223 58. ท่านมีรายได้ในการจ้าหน่ายผลิตภัณฑ์จากบัวหลวงปีละเท่าไหร่ ............................................................................................................................. ................................... 59. ท่านเคยน้าบัวหลวงมาแปรรูปหรือไม่ เคย ไม่เคย 60. ผลิตภัณฑ์จากบัวหลวงที่ท่านเคยน้ามาแปรรูปเป็นแบบใด (เลือกตอบได้มากกว่า 1 ข้อ) สบู่ ชา สปา (สเปรย์) ยารักษาโรค อาหารคาว อาหารหวาน อื่นๆ 61. ท่านมีรายได้จากการแปรรูปผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง เท่าไหร่ต่อปี ..................................................................................................................................... ........................... 62. ปัจจุบันท่านยังท้าผลิตภัณฑ์จากบัวหลวงอยู่หรือไม่ ท้า ไม่ท้า 63. เหตุใดท่านจึงหยุดท้าการแปรรูปผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง ............................................................................................................................. ................................... 64. ท่านเคยมีส่วนร่วมหรือเข้ารับการพัฒนาศักยภาพในงานวิจัยฯ เรื่องใด (เลือกตอบได้มากกว่า 1 ข้อ) ลงพื้นที่เก็บข้อมูล หาแนวทางการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวง ศึกษาดูงาน รูปแบบการแปรรูปผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง ประสานความร่วมมือ ประชาชน ปราชญ์ชาวบ้าน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อสร้างภาคี เครือข่าย หารูปแบบการแปรรูปจากบัวหลวงที่เหมาะสมเพื่อน้าไปสู่มาตรฐาน การพัฒนาผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง อบรมเชิงปฎิบัติการการแปรรูปจากบัวหลวง การออกแบบสัญลักษณ์และบรรจุภัณฑ์ การหาช่องทางการจัดจ้าหน่ายผลิตภัณฑ์ ไม่เคยเข้าร่วม 65. จากการเข้าร่วมกิจกรรมงานวิจัยท้าให้ท่านได้รับการพัฒนาตนเองในเรื่องใดบ้าง (เลือกตอบได้มากกว่า 1 ข้อ) การใช้เครื่องมือในการเก็บข้อมูลชุมชน เทคนิคการตั้งประเด็นค้าถาม การจัดตั้งกลุ่มและการบริหารจัดการกลุ่ม การสร้างช่องทางการจัดจ้าหน่ายด้วยระบบออนไลน์ หรือ ออฟไลน์ แนวทางการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชน
224 แนวทางการพัฒนาผลิตภัณฑ์ แนวทางการแปรรูปผลิตภัณฑ์ และความคิดสร้างสรรค์ในการน้าวัสดุท้องถิ่นมาร่วมในผลิตภัณฑ์ ภาคีในการร่วมพัฒนาผลิตภัณฑ์ องค์ความรู้เรื่องช่วงระยะเวลาการเติบโตของบัวและการแก้ไขปัญหาของบัว ไม่เคยเข้าร่วม 66. ท่านเป็นผู้ได้รับประโยชน์จากการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากจากการสร้างมูลค่าเพิ่มของบัวหลวงแบบใด ทางตรง : มีอาชีพเสริมที่เกิดจากการพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากจากการสร้างมูลค่าเพิ่มของบัวหลวง ทางอ้อม : การขนส่งสินค้า การจ้างงาน การจ้าหน่ายสินค้าและอาหารให้กับนักท่องเที่ยว ไม่ได้รับประโยชน์ เนื่องจากไม่ได้เข้าร่วมกิจกรรม ส่วนที่ 10 ข้อมูลอื่น 67. ทรัพย์สินภาคครัวเรือน (ที่ดิน บ้าน รถ) ............................................................................................................................. ................................... 68. หนี้สินภาคครัวเรือน ............................................................................................................................. ................................... 69. ข้อมูลรายละเอียดเพิ่มเติม (ถ้ามี) .............................................................................................................................................................. .. ............................................................................................................................. ................................... ............................................................................................................................. ................................... ................................................................................................................................................................ ............................................................................................................................. ...................................
225 ภาคผนวก ง แผนธุรกิจชุมชน
แผนธุรกิจเพื่อชุมชน (ผลิตภัณฑ์/สินค้า/บริการ) “ผลิตภัณฑ์บัว ๑.เสน่ห์ของสินค้า ๓.ช่องทางการสื่อสารและการขาย ๔.บริการ ผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพ จากธรรมชาติ ในท้องถิ่น กระบวนการผลิตที่สะอาดใส่ใจทุกขั้นตอน “รัก สุขภาพ ต้องผลิตภัณฑ์บัวหลวงยกกระบัตร” ๓.๑ มีหน้าร้านประจ้า ๓.๒ จัดท้า story ที่มาของสินค้า 3.3 มีเพจ Facebook ๓.4 แจกของให้ชิมตามตลาด ๓.5 น าสินค้าไปฝากขายตามศูนย์ จ าหน่ายสินค้าตามชุมชน และหน่วย บริการสุขภาพของรัฐ ๓.6 ท าวีดีโอแนะน าสินค้าเพื่อดึงดูด ลูกค้า ๔.๑ ท้าใบขอบคุณลู แนะน้าสินค้าผลิตภัณ ๔.๒ จัดโปรโมชั่นช่ ๔.๓ รับฟังข้อเสนอ ๔.๔ ตอบค้าถามข้อส ๔.๕ ตัดยอดส่งของ แน่นอน ๒. กลุ่มลูกค้าเป้าหมาย ๒.๑ ผู้ที่มีภาวะหลับยาก หรือขับถ่ายยาก ๒.๒ วัยท้างาน ๒.๓ ผู้สูงอายุ ๒.๔ กลุ่มคนที่ชอบใช้ผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติ 2.5 กลุ่มลูกค้ารักสุขภาพ ๖.กิจกรรมที่ต้องท า ๗.ท ๖.๑ ทางการตลาด : ๑. สร้าง Brand สินค้าให้น่าสนใจ สะดุดตา, ๒. ท้าวีดีโอสินค้าให้ น่าสนใจเพื่อดึงดูดลูกค้า, ๓. น้าสินค้าไปฝากขายตามหน่วยบริการสุขภาพของรัฐ, ๔. แจกของ ให้ชิมตามตลาด, ๕. จัดโปรโมชั่นช่วงเทศกาลและโปรโมชั่นประจ้าเดือน, ๖. ท้าบัตรก้านัล (Gift voucher) ขอบคุณลูกค้าที่ไว้วางใจในการซื้อสินค้าของเรา, 7. จัดหาพันธมิตรการขาย เพื่อขยายตลาด ๖.๒ พัฒนาสินค้าตัวเอก : ๑. ผลิตสินค้าให้มีความหลากหลายรสชาติ, ๒. สร้างบรรจุภัณฑ์ ส้าหรับโอกาสพิเศษต่างๆ, ๓. รับฟังข้อเสนอแนะจากลูกค้าที่ใช้จริง 6.3 กิจกรรมพัฒนาสินค้าตัวรอง : 1.สอบถามความต้องการในกลุ่มลูกค้า, 2. พัฒนาสินค้า ให้ตรงกับความต้องการ, 3. มีสินค้าทดลอง, 4. มีกิจกรรมต่างๆ ให้ลูกค้าได้เข้าร่วม ๖.4 กิจกรรมท าสินค้าตัวใหม่ออกขาย : 1. ออกแบบบรรจุภัณฑ์ใหม่ๆ เพื่อดึงดูดลูกค้า 2. การโฆษณาประชาสัมพันธ์ 3. จัดเซตของขวัญ 6.5 กิจกรรมน าสินค้าจากเครือข่ายมาขาย : 1. เรียนรู้สินค้าตัว อื่น ๆ เพื่อตอบโจทย์ลูกค้า 2. แถมสินค้าตัวอย่างเพื่อให้ลูกค้าได้ทดลองใช้ ๗.๑ ออกแบบโลโ ๗.๒ ออกแบบบัต voucher) ขอบคุ ๗.๔ ตรวจสอบค ๗.๕ ตรวจสอบค กล่องบรรจุสินค้า ๗.๖ รับยอดสินค้ ออนไลน์ต่างๆ ๗.๗ ตอบค้าถาม
วหลวง” ชื่อเจ้าของผลิตภัณฑ์เครือข่ายชุมชนต าบลยกกระบัตร รประทับใจติดใจ ซื้อซ้ า บอกต่อ ๕.แนวทางเพิ่มรายได้ ลูกค้าที่ไว้วางใจในการซื้อสินค้าของเรา และ ณฑ์ตัวใหม่ วงเทศกาล และโปรโมชั่นประจ้าเดือน อแนะจากลูกค้า สงสัยของลูกค้าที่มีต่อสินค้า งทุกวันได้รับสินค้าไว ๕.๑ สร้างความน่าสนใจของสินค้าให้มากขึ้น ๕.๒ สร้างบรรจุภัณฑ์ส้าหรับโอกาสพิเศษต่างๆ ๕.๓ ผลิตสินค้าให้มีหลากหลาย ๕.๔ แนะน้าสินค้าใหม่ให้ลูกค้าได้ลองทาน ๕.๕ จัดเซตของขวัญที่เน้นก้าไรน้อยก่อนเพื่อตี ตลาดฐานลูกค้า (โปรโมชั่นเปิดตัวสินค้า) ท าเองได้ ๘.ร่วมมือกับภาคี ๙.กิจกรรมที่ต้องใช้เงิน โก้สินค้า ตรก้านัล (Gift คุณลูกค้า วามสะอาดสินค้า วามเรียบร้อยของ า ค้าจากช่องทางขาย ข้อสงสัยของลูกค้า ๘.๑ วิทยาลัยชุมชนตาก บทบาท ริเริ่มโครงการพัฒนา สัมมาชีพและ สร้างอาชีพใหม่ ๘.๒ ก้านัน , ผู้ใหญ่บ้าน บทบาท สนับสนุนจัดหาผู้ที่มีความสนใจ อยากมีรายได้เสริมมาเข้าร่วมโครงการ ๘.๓ ทีมงาน U2T ต้าบลยกกระบัตร บทบาท ถ่ายทอดองค์ความรู้ให้กับชาวบ้าน ได้มีการพัฒนามากยิ่งขึ้น ๘.๔ ประชาชนต้าบลยกกระบัตร บทบาท มีรายได้เสริมอัน เนื่องมาจาก ผลส้าเร็จที่เกิดขึ้น จริงของโครงการ ๙.๑ ค่าแรงคนงาน ๙.๒ ค่าน้้า ค่าไฟ ๙.๓ กล่องบรรจุสินค้า ๙.๔ เครื่องมืออุปกรณ์ , บ้ารุงรักษา ๙.๕ เดินทางจัดส่งสินค้า ๙.๖ โลโก้สินค้า , ใบขอบคุณลูกค้า ๙.๗ ยิงแอด Facebook 9.8 ออกแบบโฆษณาสินค้า 226
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 แบบฟอร์มสรุปผลงำนวิจัย/โครงกำรวิจัย 1 หน้ำกระดำษ A4 (ส ำหรับประชำสัมพันธ์) 1. ชื่อผลงำน/โครงกำร “การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ด้วยการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงของชุมชน ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก จังหวัดตาก” Developing Grassroot Economy by Creating Value of Royal Lotus of Communities in Yokkrabat Subdistrict, Samngao District, Tak Province. 2. ชื่อ - นำมสกุล นักวิจัย นางกรรณิการ์ บุญยัง นางสวาท ไพศาลศิริทรัพย์ และนางสาววัชรินทร์รัตน์ ศรีสมุทร Mrs.Kannika Boonyang Mrs.Sawart. Phaisarnsirisap and Miss.Watcharinrat Srisamut 3. ที่อยู่ที่ติดต่อได้วิทยาลัยชุมชนตาก ต าบลหนองบัวใต้ อ าเภอเมืองตาก จังหวัดตาก เบอร์โทรศัพท์0869269733 E-mail [email protected] 4. ชื่อหน่วยงำน วิทยาลัยชุมชนตาก 5. ปี พ.ศ. ที่ด ำเนินกำรเสร็จ 2565 6. ค ำค้น keyword การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก การสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวง 7. อ้ำงอิง (ใส่ URL ที่สามารถเข้าถึงเอกสารได้กรณีเผยแพร่ผลงานฉบับเต็มทางอินเตอร์เน็ต ถ ้าไม่มีให ้เว ้นว่างไว ้) 8. รูปภำพ หรือภำพเคลื่อนไหว (สามารถแยกไฟล์ หรือใส่รวมไว้ในเนื้อหาได้) 227
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 9. ค ำอธิบำย 1 หน้ำกระดำษ A4 (font Tahoma ขนาด 10 แบบ Regular) ความส าคญัและทมี่าของปญัหาการวจิยั ต าบลยกกระบัตรเป็นทรี่าบกวา้ง ประชากรสว่นใหญ่เป็นชาวลา้นนา ประกอบอาชพีเกษตรกรรม และเลยี้งสตัว์ ลกัษณะภมูปิระเทศ มเีทอืกเขาถนนธงชยัเป็นตวัปะทะมรสมุตะวนัตกเฉยีงใตท้พี่ัดมาจากมหาสมทุรอนิเดยีและทะเลอัน ดามัน ท าใหไ้ดร้ับความชมุ่ชนื้จากลมมรสมุไม่เต็มที่น ้าไม่เพียงพอกับการเกษตรสว่นใหญ่เพาะปลูกไดเ้พียงฤดูกาล เดยีว เกดิ ปัญหารายไดไ้ม่เพยีงพอกับค่าใชจ้่ายในครัวเรอืนประกอบกับสถานการณ์ระบาดโรคโควดิ-19 สง่ผลใหก้ลุ่ม แรงงานถูกพักงาน เลิกจ้าง จ านวนคนว่างงานเพิ่มขึ้น ในพื้นที่มีทรัพยากรบัวหลวงจ านวนมากทั้งในหนองน ้าสาธารณะ และหนองของคนในชมุชน แตช่มุชนไมไ่ดน้ ามาใชป้ระโยชน์ไดเ้ต็มประสทิธภิาพเนื่องจากขาดองคค์วามรูใ้นการแปรรูป และใชป้ระโยชนจ์ากบวัตามวถิถีนิ่เทา่นัน้สง่ผลใหเ้กดิปัญหาน ้าเน่าเสยีสง่กลนิ่เหม็น และรัฐตอ้งเสยีงบประมาณในการ ก าจัด ประกอบกับสรรพคุณของบัวหลวงที่มีประโยชน์มากต่อสุขภาพ จึงได ้หาแนวทางการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวง ลดตน้ทุน สรา้งอาชพีสรา้งรายได้ลดรายจ่าย ใหก้ ับคนในพื้นที่ช่วยกระตุน้เศรษฐกจิฐานรากใหค้นในพื้นที่และ แกป้ ัญหาทเี่กดิขนึ้รวมถงึการสง่เสรมิดา้นการตลาดเพอื่การด าเนนิการครบวงจรตอ่เนอื่งและยั่งยนื โดยใชก้ระบวนการ งานวจิ ัยเพื่อทอ้งถนิ่ในการพัฒนา กระตุน้หนุนเสรมิจนไดส้นิคา้ทไี่ดม้าตรฐาน เกดิธุรกจิของชมุชน จงึเป็นทมี่าของ ค าถามงานวิจัยว่า “แนวทางการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากชุมชนต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก ควรเป็นอย่างไร ?” วัตถุประสงค์ของการวิจัย 1.เพอื่ศกึษาบรบิทพนื้ที่และการจัดการทรัพยากรบัวหลวง ของเครอืขา่ยชมุชนต าบลยกกระบัตร ประกอบด ้วย 1) ศกึษาบรบิทพนื้ที่ปัญหาทเี่กดิจากบวัหลวง และแนวทางการแก ้ไขปัญหา 2) ศกึษาการจัดการทรัพยากรบวัหลวง การใชป้ระโยชนจ์ากบวัหลวงของชุมชน 3) ศกึษาชอ่งทางการสง่เสรมิการทอ่งเทยี่วโดยชมุชน 2. เพอื่ศกึษาความตอ้งการของตลาด และแนวทางการสรา้งมลูคา่เพมิ่จากบวัหลวง 3. เพื่อพัฒนามาตรฐานของผลิตภัณฑ์ และการสร้างภาคีเครือข่ายร่วมพัฒนามูลค่าเพิ่มจากบัวหลวง 4. เพอื่ศกึษาและพัฒนาชอ่งทางการจัดจ าหน่ายผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง วิธีด าเนินการวิจัย ใชก้ระบวนการงานวจิ ัยทเี่นน้การมสีว่นร่วมของคนในชมุชนต าบลยกกระบตัร อ าเภอสามเงา จังหวดัตาก โดย การด าเนินการวิจัยแบ่งเป็น 5 ขั้นตอน 1) คน้ควา้หาขอ้มลูรวบรวมเอกสาร และวางแผนการศกึษา 2) สร้างเครื่องมือที่ ใชใ้นการวจิัย 3) เก็บรวบรวมข ้อมูล 4) วิเคราะห์และแปรผลข ้อมูล 5) สรุปผลและเขียนรายงานการวิจัย วิธีคัดเลือก กลมุ่ตัวอย่างผวู้จิัยใชว้ธิกีารแบบเจาะจงกลมุ่ตวัอยา่งทเี่กยี่วขอ้งและมคีวามสนใจเขา้ร่วมในการด าเนนิการพัฒนา ผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง ผลการด าเนินงาน การพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากด ้วยการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงของชุมชน ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก ดว้ยกระบวนการงานวจิ ัยแบบมสีว่นร่วม เกดิจากการสรา้งภาคเีครือข่ายทัง้ภายในทเี่ป็นผูด้ าเนินการร่วม 225 228
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 ศกึษาบรบิทพนื้ที่การใชป้ระโยชน์ปัญหา การจัดการบวัหลวง ความต ้องการตลาด และร่วมพัฒนาผลิตภัณฑ์ สว่นภาคี ภายนอกร่วมพัฒนาสตูร ฉลาก บรรจุภัณฑท์ ไี่ดม้าตรฐาน ร่วมพัฒนาศักยภาพชมุชนดา้นการตลาด และการท าแผน ธุรกิจชุมชน (CBMC) เพื่อลดปัญหาสงิ่แวดลอ้ม สรา้งรายไดส้ชู่มุชน จนได ้แนวทางการสร้างมูลค่าเพิ่ม 2 รูปแบบ ได ้แก่ 1) การจัดการท่องเที่ยว 2) การแปรรูปบัวหลวงเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน ประโยชน์ของผลงานวิจัย 1. น าบวัหลวงทมี่ใีนพนื้ทมี่าใชป้ระโยชนอ์ยา่งคมุ้คา่ ชมุชนเห็นคณุคา่ของทรัพยากรทมี่ใีนพนื้ที่สรา้งอาชพี เสริม เพิ่มรายได ้ให ้กับชุมชน 2. ลดปัญหาสงิ่แวดลอ้ม และงบประมาณของภาครัฐในการจัดการขยะของบวัหลวง 3. เกิดผลิตภัณฑ์จากบัวหลวงที่เป็นนวัตกรรมใหม่ของชุมชน และมีมาตรฐานของผลิตภัณฑ์ 4. น าเอาบวัหลวงมาใชใ้นการสรา้งกจิกรรม เสน้ทางการทอ่งเทยี่วในชมุชน 5. มภีาคเีครอืขา่ยร่วมพัฒนาศักยภาพของชมุชน 229
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 1 ของจ านวน 1 หน้า แบบฟอร์มสรุปผลงำนวิจัย/โครงกำรวิจัย 5 บรรทัด (ส ำหรับเผยแพร่ในระบบ EXPLORE ผ่ำนทำงเว็บไซต์ www.thai-explore.net) (อยู่ในส่วนภำคผนวก) 1. ชื่อผลงำน/โครงกำร การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ด้วยการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงของชุมชน ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก Developing Grassroot Economy by Creating Value of Royal Lotus of Communities in Yokkrabat Subdistzrict, Samngao District, Tak Province. 2. ชื่อ นำมสกุล นักวิจัย - นางกรรณิการ์ บุญยัง - Mrs. Kannika Boonyang - นางสวาท ไพศาลศิริทรัพย์ - Mrs Sawart. Phaisarnsirisap - นางสาววัชรินทร์รัตน์ ศรีสมุทร - Miss Watcharinrat Srisamut 3. ที่อยู่ที่ติดต่อได้....วิทยาลัยชุมชนตาก....เบอร์โทรศัพท์.... 0869269733.... E-mail.... [email protected].... 4. ชื่อหน่วยงำน......วิทยาลัยชุมชนตาก ต าบลหนองบัวใต้ อ าเภอเมืองตาก จังหวัดตาก............. 5. ปี พ.ศ. ที่ด ำเนินกำรเสร็จ....... 2565.................. 6. ค ำค้น Keyword.......การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก การสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวง....................... 7. อ้ำงอิง....(ใส่ URL ที่สามารถเข้าถึงเอกสารได้กรณีเผยแพร่ผลงานฉบับเต็มทางอินเตอร์เน็ต ถ้าไม่มีให้เว้นว่างไว้) 230
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 2 ของจ านวน 1 หน้า 8. รูปภำพ หรือภำพเคลื่อนไหว 232
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 3 ของจ านวน 1 หน้า 9. ค ำอธิบำย 5 บรรทัด (font Tahoma ขนาด 10 แบบ Regular) (สรุปรายละเอียดผลงานวิจัย/โครงการวิจัย มีความยาวไม่เกิน 5 บรรทัด อธิบายด้วยภาษาง่ายๆ เข้าใจได้ง่าย ซึ่ง จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้งานทุกระดับ) การพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากด ้วยการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงของชุมชน ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก ดว้ยกระบวนการงานวจิ ัยแบบมสีว่นร่วม เกดิจากการสรา้งภาคเีครอืขา่ยทัง้ภายในทเี่ป็นผูด้ าเนนิการร่วมศกึษาบรบิทพนื้ที่การ ใชป้ระโยชน์ปัญหา การจัดการบัวหลวง ความต ้องการตลาด และร่วมพัฒนาผลิตภัณฑ์ สว่นภาคภีายนอกร่วมพัฒนาสตูร ฉลาก บรรจุภัณฑ์ที่ไดม้าตรฐาน ร่วมพัฒนาศักยภาพชุมชนดา้นการตลาด และการท าแผนธุรกจิชุมชน (CBMC) เพื่อลดปัญหา สงิ่แวดลอ้ม สรา้งรายไดส้ ชู่มุชน จนได ้แนวทางการสร้างมูลค่าเพิ่ม 2 รูปแบบ ได ้แก่ 1) การจัดการท่องเที่ยว 2) การแปรรูปบัว หลวงเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน 233
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 4 ของจ านวน 1 หน้า 10. สรุปงำนวิจัยในรูปแบบ info graphic โดยให้มีตรำสัญลักษณ์ของ วช. และหน่วยงำนที่เกี่ยวข้อง น ำเข้ำข้อมูลสรุปผลงำนวิจัย/โครงกำรวิจัย 5 บรรทัด ในระบบ EXPLORE ผ่ำนทำงเว็บไซต์ www.thaiexplore.net 234
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 1 ของจ านวน 2 หน้า แบบฟอร์มประเมินผลกำรวิจัยในกำรน ำไปใช้ประโยชน์อย่ำงเป็นรูปธรรม ที่ได้รับกำรจัดสรรงบประมำณ ********************************************** ส่วนที่ 1 ข้อมูลทั่วไป ชื่อแผนงานวิจัย/ชื่อโครงการวิจัย การพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ด้วยการสร้างมูลค่าเพิ่มจากบัวหลวงของชุมชน ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก ชื่อนักวิจัย นางกรรณิการ์ บุญยัง หน่วยงาน วิทยาลัยชุมชนตาก ชื่อนักวิจัย นางสวาท ไพศาลศิริทรัพย์......................หน่วยงาน วิทยาลัยชุมชนตาก ชื่อนักวิจัย นางสาววัชรินทร์รัตน์ ศรีสมุทร หน่วยงาน วิทยาลัยชุมชนตาก งบประมาณที่ได้รับการสนับสนุน 340,000 (บาท) ปีงบประมาณที่ได้รับการสนับสนุน 2564 วัน/เดือน/ปี ที่ด าเนินการวิจัยแล้วเสร็จ 5 มกราคม 2565 เป้าหมายด าเนินการ ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก พื้นที่การใช้ประโยชน์ ต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา จังหวัดตาก และพื้นที่ใกล้เคียง หน่วยงานภาครัฐใน พื้นที่ และนอกพื้นที่ เช่น อปท. อพท. พัฒนาชุมชน ททท. เป็นต้น ส่วนที่ 2 ผลกำรวิจัยและกำรน ำไปใช้ประโยชน์อย่ำงเป็นรูปธรรม 2.1 กำรน ำไปใช้ประโยชน์อย่ำงเป็นรูปธรรม (สามารถตอบได้มากกว่า 1 มิติ) มิตินโยบำย หมายถึง การมีเอกสารแสดงความสนใจ ความต้องการ หรือการน าข้อมูลและแนวทางแก้ไข ซึ่งได้จากผลงานวิจัย สิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมมาใช้ประกอบการแก้ไขปัญหาส าคัญและปัญหาเร่งด่วน ของประเทศในองค์กร หรือหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชน - ปัญหาส าคัญ/ปัญหาเร่งด่วนของประเทศ คือ สถานการณ์โควิด-19 และสภาวะเศรษฐกิจที่มีราคา ต้นทุนสูงขึ้น เกิดผลกระทบต่อประชาชนในทุกภาคส่วน ส่งผลให้เกิดปัญหาการถูกเลิกจ้างงาน คน กลับไปยังภูมิล าเนา รายได้ลดลง และมีรายจ่ายที่สูงขึ้นจากสภาวะเศรษฐกิจในปัจจุบัน นอกจากนี้ยังมี ปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมจากบัวหลวงที่มีปริมาณมากในพื้นที่ชุมชนขาดองค์ความรู้ในการจัดการทรัพยากร บัวหลวงให้เกิดประโยชน์สูงสุด เกิดเป็นขยะชุมชน น้ าเน่าเสียแหล่งน้ าตื้นเขิน รัฐต้องเสียงบประมาณใน การจัดการปัญหาดังกล่าว - ชื่อองค์กร หรือหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชน ที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ วิทยาลัยชุมชนตาก องค์การบริหารส่วนต าบลยกกระบัตร อ าเภอสามเงา เกษตรอ าเภอสามเงา ส านักงานพัฒนาชุมชน อ าเภอสามเงา - ช่วงเวลาที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์(วัน/เดือน/ปี) - ลักษณะการน างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อมแนบเอกสาร/ภาพประกอบ) 1. วิทยาลัยชุมชนตาก ใช้เป็นข้อมูลในการท าแผนบริการวิชาการ 2. องค์การบริการส่วนต าบล ใช้ข้อมูลในการท าแผนพัฒนาชุมชน 235
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 2 ของจ านวน 2 หน้า 3. เกษตรอ าเภอสามเงา ใช้ข้อมูลในการท าแผนพัฒนากลุ่มวิสาหกิจชุมชน 4. พัฒนาชุมชนอ าเภอสามเงา ใช้ข้อมูลในการท าแผนพัฒนาผลิตภัณฑ์สู่มาตรฐาน OTOP https://shorturl.asia/vmXKS - การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นต่อองค์กร หรือหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชน (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อม แนบเอกสาร/ภาพประกอบ) เกิดแผนพัฒนาจากความต้องการของชุมชน https://shorturl.asia/vmXKS มิติวิชำกำร หมายถึง การมีเอกสารแสดงถึงการอ้างอิง (Citations) บทความวิจัย ที่ได้รับการตีพิมพ์ ในวารสารวิชาการระดับนานาชาติ ซึ่งมี Peer-review (โปรดแนบเอกสาร/หลักฐานอ้างอิง) . . มิติเชิงสังคม/ชุมชน หมายถึง การมีเอกสารแสดงความสนใจ หรือความต้องการเข้ารับการถ่ายทอด ความรู้ของชุมชน ท้องถิ่น หรือองค์กร (ไม่ใช่หน่วยงานต้นสังกัดของนักวิจัย/หน่วยงานให้ทุน) ที่แสดงให้ เห็นถึงการน างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ และรูปแบบการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นต่อชุมชน ท้องถิ่น องค์กร - ชื่อชุมชน ท้องถิ่น หรือองค์กร ที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนบัวหลวงต าบล ยกกระบัตร, กลุ่มการจัดการท่องเที่ยวชุมชนต าบลยกกระบัตร, ศูนย์เครือข่ายปราชญ์ชาวบ้านแม่ระวาน, - ช่วงเวลาที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ (วัน/เดือน/ปี) 1 สิงหาคม 2565 - ลักษณะการน างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อมแนบเอกสาร/ภาพประกอบ) 1. การแปรรูปผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง โดย กลุ่มวิสาหกิจชุมชนบัวหลวงต าบลยกกระบัตร ได้น า ผลิตภัณฑ์ แบบบรรจุภัณฑ์ ที่เกิดจากงานวิจัย 3 รูปแบบ ประกอบด้วย 1) ชงดื่ม ได้แก่ ชาบัว หลวง 2) การหมัก (Kombucha) ได้แก่ ชาบัวหมัก บัวหมัก 3) เยลลี่ ได้แก่ เยลลี่บัว มาพัฒนาต่อ ยอดเป็นผลิตภัณฑ์กลุ่ม การหมัก (Kombucha) ชงดื่ม เยลลี่ 236
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 3 ของจ านวน 2 หน้า 2. การจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชน โดย ศูนย์เครือข่ายปราชญ์ชาวบ้านแม่ระวาน, กลุ่มการจัดการ ท่องเที่ยวชุมชนต าบลยกกระบัตร ได้น า บัวหลวง มาบริการในเมนูอาหาร กิจกรรม เส้นทางในการ ต้อนรับนักท่องเที่ยว - การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นต่อชุมชน ท้องถิ่น องค์กร (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อมแนบเอกสาร/ ภาพประกอบ) ชุมชนเกิดความสามัคคี ร่วมคิด ร่วมท า ร่วมหาการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นร่วมกัน เกิดกติชุมชนใน การใช้ทรัพยากรจากหนองน้ าสาธารณะ เป็นกระบวนการสร้างการมีส่วนร่วม ชุมชนเห็นประโยชน์และ คุณค่าจากบัวหลวง มีองค์ความรู้ในการจัดการทรัพยากร และการแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชนเกิด อาชีพในชุมชน มีการบริหารจัดการกลุ่ม เกิดแผนธุรกิจชุมชน สร้างรายได้ให้กับคนในพื้นที่ ด้าน สิ่งแวดล้อมท าให้ปริมาณบัวหลวงในแหล่งน้ าธรรมชาติ การเน่าเสียของน้ า และปริมาณขยะจากบัว หลวงลดลง ส่งผลดีต่อสิ่งแวดล้อมของคนในชุมชน และยังเป็นการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างคุ้มค่า 237
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 4 ของจ านวน 2 หน้า มิติพำณิชย์หมายถึง การมีเอกสารแสดงความสนใจ หรือความต้องการในการน าผลงานวิจัย สิ่งประดิษฐ์ และนวัตกรรมไปพัฒนา/ปรับปรุง กระบวนการผลิตและจ าหน่ายในภาคการผลิตและภาคอุตสาหกรรม - ภาคการผลิต/ภาคอุตสาหกรรม ที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนบัวหลวงต าบล ยกกระบัตร - ช่วงเวลาที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ (วัน/เดือน/ปี) 1 สิงหาคม 2565 - ลักษณะการน างานวิจัยไปใช้ประโยชน์ (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อมแนบเอกสาร/ภาพประกอบ) กลุ่มวิสาหกิจชุมชนบัวหลวงต าบลยกกระบัตร ได้น าผลการวิจัย ไปใช้ในการต่อยอดพัฒนา ผลิตภัณฑ์ของกลุ่ม เกิดช่องทางการจ าหน่ายสินค้าทั้ง offline ได้แก่ ร้านค้าในชุมชน, ศูนย์เครือข่าย ปราชญ์ชาวบ้าน, สหกรณ์ร้านค้าเขื่อนภูมิพล และ กาดเกาะลอย ตลาดสินค้า OTOP ช่องทาง online ได้แก่ https://www.facebook.com/YOKKRABATTAK/?ref=pages_you_manage และ https://lin.ee/WulFafB - การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นต่อภาคการผลิตและภาคอุตสาหกรรม (โปรดให้ค าอธิบาย พร้อมแนบ เอกสาร/ภาพประกอบ) ชุมชนมีวิสัยทัศน์ มุมมอง และความคิดสร้างสรรค์ที่จะผลิตสินค้าจากบัวหลวง เพิ่มขึ้น เห็นคุณค่าทรัพยากรในทรัพยากรในพื้นที่ และเกิดผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ ที่จะสร้างรายได้ให้กับชุมชน เกิดการพัฒนาในการน าเทคโนโลยีมาช่วยในประชาสัมพันธ์ และจ าหน่ายสินค้าในชุมชน สบู่บัวหลวงผสมวานหางจระเข้ ชาบัวหลวงผสมมะรุม 238
ส ำนักงำนกำรวิจัยแห่งชำติ (วช.) ผนวก 4 หน้า 5 ของจ านวน 2 หน้า 2.2 ทรัพย์สินทำงปัญญำที่เกิดจำกงำนวิจัย (โปรดระบุเดือน/ปี ที่ยื่นขอและได้รับ) อยู่ระหว่างการด าเนินการขออนุสิทธิบัตร 2.3 ผู้ได้รับผลประโยชน์อย่ำงเป็นรูปธรรม (โปรดระบุหน่วยงาน บุคคล หรือพื้นที่ที่น างานวิจัยไปใช้ประโยชน์) กลุ่มวิสาหกิจชุมชนผลิตภัณฑ์แปรรูปบัวหลวง ศูนย์เครือข่ายาปราชญ์ชาวบ้านแม่ระวาน และกลุ่มการจัดการ ท่องเที่ยวโดยชุมชนต าบลยกกระบัตร 2.4 ปัญหำและอุปสรรคในกำรด ำเนินงำนวิจัย (งานวิจัยที่แล้วเสร็จ) ไม่มีปัญหำและอุปสรรค มีปัญหำและอุปสรรค (โปรดระบุสาเหตุ) 1. ในช่วงการด าเนินโครงการเป็นช่วงน้ าหลากบัวไม่ขึ้นตามช่วงเวลาที่เคยขึ้น อีกทั้งเกิดการระบาดของโรค โควิด-19 ในพื้นที่ ท าให้ต้องผลิตสินค้าจากบัวได้ในช่วงท้ายของโครงการ อีกทั้งไม่สมารถจัดทดลองเส้นทาง การท่องเที่ยวบัวได้ 2. ในการพัฒนามาตรฐานของสูตร การทดลองผลิต ต้องใช้เวลา แต่ระยะเวลาการด าเนินโครงการสั้น อีกทั้ง การแปรรูปผลิตภัณฑ์จากบัวหลวง ในรูปแบบชาหมัก หรือ Kombucha ที่เป็นนวัตกรรมใหม่ส าหรับชุมชน และผู้บริโภค ต้องใช้เวลาในการสร้างการรับรู้ และประชาสัมพันธ์ให้เป็นที่รับรู้ เชื่อมั่นที่จะบริโภคสินค้าของ ชุมชน นอกจากนี้การด าเนินงานยังเป็นในรูปแบบกลุ่มมีการปันผลเป็นรายปี ท าให้ยังไม่สามารถวัดเรื่อง รายได้เพิ่มรายบุคคลของผู้เข้าร่วมโครงการได้ 3. การขอรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนจากส านักงานพัฒนาชุมชน ต้องใช้ระยะเวลาในการตรวจสอบ และรับรองมาตรฐานตามล าดับการยื่นเสนอ ซึ่งขณะนี้อยู่ระหว่างการรอตรวจสอบมาตรฐาน อีกทั้งในการท า มาตรฐานผลิตภัณฑ์อาหารที่ต้องได้รับการรับรองจากคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) จะต้องปรับปรุง สถานที่ซึ่งใช้งบประมาณสูงต้องใช้ภาคีเครือข่ายจาก อบต.ยกกระบัตร ในการสนับสนุนปรับปรุงสถานที่การ ผลิตให้ได้มาตรฐาน ซึ่งอยู่ระหว่างการยื่นขอเพื่อบรรจุลงในแผนปีงบประมาณ 2566 2.5 ผลกระทบจำกกำรน ำผลงำนวิจัยไปใช้ประโยชน์(งานวิจัยที่แล้วเสร็จ) ไม่มีผลกระทบ มีผลกระทบ (โปรดระบุสาเหตุ) ลงชื่อ (นางกรรณิการ์ บุญยัง ) ต าแหน่ง หัวหน้าโครงการฯ 239
ประวัติย่อของผู้วิจัย ชื่อ-สกุล นางกรรณิการ์ บุญยัง วัน เดือน ปี เกิด 28 กรกฎาคม 2517 สถานที่อยู่ปัจจุบัน 300/92 หมู่ที่ 7 ต าบลไม้งาม อ าเภอเมืองตาก จังหวัดตาก 63000 ต าแหน่งหน้าที่การงาน ครู คศ.1 สถานที่ท างานปัจจุบัน วิทยาลัยชุมชนตาก ถนนพหลโยธิน ต าบลหนองบัวใต้ อ าเภอเมือง จังหวัดตาก 63000 ประวัติการศึกษา ปริญญาโท นิเทศศาสตรมหาบัณฑิต สาขานิเทศศาสตร์ ,หาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ปริญญาตรี ศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยรามค าแหง ชื่อ-สกุล นางสวาท ไพศาลศิริทรัพย์ วัน เดือน ปี เกิด 21 กุมภาพันธ์ 2518 สถานที่อยู่ปัจจุบัน 42 หมู่ 4 ต าบลนครชุม อ าเภอเมืองก าแพงเพชร จังหวัดก าแพงเพชร 62000 ต าแหน่งหน้าที่การงาน ครู วิทยฐานะครูช านาญการ สถานที่ท างานปัจจุบัน วิทยาลัยชุมชนตาก ถนนพหลโยธิน ต าบลหนองบัวใต้ อ าเภอเมือง จังหวัดตาก 63000 ประวัติการศึกษา ปริญญาโท ศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาภาษาอังกฤษ มหาวิทยาลัยนเรศวร ปริญญาตรี ศิลปศาสตร์บัณฑิต สาขาภาษาอังกฤษ สถาบันราชภัฏก าแพงเพชร ชื่อ-สกุล นางสาววัชรินทร์รัตน์ ศรีสมุทร วัน เดือน ปีเกิด 8 เมษายน 2521 สถานที่อยู่ปัจจุบัน 394/1 หมู่ที่ 10 ต าบลน ารึม อ าเภอเมืองตาก จังหวัดตาก ต าแหน่งหน้าที่การงาน เจ้าหน้าที่งานทะเบียนและวัดผล สถานที่ท างานปัจจุบัน วิทยาลัยชุมชนตาก ถนนพหลโยธิน ต าบลหนองบัวใต้ อ าเภอเมือง จังหวัดตาก 63000 ประวัติการศึกษา ปริญญาตรี บริหารธุรกิจ สาขาคอมพิวเตอร์ธุรกิจ วิทยาลัยโยนกล าปาง 240