นายวีรภัทร ช่วงชาญ 62031050124 sec.13 แผนการจัดการเรียนรู้ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4

ใบกิจกรรม เรอื่ ง การจำแนกประเภทของสสาร

คำช้ีแจง : ใหน้ กั เรียนบอกความหมายของการจำแนกประเภทของสสาร และเกณฑ์ที่ใช้จำแนกประเภทของสสาร

การจำแนกประเภท หมายถึง
ของสสาร
.............................................................................................................................
การใชส้ ถานะ .............................................................................................................................
เป็นเกณฑ์ .............................................................................................................................
.............................................................................................................................
........................................................

.............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................

การใช้เนอ้ื สาร .............................................................................................................................
เป็นเกณฑ์ .............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................

การนำไฟฟ้า .............................................................................................................................
เป็นเกณฑ์ .............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................
.............................................................................................................................

ชอ่ื .............................................................................ชั้น...................เลขท่ี............

ใบกจิ กรรม เรอ่ื ง เกณฑก์ ารจำแนกประเภทของสสาร

คำชแ้ี จง : ให้นักเรียนจำแนกสสารแตล่ ะชนดิ ตอ่ ไปน้ี ตามเกณฑ์ท่ีใช้จำแนกประเภทของสสาร

ออกซิเจน น้ำเกลือ นำ้ เช่ือม แกส๊ หงุ ตม้ ทองเหลอื ง
ไม้ พลาสตกิ นำ้ โคลน อากาศ พรกิ เกลือ

การใช้สถานะ ของแขง็ .............................................................................................................
เป็นเกณฑ์ ของเหลว ...........................................................................................................
แก๊ส ...................................................................................................................

การใชเ้ น้ือสาร สารเน้ือเดียว ......................................................................................................
เป็นเกณฑ์ ...................................................................................................... .....................

สารเนือ้ ผสม ......................................................................................................
...........................................................................................................................

การนำไฟฟ้า นำไฟฟ้า .............................................................................................................
เปน็ เกณฑ์ ...................................................................................................... .....................

ไมน่ ำไฟฟา้ .........................................................................................................
...........................................................................................................................
.

ชื่อ.............................................................................ชัน้ ...................เลขที่............

เฉลยใบกจิ กรรม

ใบกิจกรรม เร่อื ง การจำแนกประเภทของสสาร

คำช้ีแจง : ใหน้ กั เรียนบอกความหมายของการจำแนกประเภทของสสาร และเกณฑ์ท่ีใช้จำแนกประเภทของสสาร

การจำแนกประเภท การจำแนกประเภทของสสาร หมายถึง ความสามารถในการแบง่ ประเภท
ของสสาร สสาร โดยหาเกณฑ์ หรือสรา้ งเกณฑใ์ นการแบ่งขนึ้

การใชส้ ถานะ มี 3 สถานะ คือ ของแข็ง ของเหลว และแกส๊
เป็นเกณฑ์ 1. ของแข็ง มีปรมิ าตรของของแข็งมีปริมาตรคงท่ี และจะรักษารูปร่างเดิมไดด้ ี
2. ของเหลว จะมรี ูปร่างตามภาชนะที่บรรจุ และ มปี ริมาตรทค่ี งที่
การใช้เนอ้ื สาร 3. แกส๊ จะมรี ูปร่างและปริมาตรทไ่ี ม่คงท่ี โดยรูปร่าง จะเปลย่ี นไปตามภาชนะ
เป็นเกณฑ์ ท่บี รรจุ

มี 2 ชนิด คือ สารเนอ้ื เดียว และสารเนือ้ ผสม
1. สารเนื้อเดียว คอื สารท่ีมีเนื้อสารเหมอื นกนั ทุกสว่ น เช่น น้ำเช่อื ม น้ำเกลอื
ทองเหลือง เป็นตน้
2. สารเนื้อผสม สารที่มีเนื้อสารแตกต่างกันในแต่ละส่วน เช่น พริกเกลือ
ส้มตำ เปน็ ตน้

การนำไฟฟ้า มี 2 ชนดิ คอื สารที่นำไฟฟ้าได้ และสารทไ่ี ม่นำไฟฟ้า
เป็นเกณฑ์ 1. สารที่นำไฟฟา้ เช่น เหล็ก เงนิ ทองแดง
2. สารทีไ่ มน่ ำไฟฟ้า เช่น พลาสติก ยาง ไม้

ชอ่ื .............................................................................ชน้ั ...................เลขท่ี............

ใบกจิ กรรม เร่อื ง เกณฑก์ ารจำแนกประเภทของสสาร

คำชีแ้ จง : ให้นักเรยี นจำแนกสสารแตล่ ะชนดิ ต่อไปน้ี ตามเกณฑ์ท่ใี ช้จำแนกประเภทของสสาร

ออกซิเจน น้ำเกลอื นำ้ เชื่อม แก๊สหุงต้ม ทองเหลือง
ไม้ พลาสตกิ นำ้ โคลน อากาศ พรกิ เกลือ

การใชส้ ถานะ ของแข็ง ได้แก่ ทองเหลือง ไม้ พลาสติก พรกิ เกลือ
เปน็ เกณฑ์ ของเหลว ไดแ้ ก่ น้ำเกลือ นำ้ เช่อื ม น้ำโคลน
แก๊ส ไดแ้ ก่ ออกซเิ จน แก๊สหุงตม้ อากาศ

การใชเ้ นอื้ สาร สารเนือ้ เดยี ว ได้แก่ ออกซเิ จน นำ้ เกลือ น้ำเชื่อม แกส๊ หุงต้ม ทองเหลือง ไม้
เปน็ เกณฑ์ พลาสติก อากาศ

สารเน้ือผสม ได้แก่ น้ำโคลน พริกเกลือ

การนำไฟฟ้า นำไฟฟา้ ไดแ้ ก่ น้ำเกลือ ทองเหลือง
เปน็ เกณฑ์
ไม่นำไฟฟ้า ไดแ้ ก่ ออกซเิ จน นำ้ เชอ่ื ม แกส๊ หุงตม้ ไม้ พลาสติก นำ้ โคลน
อากาศ พริกเกลอื

ชื่อ.............................................................................ช้ัน...................เลขที่............

เนื่องจาก ใบกจิ กรรมทำลงในสมดุ ของนกั เรยี น

แผนการจดั การเรยี นรู้ที่ 6

รายวชิ าวิทยาศาสตร์ รหสั วชิ า ว14101 กลุ่มสาระการเรียนรู้ วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี

โรงเรียน บ้านคลองตาล(กระจา่ งจินดา) ระดับชัน้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 เวลา 2 ช่ัวโมง

หน่วยการเรยี นรู้ที่ 4 วัสดุและสสาร เรอื่ ง สถานะของสสาร : ของแขง็

วันที่ 8 – 9 ธันวาคม 2564 ผู้สอน นายวรี ภทั ร ชว่ งชาญ

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………

สาระท่ี 2 วทิ ยาศาสตรก์ ายภาพ

มาตรฐาน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของ

สสารกับโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลงสถานะของ

สสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี

ตัวชี้วัดที่ ว 2.1 ป.4/3 เปรียบเทียบสมบัติของสสารทั้ง 3 สถานะ จากข้อมูลที่ได้จากการสังเกต

มวล การต้องการทอี่ ยู่ รูปรา่ งและปริมาตรของสสาร

ตวั ชว้ี ัดท่ี ว 2.1 ป.4/4 ใช้เครื่องมือเพ่ือวดั มวล และปริมาตรของสสารท้ัง 3 สถานะ

สาระสำคัญ

สสาร ประกอบด้วยอนุภาคขนาดเล็กที่มีองค์ประกอบและสมบัติเฉพาะตัว มีสถานะเป็นของแข็ง

ของเหลว และแก๊ส โดยของแข็งจะมีอนุภาคของสารอยชู่ ดิ กนั มากท่สี ุด มแี รงยดึ เหนยี่ วระหวา่ งอนุภาคมากจึง

มีปรมิ าตรคงท่ี มรี ปู ร่างทแี่ นน่ อน และเฉพาะตวั

จุดประสงค์การเรยี นรู้

1. นักเรยี นสามารถอธบิ ายสมบตั ิและวาดภาพการเรียงตัวของอนุภาคของสสารในสถานะของแข็งได้ (K)

2. นกั เรยี นมที ักษะในการทดลองและลงข้อสรุป เรื่อง สมบัติของสสารในสถานะของแขง็ (P)

3. นกั เรียนมีความมงุ่ มั่นในการทำงาน (A)

สาระการเรยี นรู้

สมบตั ิของสสาร

- สมบัติของของแขง็

สมรรถนะสำคญั ของผู้เรยี น

- ความสามารถในการคิด

- ความสามารถในการส่อื สาร

- ความสามารถในการแก้ไขปัญหา

คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

- มวี ินยั

- ใฝ่เรียนรู้

- มงุ่ ม่ันในการทำงาน

กิจกรรมการเรยี นการสอน
การจัดประสบการณ์เรียนรูโ้ ดยใช้รูปแบบการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Method : 5E)

ขน้ั สร้างความสนใจ (Engagement)
1. ครูให้นักเรียนมองในรอบ ๆ ห้องเรียนแล้วให้นักเรียนช่วยกันแสดงความคิดเห็นว่าในห้อง

มอี ะไรที่เป็นของแข็งบา้ ง
(ตู้ โต๊ะ เกา้ อ้ี หน้าต่างหรือขึน้ อยกู่ ับคำตอบของนกั เรียน)

2. นกั เรียนทราบไดอ้ ยา่ งไรวา่ สง่ิ ของหรอื วัตถุเหล่านีเ้ ป็นของแข็ง
(มีรูปร่างและปริมาตรคงทห่ี รือข้นึ อยกู่ ับคำตอบของนักเรยี น)

3. นักเรียนร่วมกันตอบคำถามและแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับคำตอบ เพื่อเชื่อมโยงไปสู่
การเรยี นรู้เรอ่ื ง สถานะของสาร : ของแข็ง

ขน้ั สำรวจและค้นหา (Exploration)
4. ครูแจกใบกิจกรรม เรื่อง สถานะของสาร : ของแข็ง ให้นักเรียนคนละ 1 แผ่น โดยให้

อธบิ ายสมบตั ิและวาดภาพการเรยี งตวั ของอนุภาคของสสารในสถานะของแขง็ ใหถ้ กู ตอ้ ง
5. ครูให้นักเรียนจัดกลุ่ม 7-8 คน จำนวน 4 กลุ่ม จากนั้นส่งตัวแทนมารับอุปกรณ์ในการ

ทดลองและแบบบันทึกผลการทดลอง เรื่อง สมบัติของสสารในสถานะของแข็ง ซึ่งอุปกรณ์ 1 ชุดการทดลอง
ประกอบด้วย ดนิ นำ้ มัน กระบอกตวง นำ้ เปลา่ และเชอื ก โดยอธบิ ายขนั้ ตอนการทดลอง ดังนี้

0 เทนำ้ ใส่กระบอกตวง ตามขีดบอกปริมาตรทขี่ ้างกระบอก
0 นำดนิ นำ้ มันรูปทรงสีเ่ หลี่ยมมาสังเกตรูปร่าง แลว้ ผูกดว้ ยเชือกใส่ลงในกระบอกตวง อ่าน
ปรมิ าตรจากระดับน้ำที่เพมิ่ ข้ึน
0 นำดนิ น้ำมันข้นึ จากนำ้
0 ทำการทดลองหาปริมาตรของดนิ นำ้ มันอกี 1 รอบ โดยเปลยี่ นรปู รา่ งของดนิ น้ำมันเปน็ ทรงกลม
0 บนั ทึกข้อมลู ลงในตารางบนั ทึกผลการทดลอง
ขั้นอธบิ ายและลงข้อสรุป (Explanation)
6. ครใู ห้ตัวแทนนักเรยี นออกมานำเสนอผลการทำใบกิจกรรม เรอ่ื ง สถานะของสาร : ของแข็ง
และการทำกิจกรรมการทดลอง เรื่อง สมบัติของสสารในสถานะของแข็ง เพื่อเป็นการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
ตรวจสอบความถกู ต้องและรว่ มหาคำตอบของคำถามไปพร้อมกนั
7. ให้นักเรียนดูแผนภาพแสดงการจัดเรียงอนุภาคภายในของของแข็งเพื่อให้นักเรียนร่วมกัน
อภปิ รายถงึ สมบัตติ ่าง ๆ ของของแข็ง ซ่งึ สมบัตขิ องของแข็งมีดังนี้

- ของแขง็ จะมอี นภุ าคของสารอยู่ชดิ กันมากท่สี ุด
- มแี รงยดึ เหน่ยี วระหว่างอนุภาคมากจึงมีปริมาตรคงท่ี
- มรี ปู รา่ งท่แี นน่ อนและเฉพาะตัว

แผนภาพแสดงการจัดเรียงอนุภาคภายในของของแข็ง

- เพราะอะไรเหลก็ จงึ มีความแขง็ แรงมาก
(เพราะ เป็นของแข็งอนภุ าคภายในเรียงตวั กนั ชิดมากทสี่ ดุ หรอื ข้นึ อยู่กับคำตอบของนักเรยี น)

- ฝุ่นควันหรือฝุ่นละอองในอากาศจดั อยู่ในสถานะของแข็งหรือไม่ เพราะอะไร
(เป็นของแข็ง เพราะ มีรปู ร่างและปรมิ าตรคงที่หรือขึน้ อยู่กับคำตอบของนกั เรียน)

8. ครูและนักเรียนร่วมกันลงข้อสรุปในเนื้อหาเรื่อง สถานะของสาร : ของแข็ง ได้ว่า สสาร
ประกอบด้วยอนุภาคขนาดเล็กที่มีองค์ประกอบและสมบัตเิ ฉพาะตัว มีสถานะเป็นของแข็ง ของเหลว และแก๊ส
โดยของแข็งจะมีอนุภาคของสารอยู่ชิดกันมากที่สุด มีแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาคมากจึงมีปริมาตรคงที่
มรี ปู รา่ งทแ่ี นน่ อน และเฉพาะตวั

ขน้ั ขยายความรู้ (Elaboration)
9. ครูให้นักเรียนกลับไปสำรวจวัตถุที่มีสถานะเป็นของแข็งให้เขียนมาส่งครูในชั่วโมงหน้า

อย่างนอ้ ย 20 อยา่ ง
ข้นั ประเมนิ ผล (Evaluation)
10. การประเมินโดยใช้คำถามซกั ถามนักเรียนแบบปากเปล่า ดงั นี้
- วันนีค้ รสู อนเร่อื งอะไร

(สถานะของสาร : ของแข็ง)
- สมบตั ขิ องของแขง็ มีอะไรบา้ ง

(- ของแข็งจะมีอนุภาคของสารอยู่ชิดกันมากที่สุด - มีแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาคมากจึงมีปริมาตรคงท่ี
- มรี ูปรา่ งท่ีแนน่ อนและเฉพาะตัวหรอื ขึ้นอยกู่ ับคำตอบของนกั เรยี น)

11. การประเมินจากการแสดงความคิดเหน็ และการนำเสนอผลงานของนกั เรยี น

สื่อการเรียนรู้และแหล่งเรียนรู้

- สอ่ื การเรียนรู้

- ใบกิจกรรม เรอ่ื ง สถานะของสาร : ของแขง็

- แบบบันทกึ ผลการทดลอง เรอ่ื ง สมบตั ิของสสารในสถานะของแข็ง

- อปุ กรณก์ ารทดลองครบตามจำนวนกลุ่ม

- แผนภาพแสดงการจัดเรียงอนภุ าคภายในของของแข็ง

- Power Point

- แหลง่ เรยี นรู้

- สื่อจากอนิ เทอร์เนต็ ต่าง ๆ

- หนงั สอื เรยี นวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยีชน้ั ประถมศกึ ษาปีที่ 4 สสวท. เล่ม 2

การวดั ผลและการประเมนิ ผล

- ด้านความรู้ (K)

ประเดน็ การประเมิน วิธีการ เครอื่ งมือวดั เกณฑ์

- ความถกู ต้องของ - ตรวจใบกิจกรรม - ใบกิจกรรม - เกณฑก์ ารให้คะแนน (ได้คะแนน
คำตอบ เร่อื ง สถานะของ เรอ่ื ง สถานะ 2 คะแนน จากคะแนนรวม
สาร : ของแขง็ ของสาร : ทงั้ หมด 3 คะแนนผา่ นเกณฑ์)
ของแขง็ ตามการประเมินแบบคุณภาพ
(ดงั เกณฑ์ท่ีแสดงในตารางท่ี 1)

ตารางท่ี 1 : เกณฑ์การประเมินด้านความรู้ (K) (Rubric score)

หวั ข้อประเมิน 3 เกณฑก์ ารประเมิน 1
อธบิ ายสมบตั แิ ละวาดภาพ 2 ไมส่ ามารถอธบิ าย
- ความถกู ต้อง การเรียงตัวของอนภุ าคของ สมบัติและวาดภาพ
ของคำตอบ สสารในสถานะของแขง็ ได้ อธิบายสมบัตแิ ละวาด การเรียงตวั ของ
ถกู ต้อง ครอบคลมุ ภาพการเรียงตวั ของ อนุภาคของสสารใน
อนภุ าคของสสารใน สถานะของแข็งได้
สถานะของแข็งได้ถูกต้อง
แต่ไม่ครอบคลุม

เกณฑก์ ารตดั สนิ ระดับคณุ ภาพ

ช่วงคะแนน ระดบั คณุ ภาพ

3 ดี
2 พอใช้
1 ปรบั ปรงุ

หมายเหตุ : ผูท้ ่ไี ด้คะแนนระหว่างระดบั คณุ ภาพพอใช้ (2 คะแนน) ถึง ระดับดี (3 คะแนน) ถอื วา่ ผา่ นเกณฑ์

- ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)

ประเด็นการประเมนิ วิธกี าร เครื่องมอื วัด เกณฑ์
- แบบบนั ทึกผล - เกณฑ์การให้คะแนน
- มีทกั ษะในการ - ตรวจแบบบันทึก การทดลอง เรอื่ ง (ไดค้ ะแนน 2 คะแนน จาก
สมบัตขิ องสสาร คะแนนรวมทง้ั หมด 3 คะแนน
ทดลองและลงข้อสรุป ผลการทดลอง เรื่อง ในสถานะของแข็ง ผา่ นเกณฑ์) ตามการประเมิน
แบบคณุ ภาพ
เร่อื ง สมบัติของสสาร สมบตั ิของสสารใน (ดงั เกณฑ์ท่ีแสดงในตารางที่ 2)

ในสถานะของแขง็ สถานะของแข็ง

ตารางท่ี 2 : เกณฑ์การประเมนิ ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P) (Rubric score)

หัวข้อประเมิน 3 เกณฑ์การประเมนิ 1
สามารถทำการทดลอง 2 ไมส่ ามารถทำการ
- มีทักษะในการ ได้ตามลำดับข้ันตอน ทดลองไดต้ ามลำดับ
ทดลองและลงข้อสรปุ บนั ทึกผลการทดลอง สามารถทำการทดลองได้ ขนั้ ตอนบนั ทกึ ผลการ
เรื่อง สมบัตขิ องสสาร ตอบคำถามการทดลอง ตามลำดับขัน้ ตอนบันทึก ทดลอง ตอบคำถาม
ในสถานะของแขง็ และสรุปผลการทดลอง ผลการทดลอง ตอบ การทดลองและ
ได้ถูกตอ้ งชัดเจน คำถามการทดลองและ สรปุ ผลการทดลองได้
ครบถ้วน สรุปผลการทดลองได้ เลย
ถูกต้อง แต่อาจไม่
ครอบคลุม

เกณฑก์ ารตดั สินระดับคณุ ภาพ

ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ

3 ดี
2 พอใช้
1 ปรับปรุง

หมายเหตุ : ผูท้ ่ไี ด้คะแนนระหว่างระดบั คุณภาพพอใช้ (2 คะแนน) ถึง ระดับดี (3 คะแนน) ถือว่าผา่ นเกณฑ์

- ดา้ นคณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ (A)

ประเด็นการประเมนิ วธิ ีการ เครื่องมอื วัด เกณฑ์
- เกณฑ์การให้คะแนน (ได้คะแนน
มุ่งม่ันในการทำงาน - ตรวจแบบ - แบบสงั เกต 2 คะแนน จากคะแนนรวม
ทง้ั หมด 3 คะแนนผ่านเกณฑ์)
- การปฏบิ ัติงานตามที่ สงั เกต พฤติกรรมการ ตามการประเมนิ แบบคณุ ภาพ
(ดงั เกณฑท์ ี่แสดงในตารางที่ 3)
ได้รับมอบหมาย มี พฤติกรรมการ ทำงานของ

ความอดทนในการ ทำงานของ นกั เรยี นเป็น

ปฏิบัติงานและการทำ นักเรียนเปน็ รายบคุ คล

กิจกรรมต่างๆ รายบุคคล

ตารางที่ 3 : เกณฑก์ ารประเมินดา้ นคณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ (A) (Rubric score)

เกณฑ์การประเมนิ

หัวข้อประเมนิ 3 2 1

- ปฏบิ ตั ิงานตามที่ ในระหว่างการทำงาน ในระหวา่ งการทำงาน ในระหวา่ งการทำงาน

ไดร้ ับมอบหมาย มี ไม่ถูกครตู ักเตือนเลย ถูกครตู ักเตือน 1-2 ถูกครตู ักเตือน 3-4 ครงั้

ความอดทนในการ มคี วามอดทนและ ครัง้ มีความอดทน ไมม่ ีความอดทนและ

ปฏิบัติงานและการทำ ปฏิบตั งิ านจนสำเร็จ และปฏบิ ตั ิงานจน ปฏิบตั ิงานไมส่ ำเร็จ

กิจกรรมต่างๆ สำเรจ็

เกณฑ์การตัดสนิ ระดบั คุณภาพ

ชว่ งคะแนน ระดบั คุณภาพ

3 ดี
2 พอใช้
1 ปรบั ปรุง

หมายเหตุ : ผู้ท่ไี ด้คะแนนระหวา่ งระดบั คณุ ภาพพอใช้ (2 คะแนน) ถงึ ระดับดี (3 คะแนน) ถือวา่ ผา่ นเกณฑ์















































ใบกิจกรรม เรอ่ื ง สถานะของสาร : ของแข็ง

คำชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนบอกสมบัตขิ องของแขง็ และวาดแผนภาพแสดงการจัดเรยี งอนภุ าคภายในของของแขง็

สมบตั ขิ องของแข็ง ...........................................................................................................................
...................................................................................... .....................................
...........................................................................................................................
.............................................................................................. .............................
...........................................................................................................................
...................................................................................................... .....................
...........................................................................................................................
...................................................................................................... .....................

แผนภาพแสดงการจัดเรยี งอนภุ าคภายในของของแขง็

ช่อื .............................................................................ช้นั ...................เลขท่ี............

แบบบนั ทกึ ผลการทดลอง เร่ือง สมบัตขิ องสสารในสถานะของแขง็

1. วตั ถุประสงคก์ ารทดลอง
เพ่อื ศกึ ษาสมบตั ขิ องสสารในสถานะของแขง็

2. อปุ กรณก์ ารทดลอง
- ดินน้ำมนั - กระบอกตวง หรอื บกี เกอร์ - นำ้ เปลา่ - เชือก

3. ขนั้ ตอนการทดลอง มดี ังนี้
0 เทนำ้ ใส่กระบอกตวง ตามขดี บอกปรมิ าตรท่ีขา้ งกระบอก
0 นำดินน้ำมันรูปทรงสี่เหลี่ยมมาสังเกตรูปร่าง แล้วผูกด้วยเชือกใส่ลงในกระบอกตวง อ่านปริมาตร

จากระดับน้ำทเ่ี พม่ิ ขึ้น

0 นำดนิ น้ำมนั ขน้ึ จากน้ำ
0 ทำการทดลองหาปริมาตรของดินน้ำมันอีก 1 รอบ โดยเปลี่ยนรปู ร่างของดนิ น้ำมนั เปน็ ทรงกลม
0 บนั ทึกขอ้ มลู ลงในตารางบันทึกผลการทดลอง

4. ตารางบันทึกผลการทดลอง

รูปทรงดินนำ้ มัน ปริมาตรน้ำในกระบอกตวง (ลกู บาตรเซนตเิ มตร : cm3)

ทรงสเี่ หลีย่ ม กอ่ นหย่อนดินนำ้ มนั หลังหย่อนดินน้ำมนั
ทรงกลม

รปู ทรงดินนำ้ มนั เปลยี่ นแปลงตามภาชนะท่ีบรรจุหรือไม่ อย่างไร
............................................................................................................................. .......................................................
....................................................................................................................................................................................
............................................................................................................................. .......................................................
............................................................................................................................. .......................................................
......................................................................................................................................................................... ...........

ปรมิ าตรน้ำในกระบอกตวงท่ีเพมิ่ ขนึ้ หลังหยอ่ นดินนำ้ มันรูปทรงส่ีเหลยี่ มและรปู ทรงกลมตา่ งกันหรอื ไม่ เพราะเหตุใด
....................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................... ...........

สรปุ ผลการทดลอง
....................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
....................................................................................................................................................................................
…………………………………………………………………………………………………………………….……………..……………………………
....................................................................................................................................... .............................................
....................................................................................................................................................................................

สมาชิกกลุ่มท.่ี ...............

1. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ..............
2. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ..............
3. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ............ ..
4. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............
5. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............
6. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ..............
7. ..................................................................................... ชน้ั ............. เลขที่ ..............
8. ..................................................................................... ชน้ั ............. เลขท่ี ............ ..
9. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ..............
10. ................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............

เฉลยใบกจิ กรรม
และแบบบนั ทกึ ผลการทดลอง

ใบกจิ กรรม เรอื่ ง สถานะของสาร : ของแขง็

คำช้แี จง : ใหน้ ักเรียนบอกสมบัตขิ องของแข็ง และวาดแผนภาพแสดงการจัดเรียงอนุภาคภายในของของแขง็

สมบัติของของแขง็ 1. ของแข็งจะมีอนุภาคของสารอยู่ชิดกนั มากท่สี ุด
2. มีแรงยดึ เหน่ยี วระหว่างอนุภาคมากจึงมีปริมาตรคงท่ี
3. รูปร่างทแ่ี น่นอนและเฉพาะตวั

แผนภาพแสดงการจดั เรียงอนภุ าคภายในของของแข็ง

ชื่อ.............................................................................ช้ัน...................เลขท่ี............

แบบบันทึกผลการทดลอง เรือ่ ง สมบัติของสสารในสถานะของแขง็

1. วตั ถุประสงคก์ ารทดลอง
เพ่อื ศึกษาสมบัตขิ องสสารในสถานะของแขง็

2. อปุ กรณ์การทดลอง
- ดนิ น้ำมนั - กระบอกตวง หรอื บีกเกอร์ - น้ำเปล่า - เชอื ก

3. ขน้ั ตอนการทดลอง มีดังน้ี
0 เทน้ำใส่กระบอกตวง ตามขดี บอกปรมิ าตรท่ขี ้างกระบอก
0 นำดินน้ำมันรูปทรงสี่เหลี่ยมมาสังเกตรูปร่าง แล้วผูกด้วยเชือกใส่ลงในกระบอกตวง อ่านปริมาตร

จากระดับนำ้ ที่เพ่มิ ขนึ้

0 นำดนิ น้ำมันข้ึนจากน้ำ
0 ทำการทดลองหาปรมิ าตรของดินนำ้ มันอีก 1 รอบ โดยเปลย่ี นรูปรา่ งของดินน้ำมันเปน็ ทรงกลม
0 บนั ทึกข้อมูลลงในตารางบันทกึ ผลการทดลอง

4. ตารางบันทกึ ผลการทดลอง

รูปทรงดินน้ำมนั ปริมาตรนำ้ ในกระบอกตวง (ลกู บาตรเซนตเิ มตร : cm3)

ทรงสีเ่ หลยี่ ม ก่อนหย่อนดนิ น้ำมัน หลังหยอ่ นดนิ น้ำมนั
ทรงกลม

รูปทรงดินนำ้ มนั เปล่ียนแปลงตามภาชนะที่บรรจุหรอื ไม่ อย่างไร
รูปทรงดินน้ำมันจะไม่เปลี่ยนแปลงตามภาชนะที่บรรจุ เพราะของแข็งมีแรงยึดเหนี่ยวระหว่าง

อนภุ าคมากจงึ มีปริมาตรคงท่ี และมีรูปรา่ งทแี่ น่นอนและเฉพาะตวั

ปรมิ าตรน้ำในกระบอกตวงที่เพ่มิ ข้ึนหลงั หยอ่ นดินน้ำมันรปู ทรงสเี่ หลยี่ มและรูปทรงกลมต่างกันหรอื ไม่ เพราะเหตใุ ด
ปริมาตรน้ำในกระบอกตวงที่เพิ่มขึ้นหลังหย่อนดินน้ำมันรูปทรงสี่เหลี่ยมและรูปทรงกลม ไม่ต่างกัน

เพราะดนิ นำ้ มนั ทั้ง 2 รปู ทรงมปี รมิ าตรเท่ากัน จงึ ทำใหป้ ริมาตรน้ำทเี่ พม่ิ ขึน้ เทา่ กนั

สรปุ ผลการทดลอง
ของแข็งที่มีปริมาตรเท่ากัน แต่รูปทรงต่างกัน เมื่อเอาไว้ในภาชนะใด ๆ ก็จะมีปริมาตรคงที่ตาม

สมบตั ิของของแขง็

สมาชิกกลุ่มท่ี................

1. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............
2. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............
3. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ............ ..
4. ..................................................................................... ชน้ั ............. เลขที่ ..............
5. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขที่ ..............
6. ..................................................................................... ชน้ั ............. เลขที่ ..............
7. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี ..............
8. ..................................................................................... ชนั้ ............. เลขท่ี .......... ....
9. ..................................................................................... ชน้ั ............. เลขท่ี ..............
10. ................................................................................... ชน้ั ............. เลขท่ี ..............





แผนการจดั การเรียนรู้ที่ 7

รายวชิ าวิทยาศาสตร์ รหสั วิชา ว14101 กลุม่ สาระการเรียนรู้ วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี

โรงเรยี น บ้านคลองตาล(กระจา่ งจนิ ดา) ระดับช้ัน ประถมศึกษาปีท่ี 4 เวลา 2 ช่วั โมง

หน่วยการเรยี นร้ทู ี่ 4 วสั ดุและสสาร เรื่อง สถานะของสสาร : ของเหลว

วันท่ี ............... ธนั วาคม 2564 ผสู้ อน นายวีรภัทร ชว่ งชาญ

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

สาระที่ 2 วทิ ยาศาสตรก์ ายภาพ

มาตรฐาน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของ

สสารกับโครงสรา้ งและแรงยึดเหน่ียวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปล่ยี นแปลงสถานะของสสาร

การเกดิ สารละลายและการเกิดปฏิกิรยิ าเคมี

ตัวชว้ี ัดที่ ว 2.1 ป.4/3 เปรียบเทียบสมบัตขิ องสสารท้ัง 3 สถานะ จากขอ้ มลู ที่ได้จากการสังเกต

มวล การต้องการท่ีอยู่ รูปร่างและปรมิ าตรของสสาร

ตัวชว้ี ัดท่ี ว 2.1 ป.4/4 ใช้เครอื่ งมอื เพ่อื วดั มวล และปริมาตรของสสารทง้ั 3 สถานะ

สาระสำคญั

ของเหลวจะมปี ริมาตรคงท่ี สามารถไหลได้เพราะอนุภาคภายในอยหู่ ่างกนั รูปรา่ งของเหลวจึงเปล่ียนไป

ตามภาชนะทีบ่ รรจไุ ด้

จุดประสงค์การเรียนรู้

1. นกั เรยี นสามารถอธิบายสมบัติและวาดภาพการเรียงตวั ของอนุภาคของสสารในสถานะของเหลวได้ (K)

2. นกั เรยี นมีทกั ษะในการทดลองและลงข้อสรปุ เรือ่ ง สมบตั ิของสสารในสถานะของเหลว (P)

3. นกั เรียนมีความมงุ่ ม่ันในการทำงาน (A)

สาระการเรยี นรู้

สมบัตขิ องสสาร

- สมบัตขิ องของเหลว

สมรรถนะสำคัญของผเู้ รยี น

- ความสามารถในการคิด

- ความสามารถในการสื่อสาร

- ความสามารถในการแก้ไขปัญหา

คณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

- มีวินยั

- ใฝ่เรียนรู้

- มุ่งม่ันในการทำงาน

กิจกรรมการเรยี นการสอน
การจดั ประสบการณเ์ รียนรู้โดยใชร้ ปู แบบการสอนแบบสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Method : 5E)
ขน้ั สร้างความสนใจ (Engagement)
1. ครใู หน้ ักเรียนยกตัวอย่างส่ิงท่ีเปน็ สถานะของเหลว

(น้ำ เลอื ด นำ้ ยาล้างจาน ฝนหรอื ข้ึนอยู่กับคำตอบของนกั เรยี น)
2. นักเรยี นทราบไดอ้ ย่างไรว่าสิง่ ของหรือวัตถเุ หลา่ น้ีเปน็ ของเหลว

(มีรปู รา่ งไม่คงทแ่ี ตม่ ปี รมิ าตรคงท่ีหรือขนึ้ อยู่กบั คำตอบของนักเรยี น)
3. นักเรียนร่วมกันตอบคำถามและแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับคำตอบ เพื่อเชื่อมโยงไปสู่

การเรยี นรเู้ รอื่ ง สถานะของสาร : ของเหลว
ขัน้ สำรวจและค้นหา (Exploration)
4. ครเู ปิด ส่ือ YouTube เรือ่ ง สถานะของของเหลว วิทยาศาสตร์ชน้ั ป. 4 EP.2

(แหล่งทม่ี า : https://www.youtube.com/watch?v=5zumobO88K4) ให้นกั เรียนดู

5. ครูแจกใบกิจกรรม เรื่อง สถานะของสาร : ของเหลว ให้นักเรียนคนละ 1 แผ่น โดยให้
อธบิ ายสมบัตแิ ละวาดภาพการเรียงตวั ของอนภุ าคของสสารในสถานะของเหลวให้ถกู ต้อง

6. ครูให้นักเรียนจัดกลุ่ม 7-8 คน จำนวน 4 กลุ่ม จากนั้นส่งตัวแทนมารับอุปกรณ์ในการ
ทดลองและแบบบันทึกผลการทดลอง เรื่อง สมบัติของสสารในสถานะของเหลว ซึ่งอุปกรณ์ 1 ชุดการทดลอง
ประกอบดว้ ย บีกเกอร์ กระบอกตวง นำ้ เปล่าและหลอดฉีดยา โดยอธิบายขัน้ ตอนการทดลอง ดงั นี้

0 ดูดน้ำใสห่ ลอดฉดี ยา อ่านปรมิ าตร ดูรูปรา่ ง บันทึกผล
0 เทนำ้ จากหลอดฉดี ยาใส่กระบอกตวง ดูรูปรา่ ง บนั ทึกผล
0 แล้วเทน้ำจากกระบอกตวงใสบ่ กี เกอร์ ดูรูปร่าง บนั ทกึ ผล
0 บันทึกขอ้ มลู ลงในตารางบนั ทกึ ผลการทดลอง

ข้ันอธบิ ายและลงขอ้ สรุป (Explanation)
7. ครูให้ตัวแทนนักเรียนออกมานำเสนอผลการทำใบกิจกรรม เรื่อง สถานะของสาร :

ของเหลวและการทำกิจกรรมการทดลอง เรื่อง สมบัติของสสารในสถานะของเหลว เพื่อเป็นการแลกเปลี่ยน
ความคิดเห็น ตรวจสอบความถูกตอ้ งและร่วมหาคำตอบของคำถามไปพร้อมกัน

8. ให้นกั เรียนดูแผนภาพแสดงการจัดเรียงอนุภาคภายในของของเหลวเพ่ือให้นักเรียนร่วมกัน
อภิปรายถงึ สมบัตติ า่ ง ๆ ของของเหลว ซง่ึ

สมบตั ขิ องของเหลวมีดงั นี้
0 ของเหลวจะมีอนภุ าคภายในอยู่หา่ งกนั
0 ของเหลวจะมปี รมิ าตรคงที่
0 สามารถไหลได้
0 รปู รา่ งของเหลวไม่คงทเี่ พราะจะเปล่ยี นไปตามภาชนะทีบ่ รรจุได้
0 ผิวหนา้ ของของเหลวจะรักษาระดับตามแนวราบ

แผนภาพแสดงการจัดเรียงอนุภาคภายในของของเหลว

- ถา้ ครเู ทน้ำใสใ่ นขวดรูปชมพู่ นำ้ จะมรี ูปรา่ งอยา่ งไร เพราะอะไร
(มรี ูปรา่ งเหมือนขวดรูปชมพู่ เพราะ น้ำเปน็ ของเหลวจะเปลี่ยนรูปร่างตามภาชนะทบ่ี รรจุหรือข้ึนอยู่กับคำตอบ
ของนักเรยี น)

- เพราะอะไรเราจงึ กระโดดลงไปในน้ำได้
(เพราะ น้ำเป็นของเหลว อนุภาคภายในอยู่ห่างกันไม่ชิดติดกันเหมือนของแข็งหรือขึ้นอยู่กับคำตอบของ
นักเรียน)