เชียงใหมลำปาง พะเยา พษิณโุลก นครสวรรค ราชบุรี -1- City earn The Quotes
The Quotes - 1 -
The beautiful thing about learning is that nobody can take it away from you. - B.B. King บี.บี. คิง, ศิลปิ นเพลงบลูส์ ชาวอเมริกัน การเรียนรู้ คือ ความงามที่ไม่ มีใคร สามารถพราก ไปจากคุณได้
The Quotes - 1 - ISBN (ชุด) 978-616-584-147-4 พิมพ์ ครังแรก ้ตุลาคม 2566 พิมพ์ ที่: ซุปเปอรพิกเซล ์ 19 ถนนพระรามที่ 2 ซอย 66 แขวงแสมดำา เขตบางขุนเทียน กรุงเทพฯ 10150 หัวหน้ าโครงการ สามารถ สุวรรณรัตน์ บรรณาธิการ นพดล พงษ์ สุขถาวร เรื่องเล่ าจากผู้ คน นพดล พงษ์ สุขถาวร จิรัฎฐ ประเสริฐทรัพย ์ ์ ปิ ยะลักษณ์ นาคะโยธิน ธิตินัดดา จินาจันทร์ สามารถ สุวรรณรัตน์ถ่ ายภาพ กรินทร มงคลพันธุ ์ ์ พรพจน์ นันทจีวรวัฒน์ ออกแบบปก/รูปเล่ ม สังวรณ์ หอชัยศิวะนนท์ กราฟิ ก WeCitizens ไข่ มุก แสงมีอานุภาพ วิจิตรา ชัยศรี สถาพร กองอยู่ วัจนา ลือวัฒนานนท์ วิดีโอ ธรณิศ กีรติปาล วัชระพันธ์ ปั ญญา เอกรินทร นันปิ นตา ์ ประสานงาน ลลิตา จิตเมตตาบริสุทธิ์ 9 เชีียงใหม่่เมืืองเชีียงใหม่่ 67 ลำำ�ปาง เมืืองลำาำ ปาง 123 พะเยา เทศบาลเมืืองพะเยา 187 พิิษณุุโลก ตลาดใต้้ เมืืองพิิษณุุโลก 245 นครสวรรค์์ ย่าน่ อััจฉริิยะ เมืืองนครสวรรค์์ 301 ราชบุุรีี เมืืองราชบุรีุี
8
9 เมืืองแห่่งการเรีียนรู้้�ไม่่ รู้้�จบ Chiang Mai wecitizensthailand.com
10
11 รศ. ดร.สัันต์ ์สุุวััจฉราภิินัันท์์ ดร.สุุดารััตน์ อุุ์ทธารััตน์์ พระครููพิิพััฒน์ส์ มาจาร (มานัสั ธมฺฺมวุุฑฺฺโฒ) วีีรธััช พงศ์์เรืืองเกีียรติิ พิิมลดา อิินทวงค์์ เสาวคนธ์์ ศรีีบุุญเรืือง อาจารย์อจิ์ ิรภาส์์ ประดิิษฐ์์ ผศ. ดร.จิรัิันธนิิน กิติกิา ดร.นิิเวศน์ ์พููนสุุขเจริิญ รศ. ดร.ปรานอม ตัันสุุขานัันท์์ ผศ. ดร.อััมพิิกา ชุุมมััธยา ธาริินีี ชลอร์์ อเล็ก็ซานดร้้ า วรรษชล ชลอร์์ ประดิิษฐ์ ญานะ ์ จิิรวััฒน์ นา์วาจักัร จารุุพััทร บุุญเฉลีียว เชฟนีีฟ-ฮะนีีฟ พิิทยาสาร ไพลิิน ทองธรรมชาติิ ประสงค์ แ์สงงาม มััจฉา พรอิินทร์์ มาฆพร คูวูาณิิชกิิจ สััญชััย ไชยนัันท์์ อดิิศร สุุจริิตรักษ์ั ์ ไพศาล โตวิิวััฒน์์ ดร.รชพรรณ ฆารพัันธ์์ รััตนา ชููเกษ ดุสิุ ิษฐ์ ์รััตนาดารา ทักษิั ิณ บำรุำ ุงไทย - เชีียงใหม่่ - เมืืองเชีียงใหม่่
12 ย่ านไม่ มีวิถีชีวิต มันก็ย่ อมไม่ มีจิตวิญญาณ แล้ วยังไง…คุณมาเชียงใหม่ คุณจะนั่ งกินกาแฟกันทั้ งวันจริงๆ หรือ เชียงใหมกำ ่าลังจะกลายเป็นแบบนั้น ขณะเดียวกัน รัฐก็ไม่ ได้ ตระหนัก ในสิ่ งนี้ รศ. ดร.สัันต์ ์สุุวััจฉราภิินัันท์์ อาจารย์ประ ์จำำคณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ มหาวิิทยาลััยเชีียงใหม่่ และหัวัหน้าโครง ้การโครงข่าย่ท้อ้งถิ่่น�กับกัารเรีียนรู้้เมือืงเชีียงใหม่่
13
14 เทศบาลเขามี ความพยายาม ไม่่ เช่น่ นั้้น เขาคง� ไม่สมั่ ัครเข้าไป ้ เป็็ นสมาชิกิของเครือข่ืาย่ เมือืงแห่ง่การเรีียนรู้้ ของยููเนสโก หรอกค่ ะ ดร.สุุดารััตน์ อุุ์ทธารััตน์์ หัวัหน้าโครง ้การการพััฒนาเมือืงเชีียงใหม่นครแ่ห่ง่การเรีียนรู้้ เพื่่�อการพััฒนาเมือืงพลวััตที่่ยั่่�ง�ยืืน
15
16
17 สมัยก่ อนนั้ นวัดเป็ น ศูนย์ กลางของชุมชน อย่ างแท้ จริง ช่ วงทีหลวงพ่อมาอยู่ ที่ นี่ใหม่ๆ ่วัยรุ่ นเชียงใหมตีกันทุกวัน ่บ้ านนั้นตีบ้ านนี จากแม้่ โจ้ ขนคนเข้ ามาตี คนทีพวกแต่ ้ มหรือช้ างมอยบ่ ้ าง บางคนถูกไล่ ตีหนีเข้ ามาในวัด ก็ยังโดนตามเข้ ามาทำาร้ าย ต่ อถึงในนี้ พระครููพิิพััฒน์ส์มาจาร (มานัสั ธมฺฺมวุุฑฺฺโฒ) เจ้า้อาวาสวััดชมพูู
18
19 ผมคิดว่ า ช้ างม่ อยมีเสน่ หตรงที่ ์ เกิดจากการผสมผสาน ระหว่ างสิ่ งใหม่ และสิ่ งเก่ า เสนห่ ์ ทีเกิดจากการปะทะ่ ของความหลากหลาย ของการแลกเปลี่ยน ความรู้ และเกื้อกูลกัน ระหว่ างคนสองรุ่ น วีีรธััช พงศ์์เรืืองเกีียรติิ เจ้าข้องร้้ าน Mitte Mitte
20 สมัยเมื่อยี่สิบถึง สามสิบกว่ าปี ก่ อน ชุมชนที่ป้ าอยู่ นี่เงินสะพัด จากธุรกิจบ้ านสาวมากเลยนะ ทำาอะไรก็ขายได้ หมด อย่ างป้ าจะตื่นมาทำากับข้ าวตอนเทียงคืน ่ สักตีสองตีสามมีลูกค้ ามารอซื้อ กับข้ าวถึงครัวไฟ ยังไม่ ทันเปิ ดร้ าน บางคืนได้ สองสามพันบาทแล้ ว พิิมลดา อิินทวงค์์ ประธานชุุมชนช้าง้ม่อ่ย
21
22
23 ในทุกๆ พิธีกรรม คนทีเป็น ่ หัวใจสำาคัญของการจัดงาน ควรจะเป็ นชาวบ้ าน ชาวชุมชน ผู้ เป็นเจ้ าของวัฒนธรรมในพื้นทีด่ ้ วย เพราะมันไม่ ใช่ แค่ เรื่องความเชื่อ แต่ ประเพณีล้ านนายังเกี่ยวโยงกับ เศรษฐกิจฐานรากของชุมชน เสาวคนธ์์ ศรีีบุุญเรืือง ผู้้ประ ผู้้สานงานเครืือข่าย่ชุุมชนเมือืงรัักษ์์เชีียงใหม่่
24 ไม่ ว่ าเชียงใหม่มีเป้ าหมายจะเป็นเมืองอะไร ถ้ าโครงสร้ างของ ความร่ วมมือระหว่ างรัฐ กับภาคประชาชน เข้ มแข็ง มันก็เป็นไปได้ ทั้งนั้น อาจารย์อจิ์ ิรภาส์์ ประดิิษฐ์์ นักวิั ิจััยโครงการโครงข่าย่ท้อ้งถิ่่น� กับกัารเรีียนรู้้เมือืงเชีียงใหม่่
25
26 ที่ผ่ านมาเชียงใหม่ ถูกแปะป้ ายว่ า เป็ นเมืองท่ องเที่ยว ซึ่ งเราก็ไมปฏิเสธ เพราะเราอยู ่ ่ ได้ ด้ วย อุตสาหกรรมทองเที ่ ยวจริงๆ ่ แต่ การสนับสนุน ทิศทางเมือง แบบบนลงล่ างจากภาครัฐ ก็ทำาให้ เราเห็นว่ าเมืองท่ องเที่ยวแบบนี้ มันแหงแล้ ้ งแค่ ไหน ผศ. ดร.จิรัิันธนิิน กิติกิา อาจารย์ประ ์จำำคณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ มหาวิิทยาลััยเชีียงใหม่่ และนักวิั ิจััยโครงการโครงข่าย่ท้อ้งถิ่่น�กับกัารเรีียนรู้้เมือืงเชีียงใหม่่
27
28
29 เอาจริงๆ เรามีสวนสาธารณะ หรือพื้นทีที่ถูกทิ่งร้ ้ าง ในเขตเทศบาล รอใหมีการปรับปรุงฟื้ นฟู ้ เต็มไปหมด ดร.นิิเวศน์ ์พููนสุุขเจริิญ ผู้้เชี่่�ยวชาญ ศููนย์ล้์านนา้สร้้ างสรรค์์ มหาวิิทยาลััยเชีียงใหม่่
30 ชุมชนป่ าหา ้ เป็ นเพียงชุมชนไม่ กี่แหง่ ในเขตเทศบาลนครเชียงใหม่ ที่ยังเห็นร่ องรอย ของลำาเหมืองอยู่ นะ ที่อื่นนี่แทบไม่ เหลือแล้ ว หรืออย่ างน้ อยทีสุด่ ก็ยังเป็นย่ าน ทีเราคิดว่่ ามีอุดมคติ ชุมชนหลงเหลืออยู่ รศ. ดร.ปรานอม ตัันสุุขานัันท์์ อาจารย์ประ ์จำำคณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ มหาวิิทยาลััยเชีียงใหม่่ และชาวชุุมชนป่่ าห้า้
31
32
33 แม้ โครงการ เมืองแหงการเรียนรู ่ ้ เชียงใหม่ จะเป็ นเพียงโครงการนำาร่ อง แต่ เราก็รู้ สึกปลื้มใจ ทีเห็นเด็กๆ กระตือรือร ่ ้ น ในการค้ นพบแงมุม ่ ทีพวกเขาไม่คาดว่ ่ าจะได้ พบมากอน ่ ผศ. ดร.อััมพิิกา ชุุมมััธยา อาจารย์ประ ์จำำคณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ มหาวิิทยาลััยเชีียงใหม่่ และผู้้รัับผิิดชอบโครงการหลากมิติิแห่ง่การเรีียนรู้้เมือืงเชีียงใหม่่
34 เราคิดว่ าการเรียนรู้ มันอยู่ ในทุกที่ และเกิดขึ้นได้ ทุกเวลา โดยไม่ จำาเป็ นต้ อง เกิดจากหองเรียนอย ้ ่ างเดียว ปั ญหาอยูที่่ เราจะทำายังไง ใหทุกคนได ้ ้ รู้ ได้ เข้ าถึงเท่ าๆ กัน ธาริินีี ชลอร์์ เครืือข่าย่บ้านเ ้รีียนล้านนา้
35
36
37 วันหนึ่งแม่ มาบอกว่ า จะใหออกจากโรงเรียน ้ มาเรียนที่บ้ านเป็ นเพื่อนน้ อง หนูก็ดีใจนะ เพราะไมต่ ้ องตื่นเช้ า ไปโรงเรียนแล้ ว (หัวเราะ) แต่ เอาเข้ าจริง ต้ องใช้ เวลาปรับตัวอยู่ สักพัก ซึ่ งตอมาหนูพบว่ ่ าจริงๆ การเรียนทีบ่ ้ าน ไม่ ได้ หมายความว่ า เราต้ องเรียนแตที่บ่ ้ านอย่ างเดียว อเล็ก็ซานดร้้ า วรรษชล ชลอร์์
38 ราว 4-5 ปีทีแล่ ้ วที่ รัฐบาลเปลี่ยนนโยบาย ใหถอดวิชาล ้ ้ านนาศึกษา หรือท้ องถิ่ นศึกษาออก และแทนทีด่ ้ วยวิชาหน้ าทีพลเมือง ่ ความเข้ าใจด้ าน ประวัติศาสตร์ ท้ องถิ่ น จึงค่ อยๆ เลือนหายไป ผลลัพธที์ ได่ ้ คือ มีหลายครั้งทีครูสั่งการบ่ ้ านเด็กๆ ให้ กลับไปค้ นข้ อมูลเกียวกับของดี ่ ประจำาชุมชนของนักเรียนมาส่ ง ปรากฏว่ าเด็กๆ ไปเสิร์ ชกูเกิลชื่อคาเฟ่ หรือ ร้ านกาแฟแถวบ้ านมาส่ ง ประดิิษฐ์ ญา์นะ ครููสอนสัังคม โรงเรีียนดาราวิิทยาลััย
39
40
41 ลานสเก็ตไม่ ใช่ เป็ นแค่ สถานที่เพื่อนันทนาการ หรือการฝึกฝน แต่ ใครหลายคนอาจ ค้ นพบตัวเองจากที่นั่ น การทีเมืองเรามีสิ่งนี่อยู้่ จึงอาจช่ วยใหฝั น้ ของเด็กหลายคนเป็ นจริง จิิรวััฒน์ นา์วาจักัร นักสัเก็ตบอร์็ ์ ดและหนึ่่�งในผู้้ขั บัเคลื่่อ�น โครงการสเก็ต็พาร์์ คภายในสวนน้ำปิำ ิ ง
42 บ้ านผมอยู่ แถววัวลาย แตที่ผ่่ านมาก็รู้ แค่ ว่ า เป็ นชุมชนทำาเครื่องเงินเก่ าแก่ มีถนนคนเดิน และเป็นแหล่ งทองเที ่ ยวสำ่าคัญ ก็รู้ ประมาณนี้ จารุุพััทร บุุญเฉลีียว นักัเรีียนชั้้น�มััธยมศึึกษาปีีที่่� 6 โรงเรีียนเชีียงใหม่ค่ริิสเตีียน และประธานสภาเด็ก็และเยาวชนเทศบาลนครเชีียงใหม่่
43
44 ผมไมสามารถออกตัวได ่ ้ ว่ า นำาเทรนดร์้ านอาหาร หรือประสบความสำาเร็จแตอย่ ่ างใด เพราะช่ วงโควิด-19 ที่ผ่ านมาก็โดนกระทบหนัก แตการที ่ ผมไม่่ เคยหยุดเรียนรู้ไมยอมหยุดอยู่ กับที ่่ คือสิ่ งที่พอจะคุยได้ ว่ าเป็ น เหตุผลที่ทำาใหผมสามารถ้ เอาตัวรอดจากธุรกิจ ในเมืองทีใครก็ว ่่ า ปราบเซียนอย่ างเชียงใหม่ เชฟนีีฟ-ฮะนีีฟ พิิทยาสาร คนทำอำาหารและผู้้ร่่ วมก่อตั้้ ่ง�ร้้ านแกงเวฬา และ Greensmoked
45
46 เราคิดว่ า การประยุกต์ มรดกดั้ งเดิม ของคนล้ านนาใหมีความร ้ ่ วมสมัย หรือสอดคล้ องไปกับ การใช้ งานของคนรุ่ นใหม่ เป็ นเสน่ หที่สำ ์าคัญ ของเมืองเชียงใหม่ ทีเราเห็นได ่ ้ ชัด ในรอบหลายปีหลังมานีเลยนะ้ ไพลิิน ทองธรรมชาติิ นักวิั ิจััยด้าน้ภูมิูปัิั ญญาล้านนา ้ และเจ้าข้องบริิษััท เมือืงงาม ครีีเอชั่่น �จำกัำ ัด
47 ผมไม่ ค่ อยกังวลว่ า มรดกทางศิลปวัฒนธรรมล้ านนา จะเลือนหายไป กับการเปลียนแปลง่ ของยุคสมัยเท่ าไหร่ หากเราประยุกต์เทคโนโลยีใหม่ ๆ มาเป็นเครื่องมือทำาให้ ผู้ คนเข้ าถึงได้ มากขึ้ น คุณค่ านีก็จะสง ้่ างามคูกับ่เมืองของเราสืบไปเอง ประสงค์ แ์สงงาม พ่่ อครููภูมิูปัิั ญญาและกรรมการมููลนิธิิสืืบสานล้านนา้
48 การเปิ ดใจรับฟั ง อย่ างปราศจากอคติ และความเกลียดชัง จะนำามาสูกระบวนการแก่ ้ ปั ญหา ความเหลื่อมล้ำา ของเมืองเชียงใหม่ควรจะต้ องมีความน่ าอยู่สำาหรับทุกคน มััจฉา พรอิินทร์์ นักกิั ิจกรรมด้าน้สิิทธิิมนุุษยชน
49
50