รายงานการประมวลและสังเคราะห์องค์ความรู้ด้านสุขภาพทางเลือกด้านสมุนไพรเขตภาคใต้ ภายใต้โครงการพัฒนาดูแลระบบสุขภาพทางเลือกสำหรับผู้ติดเชื้อ.ผู้ป่วยเอดส์

n a < rm

nn?y?swiauasa>Hfmsw0>3flfmiJ^«uAnHm«*jmwm>Ha0nAnuas<jiulmiiJ<airiflsl<a
mal^flumTmywramn'JsuumViaau1mmmdiaananmuw<euimlta/<wuibmaajf

it S a
* ^Li /

r "\

v f(: T«a I

m «nm ma* nn uazinafawf]nwifiam

flmsmafoeniwrs *jvn%anaaa>jijanufmim

?mu?mw>*T<ay f \\1 JM*IV-l*‘‘ 1

?hunbmafl«( ituTifi ua^fl^^damomffaw'wue

n*swfnufijjT?fl n ^ p ^ s fi w

m Em u

V9 1

n n a <l ^ A ,5dnn‘s m T w r a ,w n ? s u u c m a ? rc jm ‘w m 3 i 0 0 n ^ n ,w?uw<fl<aiS0/wdi0i0<asf

T<?l£l
n n fii^in fiw n Y iu a s m a Tfw tin tw n s ^f
fim s ^ a fa fn a re if a v m yi an ffosw ^ an u f l r u m

SHAU E m9b le m
^ u n h m a e ia it u b a u a slta fta fla m ^m fia w m itf

nfajAQUflf9cifofl n ffS Y if'N fl'ifi'im iflqii

n

f iT m

T i u ^ n u n n ^ ib r i n a u a s ^ ia T iz w a ja a Y iN faV m m iSm v iy m ia a n a n u B f N u 'lm iT i a / n a
S

la rnal^a?<ma?mywamn7ziJijaViiaaSTjfnvm'naan§htf?iJwVaaitfaNV i]miaaaaLriJU laiTa

rinsmmalann^niuunimrnjvian *) 2 ftonryyaTanu aa mTniJYnrnrjrurmmi,a~

TLa?israaVija^Sul^^wilVQaiaalunjjiHTnyianm ?(?ii^ aJ ua^ama^ vtlaajSjulmviaaai'i
uni)sHiriM'ianrin?a'i<i aJ fiwijluNv ibyiaaala mjnnTwi^^miJ'LajjavafSs Jvi'lm^'l'STaaviJjaiNU
imlumTrnttnwaV aifla/wV ibmaaa ni?Ri^^miJ^awav ETs 3JuW^nnv\jjawuijhuulaaniuu
mt^w^mu'LaiiasV nnviijavNuirm^'iu'iuYi^vuja 5 m u Tamiitomrim^mijtfayv ainrirnala
aauim 2 m u aasan^vnasm ttgfrm uamaTalmjJTiffiT-jvnaat 1 m u uazmnmala

aancman 3 rim aasawivnaewiian ilaam iiazataaiT-avnaat: 1 rim Taarmuamiihu

^nn^viiaifaanuiilvi^jjawuiriu'BniJjaSfasj rfnafasjSJulw^HfnU'nwVilTaiaaaTaaviJjawu
iTm laum i^nuunlayanaafam m aiaaf aijautfaVsjam^avraamam ibsnaiJTiajgm
lafl riYiEYn^i/ia^irmuaswttiyiri ifluammmvtjja 58 ima Maltftfawasnnm?^n»n^su

iwchuNniiayismias^iarirK liis^Qaiilu'uasfS-JiJineSrjJulviima'iusnsjnTtiunjjnl^um^aVua
fnuaaS ijjnwluVHibm aa^avilaljj S^us W laijhvi^via^tun'liJHiwaimi'la uazjjsrsjjulmla
iTn-3fiun^^aa-3ri'iri'i,5ariynifa auariaaliJ

lu rm n u m u 'm iu n ry jj n a n lann&Ta jVjaaS wulm fi uV lb alaa§uh snM?n wi anrm

I VI V d A (* V VI «7 <<
a ^ a ua^aiua^j laumTnummTTmnryiJuamaTirvnjajjaefWumTn^viya 92 *ffua laau
1 11 1

m m ikarmS lm aaruilu 4 naSulwavj a^ aa nas wrijjri1YiEaijfoifla HIV 19 uua nasavilirenHO

(I %^A q/ || ^ ^I ^ 4*( ^ ^^ |
aarmriviuluwVaaiua/Vwibmaaa 46 uua nasjjnjjrin1 im7saus v\7aimj/uvjasynu*ija>3Ti'3ma 14
VI o ' Is
AI V) _ a0 | A<1 */«-* <=* <1 «/a ^ , v
w a u a sniaun m um iaulam aia aui um i 13 uua mnaijjnmny'ia'irmmNuluHauania/wu

lbm aaauu aVlauikiilunajsJEiauaamflu 8 nas jj aaa3sjnvlvj?^‘lr2lum?unl‘ir unvna umia-a

iaa iimiwaluihmiazi^ariluihn imi^uaa umiwaiilaavsmao uwai?aT3 II i?sj v>3ana imifia

anvm iiasunmtaa

annnn?anrmnijtfajjVaaSiJulmy)l^aavtJjaYNUiTnulum7?nynpVTaai#a/VNibmaaa
uasnn?YllJrl^u^?7mn??3Jasyulv^?^wv ll^alaaau^3J^Hfnw^a1n^?an^) a* ua^auia^ mnnij
aySulvjT^nnV unjjnHmann^auaV TnHnaTJS/iniN'ija^wVaai'Ba/Vwil'iaiaaalsjairiiin 150 ima Taa
la^imjruajjaVan-a aJ fimainiiaiisulmmaauu'lTluTaa^nuciiJiJU

atutwii ^arii
ffavnau 2546

V

n e iflfm a jib sfrm

VI 1

tfl m a ^ a ? 4 n n ? m ? w m n ? ; : i J i j mV i a aT ] m w v r a i f i a n ^ v m j « iVi m 4 a wVi h m a 0 a a i J i J U l^roVi
1

Tin^unnaT,^nn?»uiJ»usu^a<isnuTiT?aLa^a imtafi ua^ali^^ayin^m fisjjm if rmjfnufu%j

T?a rr5nm-J8nET5timj

amswV aflym ^aruauam^untafuaem irnfoa uazfaaaaaam^iviaajjmuj msjfnu
<J

aal-ja rrysYm-aenFnmerD uasamsinfiwpnaraf y iv m r ia i a ^ i ja i u a y u m yM m iam jcnm

Ax
m ^ m i T a ^ r m iia s im ri^ u ijiu ^ lw ^ a ija rin v h u K m fmiiluam^cM

amsw<uaavn
^vriAJJ 2546

s m u noj/

■ vmn
n
i?a>3

fonuon

naarmmbsma U

smutuV a
<a
smnnniJjTm
1-1
I 2-1

unn 1 until

■

nnn 2 rmnnm tmTmrm n

anuTm nnanum vAum Taiiafnwaiiatifu^a^/nvoa^wihufaaiaaa
1 HI HI H HI

1. ajJuT.mnflqnlfuny-ai'Ba m v 2-1

2. auulwTnTnwnanm -snnu'luwl^i^a/wil'iuia^a’ 2-20
H HI HI 2-20
2.1 anulmiml'M 2-30
H 2-33
2.2 firnulmimvna 2-50
H 2-50
2.3 Hnulmimnajuru
H
2.4 ffuulmfnuiimaTuihn nfanTuihn uwaiilau yrwaoll i?u iiaia
H H HI
1) fluulnTJn»nimaTuihn nfanluihn

2) anulmirmniiwaiilau vma^j ll 2-50
7H H 2-62
2-67
3) efjjw’lvjirnwnwu jsna 2-69
7H HI 2-74

2.5 fTNulvminiHnaa
H

2.6 anulmumnaa'ivm
H

2.7 a n u lm n u rin E m m a m ta a

3. Ruu^nTnflrinffn^rauvilai'nsj/iSaijnu'iia'tfi^ma 2-76
H 1H HI H 2-92

4. anulmrftiftumTanlatinaQuauulm 3-1
HH

nnn 3 m?mntfanaanmmnmNuirm

m u an Trmnaj 3-1
3-4
m uanrm m uurua (nnnaui)

muuuu iiTrmer-jifa-a 3-6

uiEimuu urunf 3-8 9
msmunf navmoa 3- 1

nnn 4 anulmvfttf?nnnwaai4a/mbmaa^auutNnuwuu'm 4-
tH HI HI 1* 4-1
4-37
1. n a tja jju lm n m « it u s n u n b a la aauazm m aa-a 4-101
HH

2. najjsamlvnnmemusnihra
HH H

3. naiaai nulmnMibtnannnTsnwnannn^au a1

uyiyi 5 iiiTstuuazam1J -3

1. ne1ijj1erjJu'lvi'i^enm^nl'ST.um^^UuiaTnwnuasvIuvVJ 5-1
5-3
f1nj/nvnia^Vwfim a/ImI hm aflfl
5-4
2. na1ij»w1w lvj?^^a^«nynQ ^j^nfiTnriau
W-1
2.1 rmfln m ifm m armneiliancu1iulm W-2
N-62
2.2 n n T fln i:m ^ flU fm iw a m v m m flu § u m lm m fl? riu

jnfiwmn

*i 1
riufaflm zvrm u

iaanaSfn«/ jlmj s m i m jq'jnqjJ f l ' - m vmn
msvio W-2
2faivi£nena<n? W-2
rntm au Calophyllum inophyllum L. W-3
rnm u Allium sativum L. W-3
Amomum krervanh Pierre H-4
rcim n Ocimum sanctum Linn. W-4
Cannabis sativa Linn. H-5
m im Eugenia caryophylla Thunb. N-5
«/ Camphor W-6
Sulfur W-6
m u via Atractylis lyrata Sieb & Zuce W-7
Angelica sylvestris Linn. W-7
rm m Curcuma longa Linn. W-8
rh jjz ru Curcuma zedoaria Rose. W-8
T rmd* u jn Streblus asper Lour. W-9
Tn^daera Suregada multiflorum Baill. W-9
uSumt Alpinia galanga Sw. W-10
Zingiber officinale Rose. W-10
%* Zingiber kerrii Craib W-11
Cassia siamea Britt. W-11
uSuaaa Harrisonia perforata Merr. W-12
i)aa Bixa orellana Linn. W-12
Carthamus tinctorius Willd. W-13
Tu yiao w m irm Cassia fistula L. W-13
Sebania grandiflora Desv. W-14
in Myristica fragrans Houtt. W-14
Plumbago indica L. W-15
A Caesalpinia didyna Rottl. W-15
G lycyrrhiza glabra L. W-16
1)0 Albizzia myriophylla Benth. W-16
Capparis micracantha DC. W-17
foiMO Cassia alata Linn. W-17
J« Calendula officinalis L.
mvian Piper longum Linn.

fiuvn

fn ln
fhriaa
flU

u

Ilf)
iunm nfi
K)9)jjamaou9io
ifsona

utiawmfl
“H t ia u ln a

ad

DOU
•Bsjm'Fiiyifi
sm ila o d io

d id

9iila

SasnaWlviEJ o /q j vmn
fla-ausin W-18
S o im jn p n stffil W-18
VI v W-19
Baliospermum montanum Muell-Agr. W-19
flslfifwaiJ Cympbopogon citratus Stapf. W-20
Cymbopogon nardus Rendle W-20
L ^IE J V ia S J . Pandanus amaryllifolius Roxb. H-21
Derris scandens (Roxb.) Benth. W-21
mnia Lillian Rhinacanthus nasutus W-22
via^m m Punica granatum Linn. H-22
m ifijj Alstonia macrophylla Wall. H-23
rKJvQn Durio zebethinus Merr. W-23
Foeniculum vulgare Miller N-24
1 Impatiens balsamina Linn. W-24
Peltophorum pterocarpum (DC.) Backer ex K.Heyne W-25
fulau Euphorbia hirta Linn. W-25
m auim Salacia chinensis Linne W-26
m auirm Tinospora crispa Miers ex Hook. f. & Thoms. W-26
uunl Centella asiatica (Linn.) Urban W-27
unujj-jTtffw Eurycoma longifolia Jack. W-27
Croton sublyratus Kurz. W-28
V Psidium guajava L. W-28
Caesalpinia sappan Linn. W-29
ihua^ Clinacanthus nutans (Burm. f.) Lindau. W-29
ua”5sm « Trema orientalis (Linn.) Blume W-30
tfiun Mimusops elengi Linn. W-30
lJantviaman Borneol W-31
uJIhuaa Ardisia colorata Roxb W-31
dfo Canna indica Linn. W-32
ph-a Ficus religiosa L. W-32
vmnaa Zingiber cassumunar Roxb. W-33
Andrographis paniculata Wall, ex Nees W-33
V Ferula assa-foetida Linn.
Tamarindus indica Linn.
w-mmlvmj Sapindus rarak DC.
V

wna

W J J lfm

waaman
WTHnnun

i

Twe
T ina
vhm ana'bn
uvrrw-aa

1

azma
jjsfhlifm a

ffasnaWQSlviEJ s m i j f iQnJqij J m v i vmn
jjsiHaifjjm aaQ rm en sftnf N-34
jjsau W-34
jjsism in Ficus racemosa L. N-35
jjtu 'w ifila Phyllanthus acidus (Linn.) Skeels W-35
aTofiei Momordica charantia L. W-36
m w vmu Solanum trilobatum Linn. W-36
jjnrrst^uT^ Garcinia mangostana Linn. W-37
umnaa Coleus parvifolius Benth. W-37
im an Ficus foveolata Wall. W-38
U m n t n m ’ijjajj Menthol H-38
lajviajjamfia Ocimum canum Sim. W-39
aaih Clerodendrum petasites (Lour.) S. Moore W-39
tn ri Santalum album Linn. W-40
th u n Morinda coreia Ham. W-40
[nun / tniau Aloe ferox Miller W-41
E*JjfnailfltT Tiliacora triandra Diels W-41
una-a Nicotiana tabacum Linn. W-42
•jttiajj Eucalyptus citriodora Hook. W-42
Garcinia hanburii Hook.F. W-43
T1UNEJ Rauvolfia serpentina Benth.ex Kurz. W-43
asvqtoueu Brucea javanica (Linn.)Merr. W-44
Thevetia peruviana Schum. W-44
anTw Ricinus communis Linn. W-45
a n iu rm Heliciopsis terminalis (Kurz) Sleum. W-45
aun lf llu Datura metel Linn. W-46
aunwn^ Myristica fragrans Houtt. W-46
iTwuvnmw Phyllanthus amarus Schum. & Thonn. N-47
'jnusjvnujgj Coriandrum sativum Linn. W-47
rm viajm e u Gynura pseudochina DC. var. hispida Thv. W-48
dnuvn^msnj' Curcuma aeruginosa Roxb. W-48
a ui m Eleutherine americana (Aubl.) Merr. W-49
aymi ueu Aloe barbadensis Mill. Vila Aloe vera (Linn.) Burm. f. W-49
Jatropha curcas L.
Illigera appendiculata Blume

S a sn w u«slviH os q j *2
foiafu
^ a in tn fln a o n vnfo
u Terminalia citrina (Gaertn.) Roxb. ex Fleming W-50
Cinnamomum bejolghota Sweet H-50
ajjaino Croton tiglium L. W-51
£?£19$) Combretum quadrangulare Kurz. W-51
arcumn Azadirachta indica Juss. var. siamensis Valeton W-52
cTSL^n Azadirachta indica A. Juss. W-52
azm auifitj Spirulina platensis W-53
snvirimnatnvia^ Uncaria gambia (Hunt.) Roxb. W-53
fuffomrifl Acacia catechu (L.f.) Willd. W-54
Barleria lupulina Lindl. W-54
iRa^wwauenw Imperata cylindrica (L.) P. Beauv. W-55
vinhfn Vemonia cinerea Less. W-55
Blumea balsamifera (L.) DC. W-56
V Scheffiera leucantha R.Vig. W-56
Areca catechu Linn. W-57
vinhaam m Eugenia cumini Druce W-57
«/ Smilax glabra Roxb. W-58
Smilax corbulana Kunth. W-58
viun^i Derris elliptica (Roxb) Benth W-59
vm jnuibsarm m y Acanthus ebracteatus Vahl W-59
vunn Cyperus rotundus Linn. W-60
VITI Ocimum basilicum L. W-60
Balanophora abbreviation Bl. W-61
1/ t? <1 v

vnim itm lei
ifotfniiSuivma
vralviaiKsu
ivilaniJanvuja
infoviu

«u

Tvtrcvn
Tvm im su w j

unw i

<1 i di i VI V d Ad i d l ** & i T
luTn-aYifnTimiH'min n u n lajjrmriNiayiiniTau *) iviaaiJaomTUvmzinaTjaNiba

iaaa iiaannunn7mmrjzinan04a^vnaTiinusii?424^uiua4innaa7nanafla<msi ihaT7aiaaa
SimiTunersi-auu ^nm narm am um ianTaiaa^uib^vifilYia a<uiaiaaunuEn£m 2527 uufb
tuy! 31 aanau 2544 winnfmuiumhalTaiaaafrcajj 181,484 rm uasSwiaaTna 50,054

n o (am^n,57Jjm^Ia^rii?'W}JunisiJijmm‘3<?iuaw^^wauaswilTaia<fia:adn^aiiJiriu, 2545)

uasinnm ^anam m 'ua^am Tm aunjM an laanam ?m lTh lull w.a. 2543 lbzmfi'lna

an^Swsjaai'tfa HIV tw 2-4 ahuau lu^nuouuiizflswi ihyiaaatmaya:: 6.8 aail uuaaUm u7u
wSI aawa h iv vmoa-mau iitfjmSI baiaaavwmmila;: 68,000 au TaowSJ iboi)taa.uaafhl#ihy
lunoTauafniniaaEJ 55,000 - 75,000 innaaauaail (na^baiaaa, 2544)

iua^^nnlTaiaamilulTaaaiMifa,5<il'5'nanvsanail^ii^iJTinganmTi?ui]iu waaifla

iiatwi]iasiulvitijiiVsiisri>3vin*ij'a3JaiiantmTanj aJ mbaltfauia4aom?a^uvi?avnaiho ^

tfnltfibsaijilnVjvna'u <in anjjjj'unTmi ^dlSa i^ u a ii y ^ n a n jlu n i- ju n l ii il n jv i n iiasauiiEnmltf
V V ^

mann?aua'3riwnwaai^a/wi]iaiaaa: ^iJ7nn/<]Wluimumiunia?M5ndia)iiata[-3ajJiivi-3otf'iacimj^
<u <u <u

7 uas 8 a^uumaltfaaaaaa<mmmu a a-anam ^laii'im?7iiJ7i3Ja^aain3jfSrI i'i^ahu
VI A VI %*C\ O <1 %/ V A £ , V II
s' Y <d V A S'
Bf1jJulviTyilwajTn^unjjnrewsiiia^nHnBrsajmvnia^wwsi ^iwa/wisJj QEJiawaf lauajiJBsiijaYmiYmnfnfwrs

iiluw u"rim bznaiifm m 'nm 'i ynumalwijas ann'Juaswv aai^a/wSJ ilQaiaaaCIrinjiaaTiwtl'B
f A «>
VI <1 O' i> A ^ , V II ^ A* d <| i / fc/A <5^ , V II
aNS uLmlunnTaSI uaTnisnSminnmjBSMI aaMas/j Nijmaflsmmainiu anyuiwalviwsiaflwfa/swj ina

laaaSas Tjnnmiasas m/nvmafia'im R'UJ'nosai uaTnw'iauia^viTarmwauLa^lamn'uu iilu

m iaaaannTiaTa^iaa'ilu^vjanLna aafnlwh alumnasi uaTni-n

£kVijvn"taaiaaa uinnifluflnjVvnyjananVjS-j anvsfinom?uvmEJiiasm?anin?tina'in)ao
^

yinibsmavnlan ani^TTaiaaaa-ja-awan^sriijaaaTaijaTi LaTmnu a-aajJTmuiao iiazamu

jjua-auaoiJTtma aaaanuiJavjvnahuau aJ aninmnu ualuvivUraqTiJibsiauilnv Jvnmnyi
S' ** A t
&/ Q^> «*> i /a . V ii
Tja^nimTjnnmiara^amia^w<auai.'ffa/wibmaaa a^u

warrssmrcjB’naaa fifjaa{Jn«/ Jvnqa7)jnmaMaai$a/qmj hmaaa icibnnf**ia'irmmian

an-3nu vilawa^ajnjajm^maUnM1jjnuijnma-j iiasnTsaai^aa'ialamarialmfiailnJ" vn1 au

nnwwYmarmfvjTriEJ uassali) waaiiJlaa-m (naVtaaiaaa, 2544)

1. tfn«/jvnnnaarm 'fM fna
1.1 {Inv jw'ima'imjm?aai^aua4‘JtiJijm'nauv\nalDlu‘jnNima «wU aawaiaiilalSTama

aai^ala^'ia^inn/in'itrifSilasSjTmijri'iN'ja^ i^aviibltfmabaluwSIaaiflaiaiilai jmanaibsi/ivi
uaswa'iamia irriu i^aliblaTn l if a iiuamla uaswan i^auaat,BuaSwaaa'jtuuan<i «)

unn 1 : u nto 1-2

ua'jtummiflneh-ami ln^suufla^fumajimiflflwaqnm^afaflvianaflufl W j-uiivrm fm

vnuU iiasiJaflanierimn Pneumocystis carinii ^iflvurnstirnn

«auYiviijL«uaoneqr«Lttqjw««nfaia«Lai mLv\wqj iJ']£jjjanm?laiTa^m0f3JV\t wuvmien m u w

wauiwua u

. ^ »f A a A 1*1 */a At vi *& a
1.2 fltVuvninuQnmsuDYrmfluanviTy mitiimnqjauYimmaaluwflflimaifUn fia

a n rm qa w y rrw TaaDsviu’lar-afaoar 60 a n m ^a d ^ riwhfi l^ a / Mqjlm a fla jn v im v m tf jj
^iiflannnTianuaaimtmq uim fh milm il ln-aaTaSasa^^iTao lbema^ aaumaoljjSim

iinltfunvmnaaaEh-ajnn inarm^ainjj'lsjajjaaq 'ua'JU'iuataianTa'j'laa in a a ivm uarifia
anrmaaumaa uasijnii7nodwQMiwmnm7aiJYiQn?v\ithiLlaaiiluuwavi'iliifiai'Bavla-3'ia

1.3 ijnvjvnmznnijpnvtiw wqj flflwfa/qwj ibmattsr *m^xiannn?iiJRHUiiiJ§N uasinaaba
aI a ii a ®»* » 0 %/d I |V V V] V fS
yimviiw wm ?qmwqvia* wu q<jasna ynlwjjanm^uimifnjibGrjau uasauUi uwfKnnssinflirw

ATawnoonn TauSsnmaqshwl.vinv ijjnqnnmifiaiTjafiwiviiw wiim-a rrm lcm flira rmaqnsnij

ua-auziTJViaafliaaflfifovnw nTSTnam^maait’lvn /msTmfwnm's’ljjafuaa uasilfjTntraa^

rnmuflatnyiItfjnwvnIviwaaiua/wmmaaa jja'irmN'ivsvwuvuitfln (xerosis) armaniem

A ^ dA VI l A fit V d VI V I £ | I^A ^ ^V] I At
vrjaiiTrmiflHfaYirnwiM wma wmunn^siimnqfauYmiJ l^uaa^u^uiluwqi^^L^an luu

anmTm iluwqjdm aflHiflijm i

1.4 iltuvnina'imJTminarmsiaaaaan mnnTjSin?aiaaaan (thrombocytopenia) lu

wqj weiwa/qwi ihmaQff snulvtn« jjj§nivtq«^nnm7aq naniraa*jjmMaaaiaafl uazwjTnsaqi mqiinnfl
vhtvmqjfim4a/wqj ibma$m Siaaaaan jbatrcfamh vilaiaaafijlawivnw aiuSiaaaaan^
uwan vnaaoinrau «) i i m i u

1.5 {ftyvtnina'imjajJTja/invi'ua^riiimo waai^a/mliaiaaa^sS^a^nnalum'siJgijIi

nurmii m a aqi u a a u ia ^ lu ^ a iJ^ T ru luawnaamviayjj'in d lmqj i Sanrmwmbfl arm
flm'tfa'ua-nziJiJLbscrm iinltfnn?irunuflaj7sijijitos:mmifaija'j iifu a n jjtnjm rA u rm jja-j

iwuaaao fm jj3niiajj vm^ajj-ha nnTvin^nu^a^naniiiua^sjiJirriurm vnlm jairm im -j

naimfiaaru Tnzaqn iiluau
1.6 ifn<vjvinmaimjunviunaalaa'ljjvinijanivia'qluwqljiai'Ba/wqj ilTOiaaa m a m n m T in a

smanvmuariln ^aa'iulvidvinfinnnmyna^-j'n maanvm fiaularanifiyu Heqwj uazjjymE
KTnWlmrfa-Jihn niu Suwa I'tfan jjtm il'idaaaTHTsaaa-a vsTamamnwaTWiaa^qnnmT

fnyna'iaa'iil^'ius umaSuiiTa mien hush Tijjii^ilTyvinyin^an^a'liiuata-jajj

2. iln«j/vnvn>3(anua(a<la
2.1 ilrv u vn in a in iia in u ia lu a in a ^in n flin jjiq ijib yv ra rn y ihlwwqj fimfla/qjwihmaeia

m a fm jjTrn ir la n n -n a jiflTiJjfqjannaQ lauri nananrmua^Tsfi naTKqin*uminwmnm7i?u
ib a naha-aajjnaaflj nahoqj m ianfiiaufir} uasTqiHnaurtTaolq m a ^ m n a iiu c m im rilu rm

Ifiiomi nTjtosjjoauaEH-aifinsMO-jnfn'iJSIjftou1Enjn'mm-JiaantouHsjJu'lmnj^mfilw •)

unfi 1 : unih 1 -3

'ri'muaQfurmi.fisj vslalwjnamnvinriuWr imisaamrimvnjadnxmnmiJIfou'tiJ uarm nu
*v •

m ? fiwv l^i§ a /wu ]]iL ia ^a :^a^iJTiJiiJaa'uuiJijimulum?«inmu^?iiJ'5£anTiu nfu fla ^ d e n n -a

lanT.Dlsscijmvnja^^nua-atLlu'wifnd' m^'njiJ^yi'i'uanvn^uasanl.ii'aT'ananuatefjjiiafjjaaan^

IA A I A ( » fl %/ 1/a d ^ , 4> II C 'a AI d d
aaiua-a ajittanuynlwwU flflwa/H<u ihm aaa inafmajiuaviuno uasNATUiifryaa

2.2 ifn"jvininoinLimiiJnjifo^njJUYiiinriviun^luaTaijafoiias^aasj iiaftniwi im a/Hu
i]Taia<aKDs:an^‘5m]^naijnDiTJ'J3J5i'i^ <Jn ’WiViiJiJnfi uflw ainnm Tdjinisr<uiMsajnuijnm a^

Vhttfw*1fimTJa/VMfomasm uasVwV(?iuaa(?i'in^,wiaa^a>3anmimriTii3J IjjanjjnTrm asW m viSaw
< a t s VI i *> 9/ A 0> d o * ) V t« S I *St VI 9/ I a
auiJnaynliJ uasim^raa-aw^vnanfiouS aaaau m m i*aU rrm auia^LiIuuSflfiaLifln in a frru m«u m
A T I A *1 dA l/A , 4^l| e" A V *•»
m asaiaU) la m a v n z a m ^ lunTWYViwamfla/uHibaiaaff mfluvnviunfliBUflTi
Ai & Jk f t VI v i 9>a aJ* . v II «* v i av
^nnrmaYiinvMvujflu ^Lvm tom w«uwawa/«uwiliaiaafrasaa'amsaijnijiltiwjvn uas

n n isum n tfau m nm m ifaiinjflnu fN m u qoU ^wamsYiijeiamQssr1imnWlflHflTa ath-a'tan

snuifruV vnem aJ mshu cIn3jn?rii]a^fmS‘lmn^i4uvi1aiJ??mnaQn3J<-j5uu^^vl^ ^annTsfaiaiWltf

in e ifm jjf a'najmliunaQnujnn^uaaTiia ^aa^^ueruiisruul.wwfi'fii'ija/wilioia^l dnrifi
Ol O Ol «l 1

n7?jj«MifrjjJsr<jim'iviYit<iunfl0'a

3. ifnv jin m a a iu s d fim ia s ifi? iK*m» a
<1 A d
T «* I VI «/«-» v i dVI • «-• o <1 V a
Lu7so£iwnmim??£una,Ma'3hfliBfla iJ7STnvuL«7UTia•Ujjaim sm n Ijjw iw u m lm n a

fm jjfluensviun nfo m ^m 'tfaia 'B 'lai uar^arijjTam yii r ia r m dnn^iaaniJjjjijiiiatiJfjierai

w<u ®ma/wyibma<?m y1nl>ww<u i^i4aKoulvstwijdai'i3JQ«inmia iias’ljjsnun^til^^iaEjVenuiJnli'lw

aufujlfl uaTunnurm rfm iiw udio vh H i iMf l m m a f lf f / HV d m a f l ^ w f n jm r i if o ^ n u ^f lr iJj

• £ i ^ jg

iJnfi f la ^ nVjiiy riy 'tf l u a sifh fh K rim w jjTJu iw aKiflufm nfcnvm nina u a s im n u iilu v m

wumnm^ua-avniffnTTnwn ^^wanTrm j^arm tainjjfLiw^'Baua'ivifiJuaaal'uaTauafo

in n m is in tim frm s fiV lu fo ^ im r1nlm5S^a^nnVi‘l,u>3iJiJ‘jssjnmm7^uaTnHnwl?i
a, ^
V O ^d ^V ^ ^

maiaem tta aflifa m ^ n in flQ H H n iiw ufo imi uflTifn^siMi ^ i m a^ f i m m f li sd"u a s iaam> i m injim

, £ _ d q/ d^ V

ttaflaaufn^vnm^iaanavmvmjwflmTfa/m<ufomaflff iiasnn?Hyin-aiaanau^ivifijwl5iiSa/w*1

ifomaeia ^mifmjjivujnEBfjjIviiieisisiTa-afi; qsiflunnTTfoaiwaa^uwaluflfrflw uasR-aisnwm?

d flm m w ^ fly ifto a j^ m ^ a / N d m a ^ a (na-aTTfuaeia, 2544)

nnTiaanW ffj9Julm lunnTm*1 ifnni-nirqam wija^pS^I m flW w*Jihm aeiff ^Viiilwm-aiaan
w u M a 4 m ? W ,nn-aiaanaulum?umItuvnfrajn'WTi0-jw1im,tta/wihmafl» ma-ainnsriJulmS^a

fim ia m riv n l^ u y ia ^ fm w iim ^a/w dim aQ ftviTBiJfianm m ny^a'a^jm nunjnM iaVlfl qw

i2unn?ib::viaflfhHiholunnT7ni!nmi<Ua?n]!njrc1jrnw7ja4fq^j mTf0/H<ui!bm0flff uarmrma-ad
^na-anuin dasjulmwana'imGi I?iaiavnssf3Juvlvi7^T^,lu-3nu§nin7tii0rjJwajmflt)YiB',luTn7

Tnu-n m a u T^im an m ^m -a a* fiSwuluH«uim^a/wvibrnaeiR d n anm^wwmi Uviua-a^njjwi
viu-a iTa-aiaa iiluuwavsIai^anluiJnn ilIuw u ^ u u n n id is jjia im s ^ m iis a ia ^ fifi^ n jjw iw

IfnonTs rmiJiKjjQaussH-jinnE'HB'jnfmjj'S«URnus9njmTNYn-otaonwiuH%JJu'lmiuw/nfiW•)

unvi 1 : unvin 1 -4

as ij/in'wrnNiiaanahuasjJu'lviiiuamal.a ^iiluW o m ^^an m um Tm arl'im ^ilTtjjia

a-jiansw Liarfni iJins »jffjJulmlri!jlaih4fianjjn7rUnjjnW7ni^aisiiaffis)/inwHsiliai^B/wsj i]')o

ia a ^u a n m ?la ift< ila i)Tj Ta a a ja oSJ i]u ,wu"5'iu‘iiaNi°uSJa3jaauijsauuW7vianaiaaf h u m a n s

lau'iJJiM un'iTaiSiIaTnyiaraSjnnraa^wSaJ aL^a/wSJ iJiaiaaa iwaWnaswauivssinuuflsamnnvi^a

rifnm anwn^aan^^fQaaySJlua-aajj'laaan^iJnaasnmSaua'u.Yn'liJ s n u f ws u lm la r i& ljjm im

luwarmTrmn n^slarlnmtT.WLaiauauunnaiTDsSmTanHno^aaan^aal.iJ luanulairu

lan sm ana ad

naolimaaa muaiijfijsjT'jafiaaa mzrrn-ifnrnfueras j. 2544. uuQvmm^&uarhjsrs iJjriyi

wSJ aaifla/SJwiboiaaa^wnjijas anm vn^m ?wvm m iasanTn7m as ,'ii wjJwfn-JYi 2

T^wawmenerin nus iyiyijjvnufrj 106 mih. V lA
S” 4^ A VA At V II S' I
fimrn?7wrmlfi?>3fn4JVJ^unTtuuuTm7^uSaJ w^SiJ^i^auas:wiSlJi£Jia^efa£jn>3fiiiimQUuar^aiua^,

2545. imin7>3m7SaI iiaSwi aaiMuazSwJ ibmaaaam4a7ur7uuazaaula-3 na-abaiaaa

n^jjaiuajjbaaaaa rn::Ym-aensT5msru 41 nun

Ifn-jrm m^rejnsuiasOTifmswB4flfniijjfliuOTnnwm4iaBnflnuOTJulmiij«/nfil« i

u n fi 2

T m m jm w m m rm a j
a a1m l m v i i j t f n i j m i s W m o Hvi a f n a n u a s f W d ani jqn n w a a d w<iub a r T f u a t a j C

tfauaauulm nuanannvAunm aiiaTnm uat^uylaijnovjtua^wibal'jniaaam al.m i
SJ S SJ SJ S SJ

eA Ad^ £«•
am m vm afiaim uu anmimiihaanlai.ilu 4 nauaa
1s

1. a w u lm m q n E a im -a iM HIV Tatiana

2. auuWynnmann'nrmi/lutfaaroa/wihm,aa a
S SJ SJ

3. aus ulmfiurm1 tn7t:aSuvi1amunSJuasnnuTiam^n''m
4. aus ulm fM unnTanlaihaQ aaus ulm

1. asjulmwajqnsaufcniaa H ivtaaem (Anti-HIV Activity)

1.1 n « m

1. afaSuJ ayhliJ -.Calophyllum inophyllum L.
^ainananaaf

ooa :Guttiferae

gbunK :lu

2. a n H -fu tyn jv is1 in w n a a ? Butman aSJ4 8-20 jj. 'liiwaaln ilauaaaiiluvsijjnu 'Uhilu
is i v v

tsujeju aiaufiauTn-jau uatunCa uaniilum lvinj «] ^n m u m n w A u u m a -a u a su a u Vila

waaa^ iilaam lau aihanaiJuiYn vtlaaauihaan niatufjihm ^aiviaaVla mmaunanailu

u a o ib tiJn y In la tn aana^aihu 7iBn aliinail u a n lm la n lualnvmn maaa iiluuu lau
sj

luninn uazimnumi aan a im nauvtau aaniiluiiaa'ijjbuT.ii nanaanu 4 nan maimawSJ
m Tm vunn wa aauihanajj maumuemynana 2.5-3 ®uaj. LlanmiluaaimaN m m jn a

SJ

iiim iiJaanaamhavivn (riaamuan “fitrmtia, 2540)

3. ibsTm m m atn

a ^w a m u a n sH Mnannnunatanaaiaan unannaa an£h anm aanSnauvian ih?a

m h ijjaawoiiluu'iaju munibaiia m u laaa'Saoan (7&i ^ m u n u , 2540)

4. ?neuTum?QS£i

gmanmy :Calanolides A, B

tlYlf :an7ana^uunua^uiumuaaaiJ0-3n'i7uii'3a7'iia<)i,Ba HIV-1 uat
anaannimanuiiaaiaullfN HIV-1 reverse transcriptase (Kashman etal., 1992)

aTnnflvmn :Cytotoxicity test on MT-4 cell (C C 0 : 100 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

unn 2 : m m um uTrjm rm u 2 -2

1.2 Vem :Cassia fistula L.
1. afa41uamliJ
Hannan finacnf

:Caesalpiniaceae

shuriK :ftn (wa)

2. anttrotmawfini-wnsia's ‘luiilu'daiJtsnau^naT.udaa 3-8 fSiI limSIThiiinmjaiJ

Tiunu lu a lm n aa^fiaw iraira vsis1uSm ni?uam iadi^na aanaam ilutfaanim iAii 1-3 ita

nama^naiman 5 nail tSIiJ'LtuunajSTI iH ehuuanjjuu nauaan 5 nau aivsaa^SnI ifhi mamvifiwSI

10 am aui-jmsiSuuTaian ma7ijimiasyiama7jjaim w aiiluftnym m suan wnaauaiTjan ftnuri

tan Siijaem unujjnn isjiwTiJliiimfmnsna (u u y h u ijmasibs/iVii, 2539)

3. lh s Ttitfu rm E n

arrswsfituiiasnfH :iuaw a?avm uiaau iimfeuwsi n tsin tm u ku layuniuaw am asanaih

fau^3Jriau'wauHfnauanviammiJQ5i>3/a (nai najTnm Ttf, 2540)

4. Tnsnnurmniim

aTjanatuv :Anthraquinones itfu aloin, rhein, sennoside A, B
VV V «✓

T]Ylf :sn7arvawUnuiidum7iiii'3?hTia'3i§a HIV-1 (IC50 : 125 mcg/ml) uas

v

dildunnTm rm TJam aukjJ HIV-1 integrase TaaiJfin IC50 : 2.8 mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

flTUJlLl'UWy :Cytotoxicity test on MT-4 cell (C C 0 >100 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

1.3 mtSvi'USI :Coleus parvifolius Benth.
1. ^asiw a m liJ
Tfannanpriaaf

:Labiatae

lanuivmaem

_ a-> VI t / v , d i d <1 Va «Si a! r d Vi
2. a f m m t r m r m■ n w n s f l? :ljjauian i ana 1 il sjvnlaauaamilurnsiimaunana jjim-ainn

a n rn mSI 1-2 s animo iiluinaau mm ilnfias n T,maanaana7mh3J S7I ilvtai Snaunasj m m

tan*) a a m jin a ia n a jra aaniflmiJaiiuu panicle (The Wealth of India. A Dictionary of

Indian Raw Materials and Industrial Products, 1948)

if * « r MII I fl 4/ VI <1 1 / ^ <1 «/a rti
iljJib nn gaTitN am YiTJm iim m nn m O Ta^m m ishm n laauifluan vn T
3. ib s la T m y m s n

4. ^naonvinn'snaa

an7anary :Rosmarinic acid, methyl rosmarinate, luteolin, luteoli 7-methyl ether,

luteolin 5-O-glucoside, daucosterol, alpha- lias beta-amyrin (Tewtrakul, 2002)
g£ v ^ jy
vv v
firm :an7an^^uuniias^uiarinuaaaija<)nn7uij<)?n,iia'3L7fa HIV-1 (ic50 :

250 lias 25 mcg/ml ansjanaii) iiasuiJU4nn7iiorm7)amauk&>j HIV-1 integrase (IC50 : 2.9

Ifvs-jrm rmiJ-srjj'iEmaEH-JifmiMO-anfmjjftowOTjmiNmjiaantousfuu'l'WsnjwmfiT,^ «j
<u s s

urm 2: rmnuvnuTreturmaj 2 -3

lias 9.2 mcg/ml smianmil) Ima d A ZT (IC10o : 0.0039 mcg/ml lias suramin (IC50 : 2.4 mcM)

ilIu HIV-1 uas HIV-1 IN inhibitory control mnnaomn Rosmarinic acid anmnnyi'h-nuija'j

lauton HIV-1 integrase (IC50 : 5.0 mcM) luumsfi Rosmarinic acid methyl ester 111fin IC50 :

3.1 mcM (Tewtrakul, 2002)

fm m ilu vm :Cytotoxicity test on MT-4 cell 7ia<ia77anmtfuu7iiastfuiavnuaadfi7

C C 0 : 500 mcg/ml lias 100 mcg/ml mnnaimn (Tewtrakul, 2002)

1.4 asum n

1. luaMnarnliJ \Combretum quadrangulare Kurz.
^aiyiOOPna^if

7-3A :Combretaceae
i d*1 %/ *1
a7um*B :ln

2. anu-tusmj'wtinM'pnsiffiT : Idmu mnmian m 5-10 n. dmamnau6] aaYnliJmnjjfnu

mmn* Tja^anmu TKUiluamaajj In iflulmmtn aanmmtfnsjrm V-jilviennaij iJanalimu m a
mifluummu*) TauW anim nlilm m itln uaulm lan maT,nfiautf7<)vm7JJU niulnau

man a im aaniiluiiayiiJanynam vilamhmnj/ln nama<m!bmani§0wmmnm2u7viJn7a o n
fit ^ fit a4 |^ Af i ^ | A? &fit
1 3J3J. sj 4 au nanmann 4 nan -nJviannan mam nananan mamiuuuaomu*) insrswu

8 au wanan mnmibssnni 2 m dtln 4 tin (riaam tin "Banutim, 2528)

3. ihsTamtvndan

a77V)mmiias7fH ilnd^ae-hm Hfnwnuwaam unnm umjsimnnalu inamd-jainam H

tfnwanmaumha ■wtnt'laifiau tninmmyisrim (7m) nmbrjjJiTB, 2540)

4. n m n u m r m j

smaqmtlj :Methyl quadrangularate, betulinic acid, quadrangularol,

norquadranularic acid, vitexin, isovitexin, 23-deoxyjessic acid (Banskota, 2000)

(ic100rirm : 12.5
:a77anmtfuian7uaaanmn77iimm7,iia-3i,tfa HIV-1

mcg/ml) uasanmnnTyinaiUiia^ia'u’l^ n HIV-1 integrase (IC50 : 2.5 mcg/ml) (Tewtrakul,

2002)

fm m iluvm :Cytotoxicity test on MT-4 cell Tja^an^anmmuaynuaasjmn C C 0 : 25

mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

1.5 iiUnwaa -.Croton sublyratus Kurz.
1. a a n a rn lil rEuphorbiaceae
”Ba7via7Pnam7
70a

Inurm mTibsamias^ifiviKwajfnfmmw<uU OTm1 vmnjifiBnehuKJJu^lvrHTJfl/rifilei'

UYifi 2 : rmnummTimrmiJ 2 -4

tnun w :lu

2. a n »n is y n o ,wqn»pnfHn'5 ilnVijj anurntnanmila'ilvinj (Croton oblongifolius Roxb.) uei

nnulnarunm lJanatuiTtnimajjnri uarijanlnvmnuaanmiiJIhlflnVi luifitn ilu-asraunu
4t1iJt Timiifin -vnfa41Tiftainan unjJ4T1ilvian Tfmlnaanufin m a n Ta v fa a a u tfiJiw vm a m m
uatvim ilanEjlniTtnimajj iua*lu?iau^h^ijn-3 mmasiaafl <aan aamilu'ilaamYtaafl a

urn tan muflanmiuT41il'am ‘Inibzoinan 4T1ilamufin nam ai naneianihjU41 Tilm viunuuu
lJanmianiiluiianTHIil'lii 5 nan naneian 5 nan jjuu m araHid 12 wa THiill'll ilanmiwajj am
2.5-4 tjjj. Sj 3 v4i1 wiLiInma^iannJ ujaA4T1 ihanuunu w-ulan amilTsmtu 1.8 *rsj. X(am wH1
WaiUWfl, 2530)

3. ibtTasf u n m a n

arrw fHim iian fK AnSbafau flim n imH m flH fnunTTfinTsmmanvnT unna^iaa iimm

sruieh uriuKflnfiNihmHTafiG) u m h lu tTijte ^41i ' 4 i4l m u m i , 2540)9

4. TT£J0TWmTT3£J

amanfmj :plaunotol

rinir :aiTan<Rmannuaaanu4mTuih$hT)0-3Wf8 HIV-1 (ic 100 : 3.13

mcg/ml) uasanmnmiinmu'iia^lButasJ HIV-1 integrase (IC50 : 3.0 mcg/ml) (Tewtrakul,

2002)

fm jjifluwu’ :Cytotoxicity test on MT-4 cell •ua^amanfl'imiairmaaijfh C C 0 :

6.25 mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

1.6 sfao®

1. aaj41jarnliJ -.Croton tiglium L.
^anympnaeiT

aiium«lfml V :Euphorbiaceae
nnasi

2. anufttsnmnnnu-flnaGm Calvin a-a 3-6 jj. munarn IniaynTiflii iTtnaannu ilanulu

uwan «mu ulnnajj Tiauliwonuim^vlu mauln 3-5 lau ft*a* nulnsjeiajj 2 flaw lualnnm rihu
Inirtnian flarnan aanifltn «*i wTaaaniilu'tfaYiaafl InibsAnwiiinflian flanmawHi uatflan
inmwuaaHinufluifltnn'u WTaa4a1 flmflunu flanivmwHI wmmHi Jflm nanTa-ananflan 4-6 nan
lJanananwuu nanflan 4-6 nan 'uannanw'uu jiuflanwnu uaswflawmunuiYhmuiasad

flmThwjrunnnanTa^nanflan maTW4J Wihu'mw'in nnumarsljjfiflnu iwaflana-aaauaa41 nhu
in a m s T f l^ m im tu flamvimwo nanTavinanflanT41iftai SuunTnunan 'Iwwnanflan viTannw
niamnn Tallin 2-4 -ria^ waumfliuvaiiatufln TibammnuvnraT nTm 1-1.5 m am

Ifra-armrmiJiE3J'3auEiJH-Jifinswa<i«ifm3JV'i'^hIuE?u/n'iNm-3iaan#iuH1}Ju1v)7iD?imfil^ v

unnA2„: rmmjmuiTsturmsj 2-5

■V

ibsunm 2 ujj. w ina^ilanjjm aajjjju6) isjaenitoainmnuuninill aunanaaau, (am w

m m vw fl, 2530)

3. lbstaflunodan

a7?visamuasnSH mualuujaaiflumanaadnmm ^aa^Hanaannsj^srniTs'wiLl'W'wiPiy
4 . Tnadnwrmnaa

an7anainj :phorbol esters

c* VV V

tin t :an7anatfm jjm uaadim nn7uikan!uam Jffa HIV-1 (IC100 : 0.04

mcg/ml) uasdlJ^nn7Th4nU7Jamautttf3J HIV-1 protease (El-Mekkawy etal., 1998)
v

fmuiflu'WU' :Cytotoxicity test on MT-4 cell 7ja^an7anatfuiJJYnviaasjan C C 0 :

0.37 mcg/ml (El-Mekkawy, 2000)

1.7 TnuivniN'w -.Curcuma aeruginosa Roxb.

1. naSaI javnliJ

Tfanntnanaaf

n^a :Zingiberaceae

snufiK :ivm

2. anam tm w finH-enaon ^jTajjan^nvnnmn aumflau'uSuaaa lu nf™ uassrn nui?i

v

dajjnnninutfnjjaamanuaa T^awanmiaiian nan-aluf'U'isnaufi'i ivunfforauniivh tnvk

Trwano*) il icnanmiluaivsaa^ (nai n^s77jjnif, 2540)

3. lhsTasjuvmHo

a77wamiiasn!jH iivmjfoaTau aa^naim O Tniiaanlw itfnam umJnauaan un
s S SI SI si

jjaanamau (nal najrnsJiTB, 2540)

4. ?n£MnMnT5'j’Da

an7ananvj Volatile oil

j» #<i a / v 4^ £ <ls A t
:an7ana#umuijdunn7iiinaiTiam‘ffa HIV-1 uasaii ETaTmih-anuua-a
timr

lautafiJ HIV-1 protease (IC50 : 500 mcg/ml) (Otake etal., 1995)

aruuilu'vm i'lim im a n u

1.8 Tns -.Ficus religiosa L.
a/ i *i i :Moraceae
luJaanau
1. Tiauuam 111
Tfannsnanaaf

n-aa

anufiH

Inurm m^ibsumiasKJiflriswawflTimtousramvmn^iSantouEWulvmiis'irnfi'Wr s
SI 1 s

uvm 2: mTmjmwTimnTiu 2 -6

2. 1 I'ldaumuuunmlviiiVj a^ 20-30 n. dirmma'im 1mmeh ilm

aaii 7iJifola TmuliniJiftlq 2a7fjlmiviasjiiluvn>)Em Tm lim -n 8-12 m mamfaamnjjmi
qj qj <u

iil.urnsan malusnu^manidmanywamarmaaimruyifi ummian ih m iu n n waifluwa'naj
q" qj

■jilmonajj laum fm a n a n^ibsinn i 0.8 m idaanajji^mn (u u y it u nm asibsnVn, 2542)

3. ifoslsjflwmosn

arywmmiiasQfrK iliiibarhm umiflumlaimaamuasimaifafo idaanmufoadnmiiiiun
q

mNfnisnfammmnnyraimuanvm (i<w i l r o s j r a i , 2540)

4. ^n m n u rm ia ij

aTsanminvj :vL iy iijn E jm i
rjriTr lanianm tfuunanam nm m ifoTia^a HIV-1 (IC100 : 62.5 mcg/ml)

(Otake etal., 1994)

fm jJiLlufii* :Cytotoxicity test on MT-4 cell 7ia^a77anm*HUlJJYl7UBaJJfin C C 0 :

62.5 mcg/ml) liasauam77lfo<nuiJa^iauvl'ffd' HIV-1 protease (IC50 : 54.6 mcg/ml) (Otake et

a!., 1994)

1.9 flsiauirm

1. aaa<uviamliJ -.Glycyrrhiza glabra L.
^a^nanfnamf

:Papilionaceae

ebufiM :Tin

2. anwiiisYntfyitifmensim? ilriasjan aiunaolmmuijsifluivifoiiwms^na Im lm m n iiim

ilm aaii Imbsnaimluuun limatmThi ilan tfamanaanfoutfmiflivriamanajji'a waiflufln
qi qj

uliu mulvwnsjam'nJlm (u u v it u umrjsibsnfra, 2539)

3. ifostyfluvmEn

a77VJfmuias7t H ^nndTavmuiijjajjun mwmmimiianmvmtn unla YinT.vvwajfia lhm
q q qq

2am unaaumaa lbrnwa-a Thya-jnibsarn uanHiimTavmuiiaswanluoniinla

4. n m iu n T T J a a

aTsaimfii :Volatile oil, glycyrrhizin, flavonoids, sterols

rin f :a77anm#uu7anamn7ifoTm7J0^iaul6BJj HIV-1 integrase (IC50 :

16.0 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002) vv v

mnmiluvm :Cytotoxicity test on MT-4 cell Tia^an^anmtfuuniiastfuiaynuaajjfh

C C 0 : 500 lias 50 mcg/ml miJJchmiJ (Tewtrakul, 2002)

Tfrwrm m^tbsinRua^ifmiwajiTVm^TOiuOTm1 vjyn-HaanmuHjj'u1lmiru^rnfiT.si' *i

unn 2: rmnumu'JTimrmu 2 -7

1.10 adsoi rn
1. flasjam ld

•tfaTnananaa? ■Jatropha curcas L.

ma :Euphorbiaceae

shufllts :m rh u

2. ani*nism>mnnHoriaem ilsTvisj §ra 2-5 jj. y in a n u flu n a n -ja im ilu im iila a n iltju
1 s si q

mam Im a m ilmaaiinu tdaamrunaii maliiilajj a dan [Amman Daulmlau wlaS
si J

Taaviun 3-5 vsyn ^ n u l m m i f lm d i m U l a u l u a a n m n m a m n u f i T n u l u 5-7 ihu a n m a u lu
"s i s

jju u a a u iJn a a jj aanaiv\aa>3 aaniihvffavioaa u a s o m m iA u a a n m a w u a s a a n m a u lo a d
q si si

u u a u i a m n u a a n m a w S n a m a ^ n a iia a n 5 n a u a m 4-5 m i. n a u a a n 5 n a u i f a n a a n u

iflu vta a a m o lu v ia a a S u u im n a h w 10 a u ila -n ilu 2 m a as 5 a u ammoKiem a a n m a
SI ‘' s i

iSo nauaanliiaanu t A t) uasYiaTa'liimaa^ umndmaiiwVla 5 au wanau lauwnaudnano
SI SI

lbsjnm 2.5 ujj. uraiaDsiiamflu 3 in uaasviS 2 nau uiaa ^dnaulash wnmaw (am w
SI SI SI 'si

miuvwtf, 2530)

3. lb s T u ffu n m in

smwfqltimarmif ilmiasiuawinarmaujn flim a m m a Tfa u imviwniMrw ujaeiavm

w nuiddTsm um m sdnltfrinana^adn'UiTHiasanuiyu [ra ta d n a u n w am naanm ailnnian

%/ i

unauiilaoiNiNa-3 iilufchasaa^ (na) 2540)

4. n t m u f m i a a

m?ananj Ajjvmrmmu

firm :ai7ana,Bum[Jumm7Uij^ani]aji<Ma HIV-1 (IC50 : 24.0 mcg/ml)

(Otake etal., 1994)

aTUJllluvm :Cytotoxicity test on MT-4 cell U0-Jan?ana,3SUUn3Jfin C C 0 : >1000

mcg/ml (Otake etal., 1994)

1.11 us7saun

1. u o usi a m lu -.Momordica charantia L.
•ffanYitnanaaf

m a :Cucurbitaceae

anufiK :uiaa

2. anu-msmowfinttanacm :lm tn Suamns Im a m ilmaau 7dehua uauluiruiluiian

an 5-7 nan aaniam aannuanlu uunma asdi uuauiamnu nauaanamaao s■i nbsgn wa
iiluwaaa tdnusana wiTirins Sbami (u u rn u umasd'jsna?, 2542)

Tfrwrm mtiJ«jJi£uiasa:<iLfinsM0-3fifmjjSfI towas rumvim-3iHontowsfsJJu'lmi‘u?imfi1?i’s

urm 2: rmviumu'iTstunTJjj 2 -8

3. lfotTaffumdsn

aiTVjmmuasQsH iwaiTjaTjaun 7n27sniuifluwninaw7nja7W77 liimuim nrivmamui

enaluiaamua'aiimhatJiinwoTU TmaKwai3a7m7nuwviiJmiLluw>j im aiu m ikiia i 500 nn. tu

V vV i/

^mwiuvnanaiwiiifima:: 2 umitoqj a Tuas 2-3 mm wlamuuiinnHai^ammnmmas 60-120

%/

na. Tuas 1 mm

4. n E m u m rja E J

aTJaimtlJ :protein ^a MAP-30, momordin, momordicoside a, momordicoside b,

charantin

T\m lan^anmanamimn^mo'iia^i'ifa h iv - 1 uastnjmTmiViriu'ija'j
lautan HIV-1 integrase (Lee-Huang et a/., 1995) 77nni7wmaa>3luw27am7W77U7mmn 2

fou7u 100 mu TmalwwJTafndmwiuai^anmainwannsiiun (wai^ai) viim 86% ua^w
dTanmmninmiatuiaamama^aaiiinua^mnj (Shapiro and Gong, 2002) Tibfmmmnamuaj
Naan (TBGP29) nriWEana-uaukn HIV-1 reverse transcriptase Tm auim alm nam ri^u
lbsnim 70 mam ifunuui wlauimaavumau i i u i u 90 - 100 na. n^a-amTamiming H

aoumiTwdqj Tafcmiamammas 10 na. Tuas 1 mm ai^nainiTumima^i mafamqj imiJ amam

uuutia-3 uasuaulnwaii (‘uanamn^nuoia'uaii ?m.m7. 7mi aToo/taina mmsina'Bfnamf
v qj qj

nw77Yiaiaanwma)

m imiluvm iwaamiatmamurinvm winiiJibsynu

1.12 T im m

1. ■aaqjnamliJ

i

‘Bmiwaifliamf \Ocimum basilicum L.

:Labiatae

fnuviK :ln •I

2. anttmsrmyitiniMna®? ilnanan em 30-100 *Bn. wnenunnauwan aimumm umnn-a

nnuaimnin aimuuasmiiluaiwaannu6] an7<i wlaiiiaTannnii maa-a wlamaa-aaauaan

uu Imma7aanmm7hn ?qiiJvkii wifaqiiiftminn? ilaialijuwan TmulnaamjaiAmlan vilaanans
wammij'fluiaaavhi) ®) tnaa^wlanuu manaiman^aanifluiianmimviaam rnbsm inil

I2w7aq7i iflmmn7 linqiJi wan namaa^ifanmmnuiflu7qj2?s<9m lJaiauaniiluihn lJinnuiuju
IwnVi 7qi 2fiau*37iinan nsbuiiwaanlynaiailnvilnu ihna7^a77n77ihnnu nwanuwan 4 warn
nai^ 2 wan anuwan nTiuTmmiuuanuasmiulu nanmamiianmmmuLluwaam lJaiauan

ifluihn ihnijunwannu6) 4 wan imimlaiaanu nirnamn lhnam a nn niih nu u Damian

mmnai^mifluua^ianuaa miuuannimaun maiivmwqjn 4 au irnnilu 2 rqij mqi nuamniimqj
ami mmaannwaammanlnainuman n ln m ln ^ m u n iu m a T rin u n fu wfbijDU inarnammmaa

Tnwrm mtiJ^^auatH-JLfirisMooinfi^njjf^HhuprIarin'wrin-Jiaarishuas4ju’l'WTiTiffimfitwh

imfi 2: rrnmimuTTJturmw 2 -9

Inaihnwaaflflan lwwfl'3 ainim41w 2n Lfawsiarm nnmnarmmikjfomawjjm iJanauan
4J

iflu 2 uan waian im ?iJ? wlauamnnuunwl am ibsim u 1.5 jjjj. (riaomum uanwqfl,

2540)

3. ibstaffunman

am nam uanflij; lusuiunliw nnna-aafl unanminau, ibaaaaanvm Wflnnanuffhj*ua

bthscu (n&i n f c ? w m , 2540)

4. Tnamunnirroa

anTjnfmVj :volatile oil, flavonoids, ursolic acid
r)yiE
(ic100lamanflUuunanmmTunjflnua-aiua HIV-1 : 500 mcg/ml)
1/

uasaufoniTrimnuiia-aiaul'iWJ HIV-1 integrase (IC50 : 6.0 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

fiTiwiiJufiy :Cytotoxicity test on MT-4 cell •ua^anTanflimunSfin C C 0 : 1000

mcg/ml

1.13 (moan Ocimum canum Sim.
1. ^Taw am liJ Labiatae

41

^anntnm aflf

2. anunisnnonnn1 u'enaom ilwaija4n a41w 30-120 uw. anunu-aaauiiatflnwiTaw'iiua'umi.an
uaa liiifltn aanflmihjj 4T1iJlii 4T1illiifiauihoufiii wlal ilanalmiwaw Tfiulmiwaw nanlij^n
ianuaaimuvlui,aaa flnw'uanlmiaziaulnij'uuatifiafl Suuibribna flanaanifluisa am 10-

30 uw. mmffonnflnwnnuiiaflan nhuflanaaaam 2 jjjj. sjuuimn iriuflanaaaiitimii’liJmj

unuifaflan iJanalmianuaa uauwim namaa'aifawflflnmiluwaaf41lTibsw milan wimann

amniinaawflnuluuatflnwminmTflunan'rmuan c£wfla£iwnjjanttmtiLluf4lwnawWasfjnnu| 'i4J1
%/ 4
JY
n-aflTwT.'wuasflhuuanua'anamao^ lianawaafliiamilunaij nanuuamilTsjntu 4 jjjj. fiau

imnawiJanaafliilufuiiwaNau6) Tfl^uianuaa nanan-aann 5-7 uu. uanaaniilu 4 nan

iJananwawam nanflantmnifawflflnmiluwaafl am 3-4 jjjj. iJanananiiluihnwwansJU6)

4 v\an Simaziaaflaum •uunmnmiJanaiJnnnuiiiannnnn'imYiinnmfm iJnnamam

lbsinm 4-5 3J3J. flmnan^inniiluna-afm aJ lJanananau uannananumia^ inarjmflw41lj 2 r41i

nnuinaTn41nuannnmfia41n-a flfl^mnmlnaTaumuuarwuu muinaTa4'1an^aufliiunlfiuufll.jjw

fi-3 inaruvmujaij 1 aw nnumaTinmwalfonnawwmnew wa4T1 ihanimnunnwT4i1JlilwnfiBU'ijm

1v

ilan iwaniiuniianflnumjTaiJ6) iwafl (riaonnuen •Banwrifl, 2540)

Ifn-arm nTsiJ-sijj'JtuiR^s-Jifiniwa-anfmsjTSIOnuESram'wm-aiasnmuBfjJSu'lw'siufimfll?!' i

unn 2 : rrnnumu'iTJturma 2-10

3. ihsTaflurntfEn

attvias muasnfH Ainafauunaunajj Hd7q^m?ud?snnuiiTA?aaolannn? miasAuan

la iinvmanu«ru imanmintm ih ^n n ln (n«3 i & n u n n , 2540)

4. tnsmufmnaa

an7anm y :volatile oil, flavonoids, ursolic acid

tins :an7anamulnyijy-jnn7Uij>janna'U,Ba HIV-1 (IC100: 250 mcg/ml) aas

tz

u u f t T m t f n m im ^ ia iik if HIV-1 integrase (IC100: 1.6 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

fm iiiilu vm :Cytotoxicity test on MT-4 cell *ua^an7anaetfuunjjfin C C 0 : 500

mcg/ml

1.14 KHRSSIJaiWcMUGM

1. Bausi annliJ

^anvunanaaf -.Plumbago indica L.

n-3fi :Plumbaginaceae

anuviH Auuas7nn

2. an»msnn>mtirmefna(n7 Anvju aaaaauauou anaunam laij naiia^m nafua luiaun

iltn a a ij ?SJiil7iiiTUJ7'3? aam iaaanm Janom n a u ia y^n a a n ^in a iiJiisTSaI n iviu yn nanaana

ua^ waifluwaimo uanla (uunnu nmosd?sjifi7, 2539)

3. lhsAaBuvmHn

a77viaq miiasnfl<s A in a fa u irm nl7airm nm juna nhHdaoanvn? Tnnjlsafauifluantn
n m lu n n a iu tuvu nqja Tb m h ?q-an aq ih7q<Aana rnsm m aaaajj unibana-a urmaaamnnn? an?
anmyaa plumbagin drintm saunn?uuaTua4uaam iasanla nn?mJ7snnuluiJ73jnmjjnm)s

?sanuiaa>3aan7smnsanvn7uasan^nnlnaa?na??nim^qaj nla ^aifluunaua?nmiasrinvma‘ln
lunmna?iJiJ?snnu?nnim'Olalninu 1 n?jj

4. ?n£Knunn?naEJ

an?anmy :?nnn plumbagin, plumbagic acid, sitosterol

tins :an7ana”Huun7ia^mntinsddA^nn?im^an,i)a'3i,Ba HIV-1 uasdim-ann?

nnnuna'Uaul'BW HIV-1 integrase (IC50 : 18 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

a n n u iilim u :Cytotoxicity test on MT-4 cell *ua-3an?ana<tfuunsjfin C C 0 : 1000

mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

1.15 -.Psidium guajava L.

1. aausianhliJ
flainmanaa?

Tfrwrm nTsil^inauB^H-ai.fintnQ^fnfn'iiSjIftouss'umnm^isantouRUsu'lmi.ufflrnfil^*j

unri 2 : rmYitimuTrjmrmy 2-11

mfl :Myrtaceae

anuYib :ln

2. an]*msnmnfin1 H-ena<nT :lw1mflu4a1 i 3-10 ijja t iiJaanflrmlsju luiflan i1m flTj“ih3J 4t1
i l m l w1a4Tl i!m1u.nwuanuu'm flamfltnwla'iia 2-3 flan a a nvk an ln nanflanaum n « i ! i
inaTfliw ihun uin n waiiluwaafl (u u rn u nmasilTsnViT, 2542)

3. ib s T a a u n m g n

a TTV i4fim u a sllH Aulbafhfl ihanTTm nannTnia^atJ uasHfliinauilnnlflaiflunlijafl
t/ o n
fy %/ t

fllaat 3-5 in im num inTm ai4iw41aT" iuiiusm 'lwl'BliJiifiafl 10-15 In tklvlTWuiflw w la K w a

aau 1 wa fJunniini41Jula TnilT^yinmwawannnT'na^iflu na^iaa

4. T n a m u n n rK m

aiTanflfl! :tannins, catechin, volatile oil
^ 1/ v ^ ^
£

fymr :anTanfl"fiuunanmmTun^fln*ua<ii“tfa HIV-1 (IC100 : 125 mcg/ml)

v

uasunfonnTnmnuTJa^aulTfW HIV-1 integrase (IC50: 1.7 mcg/ml) (Tewtrakul, 2002)

%/ %*

ATUJllluwU’ :Cytotoxicity test on MT-4 cell •tia^anTanfl'tfumJJfh C C 0 : 250

mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

1.16 e n w rim n a E n n a o (Spirulina)

1. flanarnliJ
41

^alnanfnaflf -.Spirulina platensis

:Oscillatoriaceae

aiUYito :vk)a u

2. ani*£uj:nmvifim*pngi(?iT niluaTWTnaai^anumjilnLlunuflwa'iaii/aauunflian armnis

iiluiaunflflhiiluinaan w fm w trm bnnm 50-500 I watbu nTm ibrinm 3 - 80 IwflTau
wmi6uaa‘viwwi6BaaTaa uajj chlorophyll a uatTvinTflnaufl^iiazfmnuu LDlnjiflnTfllflfln pH
8.5-11 a4mvm41w 35-37 aofniuai^aa nnlunriaannmnTaaT.uiiiflfaum'liJ WflnunwnH
lJTsTHTfiClflJJ'infia Spirulina platensis uat S. maxima (flliTTm aniilflfl, 2540)

3. lb tT a ffu n m s n

a TTw n4 m u a rn lK iifluuw m Tibflu amino acids TnwnwIflnwuuatmaaiiTnm'BUfl H i i l u

waflnm'malwanvm

4. T n a m u n n rja ij

anTanmu ipolysaccharides, amino acids, fatty acids, vitamins, beta-carotene,

calcium, magnesium

Tfrarro nTsiJ'st^naiLRta^LfmtwD^^fn'USJITO'iusHunTwmjiRQnmusssju’l'wsi'iJOTmftlw*i

urm 2 : rm m nranTjm rm jj 2-12

X\YYE lai^anmDuiamuaaana^n'nuihmnDa-nDa HIV-1 (Hayashi et a/.,

1996)

fmniiluvm
1.17 Dunadmninn

1. D ajqjjam liJ \Suregada multiflorum Baill.
Daovmpnarmf

EhufilD Euphorbiaceae

VI i i d « l v

:unmqan uyud

2. an»msmdvin1fm«m<a7 :lnVqin wlalnmu Dunmian aqj3 4-15 jj. iJaanriauDminatu

Imm&n ilmaaiinu •qi JihanDunu vnaDanDvnuunnnqi Jwan llannlnuwan vna nu Danin

ilan wlaiflumaiuanuaa Tmulnuwaniflumln lamiDuolnd 5-9 ri Inmamimaa^miu d

vV

manuinunm^iaVnliJ wqi lnwaq mtm-ha manaanifluDaau6J] mmDhnnnln manwmwqi uas

manmmidaaqaj ib<imunulndnanman manmmwqi muDamantm 10-15 nn. umarriadman 5-
fit fit I fit fit fit fit fit V d A
10 man nDuasiaam manmnmnan nDU nnanmunanmannann* 5 nan tnarnnwqj nmn mm
^1

aa<Unu«nli umanuqj un' uasdman manwfuno dnamaonanman 5-6 nan anwmsiwdauman

mmwqi mliid 3 “ria^ riamlDau ilaiyunmilu 2 uan wanandiaumqimudnamibsnim 2 un.

diuawaaauaiDEn aqrnaiwaao inamfiauDmman diauwimqi uanam 7-8 nn. uJaand-jaauqn

Iwnjummu6) (aui wwamynm, 2530)

3. lbsTaBwmin

amwmq muasIflD :iualn Hunan wu unninfom iJaanmuunlTmwiivimna'inmaau was

H4.inflsumtnuihrmnq iwlan rlnlwvluvm mnnmia sshwEnt

rHa

fmanmituv :lnvinriu-3nu
qvm :Tibmu GAP 31 ana-3m7U,ii-3m7Da<iiD0 HIV-1 (Lee-Huang et a!.,
1995)
mmmiluwH ilim n n a n u

1.18 ruma ■.Thevetia peruviana Schum.
:Apocynaceae
1. D a aqija m tiJ :ln
Danyimpnamf

shunH

Irre-arm m7il?KjjaauaEa:'-3ifiTisMa-3flfmjIJI^nuH1,i)mvrn'i-3mQn(ahuBr}1ju,lvmD?i/nfil?r *i

unn 2 : mTnuTnuTnmnnu 2-13

2. anumsnmnnnu-fmaom uflulnVqinimsflian si 2-3 ma? luifiamsidtf amjaiiim'miifiij
1

ilaiilanaim an am aarulamaunonhu Garsmj Jihniwrj aivtaa^ wanananjanaoi inaouias

a m n n u (n&j q ^s Ts u m f, 2540)

3. lbstasrunman

arynamiiasnsK Amfluanrinauasrintifcniqau inaoin cardiac glycosides iflunuaa

tt> <1 til d A d d

vnw qmimmnnvm

4. mamunnvasia

an^anmy :iridoid, iridoid glycosides, quercetin glycosides, kaempferol

glycosides (Tewtrakul, 2002)

tins lansanfltfuiannuaaauahnnsud^rjija-aitfa HlV-1 (IC100 : 1.56

mcg/ml liasaua-jrmtfn-anuTia-aiaul'BU HIV-1 integrase (IC50 : 12.0 mcg/ml), quercetin 3-

0 -[6 ”’-0-sinapoyl-beta-D-glucopyranosyl (1-2)-beta-D-galactopyranoside lias quercetin 3 -0 -

[6”’-0-feruloyl-beta-D-glucopyranosyl (1-2)-beta-D-galactopyranoside aua-armrin-anuiia'J

laukttn HIV-1 integrase (IC50: 7.0 lias 5 mcM onnanail) (Tewtrakul, 2002)

fnnniiluvm :Cytotoxicity test on MT-4 cell ma^amanatfuuijjfh CC 0 : 3.13

mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

1.19 Ina

aaf1. Masijjavn'ld :Zingiber cassumunar Roxb.

$ ann anon

m fl :Zingiberaceae

:lvm

v

2. anu-nt>sm>3Yiqnu-ff'ia5i7 Ananan aw 0.7-1.5 n. nm-ahimm uJaanuanaunanaunn

maa^ lualuainaa^umn^a'i nnauiavns iin-anuanlaanfluinau^uifluna ilssnauma

nnunlaTauluwq ntfaumi luifiaqila^aaij qqi ibaii'imnuimnlijvian oiarvsa iin-m nin-nlflfiu
nanoianauna luiJssmjasjn^ waifluwaiivw qilnan (uunnu umasibsjiiVf7, 2542)

3. ibsTaaunnaan
amnnmiiasnsH uum Hifluaniiinsfl *3ijan iimboina-a fioinniaao) antaamau un

amliau iinnaiJJiuaaniau maorniaan imbfiwnvm-3 wuau?l viua-3 Tbaannuuwa minTna

iflumananmytuanihsasAwa (ntu^annaniivunrm n.a. 2542) HfnsnanrrrnsoiwfliJnii In

4. naanunnvreaunomurinnuei anumnulnaHnntiunSioiimiaaoi*iroiaan

ansanmuv :volatile oil,* curcuminoids, vanillin

Tfn-jrm nn'JiJ'ss^auata^ifirisMDJinfi'inSjIjftoussra/nwmjiaantouHsuulmnjsimfilw *i

unfi 2 : rm rnim w Titurm y 2-14

f ^V ^V ^

tint :anTanflcenLarinuaaon^m Tuij^fln,iia^i,Ba HIV-1 (ic 100: 50

mcg/ml) iiatriTanfl'ffuunoiia^nnT'nn-jn'W'iia^ia'u'l'BW HIV-1 integrase (IC50: 23 mcg/ml)

(Tewtrakul, 2002)

flrm iiluvm :Cytotoxicity test on MT-4 cell "ua^mTarni*&uunwfii C C 0 : >1000

mcg/ml (Tewtrakul, 2002)

i

vunm w a 1. MT-4 cell iili4 human T-lymphocyte ‘flnflviw

2. C C 0 m MT-4 cell tflEirm&unpi

/n£i‘lflnaa4flavi??f3i'u

Tfrwrm miiJ^tyiauarsMifinE'WQOfnfnnySfI ^mssrajmiNm^aaan^nuRsyu'l'mnjyimfil^' s

urm 2: m-snummrstwnrssj 2- 15

Table 1. HIV-1 Integrase inhibitory activity, antiviral activity and cytotoxicity of Thai plant extracts

Botanical name Family Part used Yield Extract IC* IC CC
Acacia consinna DC. Mimosaceae Leaf (%) (lig/ml) (|4g/ml) (pg/ml)
Adhatoda vasica Nees Acanthaceae 20.2 Ethanol 22.0 NE 100
Zingiberaceae 32.8 Water 3.8 NE >1000
AJpinia galanga Sw. Apocynaceae
Aiyxia nitens Kerr Acanthaceae Leaf 11.9 Ethanol 12.0 NE 100
Acanthaceae 24.4 Water >100 NE >1000
Andrographls paniculata Bixaceae
Wall ex.Nees Bixaceae Rhizome 20.2 Ethanol >100 NE 1.56
Baleria lupulina Undl. 28.2 Water 18.0 NE 1000

Bixa orellana Linn. Leaf 20.5 Ethanol 30.0 NE 100
Bixa orellana Linn. 18.5 Water >100 NE 1000

Leaf 18.2 Ethanol 12.0 NE 12.5
25.8 Water 1.5 NE 1000

Leaf 18.5 Ethanol 10.0 NE 100
28.6 Water 10.0 NE >1000

Leaf 15.0 Ethanol 2.2 NE 25
13.2
Water 0.7 NE >1000

Seed 5.0 Ethanol 3.0 NE 100
25.8
Water 0.3 NE 125

Calophyllum inophyllum Linn. Guttiferae Leaf 15.3 Ethanol 4.5 NE 100
12.7
Water 4.0 NE 1000

Capsicum frutescens Linn. Solanaceae Fruit 10.6 Ethanol 33.0 NE >100
Cassia angustifolia Vahl Caesalpiniaceae Leaf 25.2 Water >100 NE 1000
Cassia fistula Linn. Caesalplniaceae Fruit
13.8 Ethanol 4.9 NE 100
33.5 Water >100 NE >1000

7.5 Ethanol 10.0 NE >100
24.1 Water 2.8 125 >1000

Clinacanthus nutans Lindau Acanthaceae Ethanol 2.8 NE 100

Leaf 15.7 Water 2.5 NE >1000
29.0
Coleus pan/ifolius Benth. Labiatae Aerial Ethanol 9.2 25 100
part 13.3 Water 2.9 250 500
Leaf 30.2
Combretum quadrangulare Kurz Combretaceae Ethanol 2.5 12.5 25
16.0 Water 2.9 62.5 125
19.4

Croton sublyratus Kurz Euphorbiaceae Leaf 13.7 Ethanol 3.0 3.13 6.25

18.0 Water 12.0 NE 250

Ifrarm nTOJTCinfmas&ifmswojnfmjnflnufni/nwmjiaonehuRjJulmiiif'irnfitn

uvm 2: rmnumuTniurmiJ 2-16

Curcuma tonga Linn. Zingiberaceae Rhizome 11.7 Ethanol 80.0 NE 31.3
19.8 Water 18.0 NE >1000

Curcuma zedoaria Roscoe Zingiberaceae Rhizome 12.4 Ethanol 62.0 NE 5
13.9 Water 50.0 NE >1000

Derris scandens Benth. Papilionaceae Leaf 9.6 Ethanol 3.9 NE 100
11.7 Water 13.0 NE 500

Garcinia atroviridis Griff. Guttiferae Fruit 40.4 Ethanol >100 NE 31.3
Glycyrrhiza glabra Linn. Papilionaceae 61.1 Water 26.0 NE >1000
Hibiscus sabdariffa Linn. Malvaceae
Kaempferia galanga Linn. Zingiberaceae Root 13.2 Ethanol >100 NE 50
19.2 Water 16.0 NE 500

Flower 42.4 Ethanol >100 NE >100
55.2 Water 1.4 NE >1000

Rhizome 3.5 Ethanol 42.0 NE 125
18.7 Water 30.0 NE >1000

Lawsonia inermis Linn. Lythraceae Leaf 3.0 Ethanol 2.1 NE 25
Morinda citrifolia Linn. Rubiaceae Leaf 11.2 Water 3.3 NE 250

18.8 Ethanol 1.2 NE >100
28.4 Water 6.0 NE >1000

Myristica fragrans Linn. Myristicaceae Leaf 15.5 Ethanol 3.0 NE 50
Leaf 21.0 Water 2.3 NE 250
Leaf
Ocimum basilicum Linn. Labiatae Leaf 13.6 Ethanol 14.0 NE >100
Fruit 21.0 Water 6.0 500 1000
Fruit
Ocimum canum Sims Labiatae Stem 11.5 Ethanol 12.0 NE 50
Leaf 21.6 Water 1.6 250 500
Piper batie Linn. Piperaceae Stem
16.4 Ethanol 4.0 NE 3.13
21.2 Water 34.0 NE 250

Piper chaba Vahl Piperaceae 12.8 Ethanol 16.0 NE 100
20.4 Water >100 NE >1000

Piper nigrum Linn. Piperaceae 6.6 Ethanol 70.0 NE 50
12.6 Water 0.8 NE >1000

Piper ribesoides\Na\\ (A*) Piperaceae 4.8 Ethanol 42.0 NE 15.6
12.4 Water 0.9 NE 125

Piper ribesoides Wall (A*) Piperaceae 5.0 Ethanol 0.6 NE 15.6
14.0 Water 0.5 NE >1000

Piperribesoides Wall (B“ ) Piperaceae 8.5 Ethanol 19.0 NE 125
17.5 Water 0.4 NE 62.5

Tfrwrm rmil'stJJTRuat^ifTnrwa^afmsjTOnuEnj/nwmsjisanmuayu’lwsi'iJ^mfil^*)

urm 2 : mTnurmnniunTOJ 2-17

Piper ribesoides Wall (B**) Piperaceae Leaf 9.7 Ethanol 0.1 NE 62.5
Piper sarmentosum Roxb. Piperaceae Leaf 21.1 Water 4.1 NE 1000
Plumbago indica Linn. Plumbaginaceae Leaf
Plumbago indica Linn. Plumbaginaceae Root 11.6 Ethanol 1.2 NE >100
Psidium guajava Linn. Myrtaceae Leaf 21.7 Water 39.0 NE 1000
Quisqualis indica Linn. Combretaceae Leaf
Rhinacanthus nasutus Kurz Acanthaceae Leaf 5.4 Ethanol 6.0 NE 50
Terminalia citrina Roxb. ex Combretaceae Fruit 18.4 Water 2.9 125 500
Flemming Sterculiaceae Leaf
Theobroma cacao Linn. Apocynaceae Leaf 9.3 Ethanol 29.0 NE 50
Thevetia peruviana Schum. 35.4 Water 18.0 NE 1000

16.7 Ethanol 2.5 NE 25
17.7 Water 1.7 125 250

9.8 Ethanol 2.0 NE >100
16.3 Water 1.2 NE 1000

13.9 Ethanol 0.8 NE 62.5
21.6 Water 0.7 NE 1000

35.7 Ethanol 2.7 NE 62.5
30.1 Water 0.3 NE 62.5

5.3 Ethanol 8.0 NE 100
13.6 Water 2.5 NE 250

13.7 Ethanol 12.0 1.56 3.13
22.7 Water 8.8 NE 62.5

Thunbergia laurifolia Linn. Leaf 8.5 Ethanol 3.0 NE >100

Tribulus tem'stris Linn. Thunbergiaceae 9.6 Water 2.8 NE 500
Trichosanthes anguina Linn. Zygophyllaceae
Zingiber cassumunar Roxb. Cucurbitaceae Aerial 9.4 Ethanol 8.0 NE 50
Zingiber officinale Roscoe Zingiberaceae part 19.4 Water 16.0 NE 1000
Zingiber zerumbet Smith Zingiberaceae
Zingiberaceae Fruit 14.4 Ethanol 16.0 NE 62.5
33.0 Water >100 NE >1000

Rhizome 12.6 Ethanol >100 50 100
12.3 Water 23.0 NE >1000

Rhizome 15.6 Ethanol 4.0 NE 50
23.2 Water 1.8 NE 1000

Rhizome 11.1 Ethanol >100 NE 7.8
20.3 Water 2.8 NE >1000

The results are the mean i S.D. (n=4).
*A = lanceolate shaped leaf and **B = cordate shaped leaf, lC ^ = 50% inhibitory concentration on HIV-1 Integrase, IC = the minimum
concentration for complete inhibition of HIV-1 induced CPE in MT-4 cells by microscopic observation. CC = the minimum concentration for
appearance of MT-4 cell toxicity by microscopic observation, and NE = not effective.

Ini-arm nTsibsinauarH-Jinnswo-afnfmufwuEram'wm-aiaQnmuajJul'mi.Tmmfi'Wi' «t

unfi 2: mTmjmuTrjtunnjj 2-18

la n sm a i^a d

ria-amwen 2528. ersju'lm'lriEj ® a m 4. mjjih'ljj, rn-amvn.

riaomuen °&tnjjr]fl. 2540. erjju'lm'lna eiauri 6. mjjih'bj, rra m m .

imnTU ljmusibsnVrj. 2539. siimlm 'Ijjwuijtu (1). U7»ml?sTnuu t i m i , rvMmvn.

im vnu umutibzriVi?. 2542. soiulm lajvmiJTU (3). ln u V iib t'm u annVi, rvwiYivn.
1 h '1 h

am wwamvwfl. 2530. asmlrnlritj eiauvi 5. rm jih’lij, mumyn.
HI H H

7&i 7&im3Ji,TB. 2540. aninumjjajjulm tgjJvsamfiaTmrjjj'lyitJ. la. laar. w iu ij
1H HH

lonii, riTnnvn.
H

•* q,/ ^ ^ J

pm rjm tmTra?i?i. 2540. waflnmmT^Tnflmafrcmnyi laavii. amsmaupnasn
ii

N v m Y m ia m ^ lv m , iStulvisj.

Banskota, A. H. 2000. Ph.D thesis. Cytotoxic and hepatoprotective constituents from the

leaves of Combretum quadrangulare Kurz. Toyama Medical and Pharmaceutical

University, Toyama, Japan

El-Mekkawy, S., Meselhy, M., Nakamura, N., Tezuka, Y., Hattori, M., Kakiuchi, N.,

Shimotohno, K., Kawahata, T., and Otake, T. 1998. Phytochemistry, 49: 1651-1657.

El-Mekkawy, S. 2000. Ph.D thesis. Anti-HIV-1 phorbol esters from the seeds of Croton

tiglium L. Toyama Medical and Pharmaceutical University, Toyama, Japan.

Hayashi, K., Hayashi, T., and Kojima, I. 1996. A natural sulfated polysaccharide, calcium

spirulan, isolated from Spirulina platensis: in vitro and ex vivo evaluation of anti­

herpes simplex virus and anti-human immunodeficiency virus. AIDS Research and

Human Retroviruses, 12: 1463-1471.

Kashman, Y., Gustafson, K. R., Fuller, R. W., Cardellina, J. H., McMahon, J. B., Currens,

M. J., Buckheit Jr., R. W., Hughes, S. K., Cragg, G. W „ and Boyd, M. R. 1992. J.

Med. Chem., 35: 2735-2743.

Lee-Huang, S., Huang, P. L., Huang, P. L., Bourinbaiar, A., Chen, H. C., and Kung, H. F.

1995. Inhibition of the integrase of human immunodeficiency virus (HIV) type 1 by

anti-HIV plant proteins MAP 30 and GAP 31. Proc. Natl. Acd. Sci. USA, 92: 8818-

8822.

Otake, T., Mori, H., Morimoto, M., Ueba, N., Kusumoto, I. T., Lim, Y. A., Miyashiro, H.,

Hattori, M., Namba, T., Guta, M. P., and Correa, M. 1994. Anti-human

immunodeficiency virus activity of some tropical medicinal plants. Journal of

Traditional Medicine, 11: 188-193.

Ifn-arm m-sJ-srwiaiiRrH-aifinswaanfniuSIfmuO%TmwmaiaanmuOTuslYni'im/nfi'lfn

unfi 2: fmmimmTJtvirmjj 2-19

Otake, T., Mori, H., Morimoto, M., Ueba, N., Sutardjo, S., Kusumoto, I.T., Hattori, M. and
Namba, T. 1995. Screening of Indonesian plant extracts for anti-human
immunodeficiency virus type 1 (HIV-1) activity. Phytotherapy Research, 9: 6-10.

Shapiro, K. and Gong, W.C. 2002. Natural products used for diabetes. J. Am. Pharm.
Assoc., 42: 217-226.

Tewtrakul, S. 2002. Ph.D thesis. Inhibitory Effects of Thai Medicinal Plants, Their
Constituents and Related Compounds on HIV-1 Integrase, Toyama Medical and
Pharmaceutical University, Toyama, Japan.

The Wealth of India. A Dictionary of Indian Raw Materials and Industrial Products. Council
of Scientific and Indian Research, New Delhi, 1948.

Tfium? nTnJ-rc*nRiiasH-jinnnia-3flflmuSiI«nuErsunnwnn'JiaBntfnu!Tsuulmnj*i/rifAtf *)

uvm 2 : rm m jvnm T sturm u 2-20

2. a n4 u lm m n in a n n n ^ y iv in tu H 4a1 a ifc a / 4w1 ib m a a a

2.1 auulmunlfl

2.1.1 Y h m a 'iu la 'i

1. a a svjavnliJ Andrographis paniculata Wall, ex Nees
faQntnpnaaf

Acanthaceae

fawa^fm fil-an vhm ana anscm viannim

mm

2. an»ms;m^virn•i*pfnetCT<l: Simia4n anaua-aa^ aiuiJaitimifluaiviatm a41-3 1-2 v4ia f

ifaolm atm41ilviam ltn ilanmmajj w niluyuifaufifai banian a* am m m jjskraiflu

viaaaiJa'imiEjn 5 nan iilm41iJihniJUiiaza'u wa<uTiJn^aiananamiltnaiftn iSaurinsuan

aamfluaa^fn iJaniflulajibsaiJ uasrhan (Qa) laiinrjwnfl, 2540)

3. lJ'ssTaMwmjin

A <=1*1 1/ ^ 1/ d tVI fcA 9> o «S <L* q*> V a-' o'
:n-jau>nsnjjj unm u'm au 1 nnua (8-15 m n) aimtniJ6) annum
s rn vja m iia n m

HjjnanSannTs'lf' vslaluuifonaiiluw^nTm4 iniJ4^1 afnibzmuflTaa:: 2-8 imilu41a Tuas 3-4
aTjriauaivm vilalnuifonaifluw^ilunnmmiiluanannaamjmaiJanamnaEJ Tuibzimu

araas 3-6 ina Tuas 4 fn-a riananvnTiiasriau'wau

Ivia u niian m a n l^w aY n n E n ila rh lm m u iTJthm avilaflutrnua;: 1 af-a waa'jn 7 tu maa

la iiia tfn u n m n K fn ib s m u a T a a s 1-2 Paulas i m t 4 af-a riauanvm uazriam iau tnaaa

m antnnTH alajifi'u 3 iaan, (m u n a n u a m s n y ju m T a n rim a ijn a rm , 2537)

4. T iH d n u m rra g j

frnian :Andrographolide, deoxyandrographolide, neoandraographolide

tinljm-amaTnyitn :m TanaaitJ 85% ethanol an m ?naalfW i7sanaiuaT,w m aihnlu

u m a 2.5 nfn/n[anfm iaan?anaaTym u la 50% ethanol uafodwtimaa41ana 5 nfn/nn. vm
iJn n n 'ljja n in ^n a a 'lfla (m unanuam tnysunnim E nTm a^najm , 2537)

am niil'uw y :vlnYiEanoTn7Sw»uaaunn (awim aaitNUtfouna, 2528) Turn's

uaaanwyiaanviauTuvm41iiasm 'ssanaTaaltfai'janam alaninnl.n 20 n m ia s m 600 na. Tu
lim a 10 na./nn. (Chantasutra et a/., 1989) v ila ltfv iu n u w ^ W m u m a 3 nfn/nn. (George

et al„ 1949) vjudnlajiJ^nn^a'imT^id' ^m a a n n m H a a iria a a ^a n u a ^vim iS a livn n ^iJn n

u a ta a m w iv im fl'D m a m n n 'ih 15 nfu/nn. m uT.un?m aam “iJa\i'na-3fl,iim a 14.98 nfn/nn.

(George eta!., 1949)

f'anaYnaaaun :iw m m n a f a n a uasamt (2533) la n a a a a iiB yn m a n w a n Tn rm n

a n m -slm ia tifn a a la m iB a n m a u m j paracetamol w u 'h n a n v fta tm m a 6 mn/TU jjannTS

Im-jrm m7ibrwmiatHJiayirwB^aaTmflnusnjmvm™t§on0nuR3JulvmOTrnfiT,ins

urm 2 : m T m jvnu 'm tu nrsjj 2-21

lmiasi?uaaaaa>3luTUYi 3 laaninnaufTlaifu paracetamol Vila AnmanaTayiuimna 3
nfu/Tu

2.1.2 ua'ssmei

1. ^ a avja m liJ ■.Tinospora crispa Miers ex Hook. f. & Thoms.
‘f i a in t n a n a a f

ilawa-a ■.Tinospora rumphii Boerl, Tinospora tuberculata Beaumee

T3a :Menispermaceae

^am ufm :ia?am aa a w laauavumi aniaauatm i itm n s h u vn-avm
EhuviW iu <u V

:anau (im )

2. a nym sm d'W fin y^nsie if ilu im anauuauiJuYnliJ ^ u im s in m a n u a u lu u n S rin

a n n n a a a n m fla n ia m a m fa a a a y a -a m iflu E rm l u i a t m vi f lu v i a<u vrcavnJw VU) r ia u iw n a jj T a u
luvionm an iJanaT.uvianaaaifluiuau6) JhmibsiJa'iUTjaulutltJU ^lanianmviaaoaau aan
?Q3j?Tuiflu<aja<?n3JiJ3J‘3ja-3anm4. njnauaamiasnau'ja-jnauaanSaEruas 6 nau wanasn 3
maioaunot] mjiajaa (uuyitu umatibsna?, 2539)

3. lb s T a flu m d s n

a??w1amiiasifK' rmniinwwla'm unlmviua Iw m unElmw Tm im nnw H ynym un

H n n im a ih Tirn a -j ijn^TvI^n^ unfaulw unasan fialau vwHunnaa, 2522) H i m a a t m

V Vl V• V

2- 3 au (30-40 n?u) shamanunajj Vila aunuunauriauanvnyTua:: 2 fno m uat iSu Vila

nsnijB'in'vs vilaionannuwi uaiflumifumjunwN) vilaunnsajjiilviavnnaau luibsvnuaTaa::
vv

3- 5 i5a Tuas 3 a?i riauaivm vilamanmiifouaiiluw-juysaiiaiJ'fla fuibzYnuaTaas 2

v

uaiJ^a Tuas 2-3 aixi riauanvn?

4. najium tiafi

srnanainj :tinosporine, tinosporidine, picroretin, N-frans-feruloyl tyramine, N-c/s-

feruloyl tyramine, tinotuberide, borapetoside A, borapetol A, ceryl alcohol, sterols,

flavonoids, aporphine alkaloids, furanoid diterpenes (Bisset etai., 1983; Fukuda etal., 1983,

1986; Cavin et al., 1998)

rinEun-ainainYitn :S?na-mm?anunfin1raalifaa-38n?amaanntfuun!ua-3anauua‘5siwa

T.uv<iuw^nimauwu*nu nOTunlmfiaHanaTa^vi'lrivlaaa m n a 0.6 jja./ai wunnan?amiaua,5::i'wa

iiunfi 300, 200, 100 un./nn. ihvm nai anwn?naaWavia-3i]au§n?anaua^ma‘lu*rjT}j-3u

1, 2 uas 3 anjjanail uail^ta'nSfniNaaun'iniiaa'lmu (unimau aoanaa?sna uatarns,

2537)

annuifluviu iinpmTanHTwmaauiNauua-iaTjafnaiaFiuaaua^ujaaiiasanauTaa

Samnia-iiTa'Ovi^aT.aiwnvivu'iia-avi'uiii'iiuna 10 nfu/nn. 'UjiJnngannTJWU (Mokkhasmit et

Ini-arm nnidirwQ5)uass-3ifiTi£ws4nfii'iJjfSmI u8riariniNrin-iiaQn5nua(jSju'lmi.T)nrinfi‘ln *)

lm fi 2 : m T m jm u T n w n n jj 2-22

a/., 1971) ijja ltf^ a n a m a ia rm a a ija ^ a n a m m s m a m ^ ih n iiriv iu n m n ? w u m lu m n a 4

%/ h i

n7jj/mviunvm 1 nn. vilamamvinmjanamm-a 28.95 ntjj/nn. Is im lw iT k a n m ? ^ !? !6)

(Chavalittumrong et a i, 1997) mnn77fini:nwm7a74ija<)m7an@<B7aiaFmaaTaan77n7an

a77an@7ja<)ija7ziwm)masi7^<n u rim m n aa aan uiilunan 6 ifiau v tin i a m a n a ln u m a
' HI

0.02 n7jj/mvmnviu 1 nn./7u (g/kg/day) w f ia m Y in n m jm a v M u f iu Isj£iwaaan77n7nj

ifm lflm am Tnuanvnrijaovm uasljjvhltfirkmnimaiJnaTia^finm^Iawmvian vtlafiniru
HI

m ia m ia -m jj 77im iljjim lm Tkvja7ljan7w i]aia7a7sm alush^«) ijk iiB a m via ijm jn a jj

tmimu iiavmrila7ija77a?WlMjma 1.28 g/kg/day Vila 64 irin Tia^m naviK liifiu Sa V ri

n77ina bile duct proliferation lias focal liver cell hyperplasia 77Jj™Sfi77ja'3iaulml alkaline

phosphatase lias alanine aminotransferase iiasfi7n7asauua4nmna}Jfni]nJJ
(Chavalittumrong etal., 1997) HI H H

uai?i^mu'i'iai7an'5iija7smifi‘lu'iiui5i^n d u TimeifllBlufm’ljjii'ilwmwfmjJNei

iJnaUi ^ luasnYiaaa'] iialu7imavia'ja77imlmn0fl773JwaiJnfhja4m7yhmmja3aiJiiasvUi

2.1.3 vinnaamm
«s

1. fflajjayntiJ

^a ina nfn am f \Vernonia cinerea Less.

ii :Compositae

mnia-jfiu imuml iHiaimusn tnuasfm fJ-frlfin liaanm n vinhasaai

viuauaa vmV nenmu

aV> %/

iruem (arei vna uvu)

2. am*m.sm<3'wrn»pn?fgi7 ilamian au 0.8-1.6 u m anmufluau mniu fl^ajj liifran
• H HI H **

IfluluaauiiauliJooTriuliJ JbiJWlflYianaiiiJiJ ^iJliinau 7ihiaumnu vila^iJvian 1u
HI HI HI HI HI

uu nJ rrmluau vilalii jj 7iJuaum m 7iJvian ma^iJuaiiimnuuau iiaulijifavijjflfiau'im
HI
HI HI

«/ V is is M tZ «Z ^
nau maiuujjuasaum Tmu1jjnaaa^flhu rman-aSriau $ian iilwnsun aaniiluiia 77
HH H

lbsoii jj 4 mi nainaanjjnSajjno m w vnjam m am 3.5-4 jjjj. 711118 ilanaimiilu 5 nan
HI Hi

V MM M is f M fi & &
wa im-3 am 1.5-2 jjjj. jhmaTmvimiiuu S 4-5 aru 7sa7oaam 4-5 uu. ila-iiilu 2 mi mi

is

uanaunmianuaa (ria^nnwi tfansjrifl, 2528)

3. ib sTa flu vn d sn

a77V)muiias7fH :ism7a7auifia7sumfluviflnQanm7ija77vinmaWt’U uas iiluanmi
H Hv H

ivilaaan^ T.uiJ7smpi«7a4n7Hviw7^anm7iinlm,3Jvinu (Tjniarnajjulm ailim 34, Sj.a.-a.

a. 2531) ifaflUTiJibsmmimhsmaj iTa-imi ram ^a (lalau vuuijm afl, 2522)luaei aanu

uwa iimniieu (lalau ywHun^a®, 2522) ImT-ami 1 mSa la m 3 um fliiltfifiasimu 5-10

mvniJibsmunmas 1 um nuas 3 nan

Inurm m^itatyiaiiasHoifm^aonfiTimAnuOT/invmn-Ji.aonmuEumT.mnjs'imfi'U' •)

uyiti 2 : rm n u rn m n iu rm u 2-23

4. ntm uniTjaa

quimiaina'tfiYiai :vL m u n a n u

fm niiluvm in n n n u a a a a lu v m v ju iiu n iizT u a ilu 'ijm a 500 nn. a a m u u n a i 1
41

nn. n a a ln u u n iin iilu v iu - ( f m a n a n u l m a u im 34, n.a.-ar.a. 2531)

2.1.4 anTdiTu Phyllanthus amarus Schum. & Thonn.
41

1. f f a u a m lil
41

fa inaifna af

Euphorbiaceae

fauaafiu nrm nflanau w ahlaTuim
at iundQluv n-amuiasrin

2. an»m sn ™ 'w tin »fm ci‘s :Tnanamimaian vinaiufbaijn Tuiaaiilaaaaulmsmu

laainu ■41 siluauDmuimn41-nJul uauTuilau Innim aanuanmei a4a1 uuauiaainu waifluwa

utfouanla im ainm nfnuariraYna (am wwaiuvufl, 2525)

3. lbsTafiurmai

a n v ia4 m u a s ilrK :UTHflffnaauuarnn 1 nina annum 3 uni m u 30 m u tu
%>
i

iJitmuaTaas 1/2 na 1 uni u n 6) 4 filn a

4. m am unniaa

riusm am afirioi laTsanaanTaluaiam ainiToaua-annaniau ntium inilia a a H
%>

uat aua^ninuiia-a Hepatitis B virus surface antigen nu HBs antibody (iacm*uana

a n u lm tlu 10(3), in.a. 2536)

fm nifluuu :nt)UEfianaiauuE (laa rn f'a n a a n u Tm ilu 10(3), in.a. 2536)

2.1.5 vidhirniviaj \Cyperus rotundus Linn.
vy

1. f f a jja m lil
41

fainaipnaaf

i-aa :Cyperaceae

faua^nu :vmVhuuvin<u
a iu riK :rw «u

2. afnM'tutm^vitinH’pnsJai? :wif4ivnnvifyia-3ui ‘lu ia n u a iiiia ia n iiluiaauasafuain

v

a n lJaiauvianivinauutfivinian uaTuannii a ifa iifn aanianiilufavm amsnauaa
41

niua-aaTanJammaannu u n iJ m ta ia fm a ia a i naiauttiTna ‘um airinnaavirm (lai
U 41 44

1«35TSnmf, 2540)

Ifii-arm rmiJiruQRUREH-Jinnrv^B-jflfin^fwsinvMrsamwm-JiRQnwnuprusu’lmnjwmfilfi' s

บทท่ี 2 ะทารทบทวนวรรณกรรม 2-24

3. ประโยชนท์ างยา

สรรพคุณและวธิ ีใช้ ะแกไข้ ลดอาการจกุ เสยี ด บำรุงหวั ใจ ขับเหง่อื และปัสสาวะ ชาวเปอร์เซีย

และอาหรับ ใช้เป็นยาขบั ลมในลำไส้และแกป้ วดทอ้ ง ใช้ท้ังตน้ (แห้ง) 1 กำมือ สบั หยาบๆ ตม้ ให้

เดอื ด 5-10 นาที ดม่ื ตา่ งน้าํ

4. รายงานการวิจยั

สารสำคญั ะใ!Jมี chlorophyll และ luteolin หัวแหว้ หมูมสี ารหลายชนดิ เช่น alkaloids,

terpenoids, flavonoids, sterols, proteins, sugars, essential oil, สารอนุพันธ์ของกรด benzoic
และกรดอนิ ทรยี ์ (Farnsworth etal., 1992)
ฤทธทิ้ างเภสชั วทิ ยา ไนการทดสอบฤทธลี้ ดไข้โดยฉดี สารสกดั petroleum ether ของหัวแห้วหมู
เชา้ ทางชอ่ งท้องของหนูท่ถี ูกทำใหเ้ ปน็ ไข้ (yeast-induced pyrexic rats) ในขนาด 5.0 มก./กก.
สามารถลดไข้ไต้(Gupta etal., 1971)

2.1.6 สะเดา
1. ข้อมูลท่ัวไป

ชื่อวิทยาศาสตร์ :Azadirachta indica Juss. var. siamensis Valeton

วงศ์ ะMeliaceae

ชือ่ ท้องถิน่ ะกะเดา จะตัง สะเลยี ม

ส่วนทใี่ ช้ ไบและกา้ นใบ

2. ลกั ษณะทางพฤกษศาสตร์ ะไม้ยนี ตน้ 'ขนาดกลาง เปลือกต้นสนี าตาล แตกก่งิ ก้านสาขา ใบ

ประกอบ ใบย่อยรปหอก ปลายและโคนแหลม ขอบจัก ผิวเรยี บสีเขยี ว มักโค้งงอนไปด้านหลงั เลก็

นอ้ ย ดอกเล็กกลมสีขาวเป็นชอ่ โต ผลกลมรี ขนาดปลายนว้ิ ก้อย สีเขยี ว เมอ่ื แกส่ ีเหลือง (วฒุ ิ วฒุ ิ

ธรรมเวช, 2540)

3. ป ระโยชน ์ฑ างยา

สรรพคณุ และวธิ ีใช้ ะแกไํ ข้ใชก้ ้านใบ 2-3 กำมือ ตม้ ใหเ้ ดอื ดนาน 5-10 นาที ดม่ื ต่างนํา้
4. รายงานการวิจยั

ฤทธ้ี ไบและกา้ นใบสะเดามีรสขม ใช้เป็นยาแก่ไขจ้ ับสัน่ ในยาแผนโบราณของ
ไทยและพิลิปปีนส์ พบว่าในใบสะเดามีสาร nimbolide ซึง่ อยู่ในกลมุ่ limonoids ออกฤทธ้ิต้านเชอื้
มาลาเรยี (Plasmodium falciparum) ทดี่ อื้ ตอ่ ยาคลอโรควีนในหลอดทดลองโดยมคี า่ MIC เทา่ กับ

1.5 JUg/ml และเป็นสารที่มีความเปน็ พษิ ต่าํ (วณี า จิรัจฉรยิ ากูล, 2534)

2.1.7 มะระข้นี ก -.Momordica charantia L.
1. ขอ้ มลู ทวั่ ไป :Cucurbitaceae

ชอื่ วทิ ยาศาสตร์

วงศ์

โครงการ การประมวลและสงั เคราะหอ์ งคค์ วามรดู้ ้านสขุ ภาพทางเลอี ทดา้ นสมุนไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทท่ี 2 : การทบทวนวรรณกรรม 2-25

สว่ นทใี่ ช้ :ผล ราก ใบ ดอก และ เถา

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไมเ้ ถา มมี อื เกาะ ใบเดี่ยว เรียงสลบั รปู ฝ่ามอื ขอบใบเว้าเปน็ แฉก

ลึก 5-7 แฉก ดอกเดี่ยว ออกทซ่ี อกใบ แยกเพศ อยูบ่ นตน้ เดียวกนั กลีบดอกสีเหลอื ง รปู ระฆัง ผล

เปน็ ผลสด รูปกระสวย ผวิ ขรุขระ มีรส'ขม (นัน'ทวัน บณุ ยะประกศั ร12542)

3. ประโยชน์ทางยา

สรรพคุณและวิธีใช้ :ผล ราก ใบ ดอก และ เถา อย่างละ 1 กำมอื ตม้ ให้เดอื ดนาน 20 นาที รับ

ประทานแกํไช้วน้ ละ 1/2 - 1 แก้ว วันละ 3-4 คร้งั กอ่ นอาหาร ผลเขยี วรสขม รับประทานเป็นผกั ชว่ ย

เจรญิ อาหาร บำรุงนํา้ ดี มฤี ฑธี้ลดนํ้าตาลในเลอื ดของผ้ปู ่วยเบาหวาน โดยใช้ผลเขียวตากแหง้ บดเปน็

ผง บรรจแุ คปซูล 500 มก. รบั ประทานพร้อมอาหารครงั้ ละ 2 แคปซลู วันละ 2-3 ครงั้ หรอื คัน้ นา้ํ จาก

ผลเขยี วสดด่ืมครั้งละ 60-120 มล. วันละ 1 คร้ัง
4. รายงานการวิจัย

สารสำคญั ะprotein ช่ือ MAP-30, momordin, momordicoside a, momordicoside b,
charantin

ฤทธ้ี ะผลแกล่ เี ขียว ช่วยเจรญิ อาหาร รกั ษาเบาหวาน (ผลตากแห้งชงต่างนา้ํ ชา)

แกไ่ ขีโดยใชผ้ ลตม้ รบั ประทานแตโ่ เา (จลุ สารขอ้ มูลสมนุ ไพร ปที ่ี 15(2), ม.ค. 2541)

ความเปน็ พษิ 1 ะผลสกและเมลด็ แกม่ ีพษิ หา้ มรบั ประทาน

2.1.8 บวั บก

1. ขอ้ มลู ท่วั ไป

ชอื่ วิทยาศาสตร์ :Centella asiatica (Linn.) Urban

ช่อื พอ้ ง -.Hydrocotyle asiatica L.

วงศ์ ะUmbelliferae

ชื่อห้องถิ่น ะปะหนะเอขาเต้าะ ผกั แว่น ผักหนอก

ส่วนทีใ่ ช้ ะทงั้ ต้น

2. ลกั ษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไม้ลม้ ลกุ อายุหลายปีเลื้อยยาวไปตามพน้ื ดิน แตกรากและใบตาม

ขอ้ ใบเด่ยี วรูปไตออกเปน็ กระจกุ ท่ชี ้อ ขอ้ ละ 2-10 ใบ ขอบใบจกั มนๆ ดอกชอ่ คล้ายรม่ เดย่ี ว ๆ หรือมี

2-5 ช่อ ช่อหนึ่งมักมี 3-4 ดอก ก้านช่อดอกเม่ือแรกตั้งตรง ตอ่ ไปจะโต้ง รวิ้ ประดบั มี 2-3 ใบ ก้าน

ดอกยอ่ ยสั้นมาก กลีบดอกลีมว่ งอมแดงโคนจาง เกสรผสู้ ั้น ผลแบน (นันทวนั บุณยะประภศั ร, 2541)

3. ประโยชน์ทางยา

สรรพคณุ และวธิ ีใช้ ะท้งั ตน้ 1 กำมอื สับหยาบๆ ต้มก้บนา้ํ 2 ลิตร ใหเ้ ดอื ดนานครง่ึ ช่ัวโมง รบั

ประทาน 1 แก้ว วนั ละ 3 ครั้ง กอ่ นอาหาร

4. รายงานการวิจัย

สารสำคญั ะทั้งต้นมสี ารหลายชนดิ เชน่ asiaticoside, madecassoside, brahmoside,

brahminoside, centelloside, indocentelloside, oxyasiaticoside, thankuniside, isothankuniside,

โครงการ การประมวลและสงั เคราะห์องค์ความรู้ดา้ นสขุ ภาพทางเลือกด้านสมุนไพรเขตภาคใต้ ฯ

บฑท่ี 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-26

other glycosides, asiatic acid, centellic acid, madecassic acid, other acids, centellose, other

sugars, carbohydrates, alkaloids, resins, kaemferol, other sterols, terpenes, hydrocotyline,

phellandrene, vitamin c, linamalase (Farnsworth etal., 1992)

ฤฑธี้ . . . . . ะท้ังต้น และใบ 1ป็นยาปารงุ หัวใจ แก้ออ่ นเพลยี เมือ่ ยล้า ขบั ปสั สาวะ แก้

ท้องเสีย และรกั ษาอาการเร่มิ เปน็ บิด เมอื่ ฉดี สารสกัดแอลกอฮอล์ (95%) ของใบบัวบกเข้าทางซ่อง

ท้องของหนพู บวา่ มฤี ทธี้ลดไข้ใต(้ Farnsworth etal., 1992)

ความเปน็ พษิ .•ไมพ่ บรายงาน

2.1.9 ตะไคร้
1. ขอ้ มลู ท่วั ไป

ช่ือวิทยาศาสตร์ '.Cympbopogon citratus stapf.

วงศ์ :Gramineae

ช่อื ทอ้ งถนิ่ :คาหอม ไคร จะไคร เชดิ เกรย เหลอะเกรย ห่อวอตะโป หวั สิงไค

ส่วนทใี่ ช้ ะท้ังตน้

2. ลกั ษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไม้ล้มลกุ จำพวกหญา้ มอี ายหุ ลายปี ลำตน้ เปน็ กอ่ ใหญ่ สงู

ประมาณ 2 ม. แตกใบหนาแนน่ ท่ีโคนต้น มีกลน่ิ หอม กาบใบเล็กเรยี ว เกล้ียง ใบรปู แถบ เรยี วแหลม

ดอกออกเปน็ ชอ่ แตกก่งิ ก้านกระจาย โต้งลง ชอ่ ดอกย่อยแบนออกเปน็ คู่ ช่อหน่งึ ไม่มีกา้ นและอกี ช่อ

หนึง่ มีกา้ น ชอ่ ดอกย่อยที่ไมม่ กี า้ น รูปยาวแคบกาบช่อดอกยอ่ ย (glume) อันลา่ ง ค่อนข้างแบนไป

ยงั โคน หรอื ตา้ นหลังแบนลง เป็นสนั และสันค่อยๆ แคบไปยังปลายประมาณ 2 ใน 3 สันจักเปน็ ช่ฟื นั

ไม่เห็นเสน้ ตามยาว อนั บนคอ่ นขา้ งเป็นรปู เรอื เปน็ สนั ดอนบน มเี สน้ ดามยาว 1 เสน้ กาบล่างของ

ดอก (lemma) บาง ยาวพอ ๆ กับกาบช่อดอกย่อย มกั มเี สน้ ตามยาว 2 เส้น ขอบเรยี บ กาบอนั บน

สั้นกว่าเล็กนอ้ ย สว่ นชอ่ ดอกย่อยทีม่ กี า้ น มีขนาดสน้ั กวา่ เล็กน้อย กาบช่อดอกย่อยอันล่างมเี ส้นตาม

ยาว 5 เสน้ หรอื มากกวา่ อาจจะเหมอื นกับช่อดอกย่อยท่ไี มม่ กี ้าน แตด่ อกย่อยอันบนเปน็ ดอกเพศผู้

(กอ่ งกานดา ชยามฤต, 2540)

3. ประโยชนท์ างยา

สรรพคณุ และวิธใี ช้ ะตะไคร้ 1 ตน้ หัน่ เป็นแวน่ ๆ ขงิ สด 5-6 แว่น ใสน่ า้ํ 3-4 แก้ว ตม้ จนเดอื ด

ดื่มคร้งั ละ 1/2-1 แก้ว วันละ 3 เวลา หลงั อาหาร

4. รายงานการวิจัย

สารสำคญั :citral, citronellal, citronellol, geraniol, geranial, neral, nerol, linalool,

diterpene, furfural, methyl heptenone, methylheptenol, eugenol, citronellic acid, iso-orientin,

phenolic substances, cymbopol, luteolin, 1,4-cineole, menthol, myrcene, cymbopogonol,
cymbopogenol, cymbopogone, flavonoids, waxes, camphor, amino acids, cellulose, beta-

sitosterol, alcohols, essential oil (Farnsworth etal., 1992)

โครงการ การประมวลและสังเคราะห์องคค์ วามรู้ดา้ นสขุ ภาพทางเลือกด้านสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-27

ฤทธ้ี :การศกึ ษาฤทธที้ างเภสัชวิทยาของยาชงตะไคร้ โดยเตรยี มเลยี นแบบวธิ ที ี่

ชาวบราซลิ ใช้ ซ่งึ ใช้ตะไครส้ ด 2 ใบหรอื ผงตะไครแ้ ห้ง 5 ก. ชงด้วยนํา้ เดอื ด 150 มล. (ดืม่ 2 มล./

กก.) เมือ่ ใหย้ าชงตะไคร้ในขนาด 20 และ 40 เทา่ ของขนาดทคี่ นใช้ พบวา่ ไมม่ ีผลลดไข้ และเมอื่ ให้

หนูกิน - Citral ในขนาด 200 มก./กก. ซึ่งเปน็ สารทีพ่ บมากในตะไคร้พบวา่ ไมม่ ผี ลลดไขเ้ ชน่ กัน แต่

ถา้ ฉดี ยาเช้าช่องท้องในขนาด 20 เท่าท่ีคนใช้ หรอื ฉีด Citral ขนาด 200 มก./กก. พบวา่ จะให้ผลลด

ไข้ (จลุ สารขอ้ มลู สมุนไพร 7(3) เม.ย. 2533)

ความเป็นพิษ .•เม่ือใหห้ นูขาวกนิ ยาชงจากตะไคร้ในขนาด 20 เท่า ของขนาดทีใ่ ช้ในคน

เป็นเวลา 2 เดอื น ผลการทดลองพบวา่ ไม่เปน็ พิษและปลอดภัยต่อตัวอ่อนด้วย (Souza Formigoni

etal., 1986)

2.1.10 ย่านาง

1. ข้อมลู ท่ัวไป

ช่อื วิทยาศาสตร์ -.Tiliacora triandra Diels

วงศ์ .‘Menispermaceae

ชื่อทอ้ งถน่ิ ะจอ้ ยนาง เถาวลั ยเ์ ขยี ว ยาดนาง

สว่ นทีใ่ ช้ :ราก

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไมเ้ ถาเล้ือยพาดพนั ตน้ ไม้อ่นื ยาวได้ 10-15 เมตร มีหัว'ใตด้ นิ และมี

รากยาว ใบเดย่ี วรปู หอกกว้างปลายแหลม สีเขยี วขอบเรียบ ดอกเลก็ ๆ สีขาวอมเขียว เป็นชอ่ ผล
กลมรีเล็กนอ้ ยโตเทา่ ปลายน้วิ ถอ้ ย สเี ขียว เป็นพวง แก่สีสัม (วุฒ วฒุ ิธรรมเวช, 2540)
3. ประโยชน์ทางยา

ส่วนที่ใช้และวิธีใช้ :ใชร้ ากแหง้ ครง้ั ละ 1 กำมอื (15 กรมั ) ต้มกับน้ําจนเดอื ด10-15 นาที ดืม่ วนั

ละ 3 ครง้ั ก่อนอาหาร (กระแส วชั รปาณ, 2536) รากย่านางเปน็ ตวั ยาสำคญั ในตำรบั ยาแกไ่ ข้ (ยาห้า

ราก) ในบญั ชยี าหลักแหง่ ชาติ พ.ศ. 2542

4. รายงานการวิจัย

สารสำคญั :รากมีสารกล่มุ alkaloids หลายชนดิ เช่น tiliacorine, nortiliacorinine,

tiliacorinine, tiliacorinine^-N-oxide (Wiriyachitra etal., 1981)
ฤทธ ะรากยา่ นางเป็นตวั ยาหน่งึ ในตำรับยาแก่ไข้ในบญั ชียาหลักแห่งชาติ พ.ศ.
2542 (บญั ชียาจากสมุนไพร) alkaloids ทสี่ กัดไต้จากรากมีฤทธี'่ ตา้ นเช่ือมาลาเรยี (Plasmodium
falciparum) (Farnsworth etal., 1992)

เอกสารอ้างองิ
กระแส วชั รปาณ. 2536. สมุนไพรรักษาไข:้ ประสบการณจ์ ากแพทย์. สำนกั พิมพร์ วมทรรศน์,

กรุงเทพฯ.
กอ่ งกานดา ชยามฤต. 2528. สมุนไพรไทย ตอนท่ี 4. กรมป่าไม,้ กรุงเทพฯ.

โครงการ การประมวลและสังเคราะห์องคค์ วามรดู้ ้านสุขภาพทางเลือกดา้ นสมุนไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-28

ถ่องกานดา ชยามฤต. 2540. สมนุ ไพรไทย ตอนท่ี 6. กรมป่าไม้, กรงุ เทพฯ.
ขา่ วสารสมุนไพร ฉบบั ท่ี 34, มิถุนายน-สิงหาคม 2531.
จลุ สารขอ้ มูลสมุนไพร ปีท่ี 7 ฉบบั ที่ 3, เมษายน 2533.
จุลสารขอ้ มูลสมนุ ไพร ปีท่ี 10 ฉบบั ที่ 3, เมษายน 2536.
จลุ สารข้อมลู สมนุ ไพร ปีที่ 15 ฉบบั ท่ี 2, มกราคม 2541 หนา้ 6-10.
นน้ ทวัน บณุ ยะประภัคร. 2539. สมุนไพร ไม้พ้ืนบา้ น (1). บริษัทประชาชน จำกดั , กรุงเทพฯ.
น้นทวัน บุณยะประภคั ร. 2541. สมุนไพร ไม้พื้นบา้ น (2). บรษิ ัทประชาชน จำกัด, กรงุ เทพฯ.
นน้ ทวัน บุณยะประภคั ร. 2542. สมุนไพร ไม้พ้ืนบ้าน (3). บริษทั ประชาชน จำกัด, กรุงเทพฯ.
บญั ชียาหลกั แห่งชาติ พ.ศ. 2542 (บัญชยี าจากสมนุ ไพร). คณะอนกุ รรมการพฒั นาบัญชยี าหลัก

แหง่ ชาต,ิ กรุงเทพฯ.
บญุ เทียม คงคักดตระกลู , รงุ่ ระวี เตม็ ศริ ฤิ ทกษ์กลุ , วสิ ดุ า สวุ ทิ ยาวัฒน1์ สมใจ นครชยั และยุวดี

วงษก์ ระจ่าง. 2537. การศึกษาฤฑธี้ลดไข้ของบอระเพ็ด. วารสารเภสชั ศาสตร์ มหาวิทยาลยั
มหดิ ล, 21: 1-6.
ลนี า ผพู้ ฒั นพงศ.์ 2525. สมุนไพรไทย ตอนท่ี 3. กรมป่าไม้, กรงุ เทพฯ.
วิษณุ ธรรมลิขิต และ สุรภี พฤกษชาติวฒุ .ิ 2533. การศกึ ษาฤทธ้ีต้านแบคทเี รียของสมุนไพรฟา้
ทะลายโจร. สารคิรริ าช, 42: 431-434.
วณี า จิรจั ฉริยากูล, บรรณาธิการ. 2534. ยาและผลิตภณั ฑจ์ ากธรรมชาต.ิ ภาควิชาเภสัชวนิ ิจฉัย
คณะเภสัชศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหดิ ล, กรุงเทพฯ.
วฒุ ิ วฒุ ธิ รรมเวช. 2540. สารานกุ รมสมุนไพร รวมหลกั เภสัชกรรมไทย. โอ. เอส. พริ้นต๋ิง
เฮา้ ท์, กรุงเทพฯ.
สุพจน์ อัศวพนั ธ์'ธนกลุ . 2528. ฟ้าทะลายโจร จลุ สารอนั ดบั 9. โครงการสมุนไพรเพอ่ี การพ่งึ ตน
เอง. เอดีลนั เพรส โปรดกั ศ,์ กรงุ เทพฯ.
เสงย่ี ม พงษบ์ ุญรอด, 2522. ไมเ้ ทศเมอื งไทย: สรรพคณุ ของยาเทศและยาไทย, เกษมบรรณกจิ ,
โรงพมิ พ์กรงุ ธน, กรุงเทพฯ.
สำนกั งานคณะกรรมการสาธารณสขุ มูลฐาน. 2537. ยาสมนุ ไพรสำหรับงานสาธารณสุขมูลฐาน.
โรงพมิ พ์องศก์ ารสงเคราะหท์ หารผา่ นศกึ .
Bisset. N.G. and Nwaiwu, ป. 1983. Quaternary alkaloids of Tinospora species. Pianta
Med., 48: 275-279.
Cavin, A., Hostettmann, K., Dyatmyko, พ . and Potterat, o. 1998. Antioxidant and
lipophilic constituents of Tinospora crispa. Pianta Med., 64: 393-396.
Chantasutra, V. and Limpapanichkul, ร. 1989. Acute antiinflammatory activity of
Andrographis paniculata Nees in rats. The eighth Conference, Faculty of Pharmacy,
Chulalongkorn University, Bangkok.

โครงการ การประมวลและสงั เคราะหอ์ งคค์ วามรู้ด้านสุขภาพทางเลอื กดา้ นสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-29

Chavalittumrong, p., Attawish, A., Chuthaputti, A. and Chuntapet, p. 1997. Toxicological
study of crude extract of Tinospora crispa Mier ex Hook.f. &Thoms. Thai J. Pharm
Sci., 21: 199-210.

Farnsworth, N.R. and Bunyapraphatsara, N., eds., 1992. Thai Medicinal Plants.
Prachachon, Bangkok.

Fukuda, N., Yonemitsu, M. and Kimura, T. 1983. Studies on the constituents of the
stems of Tinospora tuberculata Beumee. I. N-frans-and N-c/'s-Feruloyl tyramine, and
a new phenolic glycoside, tinotuberide. Chem. Pharm. Bull., 31:156-161.

Fukuda, N., Yonemitsu, M. and Kimura, T. 1986. Studies on the constituents of the
stems of Tinospora tuberculata Beaumee. Chem. Pharm. Bull., 34: 2868-2872.

George, M. and Pandalai, K.M. 1949. Investigations on plant antibiotics part IV. Further
search for antibiotic substance in Indian medicinal plants. Indian J. Med. Res. 24:
49-53.

Gupta, M.B., Palit, T.K. and Bhargava, K.p. 1971. Pharmacological studies to isolate
the active constituents from Cyperus rotundus possessing antiinflammatory,
antipyretic and analgesic activities. Indian J. Med. Res., 59: 76.

Mokkhasmit, M., Sawasdimongkol, K., Sartravaha, p. 1971. Toxicity study of some Thai
medicinal plants. Bull. Dept. Med. Sci. Thailand, 12(2): 36-65.

Souza Formigoni, M.L., Lodder, H.M., Gianotti Filho, o., Ferreira, T.M. and Carlini, E.A.
1986. Pharmacology of lemongrass (Cymbopogon citratus stapf.). II. Effects of daily
two-month administration in male and female rats and in offspring exposed in utero.
ป. Ethnopharmacol., 17: 65-74.

Wiriyachitra, p. and Phuriyakorn, B. 1981. Alkaloids from Tiliacora triandra. Aust. ป.
Chem., 34: 2001-2004.

โครงการ การประมวลและสงั เคราะหอ์ งค์ความรดู้ ้านสขุ ภาพทางเลือกด้านสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทท่ี 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-30

2.2 สมนุ ไพรแก้หวดั

2.2.1 ขิง

ชื่อวิทยาศาสตร์ •.Zingiber officinale Rose.
วงศ์ :Zingiberaceae

ชื่อท้องถ่ิน :ขิงแกลง ขิงแดง ขงิ เผือก สะเอ
สว่ นที่ใช้ แหงา

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ะพชื ล้มลุกมีเหงา้ ใตด้ นิ ขึน้ เป็นกอ แทงหนอ่ ใหมอ่ อกทางตา้ นขา้ ง

ต้านนอกสดุ เหงา้ หรือลำต้นแท้จะเปน็ ข้อ เนื้อในสขี าวหรอื เหลอื งอ่อน สุดของข้อจะเป็นยอดหรอื ตน้

เทยี ม สงู พ้นพื้นดินขึน้ มา 50-100 ซม. ลำต้นเทยี มมกี าบหรอื โคนใบห้มุ ใบเป็นใบเด่ยี ว ออกเรียง

สลับก้นเป็นสองแถว ใบรปู หอกเกลย้ี ง หลงั ใบห่อจบี เป็นรปู รางนา้ํ ปลายใบสอบเรยี วแหลม โคนใบ

สอบแคบและจะเป็นกาบหมุ้ ลำต้นเทยี ม ตรงช่วงต่อระหว่างกาบกบั ตัวใบจะหักโค้งเป็นข้อศอก ดอก

สขี าว ออกเปน็ ชอ่ รปู เห็ดหรือกระบองซ่ึงแทงข้ึนมาจากเหง้าทกุ ๆ ดอกมีกาบสีเขยี วปนแดงรูปโคง้

หอ่ รองรบั กลีบดอกและกลบี เล้ยี งมอี ยา่ งละ 3 กลบี อ้มุ นา้ื และหลดุ รว่ งไว โคนกลีบดอกม้วนหอ่ ส่วน

ปลายกลบี ผายกว้างออก เกสรผมู้ ี 6 อัน ผลกลมแขง็ โต (นันทวัน บณุ ยะประภศั ร, 2539)

3. ประโยชนท์ างยา

สรรพคุณและวธิ ใี ช้ แหงา้ ขิงแกข่ นาดเท่าหวั แมม่ ือทบุ ใหพ้ อแตก หรอื หัน่ เปน็ แว่นตม้ กบั นํา้ 1

แก้ว ใช้ไฟอ่อนๆ ตม้ ให้เดือดนาน 5 นาที เตมิ นํ้าตาลเลก็ น้อย ดืม่ วันละ 3 ครัง้ ๆ ละ 1 แก้ว เขไ้ -

กลางวนั -เยน็

4. รายงานการวิจัย

สารสำคัญ :amino acid, amyloses, anethole, anisaldehyde, arabinose,

asparagine, beta-bisabolene, borneol, delta-cadinene, caffeic acid, calcium, camphene,

carbohydrate, 1,8-cineole, citral, citronellal, citronellol, p-coumaric acid, alpha-cubebene, ar-

curcumene, digalactosyl diglyceride, dipentene, enzymes, essential oil, farnesol, fat and
fatty acids, fenchone, fructose, geranial, geraniol, germanium, gingediacetates, gingediols,

gingerols, 10-gingerols, 6-gingerol, 8-gingerol, D-(7)-gingerol, ร-(+)-gingerol, glucose,
guaiene, n-hexadecanoic acid, inorganic elements, D-limonene, linalool,

lysophosphatidylcholine, L-menthol, D-menthol, methylgingediacetate, methylgingediol,

myrtenal, nerol, niacin, frans-beta-ocimene, n-octadec-9,12,15-trienoic acid, n-octadec-9c,

12c-dienoic acid, n-octadec-9-enoic acid, n-octadecanoic acid, oil, oleoresin, palmitic acid,
paradol, 6-paradol, peroxidase, phosphatidylcholine, phosphatidylinositol, phosphorus,
alpha-pinene, L-lipecolic acid, proteins, riboflavin, sabinene, c/'s-sesquisabinene hydrate,

sesquithujene, shogaol, 6-shogaol, 10-shogaol, starch, tannin, terpinen-4-ol, alpha-terpineol,
terpinyl acetate, thiamine, thujyl alcohol, zerumbone, zingerone, alpha-zingiberene,

zingiberenol (Farnsworth etal., 1992)

โครงการ การประมวลและสังเคราะห์’องค์ความรดู้ า้ นสขุ ภาพทางเลือกดา้ นสมนุ ไพรเขตภาคได้ ฯ

บทท่ี 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-31

ฤทธ้ี ะเชอ้ื ไวรสั ทท่ี ำใหเ้ กิดไขห้ วัดมีเกือบ 200 ชนิด หนง่ึ ในสาเหตขุ องเชอ้ื ทีท่ ำ

ให้เกดิ ไขห้ วัดคอื Rhinovirus จากการสกดั แยกสารจากเหง้าขิงโดยใข้ ฤฑธี้ตา้ น Rhinovirus IB ดว้ ย

วิธี plaque reduction test เป็นต้วช้นื ำสามารถแยกสารกลมุ่ sesquiterpenes ทมี่ ีฤทธีต้ า้ นไวรสั ไต้

4 ชนิด คอื ar-curcumene, beta-sesquiphellandrene, alpha-zingiberene และ beta-bisabolene

ทังน้ีพบวา่ beta-sesquiphellandrene มีฤทธีด้ ทีส่ ุดมีคา่ IC50 เปน็ 0.44 mcM (Denyer et al.,

1994) เมื่อทดสอบฤทช้ืในการลดไขใ้ นหนู (rat) พบว่าสารสกดั ด้วย เอธานอลจากเหงา้ ขงิ สามารถ

ลดอณุ หภมู ิในสตั วท์ ดลองท่ีถูกทำใหเ้ ป็นไข้ดว้ ยยีสตํไต้ 27% และ 38% ในขนาด 50 มก./กก. และ

100 มก./กก. ตามลำดับ ในขณะท่ี กรดอะเซตลิ ซาลิไซลิก สามารถลดอณุ หภูมิในสตั ว์ทดลองไต้

37% และ 44% ในขนาด 50 มก./กก. และ 100 มก./กก. ตามลำดับ (Mascolo etal., 1989) สำหรบั

ฤทชตื้ ้านเช้ือแบคทีเรยี พบว่าสารสกดั ด้วย เอธานอลจากเหงา้ ขงิ มฤี ทธตี้ า้ นเช้อื Bacillus subtilis

(MIC 3.8 mg/ml) B. anthracis (MIC 2.5 mg/ml) Staphylococcus aureus (MIC 3.1 mg/ml) ร.

epidermis (MIC 4.8 mg/ml) ร. haemoliticus (MIC 4.2 mg/ml) ในขณะที่เจนตาไมซนิ ทใี่ ช้เป็นสาร

มาตรฐานมีฤทธต้ี า้ นเชอื้ Bacillus subtilis (MIC 2.7 mcg/ml) B. anthracis (MIC 1.4 mcg/ml)

Staphylococcus aureus (MIC 0.9 mcg/ml) ร. epidermis (MIC 0.4 mcg/ml) ร. haemoliticus

(MIC 3.1 mcg/ml) (Mascolo etal., 1989) นอกจากน้ี สารสกัดด้วย เอธานอลจากเหงา้ ขิงยังมฤี ทธ้ี

ต้านเช้อื Salmonella typhi H (MIC 3.0 mg/ml) Escherichia coli 7075 (MIC 3.0 mg/ml) E. coli

Bb (MIC 4.0 mg/ml) Proteus mirabilis (MIC 4.0 mg/ml) ในขณะทีเ่ ตตราไซคลนี ซง่ึ เปน็ สารมาตร

ฐานมฤี ฑธตี้ ้านเช้อื Salmonella typhi H (MIC 0.7 mcg/ml) Escherichia coli 7075 (MIC 1.7

mcg/ml) E. coli Bb (MIC 1.9 mcg/ml) Proteus mirabilis (MIC 49 mcg/ml) แตส่ ารสกัดขิงไม่

แสดงฤฑช้ืในการตา้ นเช้ือ Pseudomonas aeruginosa (Mascolo etal., 1989)

ความเป็นพษิ ะไม่พบรายงาน

2.2.2 มะขาม

1. ขอ้ มลู ทัว่ ไป

ช่ือวทิ ยาศาสตร์ .Tamarindus indica Linn.

วงศ์ :Caesalpiniaceae
ชือ่ ทอ้ งถน่ิ
ส่วนท่ีใช้ r:ตะลบ ม่องโคลงั มอดเล สา่ มอเกล หมากแกง อำเปยี ล

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไม้ยนื ตน้ สูง 15-25 เมตร ใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับ ใบ
ยอ่ ยรูปขอบขนาน ดอกชอ่ ออกท่ชี อกใบและปลายกิ่ง กลีบดอกสีเหลอื ง มลี ายสีมว่ งแดง ผลเป็นฝกั
มเี นอ้ี หุม้ เมล็ด สนี า้ี ตาล ฉํา่ น้าี (นนั ทวัน บุณยะประภศั ร, 2542)

3. ประโยชนท์ างยา

โครงการ การประมวลและสงั เคราะหอ์ งค์ความรูด้ ้านสขุ ภาพทางเลอื กดา้ นสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-32

สรรพคณุ และวิธีใช้ :ต้มน้าํ 1 หมอ้ ใหญ่ เมอื่ เดือดแล้วใสใ่ บมะขาม 1 กำมือใหญๆ่ ลงไป รอจน
เดอื ดแลว้ ยกลง ทบุ หวั หอมพอแตก 3-4 หวั ใสล่ งไป เอาผ้าคลุมตัว และหม้อนํา้ เอาไว้ ค่อยๆ แงม้
ฝาหม้อใหใ้ อน้าํ ออกมาฑลี ะน้อย สดู ไอท่ีระเหยข้นึ มาชว่ ยให้หายคัดจมูก และขับเหงอื่ เมื่อไอหมด
แลว้ ผสมนาํ้ เรนลงไปพออนุ่ แล้วอาบ ทำวนั ละ 1-2 คร้ัง ประมาณ 3-4 วนั

4. รายงานการวจิ ยั

สารสำคัญ ะใบมะขามมี iso-orientin, iso-vitexin, orientin, vitexin, organic acids,

sugars, proteins, tannins และ phenolic esters (Farnsworth etal., 1992)

ความเป็นพิษ :ไม่พบรายงาน

เอกสารอ้างองิ

นน้ ทวนั บุณยะประภคั ร. 2539. สมนุ ไพร ไม้พืน้ บา้ น (1). บริษัทประชาชน จำกัด, กรงุ เทพฯ.

นน้ ทวนั บุณยะประกศั ร. 2542. สมุนไพร ไมพ้ น้ื บา้ น (3). บรษิ ทั ประชาชน จำกดั , กรงุ เทพฯ.

Denyer, c. V., Jackson, p., Loakes, D.M., Ellis, M.R. and Young, D.A. 1994. Isolation of

antirhinoviral sesquiterpenes from ginger (Zingiber officinale). J. Nat. Prod., 57: 658-

662.

Farnsworth, N.R. and Bunyapraphatsara, N., eds., 1992. Thai Medicinal Plants.

Prachachon, Bangkok.

Mascolo, N., Jain, R., Jain, s.c. and Capasso, F. 1989. Ethnopharmacologic

investigation of ginger (Zingiber officinale). J. Ethnopharmacol., 27: 129-140.

โครงการ การประมวลและสังเคราะห์องคค์ วามร้ดู า้ นสขุ ภาพทางเลือกดา้ นสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทท่ี 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-33

2.3 สมุนไพรแกท้ อ้ งเสยี
2.3.1 ฟา้ ทะลายโจร
1. ขอ้ มลู ทัว่ ไป

ชื่อสามญั :ฟ้า'ทะลายโจร

ชือวทิ ยาศาสตร์ '.Andrographis paniculata (Burm.) Wall, ex Nees.
ชอื่ ท้องถ่ิน :คปี งั ฮี นา้ํ ลายพังพอน ฟ้าทะลาย หญา้ กน้ งู สามสิบดี ฟ้าสะทา้ น เมฆ

ทะลาย ชวงชิมน้อย โขว่ เช่า

วงศ์ :Acanthaceae

สว่ นทใ่ี ช้ ะ'ใบ ท้ังต้น

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ะไมล้ ้มลุก ลำตน้ ตง้ั ตรง ส่วนปลายกงิ่ เปน็ สเี่ หลี่ยม สูง 1-2 ฟตุ สี

เขียวใบเดยี่ วรปู หอกเรยี ว ปลายแหลม ผิวเป็นมนั เรียบสีเขียว ดอกเล็ก ๆ สขี าวมแี ต้มสีม่วงเปน็

หลอดปลายแยก 5 กลบี เปน็ รปู ปากบนและล่าง ผลรปู กระสวยกลมยาวเรยี วสีเขียว เมอ่ื แกจ่ ะแตก

ออกเปน็ สองซกี ปลกู เปน็ ไมป้ ระดบั และทำยา (วฒุ ิ วฒุ ิธรรมเวช, 2540)

3. ประโยชน์ทางยา

สรรพคุณและวิธีใช้:
สรรพคณุ

ท้งั ตน้ ะแก่ไข้ แกห้ วัด แก้ต่อมทอนซิลอักเสบ แกป้ อดอักเสบ แก้ท้องเดิน
ใบ ะบดผสมน้ํามนั พชื ทาแผลนารอ้ นลวก ไฟไหม้ แกเ้ จบ็ คอ

ใบฟ้าทะลายโจรใช้รกั ษาอาการทอ้ งเสยี มวี ธิ ใี ช้ 2 วิธดี งั นี้
1. ยาลกู กลอน นา้ ใบฟา้ ทะลายโจรสด ลา้ งให้สะอาด ผ่ึงลมใหแ้ หง้ (ควรผ่งึ ในรม่ ทม่ี ีอากาศโปรง่
หา้ มตากแดด) บดเป็นผงให้ละเอยี ด ปันกบั นาี้ ผง๋ึ เก็บไวิในขวดแหง้ และมีดชดิ รับประทานครั้งละ

1.5 กรมั วนั ละ 4 คร้ัง กอ่ นอาหารและกอ่ นนอน
2. ยาดองเหล้า นา้ ใบฟ้าทะลายโจรแห้งเขย่าให้เป็นช้นิ เล็ก ๆ ใสใ่ นขวดแก้วใช้เหล้าโรงแชใ่ หท้ ่วมยา
เลก็ นอ้ ย ปิดฝาให้แนน่ เขย่าขวดหรือคนยาวันละ 1- คร้ัง พอครบ 7 วัน กรองเอาแต่น้าี เกบ็ ไวิในขวด
ท่มี ดิ ชดิ และสะอาด รบั ประทานครงั้ ละ 1-2 ชอ้ นโต๊ะ วันละ 3-4 ครัง้ ก่อนอาหาร (สำนกั งานคณะ
กรรมการการสาธารณสุขมลู ฐาน, 2537) ในบัญชียาหลกั แหง่ ชาติ พ.ศ. 2542 (บญั ชยี าจาก
สมุนไพร) แนะน้าใหใ่ ช้ผงใบและตน้ ฟ้าทะลายโจรรักษาอาการท้องเสยี ครัง้ ละ 0.5-2 กรมั วนั ละ 4
คร้ัง หลังอาหารและกอ่ นนอน

4. รายงานการวจิ ัย

ฤทชิ้ตา้ นเช้อื แบคทีเรีย :สารสกัดดว้ ยเอธานอล 50% และ 80% สามารถฆา่ เชือ้ E. coli และ V.
cholerae (George and Pandalai, 1949 ; Pleumjai and Sithisomwongse, 1990)
แต่จากการศึกษาของคณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลศิริราช พบว่าไมส่ ามารถตรวจสอบฤทธ้ีในการ
ตา้ นเชอื้ Salmonella, Shigella และ E. coli ไต้ (Leelarasamee etal., 1990)

โครงการ การประมวลและสังเคราะหอ์ งคค์ วามรู้ด้านสุขภาพทางเลือกด้านสมุนไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-34

สารสำคัญ :สารสำคญั ในการออกฤทธึ๋คอ andrographolide และ

deoxyandrographolide (Gupta etal., 1990)

2.3.2 พิลังกาสา

1. ขอ้ มูลทวั่ ไป

ชอ่ื สามัญ :พิลงั กาสา

ช่ือวิทยาศาสตร์ ■.Ardisia colorata Roxb

ช่ือทอ้ งถิ่น ะกระดูกไก่ กา้ งปลา กา้ งปลาเขา ตาปลา เหมือด กาลังกาสาตวั ผู้ จี

ผาแตก ทุรงั กะสา ตาเป็ดตาไก่ มะจาํ้ กอ้ ง อา้ ยรามใบใหญ่ เหมือด

วงศ์ ะMyrsinaceae

ส่วนทใ่ี ช้ •.ผล

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :ไมฟ้ มุ หรอื ไมยื ืนต้นขนาดเลก็ สงู 1-4 เมตร อาจสงู ไต้ถงึ 10 เมตร

กิง่ ก้านกลมหรอื เปน็ เหลยี่ ม สนี ้ําตาลเทา ใบเดยี่ ว เรยี งสลบั รูปวงรีถึงรปู ไข่ กลบั แกมขอบขนาน

ปลายใบแหลมถึงมน โคนใบรปู ล่ิม ขอบใบเรียบ แผ่นใบมตี อ่ มเหน็ เปน็ จดุ ๆ กระจายทัว่ ไป ดอกข่อ

กระจะเชงิ หล่ันออกท่ซี อกใบ ดอกยอ่ ย 4-8 ดอก กลีบดอกสีชมพู เช่ือมตดิ กนั เปน็ หลอดสน้ั ๆ

ปลายแยกเปน็ 5 แฉก แต่ละแฉกรปู ใบหอก ผลสด ผนงั ชน้ั ในแขง็ รูปทรงกลมแปน้ สมี ว่ งเข้ม (นนั ท

วนั บณุ ยะประภัคร, 2542)

3. ประโยชน์ทางยา

สรรพคณุ และวิธีใช้ (นันทวนั บณุ ยะประภคั ร, 2542):

ใบ ะแกัลม ทอ้ งเสีย บำรุงธาตุ

ผล ะแกใั ช้ ท้องเสยี

เปลือกตน้ ะแกใช้ ท้องเสยี
ราก แกก้ ามโรค หนองใน แกไ่ อ ทอ้ งเสยี

วิธแี ละปริมาณใชจ้ รงิ ไมม่ ขี ้อมล

4. รายงานการวิจัย

ฤทธ้ตี ้านเชื้อแบคทเี รีย ะสารสกดั จากผลสุกด้วย คลอโรฟอร์ม สามารถยบั ย้งั การเจรญิ ของเชอื้ ร.

flexneri ที่ความเขม้ ขน้ 500 mcg/ml (Luanratana, 1988)

สารสำคญั ะในผลพบ syringic acid (Luanratana, 1988), ardisiphenols A-C(1-3)

และ alk(en)ylresorcinols(4-6) (Sumino etal., 2001)

ความเปน็ พษิ ะไมพ่ บรายงานความเปน็ พิษ

2.3.3 สะเดาอินเดีย

1. ข้อมลู ทว่ั ไป

ชือ่ สามัญ ะสะเดาอินเดีย

โครงการ การประมวลและสงั เคราะห์องคค์ วามร้ดู ้านสุขภาพทางเลอื กด้านสมุนไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทที่ 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-35

ชอ่ื วทิ ยาศาสตร์ :Azadirachta indica A. Juss.

ช่ือท้องถ่นิ :ควนิ นิ Neem Tree

วงศ์ :Meliaceae

ส่วนทีใ่ ช้ แปลอื กตน้

2. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ะ ไม้ยืนตน้ ขนาดกลาง แตกกิ่งก้านสาขามาก ใบประกอบ ใบย่อย

รูปหอก แคบและเรียวยาวกวา่ สะเดาบ้าน ขอบจัก มักโคง้ งอนไปด้านหลงั เลก็ นอ้ ย ดอกเล็กสีขาว

เปน็ ชอ่ ผลกลมรี ขนาดปลายนิว้ ก้อย สีเขยี ว เม่อื แกส่ เี หลอื ง (วฒุ ิ วุฒิธรรมเวช, 2540)

3. ประโยชนท์ างยา

สรรพคณุ และวิธใี ช้ (พเยาว์ เหมอื นวงศญ์ าต,ิ 2537):

เปลอื กตน้ แเกใ้ ช้ แกไ่ ข้มาลาเรยี เจรญิ อาหาร แก้บดิ

วธิ แี ละปรมิ าณใช้จริง :ไมม่ ขี ้อมูล

4. รายงานการวจิ ัย

ฤทธ้ติ ้านเช่ือแบคทเี รีย ะสารสกดั จากใบสามารถยบั ยั้งการเจรญิ ของเช้ือ Salmonella spp. และ E.

coli ไต้ (Hussain and Deeni, 1991; Talwar etal., 1997) สารสกัดจากเปลอื กต้นดว้ ย เมธานอล

สามารถยับยง้ั การเจรญิ ของ E. coli จำนวน 10 สายพนั ธุ โดยให้ค่า MIC90o/oเท่ากบั 2 mg/ml และ

MBCg0% มากกวา่ 8 mg/ml และสามารถยับยัง้ รalmonella spp. จำนวน 20 สายพันธุ โดยใหค้ ่า

MIC90o/o และ MBC90o/o เทา่ กันคือ 2 mg/ml (Fabry et a!., 1998) สารสกดั จากเปลือกตน้ ดว้ ยเอธา

นอล 70% สามารถยบั ย้ังการเจรญิ ของเชื้อ Staphylococcus aureus และ E. coli (Ahmad and

Beg, 2000)

สารสำคัญ แปลอื กตน้ ประกอบดว้ ยสารกลมุ่ phenols, tannins และ saponins แต่ไม่มี

สารกลุ่ม alkaloids และ flavonoids (Ahmad and Beg, 2000) ในใบประกอบดว้ ยสารกลุ่ม

triterpenoids คือ 6-alpha-0-acetyl-7-deacetylnimocinol[24,25,26,27-tetra-norapotirucalla-

(apoeupha)-6alpha-acetoxy-7 alpha-hydroxy-1,14,20,22-tetraen-21,23-epoxy-3-one] และ
meliacinol [24,25,26,27-tetranorapotirucalla-(apoeupha)-1alpha-trimethylacryloxy-21,23-6

alpha, 28-diepoxy-16-oxo-17-oxo-14,20,22-trien-3 alpha, 7 alpha-diol (Siddiqui etal., 2000)

ความเปน็ พิษ ะไม่พบรายงานความเปน็ พิษ

2.3.4 ฝาง :ฝาง
1. ข้อมลู ทวั่ ไป -.Caesalpinia sappan Linn.
ะฝางเสน หนามโค้ง ฝางแดง ฝางส้ม Sappan tree, Sappan wood
ชอื่ สามัญ :Caesalpiniaceae
ช่ือวทิ ยาศาสตร์ แนอิ้ ไม้
ชอ่ื ท้องถิน่

วงศ์

สว่ นทใ่ี ช้

โครงการ การประมวลและสงั Iคราะห์องค์ความรู้ดา้ นสขุ ภาพทางเลอื กด้านสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ

บทท่ี 2 ะการทบทวนวรรณกรรม 2-36

2. ลกั ษณะทางพฤกษศาสตร์ .•ไม้ยืนต้นขนาดกลาง สงู 6-9 เมตร ลำต้นมหี นาม ใบประกอบแบบ

ขนนกสองชัน้ ขอ่ ใบยอ่ ย 8-12 คู่ มหี นามทบ่ี ริเวณโคน ใบยอ่ ย 10-18 คู่ รปู ขอบใบขนาน โคนใบ

เบยี้ ว ปลายมน ก้านใบส้นั มาก ดอกข่อแยกแขนง ออกทีซ่ อกใบและปลายกงิ่ ดอกย่อยสเี หลือง ใบ

ประดบั รปู ใบหอก ผลเป็นฝักรูปขอบขนานเบ้ียว แบน ผวิ มัน ไม่แดก เปลอื กแขง็ เมลด็ สนี า้ ตาลมี 3-

4 เมลด็ (นันทวัน บณุ ยะประภัคร, 2542)

3. ประโยชนท์ างยา

สรรพคุณและวธิ ใี ช้ (พเยาว์ เหมอื นวงศญ์ าต,ิ 2537):

แกน่ :บำรุงโลหติ แกร้ ้อนใน กระหายนา แกท้ อ้ งรว่ ง แกเ้ สมหะ เลอื ดกำเดา

แกไ่ อ คมุ กำเนิด แกไ่ ข้ แก้หอบ แก้ขา่ ฟอกโลหติ

เนอื้ ไม้ :แก้'ทอ้ งเสยี แกบ้ ดิ ทำใหป้ ระจำเดือนมาตามปกติ แกไ่ ข้ เปน็ ยาขับระดู

อย่างแรง

วิธีใช้ ะแกน่ ฝางหนกั 3-9 กรมั ตม้ กบั นาํ้ 2 ถว้ ยแกว้ เคยี่ วให้เหลอื 1 ถ้วย รบั

ประทานครัง้ ละครง่ึ ถ้วยแก้ว หรือใชแ้ ก่นฝาง 1 ส่วน และน้ืา 20 สว่ น ตม้ เค่ยี ว 15 นาที รับประทาน

ครัง้ ละ 2-4 ชอ้ นโต๊ะ (อรุณพร อฐิ รตั น,์ 2532)

4. รายงานการวจิ ัย

ฤทธต้ี า้ นเชอ้ื แบคทีเรยี ะสารสกดั เน้อื ไมด้ ้วยเอธานอล 70% สามารถยับยงั้ การเจรญิ ของเชอ้ื

Shigella flexneri, ร. aureus, V. cholerae และ Vibrio parahaemolyticus ที่ความเขม้ ข้น 5

mg/disc (Gritsanapan and Chulasiri, 1983) สารสกัดเนื้อไมด้ ว้ ยเอธานอล 95% สามารถยับย้งั

การเจรญิ ของเชื้อ Shigella dysenteriae และ Escherichia CO// ไต้ ท ี่ความเขม้ ข้น 100 mg/disc

(Avirutnant and Pongpan, 1983)

สารสำคัญ :ในแกน่ ฝางพบสารกลุม่ flavonoids ชนดิ 7-hydroxy-3-(4’-

hydroxybenzylidene)-chroman-4-one, 3,7-dihydroxy-3-(4’-hydroxybenzyl)-chroman-4-one,

3,4,7-trihydroxy-3-(4’-hydroxybenzyl)-chroman, 4,4’-dihydroxy-2’-methoxychalcone, 8-

methoxybouducellin, quercetin, rhamnetin และ ombuin (Namikoshi et al., 1987) สารกลุม่

sterols ชนดิ beta-sitosterol 69.9%, campesterol 11.2% และ stigmasterol 18.9% (Oh etal.,

1998) brazilin, brazilein, protosappanin E และ taraxerol (Yadava and Nigam, 1987)

ความเปน็ พิษ ะนาั สารสกัดแก่นฝางดว้ ย ethanol-H20 (1:1) ฉดี เข้าชอ่ งทอ้ งหนู mouse

ท้งั 2 เพศ พบวา่ ขนาดของสารสกดั ท่ีทำให้หนตู ายครง่ึ หน่ึง (LD50) เท่ากบั 750 mg/kg (Dhawan
etal., 1980)

2.3.5 หว้า ะหว้า
1. ขอ้ มูลทั่วไป -.Eugenia cumini Druce

ชอื้ สามัญ

ชื่อวทิ ยาศาสตร์

โครงการ การประมวลแระสังเคราะห์องค์ความรดู้ า้ นสุขภาพทางเลือกดา้ นสมนุ ไพรเขตภาคใต้ ฯ