e-book wisma

93

คำศั พท์ระบบกระดูกและข้อต่อ

คำศั พท์ คำอ่าน ความหมาย

sternum สเตอร์เนิ ม กระดูกทรวงอก มี1ชิ้น

rib ริบ กระดูกซี่โครง มี24ชิ้น

appendicular skeletal แอพเพินดิคคิวเลอร์ กระดูกระยางค์
สเกลเลอะเทิล

shoulder girdle โซลเดอร์ เกอร์เดิล กระดูกไหล่

clavicle คแลวิเคิล กระดูกไหปลาร้า มี2ชิ้น
scapular สแกพพิวเลอร์ กระดูกสะบัก มี2ชิ้น
humerus
ฮิวเมอเริส กระดูกต้นเเขน มี2ชิ้น

bone of forearm โบน เอิฟ โฟร์อาร์ม กระดูกปลายเเขน
ulna อัลนา
เรดิเอิล กระดูกปลายเเขนท่อนใน
radius มี2ชิ้น
carpal bone คาร์เพิล โบน
กระดูกปลายเเขนท่อนนอก
มี2ชิ้น

กระดูกข้อมือ มี16ชิ้น

94

- เอกสารประกอบการสอนระบบกระดูกและข้อต่อ
คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฎสุราษฎร์ธานี

- ผู้ช่วยศาสตราจารย์รำเเพน พรเทพเกษมสันต์.(2561).
ระบบโครงกระดูก.(พิมพ์ครั้งที่7).กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์
ศิ ลปาบรรณาคาร.สืบค้นจากhttps://shopee.co.th/product/
185851344/6306333352?smtt=0.140867879-1634207427.9

- Youtube channel : MV E-Learning

- คำศั พท์จาก : https://dict.longdo.com
: https://dictionary.sanook.com
: https://youtu.be/G1TFlsx9uFU

Muscular
system

ระบบกล้ามเนื้ อ 95
Muscular system

กล้ามเนื้อลาย (skeletal muscl)

กล้ามเนื้ อชนิ ดที่ยึดเกาะกับกระดูก
ประกอบด้วย เซลล์ที่มีลักษณะเป็นทรงกระบอกยาว
เรียกว่า เส้นใยกล้ามเนื้อ

ลักษณะ เเทบลาย สีเข้ม - อ่อน สลับกัน ตามขวาง
แต่ละเซลล์มีหลายนิ วเคลียส
การทำงาน

อยู่ภายใต้อำนาจจิตใจ โดย ระบบประสาทโซมาติก voluntary muscle

อาศั ย กระตุ้นโดยสารสื่ อประสาท acetylcholine

ตัวอย่างเช่น 96

บริเวณริมฝีปาก (Obicularis oris)
รอบตา (Obicularis oculi)

ลิ้น
คลุมช่องตับ
ช่องเชิงกราน
กั้นระหว่างช่องอกกับช่องท้อง
กล้ามเนื้อแขน ขา หน้า ลำตัว

เคลื่อนไหวเกี่ยวกับร่างกายโดยตรง

สามารถถูกควบคุมโดย

สมองที่มาสั่งการเรียกว่า Voluntary muscle

คุณสมบัติ ให้กำลังสูงแต่ทำงานได้ในระยะสั้น / ล้าเมื่อใช้พลังงานมาก

97

กล้ามเนื้อเรียบ (mooth muscl)

ไม่มีลายตามขวาง
ประกอบด้วย เซลล์ที่มีลักษณะแบนยาว แหลมหัวแหลมท้าย
มีนิวเคลียสอันเดียว ตรงกลาง
การทำงาน

อยู่นอกอำนาจจิตใจ โดย ระบบประสาทอัตโนวัติ involuntary muscle

อาศั ย กระตุ้นโดยระบบประสาทซิมพาเทติก /
พาราซิมพาเทติก

ตัวอย่างเช่น

ผนั งของอวัยวะภายในร่างกายบริเวณหลอดเลือด

ท่อไต ลำไส้

กระเพาะปัสสาวะ ท่อหลอดลม

มดลูก ท่ออวัยวะสื บพันธุ์

กระเพาะอาหาร กล้ามเนื้ อที่ทำให้ให้ขนลุก
กล้ามเนื้ อในมดลูก (Arector pili)

คุณสมบัติ ให้กำลังงานไม่สูง แต่เค้าได้ระยะยาว

98

กล้ามเนื้อหัวใจ (cardiac muscl)

เป็นกล้ามเนื้ อของหัวใจโดยเฉพาะ

ลักษณะ มีลายตามขวาง ปลายเซลล์มีการแตกแขนง
เชื่อมติดกับเซลล์ข้างเคียงยัง

มีนิวเคลียส 1-2 อันกลางเซลล์

การทำงาน

อยู่นอกอำนาจจิตใจ โดย involuntary muscle

อาศั ย กระตุ้นต่อเนื่ องตลอดเวลาโดย หยุด
สมอง medulla oblongata
ตาย !
คุณสมบัติ

ไวต่อสิ่ งเร้า (irritability) สามารถรับ (stimuli) และตอบสนองได้
มีการหลบหนี หรือหลบเลี่ยง

มีความสามารถหดตัว (contract) คลายตัว (relax)

ยืดตัว / เพิ่มความยาวได้ (elasticity) กลับสู่ สภาพเดิม

ทำให้เกิด

muscle tone

คงที่อยู่ได้ (tonus)
กล้ามเนื้ อหดตัวได้เล็กน้ อยเพื่อเตรียมพร้อมที่จะทำงาน

99

ส่ วนประกอบของกล้ามเนื้ อ

1.โปรตีน 20% เรียกว่า actomyosin

ไมโอซิน (myosin) 60% กลายเป็น
แอคติน (actin) 12%
myofibrils

ซาโครพลาซึม (sacroplasm) ของสารกึ่งเหลว
myogen
เมื่อกล้ามเนื้อหดตัว myogobin จะรวมตัวกับ myoglobin
ออกซิเจนได้เร็วกว่า hemoglobin
- สารที่สามารถเก็บออกซิเจนได้
ถ่ายทอดเร็วกว่าถึง 5 เท่า - สารติดสิ
- กล้ามเนื้อ

มีผลทำให้กล้ามเนื้ อรับออกซิเจนได้เร็ว มีผลทำให้กล้ามเนื้ อเป็นสี แดง
มีความสามารถในการเก็บออกซิเจน
จึงมีสี แดงไว้ยามฉุกเฉิ น

100

2.คาร์โบไฮเดรต

glycogen ประมาณ 0.5-1.5% ของน้ำหนักกล้ามเนื้อ

บทบาท

ตัวผลิตผลของน้ำตาลในเลือด (glucose)
น้ำตาลในเลือดมากเปลี่ยนจาก glucose เป็น glycogen

เก็บสะสมใน
กล้ามเนื้ อ

3.ไขมัน อยู่ที่เนื้อเยื่อพังผืด ได้แก่ Choresterol
Phospholipids

4.สารที่ทำให้กล้ามเนื้ อหดตัว

ATP

สารที่ทำให้เกิดพลังงาน

ADP

สารที่ให้พลังงานเหมือนกันแต่ยังไม่พร้อมให้พลังงานต้องมีการ
จับกับ phosphate อีก1ตัว

กลายเป็น

3 (Tri)

จึงให้พลังงานได้

101

กล้ามเนื้ อบริเวณต่างๆของร่างกาย

4 มัด

กล้ามเนื้อบริเวณศี รษะ (Muscle of Head)
1. frontalis muscle : 2 มัด

อยู่บริเวณหน้ าผาก
ทำหน้าที่ ยักคิ้ว ดึงหน้าศี รษะลง ทำให้หน้าผากย่น

Origin : Galea (crannial) appornurotica
Insertion : ผิวหน้าและคิ้ว

2. occipitalis muscle : 2 มัด

อยู่บริเวณท้ายทอย
ทำหน้าที่ ดึงหนังศี รษะบริเวณท้ายทอยลงและร่วมกับ
frontalis ดึงหน้าฝากขึ้น

Origin : กระดูก occipital และ mastoid process ของกระดูก temperal
Insertion : Galea appornurotica

102

กล้ามเนื้อบริเวณลูกตาและหนังตา (Muscle of Head)

1. recti muscle : 4 มัด กล้ามเนื้อมันตรง

superior rectus กรอกตาขึ้ นบนเฉี ยงเข้าในเล็กน้ อย
inferior rectus กรอกตาลงด้านล่างเฉี ยงเข้าในเล็กน้ อย
medial rectus กรอกตาเข้าด้านใน
lateral rectus กรอกตาออกด้านนอก

2. recti muscle : 2 มัด

superior obligue กรอกตาขึ้ นเฉี ยงไปด้านข้ าง
inferior obligue กรอกตาเฉี ยงลงเฉี ยงไปด้านใน

กล้ามเนื้อที่ทำหน้าที่เคี้ยวอาหาร (Muscles of mastication)

กล้ามเนื้อ 4 มัด
ทุกมัดจะมีจุดปลายที่กระดูก Mandible

1. masseter 2. temporalis 103

origin : กระดูกโหนกแก้ม origin : temporal fossa ของกระดูก
zygomatic arch temporal mandible

insertion : พื้นนอกของ ramus insertion : coronoid process
ของขากรรไกรล่าง ของ mandible

หน้าที่ : ยกขากรรไกรล่างขึ้น หุบปาก หน้าที่ : ยกขากรรไกรล่างขึ้น ทำให้
หุบปาก และถอยไปข้างหลัง

3. medial pterygoid 4. lateral pterygoids

หน้าที่ : ยกกระดูก mandible ขึ้น หน้าที่ : ดึงกระดูก mandible
และยื่นไปข้างหน้ า ไปข้างหน้ าเเละขยับ
ไปข้างหลัง

104

กล้ามเนื้อบริเวณลำคอ (Muscles of the neck)

1. platysma

กล้ามเนื้อแผ่ปกคลุมส่วนใหญ่ของคอ อยู่ในชั้นผิวหนัง อยู่ตื้นที่สุด
origin : มี 2 หัว ส่วนบนของ sternum และริมในของ clavicle
insertion : mastoid process ของ temporal

หน้าที่ : ช่วยอ้าปาก โดยดึงกระดูก mandible ลง
ดึงริมฝีปากล่างและมุมปากลงมา

2. sternocleidomastoid

มัดใหญ่มีลักษณะสันนูน สามารถคลำและเห็นได้ชัดเจน

หน้าที่ : ถ้าทำงานเพียงด้านเดียว ทำให้ศี รษะหันไปข้างตรงข้าม
ทำงานพร้อมกัน จะก้มศี รษะ flexor

platysma sternocleidomastoid

3. suprahyoid 105

mylohyoid geniohyoid
digastric thyrohyoid

stylohyoid sternothyroid
sternohyoid

omohyoid

กล้ามเนื้ อมัดลึกรวมตัวเป็นพื้นของช่องปาก

หน้าที่ : ช่วยยกกระดูก hyoid ขึ้นในขณะกลืน ถ้ายึดกระดูก
hyoid ไว้จะช่วยในการอ้าปาก

4. infrahyoid

infrahyoid

เป็นกล้ามเนื้ อด้านนอกของกล่องเสี ยง

หน้าที่ : ดึงกระดูก hyoid ลงมาจากการกลืน , กด larynx ลง
เพื่อช่วยอ้าปาก

106

กล้ามเนื้อลำตัว (Muscles of the trunk)

กล้ามเนื้อของหลัง (Muscles of back)

หลายมัด
ตั้งเเต่ หลังคอ หลังอก ไปจนถึง บั้นเอว
ที่ชั้นตื้น มีกล้ามเนื้อมัดใหญ่ 2 มัด
ชั้นลึก 1 มัด

1. trapezius

trapezius

origin : external occipital ของ occipital ligament ของ nuchae
spine ของกระดูกสันหลังตอนคอท่อนที่ 7 - ตอนอกทั้ง 12 ท่อน

insertion : clavicle , acromion process และ spine ของ scapula

หน้าที่ : รั้งสะบักมาข้างหลัง ยกไหล่ขึ้นบน รั้งศี รษะไปข้างหลัง

2. latissimus dorsi 107

latissimus dorsi

origin : spine ของกระดูกสันหลังตอนอก 6 ท่อนล่างเเละ
lumbra aponeurosis และกระดูกซี่โครงล่าง

insertion : bicepital groove ของ humerus
หน้าที่ : ดึงแขนลงมาข้างล่าง ไปข้างหลัง และเข้าข้างใน

3. erector spinae

erector spinae

origin : ส่วนล่างด้านหลังของ sacrum ส่วนหลัง ของ iliac crest spine
ของ lumbra vertebrae ทุกท่อน และ thoracic vertebrae
2 ท่อนล่าง

insertion : clavicle , acromion process และ spine ของ scapula
หน้าที่ : ดึงกระดูกสันหลังให้ตั้งตรง

108

กล้ามเนื้อของทรวงอกด้านหน้า (The muscle of chest)

1. pectoralis major

pectoralis major

origin : ครึ่งหน้าของกระดูกไหปลาร้า manubrium และ sternum จนถึง
กระดูกอ่อนซี่โครงที่ 6

insertion : greater tuberosity of humerus

หน้าที่ : หุบ งอ และหมุนต้นแขนเข้าข้างใน มาข้างหน้า

2. pectoralis minor

pectoralis minor

origin : พื้นนอกของซี่โครงซี่ที่ 3-5 ใกล้ costal cartilage
insertion : greater tuberosity of humerus
หน้าที่ : ดึงไหล่ลง หมุนสะบักลงข้างล่าง

3. serratus anterior 109

serratus anterior

origin : พื้นนอกของซี่โครงซี่ที่ 1-8
insertion : ริมในด้านหน้าของ scapula
หน้าที่ : ดึงไหล่ลง หมุนสะบักลงข้างล่าง

กล้ามเนื้อที่ช่วยในการหายใจ (The muscle of respiration)

1. diaphragm diaphragm

origin : lumbra vertebrae , costal cartilage 6 ซี่ล่างเเละข้างหลัง
ของ xyphoid process

insertion : central tendon ของ diaphragm
หน้าที่ : ทำให้ช่องอกขยายโตขึ้น และช่วยดันปอดให้ลมออกมา

2. external intercostal 110

external intercostal

origin : ริมล่างของซี่โครงทุกซี่
insertion : ริมบนของซี่โครงทุกซี่ ที่อยู่ข้างล่างทุกซี่
หน้าที่ : ยกซี่โครงขึ้น ทำให้ช่องอกขยายใหญ่ขึ้น

3. internal intercostal

internal intercostal

origin : ริมบนของซี่โครงทุกซี่
insertion : ริมล่างของซี่โครงที่อยู่ข้างบนทุกซี่
หน้าที่ : ทำให้ช่องอกลดลง

111

กล้ามเนื้อของท้อง (The muscle of abdomen) ส่วนหน้า

1. rectus abdominis

rectus abdominis

origin : pubic bone และ ligament ที่คลุม sysphysis pubis
insertion : cartilage ของซี่โครงซี่ที่ 5-7 และ xyphoid process
หน้าที่ : เมื่อหดตัวจะกดอวัยวะต่างๆในช่องท้อง เพิ่ม pressure ในช่องท้อง

ช่วยในการคลอดบุตร ถ่ายปัสสาวะ อาเจียน

2. external oblique

external oblique

origin : พื้นนอกของซี่โครงซี่ล่าง (ซี่ที่ 5-12)
insertion : ครึ่งข้างหน้าของ iliac crest , linea alba , inguinal ligament
หน้าที่ : ช่วยกดอวัยวะในช่องท้อง การหายใจออก ป้องกันอวัยวะภายใน

ให้ไม่เคลื่อนที่ งอและหมุนกระดูกสันหลัง

3. internal oblique 112

internal oblique

origin : inguinal ligament , iliac crest และ lumbodorsal fascia
insertion : costal cartilage ของซี่โครง 6 ซี่ล่าง (ซี่ที่ 7-12) linea alba

และ creat ของpubic
หน้าที่ : ช่วยกดอวัยวะในช่องท้อง การหายใจออก ป้องกันอวัยวะภายใน

ให้ไม่เคลื่อนที่ งอและหมุนกระดูกสันหลัง

4. transverse abdominis

transverse abdominis

origin : costal cartilage ของซี่โครง 6 ซี่ล่าง lumbodorsal fascia ,
inguinal ligament , iliac crest

insertion : costallonea alba และ crest ของ pubic bone
หน้าที่ : ช่วยกดอวัยวะในช่องท้อง การหายใจออก ป้องกันอวัยวะภายใน

ให้ไม่เคลื่อนที่ งอและหมุนกระดูกสันหลัง

113

กล้ามเนื้อของท้อง (The muscle of abdomen)

1. psoas major

psoas major

origin : transverse process ของกระดูกสันหลังส่วนอก ท่อนที่12
และกระดูกสั นหลังส่ วนเอวทุกท่อน

insertion : lesser trochanter ของกระดูก femur

หน้าที่ : งอต้นขา หุบเเละหมุนเข่าข้างใน

2. psoas minor

psoas minor

origin : bodies ของกระดูกสันหลังส่วนนอกทั้ง 12 ท่อน
และของกระดูกสันหลังส่วนเอวท่อนที่ 1

insertion : pectoneal line และ illiac fossa

หน้าที่ : งอต้นขา หุบเเละหมุนเข่าข้างใน

3. iliacus muscle 114

iliacus muscle

origin : ilac fosso
insertion : tendon ของpsoas major และ body ของ femur
หน้าที่ : งอต้นขา หุบเเละหมุนเข่าข้างใน

4. quadratus lumborum

quadratus lumborum

origin : ส่วนหลังของ crest of ilium และ illiolumbar ligament
(เอ็นที่ยึดระหว่าง pelvis กับ vertebral column)

insertion : ริมล่างของซี่โครงซี่ที่ 12 และ transverse process
ของกระดูกสันหลังตนเอว ท่อนที่ 1-4

หน้าที่ : ช่วยในการหายใจเข้า (inspiration) โดยพยุงให้มุมอกของ
diaphragm มั่นคงและงอกระดูกสันหลังไปข้างๆ เหยียดกระดูกสันหลัง

115

กล้ามเนื้อของแขน (The muscle of upper extremities)

กล้ามเนื้อไหล่ (muscle of shoulde)

1. deltoid

deltoid

ใช้สำหรับ
ฉี ดยา

origin : ปลายนอกของ clavicle , acromion process , spine ของ scapular
insertion : พื้นนอกตอนกลางของกระดูก humerus
หน้าที่ : กางต้นแขนขึ้นมาเป็นมุมฉาก

2. supraspinatus

supraspinatus

origin : supraspinatus fossa ของ scapula
insertion : greater tubercle ของ humerrus
หน้าที่ : พยุงข้อไหล่ หุบแขนและหมุนต้นแขนไปข้างๆ

3. infraspinatous 116

infraspinatous

origin : infraspinatus fossa ของ scapula
insertion : greater tubercle ของ humerrus
หน้าที่ : พยุงข้อไหล่ หุบแขนและหมุนต้นแขนไปข้างๆ

4. teres minor

teres minor

origin : ริมนอกของ scapula
insertion : greater tubercle ของ humerrus
หน้าที่ : พยุงข้อไหล่ หุบแขนและหมุนต้นแขนไปข้างๆ

5. teres major 117

teres major

origin : ริมนอกของ scapula
insertion : greater tubercle ของ humerrus
หน้าที่ : หุบแขน และหมุนต้นเเขนเข้าข้างใน

6. subscapularis

subscapularis

origin : subscapularis fossa ของscapula
insertion : lesser tubercle ของ humerus
หน้าที่ : หมุนต้นแขนเข้าข้างใน เเละพยุงหัวไหล่

กล้ามเนื้อต้นเเขน (muscle of the arm) 118

1. bicep brachii bicep brachii

origin : หัวยาวจากขอบบนของ glenoid cavity หัวสั้นจาก
coracoid process ของ scapula

insertion : ปลายบนของ tuberosity ของกระดูก radius
หน้าที่ : งอข้อศอกเเละหงายมือ

2. tricep brachii

tricep brachii

origin : หัวยาวจาก tuberosity ใต้ glenoid cavity ของ scapula
อีก 2 หัว จากพื้นหลังตอนกลางกระดูก humerus

insertion : oiecranon process ของกระดูก ulna

หน้าที่ : เหยียดปลายแขนหัวยาว ทำหน้าที่เหยียดและหุบเเขน

3. brachialis 119

brachialis

origin : พื้นหน้าตอนกลางของกระดูก humerus
insertion : tubercle ของ ulna
หน้าที่ : งอปลายเเขน

4. coracobrachialis

coracobrachialis

origin : coracoid process ของ scapula
insertion : ตอนกลางของกระดูก humerus
หน้าที่ : งอและหุบเเขน ช่วยให้หัวของกระดูก humerus อยู่ใน glenoid cavity

กล้ามเนื้อปลายเเขนด้านหน้า (volar group) 120

1. pronator teres

pronator teres

origin : medial epicondyle ของกระดูก humerus
insertion : ตรงกลางของกระดูก radius
หน้าที่ : คว่ำมือและงอแขนท่อนล่าง

2. flexor carpi radialis

flexor carpi radialis

origin : medial epicondyle ของกระดูก humerus
insertion : กระดูกฝ่ามือ (metacarpal)
หน้าที่ : งอและค่ำเเขนท่อนล่าง

3. flexor carpi ulnaris 121

flexor carpi ulnaris

origin : medial epicondyle ของกระดูก humerus และ olecranon process
ของกระดูก ulnar

insertion : กระดูกฝ่ามือชิ้นที่ 5

หน้าที่ : ค่ำเเขนท่อนล่าง งอเเละหุบมือ

4. flexor digitorum profundus

flexor digitorum profundus

origin : ด้านหน้าของกระดูก ulna
insertion : ปลายนิ้ วตั้งเเต่นิ้ วที่ 2-5
หน้าที่ : งอมือและงอปลายนิ้ ว

กล้ามเนื้อปลายเเขนด้านหลัง (dorsal group) 122

1. brachioradialis

brachioradialis

origin : supracondyle ของกระดูก humerus
insertion : styloid process ของกระดูก radius
หน้าที่ : งอปลายเเขนเเละหงายมือ

2. extensor carpi radialis brevis

extensor carpi
radialis brevis

origin : lateral epicondyle ของกระดูก humerus
insertion : ฐานของกระดูกฝ่ามือ (metacarpal)
หน้าที่ : เหยียดเเขนท่อนล่าง เหยียดเเละกางข้อมือ

3. extensor carpi ulnaris 123

extensor carpi ulnaris

origin : lateral epicondyle ของกระดูก humerus
insertion : ฐานของกระดูกฝ่ามือชิ้นที่ 5 (metacarpal)
หน้าที่ : เหยียดเเละกางข้อมือ

4. extensor digitorum muscle

extensor digitorum muscle

origin : lateral epicondyle ของกระดูก humerus
insertion : นิ้ วมือ
หน้าที่ : เหยียดนิ้ วมือเเละข้อมือ

124

กล้ามเนื้อของมือ (The muscle of hand)

กล้ามเนื้ อมือเป็นกล้ามเนื้ อสั้ นๆ
หน้าที่ : ในการเคลื่อนไหวนิ้ วหัวเเม่มือ เเละนิ้ วอื่นๆ

มีกล้ามเนื้อมัดเล็กๆ จำนวนมาก ได้เเก่

- thenar eminence เป็นกล้ามเนื้อที่อยู่ทางหัวแม่มือ
- hypothenar eminence เป็นกล้ามเนื้อที่อยู่ทางด้านนิ้ วก้อย
-interosseous muscle มีทั้งหมด 8 มัด อยู่ระหว่างกระดูกหลังมือ

ทำให้นิ วแยกออกจากกัน

ความสำคัญทางคลินิ ก 125

มักฉีดยาที่กล้ามเนื้อ Deltoid

การบาดเจ็บที่บริเวณ Rotator cuff ซึ่งประกอบไปด้วย

Tendon ของ Supraspinatus
Infraspinatus
Teres minor
Subscapularis

ทำหน้ าที่เสริมความเเข็งเเรงของหัวไหล

กล้ามเนื้อของขา (lower extremities)

ประกอบด้วย 4 กลุ่ม

กล้ามเนื้อบริเวณสะโพก (muscles of the gluteal region)
กล้ามเนื้อต้นขา (muscles of the thigh)
กล้ามเนื้อปลายขา (muscles of the leg)
กล้ามเนื้อเท้า (muscles of the foot)

126

กล้ามเนื้อบริเวณสะโพก มี 3 ชนิด

Gluteus Maximus
Gluteus medius
Gluteus minimums

1. gluteus Maximus

gluteus medius

origin : illiac crest พื้นหลังส่วนล่างของ sacrum ข้าง cocyx และ
aponeurosis ของ sacrospinalis

insertion : iliotibial แทรกเข้าไปที่ gluteal tuberosity และบนพิ้นผิว
กระดูกต้นขาด้านหลังด้วย

หน้าที่ : เหยียดนิ้ วมือเเละข้อมือ

2. gluteus medius 127

gluteus medius

origin : พื้นนอกของ ilium ระหว่าง anterior และ Posterior gluteal line
insertion : Greater trochanteric ของ femur
หน้าที่ : กางต้นขา

3. gluteus minimums

gluteus minimums

origin : พื้นผิวด้านนอกของ ilium ระหว่างเส้นสะโพกหน้าและด้านหลัง
insertion : Greater trochanter of femur
หน้าที่ : หมุนต้นขาเข้าข้างใน

128

กล้ามเนื้อของต้นขา (The muscle of Thigh)

กล้ามเนื้ อต้นขาด้านหน้ า
ประกอบไปด้วย กล้ามเนื้อมัดใหญ่ๆ เรียกว่า Quadricep femoris

ทำหน้าที่ เหยียดปลายขา

Rectus femoris
Vastus lateralis
Vastus medialis
Vastus intermedius

กล้ามเนื้ อต้นขาด้านหลัง
ประกอบไปด้วย กล้ามเนื้อมัดใหญ่ๆ เรียกว่า Hamstring muscle

ทำหน้าที่ งอปลายขา

Semitendinosus
Semimembranosus
Biceps fomoris

quadricep femoris hamstring muscle

กล้ามเนื้ อต้นขาด้านหน้ า 129
1. rectus femoris
rectus femoris
(RF)

origin : Anterior inferior iliac spine ขอบของ Acetabulum
insertion : -
หน้าที่ : งอต้นขาและเหยียดปลายขา

2. vastus lateralis

vastus lateralis
(VL)

origin : Linea aspera ของกระดูก Femur
insertion : Tendon ซึ่งหุ้ม Patella และเกาะบน Tuberosity ของ Tibia

หน้าที่ : งอต้นขาและเหยียดปลายขา

3. vastus medialis 130

vastus medialis
(VM)

origin : Greater trochanter ของ femur และ linea aspera
insertion : -
หน้าที่ : งอต้นขาและเหยียดปลายขา

4. vastus intermedius

vastus intermedius
(VI)

origin : พื้นหน้าและพื้นนอกของ body ของ femur
insertion : -
หน้าที่ : งอต้นขาและเหยียดปลายขา

กล้ามเนื้ อต้นขาด้านหลัง 131
1. semitendinosus
semitendinosus

origin : the ischial tuberosity
insertion : superior aspect of medial portion of tibial shaft
หน้าที่ : งอปลายขา หมุนปลายขาเข้าข้างใน

2. semimembranosus

semimembranosus

origin : ischial tuberosity
insertion : posterior surface of the medial tibial condyle
หน้าที่ : งอปลายขา หมุนปลายขาเข้าข้างใน

3. bicep femoris 132

bicep femoris

origin : หัวยาวจาก Tuberosity ischium , หัวสั้น จาก linea aspera
ของ femur

insertion : หัวของ Fibula and lateral condyle ของ tibia
หน้าที่ : งอปลายขา เหยียดต้นขา

กล้ามเนื้ อปลายขาด้านหน้ า
1. tibialis anterior

tibialis anterior

origin : lateral condyle และข้างบน 2/3 ของ tibia
insertion : first metatarsal , first cuneiform
หน้าที่ : งอหลังเท้า เหยียดนิ้ วเท้า หมุนฝ่าเท้าเข้าข้างใน

2. extensor digitorum longus 133

extensor digitorum longus

origin : lateral condyle และส่วนบนของ body ของ tibia ตอนกลาง
ของ fibula

insertion : นิ้ วเท้าด้านใน 4 นิ้ ว
หน้าที่ : งอเท้า เหยียดนิ้ วเท้า หันเท้าออกข้างนอก

3. peroneus longus

peroneus longus

origin : ส่วนบนของพื้นนอกของ tibia

insertion : เอ็นผ่านหลังตาตุ่มนอก กระดูกฝ่าเท้าท่อนที่ 1
และ medial-cuneiform

หน้าที่ : เหยียดเท้า กางและหมุนเท้าออกข้างนอก

4. peroneus brevis 134

peroneus brevis

origin : ส่วนบนของพื้นนอกของ fibula ผ่านไปข้างหลัง ไปที่ตาตุ่มนอก
insertion : base of 5th metatarsal base
หน้าที่ : เหยียดเท้า หมุนเท้าออกข้างนอก

กล้ามเนื้ อปลายขาด้านหลัง
1. gastrocnemius

gastrocnemius

origin : Medial condyle ของ femur , lateral condyle ของ femur

insertion : ปลายกล้ามเนื้อ 2 รวมกันเป็น tendon ไปเกาะที่กระดูก
Calcaneus

หน้าที่ : เหยียดข้อเท้า งอปลายขา

2. soleus 135

soleus

origin : หัวของ fibula ผ่านริมในของ Fibula
insertion : tendon calcaneus
หน้าที่ : เหยียดข้อเท้า

3. กล้ามเนื้อเท้า (The Muscles of foot)

flexor digitorum flexor hallucis
brevis tendons (cut) longus tendon (cut)

abduction hallucis flexor digitorum longus trndons
flexor hallucis brevis
lumbricales
quadratus plantae
flexor hallucis brevis
flexor digiti flexor digitorum
minimi brevis brevis tendon (cut)

plantar interossei
flexor hallucis
longus tendon
flexor digitorum brevis
abductor hallucis

abductor digiti minimi

plantar aponeurosis
(cut)

เป็นกล้ามเนื้อมัดเล็กๆ สั้นๆ เหมือนกันที่มือ อยู่หลังเท้าและฝ่าเท้า

หน้าที่สำคัญคือ ช่วยยึดเท้าให้เป็นอุ้งเท้า (Arch)

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 136

frontalis ฟรอนทอลลิส เป็นกล้ามเนื้ อบางๆ
ตั้งอยู่บริเวณด้านหน้ า

ของศี รษะ

obicularis oculi ออบิคูลาริส ออคูไล กล้ามเนื้ อหลับตา

zygomaticus ไซโกมาติคัส กล้ามเนื้ อปาก
masseter แมสซีเตอร์ บริเวณพาดจาก
กระดูกแก้มไปยัง

มุมปาก

กล้ามเนื้ อขนาดใหญ่
แข็งแรง อยู่ที่ด้าน
ข้างของกระดูกขา

กรรไกรล่าง

orbicularis oris ออบิคูลาริส ออริส กล้ามเนื้ อวงแหวน
รอบปาก

sternocleido สเตอร์โนไคลโดมาสตอยด์ กล้ามเนื้ อคอ
mastoid

deltoid เดล'ทอยด์ กล้ามเนื้ อขนาดใหญ่
รู ปสามเหลี่ยม

กล้ามเนื้ อโคนแขน

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 137

pectoralis major เพค-โทะราลิส เมเจอะ กล้ามเนื้อทรวงอกมัด
ใหญ่รู ปร่างคล้ายพัด

brachialis เบร-คลีอาลิส กล้ามเนื้ อต้นแขน
ไบเซ็ปส์ เบรกิไอ ที่อยู่ตรงกลางค่อน
biceps brachii
brachioradialis มาด้านล่าง

gracilis กล้ามเนื้ อด้าน
vastus medialis หน้ าของต้นแขน

เบรคิโอเรเดียลิส กล้ามเนื้ อด้านนอก
ของปลายแขน

กราซิลิส กล้ามเนื้ อต้นขาด้านใน
วาสตัส มีดีแอลิส
อยู่ทางด้านข้างส่ วนใน
ของกระดูกต้นขา

gastrocnemius แกสตรอคนี เมียส กล้ามเนื้ อในกลุ่ม
ด้านหลังของปลายขา

soleus โซเลียส เป็นกล้ามเนื้ อน่ อง
trapezius ทราฟีเซียส
กล้ามเนื้ อรู ปสามเหลี่ยม
คลุมบริเวณคอด้านหลัง

ลงมาถึงหลัง

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 138

latissimus dorsi ลาทิซซิมัส ดรอสิ กล้ามเนื้อหลังด้านล่าง

serratus anterior เซราตัส แอนทีเรีย กล้ามเนื้ อด้านใน
ของรักแร้

external abdominal เอกเทอร์นอล กล้ามเนื้ อชั้นนนอกสุด
oblique
อับโดมินอล อะบลีค ด้านข้างลำตัว

rectus abdominis เรคตัส อัยโดมินิส กล้ามเนื้ อที่อยู่ทางด้าน
ventral ของช่องท้อง

sartorius ซาร์โทเรียส กล้ามเนื้ อแคบและยาวที่
ทอดเฉี ยงทางด้านหน้ า

ของสะโพก

adductor longus แอดดัคเตอร์ ลองกัส กล้ามเนื้อต้นขาด้านใน

vastus lateralis วาสตัส แลเธอรัลลิส กล้ามเนื้อในการเหยียดเข่า

peroneus longus เพโรเนี ยส ลองกัส กลุ่มของกล้ามเนื้อปลายขา

extensor digitorum เอกซ์เทนเซอร์ กล้ามเนื้อยาวยื่นนิ้ วเท้า
longus ดิจิทอรุม ลองกัส

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 139

tibialis anterior ทิเบียลิส แอทีเรีย กล้ามเนื้ อหน้ าแข้ง
ด้านหน้ า

skeletal muscle cell สเกเลตอล มัสเซิล กล้ามเนื้ อยึดกระดูก
กล้ามเนื้ อลาย
เซลล์

striations สไตรเอชั่น ลายละเอียด เส้นลาย

nucleus นิ วเคลียส ใจกลาง แกนกลาง

smooth muscle cell สมูท มัสเซิล เซลล์ กล้ามเนื้ อเรียบ

กล้ามเนื้ อหัวใจมีเซลล์เป็น

intercalated disc อินเตอร์คาเลทเตท ดิสค์ เส้นใยยาว มีลายตามขวาง
เซลล์เรียงตัวหลายทิศทาง

และเซลล์มีแขนงเชื่อมเซลล์อื่น

cardiac muscle cell คาร์ดีเเอค มัสเซิล เซลล์ เซลล์กล้ามเนื้อหัวใจ

muscle มัสเซิล กล้ามเนื้ อ
perimysium เพอริไมเซียม
เป็นเนื้ อเยื่อเกี่ยวพันใน
ชั้นที่ห่อหุ้มมัด กล้ามเนื้อ
และรวมเส้ นใยกล้ามเนื้ อ

เข้าเป็นมัดกล้ามเนื้ อ

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 140

endomysium เอนโดไมเซียม เนื้ อเยื่อที่ห่อหุ้ม
muscle fiber มัสเซิล ไฟเบอร์ เส้ นใยกล้ามเนื้ อ

เส้ นใยกล้ามเนื้ อ

myofibrils ไมโอไฟบริล โปรตีนหลักในเนื้ อสั ตว์
filaments ฟีลาเมนฑ์ เส้ นใย

sarcolemma ซาร์โคเลมมา เยื่อหุ้มเส้ นใยกล้ามเนื้ อ

sarcoplasmic ซาโคพลาสมิกเรติคิวลัม เรติคูลัมเอนโดพลาสมิก
reticclum แบบเรียบของเซลล์กล้ามเนื้ อ

tendon เทนดอน เส้ นเอ็น

bone โบน กระดูก

galea aponeurotica กาเลีย อโพนิวโรติกา กล้ามเนื้ อเส้ นเอ็น
รูปทรงแบน และกว้าง
ปกคลุมกะโหลกศี รษะ

คำศั พท์ระบบกล้ามเนื้อ 141

brachialis เบรเคลียอาลิส กล้ามเนื้ อต้นแขนที่อยู่
temporalis ตรงกลางค่อนมาด้านล่าง

เทมโพราลิส กล้ามเนื้ อรู ปพัดอยู่ด้าน
ข้างของกระดูกเทมโพรัล

occipitalis ออกซิปิตาลิส กล้ามเนื้อบนศี รษะ
ของมนุษย์มีลักษณะบาง

sternocleidomastoid สเตอร์โนไคลโดมาสตอยด์ กล้ามเนื้ อคอ

triceps brachii ไตรเซฟส์ แบรคิไอ กล้ามเนื้ อด้านหลัง
ของต้นแขน

brachioradialis เบรกิโอเรเดียลิส กล้ามเนื้ อด้านนอก
ของปลายแขน

biceps femoris ไบเซพส์ ฟีมอรีส กล้ามเนื้ อในกล้ามเนื้ อ
กลุ่มเอ็นหลังต้นขาด้านล่าง

semitendinosus เซมิเทนดิโนซัส งอปลายขา
semimembranosus หมุนปลายขาเข้าข้างใน

เซมิเมมเบรนโนซัส อยู่ตรงกลางที่สุดใน
สามเอ็นร้อยหวาย
กล้ามเนื้ อในต้นขา