พคุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่�่ ๖ ทัักษะและกระบวนการทางคณิติ ศาสตร์์
มาตรฐาน ค ๖.๑ มีคี วามสามารถในการแก้้ปัญั หา การให้้เหตุุผล
การสื่�อสาร การสื่�อความหมายทางคณิติ ศาสตร์์ และการนำเสนอ
การเชื่�อมโยงความรู้้�ต่่าง ๆ ทางคณิติ ศาสตร์์ และเชื่อ� มโยงคณิิตศาสตร์์
กับั ศาสตร์์อื่�น ๆ และมีคี วามคิิดริเิ ริ่�มสร้า้ งสรรค์์
๑. ใช้ว้ ิิธีกี ารที่่ห� ลากหลายแก้้ปัญั หา
๒. ใช้้ความรู้้� ทักั ษะและกระบวนการทางคณิิตศาสตร์์
ในการแก้้ปััญหาในสถานการณ์ต์ ่่าง ๆ ได้อ้ ย่่างเหมาะสม
๓. ให้้เหตุุผลประกอบการตัดั สิินใจและสรุุปผลได้้อย่า่ งเหมาะสม
๔. ใช้้ภาษาและสััญลัักษณ์์ทางคณิิตศาสตร์์ในการสื่อ� สาร
การสื่�อความหมายและการนำเสนอได้อ้ ย่่างถููกต้้อง
๕. เชื่�อมโยงความรู้้�ต่า่ ง ๆ ในคณิิตศาสตร์์และเชื่�อมโยง
คณิิตศาสตร์ก์ ับั ศาสตร์อ์ื่�น ๆ
๖. มีีความคิดิ ริเิ ริ่ม� สร้า้ งสรรค์์
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนกลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �
คณิิตศาสตร์์
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ � สาระที่่� ๘ ธรรมชาติิของวิทิ ยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
วิทิ ยาศาสตร์์
มาตรฐาน ว ๘.๑ ใช้้กระบวนการทางวิทิ ยาศาสตร์์และจิติ วิทิ ยาศาสตร์์
ในการสืืบเสาะหาความรู้� การแก้ป้ ัญั หา รู้้�ว่่าปรากฏการณ์์ทางธรรมชาติิ
ที่่�เกิิดขึ้�นส่ว่ นใหญ่ม่ ีีรููปแบบที่่แ� น่่นอน สามารถอธิบิ ายและตรวจสอบได้้
ภายใต้ข้ ้้อมูลู และเครื่อ� งมืือที่่ม� ีอี ยู่�ในช่ว่ งเวลานั้้น� ๆ เข้า้ ใจว่า่ วิิทยาศาสตร์์
เทคโนโลยีี สัังคม และสิ่ง� แวดล้อ้ มมีคี วามเกี่ย� วข้้องสัมั พัันธ์์กันั
๑. ตั้้�งคำถามเกี่�ยวกับั เรื่�องที่่�จะศึกึ ษาตามที่่�กำหนดให้้และตาม
ความสนใจ
๒. วางแผน การสัังเกต เสนอวิธิ ีสี ำรวจตรวจสอบ ศึกึ ษาค้น้ คว้้า
โดยใช้้ความคิดิ ของตนเอง ของกลุ่ม�่ และคาดการณ์ส์ิ่�งที่่จ� ะพบ
จากการสำรวจตรวจสอบ
๓. เลืือกใช้้วัสั ดุุอุุปกรณ์์ เครื่อ� งมืือที่่เ� หมาะสมในการสำรวจ
ตรวจสอบ และบัันทึกึ ข้อ้ มููล
๔. จััดกลุ่ม�่ ข้อ้ มููล เปรีียบเทีียบกับั สิ่ง� ที่่ค� าดการณ์ไ์ ว้แ้ ละนำเสนอผล
๕. ตั้้ง� คำถามใหม่จ่ ากผลการสำรวจตรวจสอบ
๖. แสดงความคิิดเห็น็ และรวบรวมข้้อมููลจากกลุ่่�มนำไปสู่�
การสร้้างความรู้�
๗. บัันทึกึ และอธิิบายผลการสังั เกต สำรวจตรวจสอบตาม
ความเป็็นจริิง มีีแผนภาพประกอบคำอธิบิ าย
๘. นำเสนอจััดแสดงผลงานโดยอธิิบายด้ว้ ยวาจา
และเขีียนแสดงกระบวนการและผลของงานให้้ผู้�อื่น� เข้้าใจ
ภัยท่ี ๑ : รูค้ ดิ ระวังภัยสังคม | หนา้ 50
พคุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
กลุ่�มสาระการเรียี นรู้�การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนสาระที่่� ๑ ศาสนา ศีีลธรรม จริยิ ธรรม
สังั คมศึกึ ษา ศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๑ รู้้� และเข้้าใจประวััติิ ความสำคัญั ศาสดา หลัักธรรม
และวัฒั นธรรม ของพระพุุทธศาสนาหรืือศาสนาที่่�ตนนับั ถืือและศาสนาอื่�น มีศี รัทั ธา
ที่่ถ� ููกต้้อง ยึดึ มั่่�น และปฏิบิ ััติติ ามหลักั ธรรม เพื่่�ออยู่�ร่วมกัันอย่า่ งสันั ติิสุุข
๓. เห็น็ คุุณค่า่ และประพฤติิตนตามแบบอย่า่ งการดำเนินิ ชีวี ิติ
และข้อ้ คิดิ จากประวัตั ิสิ าวก ชาดก เรื่�องเล่่าและศาสนิกิ ชน
ตัวั อย่่างตามที่่ก� ำหนด
๕. ชื่่�นชมการทำความดีขี องบุุคคลในประเทศตามหลัักศาสนา
พร้อ้ มทั้้�งบอกแนวปฏิบิ ัตั ิิในการดำเนิินชีีวิิต
๖. เห็น็ คุุณค่า่ และสวดมนต์์ แผ่่เมตตาและบริหิ ารจิิต เจริิญปััญญา
มีีสติิที่่�เป็น็ พื้้�นฐานของสมาธิใิ นพระพุุทธศาสนาหรืือการพััฒนาจิิต
ตามแนวทางของศาสนาที่่ต� นนับั ถืือตามที่่�กำหนด
๗. ปฏิิบัตั ิิตนตามหลักั ธรรมของศาสนาที่่ต� นนัับถืือเพื่่�อแก้้ปัญั หา
อบายมุุขและสิ่ �งเสพติดิ
มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้้าใจ ตระหนัักและปฏิิบััติติ นเป็น็ ศาสนิิกชนที่่ด� ีี
และธำรงรักั ษาพระพุุทธศาสนาหรืือศาสนาที่่ต� นนัับถืือ
๒. มีมี ารยาทของความเป็น็ ศาสนิิกชนที่่�ดีีตามที่่ก� ำหนด
สาระที่�่ ๒ หน้้าที่�่พลเมืือง วััฒนธรรม และการดำเนิินชีีวิิตในสัังคม
มาตรฐาน ส ๒.๑ เข้า้ ใจและปฏิิบัตั ิิตนตามหน้า้ ที่่ข� องการเป็น็ พลเมืืองดีี
มีคี ่า่ นิยิ มที่่ด� ีีงาม และธำรงรักั ษาประเพณีแี ละวัฒั นธรรมไทย ดำรงชีวี ิติ
อยู่�ร่วมกัันในสัังคมไทย และสัังคมโลกอย่า่ งสันั ติิสุุข
๑. ปฏิิบััติิตามกฎหมายที่่เ� กี่ย� วข้อ้ งกัับชีีวิิตประจำวัันของครอบครััว
และชุุมชน
๒. วิเิ คราะห์์การเปลี่ย� นแปลงวััฒนธรรมตามกาลเวลา
และธำรงรักั ษาวััฒนธรรมอัันดีีงาม
๓. แสดงออกถึงึ มารยาทไทยได้เ้ หมาะสมกัับกาลเทศะ
๔. อธิบิ ายคุุณค่่าทางวัฒั นธรรมที่่แ� ตกต่า่ งกัันระหว่่างกลุ่ม่� คน
ในสังั คมไทย
๕. ติดิ ตามข้้อมููลข่า่ วสาร เหตุุการณ์ต์ ่า่ ง ๆ ในชีวี ิิตประจำวันั
เลืือกรับั และใช้้ข้้อมูลู ข่า่ วสารในการเรีียนรู้้�ได้้อย่่างเหมาะสม
ภยั ท่ี ๑ : รคู้ ิดระวงั ภยั สงั คม | หนา้ 51
พคุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่่� ๒ ชีวี ิติ และครอบครัวั
มาตรฐาน พ ๒.๑ เข้า้ ใจและเห็น็ คุุณค่า่ ตนเอง ครอบครััว เพศศึึกษา
และมีที ักั ษะในการดำเนินิ ชีีวิติ
๑. อธิิบายความสำคัญั และความแตกต่่างของครอบครััวที่่ม� ีตี ่อ่ ตนเอง
๒. อธิบิ ายวิธิ ีสี ร้้างสัมั พันั ธภาพในครอบครัวั และกลุ่�ม่ เพื่่อ� น
มาตรฐาน พ ๓.๒ รักั การออกกำลังั กาย การเล่น่ เกม และการเล่่นกีีฬา
ปฏิิบััติเิ ป็็นประจำอย่า่ งสม่่ำเสมอ มีีวิินััย เคารพสิิทธิิ กฎ กติกิ า มีีน้้ำใจ
นัักกีีฬา มีีจิิตวิิญญาณในการแข่่งขัันและชื่น� ชมในสุุนทรียี ภาพของการกีฬี า
๑. อธิบิ ายประโยชน์แ์ ละหลักั การออกกำลังั กายเพื่่อ� สุุขภาพสมรรถภาพ
ทางกายและการสร้า้ งเสริมิ บุุคลิิกภาพ
๒. เล่น่ เกมที่่ใ� ช้้ทักั ษะการวางแผนและสามารถเพิ่่�มพูนู ทักั ษะ
การออกกำลัังกายและเคลื่ �อนไหวอย่่างเป็็นระบบ
๓. เล่่นกีีฬาที่่�ตนเองชื่น� ชอบและสามารถประเมินิ ทักั ษะ
การเล่น่ ของตนเป็น็ ประจำ
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนกลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �
สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สาระที่�่ ๕ ความปลอดภััยในชีวี ิติ
มาตรฐาน พ ๕.๑ ป้้องกัันและหลีีกเลี่�ยงปัจั จััยเสี่ย� ง พฤติิกรรมเสี่�ยงต่่อ
สุุขภาพ อุุบััติิเหตุุ การใช้้ยา สารเสพติิด และความรุุนแรง
๑. วิิเคราะห์์ผลกระทบจากความรุุนแรงของภััยธรรมชาติทิ ี่่�มีตี ่่อ
ร่า่ งกาย จิติ ใจ และสังั คม
๒. แสดงวิิธีีขอความช่่วยเหลืือจากบุุคคลและแหล่่งต่่าง ๆ เมื่่�อ
เกิิดเหตุุร้า้ ยหรืืออุุบััติิเหตุุ
ภัยที่ ๑ : รคู้ ดิ ระวังภัยสงั คม | หนา้ 52
พคุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่่� ๑ การดำรงชีีวิิตและครอบครัวั
มาตรฐาน ง ๑.๑ เข้า้ ใจการทำงาน มีีความคิดิ สร้้างสรรค์ ์ มีีทักั ษะ
กระบวนการทำงาน ทัักษะการจััดการ ทักั ษะกระบวนการแก้ป้ ััญหา
ทัักษะการทำงานร่ว่ มกััน และทักั ษะการแสวงหาความรู้้� มีีคุุณธรรม
และลัักษณะนิสิ ัยั ในการทำงานมีีจิิตสำนึึกในการใช้้พลัังงาน ทรััพยากร
และสิ่ง� แวดล้อ้ มเพื่่อ� การดำรงชีวี ิิตและครอบครััว
๑. อธิิบายวิธิ ีกี ารและประโยชน์์การทำงานเพื่่อ� ช่่วยเหลืือตนเอง
ครอบครััวและส่่วนรวม
๒ ใช้ว้ ัสั ดุุ อุุปกรณ์แ์ ละเครื่อ� งมืือตรงกับั ลักั ษณะงาน
๓. ทำงานอย่า่ งเป็็นขั้�้นตอนตามกระบวนการทำงานด้ว้ ยความ
สะอาดความรอบคอบ และอนุุรักั ษ์์สิ่ง� แวดล้้อม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
การงานอาชีพี และ
เทคโนโลยีี
สาระที่่� ๓ เทคโนโลยีสี ารสนเทศและการสื่่�อสาร
มาตรฐาน ง ๓.๑ เข้า้ ใจ เห็็นคุุณค่่า และใช้้กระบวนการเทคโนโลยีี
สารสนเทศในการสืืบค้น้ ข้้อมูลู การเรีียนรู้้� การสื่อ� สาร การแก้้ปััญหา
การทำงานและอาชีพี อย่่างมีีประสิทิ ธิิภาพ ประสิทิ ธิิผล และมีีคุุณธรรม
๑. ค้น้ หาข้้อมูลู อย่า่ งมีีขั้�้นตอนและนำเสนอข้อ้ มููลในลัักษณะต่า่ ง ๆ
๒. บอกวิธิ ีดี ููแลและรักั ษาอุุปกรณ์์เทคโนโลยีสี ารสนเทศ
๓. เก็บ็ รักั ษาข้้อมูลู ที่่เ� ป็น็ ประโยชน์์ในรููปแบบต่า่ ง ๆ
๔. นำเสนอข้้อมูลู ในรููปแบบที่่�เหมาะสมโดยเลืือกใช้ซ้ อฟต์แ์ วร์์
ประยุุกต์์
๕. ใช้ค้ อมพิวิ เตอร์ช์ ่่วยสร้า้ งชิ้�นงานจากจินิ ตนาการหรืืองานที่่�ทำ
ในชีีวิติ ประจำวัันอย่า่ งมีีจิิตสำนึกึ และความรัับผิดิ ชอบ
ภยั ที่ ๑ : รู้คิดระวงั ภยั สงั คม | หนา้ 53
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยฉลาดรู้ �
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่�่อการสื่่�อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยในการรัับข้้อมููล ถ่่ายทอดข้้อมููล แลกเปลี่�ยนความคิิดความรู้้�สึึกและประสบการณ์์
๒. ใช้้ภาษาไทยในการเขีียน พููด เพื่่�อนำเสนอข้้อมููลในรููปแบบต่่าง ๆ และช่่องทางที่่�หลากหลาย
อย่่างถููกต้้องเหมาะสม มีีเจตคติิที่่�ดีีในการรายงานผลการค้้นคว้้า เสนอทััศนะโต้้แย้้ง โน้้มน้้าว
และแสดงแนวคิิดอย่่างมีีเหตุุผล
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. สืืบสอบความรู้ �และมโนทััศน์์เกี่ �ยวกัับภาษาไทยที่่�สนัับสนุุนด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
๒. ใช้้เหตุุผลสนัับสนุุนหรืือคััดค้้านในประเด็็นถกเถีียง ในสถานการณ์์ต่่าง ๆ เช่่น การอภิิปรายและการ
โต้้วาทีี
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่่�อการสื่�่อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยทั้้�งวจนภาษา อวััจนภาษาและสััญลัักษณ์์ทางคณิิตศาสตร์์ เพื่่�อสื่�อความหมาย
และนำเสนออย่่างถููกต้้องเหมาะสม
สมรรถนะหลััก ด้้านคณิิตศาสตร์์ในชีีวิิตประจำวััน
๑. สืืบค้้นผลกระทบของสมมติิฐานในกระบวนการคณิิตศาสตร์์วิิธีีแก้้ปััญหาหรืือการสรุุป
๒. อธิิบาย เปรีียบเทีียบ แปลความหมายของแผนภููมิิรููปภาพจากสื่�อต่่าง ๆ เพื่่�อตอบปััญหาในชีีวิิต
ประจำวัันของตนออกแบบแผนภููมิิรููปภาพหรืือตารางโดยใช้้เทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. รวบรวมข้้อมููลและจำแนกข้้อมููลเกี่�ยวกัับตััวเลขที่่�พบเห็็นในชีีวิิตประจำวััน
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่�่อการสื่�่อสาร
๑. ฟััง พููด อ่่านและเขีียนคำศััพท์์ภาษาไทยที่่�เกี่�ยวข้้องกัับความรู้� มโนทััศน์์ แนวคิิด หลัักการ
และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านคณิิตศาสตร์์ในชีีวิิตประจำวััน
๑. สร้้างกฎเกณฑ์์ทางคณิิตศาสตร์์ วิิเคราะห์์ ตรวจสอบกระบวนการคณิิตศาสตร์์ วิิธีีแก้้ปััญหา
และการได้้มาของกฎเกณฑ์์นั้้�นโดยใช้้วิิธีีการให้้เหตุุผลเชิิงอุุปนััย
๒. ให้้เหตุุผลเชิิงนิิรนััยหรืือตรรกศาสตร์์เพื่่�อตรวจสอบข้้อโต้้แย้้งในวิิชาวิิทยาศาสตร์์
๓. สืืบค้้นผลกระทบของสมมติิฐานในกระบวนการคณิิตศาสตร์์ วิิธีีแก้้ปััญหาหรืือการสรุุป
๔. อธิิบาย เปรีียบเทีียบ แปลความหมายของแผนภููมิิรููปภาพจากสื่�อต่่าง ๆ เพื่่�อตอบปััญหาในชีีวิิต
ประจำวัันของตนออกแบบแผนภููมิิรููปภาพ หรืือตารางโดยใช้้เทคโนโลยีี
ภัยท่ี ๑ : รู้คิดระวงั ภัยสังคม | หน้า 54
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. ตั้้�งคำถามสำคััญเกี่�ยวกัับเรื่�องที่่�จะศึึกษา วางแผนการสำรวจตรวจสอบตามความคิิดของตััวเอง
และของกลุ่่�ม เลืือกและใช้้วััสดุุอุุปกรณ์์หรืือเครื่�องมืือในการสำรวจตรวจสอบ เปรีียบเทีียบข้้อมููล
นำเสนอผลการจััดกระทำข้้อมููล อธิิบายผลการสำรวจตรวจสอบด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
และสรุุปคำอธิิบายด้้วยแผนภาพประกอบข้้อความ
๒. เรีียนรู้้�ธรรมชาติิของวิิทยาศาสตร์์ เทคโนโลยีี และวิิศวกรรม เรื่�องราวในธรรมชาติิ เรื่�องราวที่่�มีี
การเปลี่�ยนแปลงจากการกระทำของมนุุษย์์ รวมทั้้�งเทคโนโลยีีในสถานการณ์์ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับตนเอง
ครอบครััว ชุุมชน โดยมีีหลัักฐานสนัับสนุุนได้้อย่่างสมเหตุุสมผล
๓. ออกแบบและสร้้างแบบจำลองอย่่างง่่ายด้้วยความรู้�ทางวิิทยาศาสตร์์ เทคโนโลยีี และใช้้แบบจำลอง
เพื่่�ออธิิบายเรื่ �องราวในธรรมชาติิ
๔. แสดงความคิิดเห็็นสนัับสนุุนหรืือคััดค้้านด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์อย่่างมีีเหตุุผล ตรวจสอบหลัักฐาน
ต่่าง ๆ จากแหล่่งที่่�มาให้้เป็็นที่่�เชื่�อถืือ
๕. ระบุุปััญหาและบริิบทของปััญหา ออกแบบต้้นแบบสิ่�งประดิิษฐ์์ด้้วยการวาดภาพและสร้้างต้้นแบบ
ของวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�เลืือกไว้้ ระบุุวััสดุุอุุปกรณ์์ที่่�เหมาะสมที่่�จะนำมาสร้้างต้้นแบบและดำเนิินการ
ทดสอบต้้นแบบ ปรัับปรุุง ออกแบบซ้้ำเพื่่�อให้้ต้้นแบบที่่�เหมาะสมที่่�สุุด พร้้อมทั้้�งบัันทึึกผลการทดสอบ
และอธิิบายผลอย่่างใช้้เหตุุผล
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนา และวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่่�อการสื่�่อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยในการสนทนา โต้้แย้้ง นำเสนอความคิิดที่่�สร้้างสรรค์์ แลกเปลี่�ยน แบ่่งปัันความคิิดมุุมมอง
ในหััวข้้อ/หััวเรื่�องประเด็็นต่่าง ๆ เกี่�ยวกัับสัังคม ท้้องถิ่�น ศาสนา และวััฒนธรรมหรืือระเบีียบ
แบบแผนต่่าง ๆ โดยคำนึึงถึึงความเหมาะสมกัับมุุมมองทััศนคติิของกลุ่่�มผู้�ชม/ผู้้�ฟัังและบริิบท
๒. ใช้้ภาษาไทยในการเรีียนรู้้�เรื่�องราวเรื่�องเล่่ารายละเอีียดรายงานรายการคำอธิิบาย โต้้แย้้ง
ภาพประกอบ ตาราง แผนที่่� แผนภููมิิตาราง รููปถ่่าย รวมทั้้�งภาพจากระยะไกล ภาพจากดาวเทีียม
และภาพเสมืือนจริิง
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. สืืบสอบความรู้� มโนทััศน์์ด้้านสัังคม ศาสนา และวััฒนธรรม จากเรื่�องราว บริิบท รอบตััว
แหล่่งสื่�อต่่าง ๆ และดิิจิิทััล หลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
ภยั ท่ี ๑ : ร้คู ดิ ระวังภยั สงั คม | หน้า 55
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยอยู่่�ดีีมีีสุุข
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. เรีียนรู้้�การจััดการชีีวิิต การพึ่่�งพาและพััฒนาตนเองผ่่านการฟััง และอ่่านจากแหล่่งความรู้้�ต่่าง ๆ
๒. ถ่่ายทอดความรู้�แลกเปลี่�ยนความคิิดเกี่�ยวกัับการจััดการชีีวิิตการพึ่่�งพา และพััฒนาตนเองที่่�สมดุุล
ผ่่านการพููดและการเขีียนในลัักษณะต่่าง ๆ
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. แก้้ปััญหาชีีวิิต การจััดการและดำเนิินชีีวิิตให้้พอดีี มีีความสมดุุลทุุกด้้านโดยใช้้ความรู้�และ
กระบวนการทางคณิิตศาสตร์์
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. พััฒนาทัักษะชีีวิิต การสร้้างความสมดุุลของชีีวิิต และสร้้างสุุขภาวะโดยใช้้องค์์ความรู้�
และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
๒. เรีียนรู้้�การแก้้ปััญหา การจััดการและดำเนิินชีีวิิตให้้พอดีี มีีความสมดุุลด้้วยหลัักเหตุุผล
กระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. แก้้ปััญหาในชีีวิิต ปรัับตััวต่่อสภาพความเปลี่�ยนแปลงและดำเนิินชีีวิิตให้้พอดีี มีีความสมดุุลทุุกด้้าน
โดยการน้้อมนำหลัักศาสนาที่่�ยึึดถืือมาใช้้
๒. ปฏิิบััติิตนเป็็นส่่วนหนึ่่�งของสัังคม วางตนได้้เหมาะสมกัับบทบาท และหน้้าที่่�ของตนที่่�มีีต่่อครอบครััว
และสัังคม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. เรีียนรู้้� พััฒนาทัักษะและเจตคติิในการสร้้างสุุขภาวะและส่่งเสริิมสุุขภาพทั้้�งทางอารมณ์์ สติิปััญญา
ร่่างกาย สัังคม และจิิตวิิญญาณของตนเองและผู้�อื่�น
๒. เรีียนรู้้� พััฒนาทัักษะและเจตคติิในการป้้องกัันภััย โรคต่่าง ๆ และการปฏิิบััติิตนให้้มีีสุุขภาวะ
ภัยที่ ๑ : ร้คู ดิ ระวังภัยสงั คม | หนา้ 56
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยสามารถสููง
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. ฟััง อ่่านข้้อมููล เรื่�องราวสั้�น ๆ ง่่าย ๆ ที่่�ไม่่มีีความสลัับซัับซ้้อน แล้้วสามารถสรุุป
ความเข้้าใจของตน และแสดงความคิิดเห็็นอย่่างมีีเหตุุผลเกี่�ยวกัับเรื่�องนั้้�น ๆ ได้้
๒. พััฒนาทัักษะในการตััดสิินใจเรื่�องต่่าง ๆ บนฐานของข้้อมููลเหตุุผลและหลัักฐานอย่่างรอบด้้าน
และเหมาะสมตามบริิบทเชิิงวััฒนธรรม ผ่่านการใช้้ภาษาไทยเพื่่�อการสื่�อสารทั้้�งการฟััง การพููด
การอ่่านและการเขีียน
๓. ระบุุปััญหาต่่าง ๆ รวมถึึงวิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหา หาวิิธีีการแก้้ปััญหาและเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหา
ที่่�เหมาะสมที่่�สุุดโดยใช้้ภาษาไทย
๔. อธิิบายกระบวนการแก้้ปััญหาที่่�ตนเองได้้ลงมืือปฏิิบััติิอย่่างเป็็นขั้้�นตอนและเป็็นระบบ
โดยใช้้ภาษาไทย
๕. ปรัับความคิิดของตนเองให้้มีีความยืืดหยุ่่�น สามารถมอง/คิิดและให้้ความเห็็นในเรื่�องต่่าง ๆ
อย่่างหลากหลายแง่่มุุมด้้วยการใช้้ภาษาไทยในการสื่�อสารทั้้�งการฟััง การพููด การอ่่านและการเขีียน
๖. พััฒนาความคิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ และสื่�อสารด้้วยรููปแบบแตกต่่างจากเดิิม
สมรรถนะหลััก ด้้านการรู้�เท่่าทัันสื่�่อ สารสนเทศและดิิจิิทััล
๑. ใช้้สื่�อสารสนเทศที่่�พบเห็็นในชีีวิิตประจำวัันในการพััฒนาทัักษะการฟัังและการอ่่าน
๒. เรีียนรู้้�รููปแบบการใช้้ภาษาของสื่�อ และกลวิิธีีการใช้้ภาษาในสื่่�อและตีีความจุุดประสงค์์
และรููปแบบการสื่ �อสารของโฆษณา ละครและข่่าว
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์ ประเมิินข้้อมููลและเหตุุผลด้้วยการสืืบเสาะหาความรู้�ที่�หลากหลาย
๒. ระบุุปััญหาวิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหาอย่่างเป็็นเหตุุเป็็นผลผ่่านการสืืบสอบความรู้�ที่�หลากหลาย
เพื่่�อนำไปสู่�การหาวิิธีีการแก้้ปััญหาผ่่านกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์ และเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�มีี
ความเหมาะสมที่่�สุุด
๓. ตััดสิินใจเรื่�องต่่าง ๆ บนฐานข้้อมููลเหตุุผลหลัักฐานอย่่างรอบด้้านและเหมาะสมกัับบริิบท
ผ่่านการสืืบสอบหาความรู้ �ที่ �หลากหลายผ่่านกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
๔. ใช้้ความรู้�และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์ในการแก้้ปััญหาต่่าง ๆ ด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้�้นตอน
และเป็็นระบบ
๕. มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นในการแก้้ปััญหาต่่าง ๆ ที่่�หลากหลายแง่่มุุม
ผ่่านการสืืบสอบหาความรู้ �ที่ �หลากหลายและผ่่านการใช้้ความรู้ �และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
๖. คิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ ที่่�แตกต่่างจากเดิิมด้้วยการใช้้ความรู้�และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
โดยอธิิบายความคิิดที่่�เป็็นสิ่่�งใหม่่และขยายผลต่่อยอดความคิิดนั้้�นให้้เป็็นรููปธรรม
ภยั ที่ ๑ : รูค้ ิดระวงั ภัยสงั คม | หนา้ 57
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์และประเมิินข้้อมููลและเหตุุผลสรุุป และให้้ความเห็็นที่่�นำไปสู่�การอยู่่�ร่่วมกััน
ในสัังคมไทยและสัังคมโลกอย่่างสัันติิสุุข
๒. ฝึึกฝนตััดสิินใจเกี่ �ยวกัับการอยู่่�ร่่วมกัันในสัังคมไทยและสัังคมโลกอย่่างสัันติิสุุขบนฐานข้้อมููล
เหตุุผล และหลัักฐานอย่่างหลากหลายเหมาะสมกัับบริิบททางวััฒนธรรม
๓. ระบุุปััญหาทางสัังคมหรืือสิ่�งแวดล้้อม วิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหา หาวิิธีีการแก้้ปััญหา
และเลืือกวิิธีีการแก้ป้ ััญหาที่่�เหมาะสมที่่ส� ุุดโดยที่่�ไม่่ส่ง่ ผลใด ๆ ต่่อความสันั ติสิ ุุขในสังั คมไทยและสัังคมโลก
๔. ลงมืือแก้้ปััญหาทางสัังคมหรืือสิ่ �งแวดล้้อมด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้้�นตอนและเป็็นระบบ
ด้้วยสำนึึกของการเป็็นพลเมืืองดีี
๕. มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นในเรื่�องต่่าง ๆ ที่่�เป็็นประเด็็นทางสัังคม
วััฒนธรรมและสิ่�งแวดล้้อม เปิิดใจยอมรัับความแตกต่่างทางสัังคมวััฒนธรรมที่่�มีีแง่่มุุมที่่�หลากหลาย
พลเมืืองไทยใส่่ใจสัังคม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่่�อสาร
๑. รัับสารผ่่านการอ่่าน ฟััง และดููจากช่่องทางหลากหลายและทำความเข้้าใจ ตีีความ แปลความ
และขยายความสิ่�งที่่�อ่่าน ฟััง และดููได้้อย่่างมีีวิิจารณญาณ เพื่่�อมาสิ่�งที่่�ได้้มาใช้้ในการพััฒนาตน
ประยุุกต์์ใช้้ในชีีวิิตประจำวัันอย่่างมีีมารยาท
๒. ส่่งสารผ่่านการ พููด เขีียนในรููปแบบต่่าง ๆ เพื่่�อให้้ข้้อมููล แสดงความรู้้�สึึก ความคิิดเห็็นและโน้้มน้้าว
ได้้อย่่างมีีเหตุุผลและเหมาะสมกัับกาลเทศะ
๓. ใช้้เทคนิิคในการสื่�อสารเพื่่�อให้้เกิิดความเข้้าใจและการถ่่ายทอดข้้อความได้้ผลดีียิ่�งขึ้�น
สมรรถนะหลััก ด้้านการทำงานแบบรวมพลัังเป็็นทีีมและมีีภาวะผู้้�นำ
๑. ปฏิิบััติิงานร่่วมกัันเพื่่�อเรีียนรู้้�และพััฒนาทัักษะการฟััง พููด อ่่าน เขีียนและการสื่�อสารเรื่�องราว
ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับการสร้้างความสััมพัันธ์์อัันดีี การรวมพลัังทำงานร่่วมกััน การใช้้ภาวะผู้้�นำและการปฏิิบััติิ
หน้้าที่่�ในฐานะสมาชิิกกลุ่่�ม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่่�อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบายและนำเสนอ ข้้อมููล จำนวน สััญลัักษณ์์ แผนภููมิิ กราฟ
แบบจำลอง การคาดการณ์์ วิิธีีการคำนวณ กระบวนการและการแก้้ปััญหาทางคณิิตศาสตร์์ให้้สอดคล้้อง
กัับบุุคคล กาลเทศะ
ภยั ท่ี ๑ : รคู้ ิดระวังภัยสังคม | หนา้ 58
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนโดยใช้้ทั้้�งข้้อความ สััญลัักษณ์์ แบบจำลองเพื่่�ออธิิบาย นำเสนอ อภิิปราย
หลักั การ แนวคิดิ ข้้อมููล ผลการทดลอง ผลการสืืบค้น้ กระบวนการทางวิทิ ยาศาสตร์ด์ ้ว้ ยกลวิธิ ีีที่่เ� หมาะสม
๒. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�อแลกเปลี่�ยนความคิิดเห็็นอย่่างอิิสระ สรุุปสิ่�งที่่�ได้้เรีียนรู้้� บัันทึึกผล
ทั้้�งการทดลองและการสืืบค้้น
สมรรถนะหลััก ด้้านการเป็็นพลเมืืองตื่่�นรู้�ที่่�มีีสำนึึกสากล
๑. ใช้้กระบวนการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์ในการสร้้างการมีีส่่วนร่่วมหรืือสร้้างการเปลี่�ยนแปลง
๒. ใช้้ความรู้�เกี่�ยวกัับสิ่�งแวดล้้อม ปรากฏการณ์์ธรรมชาติิเพื่่�อเสนอแนวทางการใช้้สิ่�งแวดล้้อม
อย่่างรู้�คุ ณค่่าและรัักษาให้้เกิิดความยั่�งยืืน
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบาย นำเสนอข้้อมููล มโนทััศน์์ หลัักการ แนวคิิด แนวทาง
กระบวนการที่่�เกี่ �ยวข้้องกัับสัังคม ศาสนาและวััฒนธรรมในรููปแบบที่่�หลากหลาย
และเหมาะสมกัับกาลเทศะ
๒. แลกเปลี่�ยนสารด้้วยการพููด เขีียนเพื่่�ออภิิปรายความรู้� ความคิิดเห็็นเกี่�ยวกัับข้้อมููล มโนทััศน์์
หลัักการ แนวคิิด ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับสัังคม ศาสนาและวััฒนธรรม โดยคำนึึงถึึงความเหมาะสม
และการเป็็นทั้้�งผู้้�รัับข้้อมููลและผู้้�นำเสนอที่่�ดีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการเป็็นพลเมืืองตื่่�นรู้�ที่่�มีีสำนึึกสากล
๑. ใช้้ประเด็็นทางสัังคม (Controversial issue) ในการอภิิปรายสานเสวนา (Dialogue) การแลก
เปลี่ �ยนความคิิดเห็็นอย่่างเป็็นเหตุุเป็็นผล
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบาย นำเสนอข้้อมููล แนวคิิด หลัักการ มโนทััศน์์ กิิจกรรมเกี่�ยวกัับ
การดำรงชีวี ิติ การสร้า้ งเสริมิ สุุขภาพและการพัฒั นาคุุณภาพชีวี ิติ ทั้้ง� ร่า่ งกาย จิติ ใจ อารมณ์ ์ สังั คม สติปิ ัญั ญา
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �การงานอาชีีพ
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด/เขีียนเพื่่�ออภิิปราย แลกเปลี่�ยนความรู้� ความคิิดเห็็นเกี่�ยวกัับการดำรงชีีวิิต
ครอบครััว และการประกอบอาชีีพโดยเคารพความคิิดเห็็นที่่�แตกต่่างกััน
๒. ส่่งสารผ่่านพููดนำเสนอผลงานที่่�เกี่ �ยวข้้องกัับการดำรงชีีวิิต
ภัยท่ี ๑ : รคู้ ดิ ระวงั ภัยสังคม | หนา้ 59
๙.๒ การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ตััวอย่า่ งการออกแบบกิิจกรรม
การรัับมือื กัับสถานการณ์ค์ วามเสี่�่ยงด้้าน
“รู้�เ้ งื่�อนปมปลอดภััยพิิบััติ”ิ
หมายถึงึ การป้อ้ งกันั และปลูกู ฝังั ความรู้�รอบตัวั เพื่่อ� ไวต่อ่ การรับั รู้�การเปลี่ย� นแปลง
ของปรากฏการณ์ธ์ รรมชาติิ รวมถึงึ มีที ักั ษะการรับั มืือและการเอาตัวั รอดจากปรากฏการณ์์
ธรรมชาติทิ ี่่ม� ีีผลต่่อร่า่ งกายและทรัพั ย์์สิิน แบ่่งประเภทภัยั ได้้เป็น็ ๒ ประเภท คืือ ภัยั จาก
การขาดความรู้�และการสังั เกตสัญั ญาณของการเปลี่ย� นแปลงปรากฏการณ์ธ์ รรมชาติิ และภัยั
ขณะเผชิญิ กับั ภัยั ธรรมชาติิ
ภยั ที่ ๒ : รเู้ งื่อนปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หน้า 60
กิิจกรรมการรัับมืือจากสถานการณ์์ความเสี่�่ยงขั้้�นพื้้�นฐาน:
Problem-based Learning
ภััยที่่� ๒: รู้้�เงื่่�อนปมปลอดภััยพิิบััติิ
กรณีีศึึกษา นัักฟุุตบอลเยาวชน -โค้้ช ๑๓ คน ติิดอยู่�ในถ้้ำหลวงฯ จัังหวััดเชีียงราย
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ภาพถ่่ายโดย Lillian SUWANRUMPHA / AFP ภาพถ่า่ ยโดย Royal Thai Navy/Handout/AP
วันั ที่่� ๒๓ มิถิ ุุนายน พ.ศ. ๒๕๖๑ นักั เรียี น ๑๒ คน ซึ่�่งจุุดที่่�นัักประดาน้้ำเข้้าไปพบเป็็นจุุดที่่�อยู่่�ลึึกเข้้าไป
และผู้้�ช่วยโค้ช้ ฟุุตบอลเยาวชนท้อ้ งถิ่น� ๑ คนติดิ อยู่�ใน กว่่าจุุดที่่�คิิดว่่าเด็็กและผู้้�ช่่วยโค้้ชอยู่�เข้้าไปอีีก ๔๐๐
ถ้้ำหลวงขุุนน้้ำนางนอน อ.แม่ส่ าย จ.เชียี งราย ซึ่ง�่ ทุุกคน เมตร บริเิ วณนั้้น� เป็น็ เนินิ ที่่ส� ูงู เหนืือน้้ำ ทุุกคนอยู่�รอด
เข้า้ ไปเที่่ย� วที่่ถ� ้้ำแห่ง่ นี้้ห� ลังั จากซ้อ้ มเสร็จ็ โดยไม่ไ่ ด้แ้ จ้ง้ ด้ว้ ยการดื่�มน้้ำจากหินิ ย้อ้ ยที่่�หยดลงมา พยายามขยับั
ให้้ผู้�ปกครองทราบ สาเหตุุที่่�ทำให้้ติิดถ้้ำคืือฝนได้้ ตััวหรืือเคลื่ �อนไหวให้้น้้อยที่่�สุุดเพื่่�อประหยััดพลัังงาน
ตกลงมา ถ้้ำซึ่�่งปกติิป็็นทางน้้ำจากภููเขาก็็เป็็นแหล่่ง เอาไว้ ้ ผลัดั กันั เปิดิ ไฟฉายที่่ม� ีตี ิดิ ตัวั มาทีลี ะกระบอกโดย
ระบายน้้ำอยู่�แล้ว้ น้้ำป่า่ ไหลบ่า่ มาอย่า่ งรวดเร็ว็ จนปิดิ เปิิดกระบอกที่่�สว่่างที่่�สุุดไว้้ตอนท้้าย รวมถึึงการนั่่�ง
ทางเข้า้ ออกของถ้้ำหมด หลังั จากทราบเหตุุนักั ประดาน้้ำ สมาธิเิ พื่่อ� ให้ม้ ีสี ติิ ไม่ต่ื่น� ตระหนกจนเกินิ ไป เพื่่อ� ช่ว่ ยกันั
และกู้ �ภััยจากหลายประเทศทั่่�วโลกได้้ระดมกำลัังออก คิดิ หาทางออกจากถ้้ำ ซึ่ง่� ระหว่า่ งที่่ร� อความช่ว่ ยเหลืือ
ค้้นหาภายในถ้้ำ ซึ่�่งมีีความลึึกและสลัับซัับซ้้อนกว่่า จากภายนอกทุุกคนช่่วยกันั หาก้้อนหินิ และผลััดกันั ขูดู
๑๐ ปล่อ่ ง ยาวหลายกิโิ ลเมตร มีอี ุุปสรรคคืือภายในถ้้ำ หินิ บริเิ วณนั้้น� เพื่่อ� หาทางออกจากถ้้ำทุุก ๆ วันั
ยิ่ง� ลึกึ เข้า้ ไป ยิ่่ง� มีอี ากาศเบาบาง หายใจไม่ส่ ะดวก ต้อ้ ง แหล่ง่ ที่่ม� า: มติชิ น
ใช้อ้ อกซิเิ จนเครื่อ� งช่ว่ ยหายใจและมืืดมาก น้้ำก็ท็ ่ว่ มขึ้น�
สูงู ขึ้น� เรื่อ� ย ๆ ทำให้ก้ ารค้น้ หาเป็น็ ไปอย่า่ งยากลำบาก
ในที่่ส� ุุดนักั เรียี นทั้้ง� ๑๒ คน รวมถึงึ ผู้้�ช่วยโค้ช้ ได้้
รับั การช่ว่ ยเหลืือหลังั จากติดิ อยู่�ในถ้้ำเป็น็ เวลา ๑๘ วันั
ภัยท่ี ๒ : รูเ้ งื่อนปมปลอดภยั พบิ ัติ | หน้า 61
แนวคิิดการออกแบบกิิจกรรม
การออกแบบกิจิ กรรมครั้ง� นี้้ใ� ช้้วิธิ ีีการยกกรณีศี ึึกษามาให้น้ ักั เรียี นศึกึ ษา เพื่่อ� ให้้นักั เรียี น
เห็็นถึึงอัันตรายจากการติิดถ้้ำ รวมไปถึึงการเอาตััวรอดจากสถานการณ์์จากภััยพิิบััติิดัังกล่่าว
ซึ่่�งสาเหตุุของการติิดถ้้ำอาจจะเกิิดจากการขาดความรู้�การเที่่�ยวในถ้้ำอย่่างปลอดภััย รวมถึึง
การประมาท ไม่่รู้้�ถึึงสััญญาณอัันตรายที่่�จะเกิิดขึ้�นจากความเสี่�ยง หากอ้้างอิิงถึึงพััฒนาการของ
นัักเรีียนวััยประถมศึึกษาตอนปลายที่่�นัักเรีียนวััยนี้้�มีีความสนใจใคร่่รู้้�กัับสิ่�งรอบตััว เริ่�มเข้้าใจ
การเชื่�อมโยงของสิ่�งต่่าง ๆ เช่่น การเปลี่�ยนแปลงของสภาพอากาศ มีีผลมาจากอะไร ส่่งผลไป
สู่�อะไร อย่่างไรก็็ตามนัักเรีียนวััยนี้้�เป็็นวััยที่่�มีีความเป็็นตััวของตััวเองมาก มีีความคึึกคะนอง
อยากลองทำสิ่�งใหม่่ ๆ ที่่�ท้้าทายด้้วยตนเอง อยากเป็็นที่่�ยอมรัับและเป็็นส่่วนหนึ่่�งของสัังคม
ทำให้บ้ างครั้�งนักั เรียี นวััยนี้้ย� ังั มีกี ารตััดสิินใจในการคิดิ เชิงิ เหตุุผลน้้อย ขาดการยั้�งคิิดและพิจิ ารณา
ให้้รอบคอบ เพราะยัังยึึดอารมณ์์และความพึึงพอใจของตนและเพื่่�อนเป็็นที่่�ตั้�ง
กิิจกรรมครั้ �งนี้้�จึึงมุ่่�งเน้้นให้้นัักเรีียนลองฝึึกคิิดแก้้ปััญหา รู้้�จัักการเอาตััวรอดเมื่่�ออยู่ �ใน
สถานการณ์ต์ ิดิ ถ้้ำ รวมถึงึ การป้อ้ งกันั ไม่ใ่ ห้ต้ นเองตกอยู่�ในสถานการณ์ด์ ังั กล่า่ ว ผ่า่ นกระบวนการคิดิ
ตััดสิินใจโดยใช้้กระบวนการคิิดเชิิงคำนวณ (CT: Computational Thinking) โดยใช้้เวลา
การจัดั ประสบการณ์พ์ ัฒั นาสมรรถนะด้า้ นต่า่ ง ๆ ประมาณ ๑-๒ วันั บูรู ณาการกับั หน่ว่ ยการเรียี น
หรืือเป็็นกิิจกรรมยามเช้้า (Home Room)
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ผลที่่�คาดว่่าจะได้้รัับ จุุดประสงค์์
๑. รู้�จักั การเตรียี มตัวั ก่อ่ นไปเที่่ย� วถ้้ำ ๑. การคิดิ วิธิ ีกี ารป้อ้ งกันั ไม่ใ่ ห้ต้ ิดิ ถ้้ำ
๒. รู้้�วิธิ ีกี ารดูแู ลตนเองและแก้ป้ ัญั หาหากติดิ ถ้้ำ ๒. การแก้ป้ ัญั หาหากนักั เรียี นติดิ ถ้้ำ
ภัยที่ ๒ : รู้เง่อื นปมปลอดภัยพิบตั ิ | หนา้ 62
เนื้้อ� หาการเรียี นรู้�
๑. การป้อ้ งกันั ไม่ใ่ ห้เ้ กิดิ การติดิ ถ้้ำ
๒. การเอาตัวั รอดให้ป้ ลอดภัยั จากการติดิ ถ้้ำ
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
๕. สื่อ�่ ประกอบกิิจกรรม
๖.
๑. สื่่อ� คลิปิ วิดิ ีโี อภาพยนตร์เ์ รื่อ� ง “นางนอน
๗. The Cave”
๒. หนังั สืือเกี่ย� วกับั ถ้้ำ/การเอาตัวั รอดในถ้้ำ
ถ้้ำหลวง ขุุนน้้ำนางนอน ผู้้�เขียี น รุ่ง�่ วิทิ ย์ ์ สุุวรรณ
อภิชิ น สนพ. บ้า้ นมงคล พ.ศ. ๒๕๖๑
๓. ถ้้ำจำลอง
๔. สารคดีเี กี่ย� วกับั ถ้้ำหรืือการท่อ่ งเที่่ย� วในถ้้ำ
๕. หนังั สืือส่ง่ เสริมิ ประสิทิ ธิภิ าพการเรียี นรู้้�
กลุ่ม�่ สาระการเรียี นรู้้�สังั คมศึกึ ษา ศาสนาและ
วัฒั นธรรม
๖. สื่่อ� ประกอบการอบรม ชุุด ชุุดสื่อ� กิจิ กรรม
พัฒั นาทักั ษะการคิดิ ตามหลักั ปรัชั ญาของ
เศรษฐกิจิ พอเพียี ง
๗. สื่่อ� ประกอบการอบรม ชุุด โครงสร้า้ งพื้น�้ ฐาน
บูรู ณาการความคิดิ สร้า้ งสรรค์์
ภยั ท่ี ๒ : รเู้ งื่อนปมปลอดภยั พิบตั ิ | หนา้ 63
ขั้้�นตอนการทำกิิจกรรม การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
การแจกแจงแยกแยะปััญหา
(Decomposing a Problem)
การแจกแจงปัญั หาเป็็นองค์์ประกอบย่อ่ ย จััดกลุ่�ม่ ประเภทตามสิ่�งที่่จ� ำเป็น็ หรืือสิ่ง� ที่่ต� ้้องคำนึงึ ถึงึ และ
สิ่�งที่่�ไม่เ่ กี่�ยวข้้องบนฐานการคิดิ ที่่�เป็น็ เหตุุและผล เพื่่อ� ให้ป้ ััญหาที่่พ� บมีีความเป็็นรูปู ธรรม จับั ต้อ้ งได้้
มีกี ระบวนการแก้้ปัญั หาที่่จ� ััดการได้้ ซึ่ง่� ทำให้้หาทางออกของปััญหาได้อ้ ย่า่ งเป็น็ ระบบ
๑.๑ จุดุ ประกายความสนใจ
ครููเล่่าเรื่อ� งราวของกรณีีศึกึ ษา
๑. ครููเกริ่�นแนะนำเรื่�องการใช้้กระบวนการคิิดเชิิง
คำนวณกัับการเรีียนรู้้�ด้้วยการกล่่าวว่่า การที่่�คนเราจะแก้้
ปััญหาในเรื่�อง ๆ หนึ่่�งได้้สำเร็็จ จำเป็็นต้้องมีีวิิธีีคิิดแก้้ปััญหา
อย่่างเป็็นระบบและมีเี หตุุและผล (ซึ่ง่� ในที่่�นี้้ค� ืือกระบวนการ
คิิดเชิิงคำนวณหรืือเรีียกสั้�น ๆ ว่่า CT) ครููจึึงอยากเตรีียม
ความพร้้อมของนัักเรีียนก่่อนเข้้าสู่่�วิิธีีการแก้้ปััญหาเพื่่�อดููว่่า
นัักเรีียนมีีวิธิ ีีคิิดอย่า่ งเป็น็ เหตุุเป็น็ ผลหรืือไม่่ เช่น่ ให้น้ ักั เรียี น
ทำกิิจกรรมโดยใช้ส้ื่�อประกอบการอบรม ชุุด สื่่อ� กิจิ กรรม
พััฒนาทัักษะการคิิดตามหลัักปรััชญาของเศรษฐกิิจพอเพีียง
เนื่่�องจากในชุุดสื่ �อประกอบด้้วยการ์์ดสถานการณ์์เกี่ �ยวกัับ
โรคระบาดหรืือภััยต่่าง ๆ จากน้้ำ โรงงาน และผลกระทบ
ที่่�เกิิดจากการกระทำของฝีีมืือมนุุษย์์ โดยในช่่วงของระยะ
การเปิิดการ์์ดระดัับประเทศให้้ครููเลืือกการ์์ดที่่�เกี่ �ยวกัับ
สถานการณ์์เด็็กติิดถ้้ำมาใช้้ จะทำให้้กิิจกรรมเชื่ �อมโยงกัับ
ข่่าวกรณีศี ึึกษาในตอนต้น้
๒. ให้้นัักเรีียนลองเล่่นเพื่่�อฝึึกการคิิดแก้้ปััญหาแล้้วขอตััวแทนนัักเรีียนลองสะท้้อนว่่าสามารถ
แยกแยะได้ว้ ่่าถ้า้ จะหลบ ควรหลบที่่ไ� หนจึงึ จะปลอดภัยั และหาทางหนีีให้้ปลอดภัยั ได้อ้ ย่่างไร หาจุุดร่ว่ ม
ของปัญั หา ตัดั ประเด็น็ ที่่ไ� ม่ใ่ ช่่ออก สรุุปเป็น็ ความคิดิ และจะมีลี ำดับั ขั้้�นตอนการแก้ป้ ัญั หาอย่่างไรไปสู่�
เป้้าหมายได้ห้ รืือไม่่ อย่า่ งไร
๓. เมื่�อนัักเรีียนสามารถเรีียนรู้้�วิิธีีการคิิดเชิิงเหตุุและผลโดยไม่่ใช้้อารมณ์์เป็็นตััวตััดสิินใน
การแก้้ปััญหา แล้้วจึึงดำเนินิ การในขั้น�้ ตอนต่่อไป
๔. ครูเู ล่า่ ข่่าวให้น้ ัักเรียี นฟัังเพื่่อ� เป็็นข้้อมููลสำหรัับการเรีียนรู้้�ในขั้�้นต่่อไป
ภัยที่ ๒ : รู้เงือ่ นปมปลอดภัยพิบัติ | หน้า 64
๑.๒ ตั้้�งประเด็็นที่่�จะศึึกษาผ่่านการตั้้�งคำถาม
แลกเปลี่ย� นความคิิดเห็็นกัับนัักเรีียนในเรื่�องที่่�เกิดิ ขึ้�น ให้้นักั เรียี นเลืือกว่่าสนใจศึึกษากรณีศี ึึกษาแบบใด
ดังั ตัวั อย่่างคำถาม ของครูู (ในกรณีที ี่่น� ัักเรียี นยังั หาคำตอบไม่่ได้้ เปิดิ สื่อ� คลิปิ วิดิ ีีโอ หรืือแนะนำหนังั สืือให้้นัักเรีียนค้น้ คว้้า
เพื่่�อนำมาอภิิปรายแลกเปลี่�ยนเรีียนรู้้�กัับเพื่่อ� น)
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ตััวอย่่างที่่� ๑ ตััวอย่่างที่่� ๒ ตััวอย่่างที่่� ๓
นัักเรีียนคิิดอย่่างไร ในข่่าว ในข่่าว ในที่่�สุุด
กัับข่่าวนี้้� เด็็กกลุ่่�มนี้้�ติิดถ้้ำ ทีีมหมููป่่าก็็หาทางออก
ออกจากถ้้ำไม่่ได้้ จากถ้้ำไม่่ได้้ เพราะน้้ำท่่วมสููง
คุุณครูู และมืืดมาก ถ้้าเป็็นนัักเรีียน
เพราะอะไร คุุณครูู จะเอาตััวรอดอย่่างไร
น่่ากลััว เด็็กและครูู ไม่่ทัันคิิด คาดไม่่ถึึงว่่า ให้้ปลอดภััย
ติิดถ้้ำออกมาไม่่ได้้ น้้ำจะท่่วมจนทำให้้ คุุณครูู
ทำให้้คนอื่่�นเป็็นห่่วง
ออกจากถ้้ำไม่่ได้้ ผมคงกลััวจนทำ
ต้้องตามหา อะไรไม่่ถููก
นัักเรีียน
นัักเรีียน นัักเรีียน
ถ้้าเป็็นนัักเรีียน
ถ้้าสมมติินัักเรีียนอยู่ � เห็็นน้้ำท่่วมในถ้้ำ ในเวลาที่่�ทุุกคน
ในเหตุุการณ์์นี้้� นัักเรีียนจะทำ กลััวมาก ๆ
สิ่ �งแรกที่่�ควรทำ
นัักเรีียนจะทำอย่่างไร อย่่างไร
คืืออะไร คุุณครูู
คุุณครูู คุุณครูู
หายใจลึึก ๆ
พยายามหาทาง วิ่ �งหนีีน้้ำไปที่่�สููง ใจเย็็น ๆ ก่่อน
ออกจากถ้้ำ แล้้วค่่อย ๆ คิิด
นัักเรีียน
นัักเรีียน แก้้ปััญหา
นัักเรีียน
จากการพููดคุุย ครููชวนตั้้�งประเด็็นที่�่จะศึึกษาร่่วมกััน ซึ่่�งได้้ข้้อสรุุปร่่วมกัันตามประเด็็นที่�่นัักเรีียนสนใจ ดัังนี้้�
นัักเรีียนจะเอาคตัำัวถราอมดจใหา้ก้ปตลััวออดยภ่ั่าัยงไทดี่้่� ้อ๓ย่่างไรเมื่่�อติิดถ้้ำ
ภัยที่ ๒ : รู้เงอื่ นปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หน้า 65
๑.๓ ระดมสมองหาวิิธีีการแก้้ปััญหา
แบ่่งกลุ่ม่� นัักเรีียนเพื่่อ� ระดมสมองจัดั กลุ่�่มความน่า่ จะเป็็นของวิิธีีการแก้ไ้ ข
ครูชู วนนักั เรียี นมาร่ว่ มกันั คิดิ วิธิ ีกี ารแก้ป้ ัญั หาหากติดิ ถ้้ำร่ว่ มกับั เพื่่อ� น “ถ้า้ นักั เรียี นอยู่�ในเหตุุการณ์น์ั้้น� การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
นักั เรียี นจะมีวี ิธิ ีกี ารเอาตัวั รอดให้ป้ ลอดภัยั จากการติดิ ถ้้ำได้อ้ ย่า่ งไร และมีขี ้อ้ ควรระวังั อะไรบ้า้ ง”
การระดมสมองหาวิิธีีการแก้้ปััญหา ควรครอบคลุุมทั้้�งประเด็็นด้้านทััศนคติิที่�่พึึงมีี และความรู้�ที่�่พึึงมีี ดัังนี้้�
ทััศนคติทิ ี่�่พึึงมีี ความรู้�ที่่�พึงึ มีี
- การช่่วยเหลืือซึ่�งกัันและกันั - รู้�แผนผังั สภาพแวดล้้อมภายในถ้ำ��ำ
- ระวังั ไม่ป่ ระมาท คิดิ ว่่าไม่เ่ ป็น็ ไร - รู้�เรื่อ� งฤดููกาล ฤดููน้ำ�ำ�หลาก
- มีสี ติิ ควบคุมุ อารมณ์์ ไม่่ให้้ตกใจจนเกิินไป - รู้�วิธิ ีีการการเอาตัวั รอดหากติดิ อยู่�ในถ้ำ�ำ�
๑.๔ ตััดประเด็็นที่่�ไม่่ใช่่การแก้้ปััญหาที่�่แท้้จริิงออก
ให้้นักั เรียี นลงคะแนนเสียี ง (โหวต) เพื่่�อเลืือกองค์์ประกอบที่่�จำเป็น็ และควรคำนึงึ ถึึงเกี่�ยวกับั ปัญั หา
เพื่่�อให้เ้ ข้า้ ใจในปรากฏการณ์ห์ รืือเหตุุการณ์์ที่่�เกิดิ ขึ้�น และตัดั องค์์ประกอบที่่�ไม่เ่ กี่�ยวข้้องออกไป
รายการ ใช้้แก้้ปััญหาได้้ ไม่่แก้้ปัญั หา
รู้�แผนผังั สภาพแวดล้้อม ๙ โหวต ๑ โหวต
ภายในถ้ำ�ำ�
รู้�วิธิ ีกี ารการเอาตัวั รอด ๑๐ โหวต ๐ โหวต
หากติดิ อยู่�ในถ้ำ��ำ
รู้�เรื่อ� งฤดููกาล ฤดููน้ำ��ำ หลาก ๒ โหวต ๘ โหวต
ภัยที่ ๒ : รเู้ ง่อื นปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หน้า 66
๑.๕ ลำดัับขั้้�นตอนการแก้้ปััญหา
ลำดัับประเด็็นที่่จ� ะใช้ใ้ นการแก้้ปััญหาว่่าควรทำสิ่�งใดก่่อนสิ่่ง� ใดหลังั จากประสบการณ์์ของนักั เรีียน
โดยมุ่่�งเน้้นการคิิด วางแผน มีีวิธิ ีีการ สื่่�อและอุุปกรณ์ท์ ี่่�จะใช้้ในแต่่ละขั้น้� ตอน รวมถึึงการควบคุุมกำกับั ติดิ ตาม
แผนการดำเนิินงานของตน
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ประเด็น็ วิิธีีการแก้้ปัญั หาที่่น� ัักเรีียนเลืือก ลำำ�ดับั การแก้้ปัญั หาจาก
สิ่ง� ที่่ค� วรคำำ�นึงึ ถึงึ มากที่่�สุุด
(จากการลงคะแนนเสียี งของนักั เรียี น)
รู้แ� ผนผังั สภาพแวดล้้อมภายในถ้ำ�ำ� ๑
รู้ว� ิิธีีการเอาตัวั รอดหากติิดอยู่�ในถ้ำ��ำ ๒
หมายเหตุุ: นัักเรีียนอาจคิิดลำดัับเพิ่่�มเติิมอีีกได้้ เช่่น รู้้�จัักเลืือกและเตรีียมอุุปกรณ์์เมื่่�อจะเข้้าไปถ้้ำ
อย่่างไรก็็ตามความคิิดของนัักเรีียนที่่�จะใช้้แก้้ปััญหาครั้�งนี้้�อาจเป็็นวิิธีีแก้้ปััญหาที่่�ยัังไม่่
ตรงประเด็น็ หรืือยังั ไม่ใ่ ช่ว่ ิธิ ีทีี่่ถ� ูกู ต้อ้ ง ขอให้ค้ รูใู ห้โ้ อกาสนักั เรียี นลองผิดิ ลองถูกู ตามวิธิ ีกี ารที่่น� ักั เรียี น
คิิดไปก่่อน โดยครููอย่่าเพิ่่�งรีีบเฉลย เพื่่�อให้้นัักเรีียนเกิิดความมั่่�นใจที่่�จะกล้้าคิิดกล้้าแสดงออก
จนเมื่�อเข้้าสู่�ขั้�้นตอนการสืืบค้น้ ต่อ่ ไปจะทำให้น้ ัักเรียี นค่อ่ ย ๆ เรีียนรู้้�ว่า่ แผนการแก้ป้ ััญหา
ของตนมีีลำดัับที่่�ถููกต้้องหรืือไม่่และอาจจะมีีการเพิ่่�ม ลด หรืือรวบขั้้�นตอนการแก้้ปััญหาที่่�จะ
ทำให้้ได้้ผลจริิง พร้้อมระบุุสื่่�อและอุุปกรณ์์ที่่�ต้้องใช้้ประกอบการแก้้ปััญหา
ภยั ท่ี ๒ : รเู้ ง่อื นปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หนา้ 67
สร้้างรููปแบบการแก้้ปััญหาผ่่านการคิดิ เป็น็ ลำดับั ขั้้น� ตอนสู่�เป้า้ หมาย
(Algorithmic Thinking)
๒.๑ สืืบค้้นความเป็็นไปได้้ของวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�นัักเรีียนคิิดขึ้้�นจากแหล่่งข้้อมููลต่่าง ๆการภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ร่่วมกัันวิิเคราะห์์องค์ป์ ระกอบที่่�ควรคำนึงึ ถึงึ ในการแก้้ปััญหาจากประสบการณ์ข์ องนัักเรียี น โดยสืืบค้้นจาก
แหล่่งข้อ้ มูลู ต่่าง ๆ เช่น่ จากหนัังสืือ คำสอนของผู้�ปกครอง สื่่อ� คลิิปวิดิ ีีโอต่่าง ๆ ว่่าประเด็็นใดสอดคล้อ้ งกับั
ประเด็็นที่่�นักั เรีียนคิดิ เอาไว้้ เพื่่อ� ให้้นักั เรีียนเริ่ม� รู้�ว่าสิ่�งที่่น� ักั เรียี นคิิดสามารถนำมาใช้้ได้้จริงิ ในการแก้ป้ ัญั หาได้้
หรืือไม่่ (ทบทวนข้้อมูลู จากตารางในข้้อ ๑.๕ ลำดัับวิิธีีการแก้ป้ ััญหาใหม่่ เติิมช่อ่ งเหตุุผลของวิิธีีการแก้้ปัญั หาแต่ล่ ะข้้อในตาราง)
ลำำ�ดัับการแก้้ปัญั หา ความรู้ท�้ ี่่ไ� ด้้จากการสืืบค้้นเพื่่อ� แก้้ปััญหา แหล่ง่ ข้้อมููล
๑. รู้�แผนผังั สภาพแวดล้้อม หเเWขช้่จพ้้่วือ้าe่า่�อยกมbหููรใรลsูน้หอ้�เ้iเ้ส้าพt้คิน้่eทนั่ีวม�ัก่่�กทาเเหตรมราีิรชยีืมิมง่ออนว่แุหยุทหลนะเาัยหงัสทาลสภืืานืืออางฯพทอี่ซ่ึเ�อใแ่ กง�นี่กวส�ยกดจาวราล้มก้ณกอัาีบั ถมร้ีทำีถ่ำ��ถภ้่ำ�ไ��ำ มหาห่ยเ่าแขรื้ขใ้้ลอา้นอใะหถจมสู้ำาูหำ��ลอทีร่ไืบ่สป�ดอ้้ถาลจต้มาาอ้อมกาดงรจภกถาััยการ FทบPaRทหc.าคกeรวอbเารืoรมอ.oถจ้ำk(าำ��IกหรลLวoวมงvพeลNคaนvyรักั),
ภายในถ้ำ�ำ� หนอภนอิัชินังนสืืผอู้สเ�้ถ้ขนำีำ�� ียพหนล.วบรุ่้ง�้งาวนขิุทิ นุมยงน์้์ำค��ำสลุนวุ ารงรณ
ห๒า.กกไาปรเทเีต่่�ยรีวยี ถ้มำำ��ตัวั ให้้พร้อม
๑๓อป๒๔ทหุี้่่.ฐยม�...�ห่สม้า่มแกเก้ตงพนวจาาร้ล้งกียรระียแสเเใาเจต้สมอตวบ้ร่าี่ต่ถีมียาห่งุัยี ุงลหดกัวนม้ม้มเาือาือเอเยุวขทตีง็ุป่กรเม็่ก�ขสกีท้่ก้เยีอ่าิันชรนั่ิศถัมนณน่้ับำอห��ำ์เุเอดส์เยขปุศิข่้ึาินว้า่ดกึกาหมทถนรษ้้สาำเำณา�ำ�สำ��รืนา้์งัส�อขก์เำ้ับเม้ชู�ำผทอูี่้าแล่้เน่่ามย�รรูขค็ู้ท้จ็เลี้้ว่งดาไ่ร�รถิูถฟง้ั้นิปำดัำำ���ำ�คฉทถกี้่าุนำา่��ำุ้มเ�วำยร��ำอายสแจ่เช่าวลืะืงอมเะขเต้กร้หิาอดิมไชงปไุาุดฟเะท้สฉ้ามาย 2htบht0ทte1คp-8วsc/:าa/0มv/8จepา//iก2ra1/stsocireyn.ccoe-mi/n-
ห๓า.กรู้ตว� ิิธิดิ ีกีอายู่ร�ใกนาถ้รำ��ำเอาตััวรอด ๔คอย๑ก๓๕๒โอแ้่ด้.ลาย่อ.าอ...่ยกระยนา่ ตใหอคัเไป้้าแช้อ้กม้ยา�งวศกู่้ตๆ่วามเ่ล่สริ�ิธหปัตกตกทีับัข็ติับัเคีำน็าิแิคกัวา�ำมิแยทลสีทลดรลล่ี้าื่่ัุล้าใ่�ร่อ่วนอ่�น�ญัแ่จ้น้ะ�อำรมำดนเลเ�ำ�่�ำ�รลตคพา่พทเ่เวัะีทำมงดีัก่อื�ำ�่ียครม็่่่วก�เ่อ�ด็ษายพงวเมืกาปนะข่คพาณ็ั่�อถยอรน็าัมกึ์วอปณงึาสด์ร้กสเาีจ้อราะหมีะลปีไเยีุหมชง่มกาด่่ล่ิน�กาวแมว่่มิดว่ัอรี่าันตหยกคีอกถิดงุ่ลกิดเใุปอ่า่ทขภหนง่ ราัถกยา้ัยาลนำพรกื้ำ��ดืรงอำจเ��ำาๆณลกนดาั้ิร์ืำดัเดิกโ่��ำ พคส์ค�ม่้ดืห่ไิอ้่สน่อัดดิ่�อปัย้ลนั ตั้งหตหรเงวัตล๓สะ์าืาหัวืทอ์รรขว-ท้เัา่ารากอังา่๗ากยายงัชบงงีนัเีวอเแรวิจใิไัิต้เิง้กันมหา้ว้่้้ใไห่เคณนจขทนลีอ้ก้่าา่าน�มทีรี่่ีต� ่ำ��ำ บh2int0ท-t1คtp8hวs/e:า/0-ม/c8จpaา/ivก2rea1//stsocireyn.ccoe-m/
ภยั ท่ี ๒ : ร้เู ง่ือนปมปลอดภัยพิบตั ิ | หน้า 68
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน จัดั การข้้อมููล สร้้างบทสรุุป และตีีความข้้อมููล
(Organizing, Generating, and Interpreting data)
๓.๑ เรีียบเรีียงผลสรุุปจากการสืืบค้้น
นำข้้อมููลทั้้�งหมดมาเรีียบเรีียง จััดระบบหาแนวทางแก้้ปััญหา โดยให้้นัักเรีียนเลืือกวิิธีีการนำเสนอข้้อมููล
ในรููปแบบของตาราง ดัังตััวอย่่าง
ภยั ที่ ๒ : ร้เู งือ่ นปมปลอดภยั พิบัติ | หน้า 69
ทดสอบ หาจุดุ บกพร่่อง การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
(Testing and Debugging)
๔.๑ ทบทวนความถููกต้้องของการแก้้ปััญหา
ทบทวนข้้อมููลอีีกครั้ง� เพื่่�อให้้แน่่ใจว่า่ วิธิ ีกี ารแก้้ปััญหาที่่�นัักเรีียนคิิดกัันไว้้นั้้น� เหมาะสมกับั สถานการณ์ม์ ากที่่�สุุด
โดยให้้นัักเรีียนช่่วยกันั อธิิบายเหตุุผลประกอบ
- เชิิญผู้ �เชี่ �ยวชาญมาให้้ความรู้ � เช่่น เจ้้าหน้้าที่่�อุุทยาน เพื่่�อให้้นัักเรีียนสอบถามความรู้ � ในกรณีีที่่�ไม่่เข้้าใจ
หรืือต้้องการข้้อมููลเพิ่่�มเติมิ ก่อ่ นไปเที่่ย� วถ้้ำ
- ให้้นัักเรีียนเรีียนรู้้�เส้้นทางของถ้้ำด้้วยการสร้้างถ้้ำจำลองจากสื่�อประกอบการอบรม ชุุด โครงสร้้างพื้้�นฐาน
บููรณาการความคิิดสร้้างสรรค์์ โดยสร้้างเป็็นโครงสร้้างที่่�ซัับซ้้อนคล้้ายกัับถ้้ำจากกรณีีศึึกษา แล้้วจึึงร่่วมกััน
สร้้างสถานการณ์์ แก้้ปััญหาการติิดถ้้ำจากถ้้ำจำลองที่่�สร้้างขึ้�น เพื่่�อกำกัับและติิดตามในเรื่�องการหาวิิธีีการ
เอาตััวรอดจากการติิดถ้้ำและการป้้องกันั ตนเองก่่อนเข้า้ ไปเที่่ย� วถ้้ำ เช่่น หากระดัับน้้ำสูงู ขึ้น�
- นำข้้อมูลู ที่่�ได้้จากแหล่่งต่่าง ๆ มาร่ว่ มแลกเปลี่�ยนกัับเพื่่�อนในกลุ่�ม่ เพื่่�อปรับั ปรุุง
แก้้ไขรููปแบบที่่�สร้้างขึ้�นว่่าในส่ว่ นใดควรมีีการปรัับปรุุง แก้ไ้ ขด้้วยวิธิ ีกี ารอย่า่ งไร
นำข้้อมููลจากฝ่่ายต่่าง ๆ มาประมวลสรุุป จััดกลุ่่�มประเภท เทีียบเคีียงกัับวิิธีีแก้้ปััญหา
ที่่�นัักเรีียนได้้สร้้างไว้้ ว่่าควรมีีเพิ่่�มเติิมหรืือปรัับลดในเรื่ �องใดบ้้าง
๔.๒ ทดลองความรู้�
ทำการทดลองแนวทางการแก้้ปััญหาที่่�ได้้มีกี ารปรัับปรุุงใหม่่
- สร้า้ งถ้้ำจำลองขึ้น� มาแล้ว้ เล่น่ บทบาทสมมติิ หากจะเข้า้ ไปเที่่ย� วในถ้้ำ นักั เรียี นควรทำอย่า่ งไร เช่น่ ตรวจสอบ
สภาพอากาศ
- จำลองเหตุุการณ์์น้้ำท่ว่ มภายในถ้้ำ หากติดิ ถ้้ำจะแก้ไ้ ขปัญั หาและเอาตัวั รอดให้้ปลอดภัยั อย่า่ งไรการเตรีียม
อุุปกรณ์์ที่่เ� หมาะสมหากจะเข้้าถ้้ำควรมีีอะไรบ้้าง
- ดููภาพยนตร์์ เรื่�อง “นางนอน The Cave” (๒๕๖๒)
ภยั ที่ ๒ : รู้เงื่อนปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หนา้ 70
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน การปรับั แต่ง่ การแก้้ปััญหาแบบทบต้้นความรู้ว� นซ้้ำ
(Iterative Refinement)
๕.๑ ปรัับปรุุงแก้้ไข
แก้ไ้ ขแนวทางตามคำแนะนำที่่�ได้ร้ ัับและนำเสนอการเรียี นรู้้� เพื่่�อให้น้ ักั เรียี นสามารถควบคุุมและประเมินิ การคิิด
(Meta-cognition) ครอบคลุุมทั้้ง� ในเรื่�องการตระหนักั รู้�ในการคิิดของตน คิิดวางแผน ควบคุุม การดำเนิินงาน
และปรัับคิิดตามแผนงานใหม่่ที่่�สร้า้ งขึ้�นด้ว้ ยการให้น้ ัักเรีียนทบทวนประเด็็นที่่แ� ก้้ไข ว่่านำไปสู่�การพััฒนามุุมมอง
ความคิิดใหม่จ่ ากรูปู แบบการแก้ป้ ัญั หาใหม่ข่ องนัักเรีียนในแบบใดได้้บ้า้ ง
๕.๑.๑ การคิดิ อย่่างมีเี หตุุผล: ทำให้น้ ัักเรีียนเข้า้ ใจความสืืบเนื่่�องของเหตุุไปสู่่�ผล
๕.๑.๒ การคิดิ กว้้าง: ทำให้้นัักเรียี นเกิิดการคิดิ กว้า้ ง เกิิดการเชื่�อมโยงกับั ประเด็น็ ต่่าง ๆ ในหลากหลายมิิติิ
๕.๑.๓ การคิดิ ลึกึ ซึ้้ง� : ทำให้้นัักเรียี นมีีข้อ้ มูลู เชิงิ ลึึกจากเรื่�องที่่�ศึกึ ษา
๕.๑.๔ การคิดิ ไกล: ทำให้ช้ ่ว่ ยเพิ่่ม� วิิสัยั ทััศน์์ ผลระยะยาวที่่�เกิดิ ขึ้น� จากการปรัับปรุุงข้อ้ มูลู
สุุดท้า้ ยสร้้างเป็็นบทสรุุปจากความรู้�ที่ไ� ด้จ้ ากปรัับแนวทาง
สรุปุ ความรู้�จากข้้อเท็็จจริิง (Factual Knowledge)
เป็็นแบบรายการ เป็น็ ข้อ้ สรุุป จัดั กลุ่ม�่ ประเภท เรีียงลำดับั เหตุุการณ์์
สรุุปความรู้�ในเชิงิ ความคิิดรวบยอด (Conceptual Knowledge)
ด้ว้ ยการแจกแจง ตีีความ อธิบิ าย ประเมินิ ค่่า
สรุปุ ความรู้�จากการคิดิ เชิิงซัับซ้้อน (Meta-Cognitive Knowledge)
ความสามารถในการนำไปปฏิบิ ััติิ
๑. จัดั เวทีใี ห้น้ ักั เรียี นได้น้ ำเสนอรูปู แบบการแก้ป้ ัญั หาการติดิ ถ้้ำให้ก้ ับั ผู้�เชี่ย� วชาญ เช่น่ เจ้า้ หน้า้ ที่่�
อุุทยาน เพื่่�อรัับฟัังคำแนะนำและให้้นัักเรีียนสอบถามความรู้ � ในกรณีีที่่�ไม่่เข้้าใจหรืือต้้องการข้้อมููลเพิ่่�ม
เติิมก่อ่ นไปเที่่�ยวถ้้ำ
๒. ทดลองรูปู แบบการเอาตััวรอดจากสถานการณ์ซ์ ้้ำอีีกครั้ง� จากถ้้ำจำลอง
๓. นำข้อ้ มูลู ที่่ไ� ด้จ้ ากแหล่ง่ ต่า่ ง ๆ มาร่ว่ มแลกเปลี่ย� นกับั เพื่่อ� นในกลุ่ม�่ เพื่่อ� ปรับั ปรุุง แก้ไ้ ขรูปู แบบที่่�
สร้้างขึ้น� ว่า่ ในส่่วนใดควรมีกี ารปรับั ปรุุง แก้ไ้ ขด้้วยวิธิ ีกี ารอย่า่ งไร
ภัยท่ี ๒ : รู้เงื่อนปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หน้า 71
การประเมิิน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ใช้้วิิธีีการประเมิินแบบสามเส้้าจากครูู ผู้้�ปกครอง และตััวนัักเรีียน
พฤติกิ รรม
๑. การวางแผนการเตรีียมตััวก่อ่ นเข้้าถ้้ำ
๒. การแก้้ปัญั หาจากเงื่อ� นไขของสถานการณ์์จำลองหากติดิ ถ้้ำ
๓. การสังั เกตกระบวนการสืืบค้น้ ให้ไ้ ด้้คำตอบตามกระบวนการคิิดเชิิงคำนวณ
ความรู้ �
๑. ความรู้�เกี่ย� วกับั เส้้นทางของน้้ำและสภาพแวดล้้อมภายในถ้้ำ
๒. ความรู้�เกี่�ยวกัับวิธิ ีีการเอาตััวรอดเมื่่�อติดิ ถ้้ำ
ข้้อแนะนำ
ชวนนัักเรีียนตระหนัักว่่า นัักเรีียนอาจเป็็นคนหนึ่่�งที่่�ติิดถ้้ำได้้ เพราะถ้้ำเป็็นสถานที่่�
ท่อ่ งเที่่�ยวหนึ่่�งที่่�พบได้้มากในประเทศไทย จึึงควรศึึกษาเส้น้ ทางและสภาพแวดล้อ้ มภายในถ้้ำ
รวมถึงึ การคิดิ แก้ป้ ัญั หาเพื่่�อเอาตััวรอดหากติิดถ้้ำ และคิิดวิธิ ีีการป้อ้ งกัันหรืือการเตรีียมตััวก่่อน
เดิินทางเข้้าถ้้ำ เช่่น การตรวจสอบสภาพอากาศ การเตรีียมอุุปกรณ์์ เป็็นต้้น เพราะหากไม่่มีี
ความรู้� ความเข้า้ ใจ อาจทำให้้เกิิดการเสียี ชีวี ิิตได้้
ภัยท่ี ๒ : รเู้ งือ่ นปมปลอดภยั พบิ ัติ | หนา้ 72
กิิจกรรมการรัับมืือจากสถานการณ์์ความเสี่�่ยงแบบก้้าวหน้้า:
Project-based Learning
ภััยที่�่ ๒: รู้้�เงื่่�อนปมปลอดภััยพิิบััติิ
กรณีีศึึกษา นัักฟุุตบอลเยาวชน -โค้้ช ๑๓ คน ติิดอยู่�ในถ้้ำหลวงฯ จัังหวััดเชีียงราย
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ภาพถ่า่ ยโดย Lillian SUWANRUMPHA / AFP ภาพถ่า่ ยโดย Royal Thai Navy/Handout/AP
วันั ที่่� ๒๓ มิถิ ุุนายน พ.ศ. ๒๕๖๑ นักั เรียี น ๑๒ คน ซึ่่�งจุุดที่่�นัักประดาน้้ำเข้้าไปพบเป็็นจุุดที่่�อยู่่�ลึึกเข้้าไป
และผู้้�ช่วยโค้ช้ ฟุุตบอลเยาวชนท้อ้ งถิ่น� ๑ คนติดิ อยู่�ใน กว่่าจุุดที่่�คิิดว่่าเด็็กและผู้้�ช่่วยโค้้ชอยู่�เข้้าไปอีีก ๔๐๐
ถ้้ำหลวงขุุนน้้ำนางนอน อ.แม่ส่ าย จ.เชียี งราย ซึ่ง่� ทุุกคน เมตร บริเิ วณนั้้น� เป็น็ เนินิ ที่่�สููงเหนืือน้้ำ ทุุกคนอยู่�รอด
เข้า้ ไปเที่่ย� วที่่ถ� ้้ำแห่ง่ นี้้ห� ลังั จากซ้อ้ มเสร็จ็ โดยไม่ไ่ ด้แ้ จ้ง้ ด้ว้ ยการดื่ม� น้้ำจากหินิ ย้อ้ ยที่่ห� ยดลงมา พยายามขยัับ
ให้้ผู้�ปกครองทราบ สาเหตุุที่่�ทำให้้ติิดถ้้ำคืือฝนได้้ ตััวหรืือเคลื่ �อนไหวให้้น้้อยที่่�สุุดเพื่่�อประหยััดพลัังงาน
ตกลงมา ถ้้ำซึ่�่งปกติิป็็นทางน้้ำจากภููเขาก็็เป็็นแหล่่ง เอาไว้ ้ ผลัดั กันั เปิดิ ไฟฉายที่่ม� ีตี ิดิ ตัวั มาทีลี ะกระบอกโดย
ระบายน้้ำอยู่�แล้ว้ น้้ำป่า่ ไหลบ่า่ มาอย่า่ งรวดเร็ว็ จนปิดิ เปิิดกระบอกที่่�สว่่างที่่�สุุดไว้้ตอนท้้าย รวมถึึงการนั่่�ง
ทางเข้า้ ออกของถ้้ำหมด หลังั จากทราบเหตุุนักั ประดาน้้ำ สมาธิเิ พื่่อ� ให้ม้ ีสี ติิ ไม่ต่ื่น� ตระหนกจนเกินิ ไป เพื่่อ� ช่ว่ ยกันั
และกู้ �ภััยจากหลายประเทศทั่่�วโลกได้้ระดมกำลัังออก คิดิ หาทางออกจากถ้้ำ ซึ่ง่� ระหว่า่ งที่่ร� อความช่ว่ ยเหลืือ
ค้้นหาภายในถ้้ำ ซึ่่�งมีีความลึึกและสลัับซัับซ้้อนกว่่า จากภายนอกทุุกคนช่ว่ ยกัันหาก้อ้ นหิินและผลััดกันั ขูดู
๑๐ ปล่อ่ ง ยาวหลายกิโิ ลเมตร มีอี ุุปสรรคคืือภายในถ้้ำ หินิ บริเิ วณนั้้น� เพื่่อ� หาทางออกจากถ้้ำทุุก ๆ วันั
ยิ่ง� ลึกึ เข้า้ ไป ยิ่่ง� มีอี ากาศเบาบาง หายใจไม่ส่ ะดวก ต้อ้ ง แหล่ง่ ที่่ม� า: มติชิ น
ใช้อ้ อกซิเิ จนเครื่อ� งช่ว่ ยหายใจและมืืดมาก น้้ำก็ท็ ่ว่ มขึ้น�
สูงู ขึ้น� เรื่อ� ย ๆ ทำให้ก้ ารค้น้ หาเป็น็ ไปอย่า่ งยากลำบาก
ในที่่ส� ุุดนักั เรียี นทั้้ง� ๑๒ คน รวมถึงึ ผู้้�ช่วยโค้ช้ ได้้
รับั การช่ว่ ยเหลืือหลังั จากติดิ อยู่�ในถ้้ำเป็น็ เวลา ๑๘ วันั
ภัยที่ ๒ : ร้เู ง่ือนปมปลอดภัยพบิ ัติ | หนา้ 73
แนวคิิดการออกแบบกิิจกรรม การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
การออกแบบกิจิ กรรมครั้ง� นี้้ใ� ช้ว้ ิธิ ีกี ารยกกรณีศี ึกึ ษามาให้น้ ักั เรียี นศึกึ ษา เพื่่อ� ให้น้ ักั เรียี นเห็น็
ถึงึ อันั ตรายจากการติดิ ถ้้ำ รวมไปถึงึ การเอาตัวั รอดจากสถานการณ์จ์ ากภัยั พิบิ ัตั ิดิ ังั กล่า่ ว ซึ่ง�่ สาเหตุุ
ของการติิดถ้้ำอาจจะเกิดิ จากการขาดความรู้� รวมถึึงการประมาทไม่่เห็น็ ถึึงสัญั ญาณอันั ตรายที่่�
จะเกิิดขึ้�น หากอ้้างอิิงถึึงพััฒนาการของนัักเรีียนวััยประถมศึึกษาตอนปลายที่่�มีีความสนใจใคร่่รู้�
กับั สิ่�งรอบตัวั เริ่�มเข้า้ ใจการเชื่�อมโยงของสิ่�งต่า่ ง ๆ แต่่อยากลองทำสิ่ง� ใหม่่ ๆ ที่่�ท้้าทายด้้วยตนเอง
ทำให้บ้ างครั้ง� จึึงขาดการยั้�งคิิดและพิิจารณาให้ร้ อบคอบ
กิิจกรรมครั้�งนี้้�จึึงมุ่�่งเน้้นให้้นัักเรีียนลองฝึึกแก้้ปััญหาหากติิดถ้้ำด้้วยกระบวนการจััดการ
เรีียนรู้้�โดยใช้้โครงงานเป็็นฐาน Project-based Learning โดยใช้้กระบวนการคิิดตััดสิินใจ
ด้้วยกระบวนการคิิดเชิิงคำนวณ (CT: Computational Thinking) ซึ่�ง่ มีหี ลัักการสำคััญดังั นี้้�
๑. การสอนจะใช้้เวลาหลายสััปดาห์์หรืืออาจเป็น็ เดืือน
๒. หััวเรื่อ� งที่่�ศึึกษาขึ้น� กัับความสนใจของนักั เรีียน
๓. ความรู้�ได้้จากกระบวนการสืืบค้น้ จากคำถาม
๔. นักั เรียี นมีกี ารเรียี นรู้้�แบบมีสี ่ว่ นร่่วม
๕. พััฒนาสมรรถนะเชื่�อมโยงผลของภััยพิิบััติิที่่�ศึึกษาไปสู่�เรื่�องอื่�น ๆ โดยสามารถ
บููรณาการกัับหน่ว่ ยการเรีียนผสานกับั หลายวิิชา เช่่น วิทิ ยาศาสตร์์ สังั คมศึึกษา สุุขศึกึ ษา กัับ
ผลกระทบจากการติดิ ถ้้ำ เช่น่ อุุบัตั ิเิ หตุุต่า่ ง ๆ การบาดเจ็บ็ โรค จึงึ ควรบูรู ณาการความรู้�เบื้อ้� งต้น้
เกี่�ยวกัับการปฐมพยาบาลกับั การเรีียนรู้้�
๖. เน้้นการได้ม้ ีปี ระสบการณ์์จากการปฏิบิ ััติจิ ริงิ
ภยั ที่ ๒ : รเู้ งื่อนปมปลอดภัยพิบัติ | หนา้ 74
ผลที่�ค่ าดว่า่ จะได้้รับั จุุดประสงค์์
๑. รู้�จักั การดูแู ลตนเองและเตรียี มอุุปกรณ์ก์ ่อ่ น รู้�วิธีกี ารเอาตัวั รอดเมื่่อ� ติดิ ถ้้ำได้อ้ ย่า่ งปลอดภัยั
ไปเที่่ย� วถ้้ำ โดยใช้ห้ ลักั เหตุุและผลในการแก้ป้ ัญั หา
๒. รู้�จักั สังั เกตสัญั ญาณอันั ตรายจากการเที่่ย� วถ้้ำ
๓. รู้้�วิธิ ีกี ารดูแู ลตนเองและแก้ป้ ัญั หาหากติดิ ถ้้ำ
๔. รู้�จักั การปฐมพยาบาลเบื้อ้� งต้น้ หากลื่น� ล้ม้ หรืือ
หมดสติิ
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
เนื้้�อหาการเรีียนรู้ � สื่่�อประกอบกิิจกรรม
๑. ลักั ษณะ สภาพแวดล้อ้ มและสิ่ง� มีชี ีวี ิติ ภายใน ๑. กรณีีศึึกษา ข่่าวกรณีีตัวั อย่่างเด็ก็ ติดิ ถ้้ำ
ถ้้ำและบริเิ วณรอบถ้้ำ ๒. ภาพยนตร์์เเกี่�ยวกัับเหตุุการณ์เ์ ด็็กติดิ ถ้้ำ
๒. สัญั ญาณอันั ตรายจากน้้ำ เช่น่ ทิศิ ทางการไหล เรื่�อง “นางนอน The Cave”
ของน้้ำ ความแรงและปริมิ าณน้้ำ เป็น็ ต้น้ ๓. หนังั สืือสำหรัับค้้นคว้้า
๓. การเตรียี มความพร้อ้ มก่อ่ นไปเที่่ย� วถ้้ำ หนังั สืือส่ง่ เสริิมประสิทิ ธิภิ าพการเรียี นรู้้�
๔. การเอาตัวั รอดหากติดิ ถ้้ำ กลุ่่�มสาระการเรียี นรู้้�สังั คมศึึกษา ศาสนา
๕. การปฐมพยาบาลเบื้อ�้ งต้น้ หากลื่น� ล้ม้ และวัฒั นธรรม
หรืือหินิ บาด ๔. หนังั สืือพััฒนาทัักษะผู้�เรีียน ชุุดทักั ษะชีีวิติ
กลางแจ้้ง “อยู่�รอดปลอดภัยั ในป่า่ ”
๕. อุุปกรณ์ก์ ารทดลองการทำถ้้ำจำลอง เช่น่
โต๊๊ะ ผ้า้ สีเี ข้้ม ทึึบ เชืือก ตัวั หนีีบขนาดใหญ่่
กระดาษต่า่ ง ๆ เป็น็ ต้้น
๖. อุุปกรณ์ท์ ี่่�นัักเรีียนคิดิ ว่า่ ควรเตรียี มไว้ก้ ่่อน
ไปเที่่ย� วถ้้ำ
๗. สื่่อ� ประกอบการอบรม ชุุด สื่่อ� กิจิ กรรม
พัฒั นาทักั ษะการคิดิ ตามหลักั ปรัชั ญาของ
เศรษฐกิจิ พอเพียี ง
๘. สื่่อ� ประกอบการอบรม ชุุด โครงสร้า้ งพื้น�้ ฐาน
บูรู ณาการความคิดิ สร้า้ งสรรค์์
ภัยที่ ๒ : รู้เงื่อนปมปลอดภัยพิบัติ | หนา้ 75
ขั้้�นตอนการทำกิิจกรรม การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
การตื่น่� ตัวั ในการสร้้างองค์์ความรู้ส�ู่�การแก้้ปัญั หา
(Active Construction)
๑.๑ จุุดประกายการเรียี นรู้�
ครููจััดเตรีียมแหล่่งข้้อมููลเกี่ �ยวกัับเรื่ �องที่่�จะศึึกษาและวิิธีีการจุุดประกายการเรีียนรู้้� ครููอาจเลืือก
ว่่าจะจุุดประกายจากความรู้้�ข้้อเท็็จจริิง (Factual Knowledge) และจากความรู้�ในเชิิง
ความคิิดรวบยอดที่่�เป็็นบทสรุุปของข่่าว (Conceptual Knowledge) ดัังนี้้�
• ความรู้�จากข้้อเท็จ็ จริิง ใช้ว้ ิิธีีการสร้้างบรรยากาศความสนใจ ด้้วยการจัดั เป็น็ ศููนย์ก์ ารเรียี น
หรืือแหล่่งเรีียนรู้้�ที่่ม� ีกี ารจััดกลุ่่�มเป็น็ ประเด็็นต่่าง ๆ
• ความรู้ใ� นเชิงิ ความคิิดรวบยอด ใช้้วิิธีกี ารเตรียี มอุุปกรณ์ใ์ นการทดลองเพื่่�อให้น้ ัักเรีียนสนใจ
ผลที่่ไ� ด้จ้ ากการลองถูกู ลองผิิด
๑. ครููจัดั ประสบการณ์์
- มุุมหนัังสืือ เช่่น หนัังสืือการ์์ตููน หนัังสืือความรู้�รอบตััว
สื่อ� คลิปิ วิดิ ีีโอภาพยนตร์์
- มุุมศิลิ ปะสร้า้ งสรรค์ ์ เช่น่ ทำถ้้ำจำลอง สัตั ว์ ์ หินิ งอกหินิ ย้อ้ ย
เพื่่อ� ให้เ้ ด็็กมีปี ระสบการณ์์การอยู่�ในที่่ม� ืืดในระยะเวลาหนึ่่�ง
- มุุมบทบาทสมมติิ เช่่น สมมติิว่่าจะท่่องเที่่�ยวถ้้ำ จะต้้อง
เตรียี มอุุปกรณ์อ์ ะไรไปบ้า้ ง จัดั เตรียี มอุุปกรณ์ด์ ังั กล่า่ วให้น้ ักั เรียี นเลืือก
๒. ครูเู กริ่น� แนะนำเรื่�องการใช้ก้ ระบวนการคิิดเชิงิ คำนวณกับั การเรียี นรู้้�ด้ว้ ยการกล่่าวว่่า การที่่�
คนเราจะแก้้ปััญหาในเรื่�อง ๆ หนึ่่�งได้้สำเร็็จ จำเป็็นต้้องมีีวิิธีีคิิดแก้้ปััญหาอย่่างเป็็นระบบและมีีเหตุุผล
(ซึ่�่งในที่่�นี้้�คืือกระบวนการคิิดเชิิงคำนวณหรืือเรีียกสั้�น ๆ ว่่า CT) ครููจึึงอยากเตรีียมความพร้อ้ มของ
นัักเรียี นก่่อนเข้า้ สู่่�วิธิ ีกี ารแก้้ปััญหาเพื่่�อดูวู ่่า นักั เรีียนมีีวิธิ ีีคิดิ อย่า่ งเป็็นเหตุุเป็น็ ผลหรืือไม่่ เช่น่ ให้น้ ักั เรียี น
ช่่วยกัันทำกิิจกรรมโดยใช้้ชุุดสื่ �อประกอบการอบรม ชุุดสื่ �อกิิจกรรมพััฒนาทัักษะการคิิดตามหลััก
ปรััชญาของเศรษฐกิิจพอเพีียง เนื่่�องจากในชุุดสื่�อประกอบด้้วยการ์์ดสถานการณ์์เกี่�ยวกัับโรคระบาด
หรืือภัยั ต่า่ ง ๆ จากน้้ำ โรงงาน และผลกระทบที่่เ� กิิดจากการกระทำของฝีมี ืือมนุุษย์์ โดยในช่่วงของระยะ
การเปิิดการ์์ดระดัับประเทศให้้ครููเลืือกการ์์ดที่่�เกี่ �ยวกัับสถานการณ์์เด็็กติิดถ้้ำมาใช้้ จะทำให้้กิิจกรรม
เชื่�อมโยงกัับข่า่ วกรณีศี ึกึ ษาในตอนต้้น
๓. ให้้นัักเรีียนลองเล่่นเพื่่�อฝึึกการคิิดแก้้ปััญหาแล้้วขอตััวแทนนัักเรีียนลองสะท้้อนว่่าสามารถ
แยกแยะได้้ว่่าถ้า้ จะหลบ ควรหลบที่่�ไหนจึึงจะปลอดภััย และหาทางหนีใี ห้ป้ ลอดภัยั ได้้อย่า่ งไร หาจุุดร่ว่ ม
ของปััญหา ตัดั ประเด็น็ ที่่�ที่่�ไม่่ใช่่ออก สรุุปเป็น็ ความคิดิ และจะมีีลำดัับขั้�้นตอนการแก้้ปััญหาอย่า่ งไรไปสู่�
เป้า้ หมายได้ห้ รืือไม่่ อย่า่ งไร
๔. เมื่่�อนัักเรีียนสามารถเรีียนรู้้�วิิธีีการคิิดเชิิงเหตุุและผลโดยไม่่ใช้้อารมณ์์เป็็นตััวตััดสิินใน
การแก้ป้ ัญั หา แล้้วจึงึ ดำเนินิ การในขั้�้นตอนต่อ่ ไป
๕. ครูเู ล่า่ ข่า่ วให้้นักั เรีียนฟังั เพื่่�อเป็็นข้้อมููลสำหรับั การเรียี นรู้้�ในขั้น้� ต่อ่ ไป
ภยั ท่ี ๒ : รู้เงอื่ นปมปลอดภัยพิบัติ | หน้า 76
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน ก(Mผารลeตทัa้ี้่ง� n�ค่ คาinำดถgวาf่่าuมจlอะQยไ่ด่าu้้งรeัมับีsคี tiวoาnมsห)มาย
๒.๑ ฝึกึ ตั้้ง� ประเด็็นที่�่จะศึึกษา
ครูนู ำกรณีศี ึกึ ษามาเล่า่ ให้้นัักเรีียนฟัังเพื่่�อแลกเปลี่�ยนความคิดิ เห็็นกัับเรื่�องที่่�เกิดิ ขึ้�นจากความรู้�ที่�ได้้
จากข้อ้ เท็จ็ จริงิ หรืือความรู้�ในเชิิงความคิิดรวบยอดด้้วยการแจกแจงเป็็นรายการ
จากข่า่ วนัักฟุตุ บอลเยาวชน -โค้้ช ๑๓ คน ติดิ อยู่�ในถ้้ำหลวงฯ จัังหวััดเชีียงราย
นัักเรีียนคิดิ ว่่าเกิดิ อะไรขึ้้น� บ้้าง
ตััวอย่า่ งการให้้นัักเรียี นแจกแจงความรู้�ที่�ไ่ ด้้จากข้้อเท็็จจริิง
ใคร
นักั เรีียน ๑๒ คน และผู้้�ช่ว่ ยโค้ช้ ฟุุตบอลเยาวชนท้้องถิ่�น ๑ คน
ทำอะไร
วันั ที่่� ๒๓ มิิถุุนายน พ.ศ. ๒๕๖๑ นัักเรียี น ๑๒ คน และผู้้�ช่ว่ ยโค้ช้ ฟุุตบอลเยาวชนท้้องถิ่น� ๑ คนติิด
อยู่�ในถ้้ำ ซึ่�่งทุุกคนเข้า้ ไปเที่่ย� วที่่�ถ้้ำแห่่งนี้้�หลัังจากซ้้อมเสร็จ็ โดยไม่ไ่ ด้แ้ จ้ง้ ให้ผู้้�ปกครองทราบ
ที่ไ�่ หน
ถ้้ำหลวงขุุนน้้ำนางนอน อ.แม่ส่ าย จ.เชียี งราย
อย่า่ งไร
ฝนตกหนักั มากและเป็น็ เส้้นทางระบายของน้้ำ จึงึ ทำให้้น้้ำท่ว่ มปิิดทางเข้้าออกของถ้้ำทั้้�งหมด ทุุกคน
จึงึ ติดิ อยู่�ในถ้้ำ ระหว่า่ งนั้้น� นักั ประดาน้้ำจากทั่่ว� โลกพยายามช่ว่ ยกันั หาทางช่ว่ ยเหลืือ แต่เ่ ส้น้ ทางภายใน
ถ้้ำนั้้�นคดเคี้�ยวและยาวหลายกิิโลเมตร และเมื่่�อยิ่�งเข้้าไปลึึกขึ้�นอากาศก็็ยิ่�งน้้อยลง ทำให้้ใช้้เวลา
๑๘ วัันกว่่าจะเจอเด็็กและโค้ช้ อยู่�ที่�เนิินสูงู ซึ่่�งทุุกคนปลอดภััยดีี ถึงึ แม้้จะมีอี าการอ่อ่ นเพลีียอยู่่�บ้า้ ง
เด็็ก ๆ และโค้้ชดื่�มน้้ำจากหิินย้้อย นั่่�งสมาธิิ พยายามไม่่ตกใจ ขยัับตััวน้้อย ๆ สลัับกัันเปิิดไฟฉาย
ทีีละกระบอก และช่่วยกันั คิิดหาทางออกจากถ้้ำ
ตััวอย่่างการให้้นักั เรียี นแจกแจงความรู้ใ� นเชิิงคิิดรวบยอด
สาเหตุุ
-- คขาวดามคปวารมะรมู้�เารื่ทอ� แงกลาะรกเาที่ร่ย� รู้ว�เทถ้่้ำ่าแไมล่่ถะึงึฤกดูานู ้ร้ำณห์์ ลาก
- ขาดไหวพริบิ ในการสังั เกตสัญั ญาณอัันตราย
ภัยท่ี ๒ : รู้เง่อื นปมปลอดภยั พบิ ัติ | หนา้ 77
๒.๒ แลกเปลี่�ยนความคิิดเห็็นกัับนัักเรีียนในเรื่�่องที่�่เกิิดขึ้้�น
ให้้นัักเรีียนเลืือกว่่าสนใจศึึกษากรณีีศึึกษาแบบใด
ตััวอย่่างที่่� ๑ ตััวอย่่างที่่� ๒ ตััวอย่่างที่่� ๓
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ถ้้านัักเรีียนติิดถ้้ำ เมื่่�อนัักเรีียนฟัังเรื่ �องจาก จากที่่�นัักเรีียนอยากรู้ �เรื่ �อง
แบบเด็็ก ๆ ในข่่าว ข่่าวดัังกล่่าว มีีประเด็็นอะไรที่่� การเอาตััวรอดจากการติิดถ้้ำ
นัักเรีียนจะรู้้�สึึก นัักเรีียนสนใจศึึกษาเรื่ �องนี้้�บ้้าง นัักเรีียนคิิดว่่ามีีประเด็็นอะไร
อย่่างไร คุุณครูู อีีกที่่�ควรรู้ �ในเรื่ �องนี้้�บ้้าง
คุุณครูู ลัักษณะของถ้้ำ คุุณครูู
เป็็นอย่่างไร
กลััว อัันตรายจากการ
ตกใจ ร้้องไห้้ นัักเรีียน อยู่ �ในถ้้ำมีีอะไรบ้้าง
นัักเรีียน ถ้้าติิดถ้้ำ นัักเรีียน เราจะรู้�ได้้อย่่างไร
ควรทำอย่่างไร นัักเรีียน ว่่าน้้ำกำลัังจะ
นัักเรีียนจะจััดการ ท่่วมถ้้ำแล้้ว
กัับความรู้้�สึึกของ นัักเรีียน
ตนเองอย่่างไร
ประเด็็นที่่�นัักเรีียนเสนอมา
คุุณครูู น่่าสนใจมาก คิิดว่่าเราควร ประเด็็นย่่อยที่่�เพื่่�อน
เสนอมาน่่าสนใจมาก
ศึึกษาเรื่ �องไหนก่่อนดีี ครููขออาสาใครช่่วยออก
มาเขีียนความคิิดเห็็นของ
ตั้ �งสติิให้้ดีี คิิดว่่าเราควรรู้ �ว่่า คุุณครูู เพื่่�อนบนกระดานได้้ไหม
ถ้้าตกใจเกิินไป ถ้้ำเป็็นอย่่างไรก่่อน
จะทำอะไรไม่่ถููก ถึึงจะคิิดได้้ว่่า จะออก คุุณครูู
นัักเรีียน จากถ้้ำอย่่างไร หนููกัับเพื่่�อนขอ
ออกมาช่่วยเขีียนค่่ะ
นัักเรีียน
นัักเรีียน
๒.๓ ตั้้�งคำถามจากประเด็็นที่่�นัักเรีียนสนใจจะศึึกษา
๑) นำประเด็็นทั้้�งหมดที่่�นัักเรีียนเสนอมาคััดเลืือกว่่า เราน่่าจะศึึกษาเพื่่�อแก้้ปััญหาเรื่�องอะไร โดยจััดเป็็น
กลุ่่�มประเภทของเรื่ �องที่่�จะศึึกษา
๒) พร้้อมตั้ �งคำถามหลัักและคำถามรองจากประเด็็นที่่�จะศึึกษา
คำถามหลักั หากนัักเรียี นติิดถ้้ำ จะเอาตัวั รอดให้ป้ ลอดภัยั ได้้อย่่างไร
คำถามรอง - อันั ตรายจากการอยู่�ในถ้้ำมีอี ะไรบ้า้ ง
- เราจะรู้�ได้อ้ ย่่างไรว่า่ น้้ำจะท่่วมถ้้ำแล้ว้
- สิ่่�งที่่�ควรนึกึ ถึึงหากติดิ ถ้้ำ
ภัยที่ ๒ : รู้เง่ือนปมปลอดภยั พิบตั ิ | หน้า 78
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน๒.๔ แบ่่งบทบาทหน้้าที่�่
แบ่่งกลุ่่�มนัักเรีียนเพื่่�อศึึกษาตามประเด็็นที่่�เลืือก โดยการเลืือกเข้้ากลุ่่�มให้้นัักเรีียนสมััครใจว่่าจะเลืือกศึึกษา
เรื่�องไหน กัับใคร และแบ่่งบทบาทว่่าใครจะเป็็นหััวหน้้ากลุ่่�ม ใครจะเป็็นคนสืืบค้้นข้้อมููล ใครจะเป็็นคนเขีียน
เรีียบเรีียง ใครจะเป็็นคนเตรีียมการนำเสนอ
หัวั หน้้ากลุ่�ม
ระบุุเป้้าหมาย วางแผนการทำงาน (ศึกึ ษาเรื่อ� งใด อย่า่ งไร มอบหมายให้้ใคร เพื่่อ� น
ทำได้้หรืือไม่)่ กำกัับติดิ ตามงานเพื่่อ� ไปสู่�เป้้าหมาย รวมถึงึ การแก้้ปััญหาเฉพาะหน้า้
รองหััวหน้้ากลุ่ �ม
เป็น็ คนจด เรีียบเรีียงข้อ้ มููล
สมาชิิกในกลุ่�ม: หน่ว่ ยค้้นหา
ค้้นข้้อมููลจากที่่ต� ่า่ ง ๆ จากแหล่ง่ เรียี นรู้้�ที่่�หลากหลาย ด้้วยการใช้ท้ ัักษะการสังั เกต
สมาชิิกในกลุ่�ม: ผู้้�นำเสนอ
ร่่วมกัันคิดิ วิิธีกี ารนำเสนอที่่�มีีการเชื่อ� มโยงผลงาน เช่น่ อธิบิ ายประกอบชาร์์ต
กราฟ แผนความคิิด จััดบอร์ด์ นิิทรรศการ การสาธิติ ฯลฯ
สมาชิิกในกลุ่�ม: ผู้้อ� ำนวยความสะดวก
ช่ว่ ยจัดั เตรียี มสื่�อ อุุปกรณ์์ต่า่ ง ๆ ให้ก้ ับั ทุุกบทบาทหน้า้ ที่่�
ภัยท่ี ๒ : รู้เงอ่ื นปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หน้า 79
(กAผาcรลtตทืีi่่น่�v�่คeตาััวดCใวo่น่าlกจlaาะbรไดมo้ี้ีสรrั่ับa่วtนioร่nว่ ม)
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน๓.๑ การแจกแจงปััญหา (Problem Decomposition)
จากคำถามรองของประเด็็นที่่�จะศึึกษา ให้้นัักเรีียนลำดัับประเด็็นที่่�จะศึึกษาว่่าจะศึึกษาเรื่�องอะไร และควร
ศึึกษาประเด็็นไหนก่่อนหลัังแล้้วช่่วยกัันแจกแจงองค์์ประกอบของประเด็็นต่่าง ๆ จากประสบการณ์์เดิิม
ของเพื่่�อนในกลุ่่�ม เช่่น
ประเด็็นที่่�จะแจกแจง การแจกแจงตาม
ประสบการณ์เ์ ดิมิ ของนัักเรีียน
ปััญหา: ๑. ลัักษณะของตำ�ำ แหน่ง่ ของถ้ำำ��อยู่�ในเขตเส้้นทางน้ำำ��
ไม่่รู้ว� ่่าน้ำ��ำ กำำ�ลังั จะท่ว่ มถ้ำ��ำ หลากหรื อไม่่
แก้้ปััญหา: ๒. ดููพยากรณ์์อากาศว่่าช่่วงนี้้�เป็น็ ฤดููอะไร วันั นี้้ฝ� น
ต้้องมีคี วามรู้้�เกี่�ยวกับั สัญั ญาณที่่�บ่ง่ บอกว่า่ จะตกหรือไม่่ ตกมาน้้อยแค่่ไหน
อาจจะเกิดิ น้ำำ��ท่ว่ มถ้ำ�ำ�จนไม่่สามารถออกจากถ้ำ��ำ ได้้ ๓. ดููป้้ายเตืือนก่่อนเข้้าถ้ำำ�� มีีการเตืือนวัันเวลา
การเข้้าถ้ำ��ำ
๔. สังั เกตดููระดับั น้ำ�ำ�ภายในถ้ำ�ำ� เช่น่ เห็็นน้ำำ�� เจิ่�งนอง
บนพื้้น� ที่่เ� พิ่่ม� ขึ้้�น
๕. ได้้ยิินเสียี งน้ำ��ำ ไหลในถ้ำำ��
ปัญั หา: ๑. มืืดมาก มองอะไรไม่เ่ ห็น็ ทำำ�ให้้หััวอาจชนหินิ งอก
อัันตรายเมื่อ่� ติิดอยู่�ในถ้ำ��ำ หินิ ย้้อยภายในถ้ำ�ำ�
แก้้ปัญั หา: ๒. ลื่น�่ เพราะน้ำ��ำ จากหิินย้้อยหยดลงมาที่่พ� ื้้�น หรือ
ต้้องมีีความรู้ใ�้ นเรื่อ� งสภาวะในถ้ำ�ำ� น้ำ�ำ� นองตามแอ่ง่ น้ำ�ำ�
และสิ่ง� ที่่�ควรคำ�ำ นึึงถึงึ เพื่อ่� ระมัดั ระวัังตััว ๓. หายใจไม่อ่ อก อากาศไม่่ถ่า่ ยเท
ปััญหา: ๑. ไม่่ตกใจจนเกินิ ไป ควมคุมุ อารมณ์ไ์ ว้้
ไม่อ่ ยากเสียี ชีวี ิิตในถ้ำ��ำ ๒. ใช้ไ้ ฟฉายส่่องแสงเท่่าที่่จ� ำำ�เป็็น
แก้้ปัญั หา: ๓. อยู่�รวมกลุ่่�มกัับเพื่่�อน
ต้้องมีีทััศนคติทิ ี่่ด� ีี (ทางบวก) และมีคี วามรู้้� ๔. ไม่่ใช้้แรงโดยไม่จ่ ำำ�เป็น็ เช่่น ร้องไห้้ ตะโกน
ไหวพริบิ ในการเอาตััวรอดจากการติิดถ้ำ��ำ เสียี งดััง เคลื่่�อนไหวตัวั ช้า้ ๆ
ภัยท่ี ๒ : ร้เู ง่ือนปมปลอดภยั พบิ ัติ | หน้า 80
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน๓.๒ การสืืบค้้น (Investigative Activities)
ให้น้ ักั เรียี นวางแผนวิธิ ีกี ารสืืบค้น้ ข้้อมูลู จากคำถามย่อ่ ยที่่ต�ั้�งไว้้ว่่าจะสืืบค้น้ ซึ่่�งการสืืบค้้นมีไี ด้้ ๓ วิธิ ีี
ให้น้ ัักเรียี นช่่วยกันั คิิดว่่าจะสืืบค้น้ แบบใดก่่อนหลััง
๓.๒.๑ (กSาoรcสืืiบalเสInาะqข้u้อirมyูลู )จากคนรอบข้้าง
การไปสัมั ภาษณ์เ์ จ้า้ หน้า้ ที่่อ� ุุทยาน หรืือการศึกึ ษาจากสื่อ� คลิปิ วิดิ ีโี อภาพยนตร์์
และหนังั สืือต่่าง ๆ
๓.๒.๒ (กSาcรiสeืืบnเtสifาicะaจlากInกqรuะiบryว)นการทางวิิทยาศาสตร์์: สังั เกต ทดลอง
ให้้นัักเรีียนเรีียนรู้้�เส้้นทางของถ้้ำด้้วยการสร้้างถ้้ำจำลองจากสื่ �อประกอบ
การอบรม ชุุด โครงสร้้างพื้้�นฐานบููรณาการความคิิดสร้้างสรรค์์ โดยสร้้าง
เป็็นโครงสร้้างที่่�ซัับซ้้อนคล้้ายกัับถ้้ำจากกรณีีศึึกษา โดยอ้้างอิงิ ความรู้้�จาก
หนัังสืือ หรืือสื่อ� ต่่าง ๆ ในเรื่�องเส้้นทาง สภาพแวดล้อ้ มภายในและบริเิ วณถ้้ำ
แล้้วสร้้างสถานการณ์์จำลอง ใช้้บทบาทสมมติิ หากติิดถ้้ำนัักเรีียนจะทำ
อย่า่ งไร จะหาทางออกด้ว้ ยวิธิ ีีใดได้บ้ ้้าง
๓.๒.๓ (กPาhรสilร้o้าsงoอpงhค์i์คcaวlามInรู้q�จuากirกyา)รแลกเปลี่ย� นความคิดิ ประสบการณ์์
การนำข้้อมููลที่่�ต่่างหามา มาสรุุปความคิิดจากการแลกเปลี่�ยนความคิิด
ประสบการณ์ก์ ัับเพื่่�อนในกลุ่ม่�
ภยั ที่ ๒ : ร้เู งอื่ นปมปลอดภัยพบิ ัติ | หนา้ 81
๓.๓ การจััดระเบีียบข้้อมููลบนกระดานคำถาม (Driving Question Board)
นำข้้อมููลที่่�ได้้มาบัันทึึกลงในตารางตามข้้อคำถามย่่อยแต่่ละข้้อ โดยระบุุข้้อมููลประกอบการแก้้ปััญหา
ในแต่่ละข้้อคำถาม พร้้อมระบุุที่่�มาของแหล่่งข้้อมููล
คำำ�ถามการภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความรู้้�ที่่�ได้้จากการสืืบค้้นเพื่�่อแก้้ปัญั หาแหล่ง่ ข้้อมููล
ลัักษณะและสภาพแวดล้้อม หากรู้เ� ส้้นทางและสภาพแวดล้้อมภายในถ้ำำ�� สามารถช่ว่ ยให้้ สแลอะบบถทาคมวเจ้า้ามหจนา้้กาที่่ท� ี่่ด� ููแลอุุทยานฯ
ภายในและบริิเวณถ้ำ��ำ นัักเรีียนหาทางออกจากถ้ำ�ำ� หรือหาที่่�ปลอดภััยเพื่�่อรอความช่ว่ ย Fถเ้รำืa��ำอหceล(bIวoงLookveรวNมaพvลy),คนPRรััก.กทอหรา.ร
เหลืือ ซึ่�งสามารถหาข้้อมููลได้้จาก Website หรือหนัังสืือ ถผู้้ำ้เ���ำ ขหียี ลนวงรุ่�งขุวนุิิทน้ยำ�ำ�์์นสุาุวงรนรณอนอภิิชน
ที่่�เกี่�ยวกับั ถ้ำ�ำ� และสอบถามจากเจ้้าหน้้าที่่ก� รมอุุทยานฯ
ในกรณีีที่่ไ� ม่เ่ ข้้าใจหรือต้้องการข้้อมููลเพิ่่ม� เติิม
สัญั ญาณที่่จ� ะบ่ง่ บอกว่่า พยากรณ์์อากาศว่่าฝนจะตก มีพี ายุุ เกิิดน้ำ�ำ� ป่่าไหลหลาก กรมอุตุ ุุนิิยมวิิทยา
น้ำำ��กำำ�ลัังจะท่่วมถ้ำ�ำ� เจ้้าหน้้าที่่ก� รมอุุทยานฯ
ไม่่อยากเสีียชีวี ิติ ในถ้ำำ��
ทำ�ำ อย่า่ งไร การเอาตััวรอดเมื่อ่� นักั เรีียนติดิ ถ้ำำ�� บhcotทtmคp/วs2:า/0ม/จ1p8าi/กra0s8t/o2ry1/.science-in-the-
๑. ตั้้�งสติแิ ละรวมเป็น็ กลุ่่�ม ค่อ่ ย ๆ คิดิ หาทางแก้้ไข อย่่าแตก cave/
จะเที่่�ยวถ้ำ�ำ�อย่า่ งไร กลุ่่�มเพราะอาจเกิดิ การพลัดั หลงหากัันไม่่เจอ https://www.pptvhd36.com
ให้้ปลอดภััย ๒. ห้้ามขาดน้ำ�ำ� เด็ด็ ขาดหาแหล่่งน้ำ�ำ�ดื่่ม� ประทัังชีวี ิิต โดยปกติแิ ล้้ว
ร่า่ งกายสามารถขาดน้ำ��ำ ได้้ ๓-๗ วััน
๓. ใช้้วิิธีีคลานต่ำำ�� กรณีไี ม่ม่ ีีอุปุ กรณ์์ส่อ่ งสว่า่ ง ให้้คลานต่ำ��ำ
ค่อ่ ย ๆ เคลื่่อ� นที่่�เพื่อ่� ป้้องกัันการเกิดิ อัันตราย
๔. ควรทำำ�สัญั ลัักษณ์ร์ ะหว่่างทาง เพื่่อ� ตัวั เราเองในการย้้อนกลับั
มาและความสะดวกในการค้้นหาของเจ้้าหน้้าที่่�
๕. อยู่่�กับั ที่่�รอคอยความช่่วยเหลืือ โดยเลืือกบริิเวณที่่�มีีอากาศ
หายใจเพีียงพอ ปลอดภัยั จากสัตั ว์ร์้าย และไม่่เป็็นที่่�น้ำ�ำ�ท่่วมถึึง
๑. แจ้้งเจ้้าหน้้าที่่ก� ่่อนเดิินทางเที่่ย� วถ้ำำ�� hบcotทtmคp/วs2:า/0ม/จ1p8าi/กra0s8t/o2ry1/.science-in-the-
๒. เตรียี มตัวั เอง เช่น่ ศึึกษาข้้อมููลถ้ำำ�� ที่่�เราจะเข้้าไปอย่า่ งละเอียี ด cave/
เตรีียมอุปุ กรณ์ก์ ารเดิินถ้ำ�ำ�อย่่างเหมาะสม ถ้้าไม่่มีปี ระสบการณ์ใ์ น
การเข้้าถ้ำ��ำ ควรหาผู้ท�้ ี่่�มีปี ระสบการณ์เ์ ข้้าไปด้้วย
๓. การแต่ง่ กายเข้้าถ้ำ�ำ� สวมเสื้�อผ้้าที่่�รััดกุุม สวมร้้องเท้้าหุ้ม� ส้้นที่่�
ช่ว่ ยให้้เดิินได้้มั่่น� คงบนพื้้น� ถ้ำ��ำ เพราะอาจต้้องปีีนถ้ำ��ำ หรือไต่่ลงจาก
ผาหิินสููง ภายในถ้ำำ�� สวมหมวกกันั หยดน้ำ��ำ มููลค้้างคาว และเพื่่�อ
ป้้องกันั ศีรี ษะชนกัับโขดหิินและติดิ ไฟฉายที่่�หมวกใส่ถ่ ุุงมืือ สนัับ
เข่า่ สนับั แข้้ง
๔. การเตรีียมอุปุ กรณ์เ์ ข้้าถ้ำ�ำ� ได้้แก่่ ไฟฉาย เชืือก ชุดุ
ปฐมพยาบาล เข็ม็ ทิิศ อาหารสำำ�เร็จ็ รูปและน้ำ�ำ�
ภัยท่ี ๒ : รู้เงือ่ นปมปลอดภยั พบิ ัติ | หน้า 82
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน๓.๔ สร้้างรููปแบบการแก้้ปัญั หา
การนิิยามและกำหนดขอบเขตรููปแบบการเชื่�อมโยงความสััมพันั ธ์ข์ ององค์ป์ ระกอบการแก้้ปัญั หา
(Model Illustration) ให้น้ ักั เรียี นช่ว่ ยกันั สรุุปวิธิ ีกี ารแก้ป้ ัญั หาจากประเด็น็ ข้อ้ คำถามย่อ่ ย โดยเลืือกข้อ้ สำคัญั
แล้ว้ วาดเป็น็ ภาพ โดยตัดั ประเด็น็ ที่่ไ� ม่เ่ กี่ย� วข้อ้ งออก ทำ Mind Map สรุุปลำดับั ขั้น�้ ตอนการแก้ป้ ัญั หา
เชื่อ� มโยงความสัมั พันั ธ์ใ์ นการแก้ป้ ัญั หากับั คน เครื่อ� งมืือ หรืืออุุปกรณ์ท์ ี่่เ� กี่ย� วข้อ้ ง เพื่่อ� ใช้ใ้ นการแก้ป้ ัญั หา
โดยอาจนำไปเชื่อ� มโยงกับั วิชิ าต่า่ ง ๆ เช่น่ สุุขศึกึ ษา วิทิ ยาศาสตร์์ เช่น่ ตัวั อย่า่ งแผนภาพความคิดิ ดังั นี้้�
ภัยท่ี ๒ : รเู้ ง่ือนปมปลอดภยั พิบตั ิ | หนา้ 83
๓.๕ ท(Tดeสsอtบ, Eปvรaะluเมaิินteต,ีีคaวnาdมแDลeะbหuาgจุMุดบoกdพeร่l่อBงehavior) การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
- นำเสนอสรุุปที่่ไ� ด้ก้ ับั ผู้�เชี่ย� วชาญ เช่่น ครูู นัักธรณีีวิทิ ยา เพื่่อ� รับั ฟังั ข้้อเสนอแนะเพื่่�อนำมาปรับั ปรุุง
- การนำแนวทางที่่ส� ร้้างขึ้�นมาใช้ใ้ นการเล่น่ บทบาทสมมติิเมื่่�อติดิ ถ้้ำ ด้้วยการลองสร้้างถ้้ำจำลองแบบถ้้ำ
ขุุนน้้ำนางนอนจากสื่�อประกอบการอบรม ชุุด โครงสร้า้ งพื้�้นฐานบููรณาการความคิดิ สร้า้ งสรรค์์ และคลุุม
ผ้า้ ตกแต่่งให้ม้ ืืด แล้ว้ ลองนำไฟฉายส่อ่ งดููว่า่ ภายในถ้้ำมีลี ัักษณะอย่่างไร ถ้้าติดิ อยู่�ในถ้้ำนี้้�จะต้้องทำอย่า่ งไร
จากความรู้�ที่�ได้ศ้ ึึกษามา
- ลองฝึกึ การแก้ป้ ัญั หาเมื่อ� ติดิ ถ้้ำ รวมถึงึ การปฐมพยาบาลเบื้อ�้ งต้น้ หากหายใจลำบากในวิชิ าลูกู เสืือ
- ลองฝึกึ การเตรีียมตััวและเตรียี มอุุปกรณ์ห์ ากจะไปเที่่ย� วถ้้ำในวิิชาลููกเสืือ
๓(E.x๖pสlื่a�่อiคnวaาnมdคิิดPแrลeะdสicะtท้้Bอeนhคaวvาiมoเrข้้oาใfจDesign Solution to a Problem)
เพื่่อ� รับั คำแนะนำจากเพื่่อ� นและครูู โดยให้น้ ักั เรียี นช่ว่ ยกันั หรืือส่ง่ ตัวั แทนในการนำเสนอรูปู แบบวิธิ ีกี ารแก้ป้ ัญั หาที่่�
สร้า้ งขึ้น� มา
ให้น้ ัักเรียี นนำเสนอรุุปแบบที่่ค� ิดิ ขึ้�นมาด้้วยวิธิ ีกี ารที่่ห� ลากหลาย เช่่น
- เล่น่ สมมติิ วาดภาพเหตุุการณ์ ์ นิิทาน
- จัดั ทำนิิทรรศการ
- ทำสื่อ� คลิปิ วิิดีีโอสั้น� สอนวิิธีกี ารเอาตััวรอดจากการติดิ ถ้้ำ หรืือการเตรียี มตััวก่่อนเข้้าไปเที่่�ยวในถ้้ำ
- เล่น่ ละคร
ภัยที่ ๒ : รู้เงื่อนปมปลอดภัยพิบัติ | หน้า 84
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนการประเมิิน
พฤติกิ รรม
๑. รูปู แบบที่่�นัักเรียี นนำเสนอได้้คำนึงึ ถึงึ ตัวั แปรที่่เ� หมาะสมกับั การแก้้ปััญหาหรืือไม่่
๒. รููปแบบที่่น� ำเสนอแสดงความสััมพันั ธ์ร์ ะหว่า่ งตัวั แปรต่า่ ง ๆ ได้้อย่่างเหมาะสมหรืือไม่่
๓. รูปู แบบที่่น� ำเสนอแสดงขอบเขตของระบบได้้อย่่างชัดั เจนหรืือไม่่
๔. รูปู แบบที่่น� ำเสนอสามารถจำลองการแก้้ปััญหาปรากฏการณ์์หรืือเหตุุการณ์์ที่่เ� กิิดขึ้น� จริิงได้้ถูกู ต้อ้ ง
และเป็็นไปได้จ้ ริงิ หรืือไม่่
๕. นักั เรียี นได้ใ้ ช้ก้ ระบวนการคิดิ เชิงิ คำนวณ (CT: Computational Thinking) ในการแก้ป้ ัญั หาหรืือไม่่
- การแจกแจง แยกแยะ (Decompose) ปััญหาหรืือปรากฏการณ์์ ด้้วยการแยกออกเป็็น
องค์ป์ ระกอบย่่อย
- การแปลงข้อ้ มูลู ที่่ไ� ด้้ให้้เป็็นรหัสั (Encode) โดยใช้ห้ ลักั เหตุุและผล และจัดั ลำดัับขั้น้� ตอน
การแก้ป้ ััญหาที่่�เป็น็ ไปได้จ้ ริิงสู่�การแก้้ปััญหาเพื่่อ� ให้ถ้ ึงึ เป้้าหมาย (Algorithms)
- การจัดั ทำกราฟข้อ้ มููลที่่ส� มเหตุุสมผล หรืือการนำเสนอที่่ท� ำให้เ้ ห็็นภาพตัวั แปรและ
ความสัมั พัันธ์์ของตััวแปรจากการทดลองหรืือสถานการณ์จ์ ริิง เพื่่�อนำไปสร้า้ งเป็น็ รูปู แบบ
- การทดสอบและหาข้อ้ บกพร่อ่ ง (Debugging) จากการเปรียี บเทียี บผลข้อ้ สรุุปของการจำลอง
กับั สถานการณ์จ์ ริงิ ในชีีวิติ และรัับฟัังข้้อคิิดเห็็นจากการสะท้อ้ นของเพื่่อ� นและครูู
- ทบทวนซ้้ำเพื่่อ� ปรับั รููปแบบ
ทััศนคติิ
๑. การมีสี ติิ ควบคุุมอารมณ์์ตนเองเมื่่�อตกอยู่�ในสถานการณ์์คับั ขััน (ติิดถ้้ำ)
๒. การมีนี ิิสััยสัังเกตสัญั ญาณอันั ตรายอัันจะนำไปสู่่�อัันตรายแก่่ชีวี ิิต
๓. การมีีนิสิ ััยระมััดระวังั ไม่่ประมาทให้ก้ ารเตรีียมตัวั และอุุปกรณ์ใ์ ห้้พร้้อมก่่อนไปเที่่ย� วถ้้ำ
ความรู้ �
๑. เหตุุที่่�ทำให้้ติดิ ถ้้ำ
๒. เหตุุที่่�ทำให้บ้ าดเจ็็บหรืือเสีียชีีวิิตหากติิดถ้้ำ
ทักั ษะ
๑. วิธิ ีีการปฐมพยาบาลเบื้้อ� งต้้นหากลื่�นล้ม้ หรืือหิินบาด
๒. วิธิ ีีการเอาตัวั รอดให้ป้ ลอดภััยหากติดิ ถ้้ำ
ภัยที่ ๒ : รู้เง่อื นปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หนา้ 85
ข้้อแนะนำ การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
- ชวนนักั เรียี นตระหนักั ว่า่ นักั เรียี นอาจเป็น็ คนหนึ่่ง� ที่่อ� าจประสบเหตุุติดิ ถ้้ำได้ ้ จึงึ ควรคิดิ วางแผน
เตรียี มตัวั ให้พ้ ร้อ้ มก่อ่ นเข้า้ ไปในถ้้ำ เพราะหากประมาทอาจนำมาซึ่ง่� ความสูญู เสียี ชีวี ิติ หรืือทรัพั ย์ส์ ินิ
- ชวนนักั เรียี นฝึกึ สังั เกตสิ่ง� ที่่จ� ะทำให้เ้ กิดิ การติดิ ถ้้ำจากสัญั ญาณอันั ตรายต่า่ ง ๆ
- ชวนให้น้ ักั เรียี นตระหนักั ถึงึ ผลที่่จ� ะตามมาจากการติดิ ถ้้ำทั้้ง� ต่อ่ ร่า่ งกายและจิติ ใจ
- ชวนนักั เรียี นคิดิ ไตร่ต่ รองก่อ่ นวางแผนการเดินิ ทางไปเที่่ย� วถ้้ำ
- ควรกระตุ้้�นให้น้ ักั เรียี นใช้ท้ ักั ษะต่า่ ง ๆ ที่่ห� ลากหลาย ใช้ว้ ิธิ ีกี ารที่่ห� ลากหลายเพื่่อ� ไปถึงึ เป้า้ หมาย
- ให้้ความสำคััญกัับการเรีียนที่่�เน้้นผู้้�เรีียนเป็็นสำคััญด้้วยการควรเปิิดโอกาสให้้นัักเรีียนสามารถ
ศึกึ ษาในเรื่อ� งที่่เ� ป็น็ แผนที่่อ� ุุบัตั ิขิึ้น� มาขณะศึกึ ษา เพราะการสอนแบบโครงงานเรามักั จะรู้�ว่าเริ่ม� เรียี นในรื่่อ� ง
อะไร แต่ผ่ ลสุุดท้า้ ยของโครงงานอาจไม่ใ่ ช่ส่ิ่ง� เดียี วกับั ที่่เ� ริ่ม� เรียี น
- ควรหมั่น� ให้้นัักเรีียนได้้มีีส่ว่ นร่่วมในการทบทวนขั้น้� ตอนการทำงาน แลกเปลี่ย� นประสบการณ์์
ทบทวนข้้อมููลที่่�มีีทั้้�งหมด แลกเปลี่�ยนความคิิด ตั้้�งคำถามปลายเปิิดกัับนัักเรีียน ประยุุกต์์จากสิ่�งที่่�เรีียนรู้้�
และสร้า้ งข้อ้ สรุุปร่ว่ มกันั
- สิ่่ง� สำคัญั ของการเรียี นรู้้�แบบโครงงาน คืือ
การได้เ้ ห็น็ สิ่่ง� ที่่ก� ำลังั ทำ
การได้เ้ ข้า้ ใจสิ่่ง� ที่่เ� ห็น็
การได้เ้ รียี นรู้้�จากสิ่ง� ที่่เ� ข้า้ ใจ
แต่ส่ิ่ง� สำคัญั ที่่ส� ุุด คืือ การได้ป้ ฏิบิ ัตั ิจิ ากสิ่ง� ที่่เ� รียี นรู้้�
ภยั ที่ ๒ : รเู้ ง่ือนปมปลอดภัยพิบตั ิ | หน้า 86
คพุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนสาระที่�่ ๑ การอ่า่ น
ภาษาไทย มาตรฐาน ท ๑.๑ ใช้้กระบวนการอ่่านสร้า้ งความรู้�และความคิิด
เพื่่�อนำไปใช้้ตัดั สินิ ใจ แก้้ปัญั หาในการดำเนินิ ชีีวิิตและมีีนิิสััยรักั การอ่่าน
๔. แยกข้อ้ เท็็จจริงิ และข้้อคิดิ เห็็นจากเรื่อ� งที่่อ� ่่าน
๕. อธิบิ ายการนำความรู้�และความคิิดจากเรื่�องที่่�อ่า่ นไปตัดั สินิ ใจ
แก้้ปัญั หาในการดำเนินิ ชีวี ิิต
๖. อ่า่ นงานเขีียนเชิิงอธิิบายคำสั่ง� ข้อ้ แนะนำและปฏิบิ ัตั ิิตาม
๗. อธิิบายความหมายของข้อ้ มููลจากการอ่า่ นแผนผังั แผนที่่�
แผนภูมู ิิ และกราฟ
๘. อ่่านหนัังสืือตามความสนใจและอธิิบายคุุณค่่าที่่ไ� ด้้รับั
๙. มีีมารยาทในการอ่า่ น
สาระที่�่ ๒ การเขียี น
มาตรฐาน ท ๒.๑ ใช้้กระบวนการเขียี นเขียี นสื่่อ� สาร เขียี นเรีียงความ
ย่อ่ ความ และเขียี นเรื่�องราวในรููปแบบต่่าง ๆ เขียี นรายงานข้อ้ มููล
สารสนเทศและรายงานการศึึกษาค้น้ คว้้าอย่า่ งมีปี ระสิิทธิภิ าพ
๒. เขีียนสื่่อ� สารโดยใช้ค้ ำได้้ถููกต้อ้ งชััดเจนและเหมาะสม
๓. เขีียนแผนภาพ โครงเรื่อ� งและแผนภาพความคิดิ
เพื่่อ� ใช้้พัฒั นางานเขีียน
๘. เขียี นเรื่�องตามจิินตนาการและสร้า้ งสรรค์์
๙. มีีมารยาทในการเขีียน
สาระที่�่ ๓ การฟััง การดูู และการพููด
มาตรฐาน ท ๓.๑ สามารถเลืือกฟังั และดูอู ย่่างมีวี ิจิ ารณญาณ
และพููดแสดงความรู้� ความคิิด และความรู้้�สึึกในโอกาสต่า่ ง ๆ
อย่า่ งมีวี ิิจารณญาณและสร้า้ งสรรค์์
๑. พููดแสดงความรู้� ความเข้า้ ใจจุุดประสงค์์ของเรื่อ� งที่่ฟ� ัังและดู ู
๒. ตั้้ง� คำถามและตอบคำถามเชิิงเหตุุผลจากเรื่อ� งที่่�ฟัังและดูู
๓. วิเิ คราะห์ค์ วามน่า่ เชื่อ� ถืือจากการฟังั และดูสูื่อ� โฆษณาอย่า่ งมีเี หตุุผล
๔. พููดรายงานเรื่อ� งหรืือประเด็น็ ที่่�ศึกึ ษาค้น้ คว้้าจากการฟังั
การดูู และการสนทนา
๖. มีมี ารยาทในการฟััง การดูู และการพููด
ภยั ที่ ๒ : รเู้ ง่อื นปมปลอดภัยพิบัติ | หนา้ 87
คพุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่�่ ๖ ทัักษะและกระบวนการทางคณิติ ศาสตร์์
มาตรฐาน ค ๖.๑ มีีความสามารถในการแก้ป้ ััญหา การให้้เหตุุผล
การสื่อ� สาร การสื่�อความหมายทางคณิิตศาสตร์์ และการนำเสนอ
การเชื่�อมโยงความรู้้�ต่่าง ๆ ทางคณิติ ศาสตร์์ และเชื่�อมโยงคณิติ ศาสตร์์
กับั ศาสตร์์อื่น� ๆ และมีคี วามคิดิ ริเิ ริ่ม� สร้้างสรรค์์
๑. ใช้้วิิธีีการที่่�หลากหลายแก้ป้ ัญั หา
๒. ใช้้ความรู้้� ทักั ษะและกระบวนการทางคณิิตศาสตร์์
ในการแก้้ปััญหาในสถานการณ์์ต่่าง ๆ ได้้อย่่างเหมาะสม
๓. ให้เ้ หตุุผลประกอบการตัดั สิินใจ และสรุุปผลได้้อย่่างเหมาะสม
๔. ใช้ภ้ าษาและสััญลักั ษณ์ท์ างคณิติ ศาสตร์์ในการสื่อ� สาร
การสื่อ� ความหมาย และการนำเสนอได้้อย่า่ งถููกต้้อง
๕. เชื่�อมโยงความรู้้�ต่า่ ง ๆ ในคณิิตศาสตร์แ์ ละเชื่อ� มโยง
คณิิตศาสตร์ก์ ับั ศาสตร์์อื่�น ๆ
๖. มีีความคิิดริเิ ริ่�มสร้า้ งสรรค์์
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนกลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �
คณิิตศาสตร์์
กลุ่�มสาระการเรียี นรู้� สาระที่่� ๘ ธรรมชาติขิ องวิิทยาศาสตร์แ์ ละเทคโนโลยีี
วิทิ ยาศาสตร์์ มาตรฐาน ว ๘.๑ ใช้้กระบวนการทางวิิทยาศาสตร์แ์ ละจิิตวิทิ ยาศาสตร์์
ในการสืืบเสาะหาความรู้ � การแก้้ปััญหา รู้้�ว่่าปรากฏการณ์์ทางธรรมชาติิ
ที่่�เกิิดขึ้�นส่ว่ นใหญ่ม่ ีีรูปู แบบที่่แ� น่น่ อน สามารถอธิบิ ายและตรวจสอบได้้
ภายใต้้ข้้อมููลและเครื่�องมืือที่่�มีีอยู่�ในช่่วงเวลานั้้�น ๆ เข้า้ ใจว่่า วิิทยาศาสตร์ ์
เทคโนโลยีี สังั คมและสิ่�งแวดล้อ้ มมีีความเกี่�ยวข้้องสััมพัันธ์์กันั
๑. ตั้้ง� คำถามเกี่ย� วกัับเรื่�องที่่จ� ะศึึกษาตามที่่ก� ำหนดให้้
และตามความสนใจ
๒. วางแผน การสังั เกต เสนอวิิธีสี ำรวจตรวจสอบ ศึกึ ษาค้น้ คว้า้
โดยใช้ค้ วามคิิดของตนเอง ของกลุ่่ม� และคาดการณ์ส์ิ่�งที่่จ� ะพบ
จากการสำรวจตรวจสอบ
๓. เลืือกใช้้วััสดุุอุุปกรณ์์ เครื่อ� งมืือที่่�เหมาะสมในการสำรวจ
ตรวจสอบ และบัันทึกึ ข้้อมูลู
๔. จัดั กลุ่�่มข้อ้ มููล เปรีียบเทียี บกัับสิ่�งที่่ค� าดการณ์์ไว้้และนำเสนอผล
๕. ตั้้�งคำถามใหม่่จากผลการสำรวจตรวจสอบ
๖. แสดงความคิิดเห็็นและรวบรวมข้อ้ มูลู จากกลุ่่ม� นำไปสู่�
การสร้า้ งความรู้�
๗. บัันทึกึ และอธิิบายผลการสัังเกต สำรวจตรวจสอบตาม
ความเป็น็ จริงิ มีแี ผนภาพประกอบคำอธิิบาย
๘. นำเสนอจัดั แสดงผลงานโดยอธิบิ ายด้้วยวาจาและเขียี นแสดง
กระบวนการและผลของงานให้ผู้้�อื่�นเข้า้ ใจ
ภยั ที่ ๒ : รู้เง่ือนปมปลอดภัยพบิ ัติ | หน้า 88
พคุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
กลุ่�มสาระการเรียี นรู้�การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนสาระที่�่ ๑ ศาสนา ศีลี ธรรม จริยิ ธรรม
สัังคมศึกึ ษา ศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๑ รู้�และเข้้าใจประวััติิ ความสำคััญ ศาสดา หลักั ธรรมของ
และวััฒนธรรม พระพุุทธศาสนาหรืือศาสนาที่่ต� นนับั ถืือและศาสนาอื่น� มีศี รััทธาที่่�ถูกู ต้้อง
ยึดึ มั่น� และปฏิบิ ััติติ ามหลักั ธรรม เพื่่�ออยู่�ร่วมกัันอย่า่ งสัันติิสุุข
๓. เห็็นคุุณค่า่ และประพฤติิตนตามแบบอย่่างการดำเนินิ ชีีวิิต
และข้อ้ คิิดจากประวัตั ิิสาวก ชาดก เรื่�องเล่า่ และศาสนิกิ ชน
ตัวั อย่า่ งตามที่่�กำหนด
๕. ชื่่น� ชมการทำความดีีของบุุคคลในประเทศตามหลัักศาสนา
พร้้อมทั้้�งบอกแนวปฏิบิ ััติิในการดำเนิินชีีวิติ
๖. เห็น็ คุุณค่า่ และสวดมนต์์ แผ่เ่ มตตาและบริหิ ารจิติ เจริญิ ปัญั ญา
มีสี ติทิ ี่่เ� ป็น็ พื้�้นฐานของสมาธิใิ นพระพุุทธศาสนาหรืือการพััฒนาจิิต
ตามแนวทางของศาสนาที่่ต� นนัับถืือตามที่่ก� ำหนด
มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้้าใจ ตระหนักั และปฏิบิ ััติติ นเป็็นศาสนิกิ ชนที่่�ดีี
และธำรงรัักษาพระพุุทธศาสนาหรืือศาสนาที่่ต� นนัับถืือ
๒. มีมี ารยาทของความเป็น็ ศาสนิิกชนที่่�ดีตี ามที่่�กำหนด
๔. แสดงตนเป็็นพุุทธมามกะ หรืือแสดงตนเป็็นศาสนิิกชน
ของศาสนาที่่�ตนนับั ถืือ
สาระที่่� ๒ หน้้าที่พ่� ลเมืือง วััฒนธรรม และการดำเนิินชีีวิิตในสัังคม
มาตรฐาน ส ๒.๑ เข้้าใจและปฏิิบััติติ นตามหน้า้ ที่่�ของการเป็็นพลเมืืองดีี
มีคี ่่านิิยมที่่ด� ีงี าม และธำรงรัักษาประเพณีแี ละวััฒนธรรมไทย ดำรงชีีวิิตอยู่�
ร่่วมกัันในสัังคมไทยและสังั คมโลกอย่า่ งสันั ติสิ ุุข
๑. ปฏิิบััติิตามกฎหมายที่่�เกี่ย� วข้้องกัับชีวี ิิตประจำวััน
ของครอบครัวั และชุุมชน
๒. วิิเคราะห์์การเปลี่ย� นแปลงวััฒนธรรมตามกาลเวลาและธำรง
รัักษาวัฒั นธรรมอัันดีีงาม
๓. แสดงออกถึงึ มารยาทไทยได้้เหมาะสมกับั กาลเทศะ
๔. อธิบิ ายคุุณค่า่ ทางวัฒั นธรรมที่่แ� ตกต่า่ งกัันระหว่า่ งกลุ่ม�่ คน
ในสังั คมไทย
๕. ติิดตามข้้อมููลข่่าวสาร เหตุุการณ์ต์ ่่าง ๆ ในชีวี ิิตประจำวััน
เลืือกรัับและใช้้ข้อ้ มููลข่่าวสารในการเรียี นรู้้�ได้้อย่า่ งเหมาะสม
ภยั ที่ ๒ : ร้เู ง่อื นปมปลอดภัยพิบตั ิ | หนา้ 89
คพุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่่� ๕ ภููมิศิ าสตร์์
มาตรฐาน ส ๕.๑ เข้้าใจลักั ษณะของโลกทางกายภาพ และความสััมพัันธ์์
ของสรรพสิ่่�งซึ่่ง� มีีผลต่่อกันั และกันั ในระบบของธรรมชาติิ ใช้แ้ ผนที่่�
และเครื่อ� งมืือทางภูมู ิศิ าสตร์์ในการค้้นหา วิเิ คราะห์์ สรุุป
และใช้้ข้อ้ มููลภูมู ิิสารสนเทศอย่า่ งมีปี ระสิทิ ธิภิ าพ
๑. ใช้เ้ ครื่�องมืือทางภููมิศิ าสตร์์ (แผนที่่� ภาพถ่่ายชนิิดต่า่ ง)
ระบุุลักั ษณะสำคัญั ทางกายภาพและสังั คมของประเทศ
๒. อธิบิ ายความสััมพันั ธ์ร์ ะหว่่างลักั ษณะทางกายภาพ
กัับปรากฏการณ์์ทางธรรมชาติิของประเทศ
มาตรฐาน ส ๕.๒ เข้า้ ใจปฏิิสัมั พัันธ์์ระหว่า่ งมนุุษย์ก์ ับั สภาพแวดล้้อม
ทางกายภาพที่่ก� ่อ่ ให้เ้ กิดิ การสร้า้ งสรรค์ว์ ัฒั นธรรม มีจี ิติ สำนึกึ และมีสี ่ว่ นร่ว่ ม
ในการอนุุรักั ษ์์ทรััพยากรและสิ่ง� แวดล้อ้ มเพื่่อ� การพััฒนาที่่ย�ั่ง� ยืืน
๑. วิิเคราะห์ค์ วามสัมั พันั ธ์ร์ ะหว่า่ งสิ่ง� แวดล้อ้ มทางธรรมชาติิ
กับั สิ่ง� แวดล้อ้ มทางสังั คมในประเทศ
๒. อธิิบายการแปลงสภาพธรรมชาติใิ นประเทศไทยจากอดีตี
ถึึงปัจั จุุบันั และผลที่่�เกิดิ ขึ้�นจากการเปลี่ย� นแปลงนั้้�น
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
สังั คมศึกึ ษา ศาสนา
และวัฒั นธรรม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ � สาระที่่� ๔ การสร้้างเสริิมสุุขภาพ สมรรถภาพและการป้อ้ งกันั โรค
สุุขศึกึ ษาและพลศึึกษา มาตรฐาน พ ๔.๑ เห็็นคุุณค่า่ และมีีทักั ษะในการสร้้างเสริิมสุุขภาพ
การดำรงสุุขภาพ การป้อ้ งกันั โรคและการสร้า้ งเสริมิ สมรรถภาพเพื่่อ� สุุขภาพ
๑. แสดงพฤติิกรรมในการป้อ้ งกัันและแก้ไ้ ขปััญหาสิ่�งแวดล้อ้ ม
ที่่ม� ีผี ลต่่อสุุขภาพ
๒. วิิเคราะห์์ผลกระทบที่่เ� กิิดจากการระบาดของโรค
และเสนอแนวทางการป้อ้ งกัันโรคติิดต่่อสำคัญั ที่่�พบในประเทศไทย
๓. แสดงพฤติกิ รรมที่่บ� ่ง่ บอกถึงึ ความรับั ผิดิ ชอบต่อ่ สุุขภาพของส่ว่ นรวม
๔. สร้า้ งเสริมิ และปรับั ปรุุงสมรรถภาพทางกายเพื่่อ� สุุขภาพอย่า่ งต่อ่ เนื่่อ� ง
สาระที่�่ ๕ ความปลอดภััยในชีวี ิติ
มาตรฐาน พ ๕.๑ ป้อ้ งกัันและหลีีกเลี่�ยงปัจั จััยเสี่ย� ง พฤติกิ รรมเสี่ย� ง
ต่อ่ สุุขภาพ อุุบัตั ิิเหตุุ การใช้ย้ า สารเสพติิด และความรุุนแรง
๑. วิิเคราะห์์ผลกระทบจากความรุุนแรงของภััยธรรมชาติิ
ที่่ม� ีีต่่อร่่างกาย จิิตใจและสัังคม
๒. ระบุุวิธิ ีปี ฏิบิ ััติิตน เพื่่อ� ความปลอดภััยจากภััยธรรมชาติิ
ภยั ที่ ๒ : รู้เง่อื นปมปลอดภัยพิบตั ิ | หนา้ 90
คพุวุทธาศมัสักอรดาคชล้๒้อ๕งก๕ัับ๑ตักัวรชี้ะ้�วัทัดรใวนงหศึลึกัักษสูาูตธิริกแากรนกลางการศึึกษาขั้้�นพื้้�นฐาน
สาระที่�่ ๑ การดำรงชีวี ิิตและครอบครััว
มาตรฐาน ง ๑.๑ เข้้าใจการทำงาน มีีความคิดิ สร้า้ งสรรค์ ์ มีีทักั ษะ
กระบวนการทำงาน ทัักษะการจััดการ ทัักษะกระบวนการแก้ป้ ััญหา
ทัักษะการทำงานร่่วมกััน และทักั ษะการแสวงหาความรู้้� มีคี ุุณธรรม
และลัักษณะนิิสัยั ในการทำงานมีจี ิติ สำนึึกในการใช้พ้ ลัังงาน ทรััพยากร
และสิ่ง� แวดล้้อมเพื่่�อการดำรงชีีวิิตและครอบครัวั
๑. อภิิปรายแนวทางในการทำงานและปรัับปรุุงการทำงาน
แต่ล่ ะขั้น�้ ตอน
๒ ใช้ท้ ัักษะการจัดั การในการทำงานและทักั ษะการทำงานร่่วมกันั
๓. ปฏิิบััติติ นอย่่างมีมี ารยาทในการทำงานกับั ครอบครัวั และผู้�อื่น�
กลุ่�มสาระการเรียี นรู้�การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
การงานอาชีีพและ
เทคโนโลยีี
สาระที่�่ ๓ เทคโนโลยีสี ารสนเทศและการสื่่�อสาร
มาตรฐาน ง ๓.๑ เข้้าใจ เห็น็ คุุณค่่าและใช้้กระบวนการเทคโนโลยีี
สารสนเทศในการสืืบค้น้ ข้อ้ มูลู การเรีียนรู้้� การสื่�อสาร การแก้ป้ ััญหา
การทำงานและอาชีพี อย่่างมีปี ระสิทิ ธิิภาพ ประสิทิ ธิิผลและมีีคุุณธรรม
๑. บอกหลักั การเบื้�้องต้น้ ของการแก้ป้ ััญหา
๒. ใช้้คอมพิิวเตอร์์ในการค้น้ หาข้้อมููล
๓. เก็็บรัักษาข้อ้ มูลู ที่่เ� ป็็นประโยชน์ใ์ นรููปแบบต่า่ ง ๆ
๔. นำเสนอข้อ้ มูลู ในรูปู แบบที่่เ� หมาะสมโดยเลืือกใช้ซ้ อฟต์แ์ วร์ป์ ระยุุกต์์
๕. ใช้ค้ อมพิิวเตอร์ช์ ่ว่ ยสร้้างชิ้�นงานจากจินิ ตนาการหรืืองานที่่ท� ำใน
ชีวี ิติ ประจำวัันอย่า่ งมีีจิติ สำนึึกและความรัับผิิดชอบ
ภยั ท่ี ๒ : รูเ้ งอ่ื นปมปลอดภัยพิบัติ | หนา้ 91
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยฉลาดรู้ �
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่่�อการสื่�่อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยในการรัับข้้อมููล ถ่่ายทอดข้้อมููล แลกเปลี่�ยนความคิิดความรู้้�สึึกและประสบการณ์์
๒. ใช้้ภาษาไทยในการเขีียน พููด เพื่่�อนำเสนอข้้อมููลในรููปแบบต่่าง ๆ และช่่องทางที่่�หลากหลาย
อย่่างถููกต้้องเหมาะสม มีีเจตคติิที่่�ดีีในการรายงานผลการค้้นคว้้า เสนอทััศนะโต้้แย้้ง โน้้มน้้าว
และแสดงแนวคิิดอย่่างมีีเหตุุผล
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. สืืบสอบความรู้ �และมโนทััศน์์เกี่ �ยวกัับภาษาไทยที่่�สนัับสนุุนด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
๒. ใช้้เหตุุผลสนัับสนุุนหรืือคััดค้้านในประเด็็นถกเถีียง ในสถานการณ์์ต่่าง ๆ เช่่น การอภิิปราย
และการโต้้วาทีี
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่่�อการสื่�่อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยทั้้�งวจนภาษา อวััจนภาษา และสััญลัักษณ์์ทางคณิิตศาสตร์์ เพื่่�อสื่�อความหมาย
และนำเสนออย่่างถููกต้้องเหมาะสม
สมรรถนะหลััก ด้้านคณิิตศาสตร์์ในชีีวิิตประจำวััน
๑. สืืบค้้นผลกระทบของสมมติิฐานในกระบวนการคณิิตศาสตร์์วิิธีีแก้้ปััญหา หรืือการสรุุป
๒. อธิิบาย เปรีียบเทีียบ แปลความหมายของแผนภููมิิรููปภาพจากสื่�อต่่าง ๆ เพื่่�อตอบปััญหา
ในชีีวิิตประจำวัันของตนออกแบบแผนภููมิิรููปภาพหรืือตารางโดยใช้้เทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. รวบรวมข้้อมููลและจำแนกข้้อมููลเกี่�ยวกัับตััวเลขที่่�พบเห็็นในชีีวิิตประจำวััน
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่่�อการสื่�่อสาร
๑. ฟััง พููด อ่่านและเขีียนคำศััพท์์ภาษาไทยที่่�เกี่�ยวข้้องกัับความรู้� มโนทััศน์์ แนวคิิด หลัักการและ
กระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านคณิิตศาสตร์์ในชีีวิิตประจำวััน
๑. สร้้างกฎเกณฑ์์ทางคณิิตศาสตร์์ วิิเคราะห์์ตรวจสอบกระบวนการคณิิตศาสตร์์ วิิธีีแก้้ปััญหา
และการได้้มาของกฎเกณฑ์์นั้้�นโดยใช้้วิิธีีการให้้เหตุุผลเชิิงอุุปนััย
๒. ให้้เหตุุผลเชิิงนิิรนััยหรืือตรรกศาสตร์์เพื่่�อตรวจสอบข้้อโต้้แย้้งในวิิชาวิิทยาศาสตร์์
๓. สืืบค้้นผลกระทบของสมมติิฐานในกระบวนการคณิิตศาสตร์์วิิธีีแก้้ปััญหาหรืือการสรุุป
๔. อธิิบาย เปรีียบเทีียบ แปลความหมายของแผนภููมิิรููปภาพจากสื่�อต่่าง ๆ เพื่่�อตอบปััญหาในชีีวิิต
ประจำวัันของตนออกแบบแผนภููมิิรููปภาพ หรืือตารางโดยใช้้เทคโนโลยีี
ภัยท่ี ๒ : รู้เงอ่ื นปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หน้า 92
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. ตั้้�งคำถามสำคััญเกี่�ยวกัับเรื่�องที่่�จะศึึกษา วางแผนการสำรวจตรวจสอบตามความคิิดของตััวเอง
และของกลุ่่�ม เลืือกและใช้้วััสดุุอุุปกรณ์์หรืือเครื่�องมืือในการสำรวจตรวจสอบ เปรีียบเทีียบข้้อมููล
นำเสนอผลการจััดกระทำข้้อมููล อธิิบายผลการสำรวจตรวจสอบด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
และสรุุปคำอธิิบายด้้วยแผนภาพประกอบข้้อความ
๒. เรีียนรู้้�ธรรมชาติิของวิิทยาศาสตร์์ เทคโนโลยีีและวิิศวกรรม เรื่�องราวในธรรมชาติิ เรื่�องราวที่่�มีี
การเปลี่�ยนแปลงจากการกระทำของมนุุษย์์ รวมทั้้�งเทคโนโลยีีในสถานการณ์์ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับตนเอง
ครอบครััว ชุุมชน โดยมีีหลัักฐานสนัับสนุุนได้้อย่่างสมเหตุุสมผล
๓. ออกแบบและสร้้างแบบจำลองอย่่างง่่ายด้้วยความรู้�ทางวิิทยาศาสตร์์ เทคโนโลยีีและใช้้แบบจำลอง
เพื่่�ออธิิบายเรื่ �องราวในธรรมชาติิ
๔. แสดงความคิิดเห็็นสนัับสนุุนหรืือคััดค้้านด้้วยหลัักฐานเชิิงประจัักษ์์อย่่างมีีเหตุุผล
ตรวจสอบหลัักฐานต่่าง ๆ จากแหล่่งที่่�มาให้้เป็็นที่่�เชื่�อถืือ
๕. ระบุุปััญหาและบริิบทของปััญหา ออกแบบต้้นแบบสิ่�งประดิิษฐ์์ด้้วยการวาดภาพและสร้้างต้้นแบบ
ของวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�เลืือกไว้้ ระบุุวััสดุุอุุปกรณ์์ที่่�เหมาะสมที่่�จะนำมาสร้้างต้้นแบบและดำเนิินการ
ทดสอบต้้นแบบ ปรัับปรุุง ออกแบบซ้้ำเพื่่�อให้้ต้้นแบบที่่�เหมาะสมที่่�สุุด พร้้อมทั้้�งบัันทึึกผลการทดสอบ
และอธิิบายผลอย่่างใช้้เหตุุผล
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนา และวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่�่อการสื่�่อสาร
๑. ใช้้ภาษาไทยในการสนทนาโต้้แย้้งนำเสนอความคิิดที่่�สร้้างสรรค์์แลกเปลี่�ยนแบ่่งปััน ความคิิดมุุมมอง
ในหััวข้้อ/หััวเรื่�องประเด็็นต่่าง ๆ เกี่�ยวกัับสัังคม ท้้องถิ่�น ศาสนา และวััฒนธรรมหรืือระเบีียบแบบแผน
ต่่าง ๆ โดยคำนึึงถึึงความเหมาะสมกัับมุุมมองทััศนคติิ ของกลุ่่�มผู้�ชม/ผู้้�ฟัังและบริิบท
๒. ใช้้ภาษาไทยในการเรีียนรู้้�เรื่�องราว เรื่�องเล่่ารายละเอีียด รายงานรายการคำอธิิบาย
โต้้แย้้งภาพประกอบ ตาราง แผนที่่� แผนภููมิิตาราง รููปถ่่ายรวมทั้้�งภาพจากระยะไกล ภาพจากดาวเทีียม
และภาพเสมืือนจริิง
สมรรถนะหลััก ด้้านการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์และจิิตวิิทยาศาสตร์์
๑. สืืบสอบความรู้� มโนทััศน์์ด้้านสัังคม ศาสนาและวััฒนธรรมจากเรื่�องราว บริิบท รอบตััว
แหล่่งสื่�อต่่าง ๆ และดิิจิิทััล หลัักฐานเชิิงประจัักษ์์
ภัยท่ี ๒ : รูเ้ งื่อนปมปลอดภยั พิบตั ิ | หนา้ 93
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยอยู่่�ดีีมีีสุุข
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านภาษาไทยเพื่�่อการสื่่�อสาร
๑. เรีียนรู้้�การจััดการชีีวิิต การพึ่่�งพาและพััฒนาตนเองผ่่านการฟัังและอ่่านจากแหล่่งความรู้้�ต่่าง ๆ
๒. ถ่่ายทอดความรู้� แลกเปลี่�ยนความคิิดเกี่�ยวกัับการจััดการชีีวิิตการพึ่่�งพา และพััฒนาตนเองที่่�สมดุุล
ผ่่านการพููด และการเขีียนในลัักษณะต่่าง ๆ
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. แก้้ปััญหาชีีวิิต การจััดการและดำเนิินชีีวิิตให้้พอดีี มีีความสมดุุลทุุกด้้านโดยใช้้ความรู้�
และกระบวนการทางคณิิตศาสตร์์
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. แก้้ปััญหาในชีีวิิต ปรัับตััวต่่อสภาพความเปลี่�ยนแปลงและดำเนิินชีีวิิตให้้พอดีี มีีความสมดุุลทุุกด้้าน
โดยการน้้อมนำหลัักศาสนาที่่�ยึึดถืือมาใช้้
๒. ปฏิิบััติิตนเป็็นส่่วนหนึ่่�งของสัังคม วางตนได้้เหมาะสมกัับบทบาทและหน้้าที่่�ของตนที่่�มีีต่่อครอบครััว
และสัังคม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะชีีวิิตและความเจริิญแห่่งตน
๑. เรีียนรู้้� พััฒนาทัักษะและเจตคติิในการป้้องกัันภััย โรคต่่าง ๆ และการปฏิิบััติิตนให้้มีีสุุขภาวะ
ภัยท่ี ๒ : ร้เู งือ่ นปมปลอดภยั พบิ ตั ิ | หนา้ 94
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
คนไทยสามารถสููง
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์และประเมิินสารที่่�ใช้้ในการสื่�อสารทั้้�งการฟััง การพููด การอ่่านและการเขีียน
สรุุปสารตามความเข้้าใจของตนเองและให้้ความเห็็นของตนเองที่่�มีีต่่อสารในเรื่ �องนั้้�น ๆ
๒. พััฒนาทัักษะในการตััดสิินใจเรื่�องต่่าง ๆ บนฐานของข้้อมููลเหตุุผล และหลัักฐานอย่่างรอบด้้าน
และเหมาะสมตามบริิบทเชิิงวััฒนธรรม ผ่่านการใช้้ภาษาไทยเพื่่�อการสื่�อสารทั้้�งการฟััง การพููด
การอ่่านและการเขีียน
๓. ระบุุปััญหาต่่าง ๆ รวมถึึงวิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหา หาวิิธีีการแก้้ปััญหาและเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหา
ที่่�เหมาะสมที่่�สุุดโดยใช้้ภาษาไทย
๔. อธิิบายกระบวนการแก้ป้ ัญั หาที่่ต� นเองได้้ลงมืือปฏิบิ ัตั ิิอย่่างเป็น็ ขั้�้นตอนและเป็็นระบบโดยใช้้ภาษาไทย
๕. ปรัับความคิิดของตนเองให้้มีีความยืืดหยุ่่�น สามารถมอง/คิิดและให้้ความเห็็นในเรื่�องต่่าง ๆ
อย่่างหลากหลายแง่่มุุมด้้วยการใช้้ภาษาไทยในการสื่�อสารทั้้�งการฟััง การพููด การอ่่านและการเขีียน
๖. พััฒนาความคิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ และสื่�อสารด้้วยรููปแบบแตกต่่างจากเดิิม
สมรรถนะหลััก ด้้านการรู้�เท่่าทัันสื่่�อสารสนเทศและดิิจิิทััล
๑. ใช้้สื่�อสารสนเทศที่่�พบเห็็นในชีีวิิตประจำวัันในการพััฒนาทัักษะการฟัังและการอ่่าน
๒. เรีียนรู้้�รููปแบบการใช้้ภาษาของสื่�อและกลวิิธีีการใช้้ภาษาในสื่่�อและตีีความจุุดประสงค์์
และรููปแบบการสื่ �อสารของโฆษณา ละครและข่่าว
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์และประเมิินข้้อมููลทางคณิิตศาสตร์์โดยเฉพาะข้้อมููลที่่�เป็็นจำนวน ให้้เหตุุผล
ตลอดจนสื่่�อสารความหมายทางคณิิตศาสตร์์ตามที่่�ตนเองมีีความเข้้าใจและให้้ความเห็็น
๒. ตัดั สินิ ใจ หาข้อ้ สรุุปทางคณิติ ศาสตร์บ์ นฐานของการเชื่อ� มโยงความรู้�ต่าง ๆ ทางคณิติ ศาสตร์อ์ ย่า่ งรอบด้า้ น
๓. ระบุุปััญหาทางคณิิตศาสตร์์ที่่�พบในชีีวิิตประจำวััน วิิเคราะห์์องค์์ประกอบของปััญหาโดยใช้้ความรู้�
ทางคณิิตศาสตร์์ รวมถึึงหาวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�หลากหลายและเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�เหมาะสมที่่�สุุด
๔. ลงมืือแก้้ปััญหาด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้�้นตอนและเป็็นระบบ โดยใช้้ความรู้�ทางคณิิตศาสตร์์หรืือความรู้�
เกี่�ยวกัับสถิิติิและความน่่าจะเป็็นช่่วยในการตััดสิินใจลงมืือแก้้ปััญหาในขั้�้นตอนต่่าง ๆ
๕. ฝึึกฝนให้้มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นในปััญหาหรืือสถานการณ์์ที่่�เกี่�ยวข้้อง
กัับคณิิตศาสตร์์ที่่�หลากหลายแง่่มุุม โดยเฉพาะการพิิจารณาปััญหาและการแก้้ไขปััญหาทางคณิิตศาสตร์์
๖. คิิดริิเริ่�มวิิธีีการแก้้ปััญหาทางคณิิตศาสตร์์ในรููปแบบใหม่่ ๆ สื่่�อสารและนำเสนอการสื่�อความหมาย
ทางคณิิตศาสตร์์ของตนเองให้้ผู้ �อื่ �นเข้้าใจและนำเสนอความคิิดนั้้�นอย่่างเป็็นรููปธรรม
ภัยท่ี ๒ : รูเ้ งื่อนปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หนา้ 95
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
สมรรถนะหลััก ด้้านการรู้�เท่่าทัันสื่่�อ สารสนเทศและดิิจิิทััล
๑. ใช้้สื่�อ สารสนเทศที่่�พบเห็็นในชีีวิิตประจำวัันในการเรีียนรู้้�การนำเสนอข้้อมููลด้้วยสััญลัักษณ์์ รููปแบบ
ทางคณิิตศาสตร์์ที่่�สามารถสร้้างการรัับรู้ �ที่ �แตกต่่างกััน
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์ ประเมิินข้้อมููลและเหตุุผลด้้วยการสืืบเสาะหาความรู้�ที่�หลากหลาย
๒. ระบุุปััญหา วิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหาอย่่างเป็็นเหตุุเป็็นผลผ่่านการสืืบสอบความรู้�ที่�หลากหลาย
เพื่่�อนำไปสู่ �การหาวิิธีีการแก้้ปััญหาผ่่านกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์และเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหา
ที่่�มีีความเหมาะสมที่่�สุุด
๓. ตััดสิินใจเรื่�องต่่าง ๆ บนฐานข้้อมููลเหตุุผล หลัักฐานอย่่างรอบด้้านและเหมาะสมกัับบริิบท
ผ่่านการสืืบสอบหาความรู้ �ที่ �หลากหลายผ่่านกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
๔. ใช้้ความรู้�และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์ในการแก้้ปััญหาต่่าง ๆ ด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้�้นตอน
และเป็็นระบบ
๕. มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นในการแก้้ปััญหาต่่าง ๆ ที่่�หลากหลายแง่่มุุม
ผ่่านการสืืบสอบหาความรู้ �ที่ �หลากหลายและผ่่านการใช้้ความรู้ �และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
๖. คิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ ที่่�แตกต่่างจากเดิิมด้้วยการใช้้ความรู้�และกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
โดยอธิิบายความคิิดที่่�เป็็นสิ่่�งใหม่่และขยายผลต่่อยอดความคิิดนั้้�นให้้เป็็นรููปธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านการรู้�เท่่าทัันสื่่�อ สารสนเทศและดิิจิิทััล
๑. ใช้้เครื่�องมืือ โปรแกรมหรืือแอปพลิิเคชัันช่่วยในการพััฒนาทัักษะกระบวนการทางวิิทยาศาสตร์์
เทคโนโลยีีและการสร้้างนวััตกรรม
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์และประเมิินข้้อมููลและเหตุุผลสรุุป และให้้ความเห็็นที่่�นำไปสู่�การอยู่่�ร่่วมกััน
ในสัังคมไทยและสัังคมโลกอย่่างสัันติิสุุข
๒. ฝึึกฝน ตััดสิินใจเกี่ �ยวกัับการอยู่่�ร่่วมกัันในสัังคมไทยและสัังคมโลกอย่่างสัันติิสุุขบนฐานข้้อมููลเหตุุผล
และหลัักฐานอย่่างหลากหลายเหมาะสมกัับบริิบททางวััฒนธรรม
๓. ระบุุปััญหาทางสัังคมหรืือสิ่�งแวดล้้อม วิิเคราะห์์สาเหตุุของปััญหา หาวิิธีีการแก้้ปััญหาและเลืือก
วิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�เหมาะสมที่่�สุุดโดยที่่�ไม่่ส่่งผลใด ๆ ต่่อความสัันติิสุุขในสัังคมไทยและสัังคมโลก
๔. ลงมืือแก้้ปััญหาทางสัังคมหรืือสิ่ �งแวดล้้อมด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้้�นตอนและเป็็นระบบ
ด้้วยสำนึึกของการเป็็นพลเมืืองดีี
๕. มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นในเรื่�องต่่าง ๆ ที่่�เป็็นประเด็็นทางสัังคม
วััฒนธรรมและสิ่�งแวดล้้อม เปิิดใจยอมรัับความแตกต่่างทางสัังคมวััฒนธรรมที่่�มีีแง่่มุุมที่่�หลากหลาย
๖. คิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ แบบแผนการดำรงชีีวิิตในสัังคมรููปแบบใหม่่ ๆ ที่่�แตกต่่างจากเดิิม และเหมาะสม
กัับบริิบททางสัังคมที่่�เปลี่�ยนแปลงไป โดยอธิิบายความคิิดหรืือแบบแผนการดำรงชีีวิิตรููปแบบใหม่่นั้้�น
ภัยที่ ๒ : ร้เู งอื่ นปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หน้า 96
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
สมรรถนะหลััก ด้้านการรู้�เท่่าทัันสื่่�อสารสนเทศและดิิจิิทััล
๑. เรีียนรู้้�และเข้้าใจแนวคิิดของสิิทธิิเสรีีภาพในการนำเสนอข่่าวสารในโลกออนไลน์์
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สมรรถนะหลััก ด้้านทัักษะการคิิดขั้้�นสููงและนวััตกรรม
๑. ตััดสิินใจเรื่�องต่่าง ๆ เกี่�ยวกัับสุุขภาพพลานามััยของตนเองและบุุคคลรอบตััวบนฐานข้้อมููล เหตุุผล
และหลัักฐานที่่�สืืบค้้นด้้วยการใช้้เทคโนโลยีีอย่่างรอบด้้านและเหมาะสมกัับบริิบททางสัังคมไทย
๒. วิิเคราะห์์ วิิพากษ์์และประเมิินข้้อมููลและเหตุุผล สรุุปและให้้ความเห็็นในเรื่ �องที่่�เกี่ �ยวข้้องกัับสุุขภาพ
พลานามััยของตนเองและบุุคคลรอบตััว
๓. ระบุุปััญหาที่่�เกิิดขึ้�นเกี่�ยวกัับสุุขภาพพลานามััยของตนเองและบุุคคลรอบตััว วิิเคราะห์์
สาเหตุุของปััญหา หาวิิธีีการแก้้ปััญหาและเลืือกวิิธีีการแก้้ปััญหาที่่�เหมาะสมที่่�สุุด
๔. ลงมืือวางแผนในการป้้องกััน หรืือแก้้ปััญหาที่่�เกิิดขึ้ �นเกี่ �ยวกัับสุุขภาพพลานามััยของตนเอง
และบุุคคลรอบตััวด้้วยตนเองอย่่างเป็็นขั้�้นตอนและเป็็นระบบ
๕. มีีความยืืดหยุ่่�นทางความคิิด มอง/คิิดและให้้ความเห็็นเกี่�ยวกัับการป้้องกััน
และการดููแลรัักษาสุุขภาพพลานามััยของตนเองและบุุคคลรอบตััวด้้วยแง่่มุุมที่่�หลากหลาย
๖. คิิดริิเริ่�มสิ่�งใหม่่ ๆ เกี่�ยวกัับการป้้องกัันการดููแลรัักษาและส่่งเสริิมสุุขภาพพลานามััยของตนเอง
และบุุคคลรอบตััวที่่�แตกต่่างจากเดิิม
พลเมืืองไทยใส่่ใจสัังคม
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �ภาษาไทย
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑ รัับสารผ่่านการอ่่าน ฟััง และดููจากช่่องทางหลากหลายและทำความเข้้าใจ ตีีความ แปลความ
และขยายความสิ่�งที่่�อ่่าน ฟัังและดููได้้อย่่างมีีวิิจารณญาณ เพื่่�อมาสิ่�งที่่�ได้้มาใช้้ในการพััฒนาตน ประยุุกต์์
ใช้้ในชีีวิิตประจำวัันอย่่างมีีมารยาท
๒. ส่่งสารผ่่านการ พููด เขีียนในรููปแบบต่่าง ๆ เพื่่�อให้้ข้้อมููล แสดงความรู้้�สึึก ความคิิดเห็็น และโน้้มน้้าว
ได้้อย่่างมีีเหตุุผลและเหมาะสมกัับกาลเทศะ
๓. ใช้้เทคนิิคในการสื่�อสารเพื่่�อให้้เกิิดความเข้้าใจและการถ่่ายทอดข้้อความได้้ผลดีียิ่�งขึ้�น
สมรรถนะหลััก ด้้านการทำงานแบบรวมพลัังเป็็นทีีมและมีีภาวะผู้้�นำ
๑. ปฏิิบััติิงานร่่วมกัันเพื่่�อเรีียนรู้้�และพััฒนาทัักษะการฟััง พููด อ่่าน เขีียนและการสื่�อสารเรื่�องราว
ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับการสร้้างความสััมพัันธ์์อัันดีี การรวมพลัังทำงานร่่วมกััน การใช้้ภาวะผู้้�นำ
และการปฏิิบััติิหน้้าที่่�ในฐานะสมาชิิกกลุ่่�ม
ภยั ท่ี ๒ : รู้เงือ่ นปมปลอดภัยพบิ ตั ิ | หนา้ 97
ความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่่� ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �คณิิตศาสตร์์
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบายและนำเสนอข้้อมููล จำนวน สััญลัักษณ์์ แผนภููมิิ กราฟ
แบบจำลอง การคาดการณ์์ วิิธีีการคำนวณ กระบวนการและการแก้้ปััญหาทางคณิิตศาสตร์์
ให้้สอดคล้้องกัับบุุคคล กาลเทศะ
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนโดยใช้้ทั้้�งข้้อความ สััญลัักษณ์์ แบบจำลอง เพื่่�ออธิิบาย นำเสนอ อภิิปราย
หลักั การ แนวคิดิ ข้้อมูลู ผลการทดลอง ผลการสืืบค้น้ กระบวนการทางวิทิ ยาศาสตร์ด์ ้้วยกลวิธิ ีีที่่�เหมาะสม
๒. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�อแลกเปลี่�ยนความคิิดเห็็นอย่่างอิิสระ สรุุปสิ่�งที่่�ที่่�ได้้เรีียนรู้้�
บัันทึึกผลทั้้�งการทดลองและการสืืบค้้น
สมรรถนะหลััก ด้้านการเป็็นพลเมืืองตื่�่นรู้�ที่�่มีีสำนึึกสากล
๑. ใช้้กระบวนการสืืบสอบทางวิิทยาศาสตร์์ในการสร้้างการมีีส่่วนร่่วมหรืือสร้้างการเปลี่�ยนแปลง
๒. ใช้้ความรู้�เกี่�ยวกัับสิ่�งแวดล้้อม ปรากฏการณ์์ธรรมชาติิเพื่่�อเสนอแนวทางการใช้้สิ่�งแวดล้้อม
อย่่างรู้�คุ ณค่่าและรัักษาให้้เกิิดความยั่�งยืืน
กลุ่�มสาระการเรีียนรู้�สัังคมศึึกษา ศาสนาและวััฒนธรรม
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบาย นำเสนอข้้อมููล มโนทััศน์์ หลัักการ แนวคิิด แนวทาง
กระบวนการที่่�เกี่ �ยวข้้องกัับสัังคม ศาสนาและวััฒนธรรมในรููปแบบที่่�หลากหลาย
และเหมาะสมกัับกาลเทศะ
๒. แลกเปลี่�ยนสารด้้วยการพููด เขีียน เพื่่�ออภิิปรายความรู้� ความคิิดเห็็นเกี่�ยวกัับข้้อมููล มโนทััศน์์
หลัักการ แนวคิิด ที่่�เกี่�ยวข้้องกัับสัังคม ศาสนาและวััฒนธรรม โดยคำนึึงถึึงความเหมาะสม
และการเป็็นทั้้�งผู้้�รัับข้้อมููลและผู้้�นำเสนอที่่�ดีี
สมรรถนะหลััก ด้้านการเป็็นพลเมืืองตื่�่นรู้�ที่�่มีีสำนึึกสากล
๑. ใช้้ประเด็็นทางสัังคม (Controversial issue) ในการอภิิปรายสานเสวนา (Dialogue) การแลก
เปลี่ �ยนความคิิดเห็็นอย่่างเป็็นเหตุุเป็็นผล
ภัยท่ี ๒ : รูเ้ ง่อื นปมปลอดภยั พบิ ัติ | หนา้ 98
การภสา ้รยาใง้ตโิจสคตงรํสวงานกนึลิากรใขนิสพักทฒาธ์ินรหารัลัแบกลมืะสูอส่ตักงรบเ ึฝัปสกจริอัจมบยกเรา ีส่มรเยกรีงายทั้รนงจัใู้รดเนกสพื่าถอรเเารีสน ิรยศึมนก ู้รสษ ้รแาาลแงะลคปะวใระานสมิวบปีถกลีชาอิวรดตใัภ์ณ ้หยแกัวบดนั ้ลกอเมีรยนความสอดคล้้องของกิิจกรรมกัับสมรรถนะกัับคู่่�มืือการนำกรอบสมรรถนะหลัักของผู้้�เรีียน
ระดัับประถมศึึกษาปีีที่�่ ๔-๖ ไปใช้้ในการพััฒนาผู้้�เรีียน โดยคณะครุุศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย
ร่่วมกัับสำนัักงานเลขาธิิการสภาการศึึกษา กระทรวงศึึกษาธิิการ (๒๕๖๒)
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �สุุขศึึกษาและพลศึึกษา
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
ส่่งสารผ่่านการพููด เขีียนเพื่่�ออธิิบาย นำเสนอข้้อมููล แนวคิิด หลัักการ มโนทััศน์์ กิิจกรรมเกี่�ยวกัับ
การดำรงชีวี ิติ การสร้า้ งเสริมิ สุุขภาพและการพัฒั นาคุุณภาพชีวี ิติ ทั้้ง� ร่า่ งกาย จิติ ใจ อารมณ์ ์ สังั คม สติปิ ัญั ญา
กลุ่ �มสาระการเรีียนรู้ �การงานอาชีีพ
สมรรถนะหลััก ด้้านการสื่�่อสาร
๑. ส่่งสารผ่่านการพููด/เขีียนเพื่่�ออภิิปราย แลกเปลี่�ยนความรู้� ความคิิดเห็็น เกี่�ยวกัับการดำรงชีีวิิต
ครอบครััว และการประกอบอาชีีพโดยเคารพความคิิดเห็็นที่่�แตกต่่างกััน
๒. ส่่งสารผ่่านพููดนำเสนอผลงานที่่�เกี่ �ยวข้้องกัับการดำรงชีีวิิต
ภัยที่ ๒ : รเู้ งอื่ นปมปลอดภัยพบิ ัติ | หนา้ 99
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
SchoolSafety_หลักสูตรประถมปลาย_lpg1
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search