แผนการสอน

แผนการจัดการเรียนรู้ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ รายวิชาพุทธศาสนา รหัสวิชา ส ๒๒๑๐๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๔๖๖ โดย นางชุติมา คงทัน ต าแหน่ง ครู กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนท่าบ่อ อ าเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย ส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาหนองคาย สังกัดกระทรวงศึกษาธิการ

ค าน า กระทรวงศึกษาธิการมีค าสั่งให้ใช้หลักสูตร แกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ โรงเรียนต้นแบบ และโรงเรียนที่มีความพร้อมการใช้หลักสูตรในปีการศึกษา ๒๕๕๒ และใช้ในโรงเรียน ทั่วไป ปี การศึกษา ๒๕๕๓ โรงเรียนท่าบ่อ ส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาหนองคาย จึงได้ด าเนินการ พัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาโรงเรียนท่าบ่อ พ. ศ.๒๕๖๐ ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ เพื่อให้เป็นกรอบและทิศทางในการจัดการเรียนการสอน และเพื่อให้กระบวนการน าหลักสูตรไปสู่การปฏิบัติ อย่างมีประสิทธิภาพ หลักสูตรระดับชั้นเรียน รหัสวิชา ส ๒๒๑๐๑ รายวิชาพุทธศาสนา ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒ ข้าพเจ้าได้ จัดวิเคราะห์ตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ ค าอธิบายรายวิชา โครงสร้างรายวิชา เพื่อจัดท าหน่วยการเรียนรู้ แผนการ จัดการเรียนรู้ ซึ่งสอดคล้องกับหลักสูตรสถานศึกษา โดยมีกิจกรรมการเรียนการสอนให้กับผู้เรียนเป็นส าคัญ เพื่อ พัฒนาคุณภาพผู้เรียนให้บรรลุเป้าหมาย ของหลักสูตร บัดนี้ข้าพเจ้าได้จัดท าแผนการเรียนรู้เสร็จแล้ว ข้าพเจ้าหวัง ว่าแผนการเรียนรู้นี้จะเป็นประโยชน์ต่อนักเรียนและผู้สนใจไม่มากก็น้อย หากผิดพลาดประการใดข้าพเจ้าขออภัย ณ ที่นี้ด้วย ชุติมา คงทัน

สารบัญ เนื้อเรื่อง หน้า ความเป็นมาวิสัยทัศน์และพันธกิจของโรงเรียนท่าบ่อ 1 หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานพุทธศักราช 2551 2 ค าอธิบายรายวิชา 24 โครงสร้างหลักสูตร 27 แผนการเรียนรู้ที่ 1 37 แผนการเรียนรู้ที่ 2 44 แผนการเรียนรู้ที่ 3 50 แผนการเรียนรู้ที่ 4 57 แผนการเรียนรู้ที่ 5 82 แผนการเรียนรู้ที่ 6 106 แผนการเรียนรู้ที่ 7 124 แผนการเรียนรู้ที่ 8 144 แผนการเรียนรู้ที่ 9 156 แผนการเรียนรู้ที่ 10 165 แผนการเรียนรู้ที่ 11 173 แผนการเรียนรู้ที่ 12 183 แผนการเรียนรู้ที่ 13 190 แผนการเรียนรู้ที่ 14 196 -ต่อ-

เนื้อเรื่อง หน้า แผนการเรียนรู้ที่ 15 201 แผนการเรียนรู้ที่ 16 209 แผนการเรียนรู้ที่ 17 214 แผนการเรียนรู้ที่ 18 223 แผนการเรียนรู้ที่ 19 252 แผนการเรียนรู้ที่ 20 260 แผนการเรียนรู้ที่ 21 277 แผนการเรียนรู้ที่ 22 287 แผนการเรียนรู้ที่ 23 294 แผนการเรียนรู้ที่ 24 302 แผนการเรียนรู้ที่ 25 319 แผนการเรียนรู้ที่ 26 343 แผนการเรียนรู้ที่ 27 350 แผนการเรียนรู้ที่ 28 260 แผนการเรียนรู้ที่ 29 364 แผนการเรียนรู้ที่ 30 376

-ต่อเนื้อเรื่อง หน้า แผนการเรียนรู้ที่ 31 382 แผนการเรียนรู้ที่ 32 389 แผนการเรียนรู้ที่ 33 400 แผนการเรียนรู้ที่ 34 408 แผนการเรียนรู้ที่ 35 416 แผนการเรียนรู้ที่ 36 425 แผนการเรียนรู้ที่ 37 436 แผนการเรียนรู้ที่ 38 470 แผนการเรียนรู้ที่ 39 489 แผนการเรียนรู้ที่ 40 490

ความน า สังคมโลกมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วตลอดเวลา กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ช่วยให้ผู้เรียนมีความรู้ ความเข้าใจ ว่ามนุษย์ด ารงชีวิตอย่างไร ทั้งในฐานะปัจเจกบุคคล และการอยู่ร่วมกันในสังคม การปรับตัวตามสภาพแวดล้อม การจัดการทรัพยากร ที่มีอยู่อย่างจ ากัด นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจถึงการพัฒนา เปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย กาลเวลา ตามเหตุปัจจัยต่างๆ ท าให้เกิดความเข้าใจในตนเอง และผู้อื่น มีความอดทน อด กลั้น ยอมรับในความแตกต่าง และมีคุณธรรม สามารถน าความรู้ไปปรับใช้ในการด าเนินชีวิต เป็นพลเมืองดี ของประเทศชาติ และสังคมโลก กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ว่าด้วยการอยู่ร่วมกันในสังคม ที่มีความเชื่อมสัมพันธ์ กัน และมีความแตกต่างกันอย่างหลากหลาย เพื่อช่วยให้สามารถปรับตนเองกับบริบทสภาพแวดล้อม เป็นพลเมืองดี มี ความรับผิดชอบ มีความรู้ ทักษะ คุณธรรม และค่านิยม ที่เหมาะสม โดยได้ก าหนดสาระต่างๆไว้ ดังนี้ ศาสนา ศีลธรรมและจริยธรรม แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หลักธรรมของ พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ การน าหลักธรรมค าสอนไปปฏิบัติในการพัฒนาตนเอง และการอยู่ร่วมกันอย่าง สันติสุข เป็นผู้กระท าความดี มีค่านิยมที่ดีงาม พัฒนาตนเองอยู่เสมอ รวมทั้งบ าเพ็ญประโยชน์ต่อสังคมและส่วนรวม หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิต ระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบันการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ลักษณะและความส าคัญ การเป็นพลเมืองดี ความ แตกต่างและความหลากหลายทางวัฒนธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ปลูกฝังค่านิยมด้านประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ ทรงเป็นประมุข สิทธิ หน้าที่ เสรีภาพการด าเนินชีวิตอย่างสันติสุขในสังคมไทยและสังคมโลก เศรษฐศาสตร์การผลิต การแจกจ่าย และการบริโภคสินค้าและบริการ การบริหารจัดการทรัพยากร ที่มีอยู่อย่างจ ากัดอย่างมีประสิทธิภาพ การด ารงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ และการน าหลักเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ใน ชีวิตประจ าวัน ประวัติศาสตร์เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติศาสตร์ พัฒนาการของมนุษยชาติ จากอดีตถึงปัจจุบัน ความสัมพันธ์และเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่างๆ ผลกระทบที่เกิดจากเหตุการณ์ส าคัญในอดีต บุคคลส าคัญที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงต่างๆในอดีต ความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย แหล่ง อารยธรรมที่ส าคัญของโลก ภูมิศาสตร์ ลักษณะของโลกทางกายภาพ ลักษณะทางกายภาพ แหล่งทรัพยากร และภูมิอากาศของ ประเทศไทย และภูมิภาคต่างๆ ของโลก การใช้แผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ความสัมพันธ์กันของสิ่งต่างๆ ใน ระบบธรรมชาติ ความสัมพันธ์ของมนุษย์กับสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ และสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น การน าเสนอข้อมูลภูมิ สารสนเทศ การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

วิสัยทัศน์ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนท่าบ่อ มุ่งพัฒนาผู้เรียนทุกคนให้เป็นมนุษย์ที่ มีความสมดุลทั้งด้านร่างกาย ความรู้ คุณธรรม มีจิตส านึกในความเป็นพลเมืองไทยและเป็นพลโลก ยึดมั่นในการ ปกครองตาม ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ ทรงเป็นประมุข มีความรู้พื้นฐาน สมรรถนะส าคัญ ด้านการ สื่อสาร การคิด การแก้ปัญหา การใช้ทักษะกระบวนการและทักษะชีวิต และใช้เทคโนโลยีรวมทั้งมีคุณลักษณะ ด้าน ความรักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ ซื่อสัตย์ สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ อยู่อย่างพอเพียง มุ่งมั่น ในการท างาน รักความเป็นไทย และมีจิตสาธารณะ รวมทั้งเจตคติที่จ าเป็นต่อการศึกษาต่อการประกอบอาชีพ และการศึกษาตลอดชีวิต โดยมุ่งเน้น ผู้เรียนเป็นส าคัญบนพื้นฐานความเชื่อ ว่าทุกคนสามารถเรียนรู้และพัฒนาตนเองได้เต็มตามศักยภาพ พันธกิจ 1. จัดสาระการเรียนรู้ที่เหมาะสม จัดการเรียนการสอนและกิจกรรมอย่างมีคุณภาพ มีสื่ออุปกรณ์อย่างเพียงพอ ทั่วถึง และทันสมัย โดยมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง 2. เสริมสร้างศักยภาพผู้เรียนให้มีความเป็นเลิศทุกด้าน มีคุณธรรม มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามที่โรงเรียน คาดหวัง และมีจิตส านึกที่ดีต่อสาธารณสมบัติ 3. พัฒนาระบบการบริหารจัดการกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โดยเน้นการมีส่วน ร่วม สร้างเครือข่ายชุมชนสัมพันธ์ เพื่อให้เป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพในการพัฒนาผู้เรียนให้บรรลุ เป้าหมาย 4. พัฒนาบุคลากรกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ให้เป็นผู้ที่มีความรู้คู่คุณธรรม เชี่ยวชาญในการจัดการเรียนรู้ มีความรู้ความสามารถในการใช้สื่ออุปกรณ์ เทคโนโลยีที่ทันสมัย และปฏิบัติงานตาม หน้าที่ที่ได้รับมอบหมายอย่างมีประสิทธิภาพ 5. พัฒนาสิ่งแวดล้อมภายในกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ให้มีความสะอาด ร่มรื่น ปลอดภัย และเป็นแหล่งเรียนรู้

เป้าหมาย 1. ผู้เรียนมีสุขภาพกายสุขภาพจิตที่ดี มีคุณธรรมจริยธรรมเป็นที่ยอมรับ และต้องการของสังคม อยู่ในสังคมได้ อย่างเป็นสุข 2. ผู้เรียนใฝ่รู้ใฝ่เรียน มีความคิดสร้างสรรค์ สามารถพัฒนาศักยภาพของตนเองอย่างต่อเนื่อง และรู้เท่าทันการ เปลี่ยนแปลงของสังคมโลก 3. ผู้เรียนมีทักษะทางสังคม มีทักษะในการคิดแบบองค์รวม การจัดการในการด าเนินชีวิตอย่างเป็นระบบ 4. ผู้เรียนมีความรู้และทักษะพื้นฐานในการพัฒนาคุณภาพชีวิตให้สามารถพึ่งพาตนเองได้และสร้างสรรค์สิ่งที่ดี งามให้แก่ตนเอง ท้องถิ่น และประเทศชาติ 5. ผู้เรียนรักการอ่าน การเขียน การค้นคว้า สามารถใช้ภาษาไทย และภาษาต่างประเทศในการสื่อสารได้อย่าง ถูกต้องเหมาะสม 6. ผู้เรียนมีความรัก ภาคภูมิใจในความเป็นไทย อนุรักษ์ภาษาไทย ศิลปวัฒนธรรม และภูมิปัญญาไทย ปฏิบัติ ตามขนบธรรมเนียมประเพณีวัฒนธรรมอันดีงามของไทย 7. ผู้เรียนสามารถใช้เทคโนโลยีที่ทันสมัยในการพัฒนาตนเองและสังคม คุณลักษณะอันพึงประสงค์ หลักสูตรสถานศึกษากลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนท่าบ่อ พุทธศักราช 2562 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ปรับปรุง พุทธศักราช 2560) มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้มี คุณลักษณะอันพึงปะสงค์เพื่อให้สามารถอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมได้อย่างมีความสุข ในฐานะเป็นพลเมืองไทยและพลโลก ดังนี้ 1. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ เป็นคุณลักษณะในฐานะพลเมืองไทย ต้องรู้คุณค่า หวงแหน และเทิดทูนสถาบัน สูงสุดของชาติ 2. ซื่อสัตย์ สุจริต เป็นคุณลักษณะที่ผู้เรียนมีจิตส านึกค่านิยม และมีคุณธรรม จริยธรรมในการอยู่ร่วมกันกับ ผู้อื่นในสังคมอย่างมีความสุข 3. มีวินัย เป็นคุณลักษณะของผู้เรียนเรียนด้านการ ประพฤติปฏิบัติตาม กฎ ระเบียบของสังคม อย่างมีความรับผิดชอบ และความซื่อสัตย์ต่อตนเองและผู้อื่น 4. ใฝ่เรียนรู้ เป็นคุณลักษณะของนักเรียนด้านความกระตือรือร้นในการแสวงหาความรู้อยากรู้อยากเรียน รักการอ่าน การเขียน การฟัง รู้จักตั้งค าถามเพื่อหาเหตุผลทั้งด้วยตนเอง และร่วมกับ ผู้อื่นด้วยความขยัน หมั่นเพียร และอดทน และเปิดรับความคิด ใหม่ ๆ 5. อยู่อย่างพอเพียง เป็นคุณลักษณะ ของนักเรียนในการด ารงชีวิตอย่างมีความพอประมาณใช้ สิ่งของอย่างประหยัด พอใจในสิ่งที่ตนมีอยู่บนหลักเหตุผล และมีภูมิคุ้มกันที่ดี 6. มุ่งมั่นในการท างาน เป็นคุณลักษณะของผู้เรียนที ่มีจิตส านึกในการใช้บริหารงานและทรัพยากรอย่าง คุ้มค่าและยั่งยืน ในการท างานตามความคิดสร้างสรรค์ มีทักษะและมุ่งมั่นต่อความส าเร็จของงาน 7. รักความเป็นไทย เป็นคุณลักษณะของผู้เรียนที่รู้จักหวงแหน อนุรักษ์พัฒนาวิถีชีวิตของคนไทย ประพฤติตาม วัฒนธรรมไทยให้คงอยู่คู่ไทย 8. มีจิตสาธารณะ เป็นคุณลักษณะที่ผู้เรียนได้ท าประโยชน์ตามความสามารถ ความถนัดและความสนใจใน ลักษณะอาสาสมัครเพื่อแสดงความรับผิดชอบ ความเสียสละ มีจิตมุ่งท าประโยชน์ต่อครอบครัว ชุมชน สังคม

สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน หลักสูตรสถานศึกษากลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนท่าบ่อ พุทธศักราช 2562 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ปรับปรุง พุทธศักราช 2560) มุ่ง พัฒนาผู้เรียนให้มีสมรรถนะจ าเป็นพื้นฐาน 5 ประการที่นักเรียนพึงมี สมรรถนะเหล่านี้ได้หลอมรวมอยู่ในมาตรฐานการ เรียนรู้และตัวชี้วัดของ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โดยสมรรถนะส าคัญของผู้เรียนทั้ง 5 ประการได้แก่ 1. ความสามารถในการสื่อสาร เป็นความสามารถของนักเรียนในการถ่ายทอดความคิด ความรู้ความเข้าใจ ความรู้สึก และทัศนะของตนเอง เพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารและประสบการณ์ อันจะเป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาตนเองและ สังคม รวมทั้งการเจรจาต่อรองเพื่อประนีประนอม การเลือกที่จะรับและไม่รับข้อมูลข่าวสารด้วยหลักเหตุผลและความ ถูกต้อง ตลอดจนการเลือกใช้วิธีการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ โดยค านึงถึงผลกระทบที่มีต่อตนเองและสังคม 2. ความสามารถในการคิด เป็นความสามารถของนักเรียนในการคิดวิเคราะห์ การคิดสังเคราะห์ การคิดอย่างมี วิจารณญาณ การคิดอย่างสร้างสรรค์ การคิดเชิงคุณธรรมและการคิดอย่างเป็นระบบ เพื่อน าไปสู่การสร้างองค์ความรู้ หรือสารสนเทศ เพื่อการตัดสินใจเกี่ยวกับตนเองและสังคมได้อย่างเหมาะสม 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา เป็นความสามารถของนักเรียนในการแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่เผชิญได้อย่าง ถูกต้องเหมาะสมบนพื้นฐานของหลักเหตุผล คุณธรรมและข้อมูลสารสนเทศ เข้าใจความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลง ของเหตุการณ์ต่าง ๆ ในสังคม ประยุกต์ความรู้มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา และมีการตัดสินใจที่มีประสิทธิภาพ โดยค านึงถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นต่อตนเอง สังคม และสิ่งแวดล้อม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะกระบวนการและทักษะในการด าเนินชีวิต เป็นความสามารถของนักเรียนในด้านการ น ากระบวนการต่าง ๆ ไปใช้ในการด าเนินชีวิตประจ าวัน การท างานและการอยู่ร่วมกันในสังคมด้วยการสร้างเสริม ความสัมพันธ์อันดีระหว่างบุคคล การจัดการและหาทางออกที่เหมาะสมด้านความขัดแย้งและความแตกต่างระหว่าง บุคคล การปรับตัวให้ทันกับการเปลี่ยนแปลงของสังคมและสภาพแวดล้อม การสืบเสาะหาความรู้ และการรู้จักหลีกเลี่ยง พฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อตนเองและผู้อื่น 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยีเป็นความสามารถของนักเรียนในการเลือกใช้เทคโนโลยีด้านต่าง ๆ ทั้งด้านวัตถุ แนวคิด และวิธีการในการพัฒนาตนเองและสังคมด้านการเรียนรู้ การสื่อสาร การท างาน การแก้ปัญหา และการอยู่ ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างถูกต้องเหมาะสมและมีคุณธรรม

คุณภาพผู้เรียน จบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ได้เรียนรู้และศึกษาเกี่ยวกับความเป็นไปของโลก โดยการศึกษาประเทศไทยเปรียบเทียบกับประเทศใน ภูมิภาคต่างๆในโลก เพื่อพัฒนาแนวคิด เรื่องการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ได้เรียนรู้และพัฒนาให้มีทักษะที่จ าเป็นต่อการเป็นนักคิดอย่างมีวิจารณญาณได้รับการพัฒนาแนวคิด และขยายประสบการณ์ เปรียบเทียบระหว่างประเทศไทยกับประเทศในภูมิภาคต่าง ๆ ในโลก ได้แก่ เอเชีย โอเชียเนีย แอฟริกา ยุโรป อเมริกาเหนือ อเมริกาใต้ ในด้านศาสนา คุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม การเมืองการปกครอง ประวัติศาสตร์และภูมิศาสตร์ ด้วยวิธีการทางประวัติศาสตร์ และ สังคมศาสตร์ ได้รับการพัฒนาแนวคิดและวิเคราะห์เหตุการณ์ในอนาคต สามารถน ามาใช้เป็นประโยชน์ในการ ด าเนินชีวิตและวางแผนการด าเนินงานได้อย่างเหมาะสม

สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับ ถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษาพระพุทธศาสนาหรือ ศาสนาที่ตนนับถือ สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงาม และ ธ ารงรักษาประเพณีและวัฒนธรรมไทย ด ารงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทย และ สังคมโลกอย่างสันติสุข มาตรฐาน ส 2.2 เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธ ารงรักษาไว้ซึ่งการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส.3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ จ ากัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจ หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการด ารงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ มาตรฐาน ส.3.2 เข้าใจระบบ และสถาบันทางเศรษฐกิจต่าง ๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ และความจ าเป็นของการร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ มาตรฐาน ส 4.1 เข้าใจความหมาย ความส าคัญของเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ สามารถใช้วิธีการทาง ประวัติศาสตร์มาวิเคราะห์เหตุการณ์ต่างๆ อย่างเป็นระบบ มาตรฐาน ส 4.2 เข้าใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปัจจุบัน ในด้านความ สัมพันธ์ และการ เปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์อย่างต่อเนื่อง ตระหนักถึงความส าคัญและสามารถ วิเคราะห์ผลกระทบที่เกิดขึ้น มาตรฐาน ส 4.3 เข้าใจความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปัญญาไทย มีความรัก ความ ภูมิใจและธ ารงความเป็นไทย สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.1 เข้าใจลักษณะทางกายภาพของโลก และความสัมพันธ์ของสรรพสิ่งซึ่งมี ผลต่อกันใช้ แผนที่ และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ และสรุปข้อมูลตามกระบวนการทางภูมิศาสตร์ตลอดจนใช้ภูมิ สารสนเทศ อย่างมีประสิทธิภาพ มาตรฐาน ส 5.2 เข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมทางกายภาพที่ก่อให้เกิด การสร้างสรรค์ วิถี การด าเนินชีวิต มี จิตส านึกและมีส่วนร่วมในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

โครงสร้างหลักสูตรสถานศึกษาโรงเรียนท่าบ่อ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1-3 -------------- รายวิชา/กิจกรรม เวลาเรียน /หน่วยกิต รายวิชาพื้นฐาน ส21101 สังคมศึกษา 1 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส21102 สังคมศึกษา 2 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส22101 สังคมศึกษา 3 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส22102 สังคมศึกษา 4 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส23101 สังคมศึกษา 5 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส23102 สังคมศึกษา 6 จ านวน 60 ชั่วโมง1.5หน่วยกิต ส21130 ประวัติศาสตร์ 1 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต ส21131 ประวัติศาสตร์ 2 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต ส22130 ประวัติศาสตร์ 3 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต ส22131 ประวัติศาสตร์ 4 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต ส23130 ประวัติศาสตร์ 5 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต ส23131 ประวัติศาสตร์ 6 จ านวน 20 ชั่วโมง 0.5 หน่วยกิต รายวิชาเพิ่มเติม ส20250 หนองคายศึกษา จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต ส20251 โครงงานสังคมศึกษา จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต ส20210 ทักษะทางสังคม จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต ส20211 มารยาททางสังคม จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต ส23201 สังคมโลก จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต ส23202 อาเซียนศึกษา จ านวน 40 ชั่วโมง1.0หน่วยกิต

แผนการจัดการเรียนรู้ตามหลักสูตรสถานศึกษา กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนท่าบ่อ ระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น (ม. 1 - ม. 3) ระดับชั้น ภาคเรียนที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 สาระวิชา รหัสวิชา ชื่อวิชา หน่ว ยการ เรียน ช.ม./ สัปดาห์ รหัสวิชา ชื่อวิชา หน่ว ยการ เรียน ช.ม./ สัปดาห์ ม. 1 พื้นฐาน ส 21101 ส 21130 สังคมศึกษา 1 ประวัติศาสตร์1 1.5 0.5 3 1 ส 21102 ส 21131 สังคมศึกษา 2 ประวัติศาสตร์2 1.5 0.5 3 1 เพิ่มเติม ส 20250 หนองคายศึกษา 1.0 2 ส 20251 โครงงานสังคม ศึกษา 1.0 2 ม. 2 พื้นฐาน ส 22101 ส 22130 สังคมศึกษา 3 ประวัติศาสตร์3 1.5 0.5 3 1 ส 22102 ส 22131 สังคมศึกษา 4 ประวัติศาสตร์4 1.5 0.5 3 1 เพิ่มเติม ส 20210 ทักษะทางสังคม 1.0 2 ส 20211 มารยาททางสังคม 1.0 2 ม. 3 พื้นฐาน ส 23101 ส 23130 สังคมศึกษา 5 ประวัติศาสตร์5 1.5 0.5 3 1 ส 23102 ส 23131 สังคมศึกษา 6 ประวัติศาสตร์6 1.5 0.5 3 1 เพิ่มเติม ส 20252 อีสานศึกษา 1.0 2 ส 20253 เหตุการณ์ปัจจุบัน ของโลก 1.0 2

ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือ และศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม.1 1. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศไทย การสังคายนา การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศไทย 2. วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ที่ มีต่อสภาพแวดล้อมในสังคมไทย รวมทั้ง การพัฒนาตนและครอบครัว ความส าคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทยในฐานะเป็น ศาสนาประจ าชาติ สถาบันหลักของสังคมไทย สภาพแวดล้อมที่กว้างขวาง และครอบคลุม สังคมไทย การพัฒนาตนและครอบครัว 3. วิเคราะห์พุทธประวัติตั้งแต่ประสูติจนถึง บ าเพ็ญทุกรกิริยา หรือประวัติศาสดาที่ตน นับถือตามที่ก าหนด สรุปและวิเคราะห์ พุทธประวัติ ประสูติ เทวทูต 4 การแสวงหาความรู้ การบ าเพ็ญทุกรกิริยา 4. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่าง การด าเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่า และศาสนิกชนตัวอย่าง ตามที่ก าหนด พุทธสาวก พุทธสาวิกา พระมหากัสสปะ พระอุบาลี อนาถบิณฑิกะ นางวิสาขา ชาดก อัมพชาดก ติตติรชาดก 5. อธิบายพุทธคุณ และข้อธรรมส าคัญใน กรอบอริยสัจ 4 หรือหลักธรรมของศาสนา ที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนด เห็นคุณค่าและ น าไปพัฒนาแก้ปัญหาของตนเองและ ครอบครัว พระรัตนตรัย พุทธคุณ 9 อริยสัจ 4 ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) o ขันธ์ 5 - ธาตุ 4 สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) o หลักกรรม - ความหมายและคุณค่า

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง o อบายมุข 6 นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ) o สุข 2 (กายิก, เจตสิก) o คิหิสุข มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) o ไตรสิกขา o กรรมฐาน 2 o ปธาน 4 o โกศล 3 o มงคล 38 -ไม่คบคนพาล - คบบัณฑิต - บูชาผู้ควรบูชา พุทธศาสนสุภาษิต ย เว เสวติ ตาทิโส คบคนเช่นใดเป็นคนเช่นนั้น อตฺตนา โจทยตฺตาน จงเตือนตน ด้วยตน นิสมฺม กรณ เสยฺโย ใคร่ครวญก่อนท าจึงดี ทุราวาสา ฆรา ทุกฺขา เรือนที่ครองไม่ดีน าทุกข์มาให้ 6. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิต เพื่อการ เรียนรู้และการด าเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบ โยนิโสมนสิการคือวิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม และวิธีคิดแบบคุณ – โทษ และทางออก หรือการพัฒนาจิตตาม แนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ โยนิโสมนสิการ วิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม วิธีคิดแบบคุณ - โทษและทางออก

7. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญ ปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตาม แนวทางของศาสนาที่ตนับถือตามที่ก าหนด สวดมนต์แปล และแผ่เมตตา วิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญ ปัญญา การฝึกบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎ ฐานเน้น อานาปานสติ น าวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญาไปใช้ใน ชีวิตประจ าวัน 8. วิเคราะห์และปฏิบัติตนตามหลักธรรม ทางศาสนาที่ตนนับถือ ในการด ารงชีวิต แบบพอเพียง และดูแลรักษาสิ่งแวดล้อม เพื่อการอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติสุข หลักธรรม (ตามสาระการเรียนรู้ข้อ 5) 9. วิเคราะห์เหตุผลความจ าเป็นที่ทุกคน ต้องศึกษาเรียนรู้ศาสนาอื่นๆ ศาสนิกชนของศาสนาต่าง ๆ มีการประพฤติปฏิบัติตน และวิถีการด าเนินชีวิต แตกต่างกันตามหลักความเชื่อและค าสอน ของศาสนาที่ตน นับถือ 10. ปฏิบัติตนต่อศาสนิกชนอื่นใน สถานการณ์ต่างๆได้อย่างเหมาะสม การปฏิบัติอย่างเหมาะสมต่อศาสนิกชนอื่นใน สถานการณ์ต่างๆ 11. วิเคราะห์การกระท าของบุคคลที่เป็น แบบอย่างด้านศาสนสัมพันธ์ และน าเสนอ แนวทางการปฏิบัติของตนเอง ตัวอย่างบุคคลในท้องถิ่นหรือประเทศที่ปฏิบัติตนเป็น แบบอย่างด้านศาสนสัมพันธ์หรือมีผลงานด้านศาสน สัมพันธ์ มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษา พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม.1 1. บ าเพ็ญประโยชน์ต่อศาสนสถานของศาสนาที่ตน นับถือ การบ าเพ็ญประโยชน์ และ การบ ารุงรักษาวัด 2. อธิบายจริยวัตรของสาวกเพื่อเป็นแบบอย่างใน การประพฤติปฏิบัติ และปฏิบัติตนอย่างเหมาะสม ต่อสาวกของศาสนาที่ตนนับถือ วิถีชีวิตของพระภิกษุ บทบาทของพระภิกษุในการเผยแผ่ พระพุทธศาสนา เช่น การแสดงธรรม ปาฐกถา ธรรม การประพฤติตนให้เป็นแบบอย่าง การเข้าพบพระภิกษุ การแสดงความเคารพ การประนมมือ

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง การไหว้ การกราบ การเคารพ พระ รัตนตรัย การฟังเจริญ พระพุทธมนต์ การฟังสวด พระอภิธรรมการฟังเทศนา 3. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคลต่างๆ ตามหลัก ศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนด ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อเพื่อนตามหลัก พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ 4. จัดพิธีกรรม และปฏิบัติตนใน ศาสนพิธี พิธีกรรมได้ถูกต้อง การจัดโต๊ะหมู่บูชา แบบ หมู่4 หมู่ 5 หมู่ 7 หมู่9 การจุดธูปเทียน การจัดเครื่องประกอบโต๊ะ หมู่บูชา ค าอาราธนาต่างๆ 5. อธิบายประวัติ ความส าคัญ และ ปฏิบัติตนในวัน ส าคัญทางศาสนา ที่ตนนับถือ ตามที่ ก าหนด ได้ถูกต้อง ประวัติและความส าคัญของวันธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วันเทโว โรหณะ ระเบียบพิธี พิธีเวียนเทียน การปฏิบัติตน ในวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วัน อาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะและเทศกาล ส าคัญ มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและ ศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม.2 1. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศ เพื่อนบ้าน การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้านและ การนับถือพระพุทธ -ศาสนาของประเทศเพื่อนบ้านในปัจจุบัน 2. วิเคราะห์ความส าคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือที่ช่วยเสริม สร้างความเข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน ความส าคัญของพระพุทธศาสนาที่ช่วยเสริมสร้างความ เข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง 3. วิเคราะห์ความส าคัญของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือในฐานะที่เป็นรากฐาน ของวัฒนธรรม เอกลักษณ์ของชาติและมรดก ของชาติ ความส าคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทยในฐานะเป็น รากฐานของวัฒนธรรม เอกลักษณ์และ มรดกของชาติ 4. อภิปรายความส าคัญของพระพุทธ - ศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือกับ การพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคม ความส าคัญของพระพุทธศาสนากับ การพัฒนา ชุมชนและการจัดระเบียบสังคม 5. วิเคราะห์พุทธประวัติหรือประวัติศาสดา ของศาสนาที่ตนนับถือตามที่ก าหนด สรุปและวิเคราะห์ พุทธประวัติ การผจญมาร การตรัสรู้ การสั่งสอน 6. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่าง การด าเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่าและ ศาสนิกชนตัวอย่างตามที่ก าหนด พระสารีบุตร พระโมคคัลลานะ นางขุชชุตตรา พระเจ้าพิมพิสาร มิตตวินทุกชาดก 7. อธิบายโครงสร้าง และสาระสังเขปของ พระไตรปิฎก หรือคัมภีร์ของศาสนาที่ตนนับ ถือ โครงสร้าง และสาระสังเขปของ พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก และพระอภิธรรมปิฎก 8. อธิบายธรรมคุณ และข้อธรรมส าคัญใน กรอบอริยสัจ 4 หรือหลักธรรมของศาสนาที่ ตนนับถือ ตามที่ก าหนด เห็นคุณค่าและ น าไปพัฒนา แก้ปัญหาของชุมชนและสังคม พระรัตนตรัย ธรรมคุณ 6 อริยสัจ 4 ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) o ขันธ์ 5 - อายตนะ สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) o หลัก กรรม - สมบัติ 4 - วิบัติ 4 o อกุศลกรรมบถ 10 o อบายมุข 6 นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ) o สุข 2 (สามิส, นิรามิส) มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) o บุพพนิมิตของมัชฌิมาปฏิปทา

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง o ดรุณธรรม 6 o กุลจิรัฏฐิติธรรม 4 o กุศลกรรมบถ 10 o สติปัฏฐาน 4 o มงคล 38 - ประพฤติธรรม - เว้นจากความชั่ว - เว้นจากการดื่มน้ าเมา พุทธศาสนสุภาษิต กมฺมุนา วตฺตตี โลโก สัตว์โลกย่อมเป็นไป ตามกรรม กลฺยาณการี กลฺยาณ ปาปการี จ ปาปก ท าดีได้ดี ท าชั่ว ได้ ชั่ว สุโข ปุญฺญสฺส อุจฺจโย การสั่งสมบุญน าสุขมาให้ ปูชโก ลภเต ปูช วนฺทโก ปฏิวนฺทน ผู้บูชาเขา ย่อมได้รับการบูชาตอบ ผู้ไหว้เขาย่อมได้รับการไหว้ตอบ 9. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิตเพื่อการเรียนรู้ และด าเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโส มนสิการคือ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้า คุณธรรม และวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์ หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ ตนนับถือ พัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการ 2 วิธี คือ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรม และวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์ 10. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญ ปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทาง ของศาสนาที่ตนนับถือ สวดมนต์แปล และแผ่เมตตา รู้และเข้าใจวิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและ เจริญปัญญา ฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐาน เน้นอานาปานสติ น าวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญา ไปใช้ใน ชีวิตประจ าวัน 11.วิเคราะห์การปฏิบัติตนตามหลักธรรมทาง ศาสนาที่ตนนับถือ เพื่อการด ารงตนอย่าง เหมาะสมในกระแสความเปลี่ยนแปลงของโลก และการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข การปฏิบัติตนตามหลักธรรม (ตามสาระการเรียนรู้ ข้อ 8.)

มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษพระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม.2 1. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคล ต่าง ๆ ตามหลักศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ ก าหนด การเป็นลูกที่ดี ตามหลักทิศเบื้องหน้า ในทิศ 6 2. มีมรรยาทของความเป็นศาสนิกชนที่ดี ตามที่ก าหนด การต้อนรับ (ปฏิสันถาร) มรรยาทของผู้เป็นแขก ฝึกปฏิบัติระเบียบพิธี ปฏิบัติต่อพระภิกษุ การยืน การให้ ที่นั่ง การเดินสวน การสนทนา การรับสิ่งของ การแต่งกายไปวัด การแต่งกายไปงานมงคล งานอวมงคล 3. วิเคราะห์คุณค่าของศาสนพิธี และ ปฏิบัติตนได้ถูกต้อง การท าบุญตักบาตร การถวายภัตตาหารสิ่งของที่ควรถวายและสิ่งของต้องห้าม ส าหรับพระภิกษุ การถวายสังฆทาน เครื่องสังฆทาน การถวายผ้าอาบน้ าฝน การจัดเครื่องไทยธรรม เครื่องไทยทาน การกรวดน้ า การทอดกฐิน การทอดผ้าป่า 4. อธิบายค าสอนที่เกี่ยวเนื่องกับ วันส าคัญทางศาสนา และปฏิบัติตน ได้ถูกต้อง หลักธรรมเบื้องต้นที่เกี่ยวเนื่องใน วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะและเทศกาลส าคัญ ระเบียบพิธีและการปฏิบัติตน ในวัน ธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วันเทโว โรหณะ 5. อธิบายความแตกต่างของศาสนพิธี พิธีกรรม ตาม แนวปฏิบัติของศาสนาอื่น ๆ เพื่อน าไปสู่การยอมรับ และความเข้าใจ ซึ่งกันและกัน ศาสนพิธี/พิธีกรรม แนวปฏิบัติของศาสนาอื่น ๆ

มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและ ศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม. 3 1. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศต่างๆ ทั่วโลก การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศต่าง ๆ ทั่วโลก และ การนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเหล่านั้น ในปัจจุบัน 2. วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือใน ฐานะที่ช่วยสร้างสรรค์อารยธรรม และ ความสงบสุขแก่โลก ความส าคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะที่ช่วยสร้างสรรค์ อารยธรรมและความสงบสุขให้แก่โลก 3. อภิปรายความส าคัญของ พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ กับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและ การ พัฒนาอย่างยั่งยืน สัมมนาพระพุทธศาสนากับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และการพัฒนาอย่างยั่งยืน (ที่สอดคล้องกับหลักธรรมในสาระการ เรียนรู้ ข้อ 6 ) 4. วิเคราะห์พุทธประวัติจากพระพุทธรูป ปางต่างๆ หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนด ศึกษาพุทธประวัติจากพระพุทธรูปปาง ต่าง ๆ เช่น o ปางมารวิชัย o ปางปฐมเทศนา o ปางลีลา o ปางประจ าวันเกิด สรุปและวิเคราะห์พุทธประวัติ ปฐมเทศนา โอวาทปาฏิโมกข์ 5. วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่าง การด าเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่าและ ศาสนิกชนตัวอย่าง ตามที่ก าหนด พระอัญญาโกณฑัญญะ พระมหาปชาบดีเถรี พระเขมาเถรี พระเจ้าปเสนทิโกศล นันทิวิสาลชาดก สุวัณณหังสชาดก 6. อธิบายสังฆคุณ และข้อธรรมส าคัญใน กรอบอริยสัจ 4 หรือหลักธรรมของศาสนา ที่ตนนับถือตามที่ก าหนด พระรัตนตรัย สังฆคุณ 9 อริยสัจ 4 ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) o ขันธ์ 5 -ไตรลักษณ์ สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) o หลักกรรม -วัฏฏะ 3 -ปปัญจธรรม 3 (ตัณหา มานะ ทิฎฐิ) นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ)

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง o อัตถะ 3 มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) o มรรคมีองค์ 8 o ปัญญา 3 o สัปปุริสธรรม 7 o บุญกิริยาวัตถุ 10 o อุบาสกธรรม 7 o มงคล 38 - มีศิลปวิทยา - พบสมณะ - ฟังธรรมตามกาล - สนทนาธรรมตามกาล พุทธศาสนสุภาษิต อตฺตา หเว ชิต เสยฺโย ชนะตนนั่นแล ดีกว่า ธมฺมจารี สุข เสติ ผู้ประพฤติ ธรรมย่อมอยู่เป็นสุข ปมาโท มจฺจุโน ปท ความประมาท เป็นทางแห่งความตาย สุสฺสูส ลภเต ปญฺญ ผู้ฟังด้วยดีย่อมได้ ปัญญา เรื่องน่ารู้จากพระไตรปิฎก : พุทธปณิธาน 4 ในมหา ปรินิพพานสูตร 7. เห็นคุณค่า และวิเคราะห์การปฏิบัติตน ตามหลักธรรมในการพัฒนาตน เพื่อเตรียมพร้อมส าหรับการท างาน และการมีครอบครัว การปฏิบัติตนตามหลักธรรม (ตามสาระ การเรียนรู้ ข้อ 6.) 8. เห็นคุณค่าของการพัฒนาจิตเพื่อการ เรียนรู้และด าเนินชีวิต ด้วยวิธีคิดแบบ โยนิโสมนสิการคือ วิธีคิดแบบอริยสัจ และ วิธีคิดแบบสืบสาวเหตุปัจจัย หรือ การพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตน นับถือ พัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบ โยนิโสมนสิการ 2 วิธี คือ วิธีคิดแบบอริยสัจ และวิธีคิดแบบสืบสาวเหตุปัจจัย 9. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญ ปัญญาด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทาง ของศาสนาที่ตนนับถือ สวดมนต์แปล และแผ่เมตตา รู้และเข้าใจวิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและ เจริญปัญญา

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฎฐานเน้นอา นาปานสติ น าวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญา ไปใช้ใน ชีวิตประจ าวัน 10. วิเคราะห์ความแตกต่างและยอมรับวิถี การด าเนินชีวิตของศาสนิกชนในศาสนา อื่นๆ วิถีการด าเนินชีวิตของศาสนิกชนศาสนาอื่นๆ มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษพระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง ม.3 1. วิเคราะห์หน้าที่และบทบาทของสาวก และ ปฏิบัติตนต่อสาวก ตามที่ก าหนดได้ถูกต้อง หน้าที่ของพระภิกษุในการปฏิบัติ ตามหลักพระ ธรรมวินัย และจริยวัตรอย่างเหมาะสม การปฏิบัติตนต่อพระภิกษุในงาน ศาสนพิธีที่บ้าน การสนทนา การแต่งกาย มรรยาทการพูดกับพระภิกษุ ตามฐานะ 2. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อบุคคล ต่าง ๆ ตามหลักศาสนา ตามที่ก าหนด การเป็นศิษย์ที่ดี ตามหลักทิศเบื้องขวา ในทิศ 6 ของ พระพุทธศาสนา 3. ปฏิบัติหน้าที่ของศาสนิกชนที่ดี การปฏิบัติหน้าที่ชาวพุทธตามพุทธปณิธาน 4 ในมหา ปรินิพพานสูตร 4. ปฏิบัติตนในศาสนพิธีพิธีกรรมได้ถูกต้อง พิธีท าบุญ งานมงคล งานอวมงคล การนิมนต์พระภิกษุ การเตรียมที่ตั้งพระพุทธรูปและ เครื่องบูชา การวงด้ายสายสิญจน์ การปูลาดอาสนะ การ เตรียมเครื่องรับรอง การจุดธูปเทียน ข้อปฏิบัติในวันเลี้ยงพระ การถวายข้าวพระพุทธ การ ถวายไทยธรรม การกรวดน้ า 5. อธิบายประวัติวันส าคัญทางศาสนาตามที่ ก าหนดและปฏิบัติตนได้ถูกต้อง ประวัติวันส าคัญทางพระพุทธศาสนาในประเทศ ไทย วันวิสาขบูชา (วันส าคัญสากล) วันธรรมสวนะและเทศกาลส าคัญ หลักปฏิบัติตน : การฟัง

ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง พระธรรมเทศนา การแต่งกายในการประกอบ ศาสน พิธีที่วัด การงดเว้นอบายมุข การประพฤติปฏิบัติในวัน ธรรมสวนะและเทศกาลส าคัญ 6. แสดงตนเป็นพุทธมามกะ หรือ แสดงตนเป็นศาสนิกชนของศาสนา ที่ตนนับถือ การแสดงตนเป็นพุทธมาม กะ ขั้นเตรียมการ ขั้นพิธีการ 7. น าเสนอแนวทางในการธ ารงรักษาศาสนา ที่ตนนับถือ การศึกษาเรียนรู้เรื่ององค์ประกอบของ พระพุทธศาสนา น าไปปฏิบัติและเผยแผ่ตามโอกาส การศึกษาการรวมตัวขององค์กร ชาว พุทธ การปลูกจิตส านึกในด้านการบ ารุงรักษาวัดและพุทธ สถานให้เกิดประโยชน์

ค าอธิบายรายวิชา พระพุทธศาสนา กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ภาคเรียนที่1 รหัสวิชา ส22101 เวลา 40 ชั่วโมง ศึกษา วิเคราะห์ การเผยแผ่พระพุทธศาสนาสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ความส าคัญของพระพุทธศาสนาที่ช่วย เสริมสร้างความเข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน เป็นรากฐานของวัฒนธรรม เอกลักษณ์ของชาติ และมรดก ของชาติ การพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคม พุทธประวัติ ตอนผจญมาร การตรัสรู้ การสั่งสอน ประวัติ พระสารีบุตร พระโมคคัลลานะ นางขุชชุตตรา พระเจ้าพิมพิสาร มิตตวินทุกชาดก ราโชวาทชาดก พระมหาธรรม-ราชาลิ ไทย สมเด็จพระมห าสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญ าณ วโรรส โครงสร้างและสาระสังเขปของพระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก และพระอภิธรรมปิฎก อธิบายและปฏิบัติตนตามธรรมคุณ และปฏิบัติตนตามข้อธรรมส าคัญในกรอบอริยสัจ 4 ในเรื่อง ธรรมคุณ 6 อริยสัจ 4 ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) ในเรื่อง ขันธ์ 5 (อายตนะ) สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) ในเรื่องหลักกรรม (สมบัติ 4 วิบัติ 4) อกุศลกรรมบถ 10 อบายมุข 6 นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ) ในเรื่อง สุข 2 (สามิส นิรามิส) มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) ใน เรื่อง บุพพนิมิตของมัชฌิมาปฏิปทา ดรุณธรรรม 6 กุลจิรัฏฐิติธรรม 4 กุศลกรรมบถ 10 สติปัฏฐาน 4 มงคล 38 ในเรื่อง ป ร ะ พ ฤ ติ ธ ร ร ม เว้ น จ า ก ค ว า ม ชั่ ว เว้ น จ า ก ก า ร ดื่ ม น้ า เม า พุ ท ธ ศ า ส น สุ ภ า ษิ ต ก มฺ มุ น า ว ตฺ ต ติ โลโก กลฺยาณการี กลฺยาณ ปาปการี จ ปาปก สุโข ปุญฺญสฺส อุจฺจโย ปูชโก ลภเต ปูช วนฺทโก ปฏิวนฺทน การพัฒนาจิต เพื่อการเรียนรู้และด าเนินชีวิตด้วยวิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรม และวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์ สวดมนต์แปล แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญปัญญาด้วยอานาปานสติ มีมรรยาทของความเป็นศาสนิกชนที่ดี ปฏิบัติตนในศาสนพิธี พิธีกรรม และหลักค าสอนที่เกี่ยวเนื่องกับวันส าคัญทางพระพุทธศาสนา โดยใช้กระบวนการคิด กระบวนการสืบค้นข้อมูล กระบวนการทางสังคม กระบวนการปฏิบัติ กระบวนการเผชิญ สถานการณ์และแก้ปัญหา เพื่อให้เกิดความรู้ ความเข้าใจ สามารถน าไปปฏิบัติในการด าเนินชีวิต น าไปพัฒนาและแก้ปัญหาของชุมชนและ สังค ม มี คุณ ลั กษ ณ ะอัน พึงป ร ะสงค์ใน ด้ าน รัก ช าติ ศ าส น์ กษั ต ริย์ ซื่ อ สั ต ย์ สุ จ ริต มี วินั ย ใฝ่ เรีย น รู้ อยู่อย่างพอเพียง มุ่งมั่นในการท างาน รักความเป็นไทย มีจิตสาธารณะ สามารถด าเนินชีวิตอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติสุข ตัวชี้วัด ส 1.1 ม.2/1 ม.2/2 ม.2/3 ม.2/4 ม.2/5 ม.2/6 ม.2/7 ม.2/8 ม.2/9 ม.2/10 ม.2/11 ส 1.2 ม.2/1 ม.2/2 ม.2/3 ม.2/4 ม.2/5 รวม 16 ตัวชี้วัด

โครงสร ้ างรายว ิ ชาว ิ ชาพระพท ุ ธศาสนา ม.2 โครงสร้างรายวิชา วิชาพระพุทธศาสนา ม.2 ล าดับ ที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระส าคัญ เวลา (ชั่วโมง) น้ าหนัก คะแนน 1 ประวัติและความส าคัญ ของพระพุทธศาสนา ส 1.1 ม.2/1 ม.2/2 ม.2/3 ม.2/4 พระพุทธศาสนาได้เผยแผ่เข้าสู่ประเทศ เพื่อนบ้าน ส่งผลต่อการเสริมสร้างความ เข้าใจอันดีระหว่างประเทศเพื่อนบ้าน และยังเป็นรากฐานของวัฒนธรรม เอกลักษณ์ของชาติ และมรดกของชาติ ไทย มีส่วนในการพัฒนาชุมชนและการ จัดระเบียบสังคม 5 2 พุทธประวัติ พระสาวก ศาสนิกชนตัวอย่างและ ชาดก ส 1.1 ม.2/5 ม.2/6 การวิเคราะห์พุทธประวัติ ประวัติ พุทธสาวก พุทธสาวิกา ศาสนิกชน ตัวอย่าง และชาดก ย่อมท าให้ได้ ข้อคิดและคุณธรรมอันเป็นแบบอย่างของ ท่าน เพื่อน าไปประยุกต์ปฏิบัติ ในการด าเนินชีวิตอย่างถูกต้อง 5 3 หลักธรรมทาง พระพุทธศาสนา ส 1.1 ม.2/8 ข้อธรรมส าคัญในกรอบอริยสัจ 4 ประกอบด้วย ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค เป็นหลักส าคัญในการด าเนิน ชีวิตที่น าไปสู่ความพ้นทุกข์ หรือหมด ปัญหา ซึ่งทุกคนควรมีจิตส านึกในพระ ธรรมคุณ และปฏิบัติตามหลักธรรม 10 4 พระไตรปิฎกและ พุทธศาสนสุภาษิต ส 1.1 ม.2/7 ม.2/8 พระไตรปิฎก เป็นคัมภีร์ที่บรรจุ หลักธรรมค าสอนของพระพุทธศาสนา ประกอบด้วย พระวินัยปิฎก พระสุตตันตปิฎก และพระอภิธรรม-ปิฎก ส่วนพุทธศาสนสุภาษิตนั้น เป็นส่วนหนึ่งของหลักธรรม ซึ่งชาวพุทธ ทุกคนพึงน าไปเป็นแนวทาง ในการปฏิบัติตน 4

ล าดับ ที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระส าคัญ เวลา (ชั่วโมง) น้ าหนัก คะแนน 5 หน้าที่ชาวพุทธและ มารยาทชาวพุทธ ส 1.2 ม.2/1 ม.2/2 ชาวพุทธทุกคนควรปฏิบัติตนอย่าง เหมาะสมต่อบุคคลต่างๆ ตามหลัก มรรยาทของชาวพุทธ 4 6 วันส าคัญทาง พระพุทธศาสนาและศา สนพิธี ส 1.2 ม.2/3 ม.2/4 ม.2/5 วันส าคัญทางพระพุทธศาสนา มีค าสอนที่ส าคัญที่เป็นประโยชน์ ต่อศาสนิกชนทุกคน ซึ่งชาวพุทธ ทุกคนพึงเข้าร่วมในพิธีกรรม ซึ่งเป็นส่วน หนึ่งในการปฏิบัติตนในวันส าคัญทาง พระพุทธศาสนา 4 7 การบริหารจิตและ การเจริญปัญญา ส 1.1 ม.2/9 ม.2/10 การสวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิต และเจริญปัญญาด้วยอานาปานสติ และ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรม และ วิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์ เป็นส่วนส าคัญของการพัฒนาจิต เพื่อการด าเนินชีวิตอย่างถูกต้อง 4 8 การปฏิบัติตนตาม หลักธรรมทาง พระพุทธศาสนา ส 1.1 ม.2/11 การปฏิบัติตนตามหลักธรรมของพระพุทธศาสนา ย่อมส่งผลดีต่อความสงบ เรียบร้อยของสังคม และส่งผลต่อการอยู่ ร่วมกันอย่างสันติสุข 4 รวม 40

โคโครงสร้าง รงสร ้ างแแผนฯ วิชาพระพุทธศาสนา ผนฯ ว ิ ชาพระพท ุ ธศาสนาม.2ม.2 หน่วยการเรียนรู้ แผนการจัด การเรียนรู้ วิธีสอน/กระบวนการจัดการ เรียนรู้ ทักษะการคิด เวลา (ชั่วโมง) หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ประวัติและ ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา 1. พระพุทธศาสนา ในประเทศ เพื่อนบ้าน - วิธีสอนตามรูปแบบโมเดล ซิปปา (CIPPA Model) 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการตีความ 3. ทักษะการจัดกลุ่ม 4. ทักษะการสร้างความรู้ 2 2. การนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศ เพื่อนบ้านในปัจจุบัน - วิธีสอนโดยการจัดการเรียนรู้ แบบร่วมมือ : เทคนิค เล่าเรื่องรอบวง 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการตีความ 3. ทักษะการจัดกลุ่ม 4. ทักษะการสร้างความรู้ 1 3. ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา - วิธีสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Method : 5E) 1. ทักษะการรวบรวมข้อมูล 2. ทักษะการวิเคราะห์ 3. ทักษะการตีความ 4. ทักษะการสรุปลงความเห็น 5. ทักษะการท าให้กระจ่าง 6. ทักษะการสร้างความรู้ 7. ทักษะกระบวนการคิด อย่างมีวิจารณญาณ 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 พุทธประวัติ พระสาวก ศาสนิกชน ตัวอย่าง และชาดก 1. พุทธประวัติและ ชาดก - วิธีสอนแบบกระบวนการ กลุ่มสัมพันธ์ 1. ทักษะการตีความ 2. ทักษะการแปลความ 3. ทักษะการวิเคราะห์ 4. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 1 2. ประวัติพุทธสาวก พุทธสาวิกา - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการตีความ 2. ทักษะการแปลความ 3. ทักษะการวิเคราะห์ 4. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2 3. ศาสนิกชนตัวอย่าง - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการตีความ 2. ทักษะการแปลความ 3. ทักษะการวิเคราะห์ 4. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2

หน่วยการเรียนรู้ แผนการจัด การเรียนรู้ วิธีสอน/กระบวนการจัดการ เรียนรู้ ทักษะการคิด เวลา (ชั่วโมง) หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 หลักธรรมทาง พระพุทธศาสนา 1. พระรัตนตรัย - วิธีสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Method : 5E) 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 1 2. ขันธ์ 5 (อายตนะ) - วิธีสอนแบบบรรยาย 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 1 3. สมบัติ 4 และวิบัติ 4 - วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการสร้างความตระหนัก 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2 4. อกุศลกรรมบถ 10 และอบายมุข 6 - วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการเรียนความรู้ ความ เข้าใจ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 1 5. สุข 2 (สามิส และ นิรามิสสุข) - วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการสร้างเจตคติ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 1 6. ดรุณธรรม 6 กุลจิรัฎฐิติธรรม 4 และกุศลกรรมบถ 10 - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการคิดตามแนว พุทธธรรม 3. ทักษะการสร้างความรู้ 4. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2 7. สติปัฏฐาน 4 และ มงคล 38 (ประพฤติ ธรรม เว้นจาก ความชั่ว เว้นจากการ ดื่มน้ าเมา) - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการคิดตามแนว พุทธธรรม 3. ทักษะการสร้างความรู้ 4. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2

หน่วยการเรียนรู้ แผนการจัด การเรียนรู้ วิธีสอน/กระบวนการจัดการ เรียนรู้ ทักษะการคิด เวลา (ชั่วโมง) หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 พระไตรปิฎกและ พุทธศาสนสุภาษิต 1. พระไตรปิฎก - วิธีสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Method : 5E) 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสรุปย่อ 2 2. พุทธศาสนสุภาษิต - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการสร้างความรู้ 3. ทักษะการประยุกต์ใช้ความรู้ 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 หน้าที่ชาวพุทธและ มารยาทชาวพุทธ 1. หน้าที่ชาวพุทธ - วิธีสอนโดยใช้ทักษะกระบวน การเผชิญสถานการณ์ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการท าให้กระจ่าง 3. ทักษะการน าความรู้ไปใช้ 2 2. มารยาทชาวพุทธ - วิธีสอนโดยใช้การแสดง บทบาทสมมติ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการท าให้กระจ่าง 3. ทักษะการน าความรู้ไปใช้ 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6วัน ส าคัญทาง พระพุทธศาสนา และศาสนพิธี 1. วันส าคัญทาง พระพุทธศาสนา - วิธีสอนตามรูปแบบโมเดล ซิปปา (CIPPA Model) 1. ทักษะการรวบรวมข้อมูล 2. ทักษะการวิเคราะห์ 3. ทักษะการปรับโครงสร้าง 2 2. ศาสนพิธี - วิธีสอนตามแนววัฏจักร การเรียนรู้ (4 MAT) 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการจัดโครงสร้าง 3. ทักษะการสร้างความรู้ 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 การบริหารจิตและ การเจริญปัญญา 1. การบริหารจิต - วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการปฏิบัติ 1. ทักษะการท าให้กระจ่าง 2. ทักษะการจัดระเบียบ 3. ทักษะการน าความรู้ไปใช้ 1 2. การบริหารจิต ในชีวิตประจ าวัน - วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการปฏิบัติ 1. ทักษะการท าให้กระจ่าง 2. ทักษะการจัดระเบียบ 3. ทักษะการน าความรู้ไปใช้ 1 3. การเจริญปัญญา - วิธีสอนโดยใช้ทักษะกระบวน การเผชิญสถานการณ์ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการเชื่อมโยง 3. ทักษะการคิดแบบอุบาย ปลุกเร้าคุณธรรม 4. ทักษะการคิดแบบ อรรถธรรมสัมพันธ์ 5. ทักษะการน าความรู้ไปใช้ 2

หน่วยการเรียนรู้ แผนการจัด การเรียนรู้ วิธีสอน/กระบวนการจัดการ เรียนรู้ ทักษะการคิด เวลา (ชั่วโมง) หน่วยการเรียนรู้ที่ 8 การปฏิบัติตน ตามหลักธรรมทาง พระพุทธศาสนา 1. การปฏิบัติตนตาม หลักธรรมในกระแส ความเปลี่ยนแปลง ของโลก - วิธีสอนโดยใช้ทักษะกระบวน การเผชิญสถานการณ์ 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการจัดโครงสร้าง 3. ทักษะกระบวนการคิด อย่างมีวิจารณญาณ 2 2. การปฏิบัติตนตาม หลักธรรมน าสู่ สันติสุข - วิธีสอนแบบธรรมสากัจฉา 1. ทักษะการวิเคราะห์ 2. ทักษะการจัดโครงสร้าง 3. ทักษะกระบวนการคิด อย่างมีวิจารณญาณ 2 รวม 40

การประเมินชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด) แบบประเมินแผ่นพับ เรื่อง ประวัติและความส าคัญของพระพุทธศาสนา รายการประเมิน ค าอธิบายระดับคุณภาพ / ระดับคะแนน ดีมาก (4) ดี (3) พอใช้ (2) ปรับปรุง (1) 1. การเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้า สู่ประเทศเพื่อนบ้าน สรุปการเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศเพื่อนบ้าน ได้ ใจความกะทัดรัด ชัดเจน ทั้ง 7 ประเทศ สรุปการเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศเพื่อนบ้าน ได้ ใจความกะทัดรัด ชัดเจน 5-6 ประเทศ สรุปการเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศเพื่อนบ้าน ได้ ใจความกะทัดรัด ชัดเจน 3-4 ประเทศ สรุปการเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศเพื่อนบ้าน ได้ใจความกะทัดรัด ชัดเจน 1-2 ประเทศ 2. การวิเคราะห์ ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ ช่วยเสริมสร้างความ เข้าใจอันดีกับ ประเทศ เพื่อน บ้าน วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจ อันดีกับประเทศเพื่อน บ้านอย่างมีเหตุผล พร้อม ยกตัวอย่างประกอบทุก ประเด็น วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจ อันดีกับประเทศเพื่อน บ้านอย่างมีเหตุผล พร้อม ยกตัวอย่างประกอบเป็น ส่วนใหญ่ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจ อันดีกับประเทศเพื่อน บ้านอย่างมีเหตุผล พร้อม ยกตัวอย่างประกอบเป็น บางส่วน วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจ อันดีกับประเทศเพื่อน บ้านอย่างมีเหตุผล เป็น บางประเด็น พร้อม ยกตัวอย่างประกอบ เป็น บางส่วน 3. การวิเคราะห์ ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่เป็นรากฐานของ วัฒนธรรม เอกลักษณ์ และ มรดกของชาติ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ เป็นรากฐานของ วัฒนธรรม เอกลักษณ์ และมรดกของชาติ อย่าง มีเหตุผล พร้อม ยกตัวอย่างประกอบ ทุก ประเด็น วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ เป็นรากฐานของ วัฒนธรรม เอกลักษณ์ และมรดกของชาติ อย่าง มีเหตุผล เป็นส่วน ใหญ่ พร้อมยกตัวอย่าง ประกอบ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่ เป็นรากฐานของ วัฒนธรรม เอกลักษณ์ และมรดกของชาติ อย่าง มีเหตุผล เป็น บางส่วน พร้อม ยกตัวอย่างประกอบ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ที่เป็นรากฐานของ วัฒนธรรม เอกลักษณ์ และมรดกของชาติ อย่าง มีเหตุผลเป็นบางส่วนไม่ ยกตัวอย่างประกอบ 4. การวิเคราะห์ ความส าคัญของ พระพุทธศาสนาใน การพัฒนาชุมชน และจัดระเบียบ สังคม วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ใน การพัฒนาชุมชน และจัด ระเบียบสังคมอย่างมี เหตุผล พร้อมยกตัวอย่าง ประกอบ ทุกประเด็น วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ใน การพัฒนาชุมชน และจัด ระเบียบสังคมอย่างมี เหตุผล เป็นส่วน ใหญ่ พร้อมยกตัวอย่าง ประกอบ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ใน การพัฒนาชุมชน และจัด ระเบียบสังคมอย่างมี เหตุผล เป็น บางส่วน พร้อม ยกตัวอย่างประกอบ วิเคราะห์ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา ใน การพัฒนาชุมชน และจัด ระเบียบสังคมอย่างมี เหตุผลเป็นบางส่วนไม่ ยกตัวอย่างประกอบ เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน 14 – 16 11 - 13 8 - 10 ต่ ากว่า 8 ระดับคุณภาพ ดีมาก ดี พอใช้ ปรับปรุง

แบบทดสอบก่อนเรียน ค าชี้แจง ให้นักเรียนเลือกค าตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว 1. การที่พระเจ้าอนุรุทมหาราชสั่งให้ท าลายเมืองสุธรรมวดี และ น าพระสงฆ์มอญพร้อมพระไตรปิฎกขึ้นไปยังเมืองพุกาม มีผล ส าคัญในข้อใด ก. พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจ าชาติพม่า ข. มีการท าสังคายนาพระไตรปิฎกเป็นครั้งแรก ค. พระมหากษัตริย์ทรงมีอิทธิพลต่อพระพุทธศาสนา ง. พระพุทธศาสนานิกายเถรวาทแผ่ขยายที่อาณาจักรพม่า 2. กษัตริย์พม่าพระองค์ใด ทรงเป็นองค์อุปถัมภ์ในการท า สังคายนาพระธรรมวินัย ครั้งที่ 5 ที่เมืองมัณฑะเลย์ ก. พระเจ้ามินดง ข. พระเจ้ามนูหะ ค. พระเจ้าอนุรุทธมหาราช ง. พระเจ้าธรรมเจดีย์ศรีปิฎกธร 3. หลักฐานในข้อใดที่แสดงว่า พระพุทธศาสนานิกายมหายาน เคยเป็นที่นับถือกันอย่างแพร่หลายในประเทศอินโดนีเซีย ก. กษัตริย์ราชวงศ์ไศเลนทร์ปกครองอาณาจักรศรีวิชัย ข. พระโสณเถระมาเผยแผ่พระพุทธศาสนา ค. พระพิมพ์ดินดิบและรูปพระโพธิสัตว์ ง. การสร้างพระพุทธรูปศิลปะปาละ 4. ในสมัยของพระเจ้าไชยเชษฎาธิราช ทรงสร้างสิ่งส าคัญ เกี่ยวกับพระพุทธศาสนาในข้อใด ก. พระพุทธรูปพระองค์ตื้อ วัดพระแก้ว ข. พระพุทธรูปปัญจโลหะ ค. วัดมโนรมย์ วัดอุโบสถ ง. พระบาง 5. การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในสิงคโปร์มีหลากหลายวิธีการ ยกเว้นข้อใด ก. การแปลต าราและคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา เป็นภาษาต่างๆ ข. จัดตั้งโรงเรียนสอนพระพุทธศาสนา และโรงเรียน อบรมศาสนจารย์ ค. องค์กรยุวพุทธมีการอบรมและบรรยาย เป็นภาษาอังกฤษและภาษาจีนกลาง ง. ผลิตพระพิมพ์ดินดิบ และเครื่องรางของขลัง และพระพุทธรูปพระโพธิสัตว์ 6. สุลต่านมัลโมชาห์ แห่งมาเลเซีย มีส่วนท าให้อิทธิพล ของ พระพุทธศาสนาเสื่อมลงในดินแดนมาเลเซียอย่างไร ก. พระองค์เลื่อมใสศาสนาอิสลาม ข. สั่งห้ามประชาชนศึกษาธรรมะของพระพุทธศาสนา ค. ต่อต้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในดินแดน ของมาเลเซีย ง. สั่งให้ทหารท าลายศาสนสถาน พระพุทธรูป และให้ประชาชนนับถือศาสนาอิสลาม 7. พระพุทธศาสนาในประเทศลาวเสื่อมลงเนื่องจากสาเหตุ ใน ข้อใด ก. ลาวถูกปกครองโดยระบอบคอมมิวนิสต์ ข. ประชาชนขาดความศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ค. พระมหากษัตริย์ของลาวบางพระองค์ไม่เลื่อมใส พระพุทธศาสนา ง. ลาวเป็นอาณานิคมของฝรั่งเศส และต่อมาถูกปกครอง โดยระบอบคอมมิวนิสต์ 8. ในสมัยพระมหากษัตริย์ของกัมพูชาพระองค์ใดที่ได้รับเอา พระพุทธศาสนานิกายธรรมยุตจากเมืองไทยมาประดิษฐานที่ ประเทศกัมพูชาเป็นครั้งแรก ก. พระเจ้าหริรักษ์รามาธิบดี ข. พระเจ้าชัยวรมันที่ 1 ค. พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ง. พระเจ้าตามลินทะ 9. ในรัชสมัยของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ของกัมพูชาได้ท านุบ ารุง พระพุทธศาสนาหลายประการ ยกเว้นข้อใด ก. ทรงสร้างนครธม ข. ทรงสร้างปราสาทบายน ค. ทรงจัดตั้งโรงเรียนสอนปริยัติธรรมชั้นสูง ง. ทรงรับเอาพระพุทธศาสนานิกายลังกาวงศ์ เข้ามาเผยแผ่ 10. สาเหตุส าคัญที่ท าให้พระพุทธศาสนาในประเทศกัมพูชาเสื่อม ลง คืออะไร ก. พระมหากษัตริย์ไม่เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ข. ประชาชนขาดความศรัทธาในพระพุทธศาสนา ค. ลัทธิคอมมิวนิสต์ และนโยบายของเฮงสัมริน ง. การเปลี่ยนแปลงการปกครองของกัมพูชา

11. ปัจจุบันประเทศเพื่อนบ้านของไทยในข้อใดยังนับถือ พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจ าชาติทุกประเทศ ก. พม่า ลาว มาเลเซีย ข. มาเลเซีย พม่า สิงคโปร์ ค. อินโดนีเซีย ลาว พม่า ง. พม่า ลาว กัมพูชา เวียดนาม สิงคโปร์ 12. ข้อใดแสดงถึงความส าคัญของพระพุทธศาสนาที่ส่งผล ในด้านศิลปะ ก. พิธีลอยกระทง ข. ประเพณีสงกรานต์ ค. สวดมนต์เป็นภาษาบาลี ง. จิตรกรรมฝาผนังในวัดโพธิ์ 13. พุทธสมาคมแห่งสิงคโปร์ส่วนใหญ่มีจุดประสงค์ส าคัญ ในเรื่องใดมากที่สุด ก. เผยแผ่และด าเนินกิจกรรมทางพระพุทธศาสนา และกิจการทางสาธารณกุศล ข. จัดพิธีกรรมในวันส าคัญของพระพุทธศาสนา ให้เป็นแนวทางเดียวกัน ค. รณรงค์ให้ชาวสิงคโปร์ทุกคนนับถือพระพุทธศาสนา นิกายหินยาน ง. ผลิตหนังสือ และวารสารต่างๆ เกี่ยวกับ พระพุทธศาสนา 14. เวียดนามมีบทบาทส าคัญทางพระพุทธศาสนากับประเทศ ต่างๆ ที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างไร ก. เป็นเจ้าภาพในการจัดประชุมชาวพุทธนานาชาติ เนื่อง ในวันวิสาขบูชา ข. แลกเปลี่ยนสมณทูตกับประเทศไทย กัมพูชา จีน ค. จัดกิจกรรมพระพุทธศาสนากับนานาชาติ ง. เผยแผ่พระพุทธศาสนาเป็นภาษาอังกฤษ 15. ค าสอนของพระพุทธศาสนาให้รู้จักละอายและเกรงกลัว ต่อ การท าชั่ว มีผลส าคัญในเรื่องใด ก. การป้องกันการท าผิด ข. ความรับผิดชอบในการท างาน ค. การปฏิบัติตามกฎระเบียบของสังคม ง. การท างานร่วมกันในสังคมด้วยความสามัคคี 16. การที่ชาวไทยมีพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาต่างๆ ในเรื่องการบวช แต่งงาน ท าบุญอายุ พิธีศพ แสดงถึง พระพุทธศาสนามีความส าคัญต่อเรื่องใด ก. ความเป็นสิริมงคล ข. วงจรชีวิตของบุคคล ค. ความเชื่อของชาวพุทธ ง. การพัฒนาทางวัตถุคู่กับจิตใจ 17. สถานการณ์เกี่ยวกับการนับถือพระพุทธศาสนา ใน ประเทศมาเลเซีย ข้อใดไม่ถูกต้อง ก. ชาวพุทธในมาเลเซียนับถือพระพุทธศาสนานิกาย มหายาน และเถรวาท ข. มีการจัดตั้งสมาคมที่ด าเนินกิจกรรมทาง พระพุทธศาสนา หลายสมาคม ค. พระพุทธศาสนามีบทบาทในหมู่ชาวจีน ไทย พม่า ซึ่งเป็นพลเมืองของมาเลเซีย ง. ประชาชนชาวมาเลเซียนับถือพระพุทธศาสนา มากเป็นล าดับที่สาม ต่อจากศาสนาอิสลาม และศาสนาคริสต์ 18. ข้อใดจัดเป็นเอกลักษณ์ของคนไทย ที่เป็นผลมาจาก ค า สอนของพระพุทธศาสนา ก. รักความเป็นไทย ข. มีเมตตากรุณา ใจกว้าง ค. ใฝ่เรียนรู้ แสวงหาความรู้ ง. ยึดมั่นในขนบธรรมเนียมประเพณี 19. ข้อใดจัดเป็นมรดกทางรูปธรรมของพระพุทธศาสนา ก. ความเอื้อเฟื้อ ข. ใจบุญสุนทาน ค. จิตรกรรมฝาผนัง ง. กตัญญูกตเวที 20. หลักธรรมของพระพุทธศาสนาในข้อใด ที่สามารถน าไปใช้ใน การสร้างสัมพันธไมตรีระหว่างประเทศ ก. เมตตามโนกรรม ข. สาราณียธรรม ค. สังคหวัตถุ 4 ง. อธิปไตย 3

แบบทดสอบหลังเรียน ค าชี้แจง ให้นักเรียนเลือกค าตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียว 1. ในรัชสมัยของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ของกัมพูชาได้ท านุบ ารุง พระพุทธศาสนาหลายประการ ยกเว้นข้อใด ก. ทรงรับเอาพระพุทธศาสนานิกายลังกาวงศ์ เข้ามาเผยแผ่ ข. ทรงจัดตั้งโรงเรียนสอนปริยัติธรรมชั้นสูง ค. ทรงสร้างปราสาทบายน ง. ทรงสร้างนครธม 2. สาเหตุส าคัญที่ท าให้พระพุทธศาสนาในประเทศกัมพูชาเสื่อม ลง คืออะไร ก. ประชาชนขาดความศรัทธาในพระพุทธศาสนา ข. พระมหากษัตริย์ไม่เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ค. ลัทธิคอมมิวนิสต์ และนโยบายของเฮงสัมริน ง. การเปลี่ยนแปลงการปกครองของกัมพูชา 3. ปัจจุบันประเทศเพื่อนบ้านของไทยในข้อใดยังนับถือ พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจ าชาติทุกประเทศ ก. พม่า ลาว กัมพูชา เวียดนาม สิงคโปร์ ข. อินโดนีเซีย ลาว พม่า ค. มาเลเซีย พม่า สิงคโปร์ ง. พม่า ลาว มาเลเซีย 4. สถานการณ์เกี่ยวกับการนับถือพระพุทธศาสนา ในประเทศมาเลเซีย ข้อใดไม่ถูกต้อง ก. ประชาชนชาวมาเลเซียนับถือพระพุทธศาสนา มากเป็นล าดับที่สาม ต่อจากศาสนาอิสลาม และศาสนาคริสต์ ข. พระพุทธศาสนามีบทบาทในหมู่ชาวจีน ไทย พม่า ซึ่งเป็นพลเมืองของมาเลเซีย ค. มีการจัดตั้งสมาคมที่ด าเนินกิจกรรมทาง พระพุทธศาสนา หลายสมาคม ง. ชาวพุทธในมาเลเซียนับถือพระพุทธศาสนานิกาย มหายาน และเถรวาท 5. ข้อใดแสดงถึงความส าคัญของพระพุทธศาสนาที่ส่งผล ในด้านศิลปะ ก. จิตรกรรมฝาผนังในวัดโพธิ์ ข. สวดมนต์เป็นภาษาบาลี ค. ประเพณีสงกรานต์ ง. พิธีลอยกระทง 6. พุทธสมาคมแห่งสิงคโปร์ส่วนใหญ่มีจุดประสงค์ส าคัญ ในเรื่องใดมากที่สุด ก. ผลิตหนังสือ และวารสารต่างๆ เกี่ยวกับ พระพุทธศาสนา ข. รณรงค์ให้ชาวสิงคโปร์ทุกคนนับถือพระพุทธศาสนา นิกายหินยาน ค. จัดพิธีกรรมในวันส าคัญของพระพุทธศาสนา ให้เป็นแนวทางเดียวกัน ง. เผยแผ่และด าเนินกิจกรรมทางพระพุทธศาสนา และกิจการทางสาธารณกุศล 7. หลักธรรมของพระพุทธศาสนาในข้อใด ที่สามารถน าไปใช้ใน การสร้างสัมพันธไมตรีระหว่างประเทศ ก. อธิปไตย 3 ข. สังคหวัตถุ 4 ค. สาราณียธรรม ง. เมตตามโนกรรม 8. เวียดนามมีบทบาทส าคัญทางพระพุทธศาสนากับประเทศ ต่างๆ ที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างไร ก. เผยแผ่พระพุทธศาสนาเป็นภาษาอังกฤษ ข. จัดกิจกรรมพระพุทธศาสนากับนานาชาติ ค. แลกเปลี่ยนสมณทูตกับประเทศไทย กัมพูชา จีน ง. เป็นเจ้าภาพในการจัดประชุมชาวพุทธนานาชาติ เนื่อง ในวันวิสาขบูชา 9. ค าสอนของพระพุทธศาสนาให้รู้จักละอายและเกรงกลัว ต่อ การท าชั่ว มีผลส าคัญในเรื่องใด ก. การท างานร่วมกันในสังคมด้วยความสามัคคี ข. การปฏิบัติตามกฎระเบียบของสังคม ค. ความรับผิดชอบในการท างาน ง. การป้องกันการท าผิด 10. การที่ชาวไทยมีพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาต่างๆ ในเรื่องการบวช แต่งงาน ท าบุญอายุ พิธีศพ แสดงถึง พระพุทธศาสนามีความส าคัญต่อเรื่องใด ก. การพัฒนาทางวัตถุคู่กับจิตใจ ข. ความเชื่อของชาวพุทธ ค. วงจรชีวิตของบุคคล ง. ความเป็นสิริมงคล

11. ข้อใดจัดเป็นเอกลักษณ์ของคนไทย ที่เป็นผลมาจาก ค าสอนของพระพุทธศาสนา ก. ยึดมั่นในขนบธรรมเนียมประเพณี ข. ใฝ่เรียนรู้ แสวงหาความรู้ ค. มีเมตตากรุณา ใจกว้าง ง. รักความเป็นไทย 12. ข้อใดจัดเป็นมรดกทางรูปธรรมของพระพุทธศาสนา ก. จิตรกรรมฝาผนัง ข. ความเอื้อเฟื้อ ค. ใจบุญสุนทาน ง. กตัญญูกตเวที 13. การที่พระเจ้าอนุรุทมหาราชสั่งให้ท าลายเมืองสุธรรมวดี และ น าพระสงฆ์มอญพร้อมพระไตรปิฎกขึ้นไปยังเมืองพุกาม มีผล ส าคัญในข้อใด ก. พระพุทธศาสนานิกายเถรวาทแผ่ขยายที่อาณาจักรพม่า ข. พระมหากษัตริย์ทรงมีอิทธิพลต่อพระพุทธศาสนา ค. มีการท าสังคายนาพระไตรปิฎกเป็นครั้งแรก ง. พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจ าชาติพม่า 14. สุลต่านมัลโมชาห์ แห่งมาเลเซีย มีส่วนท าให้อิทธิพล ของ พระพุทธศาสนาเสื่อมลงในดินแดนมาเลเซียอย่างไร ก. สั่งห้ามประชาชนศึกษาธรรมะของพระพุทธศาสนา ข. ต่อต้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในดินแดน ของมาเลเซีย ค. สั่งให้ทหารท าลายศาสนสถาน พระพุทธรูป และให้ประชาชนนับถือศาสนาอิสลาม ง. พระองค์เลื่อมใสศาสนาอิสลาม 15. การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในสิงคโปร์มีหลากหลายวิธีการ ยกเว้นข้อใด ก. ผลิตพระพิมพ์ดินดิบ และเครื่องรางของขลัง และพระพุทธรูปพระโพธิสัตว์ ข. องค์กรยุวพุทธมีการอบรมและบรรยาย เป็นภาษาอังกฤษและภาษาจีนกลาง ค. จัดตั้งโรงเรียนสอนพระพุทธศาสนา และโรงเรียน อบรมศาสนจารย์ ง. การแปลต าราและคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา เป็นภาษาต่างๆ 16. ในสมัยพระมหากษัตริย์ของกัมพูชาพระองค์ใดที่ได้รับเอา พระพุทธศาสนานิกายธรรมยุตจากเมืองไทยมาประดิษฐานที่ ประเทศกัมพูชาเป็นครั้งแรก ก. พระเจ้าตามลินทะ ข. พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ค. พระเจ้าชัยวรมันที่ 1 ง. พระเจ้าหริรักษ์รามาธิบดี 17. ในสมัยของพระเจ้าไชยเชษฎาธิราช ทรงสร้างสิ่งส าคัญ เกี่ยวกับพระพุทธศาสนาในข้อใด ก. พระบาง ข. วัดมโนรมย์ วัดอุโบสถ ค. พระพุทธรูปปัญจโลหะ ง. พระพุทธรูปพระองค์ตื้อ วัดพระแก้ว 18. พระพุทธศาสนาในประเทศลาวเสื่อมลงเนื่องจากสาเหตุ ใน ข้อใด ก. ลาวเป็นอาณานิคมของฝรั่งเศส และต่อมาถูกปกครอง โดยระบอบคอมมิวนิสต์ ข. พระมหากษัตริย์ของลาวบางพระองค์ไม่เลื่อมใส พระพุทธศาสนา ค. ประชาชนขาดความศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ง. ลาวถูกปกครองโดยระบอบคอมมิวนิสต์ 19. หลักฐานในข้อใดที่แสดงว่า พระพุทธศาสนานิกายมหายาน เคยเป็นที่นับถือกันอย่างแพร่หลายในประเทศอินโดนีเซีย ก. การสร้างพระพุทธรูปศิลปะปาละ ข. พระพิมพ์ดินดิบและรูปพระโพธิสัตว์ ค. พระโสณเถระมาเผยแผ่พระพุทธศาสนา ง. กษัตริย์ราชวงศ์ไศเลนทร์ปกครองอาณาจักรศรีวิชัย 20. กษัตริย์พม่าพระองค์ใด ทรงเป็นองค์อุปถัมภ์ในการท า สังคายนาพระธรรมวินัย ครั้งที่ 5 ที่เมืองมัณฑะเลย์ ก. พระเจ้าธรรมเจดีย์ศรีปิฎกธร ข. พระเจ้าอนุรุทธมหาราช ค. พระเจ้ามนูหะ ง. พระเจ้ามินดง

แบบทดสอบก่อนเรียน เฉลย 1. ง 2. ก 3. ค 4. ก 5. ง 6. ง 7. ง 8. ก 9. ค 10. ค 11. ง 12. ง 13. ก 14. ก 15. ค 16. ข 17. ง 18. ข 19. ค 20. ข แบบทดสอบหลังเรียน เฉลย 1. ข 2. ค 3. ก 4. ก 5. ก 6. ง 7. ค 8. ง 9. ข 10. ค 11. ค 12. ก 13. ก 14. ค 15. ก 16. ง 17. ง 18. ก 19. ข 20. ง

แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รายวิชาพระพุทธศาสนา รหัสวิชา ส 22101 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องที่ 1 พระพุทธศาสนาในประเทศเพื่อนบ้าน เวลาเรียน 1 ชั่วโมง ครูผู้สอน นางชุติมา คงทัน โรงเรียนท่าบ่อ สพม.นค. ********************************************************************************** 1. มาตรฐานการเรียนรู้ ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและ ศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข 2.สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด พระพุทธศาสนาเผยแผ่เข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ส่งผลให้มีการเสริมสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างประเทศเพื่อน บ้าน 3.ตัวชี้วัด/จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ตัวชี้วัด ส 1.1 ม.2/1 อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศเพื่อนบ้าน 3.2 จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า อินโดนีเซีย มาเลเซีย สิงคโปร์ ลาว กัมพูชา และ เวียดนามได้ 2) อธิบายสภาพการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเพื่อนบ้านในปัจจุบันได้ 4.สาระการเรียนรู้ 4.1 สาระการเรียนรู้แกนกลาง - การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้านและการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเพื่อนบ้าน ในปัจจุบัน 4.2 สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น (พิจารณาตามหลักสูตรสถานศึกษา) 5.สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน 4.1 ความสามารถในการสื่อสาร 4.2 ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการวิเคราะห์ 3) ทักษะการจัดกลุ่ม

2) ทักษะการตีความ 4) ทักษะการสร้างความรู้ 4.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 6.คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 7.กิจกรรมการเรียนรู้ วิธีสอนตามรูปแบบ โมเดลซิปปา (CIPPA Model) นักเรียนสวดมนต์บูชาพระรัตนตรัยและท าสมาธิก่อนเรียนทุกชั่วโมง นักเรียนท าแบบทดสอบก่อนเรียน ขั้นที่ 1 ทบทวนความรู้เดิม สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ : — 1. ครูตั้งค าถามให้นักเรียนตอบ หรือเป็นการทายปัญหา ตัวอย่างค าถาม เช่น - ประเทศใดบ้างในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่นับถือพระพุทธศาสนา - เพราะเหตุใด นักเรียนจึงคิดว่า ประเทศเหล่านั้นนับถือ พระพุทธศาสนา 2. ครูเฉลยค าตอบให้นักเรียนรู้ว่า ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ประชาชนส่วนใหญ่ยังนับถือพระพุทธศาสนา หรือนับถือพระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจ าชาติ ได้แก่ พม่า สิงคโปร์ ลาว กัมพูชา และไทย 3. ครูอธิบายให้นักเรียนเข้าใจว่า พระพุทธศาสนาได้เผยแผ่ เข้ามาในดินแดนต่างๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ พม่า อินโดนีเซีย มาเลเซีย สิงคโปร์ ลาว กัมพูชา และเวียดนาม แต่ในบางประเทศมีอุปสรรคหลายประการ ที่ท าให้การเผยแผ่พระพุทธศาสนาไม่ประสบความส าเร็จ 4. นักเรียนตอบค าถามกระตุ้นความคิด ค าถามกระตุ้นความคิด เพราะเหตุใด ประเทศเพื่อนบ้านของไทยหลายประเทศจึงนับถือพระพุทธศาสนา (เพราะพระมหินทเถระและคณะได้ไปเผยแผ่พระพุทธศาสนายังลังกา ซึ่งท าให้เป็นศูนย์กลาง ในการเผยแผ่ พระพุทธศาสนาไปยังประเทศต่างๆ บริเวณเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) ขั้นที่ 2 แสวงหาความรู้ใหม่ สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ : 1. หนังสือเรียน พระพุทธศาสนา ม.2 3.ห้องสมุด 2. หนังสือค้นคว้าเพิ่มเติม 1. ครูแบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 6 คน คละกันตามความ สามารถ คือ เก่ง ปานกลางค่อนข้างเก่ง ปานกลาง ค่อนข้างอ่อน และอ่อน เรียกกลุ่มนี้ว่า กลุ่มบ้าน ในกรณีที่นักเรียน ในห้องมีจ านวนมากอาจมีหลายกลุ่ม ให้สมาชิกแต่ ละคนเลือกหมายเลขประจ าตัว 1-6 ตามล าดับ พร้อมตั้งชื่อกลุ่ม 2. ครูให้นักเรียนที่มีหมายเลขเดียวกันรวมกันเป็นกลุ่มใหม่ เรียกกลุ่มนี้ว่า กลุ่มผู้เชี่ยวชาญ โดยให้นักเรียนนั่ง รวมกลุ่มกัน เพื่อร่วมกันศึกษาความรู้เกี่ยวกับการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน จากหนังสือเรียน หนังสือค้นคว้าเพิ่มเติม ห้องสมุด และแหล่งข้อมูลสารสรเทศ ตามหัวข้อที่ก าหนดให้ ดังนี้ - กลุ่มหมายเลข 1 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า - กลุ่มหมายเลข 2 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศอินโดนีเซีย - กลุ่มหมายเลข 3 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศมาเลเซีย

- กลุ่มหมายเลข 4 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศสิงคโปร์ - กลุ่มหมายเลข 5 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศลาว - กลุ่มหมายเลข 6 ศึกษาความรู้เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศกัมพูชาและเวียดนาม 3. สมาชิกแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาความรู้ตามหัวข้อที่ได้รับมอบหมาย แล้วบันทึกความรู้ที่ได้จากการศึกษาลงใน แบบบันทึกการอ่าน ขั้นที่ 3 ศึกษาท าความเข้าใจข้อมูล/ความรู้ใหม่ และเชื่อมโยงความรู้ใหม่กับความรู้เดิม สื่อการเรียนรู้ : ใบงานที่ 1.1-1.6 1. สมาชิกกลุ่มผู้เชี่ยวชาญร่วมกันศึกษาท าความเข้าใจความรู้ใหม่ และเชื่อมโยงความรู้ใหม่กับความรู้เดิม และ ช่วยกันท าใบงาน ดังนี้ - กลุ่มหมายเลข 1 ท าใบงานที่ 1.1 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า - กลุ่มหมายเลข 2 ท าใบงานที่ 1.2 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศอินโดนีเนีย - กลุ่มหมายเลข 3 ท าใบงานที่ 1.3 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศมาเลเซีย - กลุ่มหมายเลข 4 ท าใบงานที่ 1.4 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศสิงคโปร์ - กลุ่มหมายเลข 5 ท าใบงานที่ 1.5 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศลาว - กลุ่มหมายเลข 6 ท าใบงานที่ 1.6 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศกัมพูชาและเวียดนาม 2. สมาชิกกลุ่มผู้เชี่ยวชาญช่วยกันตรวจสอบความถูกต้องของ ใบงาน และช่วยกันสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหา สาระที่กลุ่มรับผิดชอบจนมีความกระจ่างชัดเจนดี แล้วกลับเข้าสู่กลุ่มบ้าน 3. นักเรียนตอบค าถามกระตุ้นความคิด ค าถามกระตุ้นความคิด นักเรียนคิดว่า ประชาชนในประเทศเพื่อนบ้านประเทศใดที่มีความเคร่งครัดในการปฏิบัติตนตาม หลักธรรมของพระพุทธศาสนามากที่สุด อธิบายเหตุผล (พิจารณาตามค าตอบของนักเรียน โดยให้อยู่ใน ดุลยพินิจของครูผู้สอน) 8.การวัดและประเมินผล วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์ ตรวจแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ ที่ 1 แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ ที่ 1 (ประเมินตามสภาพจริง) ตรวจใบงานที่ 1.1 ใบงานที่ 1.1 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.2 ใบงานที่ 1.2 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.3 ใบงานที่ 1.3 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.4 ใบงานที่ 1.4 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.5 ใบงานที่ 1.5 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.6 ใบงานที่ 1.6 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจแบบบันทึกการอ่าน แบบบันทึกการอ่าน ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์

ประเมินการน าเสนอผลงาน แบบประเมินการน าเสนอผลงาน ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล แบบสังเกตพฤติกรรมการท างาน รายบุคคล ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่นในการ ท างาน แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์

9.สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 9.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียน พระพุทธศาสนา ม.2 2) หนังสือค้นคว้าเพิ่มเติม (1) จ านงค์ทองประเสริฐ. 2547. ประวัติศาสตร์พุทธศาสนาในเอเชียอาคเนย์. กรุงเทพมหานคร : องค์การค้าของคุรุสภา. (2) ดนัย ไชยโยธา. 2548. พระมหากษัตริย์กับพระพุทธศาสนาในประวัติศาสตร์. กรุงเทพมหานคร : โอเดียนสโตร์. (3) ทวีวัฒน์ ปุณฑริกวิวัฒน์. 2553. “พระพุทธศาสนากับสังคมการเมืองในอุษาคเนย์” ใน อุษาคเนย์ที่รัก. กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 3) ใบงานที่ 1.1 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า 4) ใบงานที่ 1.2 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศอินโดนีเซีย 5) ใบงานที่ 1.3 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศมาเลเซีย 6) ใบงานที่ 1.4 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศสิงคโปร์ 7) ใบงานที่ 1.5 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศลาว 8) ใบงานที่ 1.6 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศกัมพูชาและเวียดนาม 9.2 แหล่งการเรียนรู้ 1) ห้องสมุด

10. บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิด ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… 2. วิธีการแก้ปัญหา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….……………………………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… 3. ผลการแก้ปัญหา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….……………………………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ)……………..…………………..……… ( นางชุติมา คงทัน ) ครูผู้สอน ........./........./......... 11. ความคิดเห็นของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้ ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ) …………….…..………………………… (นางรัชนี กุลสิธาเวท) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม

12.ความเห็นของรองผู้อ านวยการฝ่ายบริหารงานวิชาการ ............................................................................................................................. ............................................................... ................................................................................................................................................................ .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................. (นายจีระพัฒน์ ศรีน้อย) รองผู้อ านวยการฝ่ายบริหารงานวิชาการ 13. ความคิดเห็นของผู้อ านวยการสถานศึกษา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ) ………………..………..….….………… (นายวีรยุทธ ชานัย) ผู้อ านวยการโรงเรียนท่าบ่อ

แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รายวิชาพระพุทธศาสนา รหัสวิชา ส 22101 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่องที่ 1 พระพุทธศาสนาในประเทศเพื่อนบ้าน(ต่อ) เวลาเรียน 1 ชั่วโมง ครูผู้สอน นางชุติมา คงทัน โรงเรียนท่าบ่อ สพม.นค. ********************************************************************************** 1. มาตรฐานการเรียนรู้ ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือและ ศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข 2.สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด พระพุทธศาสนาเผยแผ่เข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ส่งผลให้มีการเสริมสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างประเทศเพื่อน บ้าน 3.ตัวชี้วัด/จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ตัวชี้วัด ส 1.1 ม.2/1 อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศเพื่อนบ้าน 3.2 จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า อินโดนีเซีย มาเลเซีย สิงคโปร์ ลาว กัมพูชา และ เวียดนามได้ 2) อธิบายสภาพการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเพื่อนบ้านในปัจจุบันได้ 4.สาระการเรียนรู้ 4.1 สาระการเรียนรู้แกนกลาง - การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้านและการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเพื่อนบ้าน ในปัจจุบัน 4.2 สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น (พิจารณาตามหลักสูตรสถานศึกษา) 5.สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2. ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการวิเคราะห์ 3) ทักษะการจัดกลุ่ม 2) ทักษะการตีความ 4) ทักษะการสร้างความรู้ 5.3ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 6.คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน

7.กิจกรรมการเรียนรู้ วิธีสอนตามรูปแบบ โมเดลซิปปา (CIPPA Model) นักเรียนสวดมนต์บูชาพระรัตนตรัยและท าสมาธิก่อนเรียนทุกชั่วโมง ขั้นที่ 4 แลกเปลี่ยนความรู้ความเข้าใจกับกลุ่ม สื่อการเรียนรู้ : ใบงานที่ 1.1-1.6 สมาชิกกลุ่มบ้านแต่ละหมายเลขผลัดกันอธิบายความรู้ และสรุปค าตอบในใบงานที่ตนรับผิดชอบให้กับสมาชิก หมายเลขอื่นฟัง เรียงตามล าดับหมายเลข 1-6 หรืออาจให้ถ่ายทอดความรู้แก่เพื่อนตามความสมัครใจ โดยไม่ต้องเรียง ตามหมายเลขก็ได้ แต่ทุกคนต้องถ่ายทอดความรู้จนครบทุกคน หากใครไม่เข้าใจในเรื่องใดให้ผลัดกันถามสมาชิกผู้ ถ่ายทอดความรู้ จนกระทั่งมีความเข้าใจตรงกัน ขั้นที่ 5 สรุปและจัดระเบียบความรู้ สื่อการเรียนรู้ : กระดาษขนาด A4 ครูให้นักเรียนทุกคนผลัดกันสรุปความรู้เกี่ยวกับการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน แล้วร่วมกัน เขียนแผนผังความคิด เรื่อง การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ลงในกระดาษที่ครูแจกให้ ขั้นที่ 6 ปฏิบัติและ/หรือแสดงผลงาน สื่อการเรียนรู้ : ใบงานที่ 1.1-1.6 1.ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มน าเสนอผลงานในใบงานที่ 1.1-1.6 โดยวิธีการจับสลาก ครูและเพื่อนกลุ่มอื่นร่วมกัน ตรวจสอบความถูกต้อง และให้ข้อเสนอแนะ 2.นักเรียนตอบค าถามกระตุ้นความคิด ค าถามกระตุ้นความคิด นักเรียนคิดว่า พระพุทธศาสนามีส่วนส าคัญ ในการเสริมสร้างลักษณะนิสัยของคนไทยอย่างไรบ้าง จง ยกตัวอย่างพร้อมเหตุผล (พิจารณาตามค าตอบของนักเรียน โดยให้อยู่ใน ดุลยพินิจของครูผู้สอน)

ขั้นที่ 7 ประยุกต์ใช้ความรู้ สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ : — ครูแนะน าให้นักเรียนน าความรู้เกี่ยวกับการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน ไปใช้เป็น พื้นฐานความรู้ ในการศึกษาเกี่ยวกับการนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศ เพื่อนบ้านในปัจจุบัน 8.การวัดและประเมินผล วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์ ตรวจแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ ที่ 1 แบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ ที่ 1 (ประเมินตามสภาพจริง) ตรวจใบงานที่ 1.1 ใบงานที่ 1.1 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.2 ใบงานที่ 1.2 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.3 ใบงานที่ 1.3 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.4 ใบงานที่ 1.4 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.5 ใบงานที่ 1.5 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจใบงานที่ 1.6 ใบงานที่ 1.6 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ ตรวจแบบบันทึกการอ่าน แบบบันทึกการอ่าน ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ ประเมินการน าเสนอผลงาน แบบประเมินการน าเสนอผลงาน ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตพฤติกรรมการท างานรายบุคคล แบบสังเกตพฤติกรรมการท างาน รายบุคคล ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์ สังเกตความมีวินัย ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่นในการ ท างาน แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ระดับคุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์

9.สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 9.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียน พระพุทธศาสนา ม.2 2) หนังสือค้นคว้าเพิ่มเติม (1) จ านงค์ ทองประเสริฐ. 2547. ประวัติศาสตร์พุทธศาสนาในเอเชียอาคเนย์. กรุงเทพมหานคร : องค์การค้าของคุรุสภา. (2) ดนัย ไชยโยธา. 2548. พระมหากษัตริย์กับพระพุทธศาสนาในประวัติศาสตร์. กรุงเทพมหานคร : โอเดียนสโตร์. (3) ทวีวัฒน์ ปุณฑริกวิวัฒน์. 2553. “พระพุทธศาสนากับสังคมการเมืองในอุษาคเนย์” ใน อุษาคเนย์ที่รัก. กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 3) ใบงานที่ 1.1 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศพม่า 4) ใบงานที่ 1.2 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศอินโดนีเซีย 5) ใบงานที่ 1.3 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศมาเลเซีย 6) ใบงานที่ 1.4 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศสิงคโปร์ 7) ใบงานที่ 1.5 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศลาว 8) ใบงานที่ 1.6 เรื่อง พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศกัมพูชาและเวียดนาม 9.2 แหล่งการเรียนรู้ 1) ห้องสมุด

10. บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิด ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… 2. วิธีการแก้ปัญหา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….……………………………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… 3. ผลการแก้ปัญหา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….……………………………………………… …………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ)……………..…………………..……… ( นางชุติมา คงทัน ) ครูผู้สอน ........./........./......... 11. ความคิดเห็นของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้ ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ) …………….…..………………………… (นางรัชนี กุลสิธาเวท) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม

12.ความเห็นของรองผู้อ านวยการฝ่ายบริหารงานวิชาการ ............................................................................................................................................................... ............................. ................................................................................................................................................................ .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................. (นายจีระพัฒน์ ศรีน้อย) รองผู้อ านวยการฝ่ายบริหารงานวิชาการ 13. ความคิดเห็นของผู้อ านวยการสถานศึกษา ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………………………… (ลงชื่อ) ………………..………..….….………… (นายวีรยุทธ ชานัย) ผู้อ านวยการโรงเรียนท่าบ่อ