มาตรฐานสถานพัฒนาเด็กปฐมวัยแห่งชาติ ฉบับย่อ

ตัวบ่งชท้ี ่ี ๒.๑ การดแู ลและพัฒนาเด็กอยา่ งรอบด้าน (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


110 ❏ ๔. นำผลการประเมนิ ไปใชใ้ นการพฒั นาเดก็

ตามระดบั พฒั นาการ ความถนดั และ

ความสนใจ ใหก้ ารชว่ ยเหลอื และแกป้ ญั หา

ในเรอื่ งทเ่ี ดก็ ยงั ลา่ ชา้ หรอื มอี ปุ สรรค

❏ ๕. มรี ะบบการบนั ทกึ ประเมนิ ผล รายงานผล

และสง่ ตอ่ ขอ้ มลู อยา่ งเปน็ ระบบ

❏ ๖. มกี ารสอื่ สารเกย่ี วกบั พฒั นาการใหผ้ ปู้ กครอง

ทราบ และรว่ มมอื สง่ เสรมิ พฒั นา และ

แกป้ ญั หาทเี่ กดิ ขนึ้ กบั เดก็ รว่ มกนั ทงั้ บา้ นและ

สถานพฒั นาเดก็ /โรงเรยี น

ตวั บ่งช้ี ๒.๒ การสง่ เสริมพัฒนาการด้านร่างกายและดแู ลสุขภาพ



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ข อ้
รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๒.๑ ใหเ้ ดก็ อายุ ๖ เดอื นขนึ้ ไป รบั ประทานอาหารทค่ี รบถว้ น คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมด่ แู ล คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ดแู ล คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ดแู ล คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ดแู ล - แผนการจดั อาหารใหเ้ ดก็

ในปรมิ าณทเ่ี พยี งพอ และสง่ เสรมิ พฤตกิ รรมการกนิ ใหเ้ ดก็ รบั ประทาน ใหเ้ ดก็ รบั ประทาน ใหเ้ ดก็ รบั ประทาน ใหเ้ ดก็ รบั ประทาน ในแตล่ ะวนั

ทเี่ หมาะสม อาหารทค่ี รบถว้ น อาหารทคี่ รบถว้ น อาหารทคี่ รบถว้ น อาหารทค่ี รบถว้ น - ปรมิ าณอาหารในถาด

❏ ๑. จดั อาหารใหก้ บั เดก็ ครบ ๕ กลมุ่ อาหาร ๕ กลมุ่ อาหาร ๕ กลมุ่ อาหาร ๕ กลมุ่ อาหาร ๕ กลมุ่ อาหาร สำหรบั เดก็ ทกุ คน

ในปรมิ าณทเ่ี พยี งพอ เหมาะสมกบั วยั ของเดก็ ในปรมิ าณทเี่ พยี งพอ ในปรมิ าณทเ่ี พยี งพอ ในปรมิ าณทเ่ี พยี งพอ ในปรมิ าณทเ่ี พยี งพอ ตามความเหมาะสม

ภาชนะทใี่ สอ่ าหารและสถานทร่ี บั ประทาน และหรอื ไมส่ ง่ เสรมิ สง่ เสรมิ ใหม้ พี ฤตกิ รรม สง่ เสรมิ ใหม้ พี ฤตกิ รรม สง่ เสรมิ ใหม้ พี ฤตกิ รรม ตามวยั ทกุ คน

อาหารมคี วามสะอาด และปลอดภยั ใหม้ พี ฤตกิ รรมการกนิ การกนิ ทเี่ หมาะสม การกนิ ทเี่ หมาะสม การกนิ ทเ่ี หมาะสม - คณุ ภาพของอาหาร

❏ ๒. จดั อาหารใหก้ บั เดก็ โดยมรี ายการอาหาร ทเี่ หมาะสม ไมจ่ ดั จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ และนำ้ ดม่ื ทจ่ี ดั บรกิ าร

111 ทห่ี ลากหลายมคี ณุ คา่ ทางโภชนาการ กจิ กรรมและ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ใหก้ บั เดก็


ทเี่ หมาะสมไมซ่ ำ้ กนั ในรอบ ๑ สปั ดาห ์ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ รคู้ ณุ คา่ อาหารตา่ งๆ รคู้ ณุ คา่ อาหารตา่ งๆ รคู้ ณุ คา่ อาหารตา่ งๆ - ความสะอาดสถานท่ี

❏ ๓. จดั นำ้ ดมื่ ทสี่ ะอาดสำหรบั เดก็ ภาชนะบรรจนุ ำ้ รคู้ ณุ คา่ อาหารตา่ งๆ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา รบั ประทานอาหาร

ตอ้ งสะอาด มกี ารทำความสะอาดทกุ ครงั้ ๑-๓ ขอ้ ๔-๖ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ ของเดก็ ความสะอาด

กอ่ นการเตมิ นำ้ และมแี กว้ นำ้ สำหรบั เดก็ และสภาพพรอ้ มใชง้ าน

เปน็ รายบคุ คล ของภาชนะใสอ่ าหาร

❏ ๔. สำรวจและบนั ทกึ ปญั หาทเี่ กยี่ วขอ้ งกบั และบรรจนุ ำ้ และแกว้ นำ้

การกนิ อาหารของเดก็ เชน่ เดก็ ทแี่ พอ้ าหาร สำหรบั เดก็

แพน้ มววั เดก็ ทมี่ นี ำ้ หนกั ตำ่ กวา่ เกณฑ์ ฯลฯ - แผนการจดั ประสบการณ์

และดแู ลใหเ้ ดก็ ไดร้ บั ประทานอยา่ งเหมาะกบั การเรยี นรู้ และบนั ทกึ

ความจำเปน็ ของเดก็ กจิ กรรมสง่ เสรมิ

พฤตกิ รรมการกนิ

ทเ่ี หมาะสม การเลอื ก

อาหารทมี่ ปี ระโยชน
์

ตวั บง่ ช้ี ๒.๒ การส่งเสรมิ พัฒนาการดา้ นร่างกายและดแู ลสขุ ภาพ (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


❏ ๕. จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ พฤตกิ รรมการรบั ประทาน - แบบบนั ทกึ การสำรวจ

อาหารทเี่ หมาะสม และสขุ นสิ ยั การกนิ ทด่ี ี และการชว่ ยเหลอื

ใหก้ บั เดก็ เดก็ ทม่ี ปี ญั หาในการ

❏ ๖. ดแู ลและสง่ เสรมิ การปฏบิ ตั กิ จิ วตั รและ รบั ประทานอาหาร

กจิ กรรมประจำวนั เพอ่ื ใหเ้ ดก็ มเี จตคตแิ ละ

พฤตกิ รรมทพี่ งึ ประสงคใ์ นการรบั ประทาน

อาหารทม่ี ปี ระโยชน์ ปรมิ าณทเี่ หมาะสม

มมี ารยาทและสขุ นสิ ยั ทด่ี ี

112 ❏ ๗. จดั กจิ กรรมทหี่ ลากหลายเพอื่ ใหเ้ ดก็ เรยี นรู้

ประโยชนแ์ ละคณุ คา่ ของอาหาร สขุ นสิ ยั ทดี่
ี
และมารยาทในการรบั ประทานอาหาร

การทำอาหาร และหลกี เลยี่ งอาหารทเี่ ปน็ โทษ

ตอ่ รา่ งกาย

ตวั บง่ ชี้ ๒.๒ การส่งเสรมิ พัฒนาการด้านร่างกายและดแู ลสุขภาพ (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๒.๒ จดั กจิ กรรมใหเ้ ดก็ ไดล้ งมอื ปฏบิ ตั อิ ยา่ งถกู ตอ้ งเหมาะสม คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ จดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ จดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ จดั - เดก็ มสี ขุ นสิ ยั ทด่ี ี

ในการดแู ลสขุ ภาพ ความปลอดภยั ในชวี ติ ประจำวนั กจิ กรรมและไมส่ ง่ เสรมิ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ ในชวี ติ ประจำวนั

❏ ๑. มกี ารสง่ เสรมิ สขุ นสิ ยั ทด่ี ใี หก้ บั เดก็ ในชวี ติ ใหเ้ ดก็ ลงมอื ปฏบิ ตั ิ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื

ประจำวนั ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื ในชวี ติ ประจำวนั ไดล้ งมอื ปฏบิ ตั ใิ นชวี ติ ไดล้ งมอื ปฏบิ ตั ใิ นชวี ติ ไดล้ งมอื ปฏบิ ตั ใิ นชวี ติ การแปรงฟนั การเลน่

การแปรง-ฟนั การเลน่ การนอน การรกั ษา อยา่ งถกู ตอ้ งดา้ น ประจำวนั อยา่ งถกู ตอ้ ง ประจำวนั อยา่ งถกู ตอ้ ง ประจำวนั อยา่ งถกู ตอ้ ง การนอน การรกั ษา

ความสะอาด และการปอ้ งกนั การตดิ เชอื้ การกนิ การลา้ งมอื ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื ความสะอาด และ

❏ ๒. มกี ารจดั กจิ กรรมเพอ่ื สง่ เสรมิ สขุ นสิ ยั ทดี่ ี การแปรงฟนั การเลน่ การแปรงฟนั การเลน่ การแปรงฟนั การเลน่ การแปรงฟนั การเลน่ การปอ้ งกนั การตดิ เชอ้ื

ใหก้ บั เดก็ ดา้ นการกนิ การลา้ งมอื การแปรงฟนั การนอน และการรกั ษา การนอน และการรกั ษา การนอน และการรกั ษา การนอน และการรกั ษา - แผนการจดั กจิ กรรม

113 เคลอื่ นไหวรา่ งกาย เลน่ ออกกำลงั การนอน ความสะอาด การปอ้ งกนั ความสะอาด ความสะอาด ความสะอาด เพอ่ื สง่ เสรมิ สขุ นสิ ยั ทดี่
ี

และการรกั ษาความสะอาดโดยใหเ้ ดก็ ลงมอื การตดิ เชอื้ การปอ้ งกนั การปอ้ งกนั การตดิ เชอื้ การปอ้ งกนั การตดิ เชอ้ื การปอ้ งกนั การตดิ เชอ้ื ใหก้ บั เดก็ ดา้ นการกนิ

ปฏบิ ตั กิ จิ กรรมดว้ ยตนเอง อบุ ตั ภิ ยั ตอ่ ตนเองและ การปอ้ งกนั อบุ ตั ภิ ยั การปอ้ งกนั อบุ ตั ภิ ยั การปอ้ งกนั อบุ ตั ภิ ยั การลา้ งมอื การแปรงฟนั

❏ ๓. มกี ารจดั กจิ กรรมเพอื่ ใหเ้ ดก็ เรยี นร ู้ ผอู้ น่ื และภยั จาก ตอ่ ตนเองและผอู้ นื่ และ ตอ่ ตนเองและผอู้ นื่ และ ตอ่ ตนเองและผอู้ นื่ และ การเลน่ การนอน

การระมดั ระวงั ตวั เองใหป้ ลอดภยั และไมเ่ กดิ คนแปลกหนา้ ภยั จากคนแปลกหนา้ ภยั จากคนแปลกหนา้ ภยั จากคนแปลกหนา้ การรกั ษาความสะอาด

อนั ตรายแกผ่ อู้ น่ื จากอบุ ตั เิ หตทุ อ่ี าจเกดิ ขน้ึ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา โดยเนน้ ใหเ้ ดก็ ลงมอื

ในชวี ติ ประจำวนั จากการเลน่ และ ๑-๒ ขอ้ ๓-๔ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ ปฏบิ ตั กิ จิ กรรมดว้ ยตนเอง

การทำกจิ กรรม

ตวั บง่ ชี้ ๒.๒ การสง่ เสริมพัฒนาการดา้ นรา่ งกายและดูแลสุขภาพ (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


❏ ๔. การสรา้ งขอ้ ตกลงและดแู ลใหเ้ ดก็ ปฏบิ ตั ติ าม - แผนการจดั กจิ กรรม

ขอ้ ตกลงเพอื่ ความปลอดภยั อยา่ งเครง่ ครดั เพอื่ ใหเ้ ดก็ เรยี นร้
ู
ดว้ ยการใหเ้ หตผุ ล เพอ่ื ใหเ้ ดก็ มคี วามเตม็ ใจ การระมดั ระวงั ตวั เอง

ทจ่ี ะปฏบิ ตั แิ ละใหค้ วามรว่ มมอื ใหป้ ลอดภยั และไมเ่ กดิ

❏ ๕. การจดั กจิ กรรม การสรา้ งสถานการณจ์ ำลอง อนั ตรายแกผ่ อู้ น่ื

เพอ่ื ใหเ้ ดก็ รจู้ กั ขอความชว่ ยเหลอื และ จากอบุ ตั เิ หตทุ อี่ าจเกดิ ขนึ้

ปฏบิ ตั ติ นอยา่ งถกู ตอ้ ง เมอ่ื เผชญิ กบั ภยั และ ในชวี ติ ประจำวนั

อนั ตรายทงั้ ภยั จากคนแปลกหนา้ การพลดั หลง จากการเลน่ และการทำ

114 ไฟไหม้ รวมทงั้ ภยั พบิ ตั จิ ากธรรมชาต ิ กจิ กรรม ภยั พบิ ตั ิ

ภยั ธรรมชาต
ิ
และคนแปลกหนา้

- บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

บนั ทกึ หลงั การสอน

- หลกั ฐานการเรยี นรู้

หรอื การรว่ มกจิ กรรม

ของเดก็ เชน่ ภาพถา่ ย

หรอื วดี โี อ

- หลกั ฐานการจดั กจิ กรรม/

เอกสาร ทชี่ ว่ ยใหเ้ กดิ

การสรา้ งความรว่ มมอื

ระหวา่ งบา้ นและโรงเรยี น

ในการปลกู ฝงั สขุ นสิ ยั

ทด่ี ใี หก้ บั เดก็

ตวั บง่ ช้ี ๒.๒ การส่งเสริมพฒั นาการด้านร่างกายและดแู ลสขุ ภาพ (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๒.๓ ตรวจสขุ ภาพอนามยั ของเดก็ ประจำวนั ความสะอาด คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมต่ รวจ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ตรวจ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ตรวจ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ตรวจ - บนั ทกึ การตรวจ

ของรา่ งกาย ฟนั และชอ่ งปากเพอื่ คดั กรองโรคและ สขุ ภาพอนามยั และ สขุ ภาพอนามยั และ สขุ ภาพอนามยั และ สขุ ภาพอนามยั และ สขุ ภาพอนามยั และ

การบาดเจบ็ ความสะอาดของ ความสะอาดของ ความสะอาดของ ความสะอาดของ ความสะอาดของรา่ งกาย

❏ ๑. มกี ารตรวจสขุ ภาพอนามยั และความสะอาด รา่ งกายและชอ่ งปาก รา่ งกายและชอ่ งปาก รา่ งกายและชอ่ งปาก รา่ งกายและชอ่ งปาก ประจำวนั ของเดก็ ทกุ คน

ของรา่ งกายประจำวนั ของเดก็ ทกุ คน เชน่ ประจำวนั ประจำวนั ตามรายการ ประจำวนั ตามรายการ ประจำวนั ตามรายการ เชน่ การตรวจผม

การตรวจผม ตรวจเลบ็ สำรวจและสงั เกต พจิ ารณา ๑-๒ ขอ้ พจิ ารณา ๓-๔ ขอ้ พจิ ารณาครบทกุ ขอ้ ตรวจเลบ็ สำรวจและ

อาการเจบ็ ปว่ ยของเดก็ สงั เกตอาการเจบ็ ปว่ ย

❏ ๒. มกี ารบนั ทกึ ผลการตรวจสขุ ภาพ ความสะอาด ของเดก็

115 ของรา่ งกาย การตรวจคดั กรองสขุ ภาพ และ - บนั ทกึ การตรวจคดั กรอง


แบบบนั ทกึ สขุ ภาพชอ่ งปาก สขุ ภาพ และสขุ ภาพ

❏ ๓. เมอ่ื พบเดก็ ทม่ี ปี ญั หาสขุ ภาพหรอื เจบ็ ปว่ ย ชอ่ งปากของเดก็

มกี ารดแู ลเดก็ เบอ้ื งตน้ แยกเดก็ ทเ่ี จบ็ ปว่ ย รายบคุ คล

และแจง้ ใหผ้ ปู้ กครองทราบ - บนั ทกึ การเจบ็ ปว่ ย

❏ ๔. มกี ารบนั ทกึ การเจบ็ ปว่ ยของเดก็ เปน็ รายบคุ คล ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล

❏ ๕. มกี ารใหค้ วามชว่ ยเหลอื และใหก้ ารดแู ล และการดแู ลเบอ้ื งตน้

อยา่ งใกลช้ ดิ สำหรบั เดก็ ทบี่ าดเจบ็ (หมายเหตุ ใหเ้ จา้ หนา้ ที
่
หรอื ทม่ี อี าการปว่ ย สาธารณสขุ ตรวจหรอื

แจง้ ผปู้ กครอง

ใหพ้ าไปตรวจ)

ตวั บ่งช้ี ๒.๒ การส่งเสริมพฒั นาการดา้ นร่างกายและดูแลสขุ ภาพ (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๒.๔ เฝา้ ระวงั ตดิ ตามการเจรญิ เตบิ โตของเดก็ เปน็ รายบคุ คล คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมเ่ ฝา้ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั - บนั ทกึ การเจรญิ เตบิ โต

บนั ทกึ ผลภาวะโภชนาการอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง ระวงั ตดิ ตาม และ ตดิ ตามการเจรญิ เตบิ โต ตดิ ตามการเจรญิ เตบิ โต ตดิ ตามการเจรญิ เตบิ โต ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล

❏ ๑. การตดิ ตามและบนั ทกึ การเจรญิ เตบิ โต บนั ทกึ การเจรญิ เตบิ โต ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล ทกุ ๓ เดอื น ในกราฟ

ของเดก็ เปน็ รายบคุ คลทกุ ๓ เดอื น ของเดก็ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา นำ้ หนกั ตามเกณฑอ์ ายุ

❏ ๒. บนั ทกึ โดยจดุ ลงบนกราฟนำ้ หนกั ตามอาย ุ ขอ้ ๑-๒ ขอ้ ๑-๔ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ ความยาว/สว่ นสงู

สว่ นสงู ตามอายุ นำ้ หนกั ตามสว่ นสงู ตามเกณฑอ์ ายุ และ

และแปลผลภาวะโภชนาการ นำ้ หนกั ตามเกณฑ
์
และแนวโนม้ การเจรญิ เตบิ โต ความยาว/สว่ นสงู

116 ❏ ๓. แจง้ ผลการเจรญิ เตบิ โต และใหค้ ำแนะนำ/ ตามเพศเปน็ รายบคุ คล

ความรดู้ า้ นโภชนาการทส่ี อดคลอ้ ง - แบบบนั ทกึ การให้

กบั การเจรญิ เตบิ โต ภาวะโภชนาการ คำแนะนำ หรอื วธิ กี าร

ของเดก็ แกพ่ อ่ แม/่ ผปู้ กครอง/ผดู้ แู ลเดก็ ใหค้ วามรดู้ า้ นโภชนาการ

❏ ๔. นำผลการเฝา้ ตดิ ตามการเจรญิ เตบิ โตมาปรบั ทสี่ อดคลอ้ งกบั

การจดั อาหารใหเ้ หมาะสมกบั เดก็ เปน็ รายบคุ คล การเจรญิ เตบิ โตของเดก็

❏ ๕. มแี ผนและดำเนนิ การแกป้ ญั หาเดก็ เตยี้ ผอม แกพ่ อ่ แม/่ ผปู้ กครอง/

อว้ น ตามมาตรฐานอยา่ งเปน็ ระบบ ผเู้ ลย้ี งดเู ดก็

- แบบประเมนิ พฤตกิ รรม

การบรโิ ภคอาหารเปน็

รายบคุ คล

- บนั ทกึ ผลการแกไ้ ขปญั หา

เดก็ เตยี้ ผอม อว้ น

เปน็ รายบคุ คล

ตวั บง่ ชี้ ๒.๒ การสง่ เสรมิ พฒั นาการด้านรา่ งกายและดูแลสขุ ภาพ (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๒.๕ จดั ใหม้ กี ารตรวจสขุ ภาพรา่ งกาย ฟนั และชอ่ งปาก คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมม่ ี คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เฝา้ ระวงั - การวางแผนการสง่ เสรมิ

สายตา หู ตามกำหนด* การตรวจและบนั ทกึ ตดิ ตามสง่ เสรมิ บนั ทกึ ตดิ ตาม สง่ เสรมิ บนั ทกึ ตดิ ตาม สง่ เสรมิ บนั ทกึ ใหเ้ ดก็ ไดร้ บั การตรวจ

❏ ๑. มกี ารสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ ไดร้ บั การตรวจสขุ ภาพ การตรวจสขุ ภาพเดก็ การตรวจสขุ ภาพ และชว่ ยเหลอื และชว่ ยเหลอื สขุ ภาพตามกำหนด

ตามกำหนด ตามรายการพจิ ารณา การตรวจสขุ ภาพ การตรวจสขุ ภาพ - แบบบนั ทกึ การให
้
❏ ๒. มบี นั ทกึ ผลการตรวจสขุ ภาพตามกำหนด ๑-๒ ขอ้ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ความชว่ ยเหลอื เบอ้ื งตน้

เปน็ รายบคุ คลอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง ๓-๔ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ กบั เดก็ ทมี่ ปี ญั หาสขุ ภาพ

❏ ๓. มกี ารใหค้ วามชว่ ยเหลอื เบอื้ งตน้ กบั เดก็ ทมี่ ี และวธิ ชี ว่ ยเหลอื

ปญั หาสขุ ภาพ และสง่ ตอ่ บคุ ลากร - ขอ้ มลู การสง่ ตอ่ บคุ ลากร

117 ทางการแพทย์ มกี ารบนั ทกึ การใหก้ ารชว่ ยเหลอื ทางการแพทย์


เบอ้ื งตน้ กบั เดก็ ทมี่ ปี ญั หาสขุ ภาพ

(ซงึ่ รวมทงั้ การเจบ็ ปว่ ยและบาดเจบ็ )

❏ ๔. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ศกึ ษาประวตั แิ ละบนั ทกึ

สขุ ภาพเดก็ ในความดแู ล เพอื่ ปฏบิ ตั ติ อ่ เดก็

ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม

❏ ๕. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ สามารถสงั เกต คน้ พบ เมอื่ เดก็

มอี าการผดิ ปกติ และใหก้ ารชว่ ยเหลอื ในกรณี

ทเ่ี ดก็ มโี รคประจำตวั หรอื เดก็ ทม่ี คี วามตอ้ งการ

พเิ ศษ

• ระยะตามกำหนดทรี่ ะบใุ นสมดุ บนั ทกึ สขุ ภาพ

แมแ่ ละเดก็

ตัวบง่ ช้ที ี่ ๒.๓ การสง่ เสรมิ พัฒนาการด้านสติปญั ญา ภาษาและการสือ่ สาร



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๓.๑ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ ไดส้ งั เกต สมั ผสั ลองทำ คร/ู ผดู้ แู ลไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ - แผนการจดั ประสบการณ
์
คดิ ตง้ั คำถาม สบื เสาะหาความรู้ แกป้ ญั หา จนิ ตนาการ กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ การเรยี นรทู้ ส่ี ง่ เสรมิ

คดิ สรา้ งสรรค์ โดยยอมรบั ความคดิ และผลงาน ประสบการณท์ ส่ี ง่ เสรมิ ประสบการณท์ ส่ี ง่ เสรมิ ประสบการณท์ สี่ ง่ เสรมิ ประสบการณท์ ส่ี ง่ เสรมิ พฒั นาการดา้ นการคดิ

ทแ่ี ตกตา่ งของเดก็ พฒั นาการดา้ นการคดิ พฒั นาการดา้ นการคดิ พฒั นาการดา้ นการคดิ พฒั นาการดา้ นการคดิ ทกั ษะกระบวนการคดิ

❏ ๑. มแี ผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นร ู้ และสตปิ ญั ญา และสตปิ ญั ญา และสตปิ ญั ญา และสตปิ ญั ญา จนิ ตนาการ และความคดิ

ทส่ี ง่ เสรมิ พฒั นาการดา้ นสตปิ ญั ญา การแกป้ ญั หา การแกป้ ญั หา การแกป้ ญั หา การแกป้ ญั หา สรา้ งสรรค์

ภาษา และการสอ่ื สาร จนิ ตนาการ ความคดิ จนิ ตนาการ ความคดิ จนิ ตนาการ ความคดิ จนิ ตนาการ ความคดิ - กจิ กรรมทสี่ ง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็

❏ ๒. มกี ารจดั กจิ กรรมใหเ้ ดก็ ไดพ้ ฒั นาทกั ษะ สรา้ งสรรค์ และหรอื สรา้ งสรรค์ และยอมรบั สรา้ งสรรค์ และยอมรบั สรา้ งสรรค์ และยอมรบั พฒั นาทกั ษะกระบวน

118 กระบวนการคดิ จนิ ตนาการ และความคดิ ไมย่ อมรบั ความคดิ ความคดิ และผลงาน ความคดิ และผลงาน ความคดิ และผลงาน การคดิ ผา่ นการเลน่


สรา้ งสรรคผ์ า่ นการเลน่ อยา่ งอสิ ระ และผลงานทแี่ ตกตา่ ง ทแี่ ตกตา่ งของเดก็ ทแี่ ตกตา่ งของเดก็ ทแี่ ตกตา่ งของเดก็ อยา่ งอสิ ระ

❏ ๓. มกี ารสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ ไดแ้ กป้ ญั หาดว้ ยตนเอง ของเดก็ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

ในชวี ติ ประจำวนั ๑-๓ ขอ้ ๔-๕ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ บนั ทกึ หลงั การสอน

❏ ๔. การสรา้ งบรรยากาศใหเ้ ดก็ รสู้ กึ อบอนุ่ กลา้ คดิ - บทบาทครใู นขณะ

กลา้ ทำ ครมู ที า่ ทแี ละคำถามกระตนุ้ การคดิ จดั กจิ กรรมใหก้ บั เดก็

และครยู อมรบั ความคดิ และผลงานของเดก็ ทส่ี นบั สนนุ ใหเ้ ดก็ คดิ

ทแ่ี ตกตา่ งแตล่ ะคน ไมเ่ ปรยี บเทยี บ ไมต่ คี า่ และลงมอื ทำ เชน่ การใช
้
หรอื ตดั สนิ ผลงานเดก็ คำถามกระตนุ้ ใหค้ ดิ

❏ ๕. เปดิ โอกาสใหเ้ ดก็ ทกุ คนพฒั นาทกั ษะ การใหอ้ สิ ระในการคดิ

กระบวนการคดิ ผา่ นการเลน่ อยา่ งอสิ ระ และการลงมอื ทำงาน

และไดน้ ำเสนอผลงาน และมพี น้ื ทจ่ี ดั แสดง การยอมรบั ความคดิ

ผลงานของเดก็ และผลงานทแี่ ตกตา่ ง

ตวั บ่งช้ีที่ ๒.๓ การสง่ เสรมิ พัฒนาการด้านสตปิ ญั ญา ภาษาและการสอื่ สาร (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


❏ ๖. การจดั สภาพแวดลอ้ ม สอื่ อปุ กรณ์ - การจดั สภาพแวดลอ้ ม

ทหี่ ลากหลายเออ้ื ตอ่ การสง่ เสรมิ กระตนุ้ สอื่ อปุ กรณ์ และพนื้ ที
่
การคดิ คน้ ควา้ และลงมอื ทำของเดก็ และ แสดงผลงานของเดก็

สอื่ ทสี่ นบั สนนุ การทำกจิ กรรมและสรา้ งผลงาน - หลกั ฐานการเรยี นร้
ู
ของเดก็ หรอื การรว่ มกจิ กรรม

ของเดก็ เชน่ ภาพถา่ ย

หรอื วดี โิ อ


119 ๒.๓.๒ จดั กจิ กรรมและประสบการณท์ างภาษาทมี่ คี วามหมาย คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ - ขณะทำกจิ กรรมทคี่ รู

ตอ่ เดก็ เพอ่ื การสอ่ื สารอยา่ งหลากหลาย ฝกึ ฟงั พดู กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ เปดิ โอกาสใหเ้ ดก็ ไดพ้ ดู

ถาม ตอบ เลา่ และสนทนาตามลำดบั ขนั้ ตอนพฒั นาการ ประสบการณท์ างภาษา ประสบการณ ์ ประสบการณ ์ ประสบการณ ์ ไดแ้ สดงความคดิ เหน็

❏ ๑. ใหเ้ ดก็ ไดส้ อ่ื สารความตอ้ งการดว้ ยภาษา ทหี่ ลากหลาย ทง้ั ภาษา ทางภาษาทหี่ ลากหลาย ทางภาษาทห่ี ลากหลาย ทางภาษาทหี่ ลากหลาย และทา่ ทใี นการตอบสนอง

ทา่ ทาง ภาษาพดู และไดร้ บั การตอบสนอง ทา่ ทาง และภาษาพดู ทง้ั ภาษาทา่ ทาง และ ทง้ั ภาษาทา่ ทาง และ ทงั้ ภาษาทา่ ทาง และ ของครู และการจดั

อยา่ งเหมาะสมตามวยั และหรอื ไมจ่ ดั กจิ กรรม ภาษาพดู และ ภาษาพดู และ ภาษาพดู และ กจิ กรรมทส่ี ง่ เสรมิ

❏ ๒. มแี ผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นร ู้ เพอ่ื พฒั นาทกั ษะการฟงั จดั กจิ กรรมเพอื่ พฒั นา จดั กจิ กรรมเพอื่ พฒั นา จดั กจิ กรรมเพอ่ื พฒั นา การใหเ้ ดก็ ไดฟ้ งั และพดู

ทางภาษาทหี่ ลากหลาย โดยเรมิ่ จากภาษาแม/่ และการพดู ใหก้ บั เดก็ ทกั ษะการฟงั และ ทกั ษะการฟงั และ ทกั ษะการฟงั และ - แผนการจดั ประสบการณ์

ภาษาถน่ิ กอ่ น แลว้ จงึ ใชภ้ าษาไทย การพดู ใหก้ บั เดก็ ตาม การพดู ใหก้ บั เดก็ ตาม การพดู ใหก้ บั เดก็ ตาม การเรยี นรทู้ ส่ี ง่ เสรมิ ทกั ษะ

ในการสอ่ื สารผา่ นประสบการณก์ ารเรยี นร ู้ รายการพจิ ารณา รายการพจิ ารณา รายการพจิ ารณา ทางภาษา ดา้ นการฟงั

และการเลน่ ๑-๒ ขอ้ ๓-๕ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ และการพดู

ตัวบ่งชที้ ี่ ๒.๓ การส่งเสรมิ พฒั นาการด้านสติปัญญา ภาษาและการสือ่ สาร (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


❏ ๓. มกี ารจดั กจิ กรรมและประสบการณก์ ารเรยี นร ู้ - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

เพอ่ื พฒั นาทกั ษะการฟงั การพดู ผา่ นกจิ กรรม บนั ทกึ หลงั การสอน

ทหี่ ลากหลาย การจดั กจิ กรรมมลี กั ษณะ - หลกั ฐานการเรยี นรู้

การบรู ณาการ สนกุ สนานและสรา้ งทศั นคต ิ หรอื การรว่ มกจิ กรรม

ทด่ี ตี อ่ การใชภ้ าษา ของเดก็ เชน่ ผลงาน

❏ ๔. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เปน็ แบบอยา่ งของผฟู้ งั ของเดก็ ภาพถา่ ย

และผพู้ ดู ทด่ี ี ทง้ั ดา้ นการใชภ้ าษา หรอื วดี โี อ

และมารยาททดี่ ใี นการฟงั และพดู - สอื่ และจดั สภาพแวดลอ้ ม

120 ❏ ๕. มกี ารใชส้ อื่ และการจดั สภาพแวดลอ้ ม ทสี่ ง่ เสรมิ ทกั ษะการฟงั


ทสี่ ง่ เสรมิ ทกั ษะการฟงั และการพดู ใหก้ บั เดก็ และการพดู ใหก้ บั เดก็

อยา่ งเหมาะสม - แบบบนั ทกึ คำพดู ของเดก็

❏ ๖. มกี ารสำรวจความสามารถในการพดู เชน่ กรณเี ดก็ พดู ชา้

การไดย้ นิ หากพบวา่ มเี ดก็ ทม่ี ปี ญั หาหรอื

ความบกพรอ่ งในการฟงั และการพดู

มกี ารใหค้ วามชว่ ยเหลอื ในเบอ้ื งตน้ ตาม

ความตอ้ งการจำเปน็ ของเดก็ และแนะนำ

ผปู้ กครอง/หรอื สง่ ตอ่ ใหผ้ เู้ ชยี่ วชาญเฉพาะทาง

เพอื่ วนิ จิ ฉยั และใหค้ วามชว่ ยเหลอื ตอ่ ไป

ตวั บ่งช้ที ี่ ๒.๓ การส่งเสริมพฒั นาการด้านสติปัญญา ภาษาและการสอ่ื สาร (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๓.๓ จดั กจิ กรรมปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ มนี สิ ยั รกั การอา่ นใหเ้ ดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ - แผนการจดั ประสบการณ
์
มที กั ษะการดภู าพ ฟงั เรอื่ งราว พดู เลา่ อา่ น กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ การเรยี นรทู้ ส่ี ง่ เสรมิ

วาด/เขยี น เบอ้ื งตน้ ตามลำดบั พฒั นาการ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ทกั ษะทางภาษา

โดยคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เปน็ ตวั อยา่ งของการพดู มที กั ษะการอา่ น มที กั ษะการอา่ น มที กั ษะการอา่ น มที กั ษะการอา่ น ดา้ นการอา่ น

และการอา่ นทถ่ี กู ตอ้ ง การเขยี นเบอ้ื งตน้ การเขยี นเบอื้ งตน้ การเขยี นเบอื้ งตน้ การเขยี นเบอ้ื งตน้ และการเขยี น

❏ ๑. เดก็ เลอื กอา่ นหนงั สอื ในมมุ หนงั สอื และหรอื ไมป่ ลกู ฝงั และปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ และปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ และปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

หรอื สถานทท่ี คี่ รจู ดั ไวใ้ หอ้ ยา่ งอสิ ระ ใหเ้ ดก็ มนี สิ ยั รกั การอา่ น มนี สิ ยั รกั การอา่ น มนี สิ ยั รกั การอา่ น มนี สิ ยั รกั การอา่ น บนั ทกึ หลงั การสอน

มคี วามรสู้ กึ มนั่ ใจทจี่ ะอา่ นและสอื่ สารความคดิ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา - หลกั ฐานการเรยี นรู้

121 ความตอ้ งการ และความรสู้ กึ ผา่ นการพดู ๑-๒ ขอ้ ๓-๕ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ หรอื การรว่ มกจิ กรรม


วาดรปู หรอื ขดี เขยี นอยา่ งเหมาะสมตามวยั ของเดก็ เชน่ ผลงาน

และระดบั พฒั นาการ ของเดก็ ภาพถา่ ย

❏ ๒. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรกู้ ารอา่ น หรอื วดี โิ อ

และการเขยี นเบอ้ื งตน้ มลี กั ษณะการบรู ณาการ - สอื่ และจดั สภาพแวดลอ้ ม

ผา่ นกจิ กรรมทห่ี ลากหลาย ดว้ ยการออกแบบ ทส่ี ง่ เสรมิ ทกั ษะการอา่ น

กจิ กรรมใหค้ วามสำคญั กบั การเรยี นรกู้ ารอา่ น และการเขยี นใหก้ บั เดก็

และเขยี นอยา่ งมคี วามสขุ และมคี วามหมาย - แบบบนั ทกึ การอา่ นและ

ตอ่ เดก็ การเขยี นของเดก็

❏ ๓. การจดั กจิ กรรมและประสบการณก์ ารเรยี นรู้ เปน็ รายบคุ คล

รวมทง้ั การเตรยี มความพรอ้ มกอ่ นการอา่ น - แผนการจดั กจิ กรรม/

และการเขยี น อยบู่ นพนื้ ฐานของพฒั นาการ โครงการเพอ่ื สง่ เสรมิ

และธรรมชาตกิ ารเรยี นรภู้ าษาของเดก็ ปฐมวยั ใหเ้ ดก็ มนี สิ ยั รกั การอา่ น

ตัวบ่งชี้ที่ ๒.๓ การส่งเสริมพฒั นาการด้านสติปญั ญา ภาษาและการส่ือสาร (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


122 ❏ ๔. การจดั กจิ กรรมทเี่ นน้ การสรา้ งเจตคตทิ ด่ี
ี
ตอ่ การใชภ้ าษาอยา่ งมคี วามสขุ และ

มคี วามหมายตอ่ เดก็ การเปน็ ผฟู้ งั และผพู้ ดู ทด่ี ี

มากกวา่ การเนน้ ความสมบรู ณแ์ บบของ

การอา่ นและเขยี น

❏ ๕. มกี ารจดั กจิ กรรมทสี่ ง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ มนี สิ ยั

รกั การอา่ น การสรา้ งความคนุ้ เคยและ

การเหน็ คณุ คา่ ของการอา่ นและการเขยี น

โดยบรู ณาการการอา่ นการเขยี นสกู่ จิ กรรม

ประจำวนั

❏ ๖. มกี ารใชส้ อื่ และการจดั สภาพแวดลอ้ ม

ทสี่ ง่ เสรมิ ทกั ษะการอา่ นและการเขยี นเบอื้ งตน้

ใหก้ บั เดก็ อยา่ งเหมาะสม จดั เตรยี มกระดาษ

เครอ่ื งเขยี น ใหเ้ ดก็ เลอื กเขยี นอยา่ งอสิ ระตาม

ความตอ้ งการ และคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ เปน็ แบบ

อยา่ งทด่ี ดี า้ นการอา่ นและการเขยี นใหก้ บั เดก็

❏ ๗. มกี ารประเมนิ ความสามารถตามวยั ในการอา่ น

การเขยี นภาพและสญั ลกั ษณข์ องเดก็

หากพบวา่ มเี ดก็ ทมี่ ปี ญั หาในการอา่ นและ

การเขยี น ตอ้ งใหค้ วามชว่ ยเหลอื ในเบอื้ งตน้

และแนะนำผปู้ กครองหรอื สง่ ตอ่ แพทย/์

เจา้ หนา้ ทสี่ าธารณสขุ

ตวั บ่งชท้ี ่ี ๒.๓ การสง่ เสริมพฒั นาการด้านสตปิ ัญญา ภาษาและการสือ่ สาร (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๓.๔ จดั ใหเ้ ดก็ มปี ระสบการณเ์ รยี นรเู้ กยี่ วกบั ตวั เดก็ บคุ คล คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ - แผนการจดั ประสบการณ์

สงิ่ ตา่ งๆ สถานท่ี และธรรมชาตริ อบตวั ดว้ ยวธิ กี าร กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ จดั กจิ กรรมและ การเรยี นรใู้ หเ้ ดก็ มคี วามร้
ู
ทเี่ หมาะสมกบั วยั และพฒั นาการ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ ประสบการณใ์ หเ้ ดก็ เกย่ี วกบั ตวั เดก็ บคุ คล

❏ ๑. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรเู้ กยี่ วกบั มคี วามรเู้ กยี่ วกบั ตวั เดก็ มคี วามรเู้ กย่ี วกบั ตวั เดก็ มคี วามรเู้ กยี่ วกบั ตวั เดก็ มคี วามรเู้ กย่ี วกบั ตวั เดก็ และสถานทแ่ี วดลอ้ ม

ตวั เดก็ บคุ คล สถานท่ี สง่ิ ตา่ งๆ บคุ คล และสถานท ี่ บคุ คล และสถานท ี่ บคุ คล และสถานท ่ี บคุ คล และสถานท ี่ ธรรมชาตริ อบตวั สงิ่ ตา่ งๆ

และธรรมชาตริ อบตวั สามารถเชอ่ื มโยง แวดลอ้ มธรรมชาต ิ แวดลอ้ มธรรมชาต ิ แวดลอ้ มธรรมชาต ิ แวดลอ้ มธรรมชาต ิ รอบตวั

สง่ิ ทเี่ รยี นรใู้ หมก่ บั ความรแู้ ละประสบการณเ์ ดมิ รอบตวั สงิ่ ตา่ งๆ รอบตวั สง่ิ ตา่ งๆ รอบตวั สงิ่ ตา่ งๆ รอบตวั สง่ิ ตา่ งๆ - การจดั กจิ กรรม

ของเดก็ ยดื หยนุ่ และพรอ้ มปรบั เปลย่ี น รอบตวั เดก็ ดว้ ยวธิ กี าร รอบตวั เดก็ ดว้ ยวธิ กี าร รอบตวั เดก็ ดว้ ยวธิ กี าร รอบตวั เดก็ ดว้ ยวธิ กี าร ทหี่ ลากหลาย

123 ใหเ้ หมาะกบั ความสนใจและความตอ้ งการ ทเ่ี หมาะสมกบั วยั ทเี่ หมาะสมกบั วยั ทเี่ หมาะสมกบั วยั ทเี่ หมาะสมกบั วยั และเหมาะสมกบั เดก็

ของเดก็ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

❏ ๒. การจดั กจิ กรรมมงุ่ ใหเ้ ดก็ มคี วามกระตอื รอื รน้ อยา่ งนอ้ ย ๑ ขอ้ ๒-๓ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ บนั ทกึ หลงั การสอน

ทจี่ ะเรยี นรู้ สนใจสง่ิ ทอ่ี ยรู่ อบตวั และเรยี นร ู้ - รอ่ งรอย/หลกั ฐาน

กระบวนการแสวงหาความรู้ หาคำตอบในสงิ่ การเรยี นรู้ หรอื การรว่ ม

ทสี่ งสยั ผา่ นกจิ กรรมทหี่ ลากหลาย กจิ กรรมของเดก็ เชน่

❏ ๓. การใชส้ อื่ /อปุ กรณ์ และแหลง่ เรยี นร ู้ ผลงานของเดก็ ภาพถา่ ย

ทหี่ ลากหลายสอดคลอ้ งกบั สาระการเรยี นร ู้ หรอื วดี โี อ

บรบิ ทสงั คม วฒั นธรรมทอ้ งถน่ิ และความสนใจ

ของเดก็

❏ ๔. จดั พน้ื ทแี่ ละโอกาสใหเ้ ดก็ ทกุ คนไดน้ ำเสนอ

สง่ิ ทเ่ี ดก็ เรยี นรู้ และผลงานทเ่ี กดิ จากการเรยี นร
ู้
ของเดก็

ตวั บง่ ชท้ี ่ี ๒.๓ การส่งเสริมพฒั นาการด้านสติปญั ญา ภาษาและการสื่อสาร (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๓.๕ จดั กจิ กรรมและประสบการณด์ า้ นคณติ ศาสตรแ์ ละ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั - แผนการจดั ประสบการณ์

วทิ ยาศาสตรเ์ บอ้ื งตน้ ตามวยั โดยเดก็ เรยี นร ู้ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ การเรยี นรสู้ ง่ เสรมิ

ผา่ นประสาทสมั ผสั และลงมอื ปฏบิ ตั ดิ ว้ ยตนเอง ประสบการณด์ า้ น ประสบการณด์ า้ น ประสบการณด์ า้ น ประสบการณด์ า้ น - การจดั กจิ กรรมทกั ษะ

❏ ๑. มแี ผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นร ู้ ทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละ ทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละ ทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละ ทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละ คณติ ศาสตรแ์ ละ

ทส่ี ง่ เสรมิ ทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละวทิ ยาศาสตร ์ วทิ ยาศาสตรใ์ หก้ บั เดก็ วทิ ยาศาสตรใ์ หก้ บั เดก็ วทิ ยาศาสตรใ์ หก้ บั เดก็ วทิ ยาศาสตรใ์ หก้ บั เดก็ วทิ ยาศาสตร
์
แบบบรู ณาการ ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

❏ ๒. มกี ารจดั กจิ กรรมทสี่ ง่ เสรมิ ทกั ษะพนื้ ฐาน อยา่ งนอ้ ย ๑ ขอ้ ๒-๓ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ บนั ทกึ หลงั การสอน

ดา้ นคณติ ศาสตร์ และวทิ ยาศาสตร ์ - หลกั ฐานการเรยี นร
ู้
124 ❏ ๓. การนำความรแู้ ละทกั ษะพน้ื ฐานดา้ น หรอื การรว่ มกจิ กรรม

คณติ ศาสตรแ์ ละวทิ ยาศาสตรม์ าใช ้ ของเดก็ เชน่ ผลงาน

ในชวี ติ ประจำวนั ของเดก็ ภาพถา่ ย

❏ ๔. มกี ารบนั ทกึ ทกั ษะดา้ นคณติ ศาสตรแ์ ละ หรอื วดี โี อ

วทิ ยาศาสตรข์ องเดก็ เปน็ รายบคุ คล - แบบบนั ทกึ ทกั ษะทาง

คณติ ศาสตรแ์ ละ

วทิ ยาศาสตรข์ องเดก็

เปน็ รายบคุ คล

ตัวบง่ ชที้ ี่ ๒.๔ การส่งเสรมิ พัฒนาการดา้ นอารมณ์ จติ ใจ-สังคม ปลกู ฝังคณุ ธรรมและความเป็นพลเมอื งด
ี


เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๔.๑ สรา้ งความสมั พนั ธท์ ด่ี แี ละมนั่ คง ระหวา่ งผใู้ หญก่ บั เดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั - คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ กบั เดก็

จดั กจิ กรรมสรา้ งเสรมิ ความสมั พนั ธท์ ด่ี รี ะหวา่ ง กจิ กรรมสรา้ ง กจิ กรรมสรา้ ง กจิ กรรมสรา้ ง กจิ กรรมสรา้ ง เดก็ กบั เดก็ สรา้ งความ
เดก็ กบั เดก็ และการแกไ้ ขขอ้ ขดั แยง้ อยา่ งสรา้ งสรรค์ ความสมั พนั ธท์ ม่ี น่ั คง ความสมั พนั ธท์ ม่ี นั่ คง ความสมั พนั ธท์ ม่ี นั่ คง ความสมั พนั ธท์ ม่ี นั่ คง สมั พนั ธท์ มี่ นั่ คงทางบวก

❏ ๑. ใหค้ วามสำคญั กบั เดก็ ทกุ คนรบั ฟงั และยอมรบั ทางบวกระหวา่ งผใู้ หญ ่ ทางบวกระหวา่ งผใู้ หญ ่ ทางบวกระหวา่ งผใู้ หญ ่ ทางบวกระหวา่ งผใู้ หญ ่ - มกี ารใหแ้ รงเสรมิ

ความแตกตา่ งระหวา่ งบคุ คล สรา้ งบรรยากาศ กบั เดก็ เดก็ กบั เดก็ กบั เดก็ เดก็ กบั เดก็ กบั เดก็ เดก็ กบั เดก็ กบั เดก็ เดก็ กบั เดก็ ทางบวกตอ่ พฤตกิ รรมทดี่
ี
ทสี่ ง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ มคี วามมน่ั คงทางอารมณ ์ และหรอื ไมส่ ง่ เสรมิ และหรอื ไมส่ ง่ เสรมิ และหรอื ไมส่ ง่ เสรมิ และหรอื ไมส่ ง่ เสรมิ ชมเชยใหก้ ำลงั ใจ

เหน็ คณุ คา่ และมคี วามภาคภมู ใิ จในตนเอง ใหเ้ ดก็ กลา้ แสดงออก ใหเ้ ดก็ กลา้ แสดงออก ใหเ้ ดก็ กลา้ แสดงออก ใหเ้ ดก็ กลา้ แสดงออก และรบั ฟงั เดก็

❏ ๒. ใหแ้ รงเสรมิ ทางบวกตอ่ พฤตกิ รรมทดี่ ี ชมเชย รบั รเู้ กย่ี วกบั ตนเอง รบั รเู้ กยี่ วกบั ตนเอง รบั รเู้ กยี่ วกบั ตนเอง รบั รเู้ กย่ี วกบั ตนเอง - มกี ารจดั กจิ กรรมทชี่ ว่ ย

125 ใหก้ ำลงั ใจอยา่ งสมำ่ เสมอ ทง้ั จากคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ มคี วามมน่ั ใจ และ มคี วามมนั่ ใจ และ มคี วามมน่ั ใจ และ มคี วามมนั่ ใจ และ ใหเ้ ดก็ สามารถรบั ร้
ู
และจากกลมุ่ เพอ่ื น แสดงอารมณ ์ แสดงอารมณ ์ แสดงอารมณ ์ แสดงอารมณ ์ เกย่ี วกบั ตนเอง

❏ ๓. จดั กจิ กรรมทส่ี ง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ รบั รเู้ กย่ี วกบั ตนเอง ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม มคี วามมนั่ ใจ

ทงั้ ความคดิ ความรสู้ กึ และการแสดงออก ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา ตามรายการพจิ ารณา กลา้ แสดงออก และ

อยา่ งเหมาะสมกบั กาลเทศะตามวยั ๑-๒ ขอ้ ๓-๔ ขอ้ ครบทกุ ขอ้ แสดงอารมณไ์ ดอ้ ยา่ ง

❏ ๔. ฝกึ ทกั ษะในการตดิ ตาม กำกบั และ เหมาะสมตามวยั

ประเมนิ ตนเองดว้ ยการชวนใหเ้ ดก็ - มกี ารจดั กจิ กรรมกลมุ่

แสดงความคดิ เหน็ ตอ่ การทำกจิ กรรม ทช่ี ว่ ยใหเ้ ดก็ ไดเ้ รยี นรู้

หรอื จากผลงานของเดก็ ชวนใหเ้ ดก็ คดิ เกย่ี วกบั การเลน่ และ

ตง้ั คำถามเพอื่ การพฒั นาหรอื ปรบั ปรงุ ตนเอง การทำงานรว่ มกบั เพอื่ น

❏ ๕. จดั กจิ กรรมทเี่ ดก็ ไดพ้ ฒั นาการสรา้ ง - แผนการจดั ประสบการณ์

ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งเดก็ กบั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ มขี น้ั ตอนทเี่ ดก็ ไดส้ ะทอ้ น

เดก็ ตอ่ เดก็ และจดั การแกไ้ ขความขดั แยง้ การประเมนิ การทำงาน

ทเี่ กดิ ขนึ้ ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม หรอื ผลงานของเดก็

ตัวบง่ ชท้ี ี่ ๒.๔ การสง่ เสริมพฒั นาการดา้ นอารมณ์ จติ ใจ-สงั คม ปลูกฝังคุณธรรมและความเปน็ พลเมืองดี (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๔.๒ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ มคี วามสขุ แจม่ ใส รา่ เรงิ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ - การสอบถามคร/ู

ไดแ้ สดงออกดา้ นอารมณ์ ความรสู้ กึ ทด่ี ตี อ่ ตนเอง กจิ กรรมสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ ผดู้ แู ลเดก็ /เพอื่ นรว่ มงาน/

โดยผา่ นการเคลอื่ นไหวรา่ งกาย ศลิ ปะ ดนตรี มคี วามสขุ แจม่ ใส ใหเ้ ดก็ มคี วามสขุ ใหเ้ ดก็ มคี วามสขุ ใหเ้ ดก็ มคี วามสขุ เดก็ /ผปู้ กครอง

ตามความสนใจและถนดั รา่ เรงิ มคี วามรสู้ กึ ด ี แจม่ ใส รา่ เรงิ แจม่ ใส รา่ เรงิ แจม่ ใส รา่ เรงิ - แผนการจดั ประสบการณ์

❏ ๑. จดั กจิ กรรมใหเ้ ดก็ ทกุ คนไดแ้ สดงออก ตอ่ ตนเอง แสดงอารมณ ์ มคี วามรสู้ กึ ดตี อ่ ตนเอง มคี วามรสู้ กึ ดตี อ่ ตนเอง มคี วามรสู้ กึ ดตี อ่ ตนเอง มขี นั้ ตอนทเ่ี ดก็ ไดส้ ะทอ้ น

ทางอารมณอ์ ยา่ งอสิ ระ โดยคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม แสดงอารมณไ์ ดอ้ ยา่ ง แสดงอารมณไ์ ดอ้ ยา่ ง แสดงอารมณไ์ ดอ้ ยา่ ง การประเมนิ การทำงาน

ยม้ิ แยม้ แจม่ ใส เอาใจใสใ่ นการนำเสนอ เหมาะสม ตามรายการ เหมาะสม ตามรายการ เหมาะสม ตามรายการ หรอื ผลงานของเดก็

การตอบสนองกบั เดก็ และสนใจในสงิ่ ทเี่ ดก็ ทำ พจิ ารณา ๑-๒ ขอ้ พจิ ารณา ๓-๔ ขอ้ พจิ ารณาครบทกุ ขอ้

126 ❏ ๒. ครจู ดั ใหเ้ ดก็ มปี ระสบการณท์ างสนุ ทรยี ภาพ

ผา่ นงานศลิ ปะ ดนตรี และการเคลอื่ นไหว

รา่ งกายตามความสนใจและความถนดั

❏ ๓. ครใู หโ้ อกาสเดก็ ไดช้ น่ื ชมผลงานของตนเอง

และผอู้ นื่ เพอ่ื สรา้ งความสขุ และความภมู ใิ จ

ในตวั เอง

❏ ๔. ครเู ปน็ แบบอยา่ งทด่ี คี วบคมุ การแสดงออก

ทางอารมณไ์ ดอ้ ยา่ งเหมาะสม ทงั้ ทางสหี นา้

และทา่ ทาง

❏ ๕. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ นำผลการประเมนิ หลงั จาก

จดั กจิ กรรมมาพจิ ารณาปรบั ปรงุ วธิ กี าร

ทจ่ี ะใหก้ ารชว่ ยเหลอื เดก็ ทไ่ี มม่ คี วามสขุ /

ไมร่ า่ เรงิ

ตวั บง่ ชี้ที่ ๒.๔ การส่งเสรมิ พฒั นาการดา้ นอารมณ์ จิตใจ-สงั คม ปลกู ฝังคุณธรรมและความเป็นพลเมืองดี (ต่อ)



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ น้ั ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๔.๓ จดั กจิ กรรมและประสบการณ์ ปลกู ฝงั คณุ ธรรม คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ไมจ่ ดั - แผนการจดั ประสบการณ
์
ใหเ้ ดก็ ใฝด่ ี มวี นิ ยั ซอ่ื สตั ย์ รจู้ กั สทิ ธแิ ละหนา้ ท ่ี กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ กจิ กรรมและ การเรยี นรเู้ พอ่ื ปลกู ฝงั

รบั ผดิ ชอบของพลเมอื งดี รกั ครอบครวั โรงเรยี น ประสบการณเ์ พอ่ื ประสบการณเ์ พอื่ ประสบการณเ์ พอ่ื ประสบการณเ์ พอ่ื ใหเ้ ดก็ มคี ณุ ธรรม

ชมุ ชนและประเทศชาตดิ ว้ ยวธิ ที เี่ หมาะสมกบั วยั ปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ ปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ ปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ ปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ จรยิ ธรรม และคา่ นยิ ม

และพฒั นาการ มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรม มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรม มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรม มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรม ทพ่ี งึ ประสงคต์ ามวยั

❏ ๑. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรเู้ พอ่ื และคา่ นยิ ม และคา่ นยิ ม และคา่ นยิ ม และคา่ นยิ ม การเปน็ ผนู้ ำและ

ปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรม และ ทพี่ งึ ประสงคต์ ามวยั ทพี่ งึ ประสงคต์ ามวยั ทพ่ี งึ ประสงคต์ ามวยั ทพี่ งึ ประสงคต์ ามวยั ผตู้ ามทด่ี
ี
คา่ นยิ มทพี่ งึ ประสงคต์ ามวยั โดยบรู ณาการ ตามรายการ ตามรายการ ตามรายการ - บนั ทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/

127 กบั สาระการเรยี นรู้ พจิ ารณา ๑-๒ ขอ้ พจิ ารณา ๓-๔ ขอ้ พจิ ารณาครบทกุ ขอ้ บนั ทกึ หลงั การสอน

❏ ๒. จดั กจิ กรรมทส่ี ง่ เสรมิ และปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ - หลกั ฐานการเรยี นร้
ู
มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรมและคา่ นยิ มทพ่ี งึ ประสงค์ หรอื การรว่ มกจิ กรรม

โดยใหเ้ ดก็ ไดล้ งมอื ทำ ไดค้ ดิ เชงิ เหตผุ ลทาง ของเดก็ เชน่ ผลงาน

จรยิ ธรรม และนำไปปฏบิ ตั ไิ ดจ้ รงิ ของเดก็ ภาพถา่ ย

❏ ๓. นำสถานการณ์ เหตกุ ารณใ์ นชวี ติ ประจำวนั / หรอื วดี โี อ

ในนทิ านมาเรยี นรู้ หรอื การนำประสบการณ์

ทไ่ี ดจ้ ากการทำกจิ กรรมไปปรบั ใชไ้ ดใ้ นชวี ติ จรงิ

มกี ารตดิ ตามใหม้ กี ารปฏบิ ตั อิ ยา่ งตอ่ เนอื่ ง

❏ ๔. สง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ ปฏบิ ตั ติ ามขอ้ ตกลง/กฎ กตกิ า

มคี วามรบั ผดิ ชอบ ดว้ ยการสรา้ งวนิ ยั เชงิ บวก

❏ ๕. จดั กจิ กรรมใหเ้ ดก็ เปน็ ผนู้ ำ/ผตู้ าม รจู้ กั สทิ ธ
ิ
และหนา้ ทตี่ ามวถิ ปี ระชาธปิ ไตยอนั ม
ี
พระมหากษตั รยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ

และการมอบหมายหนา้ ทค่ี วามรบั ผดิ ชอบ

ตอ่ สว่ นรวม

ตวั บง่ ช้ีท่ี ๒.๕ การส่งเสริมเดก็ ในระยะเปลย่ี นผา่ นใหป้ รับตวั ส่กู ารเชือ่ มตอ่ ในข้นั ถดั ไป



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๕.๑ จดั กจิ กรรมกบั ผปู้ กครองใหเ้ ตรยี มเดก็ กอ่ นจากบา้ น ไมม่ ตี ามรายการ ดำเนนิ การไดต้ าม ดำเนนิ การไดต้ าม ดำเนนิ การไดต้ าม - กำหนดการปฐมนเิ ทศ

เขา้ สสู่ ถานพฒั นาเดก็ ปฐมวยั /โรงเรยี น และจดั กจิ กรรม พจิ ารณา รายการพจิ ารณาได ้ รายการพจิ ารณา รายการพจิ ารณา - เอกสารตา่ งๆ เกยี่ วกบั

ชว่ งปฐมนเิ ทศใหเ้ ดก็ คอ่ ยปรบั ตวั ในบรรยากาศทเี่ ปน็ มติ ร ขอ้ ๑, ๒ และ ๓ ขอ้ ๑, ๒, ๓ และ ๔ ครบทกุ ขอ้ สถานพฒั นาเดก็ ปฐมวยั

❏ ๑. สอ่ื สารและใหค้ ำแนะนำเกยี่ วกบั การเตรยี ม - แนวทางการจดั

ความพรอ้ มของผปู้ กครองและเดก็ กอ่ นเขา้ ส ู่ กจิ กรรมเตรยี มเดก็

สถานพฒั นาเดก็ ปฐมวยั /โรงเรยี น จากบา้ นสสู่ ถานพฒั นา

❏ ๒. รวบรวมขอ้ มลู พนื้ ฐานของเดก็ เกย่ี วกบั เดก็ ปฐมวยั /โรงเรยี น

สขุ ภาพการเตบิ โต พฒั นาการและพฤตกิ รรม

128 ของเดก็ ตลอดจนความตอ้ งการพเิ ศษและ

ปญั หาทอ่ี าจพบไดเ้ พอื่ สง่ ตอ่ ในขนั้ ถดั ไป

❏ ๓. จดั ใหพ้ อ่ แม่ ผปู้ กครองพาเดก็ ไปทำความรจู้ กั

สถานพฒั นาเดก็ ปฐมวยั /โรงเรยี น และพบคร/ู

ผดู้ แู ลเดก็

❏ ๔. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ศกึ ษาขอ้ มลู เกย่ี วกบั เดก็

และเตรยี มความพรอ้ มเพอื่ ใหก้ ารดแู ลและ

พฒั นาเดก็ ไดเ้ หมาะสมอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง

❏ ๕. มกี ารสอื่ สารของคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ระหวา่ งชนั้

หรอื ไปสสู่ ถานพฒั นาเดก็ ปฐมวยั แหง่ ใหม่

ดว้ ยการสง่ ตอ่ ขอ้ มลู ประวตั ิ ผลพฒั นาการ

และการเรยี นรู้ โดยใหผ้ ปู้ กครองรบั ทราบและ

มสี ว่ นรว่ มกนั พฒั นาเดก็ อยา่ งตอ่ เนอื่ ง

ตัวบง่ ช้ที ี่ ๒.๕ การสง่ เสริมเด็กในระยะเปล่ียนผ่านให้ปรับตัวสู่การเชอ่ื มตอ่ ในข้ันถัดไป (ตอ่ )



เกณฑก์ ารพจิ ารณา ขอ้ มลู ประกอบ

ขอ้ รายการพจิ ารณา การพจิ ารณา

๐ ๑ ๒ ๓
ตอ้ งปรบั ปรงุ ผา่ นเกณฑข์ นั้ ตน้ ด ี ดมี าก


๒.๕.๒ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ การปรบั ตวั กอ่ นเขา้ รบั การศกึ ษา ไมม่ ตี ามรายการ ดำเนนิ การไดต้ าม มตี ามรายการพจิ ารณา มตี ามรายการพจิ ารณา - แผนการจดั กจิ กรรม

ในระดบั ทสี่ งู ขนึ้ แตล่ ะขนั้ จนถงึ การเปน็ นกั เรยี น พจิ ารณา รายการพจิ ารณา ขอ้ ๑, ๒ และ ๓ ครบทกุ ขอ้ - หลกั สตู รการศกึ ษาปฐมวยั

ระดบั ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑ ได้ ขอ้ ๑ และ ๒ - หลกั สตู รแกนกลาง

❏ ๑. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ศกึ ษาหลกั สตู รการศกึ ษาปฐมวยั การศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐาน

และหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน - ขอ้ มลู พฒั นาการ และ

การจดั การเรยี นการสอนในระดบั การเรยี นรขู้ องเดก็

ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑ เปน็ รายบคุ คล

❏ ๒. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ แนะนำใหผ้ ปู้ กครองเรยี นร ู้ - กำหนดการปฐมนเิ ทศ

129 วถิ ชี วี ติ และศกึ ษาหลกั สตู รปฐมวยั และ


หลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐาน

การจดั การเรยี นการสอนในชน้ั ประถมศกึ ษา

ปที ่ี ๑

❏ ๓. มกี ารประมวลผลขอ้ มลู พฒั นาการ

และการเรยี นรขู้ องเดก็ เปน็ รายบคุ คล

เพอื่ ใหก้ ารสง่ เสรมิ และชว่ ยเหลอื ในระดบั

ขนั้ ถดั ไป

❏ ๔. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ วางแผนจดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ

ใหเ้ ดก็ คนุ้ เคย ปรบั ตวั กบั สงิ่ แวดลอ้ ม และคร/ู

ผดู้ แู ลเดก็ ใหม ่

มาตรฐานดา้ นที่ ๒ คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ ใหก้ ารดแู ล และจดั ประสบการณก์ ารเรยี นร
ู้
และการเลน่ เพ่ือพัฒนาเด็กปฐมวัย




ตัวบ่งชที้ ่ี ๒.๑ การดแู ลและพัฒนาเด็กอย่างรอบดา้ น




๒.๑.๑ มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ที่สอดคล้องกับหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย

มีการดำเนินงานและประเมนิ ผล



รายการพจิ ารณา

๑. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ท่ีสอดคล้องกับปรัชญา/หลักสูตรการศึกษา

ปฐมวยั

๒. จัดกิจกรรมในแต่ละวันให้พัฒนาเด็กปฐมวัยอย่างรอบด้าน คือ ร่างกาย อารมณ์

จิตใจ สังคม สติปญั ญา ภาษา และการส่ือสาร

๓. จัดกิจกรรมเหมาะสมกับระดับพัฒนาการตามวัยของเด็กและเปิดให้เด็กมีโอกาส

ทำตามความสนใจ

๔. ประเมินผลหลงั การจัดกิจกรรมการเรยี นรู้ประจำวัน

๕. กิจกรรมทจ่ี ดั ต้องเหมาะสมกบั บริบทสงั คม และวัฒนธรรมทอ้ งถิน่

๖. คำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล และปรับเปลี่ยนกิจกรรมให้เหมาะสมกับ

ความจำเปน็ และความตอ้ งการพิเศษของเด็กเป็นรายบุคคล

๗. นำผลการประเมินมาปรับปรุงการจัดกิจกรรมของครู ช่วยเหลือเด็กที่ยังไม่เกิด

พฤติกรรมการเรยี นรู้ตามแผนการจัดประสบการณ
์
รายละเอยี ดการพิจารณา(๒.๑.๑_๑, ๒.๑.๑_๒)

แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ที่ครู/ผู้ดูแลเด็กจัดทำข้ึน และการดำเนินกิจกรรม
ตอ้ งมีลกั ษณะดังน้ี

๑. สอดคลอ้ งกับปรชั ญาการศึกษาปฐมวัย/หลกั สตู รการศึกษาปฐมวยั

๒. กิจกรรมในแต่ละวันสามารถพัฒนาเด็กปฐมวัยอย่างรอบด้าน คือ ด้านร่างกาย

อารมณ์ จติ ใจ สงั คม สติปัญญา ภาษา และการสื่อสาร

๓. กจิ กรรมท่จี ดั ต้องเหมาะสมกบั พัฒนาการตามวัยของเดก็

๔. กิจกรรมที่จัดตอ้ งเหมาะสมกบั บริบทสังคม และวฒั นธรรมท้องถนิ่


130

๕. กิจกรรมท่ีจัดต้องคำนึงถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล จัดกิจกรรมตามความ

สามารถของเด็ก และเปิดโอกาสให้เด็กเลือกทำกิจกรรมที่หลากหลายตาม

ความสนใจ

๖. มีการประเมินผลหลังการจัดกิจกรรม และนำผลมาปรับปรุงการจัดกิจกรรมของคร ู

และให้ความช่วยเหลือเด็กท่ียังไม่เกิดพฤติกรรมท่ีคาดหวังจากแผนการจัด

ประสบการณ์

๗. กิจกรรมที่จัดมีการปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับความจำเป็น และความต้องการ

การช่วยเหลือพิเศษของเด็กเปน็ รายบุคคล

ขอ้ มูลประกอบการพิจารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้สอดคล้องกับปรัชญาการศึกษาปฐมวัย/

หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย และมุง่ เนน้ การพฒั นาเด็กปฐมวยั อย่างรอบดา้ น คือด้าน

ร่างกาย อารมณ์ จิตใจ สังคม สตปิ ัญญา ภาษา และการสอื่ สาร

๒. บนั ทกึ ผลการจัดกิจกรรม/บันทึกหลังการสอน

๓. หลักฐานการเรียนรู้ หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานเด็ก ภาพถ่าย

หรอื วดี โี อ



๒.๑.๒ จัดพนื้ ท/่ี มุมประสบการณก์ ารเรียนรู้และการเล่นทเี่ หมาะสมอย่างหลากหลาย



รายการพจิ ารณา

๑. จัดพื้นที่/มุมประสบการณ์การเรียนรู้อย่างน้อย ๔ พ้ืนท่ี/มุม คือ มุมบล็อก

มมุ หนงั สอื มมุ บทบาทสมมติ มมุ เกมการศกึ ษา ทมี่ สี อื่ วสั ดุ และอปุ กรณท์ ห่ี ลากหลาย

และเพยี งพอ

๒. ส่งเสรมิ ใหเ้ ด็กทกุ คนไดท้ ำกจิ กรรมในทุกพื้นท่/ี มมุ อย่างหมนุ เวยี น

๓. มีการปรับเปล่ียนส่ือ วัสดุ และอุปกรณ์ในพ้ืนที่/มุมให้น่าสนใจ สอดคล้องกับบริบท

ทางสังคมวฒั นธรรม และหนว่ ยการเรียนรู
้
๔. มกี ารสังเกต และบนั ทึกพฤติกรรมของเด็กในขณะทำกจิ กรรม

๕. นำผลการประเมนิ มาปรบั ปรุงการจดั พน้ื ที่/มุม


131

รายละเอยี ดการพิจารณา

๑. มีการจัดพื้นท่ี มุมประสบการณ์การเรียนรู้อย่างน้อย ๔ พื้นที่/มุม เช่น มุมบล็อก

มุมหนงั สอื มุมบทบาทสมมติ มุมวทิ ยาศาสตร์ มุมดนตรี มุมเกมการศกึ ษา ฯลฯ

๒. มีส่ือ วัสดุ และอุปกรณ์ที่หลากหลายและเพียงพอกับการทำกิจกรรมของเด็กใน

ทุกพ้นื ที่/มุม

๓. มีการปรับเปลี่ยนสื่อ วัสดุ และอุปกรณ์ในพื้นที่/มุมตามความสนใจของเด็ก

สอดคล้องกับบริบททางสังคมวัฒนธรรม และสอดคลอ้ งกับหน่วยการเรยี นร
ู้
๔. สง่ เสริมใหเ้ ด็กได้มีประสบการณใ์ นการทำกิจกรรมในทกุ พื้นท/ี่ มมุ

๕. มีการสงั เกตและบันทกึ พฤตกิ รรมของเดก็ ในขณะทำกิจกรรม

ข้อมลู ประกอบการพิจารณา

๑. มุมเสริมทกั ษะ/มุมเสรมิ ประสบการณ์ รวมถึงส่อื วัสดุ และอุปกรณท์ อ่ี ยใู่ นมมุ ต่างๆ

๒. บันทกึ พฤติกรรมของเด็กในขณะทำกิจกรรมเป็นรายบคุ คล

๓. หลักฐานทแี่ สดงถงึ การทำกจิ กรรมในมุมต่างๆ ของเดก็ เชน่ ภาพถ่าย หรือวดี โี อ



๒.๑.๓ จัดกิจกรรมส่งเสริมพัฒนาการทุกด้านอย่างบูรณาการตามธรรมชาติของเด็กท่ีเรียนร
ู้
ด้วยประสาทสัมผัส ลงมือทำ ปฏิสมั พันธ์ และการเลน่



รายการพจิ ารณา

๑. จัดกิจกรรมให้เด็กได้เคลื่อนไหว สำรวจ เล่น สังเกต สืบค้น ทดลอง และคิด

แกป้ ัญหาด้วยตนเอง

๒. จัดกิจกรรมให้เด็กมีปฏิสัมพันธ์ท่ีดีกับผู้ใหญ่และเด็กอื่น ในบรรยากาศที่อบอุ่น

มคี วามสขุ และร่วมมอื กันในลักษณะตา่ งๆ

๓. สนับสนุนให้เด็กริเร่ิม คิด วางแผน ตัดสินใจลงมือกระทำ และแสดง/นำเสนอ

ความคดิ และความร้สู กึ โดยครเู รยี นรู้ร่วมกบั เดก็

๔. จดั กิจกรรมที่สง่ เสริมลกั ษณะนิสัยที่ดี การมีวนิ ัย สอดแทรกคณุ ธรรมจริยธรรม และ

สร้างทักษะการใช้ชีวิตประจำวันตามแนวทางหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

อย่างต่อเน่ือง

๕. จัดกิจกรรมท้ังในลักษณะที่มีการวางแผนไว้ล่วงหน้าและแผนท่ีปรับไปเม่ือเกิด

สภาพจริงทีไ่ ม่ได้คาดการณไ์ ว้


132

๖. จัดกิจกรรมโดยให้พ่อแม่ ครอบครัว และชุมชนมีส่วนร่วมทั้งการวางแผน

การสนับสนุนสอ่ื แหลง่ เรียนรู้ การเข้ารว่ มกจิ กรรม และการประเมนิ พฒั นาการ

๗. จัดกิจกรรมให้มีความสมดุลระหว่างผู้ใหญ่ริเริ่มกับที่เด็กริเร่ิม ในห้องกับนอกห้อง

เด็กทำคนเดียวกับทำเป็นกลุ่ม กิจกรรมตามข้อตกลงท่ีกำหนดไว้กับเด็กทำกิจกรรม

ตามอิสระ

รายละเอียดการพิจารณา

๑. จัดกิจกรรมสอดคล้องกับจิตวิทยาพัฒนาการและการทำงานของสมอง ท่ีเหมาะ

กับอายุ วุฒิภาวะและระดับพัฒนาการ เพ่ือให้เด็กทุกคนได้พัฒนาเต็มตามศักยภาพ

ท้งั ด้านรา่ งกาย อารมณ์ จติ ใจ สังคม สติปัญญา ภาษา และการส่ือสาร

๒. จัดกิจกรรมให้สอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้ของเด็ก เด็กได้ลงมือกระทำ เรียนร
ู้
ผ่านประสาทสัมผัสท้ัง ๕ ได้เคลื่อนไหว สำรวจ เล่น สังเกต สืบค้น ทดลอง และ

คิดแก้ปัญหาด้วยตนเอง

๓. จดั กิจกรรมในรปู แบบบูรณาการ โดยบรู ณาการท้งั ทักษะและสาระการเรยี นร
ู้
๔. จัดกิจกรรมให้เด็กได้ริเร่ิม คิด วางแผน ตัดสินใจลงมือกระทำและนำเสนอความคิด

โดยครู/ผ้ดู ูแลเด็กเป็นผู้สนับสนุน อำนวยความสะดวกและเรยี นรู้รว่ มกบั เด็ก

๕. จัดกิจกรรมให้เด็กมีปฏิสัมพันธ์กับเด็กอ่ืนกับผู้ใหญ่ ภายใต้สภาพแวดล้อมที่เอ้ือต่อ

การเรียนรู้ในบรรยากาศที่อบอุ่นมีความสุข และเรียนรู้การทำกิจกรรมแบบร่วมมือ

ในลักษณะตา่ งๆ

๖. จัดกิจกรรมที่ส่งเสริมลักษณะนิสัยที่ดี และทักษะการใช้ชีวิตประจำวันตามแนวทาง

หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ตลอดจนสอดแทรกคุณธรรมจริยธรรม และการ

มวี ินัยใหเ้ ป็นสว่ นหนง่ึ ของการจดั ประสบการณ์การเรียนรอู้ ยา่ งตอ่ เนือ่ ง

๗. จัดกิจกรรมท้ังในลักษณะท่ีมีการวางแผนไว้ล่วงหน้า และแผนที่เกิดขึ้นในสภาพจริง

โดยไมไ่ ดค้ าดการณไ์ ว
้
๘. จัดกิจกรรมโดยให้พ่อแม่ ครอบครัว และชุมชนมีส่วนร่วมท้ังการวางแผน

การสนบั สนนุ สอื่ แหล่งเรยี นรู้ การเข้าร่วมกจิ กรรม และการประเมนิ พฒั นาการ

๙. จัดกิจกรรมท่ีมีความสมดุลระหว่างกิจกรรมในห้องและนอกห้อง กิจกรรมที่เป็น

รายบุคคล กิจกรรมกลุ่มย่อยและกลุ่มใหญ่ กิจกรรมท่ีเด็กเป็นผู้ริเริ่ม และครู/

ผดู้ ูแลเดก็ เปน็ ผู้ริเร่มิ


133

ข้อมูลประกอบการพจิ ารณา

๑. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรทู้ สี่ อดคลอ้ งกบั การเรยี นรแู้ ละพฒั นาการของเดก็

๒. บันทกึ ผลการจดั กิจกรรม/บนั ทึกหลงั การสอน

๓. บันทึกการเรยี นร/ู้ การทำกิจกรรมของเดก็ เป็นรายบคุ คล

๔. หลกั ฐานการเรยี นรู้ หรอื การรว่ มกจิ กรรมของเดก็ เชน่ ผลงานเดก็ ภาพถา่ ย หรอื วดี โิ อ

๕. มมุ เสรมิ ทกั ษะ/มุมเสริมประสบการณ์ รวมถึงสอื่ วัสดุ และอุปกรณ์ท่อี ยใู่ นมุมตา่ งๆ

๖. บันทกึ พฤติกรรมของเดก็ ในขณะทำกจิ กรรมเป็นรายบุคคล

๗. หลกั ฐานทแี่ สดงถึงการทำกจิ กรรมในมมุ ต่างๆ ของเด็ก เชน่ ภาพถา่ ย หรอื วดี โี อ



๒.๑.๔ เลือกใช้ส่ือ/อุปกรณ์ เทคโนโลยี เครื่องเล่นและจัดสภาพแวดล้อมภายใน-ภายนอก

แหล่งเรยี นรู้ ที่เพียงพอ เหมาะสม ปลอดภัย



รายการพิจารณา

๑. ใช้สื่อท่ีหลากหลาย ทั้งส่ือธรรมชาติ เช่น ดิน หิน ทราย ต้นไม้ใบไม้ ฯลฯ และสื่อ

ที่มนษุ ย์ผลิตขน้ึ ทง้ั สอ่ื ครูทำขนึ้ และสอ่ื ท่จี ดั ซ้อื

๒. ส่อื และของเล่นทเ่ี หมาะสมกับขัน้ ตอนการจัดประสบการณ์ ใหเ้ ด็กไดส้ งั เกต หยบิ จับ

ลงมอื ทำ เพ่อื ใหเ้ กดิ การเรียนรตู้ ามความสนใจท้ังในห้องและนอกห้อง

๓. มกี ารใชส้ อื่ เพอ่ื ใหเ้ กดิ กระบวนการเรยี นรอู้ ยา่ งมปี ฏสิ มั พนั ธ์ เดก็ มโี อกาสไดแ้ ลกเปลยี่ น

เรียนรู้ร่วมกับครู กับเพือ่ นเด็กด้วยกัน

๔. จัดให้เด็กได้ใช้สื่อ/อุปกรณ์/เทคโนโลยี ที่เป็นเครื่องมือเคร่ืองใช้ในการทำกิจกรรม

และมีสภาพพรอ้ มใช้งาน มปี รมิ าณเพยี งพอและปลอดภยั สำหรับเดก็

๕. ใช้สภาพแวดล้อมทั้งภายในและภายนอกห้องเรียน ตลอดจนผู้ปกครอง บุคคล

ในชมุ ชน และแหลง่ เรยี นรู้ในชุมชน เปน็ ประโยชนต์ ่อการเรียนรู้ของเด็ก

๖. จัดให้เด็กมีโอกาสออกแบบ ทำส่ือ สร้างของเล่นอย่างเหมาะสมกับวัย ได้เล่นและ

ฝกึ เก็บของเข้าท่ีภายใต้การดูแลของคร/ู ผดู้ แู ลเดก็

๗. จัดให้เด็กใช้เคร่ืองมือสื่อหน้าจอ ประเภทโทรทัศน์ คอมพิวเตอร์ แท็บเล็ต หรือ

สมารท์ โฟน อย่างปลอดภัยเหมาะสมตามช่วงอายุ และเวลาทใ่ี ห้เด็กอยูห่ นา้ จอ


134

รายละเอยี ดการพจิ ารณา

เทคโนโลยีในระดับปฐมวัย เป็นการนำความรู้ ทักษะ และวัสดุอุปกรณ์มาสร้างส่ิงของ
เคร่ืองใช้เพื่อแก้ปัญหา หรือสนองความต้องการของเด็ก ผ่านกระบวนการแก้ปัญหา(๒.๑.๔_๑)

ซ่งึ สงิ่ ของเคร่อื งใชส้ ำหรบั เด็กปฐมวัยไม่ได้หมายถึงคอมพิวเตอร์ แทบ็ เลต็ และสมารท์ โฟนเท่านัน้
แต่หมายถึงของเล่นของใช้ในชีวิตประจำวันรอบตัวเด็ก เช่น ของใช้ประจำตัวเด็ก ของเล่นในมุม
บทบาทสมมติ บล็อก ของเล่นสัมผัส ของเล่นประเภทกลไก กรรไกร กาว แว่นขยาย เครื่องใช้
ไฟฟ้า เคร่ืองเล่นสนาม เป็นต้น แต่ถ้าใช้เคร่ืองมือส่ือหน้าจอ ประเภทโทรทัศน์ คอมพิวเตอร์
แท็บเล็ต หรือสมาร์ทโฟน จะต้องเลือกใช้ให้ปลอดภัยเหมาะสมตามช่วงอายุ และกำหนดเวลาให้
เดก็ อยู่หนา้ จอ (๒.๑.๔_๓)

๑. ใช้สอ่ื อยา่ งหลากหลาย ท้ังสื่อธรรมชาติ เช่น ดิน หนิ ทราย ต้นไมใ้ บไม้ ฯลฯ และ

ส่อื ที่มนษุ ย์ผลติ ขน้ึ ท้ังสื่อครทู ำข้ึนและสื่อที่จัดซอื้

๒. สื่อที่ใช้มีความเหมาะสมกับขั้นตอนในการจัดประสบการณ์ เด็กมีโอกาสได้หยิบจับ

สังเกต สำรวจ ทดลอง เพื่อให้เด็กเกิดการเรียนรู้ได้ดีผ่านการลงมือทำ และสื่อที่

จัดไว้ในพื้นที่/มุม รวมถึงส่ือของเล่นนอกห้องเรียนเพื่อให้เด็กได้เรียนรู้อย่างอิสระ

ตามความสนใจ

๓. มีการใช้สื่อเพ่ือให้เกิดกระบวนการเรียนรู้อย่างมีปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูกับเด็ก

และเด็กกับเด็ก ขณะใช้ส่ือเด็กมีโอกาสได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกับครู กับเพ่ือนเด็ก

ดว้ ยกนั

๔. ส่ือที่ใช้จัดประสบการณ์มีสภาพพร้อมใช้งาน มีปริมาณเพียงพอ และปลอดภัย

สำหรบั เด็ก

๕. ใช้สภาพแวดล้อมท้ังภายในและภายนอกห้องเรียน ตลอดจนผู้ปกครอง บุคคล

ในชุมชน และแหลง่ เรียนรู้ในชมุ ชน เป็นประโยชนต์ อ่ การเรียนรขู้ องเดก็

๖. มีการจัดกิจกรรมที่เด็กได้ใช้ส่ือ/อุปกรณ์/เทคโนโลยี ที่เป็นเคร่ืองมือเครื่องใช้ในการ

ทำกิจกรรม หรือออกแบบและสร้างของเล่น ของใช้ด้วยตนเอง อย่างเหมาะสม

กับวัย โดยให้คำแนะนำถึงวิธีการใช้ท่ีถูกต้อง และการป้องกันอันตรายที่อาจเกิดข้ึน

ทั้งกบั ตนเองและผอู้ นื่ เชน่ การใช้กาว สกอตเทป กรรไกร ไม้บรรทัด ของมีคม ของ

ที่มีความร้อน เป็นต้น รวมถึงมีการกำหนดกติกาเวลาการใช้อุปกรณ์ต่างๆ เช่น

การแบ่งปนั กนั ในการใช้อุปกรณ์ การทำความสะอาดและจดั เก็บเม่ือใช้เสรจ็

๗. ครูเป็นแบบอย่างที่ดีในการใช้สื่อ/อุปกรณ์/เทคโนโลยี ทั้งการใช้อย่างเหมาะสม

ถูกวิธี การดูแลให้มีสภาพที่ดีอยู่เสมอพร้อมใช้งาน ทำความสะอาด จัดเก็บอย่างม
ี
ระบบและเปน็ ระเบยี บ สะดวกตอ่ การนำมาใช้งาน


135

ข้อมลู ประกอบการพิจารณา

๑. มีการใช้สื่อท่ีหลากหลาย เหมาะสมตามอายุ มีการคำนึงถึงความปลอดภัย และ

สง่ เสริมพัฒนาการเด็ก

๒. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรียนรทู้ รี่ ะบุการใชส้ ื่อทีห่ ลากหลาย

๓. หลักฐานที่แสดงถึงการใช้ส่ือที่หลากหลายท่ีส่งเสริมพัฒนาการเด็ก เช่น ภาพถ่าย

หรอื วดี โี อ

๔. ทะเบียนสอ่ื และเทคโนโลยี

๕. การจัดสภาพแวดลอ้ มภายในและภายนอกหอ้ งเรยี น

๖. หลักฐานท่ีแสดงถึงการการใช้แหล่งเรียนรู้หลากหลายสอดคล้องกับหน่วยการเรียน

บรบิ ทสงั คม วฒั นธรรมท้องถน่ิ และความสนใจของเด็ก เชน่ ภาพถา่ ย หรือวดี โี อ



๒.๑.๕ เฝ้าระวังติดตามพัฒนาการเด็กรายบุคคลเป็นระยะ เพ่ือใช้ผลในการจัดกิจกรรม

พัฒนาเด็กทุกคนให้เต็มตามศกั ยภาพ



รายการพจิ ารณา

๑. มีการสังเกตพฤติกรรมและพัฒนาการของเด็ก และบันทึกเป็นรายบุคคลอย่าง

สม่ำเสมอต่อเนื่องตลอดปี สรุปผลการประเมินและรายงานผลให้ผู้ปกครองทราบ

อยา่ งนอ้ ยปีละ ๒ คร้งั

๒. จัดทำสารนิทัศน์ด้วยการรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับพัฒนาการและการเรียนรู้ของเด็ก

เป็นรายบุคคล นำมาใช้ประโยชน์ในการจดั กจิ กรรมพฒั นาเด็กต่อไปอย่างไดผ้ ล

๓. ประเมินพัฒนาการเด็กครอบคลุมทุกด้าน ทั้งด้านร่างกาย อารมณ์ จิตใจ สังคม

สติปญั ญา ภาษา และการส่อื สาร ตามสภาพจรงิ ในกิจกรรมประจำวันด้วยเคร่อื งมือ

และวธิ ีการท่ีหลากหลาย

๔. นำผลการประเมินไปใช้ในการพัฒนาเด็กตามระดับพัฒนาการ ความถนัดและความ

สนใจ ใหก้ ารช่วยเหลอื และแกป้ ัญหาในเรือ่ งทเ่ี ด็กยงั ลา่ ชา้ หรอื มอี ปุ สรรค

๕. มรี ะบบการบนั ทกึ ประเมินผล รายงานผล และส่งต่อข้อมูลอยา่ งเป็นระบบ

๖. มีการส่อื สารเก่ยี วกับพฒั นาการให้ผปู้ กครองทราบ และร่วมมอื ส่งเสริม พฒั นา และ

แก้ปญั หาท่ีเกดิ ข้นึ กับเดก็ รว่ มกันทงั้ บา้ นและสถานพฒั นาเด็ก/โรงเรียน


136

รายละเอยี ดการพิจารณา

๑. มีการสังเกตและบันทึกพฤติกรรมเด็กเป็นรายบุคคลอย่างสม่ำเสมอต่อเนื่องตลอดปี

สรุปผลการประเมิน และรายงานผลให้ผู้ปกครองทราบอยา่ งน้อยปลี ะ ๒ ครง้ั

๒. การประเมินพัฒนาการเด็กครอบคลุมพัฒนาการทุกด้าน ท้ังด้านร่างกาย อารมณ์

จิตใจ สังคม สติปัญญา ภาษา และการส่ือสาร เป็นการประเมินพัฒนาการตาม

สภาพจริงในกจิ กรรมประจำวันด้วยเครอื่ งมอื และวิธกี ารที่หลากหลาย

๓. มกี ารบันทึกการสังเกต และบันทกึ พฤติกรรมเด็กเป็นรายบคุ คลอยา่ งสมำ่ เสมอ

๔. นำผลการประเมินไปใช้ในการพัฒนาเด็ก เพื่อส่งเสริมให้เด็กได้ใช้ความสามารถ

ในด้านที่เดก็ ถนัดและมีความสนใจ และใหก้ ารชว่ ยเหลอื พัฒนา ตลอดจนแก้ปัญหา

ในเรือ่ งท่ีเด็กยังลา่ ชา้ หรือมีอปุ สรรค

๕. มีระบบการบันทกึ ประเมนิ ผล รายงานผล และส่งต่อขอ้ มูลอย่างเปน็ ระบบ

๖. มีการรายงานผลให้ผู้ปกครองทราบ และร่วมมือกันในการส่งเสริม พัฒนา และ

แกป้ ญั หาทเ่ี กิดขึ้นกับเด็กรว่ มกนั ทัง้ บา้ น สถานพัฒนาเด็ก/โรงเรยี น

ข้อมลู ประกอบการพจิ ารณา

๑. แบบประเมนิ เฝ้าระวงั พัฒนาการเด็กรายบคุ คล DSPM (ทารกแรกเกิดถึงอายุ ๕ ป)ี

๒. แบบบันทกึ พฤติกรรมเด็กรายบุคคลและรายกิจกรรม

๓. บันทกึ ผลการประเมินพฒั นาการเดก็

๔. สมดุ รายงานประจำตัวเด็ก

๕. บนั ทกึ สภาพปญั หาและการแก้ไขของเด็ก เดก็ กลุม่ เส่ยี ง/ด้อยโอกาส

๖. แฟม้ สะสมผลงานเด็ก




137

ตัวบง่ ช้ี ๒.๒ การสง่ เสริมพัฒนาการด้านร่างกายและดูแลสขุ ภาพ




๒.๒.๑ ให้เดก็ อายุ ๖ เดอื นขึน้ ไป รับประทานอาหารท่ีครบถว้ นในปรมิ าณท่เี พยี งพอ

และสง่ เสรมิ พฤติกรรมการกนิ ทเี่ หมาะสม



รายการพิจารณา

๑. จัดอาหารให้กับเด็กครบ ๕ กลุ่มอาหารในปริมาณที่เพียงพอ เหมาะสมกับวัย

ของเด็กภาชนะที่ใส่อาหาร และสถานที่รับประทานอาหารมีความสะอาด และ

ปลอดภยั

๒. จัดอาหารให้กับเด็ก โดยมีรายการอาหารที่หลากหลายมีคุณค่าทางโภชนาการ

ท่ีเหมาะสมไมซ่ ้ำกันในรอบ ๑ สัปดาห์

๓. จัดน้ำด่ืมที่สะอาดสำหรับเด็ก ภาชนะบรรจุน้ำต้องสะอาด มีการทำความสะอาด

ทุกครั้งกอ่ นการเติมน้ำ และมีแกว้ น้ำสำหรบั เดก็ เปน็ รายบคุ คล

๔. สำรวจและบันทึกปัญหาท่ีเกี่ยวข้องกับการกินอาหารของเด็ก เช่น เด็กท่ีแพ้อาหาร

แพ้นมวัว เด็กที่มีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ ฯลฯ และดูแลให้เด็กได้รับประทานอย่าง

เหมาะกบั ความจำเป็นของเด็ก

๕. จัดกิจกรรมส่งเสริมพฤติกรรมการรับประทานอาหารท่ีเหมาะสม และสุขนิสัย

การกนิ ทดี่ ใี หก้ บั เดก็

๖. ดูแลและส่งเสริมการปฏิบัติกิจวัตรและกิจกรรมประจำวัน เพ่ือให้เด็กมีเจตคติและ

พฤติกรรมที่พึงประสงค์ในการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ ปริมาณที่เหมาะสม

มมี ารยาทและสุขนิสยั ท่ดี ี

๗. จัดกิจกรรมที่หลากหลายเพ่ือให้เด็กเรียนรู้ประโยชน์และคุณค่าของอาหาร สุขนิสัย

ที่ดีและมารยาทในการรบั ประทานอาหาร การทำอาหาร และหลกี เลย่ี งอาหารท่ีเปน็

โทษต่อรา่ งกาย

รายละเอียดการพิจารณา

๑. มีการจัดอาหารให้กับเด็กในปริมาณท่ีเพียงพอเหมาะสมกับวัยของเด็ก*๑ ภาชนะ

ทใี่ ส่อาหาร และสถานที่รับประทานอาหารมีความสะอาด และปลอดภัย

๒. มีการจัดอาหารใหก้ ับเดก็ ครบ ๕ กลุ่มอาหาร และมีเมนอู าหารที่หลากหลายมีคณุ ค่า

ทางโภชนาการไมซ่ ำ้ กนั ในรอบ ๑ สัปดาห์


138

๓. มกี ารจดั นำ้ ดม่ื ทส่ี ะอาดสำหรบั เดก็ ภาชนะบรรจนุ ำ้ ตอ้ งสะอาด มกี ารทำความสะอาด

ทกุ ครั้งกอ่ นการเติมนำ้ และมีแกว้ นำ้ สำหรับเด็กเปน็ รายบุคคล

๔. มีการสำรวจและบันทึกปัญหาท่ีเก่ียวข้องกับการกินอาหารของเด็ก เช่น เด็กท่ีแพ
้
อาหาร แพ้นมวัว เด็กที่มีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ ฯลฯ และดูแลให้เด็กได้รับประทาน

อย่างเหมาะกบั ความจำเป็นของเด็ก

๕. มีการจัดกิจกรรมส่งเสริมพฤติกรรมการรับประทานอาหารท่ีเหมาะสม และสุขนิสัย

การกนิ ท่ีดใี ห้กบั เดก็

๖. ดูแลและส่งเสริมการปฏิบัติกิจกรรมประจำวัน เพ่ือให้เด็กมีทัศนคติและพฤติกรรม

ที่พึงประสงค์ในการรับประทานอาหาร ได้แก่ การรับประทานอาหารที่มีประโยชน์

และในปริมาณที่เหมาะสม การมีสขุ นสิ ัยที่ดีและมมี ารยาทในการรบั ประทานอาหาร

เช่น การล้างมือก่อนรับประทานอาหาร การเค้ียวอาหารให้ละเอียดและไม่พูดคุย

ขณะมอี าหารในปาก เป็นตน้

๗. มีการจัดกิจกรรมให้เด็กรู้คุณค่าและประโยชน์ของอาหาร การหลีกเล่ียงอาหาร

ท่ีเป็นโทษต่อร่างกาย สุขนิสัยและมารยาทท่ีดีในการรับประทานอาหาร เช่น

การจัดกิจกรรมประกอบอาหาร การเล่นบทบาทสมมุติ การทำโครงงาน การเชิญ

นักโภชนาการ เจา้ หนา้ ท่ีสาธารณสุขมาใหค้ วามรูแ้ ละจดั กจิ กรรมกับเด็ก เปน็ ต้น

๘. สถานพัฒนาเด็กปฐมวัยทรี่ บั เด็กอายุต่ำกว่า ๑ ปี มีการจดั อาหารใหก้ ับเดก็ ดงั น้ี

- แรกเกดิ - ๖ เดือน รบั ประทานนมแม่เพยี งอยา่ งเดยี ว

- อายุ ๖ เดอื น - ๑ ปี รับประทานอาหารครบ ๕ กล่มุ อาหารตามวยั และนมแม
่
ขอ้ มลู ประกอบการพจิ ารณา

๑. แผนการจดั อาหารให้เดก็ ในแต่ละวนั

๒. ปรมิ าณอาหารในถาดสำหรับเด็กทกุ คนตามความเหมาะสมตามวยั ทกุ คน

๓. คณุ ภาพของอาหารและนำ้ ดื่มทีจ่ ดั บรกิ ารให้กับเดก็

๔. ความสะอาดสถานท่ีรับประทานอาหารของเด็ก ความสะอาดและสภาพพร้อม

ใช้งานของภาชนะใส่อาหารและบรรจุนำ้ และแก้วนำ้ สำหรบั เด็ก

๕. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ และบันทึกกิจกรรมส่งเสริมพฤติกรรมการกิน

ท่ีเหมาะสม การเลอื กอาหารทีม่ ีประโยชน์

๖. แบบบันทกึ การสำรวจและการช่วยเหลอื เด็กทมี ปี ญั หาในการรับประทานอาหาร




139

๒.๒.๒ จัดกิจกรรมให้เดก็ ไดล้ งมือปฏิบัตอิ ย่างถกู ต้องเหมาะสม ในการดูแลสขุ ภาพ

ความปลอดภัยในชีวติ ประจำวัน



รายการพิจารณา

๑. มีการส่งเสริมสุขนิสัยท่ีดีให้กับเด็กในชีวิตประจำวันด้านการกิน การล้างมือ

การแปรงฟนั การเล่น การนอน การรักษาความสะอาด และการปอ้ งกันการตดิ เช้ือ

๒. มีการจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมสุขนิสัยที่ดีให้กับเด็กด้านการกิน การล้างมือ

การแปรงฟัน เคล่ือนไหวร่างกาย เล่น ออกกำลัง การนอน และการรักษา

ความสะอาดโดยใหเ้ ดก็ ลงมือปฏบิ ตั ิกิจกรรมดว้ ยตนเอง

๓. มีการจัดกิจกรรมเพ่ือให้เด็กเรียนรู้การระมัดระวังตัวเองให้ปลอดภัย และไม่เกิด

อันตรายแก่ผ้อู น่ื จากอุบตั เิ หตทุ ่ีอาจเกดิ ข้นึ ในชีวิตประจำวันจากการเล่นและการทำ

กจิ กรรม

๔. การสร้างข้อตกลงและดูแลให้เด็กปฏิบัติตามข้อตกลงเพ่ือความปลอดภัยอย่าง

เครง่ ครดั ดว้ ยการใหเ้ หตผุ ล เพ่อื ใหเ้ ด็กมีความเตม็ ใจทีจ่ ะปฏบิ ตั ิและให้ความรว่ มมือ

๕. การจัดกิจกรรม การสร้างสถานการณ์จำลอง เพื่อให้เด็กรู้จักขอความช่วยเหลือและ

ปฏิบัติตนอย่างถูกต้อง เม่ือเผชิญกับภัยและอันตรายท้ังภัยจากคนแปลกหน้า

การพลัดหลง ไฟไหม้ รวมทงั้ ภยั พิบัติจากธรรมชาติ

รายละเอยี ดการพิจารณา(๒.๒.๒_๑,)

ครู ผู้ดูแลเด็ก จัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมสุขภาพให้เด็กมีอุปนิสัยในการทำกิจวัตร
ประจำวัน

เด็กอายุ ๐-๒ ปี ได้รับการแปรงฟันด้วยยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ตั้งแต่มีฟันซี่แรกข้ึน

โดยครู/ผู้ดแู ลเด็ก หลังจากอาบนำ้ ทุกวัน

เด็กอายุ ๒ ปีขึ้นไป มีการจัดกิจกรรม “แปรงฟันหลังอาหารกลางวัน” ทุกวัน เพ่ือ

การสร้างสุขนิสัยการแปรงฟันให้แก่เด็ก โดยมีครู/ผู้ดูแลเด็กควบคุมดูแลการแปรงฟันของเด็ก
และฝกึ ทักษะการแปรงฟันใหเ้ ดก็

อุปกรณ์การแปรงฟัน

๑. เด็กทุกคนมีแปรงสีฟนั แก้วนำ้ และผ้าเชด็ หนา้ เปน็ ของตนเอง

๒. แปรงสีฟันท่ีใช้มีคุณภาพอยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน คือ ขนแปรงนุ่ม หน้าตัดตรง

ขนแปรงไมบ่ านและไมม่ คี ราบสกปรก

๓. ใชย้ าสีฟนั สำหรบั เดก็ ที่ผสมฟลอู อไรด์เพื่อให้ได้ผลในการป้องกนั ฟนั ผ
ุ

140

๔. เก็บแปรงสีฟัน แก้วน้ำ และผ้าเช็ดหน้าของเด็กแต่ละคนแยกจากกันไม่ให้สัมผัสกัน

ไว้ในที่โปร่งไม่อับชื้นปลอดต่อแมลงที่เป็นพาหะของเชื้อโรค การจัดเก็บแปรงสีฟัน

ควรวางแปรงสฟี นั ต้ังข้ึนเพ่ือไมใ่ ห้น้ำจากดา้ มแปรงหยดใส่หัวแปรงสีฟนั

๕. สถานท่ีแปรงฟันควรมีก๊อกน้ำ มีการระบายน้ำท่ีดี หากไม่มีอ่างล้างมือแปรงฟัน

ตอ้ งดแู ลไม่ใหม้ นี ำ้ ขงั เฉอะแฉะ เพ่อื ให้เกิดความปลอดภยั ต่อเด็ก

ขอ้ มลู ประกอบการพิจารณา

๑. เด็กมีสุขนิสัยท่ีดีในชีวิตประจำวันด้านการกิน การล้างมือ การแปรงฟัน การเล่น

การนอน การรักษาความสะอาด และการป้องกันการติดเชอ้ื

๒. แผนการจัดกิจกรรมเพ่ือส่งเสริมสุขนิสัยที่ดีให้กับเด็กด้านการกิน การล้างมือ

การแปรงฟนั การเลน่ การนอน การรักษาความสะอาด โดยเน้นใหเ้ ดก็ ลงมอื ปฏบิ ัต
ิ
กิจกรรมด้วยตนเอง

๓. แผนการจัดกิจกรรมเพื่อให้เด็กเรียนรู้การระมัดระวังตัวเองให้ปลอดภัย และไม่เกิด

อันตรายแก่ผู้อื่นจากอุบัติเหตุที่อาจเกิดข้ึนในชีวิตประจำวันจากการเล่น และ

การทำกจิ กรรม ภัยพิบตั ิ ภัยธรรมชาติ และคนแปลกหน้า

๔. บนั ทึกผลการจัดกจิ กรรม/บนั ทกึ หลงั การสอน

๕. หลกั ฐานการเรียนรู้ หรือการรว่ มกิจกรรมของเดก็ เชน่ ภาพถา่ ย หรอื วดี โี อ

๖. หลักฐานการจัดกิจกรรม/เอกสารที่ช่วยให้เกิดการสร้างความร่วมมือระหว่าง

บ้าน และโรงเรียนในการปลูกฝังสุขนิสยั ที่ดีใหก้ ับเดก็



๒.๒.๓ ตรวจสุขภาพอนามัยของเด็กประจำวัน ความสะอาดของร่างกาย ฟันและช่องปาก

เพอื่ คัดกรองโรคและการบาดเจบ็



รายการพจิ ารณา

๑. มีการตรวจสุขภาพอนามัย และความสะอาดของร่างกายประจำวันของเด็กทุกคน

เช่น การตรวจผม ตรวจเล็บ สำรวจ และสังเกตอาการเจบ็ ป่วยของเดก็

๒. มีการบันทึกผลการตรวจสุขภาพ ความสะอาดของร่างกาย การตรวจคัดกรอง

สขุ ภาพ และแบบบนั ทึกสุขภาพชอ่ งปาก

๓. เมื่อพบเด็กที่มีปัญหาสุขภาพหรือเจ็บป่วยมีการดูแลเด็กเบื้องต้น แยกเด็กท่ีเจ็บป่วย

และแจ้งใหผ้ ูป้ กครองทราบ

๔. มกี ารบนั ทึกการเจบ็ ป่วยของเดก็ เปน็ รายบคุ คล


141

๕. มีการให้ความช่วยเหลือและให้การดูแลอย่างใกล้ชิด สำหรับเด็กที่บาดเจ็บหรือ

ท่มี อี าการป่วย

รายละเอียดการพิจารณา

การตรวจความสะอาด ครู/ผู้ดูแลเด็กตรวจฟันเด็กไปพร้อมกับการตรวจสุขภาพทั่วไป
หรือตรวจภายหลังท่ีเด็กแปรงฟันแล้ว โดยใช้หลอดพลาสติกเล็กๆ เขี่ยดูคราบจุลินทรีย์บนผิวฟัน
ฟนั ทสี่ ะอาดจะตอ้ งไมม่ คี ราบตดิ ออกมากบั ปลายหลอด หากพบวา่ มคี ราบตดิ ออกมากบั ปลายหลอด

แสดงว่ายังแปรงไม่สะอาด ครู/ผู้ดูแลเด็กต้องแปรงซ้ำ ฝึกทักษะการแปรงฟันให้เด็กเพิ่ม และ
แนะนำใหผ้ ู้ปกครองแปรงฟันเด็กที่บา้ นทกุ วัน

การตรวจฟันผุและบันทึกการตรวจ ควรตรวจเทอมละ ๑ ครั้ง หรือทุก ๖ เดือน

หากพบว่าฟันมรี อยสดี ำหรือเร่ิมมีรูผุ ควรแนะนำผปู้ กครองให้พาเด็กไปพบทันตบคุ ลากร

ข้อมลู ประกอบการพิจารณา

๑. บันทึกการตรวจสุขภาพอนามัย และความสะอาดของร่างกายประจำวันของเด็ก

ทุกคน*๒ เชน่ การตรวจผม ตรวจเลบ็ สำรวจและสังเกตอาการเจ็บปว่ ยของเดก็

๒. บันทกึ การตรวจคัดกรองสขุ ภาพ*๓ และสุขภาพช่องปาก*๔ ของเดก็ รายบคุ คล

๓. บันทึกการเจ็บป่วยของเด็กเป็นรายบุคคล*๕ และการดูแลเบื้องต้น (หมายเหตุ :

ใหเ้ จา้ หน้าท่สี าธารณสุขตรวจหรอื แจง้ ผู้ปกครองให้พาไปตรวจ)



๒.๒.๔ เฝ้าระวังติดตามการเจริญเติบโตของเด็กเป็นรายบุคคล บันทึกผลภาวะโภชนาการ

อยา่ งต่อเนอ่ื ง



รายการพิจารณา

๑. การตดิ ตามและบันทึกการเจรญิ เตบิ โตของเด็กเป็นรายบุคคลทุก ๓ เดือน

๒. บันทึกโดยจุดลงบนกราฟน้ำหนักตามอายุ ส่วนสูงตามอายุ น้ำหนักตามส่วนสูง

และแปลผลภาวะโภชนาการและแนวโน้มการเจรญิ เติบโต

๓. แจ้งผลการเจริญเติบโต และให้คำแนะนำ/ความรู้ด้านโภชนาการท่ีสอดคล้องกับ

การเจรญิ เตบิ โต ภาวะโภชนาการของเดก็ แกพ่ ่อแม่/ผปู้ กครอง/ผดู้ แู ลเดก็

๔. นำผลการเฝ้าติดตามการเจริญเติบโตมาปรับการจัดอาหารให้เหมาะสมกับเด็ก

เป็นรายบุคคล

๕. มแี ผนและดำเนนิ การแกป้ ัญหาเด็กเต้ีย ผอม อ้วน ตามมาตรฐานอย่างเป็นระบบ


142

รายละเอยี ดการพจิ ารณา

๑. สุ่มช่ังน้ำหนัก วัดความยาว/ส่วนสูง*๖ และแปลผลโดยใช้กราฟ น้ำหนักตามเกณฑ์

อายุ ความยาว/ส่วนสูงตามเกณฑ์อายุ และกราฟน้ำหนักตามเกณฑ์ความยาว/

ส่วนสูง ประมาณ ๑๐ คน ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลภาวะการเจริญเติบโต

ท่ีสุ่มกับข้อมูลของสถานพัฒนาเด็กปฐมวัยของเด็กแต่ละคน สรุปจำนวนเด็กสูงด
ี
สมสว่ น โดยดูเดก็ เป็นรายบคุ คล

๑.๑ เดก็ น้ำหนักตัวตามเกณฑ์ (± ๑.๕ SD)

๑.๒ เด็กสูงดี หมายถึง เด็กท่ีมีความยาวหรือส่วนสูงอยู่ใน

ระดบั สงู ตามเกณฑข์ ้ึนไป (สูงตามเกณฑ์ หรอื คอ่ นข้างสงู

หรือสูง) เมื่อเทียบกับกราฟความยาว/ส่วนสูงตาม

เกณฑ์อายุ

๑.๓ เด็กสมส่วน หมายถงึ เดก็ ท่ีมีนำ้ หนักอยูใ่ นระดับสมสว่ น

เมือ่ เทียบกับกราฟน้ำหนกั ตามเกณฑค์ วามยาว/สว่ นสงู

๑.๔ เด็กสูงดีสมส่วน หมายถึง เด็กท่ีมีความยาวหรือส่วนสูงอยู่ในระดับสูง

ตามเกณฑ์อายุข้ึนไปและมีน้ำหนักอยู่ในระดับสมส่วน (ในคนเดียวกัน) เด็ก

สูงดีสมสว่ นมี ๓ แบบ ดงั นี้






143

๒. การติดตามและบนั ทึกการเจรญิ เตบิ โตของเดก็ เปน็ รายบคุ คลทกุ ๓ เดอื น

๓. บนั ทกึ ลงในกราฟนำ้ หนักตามอายุ สว่ นสงู ตามอายุ น้ำหนักตามสว่ นสงู และแปลผล

ภาวะโภชนาการ



สำหรับเด็กแรกเกิด - อายุ ๒ ปี (๒ ปี ๑๑ เดือน) ชั่งน้ำหนักและวัด


ความยาวทุก ๓ เดอื น แลว้ นำไปเปรยี บเทยี บในกราฟแสดงการเจรญิ เตบิ โต

สำหรับเด็กอายุ ๓ ปี - อายุ ๖ ปี (กอ่ นเขา้ ประถมศึกษาปที ่ี ๑) ช่งั น้ำหนกั

และวดั สว่ นสูงทกุ ๓ เดอื น แลว้ นำไปเปรยี บเทยี บในกราฟแสดงการเจรญิ เตบิ โต





๔. มีการให้คำแนะนำ/ความรู้ด้านโภชนาการที่สอดคล้องกับการเจริญเติบโต ภาวะ

โภชนาการของเด็กแกพ่ อ่ แม/่ ผปู้ กครอง/ผดู้ แู ลเดก็

๕. นำผลการเฝา้ ตดิ ตามการเจริญเตบิ โตมาปรับการจัดอาหารใหเ้ หมาะสมกับเดก็

๖. มีแผนการแก้ปญั หาเด็กเต้ีย ผอม อว้ นกว่ามาตรฐานอยา่ งเปน็ ระบบ

ขอ้ มูลประกอบการพิจารณา

๑. บันทึกการเจริญเติบโตของเด็กเป็นรายบุคคลทุก ๓ เดือน*๗ ในกราฟน้ำหนัก

ตามเกณฑ์อายุ ความยาว/ส่วนสูงตามเกณฑ์อายุ และน้ำหนักตามเกณฑ์ความยาว/

ส่วนสงู ตามเพศเป็นรายบุคคล

๒. แบบบันทึกการให้คำแนะนำ หรือวิธีการให้ความรู้ด้านโภชนาการท่ีสอดคล้อง

กบั การเจรญิ เติบโตของเดก็ แก่พอ่ แม/่ ผปู้ กครอง/ผเู้ ลยี้ งดเู ด็ก

๓. แบบประเมนิ พฤติกรรมการบรโิ ภคอาหารเปน็ รายบคุ คล

๔. บันทกึ ผลการแก้ไขปัญหาเด็กเตี้ย ผอม อ้วน เปน็ รายบคุ คล



๒.๒.๕ จดั ใหม้ กี ารตรวจสุขภาพรา่ งกาย ฟนั และช่องปาก สายตา หู ตามกำหนด



รายการพิจารณา

๑. มีการสง่ เสริมใหเ้ ด็กได้รบั การตรวจสุขภาพตามกำหนด

๒. มบี นั ทกึ ผลการตรวจสขุ ภาพตามกำหนดเปน็ รายบุคคลอย่างตอ่ เนอื่ ง

๓. มีการให้ความช่วยเหลือเบ้ืองต้นกับเด็กที่มีปัญหาสุขภาพ และส่งต่อบุคลากร

ทางการแพทย์ มีการบันทึกการให้การช่วยเหลือเบ้ืองต้นกับเด็กท่ีมีปัญหาสุขภาพ

(ซง่ึ รวมท้ังการเจบ็ ป่วยและบาดเจ็บ)


144

๔. ครู/ผู้ดูแลเด็ก ศึกษาประวัติและบันทึกสุขภาพเด็กในความดูแล เพื่อปฏิบัติต่อเด็ก

ไดอ้ ยา่ งเหมาะสม

๕. ครู/ผู้ดูแลเด็กสามารถสังเกต ค้นพบ เม่ือเด็กมีอาการผิดปกติ และให้การช่วยเหลือ

ในกรณีทีเ่ ด็กมโี รคประจำตวั หรือเดก็ ท่ีมคี วามตอ้ งการพิเศษ

* ตามกำหนดท่รี ะบใุ นสมดุ บนั ทกึ สุขภาพแมแ่ ละเดก็ ๒.๒.๕_๑



รายละเอยี ดการพิจารณา

๑. มกี ารส่งเสริมใหเ้ ด็กไดร้ บั การตรวจสขุ ภาพตามกำหนด



ตรวจสขุ ภาพและรบั วคั ซีนตามนัด เมื่ออายุ ๒, ๔, ๖, ๙-๑๒ เดือน, ๑ ปคี รงึ่ ,

๒ ปี หลังจากนนั้ ตรวจสุขภาพทกุ ปี จนอายุ ๖ ปี





๒. มบี นั ทึกผลการตรวจสขุ ภาพตามกำหนดเปน็ รายบคุ คลอยา่ งตอ่ เนื่อง

๓. มีการให้ความช่วยเหลือเบ้ืองต้นกับเด็กที่มีปัญหาสุขภาพ และส่งต่อบุคลากร

ทางการแพทย์ มีการบันทึกการให้การช่วยเหลือเบื้องต้นกับเด็กที่มีปัญหาสุขภาพ

(ซึ่งรวมทงั้ การเจ็บปว่ ยและบาดเจบ็ ) เชน่ เดก็ ทมี่ ีโรคประจำตวั

๔. ครู/ผู้ดูแลเด็ก ศึกษาประวัติและบันทึกสุขภาพเด็กในความดูแลเพื่อปฏิบัติต่อเด็ก

ไดอ้ ย่างเหมาะสม

๕. ครู/ผู้ดูแลเด็ก สามารถสังเกต ค้นพบ เม่ือเด็กมีอาการผิดปกติและให้การช่วยเหลือ

ในกรณีที่เด็กมีโรคประจำตัวหรือเด็กที่มีความต้องการพิเศษ เช่น เด็กเป็นโรค

หอบหดื ลมชกั แพอ้ าหาร เป็นตน้

ข้อมูลประกอบการพจิ ารณา

๑. การวางแผนการสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ ไดร้ บั การตรวจสุขภาพตามกำหนด

๒. แบบบันทึกการให้ความช่วยเหลือเบื้องต้นกับเด็กท่ีมีปัญหาสุขภาพ และวิธ
ี
ช่วยเหลือ ได้แก่ แบบบันทึกการสืบสวนโรค*๘ แบบบันทึกการให้การพยาบาล*๙

แบบบันทึกสรุปผลการปฏบิ ัตงิ านเด็กป่วยประจำเดือน*๑๐

๓. ขอ้ มลู การสง่ ต่อบคุ ลากรทางการแพทย์




145

ตวั บง่ ชท้ี ี่ ๒.๓ การส่งเสรมิ พัฒนาการดา้ นสติปัญญา ภาษาและการสอ่ื สาร




๒.๓.๑ จัดกิจกรรมส่งเสริมให้เด็กได้สังเกต สัมผัส ลองทำ คิดต้ังคำถาม สืบเสาะหาความรู้

แกป้ ญั หา จนิ ตนาการ คดิ สรา้ งสรรค์ โดยยอมรบั ความคดิ และผลงานทแี่ ตกตา่ งของเดก็



รายการพิจารณา

๑. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ท่ีส่งเสริมพัฒนาการด้านสติปัญญา ภาษา

และการสอ่ื สาร

๒. มีการจัดกิจกรรมให้เด็กได้พัฒนาทักษะกระบวนการคิด จินตนาการ และความคิด

สร้างสรรคผ์ ่านการเลน่ อย่างอสิ ระ

๓. มกี ารสง่ เสรมิ ให้เดก็ ได้แกป้ ญั หาด้วยตนเองในชวี ิตประจำวนั

๔. การสร้างบรรยากาศให้เด็กรู้สึกอบอุ่น กล้าคิดกล้าทำ ครูมีท่าทีและคำถามกระตุ้น

การคดิ และครยู อมรบั ความคดิ และผลงานของเดก็ ทแ่ี ตกตา่ งแตล่ ะคน ไมเ่ ปรยี บเทยี บ

ไมต่ คี า่ หรือตัดสินผลงานเด็ก

๕. เปิดโอกาสให้เด็กทุกคนพัฒนาทักษะกระบวนการคิด ผ่านการเล่นอย่างอิสระ และ

ได้นำเสนอผลงาน และมีพ้ืนทีจ่ ัดแสดงผลงานของเดก็

๖. การจดั สภาพแวดล้อม สือ่ อปุ กรณ์ ท่หี ลากหลายเอ้ือตอ่ การส่งเสรมิ กระตนุ้ การคดิ

ค้นคว้าและลงมือทำของเด็ก และสื่อท่ีสนับสนุนการทำกิจกรรม และสร้างผลงาน

ของเด็ก

รายละเอียดการพจิ ารณา

๑. มแี ผนการจัดประสบการณ์การเรยี นรทู้ ่สี ง่ เสรมิ พฒั นาการด้านสตปิ ญั ญา ภาษา และ

การสือ่ สาร

๒. มีการจัดกิจกรรมให้เด็กได้พัฒนาทักษะกระบวนการคิด จินตนาการ และความคิด

สรา้ งสรรค์

๓. มีการส่งเสริมให้เด็กได้แกป้ ัญหาดว้ ยตนเองในชวี ติ ประจำวนั

๔. เปิดโอกาสให้เดก็ พัฒนาทักษะกระบวนการคดิ ผ่านการเลน่ อยา่ งอสิ ระ

๕. เปดิ โอกาสใหเ้ ด็กทุกคนไดน้ ำเสนอผลงาน และมพี ืน้ ท่จี ัดแสดงผลงานของเด็ก

๖. การสรา้ งบรรยากาศท่ีเดก็ รู้สกึ อบอุ่น กลา้ คิดกลา้ ทำ ท่าทีและคำถามกระตนุ้ การคิด

การยอมรับความคดิ และผลงานทีแ่ ตกต่างของเด็กแต่ละคน ไมเ่ ปรยี บเทยี บ ไมต่ คี ่า

หรือตัดสนิ ผลงานเดก็


146

๗. การจัดสภาพแวดล้อม ส่ือ อุปกรณ์ ที่เอ้ือต่อการส่งเสริมการคิดและการลงมือ

ทำงานของเด็ก เช่น การจัดหนังสือ สมุดภาพ และส่ือท่ีสนับสนุนการทำกิจกรรม

และสร้างผลงานของเด็ก ส่ือที่มีความหลากหลายท่ีช่วยกระตุ้นการคิด และ

การค้นควา้ ของเด็ก

ข้อมูลประกอบการพจิ ารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ท่ีส่งเสริมพัฒนาการด้านการคิด ทักษะ

กระบวนการคิด จินตนาการ และความคดิ สรา้ งสรรค์

๒. กิจกรรมทส่ี ง่ เสริมใหเ้ ด็กพัฒนาทักษะกระบวนการคดิ ผา่ นการเล่นอยา่ งอสิ ระ

๓. บันทกึ ผลการจดั กิจกรรม/บันทกึ หลังการสอน

๔. บทบาทครูในขณะจัดกิจกรรมให้กับเด็ก ท่ีสนับสนุนให้เด็กคิดและลงมือทำ เช่น

การใช้คำถามกระตุ้นให้คิด การให้อิสระในการคิดและการลงมือทำงาน การยอมรับ

ความคิดและผลงานทีแ่ ตกต่าง

๕. การจดั สภาพแวดล้อม สอ่ื อุปกรณ์ และพ้ืนทแี่ สดงผลงานของเดก็

๖. หลักฐานการเรียนรู้ หรอื การร่วมกจิ กรรมของเดก็ เช่น ภาพถ่าย หรือวดี ีโอ



๒.๓.๒ จดั กิจกรรมและประสบการณ์ทางภาษาที่มีความหมายตอ่ เดก็ เพอื่ การสื่อสาร

อยา่ งหลากหลาย ฝกึ ฟงั พดู ถาม ตอบ เลา่ และสนทนาตามลำดบั ขนั้ ตอนพฒั นาการ



รายการพิจารณา

๑. ให้เด็กได้สื่อสารความต้องการด้วยภาษาท่าทาง ภาษาพูด และได้รับการตอบสนอง

อย่างเหมาะสมตามวยั

๒. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ทางภาษาท่ีหลากหลาย โดยเริ่มจากภาษาแม่/

ภาษาถ่ินก่อน แล้วจึงใช้ภาษาไทยในการสื่อสารผ่านประสบการณ์การเรียนรู้และ

การเลน่

๓. มีการจัดกิจกรรมและประสบการณ์การเรียนรู้เพ่ือพัฒนาทักษะการฟัง การพูดผ่าน

กิจกรรมท่ีหลากหลาย การจัดกิจกรรมมีลักษณะการบูรณาการ สนุกสนานและ

สร้างทัศนคติทด่ี ตี ่อการใชภ้ าษา

๔. ครู/ผู้ดูแลเด็กเป็นแบบอย่างของผู้ฟังและผู้พูดที่ดี ท้ังด้านการใช้ภาษาและมารยาท

ทดี่ ใี นการฟังและพดู


147

๕. มีการใช้ส่ือและการจัดสภาพแวดล้อมท่ีส่งเสริมทักษะการฟังและการพูดให้กับเด็ก

อย่างเหมาะสม

๖. มีการสำรวจความสามารถในการพูดการได้ยิน หากพบว่ามีเด็กท่ีมีปัญหาหรือ

ความบกพร่องในการฟังและการพูด มีการให้ความช่วยเหลือในเบ้ืองต้นตาม

ความต้องการจำเป็นของเด็ก และแนะนำผู้ปกครองหรือส่งต่อให้ผู้เชี่ยวชาญ

เฉพาะทาง เพอ่ื วินจิ ฉัยและให้ความช่วยเหลอื ตอ่ ไป

รายละเอียดการพิจารณา

๑. เปิดโอกาสให้เด็กได้สื่อสารความต้องการและความรู้สึกด้วยภาษาท่าทาง และ

ภาษาพูดอย่างเหมาะสมตามวัย และเด็กได้รับการตอบสนองอย่างเหมาะสม ด้วย

การสร้างความรู้สึกมั่นใจที่จะพูดที่จะสื่อสาร มีเวลาให้เด็กแต่ละคนอย่างเพียงพอ

ในการพูดแสดงความคิดเห็น แสดงความรู้สึก ต้ังคำถาม บอกเล่าประสบการณ์

ให้คำแนะนำและเสริมแรงทางบวก ไม่ทำให้เด็กรู้สึกขาดความม่ันใจด้วยการตำหน ิ

เปรยี บเทยี บ ทำใหร้ ูส้ กึ อาย หรอื เสยี หน้า

๒. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ทางภาษาที่หลากหลาย โดยให้ความสำคัญ

ของภาษาแม่/ภาษาถิ่นเป็นลำดับต้น การออกแบบการจัดประสบการณ์เน้น

การเรียนรู้อย่างมีความสุขผ่านกิจกรรมและเล่นอย่างมีความหมายต่อเด็ก และ

สอดคล้องกับบริบทสงั คมและวัฒนธรรมของเดก็

๓. มีการจัดกิจกรรมและประสบการณ์การเรียนรู้เพ่ือพัฒนาทักษะการฟังการพูดผ่าน

กิจกรรมท่ีหลากหลาย การจัดกิจกรรมมีลักษณะการบูรณาการ สนุกสนานและ

สรา้ งทัศนคตทิ ่ีดตี ่อการใชภ้ าษา

๔. ครู/ผู้ดูแลเด็กเป็นแบบอย่างของผู้ฟังและผู้พูดที่ดี ทั้งด้านการใช้ภาษาและมารยาท

ทดี่ ีในการฟังและพูด

๕. มีการใช้สื่อและการจัดสภาพแวดล้อมท่ีส่งเสริมทักษะการฟังและการพูดให้กับเด็ก

อย่างเหมาะสม เชน่ การจัดมมุ หนังสอื มมุ บทบาทสมมุติ มมุ การเล่นหุน่

๖. มีการสำรวจความสามารถในการพูด การได้ยิน หากพบว่ามีเด็กท่ีมีปัญหาหรือ

ความบกพร่องในการฟังและการพูด มีการให้ความช่วยเหลือในเบ้ืองต้นตาม

ความต้องการจำเป็นของเด็ก และแนะนำผู้ปกครองหรือส่งต่อให้ผู้เชี่ยวชาญ

เฉพาะทาง เพอ่ื วนิ ิจฉัยและใหค้ วามชว่ ยเหลือต่อไป


148

ขอ้ มูลประกอบการพิจารณา

๑. ขณะทำกิจกรรมที่ครูเปิดโอกาสให้เด็กได้พูด ได้แสดงความคิดเห็น และท่าทีในการ

ตอบสนองของครู และการจดั กิจกรรมท่ีสง่ เสริมการให้เดก็ ไดฟ้ งั และพดู

๒. แผนการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรทู้ ส่ี ง่ เสรมิ ทกั ษะทางภาษา ดา้ นการฟงั และการพดู

๓. บันทึกผลการจัดกิจกรรม/บันทึกหลงั การสอน

๔. หลักฐานการเรียนรู้ หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานของเด็ก ภาพถ่าย

หรือวีดีโอ

๕. สื่อ และจดั สภาพแวดลอ้ มที่สง่ เสรมิ ทกั ษะการฟงั และการพูดให้กับเดก็

๖. แบบบนั ทกึ คำพูดของเด็ก เชน่ กรณเี ด็กพดู ชา้



๒.๓.๓ จัดกิจกรรมปลูกฝังให้เด็กมีนิสัยรักการอ่านให้เด็กมีทักษะการดูภาพ ฟังเรื่องราว พูด

เลา่ อา่ น วาด/เขยี น เบื้องตน้ ตามลำดบั พฒั นาการ โดยครู/ผดู้ แู ลเด็ก เป็นตัวอย่าง

ของการพูด และการอ่านทถี่ ูกต้อง



รายการพจิ ารณา

๑. เด็กเลือกอ่านหนังสือในมุมหนังสือหรือสถานที่ที่ครูจัดไว้ให้อย่างอิสระ มีความรู้สึก

มั่นใจท่ีจะอ่านและส่ือสารความคิด ความต้องการ และความรู้สึก ผ่านการพูด

วาดรูป หรอื ขีดเขียนอย่างเหมาะสมตามวยั และระดับพฒั นาการ

๒. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้การอ่านและการเขียนเบ้ืองต้น มีลักษณะ

การบูรณาการผ่านกิจกรรมที่หลากหลาย ด้วยการออกแบบกิจกรรมให้ความสำคัญ

กบั การเรยี นรู้การอา่ นและเขียนอยา่ งมีความสขุ และมีความหมายตอ่ เดก็

๓. การจัดกิจกรรมและประสบการณ์การเรียนรู้ รวมท้ังการเตรียมความพร้อมก่อน

การอ่านและการเขียน อยู่บนพ้ืนฐานของพัฒนาการและธรรมชาติการเรียนรู้ภาษา

ของเด็กปฐมวัย

๔. การจัดกิจกรรมท่ีเน้นการสร้างเจตคติท่ีดีต่อการใช้ภาษาอย่างมีความสุขและ

มีความหมายต่อเด็ก การเป็นผู้ฟังและผู้พูดที่ดีมากกว่าการเน้นความสมบูรณ์แบบ

ของการอา่ นและเขียน

๕. มีการจัดกิจกรรมท่ีส่งเสริมให้เด็กมีนิสัยรักการอ่าน การสร้างความคุ้นเคยและ

การเห็นคุณค่าของการอ่านและการเขียน โดยบรู ณาการการอ่านการเขยี นสู่กจิ กรรม

ประจำวัน


149

๖. มีการใช้ส่ือและการจัดสภาพแวดล้อมที่ส่งเสริมทักษะการอ่านและการเขียน

เบอ้ื งตน้ ให้กบั เด็กอย่างเหมาะสม จัดเตรยี มกระดาษ เครื่องเขยี น ใหเ้ ดก็ เลือกเขียน

อย่างอิสระตามความต้องการ และครู/ผู้ดูแลเด็กเป็นแบบอย่างที่ดีด้านการอ่าน

และการเขียนใหก้ บั เด็ก

๗. มกี ารประเมินความสามารถตามวยั ในการอ่าน การเขียนภาพและสญั ลกั ษณ์ของเดก็

หากพบว่ามีเด็กที่มีปัญหาในการอ่านและการเขียน ต้องให้ความช่วยเหลือใน

เบื้องตน้ และแนะนำผ้ปู กครองหรอื สง่ ต่อแพทย/์ เจ้าหนา้ ท่สี าธารณสขุ

รายละเอียดการพจิ ารณา

๑. เด็กส่ือสารความคิด ความต้องการ และความรู้สึกผ่านการวาดรูป หรือขีดเขียน

อย่างเหมาะสมตามวัย เด็กมีอิสระในการเลือกอ่านหนังสือในมุมหนังสือหรือท่ีท่ีคร
ู
จัดไว้ให้ และเด็กทุกคนได้รับการตอบสนองอย่างเหมาะสมด้วยการสร้างความรู้สึก

ม่นั ใจทีจ่ ะอา่ นและเขยี น

๒. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้การอ่านและการเขียนเบื้องต้นมีลักษณะ

การบูรณาการผ่านกิจกรรมท่ีหลากหลาย การออกแบบกิจกรรมให้ความสำคัญ

กบั การเรยี นรู้การอ่านและเขียนอย่างมคี วามสขุ และมีความหมายต่อเดก็

๓. การจัดกิจกรรมและประสบการณ์การเรียนรู้เพื่อพัฒนาทักษะการอ่านการเขียน

อยู่บนพื้นฐานของพัฒนาการและธรรมชาติการเรียนรู้ภาษาของเด็กปฐมวัย การจัด

กิจกรรมการอ่านเขียนจึงครอบคลุมการเตรียมความพร้อมของเด็กก่อนการอ่าน

และการเขียน เช่น การอ่านหนังสือภาพ การอ่านแบบคาดเดาจากหนังสือนิทาน

การอ่านคำท่ีติดอยู่ทั่วไปในห้องเรียนและบริเวณห้องเรียน การพัฒนาการใช้

กล้ามเนื้อมือ น้ิวมือ การทำงานประสานสัมพันธ์ระหว่างมือกับตา การขีดเขี่ย

การเขยี นทเ่ี ลยี นแบบการเขยี นของผใู้ หญแ่ ต่ยังไมเ่ ปน็ การเขยี นที่ถกู ต้อง เปน็ ตน้

๔. การจัดกิจกรรมให้ความสำคัญของการสร้างทัศนคติที่ดีต่อการใช้ภาษามากกว่า

การเน้นความสมบูรณ์แบบของการอ่านและเขียน กจิ กรรมการพฒั นาทักษะการอา่ น

เขยี นจึงเปน็ กิจกรรมทีเ่ ดก็ เรียนรู้อยา่ งมีความสุข และมีความหมายตอ่ เดก็

๕. มีการจัดกิจกรรมที่ส่งเสริมให้เด็กมีนิสัยรักการอ่าน การสร้างความคุ้นเคยและ

การเหน็ คุณค่าของการอ่านและการเขียน โดยบูรณาการการอา่ นการเขียนสกู่ ิจกรรม

ประจำวัน เช่น การอ่านกติกาข้อตกลงของห้อง การอ่านนิทานให้เด็กฟัง การอ่าน

ช่อื เด็กในหอ้ งเรยี น การอ่านเมนอู าหารกลางวนั การเขียนคำหรือประโยคสน้ั ๆ ตาม

ทเี่ ดก็ พูด การเขียนชอื่ เด็กในผลงาน เปน็ ต้น


150

๖. มีการใช้ส่ือและการจัดสภาพแวดล้อมที่ส่งเสริมทักษะการอ่านและการเขียน

เบ้อื งตน้ ใหก้ ับเดก็ อย่างเหมาะสม จดั เตรียมกระดาษ เคร่ืองเขียน ให้เด็กเลือกเขียน

อย่างอิสระตามความต้องการและครู/ผู้ดูแลเด็กเป็นแบบอย่างท่ีดีด้านการอ่านและ

การเขยี นใหก้ ับเด็ก

๗. มีการสำรวจความสามารถในการอ่านการเขียนของเด็ก หากพบว่ามีเด็กท่ีมีปัญหา

หรือความบกพร่องในการอ่านและการเขียนมีการให้ความช่วยเหลือในเบ้ืองต้นตาม

ความตอ้ งการจำเปน็ ของเดก็ และแนะนำผปู้ กครองหรอื สง่ ตอ่ ใหผ้ เู้ ชย่ี วชาญเฉพาะทาง

เพ่อื วินิจฉยั และให้ความชว่ ยเหลือต่อไป

ขอ้ มูลประกอบการพิจารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ที่ส่งเสริมทักษะทางภาษาด้านการอ่านและ

การเขยี น

๒. บนั ทกึ ผลการจัดกิจกรรม/บันทึกหลงั การสอน

๓. หลักฐานการเรียนรู้หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานของเด็ก ภาพถ่าย

หรือวีดโี อ

๔. ส่อื และจัดสภาพแวดล้อมท่สี ง่ เสรมิ ทกั ษะการอ่านและการเขียนใหก้ ับเด็ก

๕. แบบบนั ทึกการอ่านและการเขียนของเด็กเปน็ รายบคุ คล

๖. แผนการจัดกจิ กรรม/โครงการเพ่ือส่งเสรมิ ให้เด็กมีนสิ ัยรกั การอ่าน



๒.๓.๔ จดั ใหเ้ ดก็ มปี ระสบการณเ์ รยี นรเู้ กย่ี วกบั ตวั เดก็ บคุ คล สงิ่ ตา่ งๆ สถานที่ และธรรมชาต
ิ
รอบตวั ดว้ ยวิธกี ารท่ีเหมาะสมกบั วยั และพฒั นาการ



รายการพจิ ารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้เกี่ยวกับตัวเด็ก บุคคล สถานที่ สิ่งต่างๆ และ

ธรรมชาติรอบตัว สามารถเชื่อมโยงสิ่งท่ีเรียนรู้ใหม่กับความรู้และประสบการณ์เดิม

ของเด็ก ยืดหยุ่นและพร้อมปรับเปลี่ยนให้เหมาะกับความสนใจและความต้องการ

ของเด็ก

๒. การจัดกิจกรรมมุ่งให้เด็กมีความกระตือรือร้นที่จะเรียนรู้ สนใจส่ิงท่ีอยู่รอบตัว และ

เรยี นรกู้ ระบวนการแสวงหาความรู้ หาคำตอบในสงิ่ ทสี่ งสยั ผา่ นกจิ กรรมทหี่ ลากหลาย

๓. การใช้สื่อ/อุปกรณ์ และแหล่งเรียนรู้ท่ีหลากหลายสอดคล้องกับสาระการเรียนรู้

บรบิ ทสังคม วฒั นธรรมท้องถิน่ และความสนใจของเดก็


151

๔. จัดพื้นท่ีและโอกาสให้เด็กทุกคนได้นำเสนอส่ิงท่ีเด็กเรียนรู้ และผลงานที่เกิดจาก

การเรยี นรู้ของเด็ก

รายละเอียดการพจิ ารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ให้เด็กมีความรู้เกี่ยวกับตัวเด็ก บุคคล และ

สถานท่ีแวดล้อมธรรมชาติรอบตัว ส่ิงต่างๆ รอบตัว โดยการกำหนดสาระต้องเป็น

เน้ือหาท่ีมีความหมายต่อเด็ก สามารถเช่ือมโยงส่ิงท่ีเรียนรู้ใหม่กับความรู้ และ

ประสบการณ์เดิมของเด็ก สาระท่ีกำหนดในแผนต้องยืดหยุ่นและพร้อมปรับเปลี่ยน

ให้เหมาะกบั ความสนใจและความตอ้ งการของเดก็

๒. การจัดกิจกรรมมุ่งให้เด็กมีความกระตือรือร้นท่ีจะเรียนรู้ สนใจส่ิงที่อยู่รอบตัว

และเรียนรู้กระบวนการแสวงหาความรู้หาคำตอบในสิ่งที่สงสัย ผ่านกิจกรรม

ท่หี ลากหลาย เช่น การค้นคว้า สำรวจ ทดลอง รวบรวมข้อมลู และสรปุ ผล กิจกรรม

ทีจ่ ัดข้นึ มที ง้ั กิจกรรมเด่ยี วและกิจกรรมกลมุ่ ทเี่ หมาะกบั วัยของเดก็

๓. การใช้ส่ือ/อุปกรณ์และแหล่งเรียนรู้ท่ีหลากหลายสอดคล้องกับสาระการเรียนร ู้

บริบทสังคม วฒั นธรรมท้องถิ่น และความสนใจของเด็ก

๔. จัดพ้ืนท่ีและโอกาสให้เด็กทุกคนได้นำเสนอสิ่งท่ีเด็กเรียนรู้และผลงานท่ีเกิดจาก

การเรยี นรู้ของเดก็

ขอ้ มูลประกอบการพจิ ารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ให้เด็กมีความรู้เก่ียวกับตัวเด็ก บุคคล และ

สถานทีแ่ วดลอ้ ม ธรรมชาตริ อบตวั สงิ่ ต่างๆ รอบตวั

๒. การจัดกจิ กรรมทห่ี ลากหลายและเหมาะสมกับเด็ก

๓. บันทกึ ผลการจดั กจิ กรรม/บันทึกหลังการสอน

๔. ร่องรอย/หลักฐานการเรียนรู้ หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานของเด็ก

ภาพถา่ ย หรือวีดโี อ




152

๒.๓.๕ จัดกิจกรรมและประสบการณ์ด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เบ้ืองต้นตามวัย

โดยเด็กเรียนรผู้ ่านประสาทสัมผสั และลงมือปฏบิ ตั ิดว้ ยตนเอง



รายการพิจารณา

๑. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ท่ีส่งเสริมทักษะคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร
์
แบบบรู ณาการ

๒. มกี ารจดั กิจกรรมทีส่ ง่ เสรมิ ทักษะพน้ื ฐานดา้ นคณิตศาสตร์และวทิ ยาศาสตร ์

๓. การนำความรู้และทักษะพื้นฐานด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์มาใช้ในชีวิต

ประจำวนั

๔. มีการบันทกึ ทกั ษะด้านคณติ ศาสตร์และวิทยาศาสตรข์ องเดก็ เป็นรายบุคคล

รายละเอียดการพิจารณา

๑. มีแผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ที่ส่งเสริมทักษะคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์

แบบบรู ณาการ๒.๓.๕_๑, ๒.๓.๕_๒

๒. มีการจัดกิจกรรมท่ีส่งเสริมทักษะพ้ืนฐานด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ เช่น

การสังเกต การจำแนก การเปรียบเทียบ จำนวน การวัด มติ ิสมั พนั ธ์ (พน้ื ที/่ ระยะ)

แบบรปู ความสมั พนั ธแ์ ละเวลา ผา่ นกจิ กรรมและการใชป้ ระสาทสมั ผสั ทห่ี ลากหลาย

๓. การนำความรู้และทักษะพื้นฐานด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์มาใช้ในชีวิต

ประจำวัน

๔. มกี ารบันทึกทักษะดา้ นคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ของเด็กเป็นรายบคุ คล

ข้อมลู ประกอบการพิจารณา

๑. แผนการจดั ประสบการณ์การเรียนร้สู ง่ เสริม

๒. การจดั กจิ กรรมทกั ษะคณติ ศาสตรแ์ ละวิทยาศาสตร์

๓. บนั ทึกผลการจัดกจิ กรรม/บันทกึ หลงั การสอน

๔. หลักฐานการเรียนรู้หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานของเด็ก ภาพถ่าย

หรือวดี โี อ

๕. แบบบันทึกทักษะทางคณิตศาสตร์และวทิ ยาศาสตร์ของเดก็ เปน็ รายบคุ คล




153

ตวั บ่งช้ี ๒.๔ การสง่ เสรมิ พฒั นาการดา้ นอารมณ์ จติ ใจ-สงั คม ปลูกฝังคณุ ธรรมและ

ความเปน็ พลเมอื งดี




๒.๔.๑ สรา้ งความสัมพนั ธ์ทด่ี แี ละม่ันคง ระหว่างผู้ใหญก่ ับเดก็ จดั กจิ กรรมสรา้ งเสรมิ

ความสัมพนั ธ์ทดี่ ีระหว่างเดก็ กับเด็ก และการแกไ้ ขข้อขดั แยง้ อยา่ งสรา้ งสรรค์



รายการพิจารณา

๑. ให้ความสำคัญกับเด็กทุกคนรับฟังและยอมรับความแตกต่างระหว่างบุคคล สร้าง

บรรยากาศที่ส่งเสริมให้เด็กมีความม่ันคงทางอารมณ์ เห็นคุณค่าและมีความ

ภาคภูมิใจในตนเอง

๒. ให้แรงเสริมทางบวกต่อพฤติกรรมท่ีดี ชมเชย ให้กำลังใจอย่างสม่ำเสมอ ท้ังจากครู/

ผ้ดู แู ลเดก็ และจากกลุม่ เพอ่ื น

๓. จัดกิจกรรมท่ีส่งเสริมให้เด็กรับรู้เกี่ยวกับตนเอง ท้ังความคิด ความรู้สึก และ

การแสดงออกอยา่ งเหมาะสมกบั กาลเทศะตามวัย

๔. ฝึกทักษะในการติดตาม กำกับ และประเมินตนเองด้วยการชวนให้เด็กแสดง

ความคิดเห็นต่อการทำกิจกรรมหรือจากผลงานของเด็ก ชวนให้เด็กคิดตั้งคำถาม

เพ่อื การพัฒนาหรือปรับปรุงตนเอง

๕. จัดกิจกรรมที่เด็กได้พัฒนาการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างเด็กกับครู/ผู้ดูแลเด็ก

เดก็ ตอ่ เดก็ และจดั การแกไ้ ขความขัดแยง้ ทีเ่ กดิ ขนึ้ ได้อย่างเหมาะสม

รายละเอียดการพิจารณา

๑. การสร้างบรรยากาศและสภาพแวดล้อมท่ีส่งเสริมให้เด็กรู้สึกอบอุ่น ปลอดภัย

มีความมั่นคงทางอารมณ์ เห็นคุณค่า และมีความภาคภูมิใจในตนเอง ด้วยการ

ให้ความสำคัญกับเด็กทุกคน ยอมรับความแตกต่างของเด็กแต่ละคน พร้อมรับฟัง

และให้โอกาสเด็กทุกคนได้แสดงความคิดเห็นและแสดงออกถึงความต้องการของ

ตนเอง เมอ่ื ทำผดิ ครพู รอ้ มจะใหค้ ำแนะนำ ชวนใหเ้ ดก็ คดิ ยอมรบั ผดิ พรอ้ มทจี่ ะปรบั

และพัฒนาตนเอง

๒. การใหแ้ รงเสริมทางบวกต่อพฤตกิ รรมท่ดี ี ชมเชย ใหก้ ำลังใจ อยา่ งสมำ่ เสมอ ทง้ั จาก

คร/ู ผูด้ ูแลเด็กและจากกลมุ่ เพ่อื น

๓. การจัดกิจกรรมท่ีส่งเสริมให้เด็กรับรู้เกี่ยวกับตนเอง ทั้งความคิดความรู้สึกและ

การแสดงออกอย่างเหมาะสมตามวัย เช่น การวาดภาพตนเองและเล่าเร่ืองของ


154

ตนเอง การเล่าถึงสิ่งที่ตนเองถนัด ชอบ และสนใจ การบอกเล่าถึงความรู้สึกของ

ตนเองตอ่ เหตกุ ารณห์ รอื สถานการณท์ เ่ี กดิ ขน้ึ ทง้ั สง่ิ ทเี่ กดิ ขน้ึ จรงิ ในนทิ านหรอื เรอื่ งเลา่

๔. การฝึกทักษะในการติดตาม กำกับ และประเมินตนเอง จากขั้นตอนของสรุป

การเรียนรู้ของเด็ก ด้วยการชวนให้เด็กแสดงความคิดเห็นต่อการทำกิจกรรมหรือ

จากผลงานของเดก็ ตง้ั คำถามหรอื ชวนใหเ้ ดก็ คดิ เพอ่ื การพฒั นาหรอื ปรบั ปรงุ ตนเอง

๕. การจัดกิจกรรมที่เด็กได้พัฒนาการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างเด็กกับครู/ผู้ดูแลเด็ก

เด็กต่อเด็ก และบริหารจัดการความขัดแย้งที่เกิดขึ้นได้อย่างเหมาะสม เช่น การจัด

ให้เด็กไดเ้ ล่นและทำกจิ กรรมกลุ่มอย่เู สมอ ใหเ้ ดก็ ได้เสนอความคิดเหน็ ตอ่ การทำงาน

กลุ่ม การให้เด็กได้ร่วมคิด ร่วมแก้ปัญหาในกรณีท่ีเกิดความขัดแย้งขึ้นระหว่าง

เดก็ ดว้ ยกนั

ข้อมูลประกอบการพิจารณา

๑. ครู/ผดู้ ูแลเดก็ กับเด็ก เด็กกบั เดก็ สร้างความสมั พันธ์ท่มี น่ั คงทางบวกระหว่างกัน

๒. มีการให้แรงเสริมทางบวกตอ่ พฤติกรรมที่ดี ชมเชย ให้กำลงั ใจและรบั ฟังเด็ก

๓. มกี ารจดั กจิ กรรมทช่ี ว่ ยใหเ้ ดก็ สามารถรบั รเู้ กยี่ วกบั ตนเอง มคี วามมนั่ ใจกลา้ แสดงออก

และแสดงอารมณ์ไดอ้ ยา่ งเหมาะสมตามวัย

๔. มกี ารจดั กจิ กรรมกลมุ่ ทช่ี ว่ ยใหเ้ ดก็ ไดเ้ รยี นรเู้ กยี่ วกบั การเลน่ และการทำงานรว่ มกบั เพอื่ น

๕. แผนการจัดประสบการณ์มีขั้นตอนท่ีเด็กได้สะท้อนการประเมินการทำงาน

หรือผลงานของเดก็



๒.๔.๒ จดั กจิ กรรมสง่ เสรมิ ใหเ้ ดก็ มคี วามสขุ แจม่ ใส รา่ เรงิ ไดแ้ สดงออกดา้ นอารมณ์ ความรสู้ กึ

ทด่ี ตี อ่ ตนเอง โดยผา่ นการเคลอื่ นไหวรา่ งกาย ศลิ ปะ ดนตรี ตามความสนใจและถนดั



รายการพจิ ารณา

๑. จัดกิจกรรมให้เด็กทุกคนได้แสดงออกทางอารมณ์อย่างอิสระ โดยครู/ผู้ดูแลเด็ก

ยมิ้ แยม้ แจม่ ใส เอาใจใสใ่ นการนำเสนอ การตอบสนองกบั เดก็ และสนใจในสง่ิ ทเ่ี ดก็ ทำ

๒. ครจู ดั ใหเ้ ดก็ มปี ระสบการณท์ างสนุ ทรยี ภาพ ผา่ นงานศลิ ปะ ดนตรี และการเคลอื่ นไหว

ร่างกายตามความสนใจและความถนดั

๓. ครูให้โอกาสเด็กได้ชื่นชมผลงานของตนเองและผู้อื่น เพื่อสร้างความสุขและ

ความภมู ใิ จในตวั เอง

๔. ครูเป็นแบบอย่างท่ีดีควบคุมการแสดงออกทางอารมณ์ได้อย่างเหมาะสม ทั้ง

ทางสหี น้าและทา่ ทาง


155

๕. ครู/ผู้ดูแลเด็ก นำผลการประเมินหลังจากจัดกิจกรรมมาพิจารณาปรับปรุงวิธีการ

ทจี่ ะใหก้ ารช่วยเหลือเด็กทีไ่ มม่ ีความสขุ /ไมร่ ่าเริง

รายละเอียดการพจิ ารณา

๑. จัดกิจกรรมให้เด็กทุกคนได้แสดงออกทางอารมณ*์ ๑๑ อย่างอิสระ โดยครู/ผู้ดูแลเด็ก

ยมิ้ แยม้ แจม่ ใส เอาใจใสใ่ นการนำเสนอ การตอบสนองกบั เดก็ และสนใจในสง่ิ ทเ่ี ดก็ ทำ

๒. ครจู ดั ใหเ้ ดก็ มปี ระสบการณท์ างสนุ ทรยี ภาพ ผา่ นงานศลิ ปะ ดนตรี และการเคลอื่ นไหว

ร่างกายตามความสนใจและความถนดั

๓. ครูให้โอกาสเด็กได้ชื่นชมผลงานของตนเองและผู้อื่น เพ่ือสร้างความสุขและ

ความภูมใิ จในตัวเอง

๔. ครูเป็นแบบอย่างที่ดีควบคุมการแสดงออกทางอารมณ์ได้อย่างเหมาะสม ท้ัง

ทางสหี นา้ และท่าทาง

๕. ครู/ผู้ดูแลเด็ก นำผลการประเมินหลังจากจัดกิจกรรมมาพิจารณาปรับปรุงวิธีการ

ท่จี ะใหก้ ารชว่ ยเหลือเดก็ ทไ่ี ม่มีความสขุ /ไมร่ า่ เริง

ข้อมูลประกอบการพจิ ารณา

๑. การสอบถามคร/ู ผดู้ แู ลเดก็ /เพอ่ื นร่วมงาน/เดก็ /ผปู้ กครอง

๒. แผนการจัดประสบการณ์มีขั้นตอนท่ีเด็กได้สะท้อนการประเมินการทำงานหรือ

ผลงานของเดก็



๒.๔.๓ จัดกิจกรรมและประสบการณ์ ปลูกฝังคุณธรรมให้เด็กใฝ่ดี มีวินัย ซ่ือสัตย์ รู้จักสิทธ
ิ
และหน้าท่ีรับผิดชอบของพลเมืองดี รักครอบครัว โรงเรียน ชุมชนและประเทศชาติ

ด้วยวิธีทเี่ หมาะสมกับวัย และพัฒนาการ



รายการพจิ ารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้เพื่อปลูกฝังให้เด็กมีคุณธรรม จริยธรรม และ

ค่านิยมทพี่ งึ ประสงค์ตามวยั โดยบรู ณาการกบั สาระการเรียนรู้

๒. จัดกิจกรรมที่ส่งเสริมและปลูกฝังให้เด็กมีคุณธรรม จริยธรรมและค่านิยม

ท่ีพงึ ประสงค์ โดยใหเ้ ด็กไดล้ งมือทำ ไดค้ ดิ เชิงเหตผุ ลทางจริยธรรม และนำไปปฏิบัต
ิ
ไดจ้ ริง

๓. นำสถานการณ์ เหตุการณ์ในชีวิตประจำวัน/ในนิทานมาเรียนรู้ หรือการนำ

ประสบการณ์ที่ได้จากการทำกิจกรรมไปปรับใช้ได้ในชีวิตจริง มีการติดตามให้ม
ี
การปฏบิ ตั อิ ย่างต่อเนื่อง


156

๔. ส่งเสริมให้เด็กปฏิบัติตามข้อตกลง/กฎ กติกา มีความรับผิดชอบ ด้วยการสร้างวินัย

เชิงบวก

๕. จัดกิจกรรมให้เด็กเป็นผู้นำ/ผู้ตาม รู้จักสิทธิและหน้าท่ีตามวิถีประชาธิปไตยอันมี

พระมหากษตั รยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ และการมอบหมายหนา้ ทคี่ วามรบั ผดิ ชอบตอ่ สว่ นรวม

รายละเอยี ดการพิจารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้เพื่อปลูกฝังให้เด็กมีคุณธรรม จริยธรรม และ

ค่านิยมท่ีพึงประสงค์ตามวัย โดยจัดในลักษณะการบูรณาการกับสาระการเรียนร ู้

หรือจัดเป็นกิจกรรมเฉพาะเพ่ือกระตุ้นให้เด็กเกิดพฤติกรรมท่ีพึงประสงค์ในเรื่อง

ทใ่ี กลต้ วั เด็ก เข้าใจและนำสูก่ ารปฏบิ ัตไิ ดง้ ่าย

๒. จดั กจิ กรรมทส่ี ง่ เสรมิ และปลกู ฝงั ใหเ้ ดก็ มคี ณุ ธรรม จรยิ ธรรมและคา่ นยิ มทพี่ งึ ประสงค ์

โดยให้เด็กได้ลงมือทำได้คิดเชิงเหตุผลทางจริยธรรม เพ่ือให้เด็กเข้าใจสิ่งที่เป็น

นามธรรม เช่น การเรียนรู้ผ่านการฟังนิทานที่เช่ือมโยงสู่คุณธรรมจริยธรรม

การเลน่ บทบาทสมมุติ นิทานหุ่น

๓. การสร้างเสริมคุณธรรม จริยธรรม และค่านิยมที่พึงประสงค์ให้เกิดข้ึนในชีวิตจริง

อาจทำได้โดยการนำสถานการณ์ เหตุการณ์ในชีวิตประจำวัน มาเป็นประโยชน์ใน

การเรียนรู้ หรือการนำประสบการณ์ท่ีได้จากการทำกิจกรรมไปปรับใช้ได้ในชีวิตจริง

ติดตามให้มีการปฏิบัตอิ ย่างตอ่ เน่ืองเพ่ือให้เกดิ เปน็ พฤติกรรมความเคยชิน

๔. การส่งเสริมให้เดก็ ปฏิบตั ติ ามกฎ กตกิ า มีความรบั ผิดชอบ ด้วยการใช้วนิ ยั เชงิ บวก

๕. การจัดกิจกรรมการเป็นผู้นำ ผู้ตาม รู้จักสิทธิ และหน้าที่ตามวิถีประชาธิปไตยอันม
ี
พระมหากษตั รยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ และการมอบหมายหนา้ ทค่ี วามรบั ผดิ ชอบตอ่ สว่ นรวม

ขอ้ มูลประกอบการพิจารณา

๑. แผนการจัดประสบการณ์การเรียนรู้เพื่อปลูกฝังให้เด็กมีคุณธรรม จริยธรรม และ

คา่ นยิ มทีพ่ ึงประสงค์ตามวยั การเปน็ ผู้นำ และผตู้ ามท่ดี
ี
๒. บนั ทกึ ผลการจดั กิจกรรม/บันทึกหลงั การสอน

๓. หลักฐานการเรียนรู้หรือการร่วมกิจกรรมของเด็ก เช่น ผลงานของเด็ก ภาพถ่าย

หรือวีดีโอ




157

ตวั บง่ ชท้ี ี่ ๒.๕ การสง่ เสรมิ เดก็ ในระยะเปลย่ี นผา่ นใหป้ รบั ตวั สกู่ ารเชอื่ มตอ่ ในขน้ั ถดั ไป




๒.๕.๑ จัดกิจกรรมกับผู้ปกครองให้เตรียมเด็กก่อนจากบ้านเข้าสู่สถานพัฒนาเด็กปฐมวัย/

โรงเรียน และจดั กจิ กรรมชว่ งปฐมนิเทศให้เด็กค่อยปรับตวั ในบรรยากาศทีเ่ ป็นมติ ร



รายการพิจารณา

๑. สื่อสารและให้คำแนะนำเกี่ยวกับการเตรียมความพร้อมของผู้ปกครองและเด็ก

กอ่ นเข้าส่สู ถานพฒั นาเด็กปฐมวัย/โรงเรยี น

๒. รวบรวมข้อมูลพื้นฐานของเด็กเกี่ยวกับสุขภาพการเติบโต พัฒนาการและพฤติกรรม

ของเด็ก ตลอดจนความตอ้ งการพิเศษและปัญหาทอี่ าจพบไดเ้ พือ่ ส่งต่อในขนั้ ถัดไป

๓. จัดให้พ่อแม่ ผู้ปกครองพาเด็กไปทำความรู้จักสถานพัฒนาเด็กปฐมวัย/โรงเรียนและ

พบคร/ู ผดู้ แู ลเด็ก

๔. ครู/ผู้ดูแลเด็ก ศึกษาข้อมูลเก่ียวกับเด็กและเตรียมความพร้อมเพ่ือให้การดูแลและ

พัฒนาเด็กได้เหมาะสมอย่างตอ่ เน่ือง

๕. มีการสื่อสารของครู/ผู้ดูแลเด็กระหว่างช้ันหรือไปสู่สถานพัฒนาเด็กปฐมวัยแห่งใหม ่

ดว้ ยการส่งตอ่ ขอ้ มลู ประวัติ ผลพัฒนาการและการเรียนรู้ โดยให้ผ้ปู กครองรบั ทราบ

และมีสว่ นรว่ มกนั พฒั นาเดก็ อย่างตอ่ เน่ือง

รายละเอียดการพิจารณา

๑. ก่อนถึงระยะเปล่ียนผ่านจากบ้านไปสู่สถานพัฒนาเด็กปฐมวัย จากชั้นเด็กเล็กไปสู
่
ช้ันถัดไป เด็กและผู้ปกครองจำเป็นจะต้องมีการเตรียมตัวเพื่อเด็กจะได้ปรับตัว

ไดง้ ่ายตอ่ การเปล่ยี นแปลงของวิถชี วี ิต เวลา กิจวตั รประจำวนั ไปสูก่ ารเปลย่ี นแปลง

ท่ีต้องเจอคนแปลกหน้าพบคนท่ีหลากหลาย กิจวัตรและกิจกรรมที่หลากหลาย

เปล่ียนไปจากสภาพเดมิ

๒. คร/ู ผดู้ แู ลเดก็ จะเปน็ คนสำคญั ในการใหข้ อ้ มลู และแนะนำวา่ ผปู้ กครองจะชว่ ยใหเ้ ดก็

เตรียมตัวอย่างไร ซึ่งอาจหมายถึงการปรับเปล่ียนเวลาและวิถีประจำวัน การนอน

การตื่น การเปลี่ยนสถานท่ี เป็นต้น ซึ่งผู้ปกครองสามารถท่ีจะทำความเข้าใจและ

ไปเตรยี มเด็กตามลำดบั เพ่ือใหเ้ ดก็ ได้เกิดความคนุ้ เคย และปรับตัวไดง้ า่ ย

๓. พ่อแม่ ผู้ปกครอง ควรจะได้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับตัวเด็กและสมุดสุขภาพเด็กท่ีจะ

นำมาให้สถานพัฒนาเด็กปฐมวัย เพื่อจะได้มีประวัติท่ีสมบูรณ์ท่ีครู/ผู้ดูแลเด็กจะได
้
ปฏิบัติต่อเด็กได้เหมาะสม ในกรณีที่เด็กมีโรคประจำตัว/ความต้องการพิเศษ เช่น


158

เป็นโรคลมชัก หอบหืด แพ้อาหารทะเล ฯลฯ หรือแม้แต่พ้ืนอารมณ์ของเด็ก ถ้าคร
ู
ได้รู้จะวางแผนในการดูแลเด็กได้อย่างเหมาะสมเป็นรายบุคคล ซ่ึงครู/ผู้ดูแลเด็ก

ในชน้ั จะตอ้ งรวบรวมสิ่งที่เกิดข้นึ ในชน้ั ของตวั และสง่ ใหค้ รใู นช้นั ตอ่ ไป

๔. เม่ือรวบรวมแล้วต้องแลกเปลี่ยนระหว่างครูกับผู้ปกครอง และครูกับครูในชั้นต่อไป

ท้ังประวัติสุขภาพ พฒั นาการ และการเจริญเตบิ โต

ข้อมลู ประกอบการพิจารณา

๑. กำหนดการปฐมนิเทศ

๒. เอกสารต่างๆ เกย่ี วกบั สถานพัฒนาเดก็ ปฐมวัย

๓. แนวทางการจดั กิจกรรมเตรยี มเดก็ จากบา้ นสสู่ ถานพฒั นาเด็กปฐมวยั /โรงเรยี น



๒.๕.๒ จัดกิจกรรมส่งเสริมการปรับตัวก่อนเข้ารับการศึกษาในระดับท่ีสูงขึ้นแต่ละข้ัน จนถึง

การเปน็ นกั เรียนระดับช้นั ประถมศึกษาปีที่ ๑



รายการพจิ ารณา

๑. ครู/ผู้ดูแลเด็ก ศึกษาหลักสูตรการศึกษาปฐมวัยและหลักสูตรแกนกลางการศึกษา

ขั้นพื้นฐาน การจดั การเรยี นการสอนในระดับช้ันประถมศึกษาปีท่ี ๑

๒. ครู/ผู้ดูแลเด็ก แนะนำให้ผู้ปกครองเรียนรู้วิถีชีวิตและศึกษาหลักสูตรปฐมวัยและ

หลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน การจัดการเรียนการสอนในช้ันประถม

ศกึ ษาปีที่ ๑

๓. มีการประมวลผลข้อมูลพัฒนาการและการเรียนรู้ของเด็กเป็นรายบุคคลเพื่อให้

การส่งเสรมิ และช่วยเหลอื ในระดบั ขัน้ ถดั ไป

๔. ครู/ผู้ดูแลเดก็ วางแผนจัดกจิ กรรมส่งเสริมใหเ้ ด็กคนุ้ เคย ปรบั ตวั กบั ส่งิ แวดลอ้ ม และ

คร/ู ผดู้ ูแลเดก็ ใหม
่
รายละเอียดการพิจารณา

๑. ในการเข้ารบั การศกึ ษาระดับประถมศึกษาปที ี่ ๑ เดก็ จำเปน็ ตอ้ งมีทกั ษะในการดแู ล

ตัวเอง ทักษะทางอารมณ์สังคม ทักษะการเรียนรู้ในข้ันท่ีสูงข้ึน ท้ังเน้ือหาวิชาการ

และวิธีการจัดการเรียนการสอน เด็กต้องมีความรับผิดชอบที่มากขึ้น ต้องช่วยเหลือ

ตนเองมากขึ้น ครูช้ันประถมมักจะเน้นการเรียนการสอนทางวิชาการมากข้ึน

การเรียนร้ผู ่านการเลน่ น้อยลง


159