TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 101Cháu nghe bà nội quát càng sợ, khóc lớn hơn, vùng vẫy dữ làm cho Kiều phải bế con ra sân.Càng ngày Kiều càng không có cảm tình với mẹ chồng, cũng vì con bé con nàng nhỏ xíu có biết gì đâu, nhưng nàng tin rằng con nít thì chúng có linh cảm người nào yêu nó thật, nên phản ứng theo tự nhiên! vậy mà bà ghét bỏ nó, bà thường mỉa mai:-Con nhỏ nầy liệu mà dạy nó, hổng ấy mai sau cứng đầu cứng cổ, hỗn láo phảibiết!-Cháu còn bé quá, đã biết gì đâu mẹ!-Sao không biết, mỗi lần gặp tao cứ khóc um lên mà nói không biết, nó khôn như ranh ấy!Kiều phản ứng câu nói hồ đồ của mẹ chồng bằng cách ẵm con đi tuốt ra sau vườn! Nàng lại bên hồ cá Koi, ngồi xuống chiếc ghế đá nhìn đàn cá bơi lượn, ôm siết con trong vòng tay cho vơi nỗi bực bội trong lòng! Với một người chuyên làm mất cảm tình kẻ khác như vậy, đôi khi Kiều không muốn gặp mặt nữa! Nhưng cũng kẹt, vì chồng nàng lại là con trai của bà ta! Chẳng lẽ nàng lại cấm cửa không cho mẹ chồng lai vãng! Mà bà mẹ chồng nầy có tính ích kỷ và lợi dụng trắng trợn cũng quá cao độ! Đôi khi bà làm mặt dày như không biết đến chuyện ngày xưa bà đã bỏ bê con cái để đu theo tình nhân! Khi chúng lớn khôn thì bà tìm về nạo tiền cho bản thân ăn xài phủ phê! Chẳng những thế còn không biết tôn trọng người phối ngẫu của con mình! Con bé vừa ngủ thì Kiều thấy mẹ chồng mò ra tìm mình:-Rảnh không? Tao cần nói chuyện nầy.Kiều nhỏ giọng:-Để con cho bé vào phòng rồi con ra ngay.Ôm con vào trong, Kiều không muốn con bé nghe ồn ào thức giấc, thấy mặt bà nội chắc nó sẽ khóc thét lên! Mà không biết “bả” muốn nói cái gì? Chắc lại cần tiền như mấy lần trước! Tháng nầy, nghe chồng Kiều nói đã đưa cho bà ba trăm theo như sự đòi hỏi!-Cũng lạ, nhà người ta cha mẹ hay giúp con cái, còn nhà mình thì có bà mẹ cứ theo nẹo tiền hoài!-Nếu kẹt thì anh đưa ít thôi, ai bảo anh đưa nhiều thì bà nội nghĩ là anh giàu có, dễ dàng, sẽ đòi thêm chứ sao!-Bả cứ nói là cần tiền để đi bơm Botox lên mặt cho trẻ đẹp, bằng chị bằng em… nói hoài anh nhức đầu quá, anh cứ tưởng là bả cần tiền vì đói hay là mua
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 102VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIthuốc thang gì, ai ngờ lại làm đẹp mà đi đỏng đảnh ngoài đường! Không đưa bả nhiếc mắng cho chịu gì nổi! Có tiền thì bả biến ngay!Nghe chồng nói Kiều cũng bực, nàng buông một câu:-Em không có ý kiến đâu! Bà nội là mẹ anh thì anh phải tự giải quyết lấy!-Thì anh có bắt em giải quyết gì đâu. Đến bố anh mà bả còn làm tiền nữa là con cái!-Trời, bà nội dám gặp ba hả?-Sao không dám, gặp rồi giả vờ tiếc nuối cuộc tình xưa, sau đó thì hỏi tiền!-Rồi ba có cho không?-Bố hiền như ông Bụt, cho hai ngàn lận đó! bố nói vì tội cho cái tư cách của bả tệ hại quá rồi… nhưng sau đó bố đổi số phôn và khoá cửa không mở khi thấy bóng bả. Bả tới mấy lần không gặp chửi quá trời!Kiều rùn vai:-Thiệt, em chưa từng thấy người nào như “bà nội”! Hèn gì khi bà nội hỏi số phôn của ba em cho số cũ, bà nội nói em giấu!-Trên đời nầy chuyện gì mà không thể xảy ra, chỉ tiếc nó lại xảy ra ngay trong nhà của mình!Chồng Kiều gọi mẹ là “bả”, bởi trong tâm khảm một thằng bé từ nhỏ, bị mẹ bỏ rơi không đếm xỉa đã có sự uất hận, nên trước đó không còn muốn gặp lại bà, nhưng nhờ có chị và bố khuyên nhủ mãi, mới chịu gặp, và dùng chữ “bả” khi ám chỉ mẹ mình. Nhớ lại như vậy, khi quay ra nhà bếp, Kiều thấy bà nội đang ngồi chờ với vẻ nôn nóng.-Nầy con, mẹ dự thi hoa hậu cao niên.Đưa ra một tin giật gân, thấy Kiều tuy hơi ngạc nhiên nhưng giữ nét mặt bình thản chờ đợi, bà hơi cụt hứng, hỏi:-Con thấy mẹ đẹp không? Đi thi chắc chắn ăn dứt mấy bà kia?-Dạ, bà nội đẹp lắm.-Có trẻ trung không?-Rất trẻ, trông như mới bốn mươi.-Con nghĩ mẹ đi thi có giật giải không?-Con không biết ạ, vì con chưa thấy mấy người kia.Câu nầy Kiều trả lời rất thực! Nhưng bà nội không cảm thấy hài lòng. Bà bắt đầu dè biủ về các đối thủ ghi tên dự thi:-Mấy mụ kia xấu òm à! Bà thì tóc rụng gần hết, đếm được từng sợi trên đầu, bà thì nhà quê, bà thì đánh phấn như diễn hát bội, có cả con mụ thi sĩ Mơ
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 103Hường cũng bày đặt ghi tên, người đen thùi lui như khúc củi, ăn nói dấm dẳng, lại có tài liếc mắt đưa tình đàn ông là giỏi vì mụ ta độc thân… mụ nầy độc thân không phải là ly dị, mà là vì ống chề.-Ống chề là sao mẹ?-Thì ế chồng chứ gì nữa! Xấu đau xấu đớn không ai thèm lấy, giờ lại bày đặt đi thi hoa hậu, nghĩ có tức cười không!-Nhiều khi người ta tổ chức cho có chuyện mà làm, lôi kéo người nầy người kia thi cho đông, chỉ cần có duyên hay tinh thần phục vụ cộng đồng thì cũng thi được rồi, cho vui thôi mà.-Mày nói nghe mắc cười, duyên con khỉ mốc! ế vì xấu, ngày càng xấu hơn vì ế! chẳng ma nào thèm nhìn! Mà chấm thi hoa hậu chứ có phải chấm phục vụ cộng đồng đâu!Kiều thấy bà nội nổi giận thì im, bởi vì khi nói ra, những ý kiến của hai người bao giờ cũng đối chọi với nhau!-Mà thôi bỏ đi, mẹ muốn nhờ các con ủng hộ cho mẹ.Nghe câu nầy, Kiều thấy thót ruột, thôi rồi, lại sắp tốn kém nữa rồi!-Người ta nói để cho cuộc thi thành công, ai mua nhiều vé thì sẽ có cơ hội đậu hoa hậu càng cao.-Mua vé? -Phải, mua vé đi coi trình diễn ủng hộ hoa hậu và văn nghệ “cây nhà lá vườn”. Kiều nghe bà nội nói, nghĩ đến cảnh mấy đứa trẻ bịt tai nhăn mặt và nhiều người nhức đầu nhức óc vì các giọng hát karaoke độc chiếm sân khấu, thường là ca ít nhất hai bài mới chịu xuống mà rùng mình! Bây giờ lại phải mua vé để bị tra tấn lỗ tai thì quả thật là ngu!-Vé rẻ thôi, mỗi bàn ba trăm, vừa được ăn tối năm món vừa coi thi hoa hậu và văn nghệ, quá rẻ.-Ủa, tổ chức thi hoa hậu ở nhà hàng cơm phần sao mẹ?Bà Thy trừng mắt:-Nhà hàng cơm phần nào? Cái con nầy không biết gì hết, hỏi ngớ ngẩn! Tao nói ăn tối năm món là bữa tiệc tối sẽ có năm món.Kiều giả lả:-Ồ… ra vậy. Họ đãi năm món gì vậy mẹ?-Thì thịt bò xào cải làn, cá chiên, súp măng cua, cơm chiên, và tôm rang muối.-Vậy mà bà nội còn bảo không phải cơm phần! toàn là món chiên, tiệc cao niên mà cho ăn quá trời dầu mỡ!
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 104VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI-Ờ, thì nghe có hơi giống cơm phần, mầy bảo ba trăm bạc một bàn chẳng lẻ đãi tôm hùm với lại bào ngư sò điệp à! vậy có mà chết ban tổ chức!-Con có biết đâu.-Tụi bây ủng hộ mua vé cho mẹ mấy bàn đây?Không dám trả lời cho bà, Kiều nói:-Để con phải hỏi lại chồng cái đã. Anh ấy quyết định hết bà nội ơi.-Thì mày nói đại đi, ít nhất là ba bàn được không?“Trời đất…mua làm gì dữ vậy trời, rồi lấy ai mà ngồi vào đó?”-Dạ con không biết, chồng con giữ tiền.Thế là thoát! Bà Thy cũng không cần phải lịch sự làm gì. Không mua bán được là bà xách bóp ra về ngay, và hẹn ngày trở lại. Bà đi rồi Kiều thấy dễ thở hơn. Căn nhà im ắng lạ thường… Phải chi bà đừng đến đây nữa, phải chi mình không có bà mẹ chồng nầy!Thời gian qua thật nhanh, mới thấy đón tết đây giờ lại Noel, ra ngoài đường nhìn thiên hạ giăng mắc những giây đèn điện đủ màu để chuẩn bị đón ngày lễ, Kiều thấy vui vui… nhưng rồi khuôn mặt bà mẹ chồng hiện ra, làm nàng mất cảm hứng! Kiều chỉ muốn gần gũi gia đình mình, cha và chị chồng là đủ. Buổi chiều khi chồng đi làm về, Kiều vừa kể chuyện vụ thi hoa hậu và ủng hộ vé, thì chồng nàng trả lời:-Bả gọi cho anh rồi, anh đã biết hết. -Rồi anh tính sao? Có mua vé không? Nghe nói mua vài bàn lận đó!-Chuyện đó tính sau, giờ anh muốn nói với em chuyện nầy.-Gì anh?-Mùa lễ nầy, anh đã sắp đặt cho nhà tụi mình, ba, gia đình chị hai và bên gia đình bố mẹ em cùng đi nghỉ mát ở Hawaii, ai cũng đồng ý hết rồi, em chịu không?Nghe chồng nói, Kiều cảm thấy mát ruột, như vậy là vui vẻ và trúng ý nàng quá rồi. Kiều mỉm cười, tựa vào vai chồng âu yếm:-Tốt quá rồi, cám ơn anh.-Ừ, gác mọi chuyện qua một bên cho vui, em nhé.000Bà Thy trừng mắt nhìn tên bồ trẻ! Hắn ta vừa mới nói dối bà rằng ngày lễ Giáng Sinh sẽ bay về nhà thăm mẹ vì bà bị bịnh! Tin làm sao đưọc khi chính mắt bà thấy trong lần đi nhảy đầm gần đây nhất, hắn đã nhìn một con nhỏ có vẻ đẹp xếch xy bắt mắt, diện chiếc váy ngắn bó sát cặp đùi thon dài với vẻ si
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 105mê đắm đuối! Chưa hết, khi hắn ghé tai bà nói cần đi vệ sinh là bà nghi ngờ ngay nên đã rình mò theo, cuối cùng khám phá ra hắn lại gần con đó buông lời tán tỉnh, rồi trao đổi số phôn cho nhau! Hôm đó nếu không có mấy bà bạn can gián, thì bà đã bay lại đánh cho con kia một trận tơi bời rồi!Nhưng bà tạm hạ hoả khi tên bồ đã ôm lấy bà vội đẩy ra xe đưa về! Ít ra hắn còn nể nang mà đi theo bà! Nếu như hắn theo con nhỏ kia mà quay mặt lại với bà, chắc chắn sẽ “nhục còn hơn con cá nục”! Từ ngày đó, hắn hay biến ra một góc sân kín đáo hút thuốc, hút thật lâu mới vào, có lẽ là gọi phôn cho ai đó, cử chỉ đối với bà lạnh nhạt nhiều! Có điều là hắn chỉ chơi trò câm như hến, không lời qua tiếng lại nên bà khó mà gây! Bữa cơm nào cũng uống nhiều rượu, xong là quay cu lơ ra ngủ khò! mặc kệ không thèm đếm xỉa gì đến bà… dù tức, nhưng hắn đã ngủ thì bà không thể nào nhiếc móc được! Tình trạng cứ thế giờ đây hắn lại viện cớ mẹ bịnh để bỏ bà một mình trong những ngày lễ, thử hỏi làm sao bà nhịn cho được. Bà cố nói giọng bình thường:-Cưng để qua Noel về được không?-Không được, “me” phải về vì “me” thương mẹ lắm.Nghe hắn nói, nhìn cái bản mặt là bà Thy biết xạo rồi! Môi bà trề ra:-Cưng làm như có hiếu lắm vậy! Không phải cưng nói dóc để đi chơi với con ngựa đó sao!-Làm gì có!Trả lời như vậy cho dù hắn đã chán ghét bà lắm rồi! Lẽ ra hắn phải tát vào mặt bà vài cái cho đã tức… nhưng cố nhịn. Ngày hôm qua bà hứa hôm nay sẽ đưa cho hắn năm trăm đô la, coi như quà Giáng Sinh của bà để hắn muốn tiêu gì thì mua. Nếu bà mà đưa tiền rồi là coi như hắn sẽ tung hê, khỏi cần đóng vai con nhà tử tế! Biết bà đang giận, hắn vờ ôm bà âu yếm:-“You” đừng có giận, “me” yêu “you” nên mới bỏ bà bác sĩ giàu có để ở với “you”, khổ cực chật vật như vầy còn chưa hài lòng sao mà cứ cằn nhằn người ta hoài!Hắn tiếp tục than thở và so sánh, khiến bà Thy chạm tự ái, lo sợ hắn bỏ đi, vội móc cái bóp ra đưa cho hắn mấy tờ giấy bạc một trăm:-Nói hoài… đây tiền của “cưng” đi sắm quà Noel, hôm nay mình đi shopping nha.-Ừ, “you” đi tắm, sửa soạn rồi mình ra ngoài ăn sáng.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 106VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIVào phòng tắm, bà Thy vội vàng tắm nhanh, thay quần áo và trang điểm xong cũng mất cả một tiếng đồng hồ. Khi bà mở cửa ra ngoài, thì không còn thấy bóng dáng người tình trẻ đâu nữa! Sinh nghi, bà lật đật mở tủ coi lại túi quần áo, thì thấy tất cả vật dụng của hắn không còn! Hắn ta đã cao bay xa chạy! Cái bóp của bà lúc nãy quên mang theo vào phòng tắm, đã không còn một xu! Đúng là đồ vô lương tâm! Trong bóp của bà có hơn năm ngàn bạc giờ bay theo tên trai trẻ! Bà rít lên:-Đồ khốn nạn, lừa đảo, sở khanh!Chửi đã, bà nhìn quanh lo lắng, cũng gần cuối tháng rồi, lấy tiền đâu mà sinh sống, trả tiền phòng… trước khi cặp được với người khác! Ông chủ nhà nầy thì không có chút máu dê nào để bà gỡ gạc! Dù bà vợ gã khù khờ hiền lành, nhưng thằng chả chỉ biết có tiền trên hết! Tiền của bà còn có mục đích chi phí sinh sống, và mua hai cái áo dài, áo dạ hội để mặc đi thi hoa hậu! Áo thì đặt rồi mà chưa trả tiền vì chưa lấy! Thằng khốn ăn cắp hết làm sao bà xoay sở kịp đây!Suy nghĩ nát óc, không còn cách nào hơn là về nhà mấy đứa con gỡ gạc. Bắt buộc bà phải có áo quần để mặc đi thi. Giải nhất tiền thưởng cũng được ba ngàn đô và còn quà cáp, phiếu sửa sắp đẹp thì ê hề!Bà Thy vạch sẵn trong đầu theo thứ tự là đến nhà con gái trước. Con nhỏ nầy rất thờ ơ về tiền bạc, hộc tủ nào cũng có vài chục tiền lẻ. Nó từng khoe với bà là nhiều khi nó chẳng nhớ tiền cất ở đó nữa! Quan trọng nhất là bà thấy cái đồng hồ Rolex xịn của nó để trong hộc tủ phòng tắm. Có lần bà dò hỏi:-Đồng hồ Rolex thiệt hay mày đeo đồ giả để giựt le thiên hạ đây?Con gái bà tròn mắt:-Trời! Bộ nhìn con giống dân đeo đồ giả sao! Nói thiệt chứ không có thì thôi, con ít thích đồ giả, đeo người ta nhìn biết liền, cười cho!-Bao nhiêu vậy?-Chồng con tặng sinh nhật, nghe nói chín ngàn đô đó mẹ. Mua trả góp hai năm, mới xong cách đây vài tháng.Bà Thy trố mắt, không ngờ một cái đồng hồ mà cũng mắc như vậy. Bà thì chuyên môn đeo đồng hồ khoảng ba chục đồng một cái mua ngoài Walmart.-Vậy sao không đeo mà dục trong cầu tiêu?-Dục đâu mà dục… có dịp gì mới đeo, con thích đeo Gucci nhìn trẻ trung hơn, cái nầy thì chỉ có tám trăm thôi.-Mày xài sang dữ, để lung tung không sợ mất à?
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 107-Lung tung đâu mà lung tung. Con có mời ai vô phòng ngủ đâu mà mất! Mà nhà con chẳng bao giờ bị mất cái gì cả, để ở đâu thì vẫn còn nguyên ở đó.Lần nầy, bà phải để ý “mượn tạm” cái đồng hồ xịn của nó đem đi cầm, may ra có tiền sinh sống và lấy áo quần để mặc đi dự thi. Sau nầy cặp được đại gia giàu, có tiền bà sẽ chuộc lại cho nó mấy hồi. Những sáng kiến liên tục đến với bà trên đường đi tới nhà con gái, nếu không được cách nầy thì sẽ bày cách khác.Nhưng sau khi bấm chuông ròng rã mà không ai ra mở cửa làm bà nổi cáu! Con nhỏ nầy đi “shopping” rồi hay sao mà không có nhà!Thôi đành qua nhà thằng Út trước vậy. Vợ con thằng nầy bà không ưa nổi! Vợ thì ngu ngốc, hay hỏi những câu làm bà cứng họng, không trả lời được, còn con nó thì mới bé tí tì ti đã thấy ghét rồi! Cũng may là chúng nó sợ bà một phép, nếu không thì bực lắm chứ chẳng chơi.Nhưng rồi bà cũng không vào nhà thằng Út được. Nhà thằng nầy không có chuông, bạn bè muốn vào thì phải hẹn trước bằng phôn. Bà Thy gọi phôn không được đứng ngoài cổng mà gào lên Kiều ơi Kiều hỡi, khiến chó nhà hàng xóm chu mõ ra sủa rền vang ồn ào.-Chẳng hiểu chúng nó làm trò gì mà không có đứa nào ở nhà!Có hai đứa con, trong trường hợp khẩn cấp như vầy mà chẳng tìm thấy đứa nào bà Thy nghe giận quá! Nhất định lần sau gặp, bà phải đòi cho kỳ được cái chìa khoá nhà. Bà là mẹ chứ có phải là con chúng mầy đâu! Trong lúc bực bội thì bụng bà lại nhói lên, thì ra bà đói lắm rồi! Mọi ngày khoảng mười giờ sáng là bà có mặt trong các tiệm ăn, hết đỉm sấm thì phở, khi bún bò Huế lúc cháo lòng… bên ly cà phê sữa đá thơm ngọt của thương hiệu nổi tiếng. Bây giờ đã hơn muời hai giờ trưa mà bà chưa có gì vào bụng! Thằng khốn lấy hết không chừa một đồng! Còn đâu mà ăn! Đói quá, bà đành phải đi bộ đến nhà một người bạn thường hay khiêu vũ chung, bà nầy tên Hân thường trốn chồng đi chơi, nói láo là đi học thêm nữ công gia chánh! Buổi sáng ông ra tiệm, bà ở nhà thảnh thơi vì con cái đã vào đại học ở xa.-May quá bà có nhà, có gì ăn không?-Tui đang ăn trưa, vô đây ăn chung luôn.Bà Thy hớn hở theo bà Hân vào bếp, nhưng bà nhăn mặt khi thấy trên bàn có đĩa rau xà lách trộn dầu dấm to tổ bố, một chén xì dầu dầm ớt và nồi cơm điện.-Ăn rau không hả bà?-Còn mấy cái trứng luộc nữa. Thấy bà Thy im lặng, bà Hân thêm:
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 108VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI-Tại bà cứ chê tui mập rồi biểu tui “diet”, nên hôm nay tui bắt đầu ăn vầy coi có xuống cân không!-Đúng là cái ngày xui gì đâu!Dù đồ ăn không có gì, nhưng bà Thy cũng thấy no bụng, có lẽ bà đói và lạ miệng! Thực ra bà Thy không ăn nhiều. Bà chỉ ăn hai lần trong ngày, sáng và tối, ít dùng đồ ngọt. Thân hình bà thon thả vì bà chịu khó bỏ giờ đi tập thể dục thẩm mỹ trong mấy cái Fitness. Mấy bà bạn bà thường khen bà chịu khó, nhưng mấy ai biết nguyên do thầm kín là bà vào đó tập thể dục lai rai để tìm đàn ông phong độ!Thằng bồ trẻ vừa cho bà một cú đảo điên cũng là quen từ đây mà ra. Những khi đi tập, bà chơi một bồ đồ bó sát thân thể, nơi bụng thì không hề có cục mỡ thừa, nhìn phía sau ai cũng tưởng là một cô gái, nhìn phiá trước mặt thì thiên hạ quả quyết là phụ nữ bốn mươi. Như vậy bà cũng ăn dứt rất nhiều bà, cho nên vì những lời khuyên nầy, bà quyết tâm đi thi hoa hậu một phen. Thực ra bà Thy nhìn bề ngoài cũng còn đẹp, bà chỉ không có nết thôi! Ôi, nhưng thời buổi nầy đã có những cô gái, phụ nữ đi thi hoa hậu dám quả quyết rằng: “cái đẹp đè bẹp cái nết”, bởi vì: -“Nếu em không có sắc đẹp, thì em không thể đứng trên sân khấu dự thi để trả lời câu hỏi nầy của ban giám khảo ngày hôm nay”! Quả là câu trả lời chí lý cho giám khảo cuộc thi Hoa Hậu và nghe cũng là lạ làm sao!Bà Hân cho bà Thy mượn một trăm, để còn có tiền đi xe bus, thứ xe mà ngày thường bà hay rẻ rúng những người dùng loại phương tiện nầy di chuyển! và ăn mì gói chờ con về. Bà cứ nghĩ là còn ở căn phòng trọ cho tới cuối tháng, thì số tiền đó dư sức mua một thùng mì về cầm cự. Dĩ nhiên là trước khi ra chợ mua mì gói, bà Thy không quên ghé qua nhà “cha tụi nó” để coi ông ta đang làm gì, nếu gặp thì chắc chắn bà sẽ móc túi được ít nhất vài trăm. Nhưng không, bà gọi đến khan tiếng, chờ mỏi cẳng cũng chẳng thấy tăm hơi ông đâu. Điều nầy bà không lạ vì các lần trước ông không bao giờ trả lời bà, trừ khi bà rình và bắt gặp tại trận ông đang bước ra khỏi nhà.Nhưng bà hoài công, vì chờ khá lâu mà vẫn không thấy mặt ông. Sau cùng, bà đành phải đi tới chỗ tập thể dục, trước khi ra chợ mua đồ ăn. Vào đây, may ra còn gặp cứu tinh! Bà đi vòng vòng trong chỗ tập khá rộng lớn để tìm con mồi… vừa suy nghĩ không hiểu ông già và mấy đứa con đi đâu chẳng ai ở
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 109nhà? Hay là bọn họ đi mua quà Giáng Sinh? Thôi kệ cha chúng nó, ngày mai bà sẽ trở lại kiếm nữa. Hôm đó là cái ngày xui của bà vì phòng tập vắng vẻ, chỉ có vài mụ già quê mùa đang tập đi chậm chạp trên chiếc máy, mấy thằng con nít ngu ngơ, thiên hạ biến đi đâu hết! Để chắc ăn, khi ra chợ, bà dự định mua thêm một thùng nước uống, nhưng không biết nặng quá có xách nổi không? Nhưng đúng là người đẹp thì bao giờ cũng có kẻ hầu người hạ! Một ông Mễ vui tính đã giúp chở bà về tận nhà, còn khiêng két nước và thùng mì để ngay trước thềm cho bà. Điều nầy khiến bà Thy cảm thấy hả dạ và cơn giận hạ xuống.Mấy đứa con bà chúng coi thường bà vì cho rằng tính nết của bà không đàng hoàng, nhưng chúng đâu chịu hiểu bà làm vậy chỉ vì muốn tìm cho mình một chỗ dựa an toàn, một ông chồng “cuối đời” yêu thương, lo lắng và chu cấp tiền bạc cho bà tiêu xài. Bà nghĩ đơn giản như vậy, nhưng không chịu nghĩ thêm rằng: nếu chỉ như vậy, thì bọn đàn ông thà lấy một cô trẻ đẹp chỉ biết ăn chơi ngồi ngóng Việt Kiều ở Việt Nam, còn hơn lấy bà già! Thời nay nhiều bà già có tiền, sẵn sàng chi địa để có đàn ông bảnh trai, mà bà Thy thì không có tài lẫn tiền! chìm lĩm trong thế giới người đẹp!Đàn ông Việt nghĩ vậy, cho nên bà Thy mở rộng cõi lòng với tất cả đàn ông trên thế giới. Tây, Tàu, Mễ, Phi gì cũng được, miễn giàu có là được… Nhưng bà vẫn chưa có duyên gặp! Vì vậy bà quyết phải thi Hoa Hậu để có danh tiếng. Cuối cùng thì trước một ngày, bà Thy cũng lấy được áo để mặc đi dự thi! Sau mấy ngày mòn mõi chờ chực trước nhà lũ con và ông chồng đầu tiên, sau khi không liên lạc điện thoại được với ai, bà phải tự nghĩ cách lo cho mình!-Tao mà thắng giải thì cho tụi bây biết mặt!Bà đến tiệm áo năn nỉ ỉ ôi với chủ tiệm, viết giấy ký kết là sẽ dùng tiền thưởng trả ngay tiền áo cho người ta, thì họ mới chịu. Dù sao chủ tiệm cũng có con mắt tinh đời để nhận thấy trong nhiều bà đến đây đặt áo dự thi, thì bà nầy coi đẹp hơn mấy bà kia!Đêm dự thi, chỉ có mấy bà trong nhóm nhảy đầm đi ủng hộ cho bà, có cả vợ chồng bà Hân vì bà nầy muốn bà Thy thắng giải đặng khỏi mượn tiền bà nữa. Bà Thy ngồi vào chỗ của mình với các bạn. Chỉ có nửa bàn ủng hộ bà thôi, đa số già cả không có tính đố kỵ, vì bà Thy không phải là người tốt lại có nhan sắc, nên ít bạn thì không lấy làm lạ! Sợ mấy ông bà nầy không có hơi sức hô hào ủng hộ mình, bà mua sẵn cho mỗi người một cái còi, khi bà xuất hiện thì cùng thổi lên nghe khá xôm tụ!
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 110VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIRồi việc gì đến phải đến, dĩ nhiên bà Thy là người đẹp trên thực tế, nhưng hoa hậu cao niên là một bà được chọn có con cháu đi đông, đến năm sáu bàn để ủng hộ cho bà trong tổng số năm mươi bàn, và lời hứa sẽ ủng hộ hết số tiền thưởng cho ban tổ chức tùy nghi xử dụng! Và cũng bởi bà ta nổi tiếng hay làm từ thiện trong cộng đồng. Bà Thy chiếm giải Á Hậu 1. Thế cũng may lắm rồi, vì Á Hậu 1 thì có phần thưởng một ngàn hai tiền mặt, cộng với một số phần thưởng giải phẩu thẩm mỹ không tốn tiền của các mỹ viện.Tuy nhận giải thưởng, nhưng bà Thy sùng đám con cháu nhà mình hết sức! Đúng là một lũ bất hiếu! Bà nhất quyết làm cho ra lẽ, phải dằn mặt tụi nầy mới được. Sau buổi thi hoa hậu, bà Thy được không biết bao nhiêu đàn ông hào hoa phong nhã làm quen, bà tha hồ mà lựa chọn “đại gia” cho mình. Vì bận nên bà chưa có giờ để tới nhà mấy đứa con để hỏi tội.Những phiếu sửa sắc đẹp, bà nhanh chóng dụ bán cho người quen nên lại có rủng rĩnh tiền. Lần nầy bà cạch mấy tay trai trẻ, mà chỉ nhắm vào giới trung niên. Bà được các nhà may tặng áo dài, được các hãng kem dưỡng da cho quà, mục đích của họ để chụp hình làm quảng cáo. Với những tấm hình trên mặt báo, làm gì mà ông chồng cũ và đám con không biết đến thành công của bà!Liên tiếp sau đó, hết mục nầy đến mục khác… bà vui nhưng cực nhất là phải mang những đôi giày cao gót ngất ngưỡng làm cho bàn chân bà khốn đốn, vì phe “chân dài” trong những buổi hội hè đình đám chiếm đa số, họ đã cao lại còn mang giày cũng cao nghiêng ngữa như bà, khiến bà phải cố gắng chịu đựng. Bà nhất quyết không thua bọn nó, nổi trội với danh xưng Đệ nhất Á hậu phu nhân cho mấy ông lác mắt. Bà Hoa hậu đã nói rằng:-Tui già rồi, đi thi vì bạn bè con cháu xúi biểu, ủng hộ cho bà nội bà ngoại của tụi nó vui, chứ có ham chi làm hoa hậu phu nhân. Thôi thì bà cứ đại diện tui mà tham dự các buổi Event là được rồi, ra ngoài tui đâu biết đối đáp gì.Bà Thy ép gượng gạo:-Thì cũng giống như bà vẫn tham dự các buổi từ thiện, có sao đâu.-Thôi, có mấy tấm hình kỷ niệm một thời sinh hoạt cũng đủ vui rồi, bà còn trẻ đẹp cứ góp mặt với đời cho thoả chí.Vậy là bà Thy cứ hân hoan mà tiến lên. Cái danh hiệu Á Hậu đã giúp cho bà lấy lại tinh thần và phong độ, quên đi thằng kép trẻ lưu manh mới chia tay. Những khi ra ngoài, không biết bao nhiêu qúy ông tìm đến làm quen với bà.Sàn qua lọc lại mãi, bà mới quyết định chọn ông Phong Đô làm bạn tình. Bà đã được mấy bà bạn giúp ý kiến trong lúc đang nổi trội, nên túm lấy một người
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 111làm của riêng, chứ không thôi mai đây khi tuổi già sức yếu, hết còn xí quách mà chơi, thì không có ai nương tựa!-Sao bà lại chọn lão Phong Đô mà không là ông Trần?-Thằng cha Trần coi tướng tá lù khù quá, không giàu và lả lướt bằng ông Phong.-Bà coi chừng, nghe đồn lão Phong chưa ly dị, vợ lão lại dữ như chằng.-Ổng nói với tui ly dị rồi, nhưng không muốn ai biết.-Tui không hiểu sao bà lại chịu ông Phong, trong lúc ông Trần tử tế, độc thân, có việc làm chắc chắn, nhìn hiền lành lại còn rất khoẻ mạnh… nhiều người muốn nhảy vô lắm đó, bà không chịu là mất uổng lắm.Những lời phân tích của đám bạn không làm bà Thy thay đổi ý định. Bà là Á Hậu, phải cặp một ông có bề ngoài sáng giá một chút. Ông Phong lại đi xe coi ngon hơn ông Trần nhiều.Thế rồi một đêm kia, trong lúc bà Thy ăn diện cặp tay ông Phong bước vào cổng nhà hàng để dự buổi dạ tiệc gây quỹ, thì một người đàn bà to con hiện ra lù lù trước mắt, khuôn mặt bà ta hung dữ nhìn bà Thy, rồi bất thần nhào đến túm tóc bà vật xuống đánh tơi tả!Trong lúc bà Thy kêu cứu, thì ông Phong sợ khiếp vía co ro, bà ta vừa đánh vừa gằn giọng:-Cho chừa cái thói cướp chồng người nghe mày.Nhân viên an ninh lúc ra tới nơi can thiệp, thì bà Thy đã no đòn, và bà vợ ông Phong lôi ổng xềnh xệch ra xe. Xấu hổ nhất là lúc đó ông Trần xuất hiện. Ông đưa hai tay đỡ bà Thy lên, bà đang tính ôm lấy ông tỏ ý hối hận, thì một khuôn mặt đàn bà khác ló ra phía sau, nhắc nhở:-Anh và em đưa bả tới băng ghế kia ngồi, coi có sao không.Chỉ vậy thôi, rồi mọi việc giao lại cho đám bảo vệ lo. Ông Trần cùng bạn gái mới trở vào phòng tiệc, bà Thy dù thân thể đau nhừ tử vẫn không dám tới nhà thương, vì bà không có bảo hiểm y tế! Một ông bảo vệ lấy xe chở bà về phòng trọ, đưa cho bà mấy viên “Advil”, bảo uống hai viên cho đỡ đau nhức. Cũng may là không có một nhà báo nào ở đó chụp hình đăng tin. Bà Thy ngủ vùi một giấc với nhiều mộng mị sợ hãi. Khi thức dậy nhìn mặt mũi trong gương bầm tím, đầu thì nhức nhối, còn cái chân bà, trong lúc xô sát té xuống thì bị trẹo chân bong gân bởi mang đôi giày quá cao, nên bà phải đi cà nhắc vì đau! Căn phòng im vắng không còn ai! Bà Thy cảm thấy mệt quá! Bà nghĩ phải chi bây giờ có một người nào ở gần để bà nhờ vả thì hay quá! -“Mình không thể nào gọi cho mấy đứa nó được trong lúc nầy!”
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 112VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBà mắc cỡ sợ các con trông thấy cảnh nầy! Uống thêm hai viên thuốc khác, bà lại chìm vào giấc ngủ, giúp bà quên đi nỗi nhục nhằn đã xảy ra.Cả nhà Kiều đi chơi Noel về vui quá sức. Lâu lâu mới được đi chơi thả dàn như lần nầy. Không phải chỉ có đại gia đình Kiều, mà còn có những người bạn trong sở của chồng cũng cùng đi. Họ góp tiền với nhau làm một tour du lịch, vừa vui vừa tiết kiệm được khá nhiều.Về đến nhà, dù không nói nhưng trong lòng người nào cũng nghĩ đến bà Thy. Chẳng biết vụ thi hoa hậu của bà như thế nào? Chắc bà đến tìm họ dữ lắm để bắt mua vé đi ủng hộ! Nhưng sau đó, khi đọc báo thấy đăng tin bà đoạt giải Á Hậu, ai nấy cũng mừng cho bà đã đạt gần được ước vọng.Thời gian vẫn trôi. Kiều lâu nay không thấy bà mẹ chồng ghé qua cũng hơi thắc mắc! Lẽ ra bà phải tới đây để khoe khoang thành tích bà đạt được! Nàng điện thoại cho chị chồng hỏi thăm, được biết chị cũng có thắc mắc như mình. Số phôn cũ của bà họ đều không liên lạc được!Dù không ưa mẹ chồng, nhưng thú thật Kiều cũng thắc mắc cảm thấy lo lắng cho bà? Bà có bị sao không? Trong lúc chồng và chị chồng mắc bận đi làm, thì chỉ có Kiều là tương đối rảnh rỗi hơn mấy người kia! Đắn đo suy nghĩ mãi, sau đó Kiều nhất quyết bồng con tới chỗ ở của mẹ chồng thăm bà. Người chủ nhà trọ cho biết bà có ở trong phòng, hình như bị ai đánh, bịnh đã mấy ngày nay, vì có nhờ bà mua giùm cho hộp thuốc Advil!Cánh cửa phòng được bà chủ mở ra, Kiều hết hồn bủn rủn tay chân khi trông thấy khuôn mặt của mẹ chồng bầm và sưng tím! nhất là bà không thể tự đi lại được vì chân đau! Sau khi hoàn hồn, Kiều nhờ bà chủ nhà phụ nàng đưa mẹ chồng ra xe đi bác sĩ. Thì ra bà yếu sức như vậy vì thiếu ăn. Những vết bầm trên mặt sẽ bay mất trong vài ngày nữa. Còn chân không đi được vì hậu quả mang giày cao gót quá cao, chỉ cần nghĩ ngơi, mang giày thấp thì sẽ hết!Trên đường về, Kiều ghé nhà thuốc tây mua một khung chống giúp đi lại và thuốc cho bà, mua thêm hai phần cháo để bà ăn từ từ. Nàng còn trả tiền trước một tuần nhờ bà chủ nhà nấu cơm giúp cho mẹ chồng trong thời gian bà chưa lành đôi chân.Mới đó mà đã gần giờ cơm chiều. Kiều ghé vào một nhà hàng mua thức ăn cho gia đình ăn tối. Nàng cảm thấy vui vì làm được một việc tốt. Tối nay sẽ kể cho nhà chồng biết mọi việc rồi tùy các anh chị ấy quyết định.Diễm Châu (Cát Đơn Sa)
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 113Trí tuệ THẬT và GIẢ.Xin được góp một vài suy tư về AI sau khi tôi đón nhận những chia sẻ sáng tác âm nhạc (nhạc đời và thánh ca) của các nhạc sĩ gửi riêng cho tôi (cũng như gửi chung cho Hội) trong thời gian qua, và yêu cầu tôi cho ý kiến, cho nhận xét…Nay, xin được trả lời chung.Tôi nghĩ rằng, cái quý và giá trị nhất trong sáng tác nghệ thuật, đặc biệt là trong lĩnh vực sáng tác Thánh ca chính là sự rung cảm phát xuất từ nội tâm con người. Một tác phẩm có hồn không thể chỉ được “tạo ra”, mà phải được “sinh ra” từ cảm xúc; từ trải nghiệm, từ những xao động rất thật của tâm hồn. Mỗi nốt nhạc, mỗi lời ca chỉ trở nên sống động khi người viết đã thực sự trải qua và cảm được điều mình viết.Âm nhạc Thánh ca dùng trong Phụng vụ lài càng quan trọng hơn, vì không đơn thuần là sản phẩm sáng tạo kỹ thuật, mà là lời cầu nguyện được dệt bằng âm thanh, là tiếng lòng của con người hướng về Thiên Chúa. Nếu thiếu vắng cảm xúc thật, tác phẩm dù trau chuốt đến đâu, dù hay ho đến thế nào cũng chỉ là một khối âm thanh lạnh lẽo, thiếu vắng linh hồn. Vì thế, những so sánh mà “thầy cả” Nguyễn Công Hùng cho là “phân tích và so sánh tỉ mỉ” thật ra lại quá khập khiễng, phiến diện và tôi không muốn nói đó là sự hồ đồ.Nghệ thuật không thể được cân đo bằng những con số hay thuật toán. Một nốt nhạc, một giai điệu, thậm chí một chuỗi hợp âm cùng những ca từ của bài hát được tạo ra bởi cảm xúc con người không thể đem so với những gì máy móc tổng hợp ra từ dữ liệu vô tri. Cảm xúc không có công thức; linh hồn con người không thể bị thay thế bởi lập trình.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 114VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITôi chân thành khuyên các nhạc sĩ, nhất là những ai đang phục vụ và sáng tác Thánh ca, đừng lạm dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để “làm ra” bài hát. AI có thể là một công cụ hỗ trợ, nhưng không thể là nguồn cảm hứng. Nếu để máy móc dẫn dắt quá nhiều, trí óc ta sẽ trở nên lười biếng, con tim trở nên chai sạn, não ta sẽ bị teo lại và khả năng rung cảm, vốn là cội nguồn của sáng tạo sẽ dần mất đi.Hãy nhớ rằng: AI chỉ bắt chước, còn con người mới biết cảm.Âm nhạc hay một bài hát hay, thật không nằm ở chỗ đúng sai mà ở hơi thở của người viết trong từng giai điệu, thậm chí trong từng hợp âm được tính toán dựa trên tình cảm và kiến thức, cũng như chuỗi âm thanh của ca khúc ta dệt, màu của hòa âm/phối khí ta muốn, nhất là lời ca ta muốn chuyển tải như tôi nói ở trên.Nếu chúng ta để “Giả” lấn át “Chân”, thì đến một lúc nào đó, nghệ thuật sẽ mất linh hồn của nó, và âm nhạc Thánh ca sẽ không còn là lời cầu nguyện, mà chỉ là một sản phẩm nhân tạo vô cảm. Trong khi Thiên Chúa muốn \"lòng thành\" hơn \"của lễ\" của ta muốn dâng Ngài.Làm nghệ sĩ (nhạc sĩ) là dám trung thực với chính mình. Là dám thổn thức, dám yếu mềm, dám để cảm xúc thật chạm đến điều thiêng liêng. Vì chỉ khi ấy, âm nhạc mới chạm được tới trái tim người nghe, và tới trái tim của Đấng Tạo Hóa.Tôi tin rằng đây là một đề tài rất đáng để chúng ta cùng suy ngẫm, nhất là trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) đang từng bước len lỏi vào mọi lĩnh vực của đời sống con người, kể cả những lĩnh vực tưởng như chỉ thuộc về tâm hồn và cảm xúc, như văn chương, thi ca, âm nhạc, hội họa…Thật ra, viết văn, làm thơ, dệt nhạc, nói chung là làm nghệ thuật, không chỉ là một hành động kỹ thuật, mà là một sự sáng tạo thiêng
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 115liêng, một thổ lộ tâm tình, một khát vọng được sẻ chia những rung cảm và khắc khoải sâu kín của con người.Một tác phẩm nghệ thuật đích thực luôn bắt nguồn từ nội tâm, từ nơi trái tim con người rung lên cùng niềm vui, nỗi buồn, mất mát, hy vọng, và cả những điều không thể diễn tả bằng lời. Chính cảm xúc ấy, mới là linh hồn của nghệ thuật.Cha xứ của tôi là Linh mục Nguyễn Đức Vượng, cũng là một nhạc sĩ và là hội viên Hội Nhạc Sĩ Công Giáo Việt Nam Hải Ngoại. Thay vì sáng tác nhiều thể loại, ngài chọn chuyên tâm vào một hướng duy nhất: thánh ca về Đức Mẹ La Vang. Suốt hơn 20 năm, cha đã viết gần 50 ca khúc, tất cả đều xoay quanh chủ đề Đức Mẹ.Người đời có thể hỏi: “Sao không sáng tác đề tài khác cho phong phú hơn ?” Nhưng với ngài, tình yêu dành cho Đức Mẹ La Vang là nguồn cảm hứng bất tận. Chính tình yêu đó, niềm tin đó, đã chảy thành giai điệu. Mỗi ca khúc của vị linh mục đều chứa đựng niềm xúc động thật, không vay mượn, không mô phỏng. Đó là nghệ thuật được sinh ra từ trái tim, từ niềm tin sống động. Cảm xúc ấy không thể “tạo” bằng máy móc, không thể “học” từ dữ liệu. Nó phải được sống, được trải nghiệm và được cầu nguyện.Ngày nay, công nghệ AI có thể tạo ra nhạc, thậm chí mô phỏng cả giọng ca. Chúng ta không thể phủ nhận sự kỳ diệu của nó. Một bản nhạc được AI tạo ra có thể nghe rất mượt, rất hay, nhưng nhiều bạn tôi đã xác nhận rằng: “nghe qua 3 lần thì không còn cảm xúc nữa”.Nhiều người, vì tò mò hay vì muốn nhanh chóng có “tác phẩm”, đã lạm dụng AI. Có người dùng nó để soạn nhạc, rồi ký tên mình và chia
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 116VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIsẻ với niềm hãnh diện. Nhưng họ quên rằng: nghệ thuật không chỉ là sản phẩm, mà là chứng tích của một tâm hồn.Một bài thơ hay, một trang văn cảm động, mỗi con chữ, mỗi nốt nhạc, mỗi dấu chấm, phẩy trong văn chương hay trong âm nhạc đều có linh hồn riêng. Nó mang hơi thở của người viết, mang dấu vết của mồ hôi, nước mắt, khổ đau và niềm vui sống, mà không thể được sinh ra chỉ bằng vài cú nhấp chuột hay vài “mệnh lệnh”. Nó phải đi qua từ khối óc và con tim của người, qua quá trình học hỏi (Học từ trường lớp và cả trường đời) qua những năm tháng lắng nghe, cảm nhận, chịu đựng, trau dồi, chiêm nghiệm. Nói một cách khác đó là trải nghiệm, điều mà AI không bao giờ có được.Nếu con người đánh mất niềm tin vào cảm xúc thật, phó mặc cho công nghệ “sáng tạo thay”, thì sớm muộn gì người nghệ sĩ cũng đánh mất chính mình. Bởi đó không còn là sự sáng tạo, mà chỉ là sự sao chép cơ học, một bản sao vô hồn, không tim, không máu, không nước mắt. Tác phẩm ấy có thể khiến người đọc trầm trồ trong giây lát, nhưng rồi nó tan biến nhanh chóng, vì nó không chạm được vào trái tim người khác.Tôi nhớ lời một ai đó đã từng nói: “Một bài thơ thật không cần hoàn hảo. Nó chỉ cần thật.”Quả thật, câu nói ấy giản dị mà thấm thía. Nghệ thuật không cần trau chuốt đến mức vô cảm, mà cần chân thành. Sự chân thành ấy không thể được lập trình, không thể “tải về”. Nó phải được vun đắp bằng đời sống, bằng những rung động thật sự của trái tim người nghệ sĩ. Nghệ thuật, tự bản chất, là tiếng nói của con người hướng đến con người.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 117Nó không chỉ nói lên cái đẹp, mà còn chạm đến chiều sâu nhân bản, nơi mỗi người nhìn thấy một phần của chính mình trong đó.Tôi rất mong quý văn hữu dù ở bất kỳ lĩnh vực nào; thơ, văn, nhạc hay họa, cũng hãy giữ lấy ngọn lửa sáng tạo và tính trung thực nội tâm của chính mình. Có như thế, nghệ thuật mới là ánh sáng soi tâm hồn, mà không phải chỉ là ánh đèn giả lập, sáng chói mà lạnh lẽo.Một lần nữa, tôi xin chân thành cảm ơn quý văn hữu, quý nhạc sĩ, những người đã lắng nghe, đã gửi thư đồng cảm, đã chia sẻ và cùng tôi thao thức trong chủ đề này.Chúng ta, những người cầm bút, viết từng con chữ, dệt từng nốt nhạc, pha từng gam màu… có thể không chống lại được bước tiến của công nghệ, nhưng ta có thể giữ vững nhân tính trong nghệ thuật, và bảo vệ phần người trong chính mình.Đừng để công nghệ làm chủ tâm hồn ta. Vì chỉ khi người nghệ sĩ còn cảm xúc thật, còn thao thức, còn đau, còn yêu, còn cầu nguyện, thì tác phẩm ấy mới giá trị.Văn Duy Tùng
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 118VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 119
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 120VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITRUNG THU TÔI!Tuổi thơ tôi!Tết Trung Thu là lễ hội truyền thống lâu đời, trăng rằm tháng Tám tròn xoe, sáng soi khắp làng. Lũ trẻ lòng tràn đầy niềm vui, tụ năm tụ ba vót tre, quậy hồ, cắt giấy, chuẩn bị đèn cầy, để hoàn thành chiếc lồng đèn rước lễ trong đêm. Đặc biệt mỗi đứa có một chiếc đèn khác nhau. Nhịp trống vang lên, từng đứa nối đuôi nhau cùng cất tiếng hát, những bài ca nhi đồng.Lễ hội tháng Tám trong LàngHát lên, nhịp trống rộn ràng niềm vuiÁnh trăng soi sáng bầu trờiĐèn lồng muôn sắc đẹp ngời tuổi thơNhà nhà đều có chiếc đèn treo trước cửa, dù giàu hay nghèo cũng không thểthiếu. Người lớn chuẩn bị những chiếc bánh Trung Thu thơm ngon, cùng nhau quây quần kể chuyện.Thuở ấy Chú Cuội và chị Hằng luôn trong suy nghĩ non nớt, câu chuyện cổtích bí ẩn và cứ mãi tìm tòi...tưởng tượng ...Hạnh phúc ấy vẫn còn mãi trong tiềm thức của mỗi người, dù qua biết bao thay đổi với thời gian.Tuổi mơ tôi!Một thời con gái mộng mơ. Tâm sự chẳng dám tỏ cùng ai, đêm đêm nhìn xuyên qua kẽ lá, chỉ có vầng trăng làm chứng, chỉ có trăng nghe được những lời tâm sự, kể lễ thiết tha... Làm như Trăng là người trong mộng vậy....Kìa hãy lén xem! Trăng ngại rồiNúp sau nhành lá trộm nhìn thôiLắng nghe rạo rực tim sai nhịpTrăng có bồi hồi thở hộ tôi
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 121Bao nhiêu thầm kín, bao nhiêu tâm tư trút cạn, chỉ mình trăng thấu tận ruột gan...chỉ có trăng ve vuốt vai gầy, được tựa đầu cho mộng đầy....bay cao.Trăng ấp ủ ngoan dỗ giấc ngonChớ nên trằn trọc kẻo hao mònTình tôi tạm trú đêm trăng nhé!Gối tựa vai trăng.. mộng rất trònThuở ấy chẳng còn bánh ngọt lồng đèn, mà sao ngọt ngào đến thế, đáng yêu đến thế! Ánh mắt ai xuyên suốt như ánh trăng, dịu êm, nồng nàn cho đêm khuya tròn giấc. Đêm tàn rồi chỉ còn lại trăng với tôi...Canh đã tàn rồi trăng vẫn nonBài hát trăng ru thắm cuộc đờiKhép mắt huyền mơ tình vời vợiQuay quắt yêu rồi... trăng với tôi!Rồi thời gian vụt qua mau, ngày tháng mơ mộng ấy cũng theo dòng đời trôi nổi... lạc về chốn mịt mờ trong ánh trăng tan...Tuổi muộn tôi!Trăng thiếu phụ ai nhìn không ngơ ngẩnĐường vào yêu lối dẫn có ai ngờĐêm nên thơ lá xanh tình hò hẹnThôi cứ vờ để trăng vẹn tiếng yêuTrung thu nay chỉ là câu chuyện của ký ức, muộn màng, nhưng trăng vẫn như xưa, sáng soi, rực rỡ một góc trời, tiếng lòng tâm sự cùng trăng... nói hoài nói mãi... suốt đời chỉ có tri kỷ trăng thôi!Trăng Thu ơi, đêm nay bên hiên nhà, trăng có bình yên, có mỉm cười, có thấy một bóng gầy... gầy mòn ngóng đợi ...đợi đến lúc trăng tan.... tan vào nỗi nhớ .... vật vờ ....tìm trăng!
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 122VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITrăng xuyên suốt tận đáy timThấu tình Nỗi Nhớ thệ nguyền cùng TrăngÂu yếm đầu tựa vai nằmĐêm dài bất tận.. thì thầm lời ruSong ngoài dày đặc sương mùTrăng thưa dần khuất …thiên thu ảo mờNỗi Nhớ hụt hẫng tỉnh mơÔm ghì hạnh phúc vật vờ ...tìm TrăngKim OanhTrung Thu 2025--http://lethikimoanh9.blogspot.com
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 123THU LƯU VONGThu về ngắm chiếc lá vàng bayNgót bốn mươi năm vẫn...xó nàyNhắp chén vang thơm lòng héo hắtBước cao bước thấp ngỡ mình sayBiết đến khi nao đất nước êmTrở về quê cũ sớt chia niềmVui chung tổ quốc rồi tươi sángXóm cũ làng xưa rạng rỡ thêmTừng cơn gió rít trụi ngàn câyTháng đến năm qua đếm mỗi ngàyBạn hữu dần xa rời cõi thếChỉ còn mấy đứa có gì vuiĐời người ngắn ngủi tựa nhành bông*Ngẫm lại mà thêm tan nát lòngRáng sống an vui ngày hiện hữuVàng son dĩ vãng chẳng hoài mongNông gia 2 lúa ( Nương vận thơ SQ )Tiểu bang miệt vườn New Jersey USAThu lưu vong năm 2025*Trích ý từ đoạn Thánh Vịnh :\"Đời sống con người chóng qua như hương cỏNhư bông hoa nở trên cánh đồngMột cơn gió thoảng đủ làm nó biến điNơi nó mọc cũng không còn mang vết tích\"
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 124VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIThơHOÀI NON NƯỚCHạ-Long hùng vĩ dưới chân mâyRồng Biển từ khơi đã tới đâyÊm ái xuôi dòng thuyền dịu láiNên thơ huyền diệu nước vòng xoayYểu điệu sông Hương khoác áo trờiTràng-Tiền nối nhịp bước mây trôiCanh khuya nghe gõ hồi Thiên-MụBến-Ngự , Vân-Lâu chất ngậm ngùiBát ngát đồng quê lúa trổ vàngCây xanh trái ngọt Cửu-Long GiangTrăng thanh gạo trắng chày đua giãĐiệu hát câu hò cất tiếng vangNon nước hữu tình thương nhớ ôiQuê tôi nay đã cách xa rồiLòng đau lưu luyến dâng vời vợiNắng nhạt chiều phai chiếc lá rơi.Đình Duy Phương.Nhạc phẩm HOÀI NON NƯỚC Chú giải của tác giả :Bài thơ HOÀI NON NƯỚC của Đình Duy Phương được nhạc sĩ LM Lã Mộng Thường, một thành viên VBVNHN đã phổ nhạc khoảng hơn mười (10 ) năm về trước. Nay mới hòa âm , với tiếng hát Ca sĩ Quốc Duy.Mỗi đoạn thơ có 4 hàng chữ một hàng 7 chữ ( thất ngôn)Ba đoạn thơ trên , tác giả trình bày tên các danh lam thắng cảnh nổi tiếng của ba miền Bắc, Trung, Nam trên đất nước Việt Nam .Đoạn cuối , là tâm trạng của tác giả khi đã rời xa Quê Hương . Tôi ngậm ngùi cho số phận của con người, chưa biết ai còn, ai mất? Nếu mất sớm thì ví như chiếc lá trên cây rơi xuống dù lá còn xanh , và chiếc lá vàng úa lìa cành tựa tuổi già xế bóng chiều phai lúc ly trần.Video HOÀI NON NƯỚChttps://youtu.be/Iqq1e-2BCqQ?si=AcYSyWW60cCvT3VSMời bấm vào Link .https://youtu.be/Iqq1e-2BCqQ?si=AcYSyWW60cCvT3VS
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 125VÁN BÀI CHƯA KẾTTranh tài cường quốc Mỹ-Nga-TàuĐấu trí hơn thua dễ... nhịn nhauChiến lược thấp cao luôn bí ẩnRồi ra Quốc tế sẽ luận sauHòa binh trước mắt vẫn còn chờNguyên tử hạt nhân chớ để lơMỹ Quốc cố công dàn xếp ổnBắc Hàn ngoan cố hẹn lờ mờBiển đông tạm xếp chẳng tập tànhVe vuốt \"Ủn ta\" rõ rành rànhHội nghị tiến hành trong êm đẹpXem như nửa bước đã hoàn thànhBắt tay với Mỹ sẽ qua nguyCấm vận nới dần cũng chỉ vìMong muốn họ Kim nhìn thấy rõĐói nghèo quá khứ sẽ ra điĐàn anh Trung Quốc đứng sau lựngKim \"Ủn\" lừng khừng biết sao vang?Dựa Mỹ xa dần ảnh hưởng TậpBiết đâu đất nước sẽ phục hưng!.Giải thưởng Hòa bình đã đặt tên ,.Hai bên thỏa thuận chịu bình yênMuôn nhà, mọi nước bình yên sốngGhi dấu danh thơm được vững bềnTRANG NGỌC KIM LANG
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 126VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINGÀY LỄ CHA Cha tôi là người chiến binh anh dũngSuốt cuộc đời lo gánh vác việc chungViệc lớn việc nhỏ đều tỏ người hùngAi cũng bảo cha tôi, người tốt bụng!Đối với gia đình ông được trọng dụngÔng Bà tôi luôn nhắc nhở đến ôngÔng đau bệnh tật ai cũng ngóng trôngÔng có ngón nghề chửa bệnh \"mát tay\"Không phải \"Đốc tờ\", lồi xóm ai cũng gọi ThầyCon cái ốm đau mang đến thầy chữaÔng chữa \"phương ngoại\" ai cũng ưa\"Mát tay\" là ai cũng được chữa lành!Ông ra giờ làm, các con \"khoái chí\"Sáng ra \"kéo ghế\" là hủ tiếu mìQuán Tàu Phù quen khách mọi khiTối đến \"Chợ Cũ, Xá xíu, Vịt tiềm, Cơm thố\" !Ôi bất hạnh thay hạnh phúc đó không cònCác con thơ đã mất Cha quá sớm!Giờ đây Ngày Lễ CHA các con đã lớnĐâu còn Cha để báo hiếu công ơnMất Cha như mất ngọn núi Thái SơnTuổi trẻ nào còn cha là điều hạnh phúcTA luôn phải TRÂN QUÝ!Việc lớn việc nhỏ đều tỏ người hùngVới gia đình luôn có chỗ cho ôngĐối với xã hội, ông luôn được trọng dụngVậy mà bất hạnh thay!Sự ra đi quá sớm của ông là sự mất mát của gia đình và xã hội.TRANG NGỌC KIM LANG
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 127? Truyện vui Halloween: “Nghĩa trang Turnsworth – Nơi người chết không ngủ yên!”Cách đây mấy năm, trong chuyến thăm con cháu vào đúng mùa Halloween, con gái tôi rủ đi xem “khu nghĩa trang” Turnsworth Cemetery gần nhà. Nghe tên đã lạnh gáy, nhưng tôi đâu ngờ đó chỉ là ba sân trước của ba gia chủ ở Redwood City – nơi hằng năm, cứ đến tháng Mười, họ lại biến ngôi nhà của mình thành một nghĩa trang ma quái đến mức… người sống cũng phải rùng mình!Dưới ánh trăng mờ, những bộ xương trắng hếu lắc lư trong gió, thỉnh thoảng cất lên tiếng cười khanh khách nghe như vọng về từ cõi âm. Mấy bia mộ nghiêng ngả, trên đó khắc tên những “linh hồn chưa kịp hoàn hồn”, còn khói lạnh từ những chiếc nồi phù thủy cứ bốc lên nghi ngút, hòa cùng tiếng hú dài của bầy chó sói nhân tạo khiến khách ghé thăm không khỏi… nổi da gà!Người người kéo đến Turnsworth không chỉ để sợ, mà còn để… vui. Bởi chen giữa những chiếc đầu lâu phát sáng là những nụ cười của trẻ nhỏ trong trang phục ma cà rồng, tiên nữ, xác ướp – vừa run vừa cười, tay cầm giỏ kẹo.Xin mời ghé thăm “nghĩa trang huyền thoại” qua link ảnh sau, nếu có đủ can đảm!? Turnsworth Cemetery – Redwood City HalloweenChúc quý anh chị một mùa Halloween thật vui – vừa rùng rợn, vừa ngọt ngào!Quý mến,Pham Phan Lang
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 128VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠI? ĐÊM MA QUỶ DẠOSương giăng mờ lối nhỏ,Trăng vỡ nửa vầng cong.Gió rít qua bia mộ,Lạnh buốt tận trong lòng.Dơi vờn quanh bóng tối,Cú gọi giọng bi ai.Lá rơi nghe lạo xạo,Như bước chân âm hoài.Phù thủy ngồi khuấy nồi,Khói tím bay mù mịt.Tiếng chuông vang nghĩa trang,Nghe hồn ai than thở.Trẻ con đi xin kẹo,Đèn bí ngô lấp loáng.Nụ cười nửa ma quái,Nửa ngây ngô hân hoan.Kẹo ngọt tan trong miệng,Trăng cười chếch trên cao.Đêm ma người gặp quỷ,Cùng vui… chẳng biết sầu! ?phamphanlang
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 129English versionTurnsworth Cemetery – Where the Dead Don’t Rest!A few years ago, during a family visit in the Halloween season, my daughter took me to see the “Turnsworth Cemetery” near her home.It turned out to be nothing more than three front yards belonging to three creative homeowners in Redwood City. Yet, for decades, every October, these neighbors have transformed their lawns into an eerily realistic haunted graveyard known as Turnsworth Cemetery—a spooky wonderland that draws crowds of visitors, especially after dark.Under the pale moonlight, white skeletons sway in the wind, letting out ghostly laughter that seems to echo from another world. Tombstones tilt and crumble, carved with the names of “souls who never found their way back.” Purple smoke rises from bubbling witch cauldrons while the howling of mechanical wolves drifts through the fog, sending chills down every spine.And yet, amid the eerie glow, you’ll see children laughing in delight—dressed as vampires, fairies, and mummies—clutching candy baskets as they wander among the “dead.” It’s a night where fear meets fun, where sweet and spooky go hand in hand.? Visit the Turnsworth Cemetery – Redwood City Halloween PhotosWishing all dear Teachers, Friends, and Loved Ones a Halloween filled with both chills and sweetness — a delightfully spooky and joyful night!Warm regards,Pham Phan Lang29/10/2025
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 130VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINIGHT PARADE OF GHOSTMist drapes the narrow pathway,The moon a broken arc.Wind whistles through the gravestones,Chilling every heart in the darkBats swirl around the shadows,The owl’s cry echoes deep.Leaves rustle like soft footsteps,Of spirits that never sleep.The witch stirs up her cauldron,Purple mist begins to rise.Bells toll across the graveyard,Mourning whispers fill the skies.Children roam for candy,Jack-o’-lanterns brightly gleam.Their smiles—half ghostly laughter,Half innocence in dream.Sweet candy melts on tongues,The moon grins sly and proud.Tonight ghosts dance with mortals—One joy, one haunted crowd!phamphanlangOctober 29, 2025
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 131Halloween Đêm Trăng MáuTrong đêm trăng máu mơ màng,Ma cười khe khẽ, gió vang bên đồi.Bầy quỷ ghé cửa gọi người,Nghe như tiếng nhịp, gọi mời nửa đêm.Nếu ai chợt tỉnh giấc mềm,Xin cười một chút, ta thêm… sống rồi!Đèn bí ngô đỏ rực soi,Hồn ma khoác áo rong chơi dặm trường.Phù thủy cưỡi chổi qua sương,Trẻ thơ xin kẹo, chung đường đi theoNgười người hóa quỷ mặt đeoĐùa vui nhảy múa, leo chèo cười vang.Trăng nghiêng soi cõi nhân gian,Hư hư thực thực mộng tàn thật hưSáng mai tỉnh giấc chân nhưNụ cười còn đó. Halloween chúc mừngTế LuânHappy Hawlloween10-30-2025
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 132VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITUỔI GIÀThật chán làm sao cái tuổi già,Ngất ngư lui tới ngã nghiêng qua.Nhờ cây gậy chống, nên không té,Vịn vách trong nhà khỏi ngã ra.Thuở trẻ, khổ vì quân Cộng cướp.Nay già, nhờ được Mỹ chăm ta.Ở ăn già bịnh phò chu đáo,Chăm sóc an toàn kỷ quá cha./Nhật Quang Phi Hồ. (Nov 2025)CHÍN MƯƠISinh nhật lần đây qua chín mươi,Già nua yếu bệnh chẳng nên người.Bạn bè trang lứa tiêu tùng cả,Ta vẫn còn đây yếu, lẫn, đười.Nhớ nước đâu còn thăm viếng nữa,Thương đời khổ nạn khó vui tươi.Nhân sinh lần lữa tiêu tùng cả.Lớp mới nhìn ta chẳng muốn cười.Nhật Quang Phi Hồ (Nov 2025)
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 133THƯƠNG TIẾC CÔNG CHÚA DIANATrang Ngọc Kim Lang Kỉ niệm lúc Hoàng gia Anh đang đề bạt ông Charl lên làm vua.Được tin công chúa Diana,Chết vì tai nạn thật bi thươngHồng nhan bạc mệnh thói nhườngDuyên phần chẳng trọn thẳng đường ngao duThoát khỏi cung điện ngục tùThái tử li dị, đền bù hai conCủa tiền, gấm vóc, vàng son,Đâu bằng hạnh phúc vuông tròn lứa đôiTim chàng, nàng chẳng có ngôi,Hận lòng dứt bỏ cho rồi oan khiênVới nhau cứ chuốc ưu phiềnThay đổi cuộc sống, niềm riêng bên lòngLàm dân đi đứng thong dongCông Chúa, Hoàng Tử lòng vòng phiền ra...Dũng mãnh nàng đành bỏ nhàCác hội từ thiện tham gia nhiệt tìnhHãng phim đề bạt minh tinhVui trong việc mới, nhục vinh chẳng màngMới đây nàng gặp một chàngTrai tài gái sắc đôi đàng yêu nhauBáo chí theo dõi thì thàoTử thần cướp mất khiến ta bàng hoàngCuộc đời nhiều cảnh trái ngangVừa vui duyên mới, đôi đàng rủ điBên kia thế giới mơ gì?Cho chim liến cánh chẳng khi nào rờiMong nàng ngoạn cảnh ngàn khơiPhù du cõi thế, à ơi giã từ!
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 134VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIGiã từ chẳng có tâm thưCon khờ cách biệt xem như phụ lòngThái tử Charl nghĩ gì không?Có thương phận bạc má hồng qua tay,Với nhau đã có bao ngàyDù không chung sống cũng ray rứt lòngBởi là tình nghĩa vợ chồngViếng nàng hoàng tộc cũng đồng thương tâm,Tràng hoang phúng điếu viếng thăm,Mọi người thương tiếc âm thầm cầu xin...Hồn nàng về chốn thiên đìnhDứt bao thống khổ nghiệt tình thế gianHương lòng hướng nguyện về \"Nàng\"./-Trang Ngọc Kim Lang
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 135Ronald ReganNGƯỜI VIỆT NHỚ ƠNTRANG NGỌC KIM LANGNgài Tổng Thống Hoa KỳTa nhớ lại điều chi ?!Người ân nhân xứ MỹGiúp H.O (1) ra điTổng thống Reagan một thuở nàoXướng ngôn viên bơi lội, thể thaoĐóng phim vai sánh cùng tài tửDuyên nợ \"hai ngôi\" (2) kết má đào!Cộng Hòa Tổng Thống thứ bốn mươi
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 136VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIPhục vụ cho đời, cho mọi ngườiĐối thủ Liên Xô nước đáng ngạiQuốc phòng sách lược phải kịp thời!Thượng phong, hỏa lực khiến Liên XôTới cảnh đau thương đành sụp đổBiến cố phá tan tường ô nhụcDây chuyền khối cộng phải chôn mồGorbachev khen ngợi Tổng Thống Reagan!Mạnh dạn làm nên sử vẻ vangThế giới bước sang trang sử mớiNgày nay phòng thủ lũ Tàu bangQuý thay, nước Mỹ cứu Đồng MinhTrách nhiệm tạo ra một chương trìnhH.O đủ hạn ba năm chẵnRa đi lánh nạn, dứt bao tình!Lắng lòng tưởng niệm đến ReaganTài tử, tài cao, ban bố ânNgười đã \"ra đi\" danh còn mãiGiờ đây sung sướng, nhớ vô ngầnTrang Ngọc Kim Lang1-H.O: Humanitaria operation2-Hai vợ đều là tài tử: Jane Wyman, Nancy David
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 137
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 138VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠITháng Năm năm 1956 - Ngô Tổng Thống ngủ trưa dưới bóng cây trong chuyến viếng thăm một trại di cư tị nạn cộng sản. (Hình ảnh: LIFE)
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 139Nỗi LòngXướngGươm đàn nửa gánh quảy sang sôngHỏi bến: thuyền không, lái cũng khôngXe muối nặng nề thương vó kýĐường mây rộng rãi tiếc chim hồngVá trời lấp biển người đâu táBán lợi mua danh chợ vẫn đôngLần lữa nắng mưa theo cuộc thếCấm sào đợi nước thuở nào trong?T.T.Ngô Đình DiệmHoa Kỳ 1953
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 140VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠINỗi LòngHọa (2019)Một lòng son sắt với núi sôngTreo ấn từ quan phủi tay khôngGiành trọn cuộc đời cho Tổ QuốcRõ mặt cháu con giống Lạc HồngHiền thần lương tể đâu chẳng thấyGiá áo túi cơm lại quá đôngĐất khách trông chờ bao Năm ThángTrở về giúp nước đục thành trongTrần Công-Lão Mã SơnNỗi LòngCẩn họa (2020)Tận tụy trung thành với núi sôngMưu cầu quốc thái, lợi riêng khôngThương dân quyết tỏ lòng con LạcGiúp nước thề trưng dạ cháu HồngNội phản miền Nam, lương tướng ítNgoại thù nước Việt, loạn thần đôngNgàn năm chí sĩ Ngô Đình DiệmMột mảnh tình son mãi sáng trongThanh Song ntkp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 141Tưởng Niệm:Chí Sĩ Ngô Đình Diệm(Nhị thủ Liên hoàn)Sinh tử hùng anh lại thấy thườngMột lòng chí sĩ rạng ngời gươngLợi danh bào ảnh nào tranh chấpPhú quý phù vân vẫn nhịn nhườngGiúp kẻ cơ hàn nơi trú quánChăm người khốn đốn ở quê hươngBảo an xã tắc gìn sông núiHậu thế ngàn thu mãi tiếc thương -/-Hậu thế ngàn thu mãi tiếc thươngBinh cơ chiến địa cũng am tườngTrung trinh lương đống sao bình thảnPhản phúc gian thần cứ nhiễu nhươngCầu nguyện hồn nương miền vĩnh cửuTiễn đưa xác đến cõi vô thườngTrọn đời Tổng Thống Ngô Đình Diệm Mạng tận danh còn phảng phất hươngThanhSong ntkp (Họa)
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 142VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIKHÔNG QUÂN VIÊT NAM, LỤC QUÂN HOA KỲNguyễn DươngY Sĩ Đại Úy, Không Quân QLVNCHĐại tá (Hồi Hưu) Lục Quân Hoa kỳCó nhiều anh bạn hỏi tại sao N lúc ở Việt nam thì N ở trong Không Quân mà sao sang Mỹ lại không gia nhập KQ Mỹ mà lại ở trong Lục Quân Mỹ. Cũng là tại số cả! Số là sau khi tốt nghiệp Y Khoa gia đình, N tình nguyện gia nhập KQ Mỹ, đã đi khám sức khoẻ trong KQ và được chấp thuận vào. Nhưng khi đi chọn đơn vị làm việc thì KQ Mỹ không có chỗ (opening) làm việc ở vùng Hoa Thịnh Đốn trong khi đó thì Lục Quân có chỗ gần nhà nên N xin thuyên chuyển về Lục Quân. Nói chung thì Lục Quân có nhiều đơn vị ở các tiểu bang và ở khắp thế giới còn KQ thì có ít hơn. Tuy vậy KQ Mỹ vì là một binh chủng mới, sinh sau đẻ muộn nên có các cơ sở, nhà thương hiện đại tối tân hơn nhiều nhưng đơn vị lại ở chổ xa xôi hẻo lánh như Nebraska, Alaska, North Dakota hay Greenland (Đan mạch) thành ra so sánh Lục Quân Mỹ và KQ Mỹ thì một bên tám lạng một bên nửa cân!Nhận xét đầu tiên khác và rõ rệt nhất về nhà binh Việt nam và Hoa kỳ là luật pháp: luật rừng hay rừng luật. Đại cương ở Hoa kỳ là xứ có nhiều luật (rừng luật) hơn tất cả các xứ trên thế giới. KQ Mỹ cũng không tránh khỏi. Ví dụ như là chuyện nhỏ nhặt là hộp khe để hồ sơ bệnh lý cuả bệnh nhân tại cửa phòng khám bệnh cũng có điều lệ chỗ nào để được và phải đóng loại đinh nào chứ không được tùm lum muốn đóng đinh tường hay đinh xoắn ốc vào cửa hay tường. Hồ sơ thì phải dấu tên bệnh nhân và lý do khám bệnh không được tiết lộ khơi khơi để khi bệnh nhân khác đi ngang qua có thể trông thấy đọc được vì phải tôn trọng danh tính kín đáo của bệnh nhân. Hơn nữa, theo luật (regulations) thì ghế ngồi chờ đợi tới lượt khám bệnh ở phòng đợi cũng phải ở xa chỗ khám vì sợ bệnh nhân ngồi ngoài có thể nghe thấy chuyện khai bệnh riêng tư của bệnh nhân khi được khám bệnh.
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 143Về hình phạt, Việt nam có phạt củ hay trọng cấm rất dễ dàng. Các sếp ở Việt Nam nếu không được vừa lòng thì phân phát trọng cấm các nhân viên dưới quyền một cách rất phóng khoáng (cavalier) như chẳng hạn chuyện N được chứng kiến là có một ông sếp đi thăm viếng không báo trước một đơn vị xa xôi mà đơn vị trưởng ở đó đang được đi phép của sếp trực tiếp về thăm nhà thành ra không có mặt tại đó. Ông sếp cao đó vì mất một dịp được nâng bi đón tiếp lễ nghi quân cách nên lòng tự ái cá nhân bị đụng chạm bèn lấy cớ đi “thanh tra” kệ thuốc và lẽ dĩ nhiên sẽ “khám phá” được một lọ thuốc trên kệ đã bị quá hạn ngày xử dụng. Ông ta bèn ra lệnh phạt 8 củ trọng cấm ông đơn vị trưởng đó. Quân đội Hoa kỳ thì khác: muốn phạt trọng cấm là đi tù thật sự nhưng chuyện phạt tù giam là cả một vấn đề trọng đại như giết người, hiếp dâm, v.v.... có ảnh hưởng nhiều đến sự nghiệp trong hay ngoài nhà binh của đương sự. Lại nhớ đến vụ BS HTNhơn có một thời làm loạn ở Quân Y Viện Nha trang hành hung cấp trên và dưới mà không bị tù tội gì cả!N trong hơn hai mươi năm trong Quân Đội Hoa kỳ chả thấy ai bị giam trọng cấm vì có một lọ thuốc quá ngày. Vài năm trước có một Y-sĩ Đại úy thường trú học hậu đại học khoa tê mê mà có lở dùng thuốc sai lầm làm chết một bệnh nhân. Điều tra lên điều tra xuống, thượng cấp tha ông y sĩ đó vì có nhiều sự kiện không rõ ràng để mà buộc tôi ông ta như là thuốc trên làm chết bệnh nhân là do bơm thuồc nhanh hay chậm, vì bị phản ứng anaphylaxis thuốc đó hay là tại vì thuốc đó cộng với các thuốc khác v.v…Nhưng khổ cho ông y sĩ trẻ đó là vì bệnh nhân lại là một cô sinh viên trẻ trung con của một ông Đại tá Thủy Quân Lục Chiến đi mổ cắt một bướu lành nhẹ ở cổ, tưởng đi mổ buổi sang, chiều ra về mà ngờ đâu lại mê man bất tỉnh rồi qua đời luôn. Ông bố Đại tá TQLC đó quá giận dữ lại thấy ông y sĩ đó không bị phạt nặng gì cả chỉ bị giấy khiển trách và mấy tháng sau đó lại được đề nghị thăng cấp Thiếu tá! Ông ta thấy vô lý quá nên ông ta đùng đùng nổi giận đi kiện ông y sĩ đó. Nhưng trong lúc kiện tụng, ông ta lại lên trình cho thượng cấp của ông ta là Đại tướng Tư lệnh TQLC. Ông này thấy bất công nên giận dữ sai Quân Pháp dưới quyền “to get it” nghiã là tìm cách hạ sát ván ông y sĩ thường trú làm lỗi đó. Nào ngờ đâu ông y sĩ đó vì sợ bị phạt tù sẽ bị mất quyền hành nghề y sĩ vĩnh viễn mất luôn một nghề kiếm khá nhiều tiền sau khi khổ sở học cả vài chục năm thành như con hổ bị chận đường cùng ông y sĩ kiếm một ông luật sư trứ danh cãi hộ. Ông luật sư khôn ngoan này tìm các kẽ luật sơ hở để cãi văng là cuộc xử kiện này không theo đúng luật vì bị unlawful command influence (bị ảnh hưởng cấp
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 144VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠItrên bất hợp pháp) của ông Tướng Tư lệnh TQLC dùng quyền lực lạm ảnh hưởng tới luật pháp. Như vậy luật không được nghiêm minh nên phải tha cho khách hàng ông ta! Chắc các bạn còn nhớ vụ cô Trung úy K. trong KQ Mỹ có mèo mỡ với lính dưới quyền (khá lâu rồi). Đúng ra luật pháp quân đội Mỹ là không được tằng tịu với nhân viên dưới quyền nhất là với hạ sĩ quan hay binh lính mặc dù thuộc hệ thống quân giai hay không. (chả bù với các ông sĩ quan cao cấp có bà hai bà ba mèo chó với nữ nhân viên dưới quyền bị bắt tại chỗ mà không bị phạt nặng gì cả chỉ bị khiển trách mà thôi) trong khi đó thì cô ta lại bị xử dưới quân luật (court-martial). Cô ta sau đó được Bô Truởng KQ cho ra khỏi KQ nhưng giải ngũ không có danh dự (dishonorable) vì tội trạng rất rõ ràng là cô ta đã được khuyên ngăn bởi cấp trên hai lần, hai vụ ngoại tình khác nhau không những với một hạ sĩ quan có gia đình lại với một người lính khác nữa. Ông luật sư này cãi lại là cô ta rất giỏi là nữ pilot lái máy bay rất có thể lên tướng được nhưng bị ghen tị bởi các nam pilot khác. Ông ta lại dùng món đòn nam nữ bình quyền chính trị hoá tìm cách lôi cuốn các nữ thượng nghị sĩ, dân biểu làm to chuyện nên cuối cùng ông Bộ Trưởng KQ phải nhượng bộ nuốt giận để cho cô K. này giải ngũ với danh dự (không được honorable thì khó kiếm việc tốt ở ngoài dân sự).Thường thường các chuyện phạm tội nho nhỏ trong quân ngũ thì chỉ bị khiển trách (counseling) trên giấy tờ mà thôi. Nặng hơn một chút như đánh lộn hay say rượu thì bị Article 15 nghiã là bị buộc tội trên giấy tờ nhà binh mà thôi. Có thễ hình phạt là bị giữ trong doanh trại vài ngày hay tối đa thì bị dùng làm một lý do không tốt khi cấp trên xét xử thăng thưởng nhưng khi ra khỏi quân ngũ thì hồ sơ tòa án dân sự vẫn còn trinh bạch. Tuy vậy Article 15 cũng phải được điều tra lên điều tra xuống và phải có luật sư quân pháp xét xử các dữ kiện và bênh vực cho lính phạm tội chứ không như các ông sếp Việt nam xưa kia phân phát phóng khoáng các giấy trọng cấm như giấy confetti khi không được vừa lòng bởi các nhân viên dưới quyền.Chuyện nữa là KQ Việt nam xưa kia đâu có chuyện màu da kỳ thị vì ai nấy đều một dòng giống Lạc Hồng cả, ngoại trừ vài trường hợp hiếm có như gốc Hoa/Miên hay gốc dân tộc thiểu số nhưng trong quân đội Hoa Kỳ thì họ rất sợ
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 145vụ kỳ thị da màu. Thành ra có nhiều vụ các chàng nhất là các nàng da màu thiểu số hơi một tí khi bị cấp trên khiển trách là nhanh nhanh đánh ván bài kỳ thị chủng tộc ra cãi bay tội trạng của họ. N có được chứng kiến nhiều vụ cấp trên da trắng điên đầu khi điều hành đơn vị của họ. Có nhiều đơn vị dùng gậy ông đập lưng ông bằng cách dùng chọn thượng sĩ thường vụ (First Sergeantrất có nhiều quyền hành với binh lính- gần như là chỉ huy tất cả các binh lính dưới quyền) đơn vị là một người da màu thiểu số. N để ý là trong quân đội Hoa kỳ chỉ có 20% hay quá lắm là 30% là lính da màu thiểu số nhưng các thượng sĩ thường vụ hay sĩ quan điều hành (executive) lại là 40% hay gần như là 50% là người da màu thiểu số. Nghĩa là các chỉ huy trưởng đó muốn tránh mang tiếng bị kết án là kỳ thị da màu bởi các ông chính trị gia da màu to tiếng nên họ chọn các thượng sĩ thường vụ hay sĩ quan điều hành hơi tốt giỏi một tí bèn thăng thưởng lên để cho tụi nó trừng trị lẫn nhau cho ông ta được tránh tiếng. Thành ra có vài sĩ quan và hạ sĩ quan da màu thiểu số lợi dụng cách đó mà vùn vụt được thăng bổng cao cấp một cách dễ dàng như vụ một ông tướng bốn sao mặc dù làm mất súng cá nhân mà vẫn được thăng thưởng sau đó lên tới làm TổngTrưởng!Nói về luật thì như đã nói trước ở Hoa kỳ là rừng luật còn ở Việt nam là luật rừng. Số là N cũng có máu bay bổng nên tuy gia nhập Lục quân Mỹ nhưng N cũng tìm cách đi bay. Biết rằng trong Lục quân Mỹ cũng có nhiều máy bay (như các binh chủng Hải quân, TQLC cũng có máy bay riêng) nhất là nói về tổng số máy bay (aircrafts) thì Lục quân Mỹ có nhiều máy bay hơn KQ Mỹ vì không những Lục quân cũng có máy bay cứng cánh mà Lục quân Mỹ lại có rất nhiều máy bay trực thăng hơn tất cả các binh chủng khác (nhớ cảnh Tàu chiến Hải quân Mỹ vứt bỏ dễ dàng các máy bay trực thăng của KQ Việt nam khi di tản đáp lên tàu Mỹ hồi mất nước April 1975) nên Lục quân Mỹ rất cần nhiều y sĩ phi hành. Thế là N cũng được gửi đi học khóa y sĩ phi hành và được dạy lái máy bay trực thăng. Vì muốn được lĩnh tiền bay nên mỗi tháng phải đi bay tối thiểu là 6 giờ bay thật hay ngồi trên máy bay cũng được kể như là có đi bay. Có một lần khi đóng ở bên Đức, N đi bay với một pilot trực thăng, có một phi vụ rõ ràng. N dụ ông ta đi bay tới một tỉnh nhỏ có một ông bạn bác sĩ Việt nam cùng trường cùng lớp nhưng hành nghề bên Đức (BS Dư Quốc Trung). Ông pilot đó vì nể N là y sĩ phi hành ông ta mỗi năm phải đi khám sức khỏe định kỳ thường niên nên ông ta bằng lòng lái tới đó. Lái tới đó đáp xuống heliport nhà thương ông ta không dám ở lâu như mèo mắc đái đòi về ngay vì bay như vậy
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 146VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIlà đi ngoài phi vụ sợ bị phạt tuy rằng trên máy bay đó chỉ có N và ông ta mà thôi! Chả bù khi ở Việt nam xưa kia có lần N được một ông bạn mạt chược rủ đi bay ông ta lấy khu trục bay cùng N đi lượn lên lượn xuống ngoài biển bay số 8 dễ dàng (fun ride) mà chả sợ bị khiển trách gì cả!Thành ra chung quy là mặc dù Hoa kỳ là đứng đầu thế giới tự do nhưng thật sự thì ai nấy đều bị bao bọc bởi nhiều mạng nhện rừng luật. Quân đội Hoa kỳ nói chung, Lục quân hay Không quân Hoa kỳ nói riêng, cũng không tránh khỏi mạng lưới rừng luật đó lại còn bị một mạng lưới quân pháp khe khắt tùy theo mỗi binh chủng nên làm việc gì cũng e sợ bị dính trái luật từ lúc đánh nhau chiến trường cũng như làm những chuyện thông thường đều phải đi tham khảo với luật sư quân pháp. Quân đội Hoa kỳ 24 tiếng trên 24 tiếng đồng hồ tất cả mọi hành vi phong tác đều bị kềm kẹp trong quân luật cả, từ tóc dài ngắn ra sao, nam hay nữ, ăn mặc nghiêm chỉnh như thế nào cho đến tác phong hành động ngoài công cộng. Vì vậy mỗi cô chú lính Hoa kỳ hay được gọi là GI (Government Issue) nghiã là thuộc chính phủ nên bị chi phối hoàn toàn bởi chính quyền. Còn ở Việt nam thì đã có ít luật hơn lại không được tôn trọng hay bị lạm dụng tùy hứng của các tai to mặt lớn ban bố phán xét mà chả cần phải theo luật pháp gì cả như là luật rừng. Ngẫm nghĩ đi ngẫm nghĩ lại không hiểu ở xứ nào “tự do” hơn đây!Nguyễn Dương
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 147THU MỘNGTa đến bên thu nghe gió lạnhNhìn mây lờ lững giọt chiều rơiTâm tư mộng tưởng hồn như thoátNghe tiếng ai về nhịp bước lơiKhe khẽ xin đừng lay động gióĐể ta níu hái cánh mây trờiMắt ai êm ái trong như ngọcÔm trọn hồn ta mộng chơi vơiChoàng tỉnh tìm xem người vẫn đóKhông gian lạnh vắng lá vàng rơiLá vàng rơi mãi ta ngồi khócNgười đã đi rồi thu lẻ loi....Phamphanlang
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 148VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIBỐN ÔNG THIÊN LÔI Thuở tạo thiên lập địa trời dất hỗn mang, tiên - ma nhập nhằng, nhân – thiên bất phân… Thượng đế thấy thế bèn cho gọi bốn ông thiên vương đến:- Này bốn ông Thiên Vương, nay ta cử Quảng Mục Thiên Vương đi trấn nhậm Tây Ngưu Hóa Châu. Đa Văn Thiên Vương đi trấn nhậm Bắc phương của cõi Dục Giới. Trì Quốc Thiên Vương trấn nhậm Đông Thắng Thần Châu. Tăng Trưởng Thiên Vương trấn nhậm Nam Thiệm Bộ Châu. Các ông đi trấn nhậm bốn phương giữ lấy cương thường, rộng đường thăng tiến, thiên nhân rạch ròi, nhân loại an định, hòa bình chung sống…Kể từ đó cõi trời thái bình, bọn A Tu La tuy có dấy loạn nhưng cũng sớm bị dẹp tan. Cõi người đi vào khuôn phép nề nếp, ác trừ thiện khuyến, hết thảy tùy duyên, tinh chuyên hành hoạt, nhất loạt bình thân, nhân quả tiệm tiến… Kế đến thượng đế lại cử bốn ông Long Vương cai quản biển cả, điều phối muôn loài thủy tộc. Bấy giờ trên trời dưới biển thiên hạ thái bình, duy còn trên mặt đất thì lại nảy sinh nhiều chuyện mới mà thượng đế chưa biết tính sao.**Xứ quởn thuộc nước Vệ thời nhà Sản giống hệt thiên đình lúc tạo thiên lập địa. Cả quốc độ nhì nhằng hỗn mang, trên dưới bất phân, dân tâm bất bình, thượng hạ bất chính, quan binh bất lương…Thế rồi bọn họ nảy nòi sáng kiến lập ra tứ trụ triều đình theo kiểu thức thượng đế cử bốn ông thiên vương cai quản vậy. Tuy nhiên tứ trụ triều đinh chẳng giống bốn ông thiên vương mà lại giống hệt bốn ông thiên lôi. Tổng trụ là kẻ đứng đầu, quyền lực vô biên, sức mạnh tuyệt đối, người trong cõi không một ai dám trái ý y, lệnh tổng trụ còn hơn mệnh vua. Kế đến là Chủ Trụ, tuy tiếng là Chủ nhưng thực ra chỉ là hữu danh vô thực, ngồi chơi xơi nước, ký tá nhì nhằng mớ bằng khen, giấy chứng nhận vô thưởng vô phạt của mấy hội người già, đàn bà, con trẻ…Dưới nữa là Hội Trụ, khứa này cầm đầu đám dân biểu để trình diễn hoa lá cành cho xôm tụ vui vẻ cả nhà, làm màu cho bà con bốn bên thấy mình cũng có giá dân chủ như ai, tuy nhiên cả bọn chỉ có mỗi việc giơ tay biểu quyết để lúc nào cũng đạt con số 99,99 phần trăm. Cuối cùng là Thủ Trụ, tay này cũng có chút quyền hành, đứng ra điều phối việc cho nhân viên tuy nhiên mọi việc cũng phải đợi Tổng Trụ gật đầu mới được làm. Thiên hạ vẫn kháo nhau rằng, tổng trụ tiền bối tuyên bố:- Tổng Trụ là chức quan trọng đầu triều, nào phải chuyện chơi, chức này chỉ dành riêng cho dân giỏi lý luận. Còn ba trụ kia thì tùy nghi mà phân chia, nếu cần cứ để hết cho dân giỏi lý luận cũng chả có đứa nào dám kháng lịnh. Cả bọn võ tay tán thưởng rào rào:- Chí phải, chí phải! Tổng Trụ nhất định phải dành cho dân giỏi lý luận, dân không giỏi lý luận mà làm tổng Trụ thì chết cả đám! Tổng Trụ nghe thế sướng rêm mình mẩy, đầu óc lâng lâng, tâm thần bay bổng tận chín tầng mây. Tổng Trụ còn cao hứng đăng đàn tuyên bố:- Tứ trụ là mô hình tuyệt hảo, là đỉnh cao trí tuệ, cả thế giới phải đến xứ Vệ ta học hỏi. Mô hình tứ trụ thụ hưởng lý luận từ Hồng sơ tổ người đã khổ công gầy dựng thể chế để bọn ta
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 149có ngày hôm nay. Mô hình tứ trụ của chúng ta tương đương tứ Thiên Vương trên trời, Tứ Long Vương dưới biển, Tứ Thiên Lôi hanh sự, Tứ nhân bang bên Tàu… Vậy là chúng ta trên thông thiên dưới động hải, giữa nhân gian hòa hợp Đông tà Tây tịch. Tổng Trụ dứt lời, bọn Chủ Trụ, Hội TRụ, Thủ Trụ cùng cả triều đình tung hô muôn năm vô địch ầm ầm như núi sập triều dâng. Đợi làn sóng lắng chút, Chủ Trụ chém gió:- Mô hình tứ trụ còn là truyền thống của dân xứ Quỡn xưa nay, lịch sử truyền thừa tứ trụ có từ 4000 năm trước chứ ít sao. Quý vị xem nhé! Xưa triều đình đã có tứ trụ, dân gian có tứ khoái, tứ cố vô thân. Dân chơi có tứ đổ tường. Dân cờ bạc có tứ sắc quạt xòe. Bọn coi bói có tứ hành xung. Bọn nhà Nho có tứ bảo văn phòng, tứ binh bế môn, tòng tam tụ tứ. Nhà Phật có tứ sự cúng dường, tứ đại báo thân. Mùa màng có tứ quý. Xe cộ có tứ mã. Trời đất có tứ phương, quân sự có tứ binh chủng… Thế mới biết tứ trụ là thừa hưởng truyền thống đấy nhá! Chớ có bảo chúng ông lai căng rập khuôn Mao xếnh xáng lập tứ nhân bang. Bọn Hộ Trụ và đám thủ hạ vỗ tay rần rật, cười nhăn nhở vẻ mặt câng câng tràn đầy khoái chí. Hội Trụ đứng lên phát biểu:- Tứ trụ là mô hình dân chủ gấp ngàn lần bọn tư bổn lề giây chết. Chúng ta luôn luôn đạt đồng thuận 99,99 phần trăm…ai mà hổng giơ tay thì đập chết mẹ nó liền. Tứ trụ chúng ta có quyền năng của tứ Thiên Vương, sức mạnh của tứ Thiên Lôi. Tứ trụ là công bộc của dân, dân sai đâu đánh đó, đánh chết mẹ đứa nào dám chống laj nhân dân.Lúc bấy giờ ông Thủ Trụ vốn xuất thân không phải dân giỏi lý luận, nhưng vì ở trong tứ trụ nên cũng lý luận dữ dằn chẳng kém ai. Thủ Trụ biết thân biết phận không dám dở trò khi có Tổng Trụ, y chỉ lý luận khi không có Tổng Trụ thôi. Nhân buổi nhàn hạ sau chiến dịch lớn hốt hết cả đám đối nghịch quyền lợi. Thủ Trụ đem chuyện quê của y ra kể cho tứ trụ và đàn em nghe chơi:- Thuở chưa làm Thủ Trụ, tui còn ở quê nên biết nhà kia sanh được bốn cô con gái xinh đẹp, bởi vậy dân làng mới gọi là tứ nữ mỹ nhân. Khi đến tuổi cập kê thì người cha cho tuyển rể, ông ưu tiên chọn người trong tứ hải giai huynh đệ, tuy nhiên trước hết vẫn là những anh chàng thuộc nhóm tứ phương vô sự. Ông cạch mặt bọn tứ thư ngũ kinh hay bọn mang danh tứ nghệ cầm – kỳ - thi – họa. Ông ghét bọn ấy lắm vì bọn ấy trôi gà không chặt nhưng hay lên tiếng đòi dân quyền này nọ, rách việc! Ông ngầm ngắm nghía nhóm tứ nghệ tân thời, con em tứ hồng đại gia… Thế rồi ngày đầu tuyển được thằng rể có bằng tiến sĩ danh dự cho đứa con gái đầu đang là nghị sĩ, kể cũng danh giá môn đăng hộ đối, dù rằng ông thừa biết cái bằng tiến sỹ ấy mua bằng mớ tiền lớn. Ngày thứ hai tuyển được rể thạc sĩ tư thục cho đứa con gái đang là chiến sĩ thi đua, tuy không danh giá bằng rể đầu nhưng cũng không đến nỗi tệ. Thâm tâm ông thừa biét cái trường tư thục ấy sống nhờ việc bán bằng cấp. Ngày thức ba tuyển được rể phó tiến sĩ chuyên tu tại chức cho đứa con gái đang là doanh sĩ yêu nước.Ông cũng đâu lạ gì dân chúng vẫn bảo rằng “dốt như chuyên tu ngu như tại chức”, miễn rằng có cái bằng là được rồi. Riêng cô con gái xinh đẹp nhất thì lại tự chọn anh thi sĩ làm chồng. Ông già bất bình lắm nhưng không biết làm sao, vì làm căng thì sợ mất con, ấy là chưa nói lỡ nó trót dại rồi đem về cho ông nuôi báo cô thì mặt mũi nào ra đình làng ăn cỗ, làm sao lên mặt dạy đời với làng nước. Ông tìm cớ hoãn binh,
TAM CÁ NGUYỆT SAN KỲ IV- NĂM 2025 150VĂN BÚT VIỆT NAM HẢI NGOẠIcho gọi anh chàng rể thi sĩ ấy vào hỏi: “Thi sĩ là làm cái giống gì vậy mậy?”. Thằng ấy cứ tình thật thưa: “Biết chết liền tía ơi!”. Ông giận lắm nhưng bấm bụng giằn xuống, mặt nhăn nhó cười nhạt, nhại lại lời thằng rể thi sĩ: “Tao cũng thế, hiểu chết liền, bốn ông thiên lôi ơi!”Bốn thằng rể về một nhà, khổ nỗi bất đồng ý kiến, bất thông tư tưởng, bất thuận lý luận, bất quân quyền lợi nên bụp nhau bất kể ngày đêm. Dân làng xứ tui cười quá trời luôn. Họ nói:”Trời đánh tránh bữa ăn”. Riêng bốn ông thiên lôi của nhà này thì quánh không trượt phát nào, dù đang là bữa ăn hay bữa nhậu. Ngày kia bốn ông thiên lôi quanh nhau dàn trời, dân làng tui thấy tía vợ của mấy ổng ra quán bà Tư Lự quất xị đế rồi xăng xê hò:Hò ơ…Một mai ai đứng bên kinh Ai phò giá triệu, ai rinh quan tài?...hò ơ.. Bên kinh đã có con trai, hò ơ…con traiHò ơ Giá triệu con gái, quan tài con dâu..Hò ơ.. Hỏi rằng thằng rể đi đâu…Hò ơ…Thằng rể uống rượu đi sau nói xàm…hò ơ..Hò xong, quất thêm mấy ly hột mít nữa rồi càm ràm với bà Tư Lự:” Một thằng nói xàm đã mệt, vậy chịu sao nổi với bốn ông thiên lôi đây hả trời?”Tiểu Lục Thần Phong Ất Lăng thanh, 0925