เอกสารประกอบการเรียน_วิชางานไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์

บจา่ ยไฟฟ้ ากระแสตรงแห่งแรกสร้างเสรจ็

Humongous Edison dynamo,
circa 1884.

แหล่งกาเนิดไฟฟ

1. แหล่งกาเนิดไฟฟ้ าจากปฏิกริ ิยาเคมี

ฟ้ ากระแสตรง

2. แหล่งกาเนิดไฟฟ้ าจากการแปลงไฟ

ฟฟ้ ากระแสสลบั

 ไฟฟ้ ากระแสสลับ (Alternati

 ไฟฟ้ าทส่ี ามารถเคลอ่ื นทไ่ีด้ทงั้ สองทศิ ทา
 ได้จากโรงไฟฟ้ า เครอ่ื งกาเนดิ ไฟฟ้ า

ive Current : AC)

าง ทงั้ ด้านบวกและลบไม่มขี ว้ั แนน่ อน

ผูป้ ระดษิ ฐ์เครอื่ งกาเนดิ ไฟฟ้ า

 ปี 1831-1832, ไมเคลิ ฟาราเดย์ ค้น
จากแมเ่ หลก็ ไฟฟ้ า ต่อมาเรยี กว่า กฎของฟ

ที่มา ht

นพบหลกั การทางานของเครอ่ื งกาเนดิ ไฟฟ้ า
ฟาราเดย์

ttps://sites.google.com/site/piccescancer/phaph-
thi-snci-dinamo

เครอ่ื งกาเนดิ ไฟฟ้ ากระแสสลบั

 อาศยั หลกั การหมุนขดลวดตดั ผา่ นสนามแ

 นโิคลา เทสลา ประดษิ ฐ์ระบบจา่ ยไฟฟ้ ากระ
ค.ศ. 1887 ในงาน The Chica
สว่างไสวทว่ั ทง้ั งาน และส่งผลใหผ้ ูผ้ ลติ อุป
สหรฐั อเมรกิ าหนั มามองระบบไฟฟ้ ากระแสส

แมเ่ หลก็ เช่น เครอื่ งกาเนดิ ไฟฟ้ า

ะแสสลบั และเปิดตวั เรอ่ื งไฟฟ้ ากระแสสลบั ในปี
ago World ทาใหห้ ลอดไฟนบั แสนดวง
ปกรณ์ไฟฟ้ ามากกว่าร้อยละ 80 ใน
สลบั แทน

แหลง่ กาเนดิ ไฟฟ้ ากระแสสลบั

 เขื่อน



 พลงั งานลม



แหล่งกาเนิดพลังงานไฟฟ้ าในปั จจ

 พลงั งานแสงอาทติ ย์ เช่น โซลาร์เซล

จบุ นั

โรงไฟฟ้ านวิ เคลยี ร์



ไฟฟ้ าเคลอ่ื นทไ่ีปได้อย่างไร ?



ศกั ยไ์ ฟฟ้ าและความต่างศกั ย์

 ศักย์ไฟฟ้ า(Potential) เป็นพลง
สนามไฟฟ้ า เนอ่ื งจากแรงทกี่ ระทากบั ประจุไ
ขนาดของประจุและศกั ย์ไฟฟ้ าทจ่ี ุดนนั้

 ประจุไฟฟ้ าบวกจะมแี นวโนม้ เคลอื่ นทเ่ีขา้ สู่จุด
เดยี นร์ของศกั ยไ์ ฟฟ้ า

 เราไมส่ ามารถวดั ศกั ยไ์ ฟฟ้ าได้ แต่สามารถ

งั งานทเ่ีกยี่ วขอ้ งกบั ประจุไฟฟ้ าทจี่ ุดหนง่ึ ใน
ไฟฟ้ านนั้ พลงั งานของประจุไฟฟ้ าขน้ึ อยูก่ บั

ดทมี่ ศี กั ยไ์ ฟฟ้ าต่ากว่านนั้ คอื เคลอื่ นลงตามเกร

ถวดั ความต่างศกั ยไ์ ฟฟ้ าระหว่างจุดสองจุดได้

 ความต่างศักย์ไฟฟ้ า( Potent
ของศกั ย์ไฟฟ้ าระหว่างจุด 2 จุด มคี ่าเท
บวกหนงึ่ หน่วยเคลอ่ื นทจ่ี ากจุดหนงึ่ ไปยงั
ศกั ยไ์ ฟฟ้ าคอื Volt บางทเีรยี กความ

 พลงั งานไฟฟ้ าจะเปลย่ี นไป 1 จูล เมอ่ื ประจ
ทมี่ คี วามต่างศกั ย์ 1 โวลต์ ทม่ี กี ารกาห
โวลต์

tial difference) ความต่างศกั ย์
ท่ากบั การเปลย่ี นแปลงพลงั งานเมอื่ ประจุไฟฟ้ า
งอกี จุดหนง่ึ ในสนามไฟฟ้ าหน่วยของความต่าง
มต่างศกั ย์ไฟฟ้ าวา Voltage

จุไฟฟ้ า 1 คูลอมบ์ เคลอื่ นทรี่ ะหว่างจุดสองจุด
หนดจุดอ้างองิ จุดหนงึ่ ให้มศี กั ย์ไฟฟ้ าเป็นศูนย์

1.5 V
3V

V

ตวั นาและฉนวนไฟฟ้ า

 ตัวนาไฟฟ้ า (Conductor)
 คอื วสั ดุสารต่าง ๆ ทส่ี ามารถใหอ้ เิลก็ ตรอ

ทาใหม้ คี วามต้านทานกระแสไฟฟ้ าต่า ดงั นน
โดยงา่ ย เช่น เหลก็ ทองแดง เงนิ

อนอสิ ระออกมาได้โดยง่ายและมจี านวนมาก จงึ
น้ั มนั จงึ ยนิ ยอมใหก้ ระแสไฟฟ้ าไหลผา่ นได้





 ฉนวนไฟฟ้ า (Insulator)
 คอื วสั ดุสารทไ่ีมย่ นิ ยอมใหก้ ระแสไฟฟ้ าผา่ น

ยากมาก ๆ ดงั นน้ั จงึ มคี ่าความต้านทานกร

 เช่น พลาสตกิ ไมแ้ ห้ง กระจก ถุงมอื หนงั

นได้โดยง่าย เนอ่ื งจากใหอ้ เิลก็ ตรอนอสิ ระได้
ระแสไฟฟ้ าสูงมาก ๆ

 ความต้านทานไฟฟ้ า (Resi

 คอื หน่วยวดั ปรมิ าณความต้านทาน

เท่ากนั ตามแต่คุณสมบตั ขิ องสารแต

ไฟฟ้ าได้จาก
 R = L/A

 R คอื ค่าความต้านทานไฟฟ้ า มหี

  คอื ค่าความต้านทานไฟฟ้ าจาเพ
 L คอื ความยาว มหี น่วยเป็นเมตร
 A คอื พน้ื ทห่ี นา้ ตดั มหี นว่ ยเป็นตา

istance)
นกระแสไฟฟ้ าของวตั ถุแต่ละชนดิ ซง่ึ มคี ่าไม่
ต่ละชนดิ ซง่ึ เราสามารถหาค่าความต้านทาน

หน่วยเป็น Ohm ()
พาะ (Ohm – Meter : -M)

ารางเมตร









การเปรยี บเทยี บค่าความต้านทานไฟฟ้ า

 ในการเปรยี บเทยี บค่าความต้านทานไฟฟ้ าน
ชนดิ เดยี วกนั

 แต่สารต่างชนดิ กนั กส็ ามารถหาค่าได้ด้วยก

นน้ั จะเปรยี บกนั ได้กต็ ่อเมอื่ เป็นสารหรอื วสั ดุ
การคานวณตามตวั อยา่ งทผี่ า่ นมา

1. เม่ือมีขนาดพ้ืนท่ีหนา้ ตดั เท

ท่ากนั A1 = A2

2. เม่ือมีความยาวเท่ากนั L1

= L2

ตัวต้านทานไฟฟ้ า (RESISTOR

 คอื อุปกรณ์ทนี่ กั วทิ ยาศาสตร์ประดษิ ฐ์ขน้ึ ม
กระแสไฟฟ้ าในวงจรเปลยี่ นแปลงตามต้องก

 ตวั ต้านทานไฟฟ้ ามหี น่วยเป็น โอห์ม ( O
Simon Ohm

R)

มาเพอื่ ต่อร่วมกบั วงจรเพอ่ื บงั คบั ให้
การ ทาจากสารกง่ึ ตวั นา
Ohm : ) ซง่ึ เป็นนามของ George

ตวั ต้านทานหรอื รซี สี เตอร์ แบง่ ตามลกั
1. ชนดิ ค่าคงที่ ( Fixed Resist

คงที่ โดยจะกาหนดค่าความต้านทานเป็น
วงจรทว่ั ไป
2. ชนดิ เปลยี่ นแปลงค่าได้ (Variable
สามารถปรบั ค่าความต้านทานได้อย่างต
จะใชใ้ นงานทตี่ ้องการปรบั ค่าความต้านท
แทค็ สาหรบั ใชใ้ นการหมุนเลอ่ื นหนา้ คอนแ

กษณะการใชง้ านได้ 2 ชนดิ
tor ) เป็นตวั ต้านทานทม่ี คี วามต้านทาน
นรหสั เช่น ตวั เลขโค้ดสี จะพบเหน็ ได้ใน

e Resistor) เป็นตวั ต้านทานที่
ต่อเนอื่ งในช่วงค่าความต้านทานทก่ี าหนดไว้
ทานบอ่ ยๆ ตวั ต้านทานชนดิ นจ้ี ะมหี นา้ คอน
แทค็