวนความรู้�้ : บทวิิถีีงามความพอเพีียง
- เรื่�อง การพิิจารณาคุณุ ค่่าเรื่อ� งที่�่อ่า่ น

๒๕ เรีียน VDO solution : เรื่�อง คำ�ำ เชื่�อม หนังั สืือแบบฝึกึ หัดั
- บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่อ� ง คำำ�เชื่�อม ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
๑๔๖-๑๕๒

• หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย กิจิ กรรมฝึึกทัักษะ :
คาบที่�่ ๑๓ วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - ให้้นัักเรีียนแต่่งประโยคจำำ�นวน ๕ ประโยคโดยแต่ง่ ประโยคดัังนี้้�
๕ (ห้อ้ งคอม) • VDO Solution:
๑. ประโยคที่่ม� ีีคำำ�เชื่�อมคำ�ำ กับั คำำ�
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ ๑๐ ๒. ประโยคที่�่มีีคำ�ำ เชื่อ� มประโยคกัับประโยค

๓. ประโยคที่ม่� ีีคำ�ำ เชื่�อมอนุุประโยคกัับมุุขยประโยค โดยบอกจุุดมุ่�งหมาย
ด้้วยว่า่ แสดงความรวมกันั แสดงการเลือื ก หรืือแสดงความแย้ง้ กััน อีีกทั้้�ง
บอกได้้ถููกต้อ้ งว่า่ ประโยคใดคืืออนุปุ ระโยคและมุขุ ยประโยค

เฉลยกิจิ กรรมฝึกึ ทักั ษะ :
- คุณุ ครููเลือื กตััวอย่า่ งประโยคที่่แ� ต่่งไม่ถ่ ููกต้้องขึ้�นกระดานเพื่่�ออธิิบาย

เหตุุผลว่่าทำ�ำ ไมจึึงผิิด และหากจะแก้้ให้้ถููกต้้องควรทำ�ำ อย่่างไร โดยที่�่การ
๑๐ เชื่อ� มคำ�ำ กับั คำำ� มีีในสองลักั ษณะคือื แสดงความรวมกันั คำ�ำ เชื่อ� มคือื กับั , และ

ส่่วนแสดงการเลืือกคำำ�เชื่�อมว่่า หรืือ ส่่วนการเชื่�อมประโยคที่�่มีีลัักษณะ
ความแย้ง้ กััน คือื คำำ�ว่า่ แต่่ ส่่วนลักั ษณะคำ�ำ เชื่อ� มระหว่า่ งอนุุประโยคและ
มุขุ ยประโยค คืือคำำ�ว่า่ ที่�่ ซึ่ง�่ อััน

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่�่ สื่่�อ/แหล่่งการเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่อ่� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

ครููทบทวนความรู้้� : บทวิิถีีงามความพอเพีียง
๒ - ครููทบทวนความรู้้�เรื่อ� ง การพิิจารณาคุณุ ค่่าเรื่�องที่่อ� ่า่ นและเรื่อ� ง

คำำ�เชื่�อมว่า่ มีีกี่่�ชนิิด อะไรบ้า้ ง

๑๒ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง อัักษรที่ไ่� ม่อ่ อก หนังั สือื แบบฝึึกหััด
- บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่อ� ง อักั ษรที่ไ่� ม่่ออกเสีียง เสีียง ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
เรื่อ� ง การอ่า่ นพยางค์์ ม.๑ เล่่ม ๑ หน้า้
• หนังั สืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย ๑๑ เรีียน VDO solution : ที่�ม่ ีี รร (รอ หันั ) ๑๕๔-๑๕๘
คาบที่�่ ๑๔ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่�อง การอ่่านพยางค์ท์ ี่ม่� ีี รร (รอ หันั ) หนัังสืือแบบฝึึกหัดั
๕ (ห้้องคอม) • VDO Solution: ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑ ๑๖๐-๑๖๒

๑๒ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง พยางค์์ หนัังสือื แบบฝึึกหััด
- บทวิิถีีงามความพอเพีียง เรื่อ� ง พยางค์ห์ นักั -พยางค์์เบา หนััก-พยางค์์เบา ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
๑๖๔-๑๖๖

ครููสอนขั้้น� สรุปุ :
๓ - การอ่่านอัักษรที่่�ไม่่ออกเสีียงในกรณีีต่่าง ๆ การอ่่านพยางค์์ที่่�มีี รร

และคำำ�ที่่�มีีพยางค์์หนักั -พยางค์์เบา

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-วิิถีีงาม
- บทวิิถีีงามความพอเพีียง ความพอเพีียง

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่่�อ/แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่่อ� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

ครููทบทวนความรู้�้ : บทวิิถีีงามความพอเพีียง
- เรื่�อง การพิิจารณาคุุณค่า่ เรื่�องที่�่อ่า่ น หนัังสืือแบบเรีียน
- เรื่�อง คำำ�เชื่อ� ม วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
๒๐ - เรื่อ� ง อักั ษรที่่�ไม่อ่ อกเสีียง กระทรวงศึึกษาธิิการ
หน้า้ ๒๙-๓๒
- เรื่อ� ง การอ่่านพยางค์ท์ ี่่�มีี รร (รอ หััน)
- เรื่อ� ง พยางค์ห์ นััก-พยางค์์เบา

กิิจกรรมฝึกึ ทัักษะ :
- ให้น้ ักั เรีียนศึึกษาบทอ่า่ นเสริมิ เรื่อ� ง ทฤษฎีใี หม่แ่ ละเศรษฐกิจิ พอเพีียง หนังั สืือแบบเรีียน
คาบที่่� ๑๕ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ม.๑ และพระราชดำ�ำ รัสั ของพระบาทสมเด็จ็ พระปรมินิ ทรมหาภููมิพิ ลอดุลุ ยเดช วิิวิธิ ภาษา ม.๑ ของ
๕ (ห้อ้ งเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิิการ ๒๐ บรมนาถบพิิตร ทั้้ง� ๒ องค์์ แล้ว้ ทำำ�กิิจกรรมเขีียนเรื่อ� งสั้น� ๑ หน้้ากระดาษ กระทรวงศึึกษาธิิการ
หน้้า ๒๙-๓๒
ปกติิ) เพื่่�อโน้้มน้้าวใจให้้ผู้�้ อ่่านเห็็นความสำ�ำ คััญในการนำ�ำ หลัักเศรษฐกิิจพอเพีียง

ไปใช้ใ้ นการดำำ�เนินิ ชีีวิติ (คิดิ เพิ่่ม� เสริมิ ทักั ษะ ข้อ้ ๑)

เฉลยกิิจกรรมฝึึกทัักษะ : หนังั สือื แบบเรีียน
- คุณุ ครูู�เฉลยว่า่ แนวความคิดิ ของเศรษฐกิจิ พอเพีียงที่ท่� ำ�ำ ให้ค้ นสามารถ วิิวิธิ ภาษา ม.๑ ของ
ดููแลตััวเองได้้ คือื มีีความพอกิินพอใช้้ รู้�้ จัักใช้จ้ ่า่ ย ไม่่ฟุ่่�มเฟืือยเกินิ ตัวั การ กระทรวงศึึกษาธิิการ
๑๐ ดำำ�เนิินงานธุรุ กิจิ ต้้องพอประมาณ ไม่่เกีียจคร้้าน ไม่ห่ ัักโหมจนเกินิ กำำ�ลััง หน้้า ๒๙-๓๒

ไม่โ่ ลภจนเบีียดเบีียนผู้้�อื่น� ซึ่ง�่ นักั เรีียนสามารถนำำ�มาใช้เ้ ป็น็ แนวความคิดิ ใน
การแต่ง่ เรื่อ� งสั้น� ได้้

• หนังั สืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ครููนำำ�เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทแต่่งให้ง้ ามตามที่เ�่ หมาะ
ม.๑ ของกระทรวงศึึกษาธิิการ - ครููพููดเกริ่น� ว่า่ การสรุปุ ใจความสำำ�คัญั เป็น็ ทักั ษะหนึ่ง�่ ที่ม�่ ีีความสำ�ำ คัญั
๖ คาบที่่� ๑๖ • หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย
(ห้้องคอม) วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ ๕ ต่่อชีีวิิตประจำำ�วัันและการศึึกษาเล่่าเรีียนของเราเป็็นอย่่างมาก ดัังนั้้�นเรา
• VDO Solution: จึึงควรมีีความรู้เ้� กี่ย่� วกับั การสรุปุ ใจความสำ�ำ คัญั เพื่่อ� ให้ง้ ่า่ ยต่อ่ การศึึกษาเล่า่
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิธิ ภาษา ๑.๑ เรีียน

สัปั ดาห์์ที่�่ คาบที่�่ สื่�่อ/แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิิจกรรม ชื่่อ� VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

๒๐ เรีียน VDO solution : เรื่�อง การสรุุปใจความ หนัังสือื แบบฝึึกหัดั ภาษา
- บทแต่ง่ ให้ง้ ามตามที่เ่� หมาะ เรื่อ� ง การสรุุปใจความสำ�ำ คัญั สำำ�คัญั ไทย วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
๑ หน้้า ๑๗๒-๑๗๕

• หนังั สืือแบบเรีียนวิิวิธิ ภาษา กิจิ กรรมฝึกึ ทัักษะ : หนัังสือื แบบเรีียน
ม.๑ ของกระทรวงศึึกษาธิิการ ๑๕ - ครููให้น้ ักั เรีียนสรุปุ ใจความสำ�ำ คัญั เรื่อ� ง แต่ง่ ให้ง้ ามตามที่เ�่ หมาะ เฉพาะ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของ
คาบที่�่ ๑๖ • หนังั สืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย กระทรวงศึึกษาธิกิ าร
ตอนที่เ�่ ป็็นบทความ (คิดิ ตรอง ลองทำ�ำ ดูู ข้อ้ ๒) หน้้า ๖๑

(ห้อ้ งคอม) วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ เฉลยกิจิ กรรมฝึึกทักั ษะ : หนังั สือื แบบฝึกึ หัดั ภาษา
• VDO Solution: - ครูชี้ใ� ห้เ้ ห็น็ ถึึงใจความสำ�ำ คัญั แต่ล่ ะย่อ่ หน้า้ ก่อ่ นจะสรุปุ ใจความสำำ�คัญั ไทย วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑ ๑ หน้า้ ๑๗๖-๑๗๘
ของย่อ่ หน้า้ ให้้นัักเรีียนฟังั ตัวั อย่่างเช่่น ใจความสำำ�คััญของย่่อหน้้า จะอยู่� หนัังสือื แบบฝึกึ หัดั ภาษา
ตรงที่�่ตอนต้้นและตอนท้้ายของย่่อหน้้า ตรงที่�่เขีียนว่่า “การแต่่งกายใน ไทย วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม
๖ ๑๐ ปััจจุุบันั มัักจะเปลี่ย่� นแปลงไปตามแฟชั่่น� คนที่�แ่ ต่่งตััวงามเป็็นที่�่ชื่น� ชมมััก ๑ หน้า้ ๑๘๐-๑๘๕

ไม่่ใช่่คนที่่�แต่่งตััวตามแฟชั่่�น แต่่เป็็นคนที่่�รู้้�จัักแต่่งตััวตามแฟชั่่�นให้้เข้้ากัับ
ตน” ดังั นั้้น� หากเราจะสรุปุ ใจความสำ�ำ คัญั ตรงนี้้�อาจจะสรุปุ ได้้ว่่า
การแต่ง่ กายควรรู้้�จัักแต่ง่ ให้้เข้้ากัับตนเอง

๕ ครููทบทวนความรู้้� :
- ครููทบทวนความรู้้เ� รื่�อง การสรุุปใจความสำ�ำ คััญ

• หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย ๑๕ เรีียน VDO solution : เรื่�อง คำ�ำ ประสม
คาบที่่� ๑๗ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - บทแต่ง่ ให้ง้ ามตามที่เ�่ หมาะ เรื่อ� ง คำำ�ประสม ครั้ง� ที่่� ๑ ครั้�งที่�่ ๑
(ห้้องคอม) • VDO Solution: เรื่�อง คำ�ำ ประสม
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิิวิิธภาษา ๑.๑ ครั้ง� ที่�่ ๒
เรีียน VDO solution :
๑๕ - บทแต่ง่ ให้ง้ ามตามที่�่เหมาะ เรื่อ� ง คำ�ำ ประสม ครั้�งที่่� ๒

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่่�อ/แหล่่งการเรีียนรู้้� เวลา กิิจกรรม ชื่่�อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย ครููสอนขั้้�นสรุปุ :
คาบที่�่ ๑๗ วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - ครููพููดสรุปุ ว่า่ การสรุปุ ใจความสำ�ำ คัญั คือื การอ่า่ นเพื่่อ� จับั ใจความสำ�ำ คัญั
(ห้อ้ งคอม) • VDO Solution:
และนำำ�มาเขีียนใหม่่อีีกครั้�งเป็็นภาษาของตนเอง ซึ่�่งใจความสำ�ำ คััญนั้้�น
หน่่วยการเรีียนรู้้� วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑ ๕ สามารถอยู่�ได้ห้ ลายตำ�ำ แหน่่ง นอกจากนี้้ใ� นบทแต่่งให้ง้ ามตามที่เ่� หมาะยังั

ได้ศ้ ึึกษาเกี่ย�่ วกับั เรื่อ� งคำำ�ประสม แต่ก่ ่อ่ นการจะศึึกษาเรื่อ� งคำ�ำ ประสมนั้้น� ผู้�้
ศึึกษาควรจะมีีความรู้�้เกี่�่ยวกัับคำ�ำ มููลมาบ้้าง เนื่่�องจากว่่า คำ�ำ ประสมนั้้�น
เป็็นการนำ�ำ คำำ�มููลมาประสมกััน

๑๐ ครููทบทวนความรู้้� :
- ครููทบทวนความรู้้บ� ทแต่่งให้ง้ ามตามที่�เ่ หมาะ

กิจิ กรรมฝึึกทักั ษะ : หนังั สืือแบบเรีียน
- ครููให้น้ ักั เรีียนเปรีียบเทีียบความหมายของคำ�ำ หรือื ข้อ้ ความที่จ�่ ัดั ไว้เ้ ป็น็ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ ของ
๖ ๑๕ คู่� ๆ ต่อ่ ไปนี้้� แล้ว้ เขีียนว่า่ แต่ล่ ะคู่�มีความหมายเหมือื นกันั หรือื ต่า่ งกันั อย่า่ งไร กระทรวงศึึกษาธิกิ าร
หน้้า ๖๑
สามารถใช้้แทนกันั ได้้หรืือไม่่

คาบที่่� ๑๘ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ม.๑ เฉลยกิจิ กรรมฝึึกทักั ษะ :
(ห้อ้ งเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิกิ าร - ครููเปรีียบเทีียบความหมายของคำำ�หรืือข้้อความให้้นัักเรีียนดููว่่า คำำ�
แต่ล่ ะคู่�มีความหมายเหมือื นหรือื ต่า่ งกันั อย่า่ งไร และสามารถใช้แ้ ทนกันั ได้้
ปกติิ) ๑๐ หรืือไม่่ เช่่น รุุงรััง กัับ เยิ่�นเย้้อ คำำ�ว่า่ รุุงรััง หมายถึึง อาการที่ส่�ิ่�งเป็น็ เส้้น

ยาว ๆ พััวพัันกัันยุ่่�งยุ่�มย่า่ ม ส่ว่ น เยิ่น� เย้อ้ หมายถึึง ยืดื ยาด, ไม่ก่ ะทััดรััด,
ไม่่รัดั กุมุ (โดยมากใช้้แก่ค่ ำำ�พููดหรือื ข้อ้ ความ)

กิจิ กรรมฝึึกทักั ษะ : หนัังสือื แบบเรีียน
- ครููให้น้ ักั เรีียนยกตัวั อย่่างคำำ�ประสมที่�ป่ ระกอบด้้วยคำำ�มููล ๒ คำ�ำ และ วิิวิิธภาษา ม.๑ ของ
๑๐ คำำ�ประสมที่่�ประกอบด้้วยคำำ�มููล ๓ คำำ� มาประเภทละ ๑๐ คำำ� (คิดิ ตรอง กระทรวงศึึกษาธิกิ าร
หน้า้ ๖๑
ลองทำำ�ดูู ข้อ้ ๕)

สัปั ดาห์์ที่�่ คาบที่่� สื่อ่� /แหล่่งการเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่อ่� VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

เฉลยกิจิ กรรมฝึึกทัักษะ :
- ครููยกตัวั อย่า่ งคำ�ำ ประสมที่ป�่ ระกอบด้ว้ ยคำ�ำ มููล ๒ คำ�ำ และ ๓ คำ�ำ พร้อ้ ม
คาบที่�่ ๑๘ • หนัังสืือแบบเรีียนวิวิ ิิธภาษา ม.๑ ขยายความเพิ่่�มเติิมว่่าเป็็นการสร้้างคำ�ำ ประสมในลัักษณะใด เช่่น คำ�ำ ว่่า
๖ (ห้้องเรีียน ของกระทรวงศึึกษาธิิการ ๕ คอห่า่ น เกิดิ จากการประสมระหว่า่ งคำ�ำ มููล ๒ คำ�ำ อย่า่ งคำ�ำ ว่า่ คอ กับั ห่า่ น

ปกติิ) โดยเมื่�อนำ�ำ คำ�ำ สองคำ�ำ มาประสมกััน จะได้้คำ�ำ ประสมที่�่เกิิดความหมายที่�่

เปลี่ย�่ นแปลงไปจากเดิมิ

ครููนำ�ำ เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม
- ครููพููดเกริ่น� ว่า่ สำ�ำ นวน สุภุ าษิติ คำ�ำ พังั เพย ของไทยที่ถ�่ ููกนำ�ำ มาใช้ท้ั้้ง� ใน
การพููดและการเขีียนนั้้น� มีีอยู่�เป็น็ จำ�ำ นวนมาก โดยมีีทั้้ง� การนำ�ำ ไปใช้ใ้ นบริบิ ท
๕ ที่ถ�่ ููกต้อ้ งและไม่ถ่ ููกต้อ้ งเพราะความคลาดเคลื่อ� นของการส่ง่ ต่อ่ ซึ่ง�่ ถ้า้ เรารับั
สารที่�่ผิิดก็็จะส่่งต่่อสารที่�่ผิิดต่่อไป ดัังนั้้�นเราจึึงควรศึึกษาและเป็็นผู้�้ที่�่ใช้้
สำ�ำ นวนไทยได้อ้ ย่า่ งถููกต้อ้ ง เพื่่อ� ที่จ�่ ะเป็น็ ผู้ท�้ ี่ม�่ ีีคลังั ความรู้ม� ากและก่อ่ ให้เ้ กิดิ
ประโยชน์แ์ ก่ต่ นเอง
• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย
คาบที่�่ ๑๙ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑
๗ (ห้อ้ งคอม) • VDO Solution: เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง เรีียนรู้เ�้ รื่อ� ง หนัังสืือแบบฝึกึ หััด
ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิิธภาษา ๑.๑ ๒๐ - บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม เรื่อ� ง เรีียนรู้เ�้ รื่อ� งสำ�ำ นวน สุภุ าษิติ สำ�ำ นวน สุภุ าษิติ ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้
คำ�ำ พังั เพย ๑๙๒-๑๙๖
คำ�ำ พังั เพย

เรีียน VDO solution : หนัังสืือแบบฝึึกหัดั
- บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่�ว ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม เรื่�อง คุุณค่่าทางภาษาของ เรื่อ� ง คุณุ ค่า่ ทางภาษา ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
๑๐ ของสำำ�นวนไทย ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
สำำ�นวนไทย ๑๙๘-๒๐๑

สัปั ดาห์ท์ ี่่� คาบที่่� สื่่อ� /แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/

คาบ)

ครููสอนขั้้น� สรุปุ : บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม
- ครููพููดเพื่่อ� สรุปุ เนื้้อ� หาว่า่ สำำ�นวนเป็น็ องค์ร์ วมที่ใ่� หญ่ท่ ี่ส�่ ุดุ ที่ร�่ วมสุภุ าษิติ
โดยหมายถึึงคำ�ำ กล่า่ วที่ม�่ ีีคติสิ อนใจ สุภุ าษิติ จึึงมีีลักั ษณะเดีียวกับั สำ�ำ นวนและ
• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย ๕ คำ�ำ พังั เพย แต่ม่ ีีจุดุ มุ่�งหมายเพื่่อ� การสั่ง� สอน เตือื นสติใิ ห้ค้ ิดิ และคำ�ำ พังั เพย คือื
คาบที่่� ๑๙ วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑
(ห้้องคอม) • VDO Solution: ถ้อ้ ยคํําที่เ�่ ปรีียบเทีียบเหตุกุ ารณ์์ หรือื เรื่อ� งราวต่า่ ง ๆ ที่พ�่ บเห็น็ ได้ใ้ นการดํํารง
ชีวี ิติ ของคนรุ่่�นก่อ่ น โดยมากไม่เ่ น้น้ การสั่ง� สอน
หน่่วยการเรีียนรู้�้ วิวิ ิธิ ภาษา ๑.๑

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้อ้ สอบ-เข้า้ เมืืองตา
- บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม หลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม

ครููนำ�ำ เข้า้ สู่�บทเรีียน : บทสรุปุ ความรู้ว� ิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑
- ครููกล่า่ วนำ�ำ ว่า่ ในเทอม ๑ นี้้ใ� นส่ว่ นของวิวิ ิธิ ภาษานั้้น� นักั เรีียนได้ศ้ ึึกษา
๗ บทเรีียนไปทั้้ง� หมด ๑๐ บทเรีียน ได้แ้ ก่่
- บทภาษามีีพลังั
- บท บ.ก. ที่ร�่ ักั
• หนังั สืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย - บทท่อ่ งเว็บ็ เก็บ็ ความรู้�
วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑
คาบที่่� ๒๐ • หนังั สืือคู่่�มือื ครููภาษาไทย ๒ - บทเพื่่อ� นกันั
(ห้อ้ งคอม) วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - บทเสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊ด�
- บทคิดิ ต่า่ งกันั แต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้
- บทเก็บ็ มาเล่า่ เอามาคุยุ
- บทวิถิ ีีงามความพอเพีียง
- บทแต่ง่ ให้ง้ ามตามที่เ�่ หมาะ
- บทเข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม
ซึ่ง�่ ในแต่ล่ ะบทก็จ็ ะมีีหลักั การใช้ภ้ าษาที่แ�่ ทรกไว้อ้ ยู่�อย่า่ งหลากหลาย

เวลา

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่่�อ/แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ (๕๐ นาทีี/ กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่่�

คาบ)

๓ เรีียน VDO solution : เรื่�อง ภาษามีีพลังั หนัังสือื แบบฝึกึ หัดั
- บทสรุุปความรู้้ว� ิิวิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง ภาษามีีพลังั ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้้า
๒๐๘-๒๑๐

๔ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง บ.ก. ที่่�รััก หนังั สืือแบบฝึึกหััด
- บทสรุปุ ความรู้้ว� ิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง บ.ก. ที่ร่� ััก ภาษาไทย วิวิ ิธิ ภาษา
ม.๑ เล่่ม ๑ หน้า้
๒๑๒-๒๑๔

หนังั สือื แบบฝึกึ หัดั
เรีียน VDO solution : เรื่�อง ท่อ่ งเว็บ็ เก็บ็ ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
• หนัังสืือแบบฝึึกหัดั ภาษาไทย ๔ - บทสรุุปความรู้้ว� ิวิ ิิธภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง ท่่องเว็็บเก็็บความรู้�้ ความรู้้� ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้้า
วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ ๒๑๖-๒๑๘
๗ คาบที่่� ๒๐ • หนัังสืือคู่่�มืือครููภาษาไทย
(ห้อ้ งคอม) วิิวิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ หนัังสือื แบบฝึึกหััด
เรีียน VDO solution : ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
๔ - บทสรุุปความรู้้�วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่�อง เพื่่อ� นกััน เรื่อ� ง เพื่่อ� นกััน ม.๑ เล่่ม ๑ หน้า้
๒๒๐-๒๒๒

หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั
เรีียน VDO solution : เรื่�อง เสีียงเพลงกัับ ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
๔ - บทสรุุปความรู้้ว� ิิวิิธภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง เสีียงเพลงกัับเสีียงกรี๊�ด เสีียงกรี๊ด� ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้
๒๒๔-๒๒๖

เรีียน VDO solution : หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั
- บทสรุุปความรู้้ว� ิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่�อง คิิดต่า่ งกััน แต่อ่ ยู่� เรื่�อง คิิดต่า่ งกันั แต่่อยู่� ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
๔ ร่่วมกันั ได้้ ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้้า
ร่่วมกัันได้้
๒๒๘-๒๓๐

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่�อ่ /แหล่ง่ การเรีียนรู้�้ เวลา กิจิ กรรม ชื่�่อ VDO Solution หนังั สืือหน้้าที่�่
(๕๐ นาทีี/ เรื่อ� ง เก็บ็ มาเล่่า
เอามาคุุย หนัังสืือแบบฝึกึ หัดั
คาบ) เรื่�อง วิิถีีงามความ ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
พอเพีียง ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้้า
๔ เรีียน VDO solution : เรื่อ� ง แต่ง่ ให้ง้ ามตามที่�่ ๒๓๒-๒๓๔
- บทสรุุปความรู้้ว� ิิวิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง เก็็บมาเล่า่ เอามาคุุย เหมาะ หนังั สือื แบบฝึึกหัดั
ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
๔ เรีียน VDO solution : ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้้า
- บทสรุปุ ความรู้้�วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่�อง วิถิ ีีงามความพอเพีียง ๒๓๖-๒๓๘
ห๒มภ.าน๔๑ัษัง๐สาเื-ลไือ๒่ทม่แ๔ยบ๑๒บวิหิวฝิึนธิกึ ้ภหา้ ัาดั ษา
• หนังั สืือแบบฝึกึ หัดั ภาษาไทย
วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑
คาบที่่� ๒๐ • หนัังสืือคู่่�มือื ครููภาษาไทย ๔ เรีียน VDO solution :
(ห้อ้ งคอม) วิิวิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - บทสรุปุ ความรู้ว� ิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง แต่ง่ ให้ง้ ามตามที่เ�่ หมาะ

๗ เรีียน VDO solution : หนังั สือื แบบฝึึกหััด
๔ - บทสรุุปความรู้้ว� ิิวิิธภาษา ม.๑ เทอม ๑ เรื่อ� ง เข้า้ เมืืองตาหลิ่่ว� เรื่อ� ง เข้า้ เมือื งตาหลิ่่ว� ภาษาไทย วิิวิธิ ภาษา
ต้อ้ งหลิ่่ว� ตาตาม ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้
ต้้องหลิ่่�วตาตาม ๒๔๔-๒๔๖

๑๐ ทำำ�แบบทดสอบท้้ายบท : ข้้อสอบ-สรุุปความรู้้�
- บทสรุุปความรู้้�วิิวิิธภาษา ม.๑ เทอม ๑ วิิวิิธภาษา ม.๑
เทอม ๑

• หนัังสืือแบบฝึกึ หััดภาษาไทย ครููทบทวนควมรู้้� :
คาบที่่� ๒๑ วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ - ครููทบทวนความรู้้�บทเข้้าเมืืองตาหลิ่่�ว ต้้องหลิ่่�วตาตาม ว่่าเป็็นเรื่�อง
(ห้อ้ งเรีียน • หนังั สืือคู่่�มืือครููภาษาไทย เกี่ย�่ วกับั สำ�ำ นวน สุภุ าษิติ คำ�ำ พังั เพยของไทย ซึ่ง�่ จะมีีการมีีการแยกประเภท
วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่่ม ๑ ๕ ของสำ�ำ นวน สุภุ าษิติ และคำ�ำ พังั เพยออกตามรููปแบบที่ม�่ าของสำ�ำ นวนนั้้น� ๆ
ปกติ)ิ
ซึ่ง�่ หากเรารู้�จักั สำ�ำ นวน ทราบความหมายของสำ�ำ นวนมากเท่า่ ไร เราก็จ็ ะเป็น็
ผู้ท�้ ี่ม�่ ีีคลังั ความรู้� และสามารถนำ�ำ ความรู้�นั้น� มาใช้อ้ ย่า่ งถููกต้อ้ งเหมาะสม

สัปั ดาห์ท์ ี่�่ คาบที่่� สื่อ�่ /แหล่่งการเรีียนรู้้� เวลา กิจิ กรรม ชื่่�อ VDO Solution หนัังสืือหน้้าที่่�
(๕๐ นาทีี/ หนังั สือื แบบฝึกึ หััด
ภาษาไทย วิิวิิธภาษา
คาบ) ม.๑ เล่ม่ ๑ หน้า้
๒๔๘-๒๕๓
๓๐ กิจิ กรรมฝึึกทักั ษะ :
- ครููให้้นัักเรีียนทำำ�แบบฝึึกหััดตะลุยุ โจทย์์ ข้อ้ ที่�่ ๑-๒๐

๗ คาบที่่� ๒๑ • หนังั สืือแบบฝึึกหััดภาษาไทย เฉลยกิิจกรรมฝึกึ ทักั ษะ :
(ห้อ้ งเรีียน วิวิ ิธิ ภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ - ครููเฉลยแบบฝึึกหััดตะลุุยโจทย์์ข้้อที่่� ๑-๒๐ และให้้นัักเรีียนลอง
• หนังั สืือคู่่�มือื ครููภาษาไทย หนังั สือื คู่่�มือื ครูู
ปกติิ) วิวิ ิิธภาษา ม.๑ เล่ม่ ๑ ๑๕ คำ�ำ นวณคะแนนที่ต�่ นเองได้แ้ ละใส่ด่ อกจันั ไว้ใ้ นข้อ้ ที่ร�่ ู้้�สึกว่า่ ตัวั เองยังั ไม่แ่ ม่น่ ภาษาไทย วิวิ ิิธภาษา
และอาจจะแนะนำำ�ให้้นักั เรีียนย้อ้ นกลับั ไปเรีียนไฟล์ใ์ นบทนั้้น� เพื่่อ� ทบทวน ม.๑ เล่่ม ๑ หน้า้
ความเข้้าใจของตนเองเพิ่่ม� เติมิ ๒๓๘-๒๔๗
สอบ Midterm
๘

สรุ ปจำ�นวนคาบท่ีใช้ทั้งภาคเรียน

รายวิิชาพื้�นฐานภาษาไทย ชั้�นมัธั ยมศึกึ ษาปีีที่� ๑ เล่ม่ ๑ เวลา ๖๐ ชั่�วโมง
หน่่วยการเรีียนรู้ � เวลา (ชั่�วโมง)

หน่่วยที่� ๑ วิวิ ิธิ ภาษา ๒๑
บทที่� ๑ ภาษามีพี ลังั
บทที่� ๒ บ.ก. ที่่�รััก ๒๑
บทที่� ๓ ท่่องเว็บ็ เก็็บความรู้�
บทที่� ๔ เพื่�อนกััน
บทที่� ๕ เสีียงเพลงกับั เสีียงกรี๊�ด
บทที่� ๖ คิิดต่่างกััน เเต่อ่ ยู่�ร่วมกันั ได้้
บทที่� ๗ เก็บ็ มาเล่่า เอามาคุยุ
บทที่� ๘ วิิถีีงามความพอเพีียง
บทที่� ๙ แต่่งให้ง้ ามตามที่�เหมาะ
บทที่� ๑๐ เข้้าเมือื งตาหลิ่�ว ต้้องหลิ่�วตาตาม
บทสรุปุ ความรู้�วิวิธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑

หน่ว่ ยที่� ๒ วรรณคดีีวิิจักั ษ์์
บทที่� ๑ สมบััติิวรรณคดีีของไทย
บทที่� ๒ นิทิ านพื้�นบ้้าน
บทที่� ๓ สุภุ าษิติ พระร่ว่ ง
บทที่� ๔ โคลงโลกนิติ ิิ
บทที่� ๕ นิริ าศภูเู ขาทอง
บทสรุปุ ความรู้�วรรณคดีีวิิจักั ษ์์ ม.๑ เทอม ๑

จดให้จาํ นํ าไปใช้

สารบัญ

๐๑ ภาษามีพลัง ๒

พลังภาษา ๒
การอ่านพยัญชนะท่ไี ม่มรี ูปสระก�ำ กับ ๘

๐๒ บ.ก. ท่รี กั ๑๘

จดหมาย ๑๘
การเลือกใชค้ ำ� ๒๒
คำ�นำ �หน้ านาม ๒๙

๐๓ ทอ่ งเว็บเกบ็ ความรู้ ๓๘

การรบั สารผา่ นอินเทอรเ์ น็ ต ๓๘
การสื่อสารผา่ นอินเทอรเ์ น็ ต ๔๕

๐๔ เพื่อนกนั ๕๖

ภาษาพูด-ภาษาเขียน ๕๖
คำ�นาม ๖๓
คำ�สรรพนาม ๖๘

๐๕ เสียงเพลงกับเสียงกรด๊ี ๗๘

คำ�อุทาน ๗๘
มารยาทในการชมการแสดง ๘๒
การเขียนบรรยาย ๘๗
การใชค้ วามเปรยี บ ๙๒

สารบัญ

๐๖ คิดต่างกัน แตอ่ ย่รู ว่ มกันได้ ๑๐๒

การแสดงความคิดเห็น ๑๐๒
มารยาทในการแสดงความคิดเห็น ๑๐๘
เจตนาในการสื่ อสาร ๑๑๓
การใชภ้ าษาไทยในการส่ือสาร ๑๑๗

๐๗ เกบ็ มาเล่า เอามาคุย ๑๒๖

คำ�พ้อง ๑๒๖

๐๘ วถิ ีงามความพอเพียง ๑๔๐

การพิจารณาคุณค่าของเรอ่ื งท่อี ่าน ๑๔๐
คำ�เชอ่ื ม ๑๔๖
อักษรท่ไี มอ่ อกเสียง ๑๕๔
การอ่านพยางค์ท่มี ี รร (รอ หัน) ๑๖๐
พยางค์หนั ก-พยางค์เบา ๑๖๔

๐๙ แต่งให้งามตามท่เี หมาะ ๑๗๒

การสรุปใจความสำ�คัญ ๑๗๒
คำ�ประสม ครงั้ ท่ี ๑ ๑๗๗
คำ�ประสม ครงั้ ท่ี ๒ ๑๘๑

สารบัญ

๑๐ เข้าเมืองตาหล่ิว ตอ้ งหล่ิวตาตาม ๑๙๒

เรยี นรูเ้ รอื่ งสำ�นวน สุภาษิต คำ�พังเพย ๑๙๒
คุณค่าทางภาษาของสำ �นวนไทย ๑๙๘

๑๑ สรุปความรูว้ วิ ธิ ภาษา ม.๑ เทอม ๑ ๒๐๘

ภาษามีพลัง ๒๐๘
บ.ก. ท่รี กั ๒๑๑
ทอ่ งเวบ็ เกบ็ ความรู้ ๒๑๔
เพ่ือนกนั ๒๑๗
เสียงเพลงกับเสียงกรด๊ี ๒๒๐
คิดต่างกัน แต่อย่รู ว่ มกันได้ ๒๒๓
เกบ็ มาเล่า เอามาคุย ๒๒๖
วถิ ีงามความพอเพียง ๒๒๙
แตง่ ให้งามตามท่เี หมาะ ๒๓๒
เข้าเมอื งตาหล่ิว ต้องหล่ิวตาตาม ๒๓๕

๑๒ ตะลยุ โจทย์ ๒๓๘

๑๓ บรรณานกุ รม

จดให้จำ� น� ำไปใช้

ตัวั ชี้�ว้ ัดั

ท ๑.๑ ม.๑/๒ จัับใจความสำำ�คััญจากเรื่�่องที่�อ่ ่า่ น
ท ๑.๑ ม.๑/๓ ระบุเุ หตุุและผล และข้้อเท็จ็ จริิงกับั ข้้อคิดิ เห็น็ จากเรื่อ่� งที่่อ� ่่าน
ท ๑.๑ ม.๑/๕ ตีีความคำ�ำ ยากในเอกสารวิิชาการ โดยพิจิ ารณาจากบริิบท
ท ๓.๑ ม.๑/๖ มีีมารยาทในการฟััง การดูู และการพูดู

จุดุ ประสงค์์

๑. สามารถอ่า่ นจับั ใจความเรื่่อ� ง ภาษามีีพลังั ได้อ้ ย่า่ งเหมาะสม
๒. มีีมารยาทในการพูดู
๓. สามารถเข้้าใจถึงึ ความสัมั พันั ธ์ร์ ะหว่า่ งเหตุุและผลจากเรื่่อ� งที่่อ� ่า่ น
๔. สามารถตีีความคำำ�ยากที่่พ� บในบทเรีียนได้้

ภาษามีพลงั

ภาษานั้น�้ มีอี ิทิ ธิพิ ลต่อ่ การดำ�ำ เนินิ ชีวี ิติ ประจำ�ำ วัันของเราเป็น็ อย่า่ งมาก เพราะว่า่ ภาษานั้น�้
มีพี ลัังที่่จ� ะก่อ่ ให้เ้ กิดิ ผลต่อ่ จิติ ใจของคนทุกุ คน หากเราใช้ภ้ าษาไปในทิศิ ทางที่่ด� ีจี ะก่อ่ ให้เ้ กิดิ
พลัังของภาษาในทางบวกต่อ่ ผู้�้รับสาร แต่ใ่ นขณะเดียี วกัันถ้า้ เราใช้ภ้ าษาไปในทิศิ ทางที่่ไ� ม่ด่ ีี
ภาษาก็จ็ ะส่ง่ พลัังในทางลบให้แ้ ก่ผ่ ู้�้รับสารด้ว้ ยเช่น่ เดียี วกััน

จดให้จำ� น� ำไปใช้

ผงั มโนทศั น์

๑. พลังภาษา
๒. การอ่านพยัญชนะท่ไี มม่ รี ูปสระก�ำกบั

คู่มือครู รายวิชาภาษาไทย

ววิ ธิ ภาษา ม.๑

พลงั ภาษา

พลัังภาษา

พลังั ภาษา คืือ อำ�ำ นาจของภาษา โดยภาษาเป็็นสิ่�งที่�่ทำำ�ให้้เราสามารถสื่่�อสารกันั ได้้ บอกเรื่อ่� งราว
และความรู้้�สึึกนึกึ คิิดกัันได้้ ตลอดจนเรีียนรู้�สิ่ง� ต่่าง ๆ และสามารถพัฒั นาตนเองและสัังคม

ประเภทของภาษา

กขค

......ว.ั.ัจ..น..ภ..า..ษ..า....... .....อ...วั.ัจ..น...ภ..า.ษ...า......
ภาษาที่ใ่� ช้้ถ้้อยคำำ� เช่น่ ภาษาพูดู ภาษาเขีียน
ภาษาที่ไ่� ม่่ใช้้ถ้้อยคำ�ำ แต่ใ่ ช้้ท่า่ ทางหรืือ
แล้ว้ การพูดู สนทนาของเรา การแสดงออกของร่่างกายในการ
เป็็นวัจั นภาษาหรือื
อวัจั นภาษากันั นะ สื่อ�่ สาร รวมถึึงสัญั ลัักษณ์์ รููปภาพและ
วััตถุสุิ่ง� ของต่่าง ๆ

2 ภาษามพี ลัง

ภาษามีคี วามเกี่่�ยวข้้องกับั วัฒั นธรรมของคนในสัังคมอย่่างไร

?? การเลืือกใช้้ภาษาในสังั คมไทยมัักต้้องคำ�ำ นึงึ ถึึงวััฒนธรรม สััมมาคารวะ

กาลเทศะ สัังเกตได้้จากการใช้ค้ ำำ�ว่่า “ถืือ” ของคนไทย

ห้้ามเอาเข้้าบ้้านนะ!
แม่ถ่ ืือ

ตัวั อย่่าง

การตั้้ง� ชื่่อ� ของคนไทย การเลืือกต้้นไม้้ปลูกู ในบ้า้ น ขนมในวัันแต่่งงาน

พลังั ของภาษาส่่งผลในสองทาง

พลัังของภาษาทางบวก พลังั ของภาษาทางลบ

3ภาษามพี ลงั