แผนการจัดการเรียนรู้วิชาวิทยาศาสตร์ ป.3

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชวี ติ
แผนฯ ท่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทติ ยต์ ่อสิง่ มชี วี ิต

แผนการจัดการเรียนร้ทู ่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทติ ย์ต่อสง่ิ มชี ีวิต

หนว่ ยการเรยี นร้ทู ี่ 7 ระยะเวลา 3 ชวั่ โมง

กลมุ่ สาระการเรียนร้วู ิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี ช้ันประถมศึกษาปีที่ 3

1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตวั ช้วี ดั

ว 3.1 ป.3/1 อธบิ ายแบบรูปเส้นทางการขึน้ และตกของดวงอาทิตย์ โดยใชห้ ลกั ฐานเชิงประจกั ษ์

2. จุดประสงค์การเรยี นรู้

1) อธิบายความสาคญั และประโยชน์ของดวงอาทติ ยต์ ่อส่งิ มชี ีวิตได้ (K)
2) สืบคน้ ข้อมูลเพ่ือบอกความสาคญั และประโยชนข์ องดวงอาทติ ย์ท่ีมตี ่อสง่ิ มชี ีวิตได้อยา่ งถูกต้อง (P)
3) รบั ผดิ ชอบต่องานทไ่ี ด้รบั มอบหมาย (A)

3. สาระการเรยี นรู้

คนบนโลกมองเห็นดวงอาทิตย์ปรากฏข้ึนทางด้านหนึ่ง หรือตกทางอีกด้านหนึ่งทุกวัน หมุนเวียนเป็นแบบรูป
ซา้ ๆ

4. สาระสาคญั /ความคิดรวบยอด

ดวงอาทิตยเ์ ป็นดาวฤกษ์ขนาดใหญ่ทมี่ ีแสงสว่างในตัวเองเป็นแหล่งพลังงานที่มีความสาคัญต่อโลก เพราะดวง
อาทิตยใ์ ห้พลังงานความรอ้ นและพลังงานแสงแกโ่ ลก ทาให้ส่ิงมีชวี ิตนาพลงั งานไปใช้ประโยชน์ได้

5. สมรรถนะสาคญั ของผ้เู รียน ทกั ษะกระบวนการทางวทิ ยาศาสตร์ และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

สมรรถนะสาคญั ของผู้เรยี น ทักษะกระบวนการ คุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
ทางวิทยาศาสตร์

1) ความสามารถในการส่ือสาร 1) ทักษะการสังเกต 1) มวี ินัย

2) ความสามารถในการคดิ 2) ทักษะการจาแนกประเภท 2) ใฝ่เรียนรู้

3) ความสามารถในการแก้ปญั หา 3) ทกั ษะการต้ังสมมตฐิ าน 3) มุง่ มน่ั ในการทางาน

4) ทกั ษะการลงความเห็นจากขอ้ มูล

5) ทกั ษะการจดั กระทาและ

การส่อื ความหมายข้อมูล

342

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 7 ดวงอาทิตย์กับชวี ติ
แผนฯ ท่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อส่ิงมชี วี ิต

6. กิจกรรมการเรยี นรู้

 แนวคดิ /รูปแบบการสอน/วิธกี ารสอน/เทคนิค : แบบสบื เสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
ชว่ั โมงที่ 1
ขน้ั นา

กจิ กรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ีใช้ สอ่ื ที่ใช/้ อปุ กรณ์ ประเมินผล

ขน้ั กระตนุ้ ความสนใจ - ทักษะ - แบบทดสอบ - การตรวจสอบ
1. ครูให้นกั เรียนทาแบบทดสอบก่อนเรียน หนว่ ยการเรยี นรูท้ ่ี 7 การวิเคราะห์ กอ่ นเรยี น 10 คาตอบ
ขอ้
ดวงอาทิตย์กับชีวติ แบบปรนยั 4 ตัวเลือก จานวน 10 ข้อ - หนงั สอื เรยี น - สงั เกต
ชุดแมบ่ ท พฤตกิ รรม
2. ใหน้ ักเรยี นดภู าพในหนังสอื เรยี นชุดแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ - ทักษะ มาตรฐาน การทางาน
ป.3 หนา้ 188 จากนนั้ ครูถามคาถาม แล้วให้นกั เรียนชว่ ยกันตอบ การวิเคราะห์ วิทยาศาสตร์ รายบุคคล
ดงั นี้ ป.3 หน้า 188

 แสงแดดในยามเช้าเกิดขึน้ ไดอ้ ยา่ งไร
(แนวคาตอบ พจิ ารณาจากคาตอบของนักเรยี น)

 มนษุ ย์ใชป้ ระโยชน์จากดวงอาทติ ยอ์ ยา่ งไรบ้าง
(แนวคาตอบ พจิ ารณาจากคาตอบของนกั เรยี น)

3. ครูใหน้ กั เรียนเปิดหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์
ป.3 หน้า 189 จากนั้นศึกษาชวนอ่านชวนคิดและช่วยกันตอบ
คาถาม

4. นักเรียนศึกษาศัพท์น่ารู้จากหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐาน
วิทยาศาสตร์ ป.3 หน้า 189 จากน้ันครูสุ่มตัวแทนนักเรียน
2-3 คน ให้ออกมาอา่ นคาศพั ท์

ขนั้ สอน

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทกั ษะท่ใี ช้ สื่อทใ่ี ช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

ขั้นสารวจค้นหา

1. ครูให้นักเรียนทากิจกรรมลองทาดู ในหนังสือเรียนชุดแม่บท - ทกั ษะ - หนังสือเรียน - สังเกต
ชดุ แมบ่ ท พฤติกรรม
มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 190 การวเิ คราะห์ มาตรฐาน การทางาน
วทิ ยาศาสตร์ รายบคุ คล

343

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 7 ดวงอาทิตยก์ ับชีวิต
แผนฯ ท่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อส่งิ มีชีวติ

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทกั ษะท่ีใช้ ส่ือที่ใช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ป.3 หนา้ 190

2. ครูต้ังคาถามกระตุ้นความสนใจนักเรียนว่า หากไม่มีดวงอาทิตย์

โลกของเราจะเป็นอย่างไร

3. ครูให้นักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง - ทกั ษะ - หนังสอื เรยี น - สงั เกต
พฤติกรรม
วทิ ยาศาสตรท์ ี่ 1 โดยใช้รปู แบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิค การวิเคราะห์ ชุดแม่บท การทางาน
กลมุ่
LT มาจัดกระบวนการเรียนรู้ โดยให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ - ทกั ษะ มาตรฐาน
- สงั เกต
4 คน จากน้ันกาหนดให้สมาชิกแต่ละคนภายในกลุ่มมีบทบาท การสื่อสาร วิทยาศาสตร์ พฤตกิ รรม
การทางาน
หนา้ ทข่ี องตนเอง ดังน้ี - ทกั ษะการสารวจ ป.3 หน้า 191 รายบุคคล

สมาชกิ คนท่ี 1 : ทาหนา้ ท่ีเตรียมอปุ กรณ์ คน้ หา

สมาชิกคนท่ี 2 : ทาหน้าทอ่ี ่านวธิ ีทาการทดลอง - ทกั ษะ

สมาชิกคนที่ 3 : ทาหน้าทีบ่ ันทกึ ผลการทดลอง การทางาน

สมาชิกคนท่ี 4 : ทาหน้าท่นี าเสนอผลการทดลอง รว่ มกัน

4. ให้สมาชิกคนที่ 1 เตรียมอุปกรณ์ เรื่อง ความสาคัญของดวง

อาทิตยต์ อ่ ส่งิ มีชวี ติ ดงั น้ี

1) ผา้ เชด็ หน้า 2 ผนื

2) แหลง่ ข้อมูล เชน่ ห้องสมุด อนิ เทอร์เน็ต

3) น้า กะละมงั

5. ให้สมาชกิ คนท่ี 2 อธิบายวิธกี ารทากจิ กรรมใหเ้ พ่ือนภายในกลุ่ม

ฟัง เพ่ือใหป้ ฏบิ ตั ิตามได้ถกู ตอ้ ง ดังนี้

1) นาผ้าเช็ดหน้า 2 ผืน จุ่มน้าและบิดน้าออกเล็กน้อย

จากนัน้ นาผา้ ผืนแรกไปตากกลางแดด และอีกผนื ไปตากใน

ทร่ี ม่ ประมาณ 30 นาที สงั เกตและบนั ทกึ ผล

2) สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับความสาคัญและประโยชน์ของดวง

อาทติ ย์ แล้วบันทกึ ผล

ขัน้ อธิบายความรู้

1. ครูสรุปผลการทากิจกรรมว่า แสงจากดวงอาทิตย์ให้พลังงาน - ทักษะ
ความร้อน ทาให้น้าในผ้าเช็ดหน้าที่ตากกลางแดดระเหยออกไป การวิเคราะห์
ไดเ้ ร็วกว่าน้าในผ้าเช็ดหน้าท่ีตากในท่ีร่ม ดังนั้น ดวงอาทิตย์จึงมี

ความสาคัญและมีประโยชน์ต่อส่ิงมีชีวิตทุกชนิด โดยส่ิงมีชีวิต

อาศัยพลงั งานแสงและพลังงานความร้อนจากดวงอาทิตย์ในการ

ดารงชีวติ

344

หนว่ ยการเรยี นร้ทู ่ี 7 ดวงอาทติ ย์กบั ชีวิต
แผนฯ ที่ 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อสิง่ มีชวี ิต

ชว่ั โมงท่ี 2

กิจกรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ีใช้ สือ่ ท่ีใช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ขนั้ อธิบายความรู้ - ทักษะ - ช้นิ งาน เร่ือง - สงั เกต
1. ครูอธบิ ายเพ่ิมเติมจากเรื่องทเี่ รียนในชั่วโมงที่ผ่านมาว่า ผ้าที่ตาก การวเิ คราะห์ ประโยชน์ของ พฤตกิ รรม
- ทกั ษะ พลงั งานแสงจาก การทางาน
กลางแดดจะแห้งเร็วกว่าผ้าที่ตากในที่ร่ม เน่ืองจากดวงอาทิตย์ การสอื่ สาร ดวงอาทิตย์ กล่มุ
ให้พลังงานความร้อน ทาให้น้าท่ีอยู่ในผ้าระเหยไป จึงทาให้ผ้า - ทกั ษะการสารวจ
แหง้ นอกจากพลังงานความร้อนดวงอาทิตย์ยังให้พลังงานแสงท่ี ค้นหา - สงั เกต
มคี วามสาคัญตอ่ ส่งิ มชี วี ติ บนโลกด้วย - ทักษะ พฤติกรรม
2. ครูใช้รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิคคู่คิดสี่สหาย โดยให้ การทางาน การทางาน
นักเรียนแต่ละคนในกลุ่มเดิมทากิจกรรมประโยชน์ของพลังงาน ร่วมกัน รายบุคคล
แสงจากดวงอาทิตย์ แล้วให้นักเรียนหาข้อมูลเกี่ยวกับประโยชน์
ของพลังงานแสงจากดวงอาทิตย์ ทาในกระดาษแข็งแผ่นใหญ่ - ทกั ษะ
ตกแต่งใหส้ วยงาม แล้วออกมานาเสนอหน้าชั้นเรียน การวเิ คราะห์

3. นกั เรยี นและครูร่วมกันสรปุ ผลวา่ พลังงานสามารถเปลยี่ นแปลง
จากพลังงานหนงึ่ ไปเปน็ อีกพลังงานหนง่ึ ได้ เช่น
การเปลย่ี นแปลงพลงั งานนา้ เป็นพลงั งานไฟฟา้ การเปล่ียนแปลง
พลงั งานลมเปน็ พลงั งานไฟฟ้า

4. ให้นักเรียนดูบัตรภาพแล้วบอกว่า ดวงอาทิตย์มีความสาคัญต่อ - ทักษะ - บัตรภาพ - สงั เกต
พฤตกิ รรม
สิง่ มชี วี ิตอย่างไร การวเิ คราะห์ - หนังสือเรยี น การทางาน
ชดุ แมบ่ ท รายบุคคล
5. นักเรียนทาแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 ในหนังสือเรียน - ทกั ษะ มาตรฐาน
วิทยาศาสตร์ - สงั เกต
ชุดแมบ่ ทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หน้า 195 การวเิ คราะห์ ป.3 หน้า 195 พฤติกรรม
การทางาน
- ทักษะ รายบคุ คล

การอธบิ าย

345

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 7 ดวงอาทติ ย์กบั ชวี ิต ทักษะท่ีใช้ สื่อที่ใช้/อุปกรณ์ ประเมินผล
แผนฯ ที่ 1 ความสาคญั ของดวงอาทติ ยต์ ่อสิ่งมชี วี ติ
- ทักษะ - บตั รคา - สังเกต
ช่วั โมงท่ี 3 การวิเคราะห์ พฤติกรรม
- ทักษะ การทางาน
กิจกรรมการเรยี นรู้ การอธบิ าย รายบุคคล

ข้ันขยายความเขา้ ใจ
1. ครใู ห้นักเรยี นดบู ตั รภาพต่อไปนี้

2. ครูต้ังคาถามว่า จากบัตรคานักเรียนสามารถบอกประโยชน์ของ - ทกั ษะ - สงั เกต
พฤติกรรม
พลงั งานความร้อนจากดวงอาทติ ย์ได้อยา่ งไรบา้ ง การวเิ คราะห์ การทางาน
รายบุคคล
(แนวคาตอบ

ภาพที่ 1 ความรอ้ นของดวงอาทิตยท์ าให้ผ้าทีเ่ ปยี กอยแู่ ห้งได้

ภาพที่ 2 ความรอ้ นจากดวงอาทติ ยช์ ว่ ยทาลายเชอ้ื โรคตา่ ง ๆ

ด้วยรังสียูวที าไดห้ ลายวิธี)

3. นกั เรยี นตอบคาถามต่อไปนลี้ งในสมุดประจาตวั นกั เรียน - ทักษะ - สมุดประจาตวั - ตรวจสอบการ
นักเรียน ตอบคาถามใน
1) ดวงอาทติ ย์มปี ระโยชน์ต่อสง่ิ มีชวี ติ อย่างไรบ้าง การวเิ คราะห์ สมดุ ประจาตวั
นกั เรียน
(แนวคาตอบ ดวงอาทิตย์ช่วยให้สิ่งมีชีวิตต่าง ๆ สามารถ

เจริญเติบโตได้ และใช้ในกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง

ของพืช)

2) นักเรียนคิดว่า นอกจากประโยชน์แล้ว ดวงอาทิตย์มี

ขอ้ เสยี หรือไม่ อย่างไร

(แนวคาตอบ มี เพราะแสงจากดวงอาทิตย์มีความสว่าง

มาก เราจึงไม่ควรมองดวงอาทติ ย์โดยตรง เพราะอาจทาให้

ตาพร่ามวั หรอื ตาบอดได้)

4. ครูใช้เทคนิคคู่คิด โดยให้นักเรียนจับคู่กับเพ่ือนนักเรียน แล้วนา - ทกั ษะ - ใบประเมนิ
ชิน้ งาน
คาตอบของตนเองมาเปรียบเทียบกับคู่ของตนเอง และให้ผลัด การวเิ คราะห์

กันอภิปรายคาตอบ ถ้านักเรียนเกิดข้อสงสัยให้สืบค้นเพิ่มเติม - ทักษะ

เพอ่ื หาคาตอบ โดยปฏิบัตกิ จิ กรรมต่อไปน้ี การอธบิ าย

1) สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับโทษของดวงอาทิตย์ โดยทาลงใน

กระดาษ A4 พรอ้ มตกแตง่ ให้สวยงาม

2) นาเสนอผลงานหน้าชน้ั เรยี น

346

หนว่ ยการเรยี นรูท้ ี่ 7 ดวงอาทติ ย์กบั ชีวติ
แผนฯ ที่ 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อส่ิงมชี วี ิต

ขัน้ สรุป

กิจกรรมการเรยี นรู้ ทักษะทใ่ี ช้ สือ่ ทใ่ี ช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเรื่องที่เรียนมาว่า ดวงอาทิตย์เป็น - ทักษะ
ดาวฤกษ์ขนาดใหญ่ที่มีความสาคัญต่อโลก เพราะดวงอาทิตย์เป็น การวเิ คราะห์
แหล่งพลังงานขนาดใหญ่ท่ีสุดของส่ิงมีชีวิตบนโลก ดวงอาทิตย์ให้
พลังงานความร้อนและพลังงานแสง สิ่งมีชีวิตบนโลกจึงนาพลังงาน
ความรอ้ นและพลงั งานแสงไปใช้ประโยชน์ในด้านต่าง ๆ

ขน้ั ประเมิน

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทักษะที่ใช้ ส่ือทีใ่ ช/้ อปุ กรณ์ ประเมินผล

1. ครูตรวจสอบผลการทาแบบทดสอบกอ่ นเรียนหน่วยการเรียนรู้ท่ี - แบบทดสอบ - ตรวจสอบผล
7 เรอื่ ง ดวงอาทติ ย์กับชวี ติ กอ่ นเรยี น หนว่ ย การทา
การเรยี นรู้ท่ี 7 แบบทดสอบ
2. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง กอ่ นเรียน
วิทยาศาสตร์ที่ 1 โดยใช้รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิค - หนงั สือเรยี น หนว่ ยการ
LT โดยการสังเกตพฤติกรรมการทางาน การแสดงความคิดเห็น ชดุ แม่บท เรียนรู้ท่ี 7
การตอบคาถาม การร่วมกนั ทางานกลุ่ม และการออกมานาเสนอ มาตรฐาน
ผลงานหน้าช้นั เรียน วิทยาศาสตร์ - ตรวจสอบผล
ป.3 หนา้ 191 การทา
3. ครูตรวจสอบชิ้นงาน เรื่อง ประโยชน์ของพลังงานแสงจากดวง กจิ กรรม
อาทิตย์ โดยการสังเกตพฤติกรรมการทางาน การแสดงความ - แบบประเมิน พฒั นาทกั ษะ
คดิ เห็น การตอบคาถาม การรว่ มกนั ทางานกลุ่ม และการออกมา ชิ้นงาน กระบวนการ
นาเสนอช้ินงานหนา้ ช้ันเรยี น ทาง
- หนงั สือเรียน วิทยาศาสตรท์ ่ี
4. ครตู รวจสอบผลการทาแบบฝกึ พัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 ในหนังสือ ชุดแมบ่ ท 1
เรียนชดุ แม่บทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 195
- ตรวจสอบ
ชนิ้ งาน เรอ่ื ง
ประโยชนข์ อง
พลงั งานแสง
จากดวง
อาทิตย์

- ตรวจสอบผล
การทาแบบ

347

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 7 ดวงอาทิตย์กบั ชีวติ ทักษะทใ่ี ช้ ส่ือทีใ่ ช้/อุปกรณ์ ประเมนิ ผล
แผนฯ ที่ 1 ความสาคญั ของดวงอาทติ ยต์ ่อสงิ่ มีชวี ิต
มาตรฐาน ฝกึ พัฒนาการ
กจิ กรรมการเรยี นรู้ วทิ ยาศาสตร์ เรยี นรูท้ ่ี 1
ป.3 หน้า 195
5. ครตู รวจสอบการสบื ค้นขอ้ มูล เรอื่ ง โทษของดวงอาทติ ย์ - ตรวจสอบ
- แบบประเมินใบ การสืบคน้
งาน ข้อมลู เรอื่ ง
โทษของดวง
อาทติ ย์

7. การวดั และประเมนิ ผล

รายการวดั วิธกี าร เครือ่ งมอื เกณฑก์ ารประเมิน
- ร้อยละ 60 ผา่ นเกณฑ์
1) กจิ กรรมพัฒนาทักษะ - ตรวจสอบผลการทา - หนังสือเรียนชุดแม่บท
- รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์
กระบวนการทาง กิจกรรมพัฒนาทักษะ มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ - รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์
- ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
วิทยาศาสตรท์ ่ี 1 กระบวนการทาง ป.3 - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

วิทยาศาสตร์ท่ี 1

2) ชิน้ งาน เรือ่ ง ประโยชน์ - ตรวจสอบชน้ิ งาน เรอ่ื ง - แบบประเมินช้นิ งาน

ของพลังงานแสงจาก ประโยชนข์ องพลังงาน

ดวงอาทิตย์ แสงจากดวงอาทิตย์

3) แบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ - ตรวจสอบผลการทา - หนังสือเรียนชุดแม่บท

ที่ 1 แ บ บ ฝึ ก พั ฒ น า มาตรฐาน วิทยาศาสตร์

การเรยี นรู้ท่ี 1 ป.3

4) สืบค้นข้อมูล เร่ือง โทษ - ตรวจสอบการสืบค้น - แบบประเมินใบงาน

ของดวงอาทติ ย์ ข้อมูล เร่ือง โทษของดวง

อาทติ ย์

5) คุณลักษณะ - สังเกตความมวี ินัย - แบบประเมนิ

อันพึงประสงค์ ใฝเ่ รียนรู้ และมุ่งมนั่ คุณลกั ษณะ

ในการทางาน อันพึงประสงค์

หมายเหตุ : แบบสังเกตพฤติกรรมประเมนิ รายเทอม

348

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ ับชีวติ
แผนฯ ท่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อส่งิ มชี ีวติ

8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้

8.1 ส่ือการเรียนรู้
1) หนงั สือเรียนชุดแมบ่ ทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3
2) บตั รภาพ

8.2 แหล่งการเรียนรู้
- อนิ เทอรเ์ นต็

349

หน่วยการเรยี นร้ทู ่ี 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชีวิต
แผนฯ ท่ี 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อสิ่งมีชวี ติ

บตั รภาพ

350

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ย์กับชีวิต
แผนฯ ที่ 1 ความสาคญั ของดวงอาทิตยต์ ่อสง่ิ มชี ีวิต

แบบบนั ทึกหลังแผนการจดั การเรียนรู้

 ดา้ นความรู้

 ดา้ นสมรรถนะสาคญั ของผเู้ รียน

 ดา้ นคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์

 ด้านความสามารถทางวิทยาศาสตร์

 ดา้ นอนื่ ๆ (พฤติกรรมเดน่ หรือพฤตกิ รรมทม่ี ีปัญหาของนักเรียนเปน็ รายบุคคล (ถ้ามี))

 ปญั หา/อุปสรรค

 แนวทางการแก้ไข

ลงชื่อ..............................................ผบู้ ันทกึ
(................................................)

ความเหน็ ของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ทีไ่ ด้รับมอบหมาย

ขอ้ เสนอแนะ

ลงชื่อ................................................
(................................................)

ตาแหน่ง.................................................

351

หน่วยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทิตยก์ ับชีวติ
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

แผนการจดั การเรียนรู้ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ย์บนโลก (1)

หน่วยการเรยี นรูท้ ่ี 7 ระยะเวลา 3 ชวั่ โมง

กล่มุ สาระการเรียนรู้วิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี 3

1. มาตรฐานการเรยี นรู้/ตวั ช้วี ดั

ว 3.1 ป.3/2 อธิบายสาเหตุการเกิดปรากฏการณ์การข้ึนและตกของดวงอาทิตย์ การเกิดกลางวัน กลางคืน

และการกาหนดทศิ โดยใชแ้ บบจาลอง

2. จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

1) อธบิ ายแบบรปู เส้นทางการข้ึนและตกของดวงอาทติ ย์ได้ (K)
2) สบื ค้นข้อมูลเพอื่ อธบิ ายรูปแบบเส้นทางการขน้ึ และตกของดวงอาทติ ย์ไดอ้ ย่างถูกตอ้ ง (P)
3) รับผิดชอบตอ่ งานท่ไี ด้รับมอบหมาย (A)

3. สาระการเรยี นรู้

โลกกลมและหมุนรอบตัวเองขณะโคจรรอบดวงอาทิตย์ ทาให้บริเวณของโลกได้รับแสงอาทิตย์ไม่พร้อมกัน
โลกดา้ นท่ีไดร้ บั แสงจากดวงอาทติ ยจ์ ะเป็นกลางวัน ส่วนด้านตรงข้ามที่ไม่ได้รับแสงจะเป็นกลางคืน นอกจากนี้ คน
บนโลกจะมองเห็นดวงอาทิตย์ปรากฏขึ้นทางด้านหน่ึง ซึ่งกาหนดให้เป็นทิศตะวันออก และมองเห็นดวงอาทิตย์ตก
ทางอีกด้านหน่ึง ซึ่งกาหนดให้เป็นทิศตะวันตก และเมื่อให้ด้านขวามืออยู่ทางทิศตะวันออก ด้านซ้ายมืออยู่ทาง
ทศิ ตะวนั ตก ด้านหนา้ จะเปน็ ทศิ เหนอื และด้านหลังจะเป็นทิศใต้

4. สาระสาคัญ/ความคดิ รวบยอด

การหมุนรอบตัวเองของโลก ทาให้เห็นดวงอาทิตย์ปรากฏขึ้นบนท้องฟ้าในเวลากลางวันจากขอบฟ้าด้านหน่ึง
และตกลับขอบฟา้ อีกดา้ นหนงึ่ ทาให้โลกเข้าสชู่ ่วงเวลากลางคืน

5. สมรรถนะสาคญั ของผู้เรยี น ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ และคณุ ลักษณะอนั พงึ ประสงค์

สมรรถนะสาคัญของผเู้ รียน ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ คณุ ลักษณะอันพงึ ประสงค์

1) ความสามารถในการสือ่ สาร 1) ทักษะการสงั เกต 1) มวี ินัย

2) ความสามารถในการคิด 2) ทกั ษะการจาแนกประเภท 2) ใฝเ่ รียนรู้

3) ความสามารถในการแก้ปญั หา 3) ทกั ษะการต้ังสมมตฐิ าน 3) มุ่งม่ันในการทางาน

4) ทกั ษะการลงความเหน็ จากข้อมลู

352

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชีวติ ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ คณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1) 5) ทักษะการจัดกระทาและ

สมรรถนะสาคญั ของผู้เรยี น การสือ่ ความหมายข้อมลู

6. กจิ กรรมการเรยี นรู้

 แนวคดิ /รูปแบบการสอน/วิธกี ารสอน/เทคนคิ : แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
ชั่วโมงที่ 1
ขน้ั นา

กิจกรรมการเรยี นรู้ ทักษะท่ใี ช้ ส่ือทใ่ี ช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

ข้นั กระตนุ้ ความสนใจ - ทกั ษะ - บัตรคา - สงั เกต
1. ครูกล่าวทกั ทายนักเรยี นและทบทวนความรู้เดิมจากเร่ืองที่เรียน การวเิ คราะห์ พฤตกิ รรม
การทางาน
ไปแลว้ รายบคุ คล
2. ครใู หน้ กั เรยี นดภู าพจากบัตรคา จากน้นั ตอบคาถามต่อไปน้ี

 จากภาพนักเรยี นคดิ วา่ มคี วามแตกตา่ งกันอยา่ งไร

(แนวคาตอบ ขึ้นอยู่กบั คาตอบของผู้เรยี น)

 การขนึ้ และตกของดวงอาทติ ย์ มีประโยชน์อยา่ งไรบา้ ง

(แนวคาตอบ ขึ้นอยู่กบั คาตอบของผูเ้ รยี น)

3. นกั เรียนทากจิ กรรมลองทาดู ในหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐาน - ทกั ษะ - หนังสือเรยี น - สังเกต
ชุดแมบ่ ท พฤติกรรม
วิทยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 196 การวเิ คราะห์ มาตรฐาน การทางาน
วิทยาศาสตร์ รายบคุ คล
ป.3 หนา้ 196

353

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทติ ยก์ บั ชวี ติ
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ยบ์ นโลก (1)

ขน้ั สอน

กิจกรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ีใช้ สื่อทีใ่ ช้/อุปกรณ์ ประเมินผล

ข้ันสารวจค้นหา

1. นักเรยี นทากิจกรรมพฒั นาทกั ษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ - ทักษะ - หนงั สอื เรียน - สังเกต
พฤตกิ รรม
ที่ 2 โดยใช้รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิค LT มาจัด การวเิ คราะห์ ชุดแม่บท การทางาน
กลุม่
กระบวนการเรียนรู้ โดยให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน - ทักษะ มาตรฐาน

จากน้ันกาหนดให้สมาชิกแต่ละคนภายในกลุ่มมีบทบาทหน้าท่ี การสือ่ สาร วทิ ยาศาสตร์

ของตนเอง ดงั น้ี - ทักษะการสารวจ ป.3 หน้า 196

สมาชิกคนท่ี 1 : ทาหนา้ ทเี่ ตรียมอุปกรณ์ คน้ หา

สมาชกิ คนที่ 2 : ทาหน้าทีอ่ ่านวธิ ที าการทดลอง - ทักษะ

สมาชกิ คนท่ี 3 : ทาหน้าทีบ่ นั ทึกผลการทดลอง การทางาน

สมาชกิ คนท่ี 4 : ทาหน้าท่ีนาเสนอผลการทดลอง รว่ มกัน

2. ให้สมาชิกคนที่ 1 เตรียมอุปกรณ์ เรื่อง การขึ้นและตกของดวง

อาทิตย์ ดังนี้

1) แวน่ กนั แดดหรอื กระจกรมควัน

3. สมาชิกคนท่ี 2 อธบิ ายวธิ กี ารทากิจกรรมใหเ้ พื่อนภายในกล่มุ ฟัง
เพอื่ ใหป้ ฏิบัตติ ามไดถ้ ูกต้อง ดงั น้ี
1) สังเกตตาแหน่งของดวงอาทิตย์ในบริเวณเดิม โดยยืนหัน
ลาตัวไปในทิศเดียวกันเป็นเวลา 2 วัน ตามช่วงเวลา ดังน้ี
08.00 น. 12.00 น. และ 16.00 น.
2) บันทึกผลจากการสังเกตโดยวาดตาแหน่งของดวงอาทิตย์
ในช่วงเวลาทก่ี าหนดใหข้ องแตล่ ะวนั ลงในกรอบ
3) จากนนั้ ให้นาเสนอหนา้ ชัน้ เรียนในชวั่ โมงถดั ไป

ชั่วโมงที่ 2

กิจกรรมการเรยี นรู้ ทักษะท่ใี ช้ สือ่ ทใ่ี ช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ข้นั อธบิ ายความรู้
1. นกั เรียนออกมานาเสนองานหนา้ ช้ันเรียนทลี ะกลมุ่
2. นักเรียนและครูช่วยกนั สรุปผลการทากิจกรรมว่า ดวงอาทิตย์ข้ึน

จากขอบฟ้าด้านหน่ึงเรียกว่า ทิศตะวันออก แล้วเคลื่อนท่ีไปยัง
ขอบฟา้ อกี ด้านหน่งึ เรียกว่า ทิศตะวันตก ซ่ึงในเวลาเดียวกันของ
ท้ัง 2 วัน ตาแหน่งของดวงอาทิตย์จะอยู่ที่เดียวกัน จึงทาให้

354

หนว่ ยการเรยี นรูท้ ่ี 7 ดวงอาทิตยก์ บั ชีวติ
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ยบ์ นโลก (1)

กิจกรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ใี ช้ สือ่ ท่ใี ช/้ อุปกรณ์ ประเมินผล

สงั เกตเห็นการขึ้นและตกของดวงอาทิตย์มีรูปแบบเป็นแบบครึ่ง - ทักษะ - หนงั สอื เรยี น - สังเกต
วงกลม การวเิ คราะห์ ชดุ แมบ่ ท พฤตกิ รรม
3. ครูอธิบายเพ่ิมเติมว่า การข้ึนและตกของดวงอาทิตย์ ทาให้เรา มาตรฐาน การทางาน
ทราบว่า ช่วงเวลาที่แตกต่างกันภายใน 1 วัน เราจะเห็นดวง วทิ ยาศาสตร์ รายบุคคล
อาทิตย์เปล่ียนตาแหน่งไปตลอดเวลา โดยดวงอาทิตย์เคล่ือนที่ ป.3 หนา้ 201
จากขอบฟา้ อีกดา้ นหน่ึงในทิศทางเดยี วกันเสมอ - ชิน้ งาน เรอื่ ง - สังเกต
4. ให้นักเรียนทาแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 2 ในหนังสือเรียนชุด แบบจาลองการ พฤติกรรม
แมบ่ ทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หน้า 201 ข้ึนและตกของ การทางาน
ดวงอาทิตย์ กลุ่ม
5. ครูใช้รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิคคู่คิดสี่สหาย โดยให้ - ทักษะ
นักเรียนแต่ละคนในกลุ่มเดิมวางแผนและสร้างแบบจาลองการ การวเิ คราะห์
ขึ้นและตกของดวงอาทิตย์ ทาลงในกระดาษแข็งแผ่นใหญ่
ตกแตง่ ให้สวยงาม แลว้ ออกมานาเสนอหนา้ ช้นั เรยี น

6. เมือ่ นาเสนอเสร็จแล้ว นักเรียนและครูช่วยกันสรุปผลว่า การข้ึน
และตกของดวงอาทิตย์เกิดจากโลกหมุนรอบตัวเอง ขณะโคจร
รอบดวงอาทิตย์ในทิศทางทวนเข็มนาฬิกา ทาให้เราเห็นดวง
อาทติ ย์ปรากฏขน้ึ ทางด้านหนึ่งและตกอีกทางด้านหนึ่ง และเกิด
หมุนเวยี นเปน็ แบบรปู ซ้า ๆ

ชว่ั โมงท่ี 3

กิจกรรมการเรยี นรู้ ทักษะท่ีใช้ สือ่ ทีใ่ ช/้ อุปกรณ์ ประเมินผล

ขั้นขยายความเขา้ ใจ

1. ครูให้นักเรียนทาใบงานท่ี 7.1 เรื่อง การขึ้นและตกของดวง - ทกั ษะ - ใบงานท่ี 7.1 - สังเกต

อาทิตย์ จากน้ันครูสุ่มนักเรียน 2-3 คน ออกมานาเสนอคาตอบ การวิเคราะห์ เรอ่ื ง การขึน้ และ พฤติกรรม

ของตนเอง - ทกั ษะ ตกของดวง การทางาน

การอธบิ าย อาทติ ย์ รายบุคคล

2. ให้นักเรียนทาแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 3 ในหนังสือเรียนชุด - ทักษะ - หนงั สอื เรียน - สงั เกต
ชุดแมบ่ ท พฤตกิ รรม
แมบ่ ทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หน้า 206 การวิเคราะห์

355

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ยก์ บั ชวี ิต ทกั ษะที่ใช้ ส่ือทใ่ี ช้/อุปกรณ์ ประเมนิ ผล
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

กิจกรรมการเรียนรู้

มาตรฐาน การทางาน
วทิ ยาศาสตร์ รายบุคคล
ป.3 หนา้ 206
- สงั เกต
3. ครูตั้งคาถามถามนักเรียนว่า หากเรานั่งอยู่ในห้องเรียนแล้ว - ทักษะ พฤตกิ รรม
การทางาน
ด้านหน้าของเราเป็นทิศเหนือ ด้านหลัง ด้านซ้ายมือ และด้าน การวเิ คราะห์ รายบคุ คล

ขวามือของเราเปน็ ทิศอะไร

(แนวคาตอบ ด้านหน้าของเราเป็นทิศเหนือ ด้านหลังเป็น

ทิศใต้ ด้านซ้ายมือเป็นทิศตะวันตก และด้านขวามือเป็น

ทศิ ตะวนั ออก)

4. ครูให้นักเรียนแต่ละคนทาในใบงานที่ 7.2 เร่ือง การข้ึนและตก - ทกั ษะ - ใบงานท่ี 7.2 - สังเกต

ของดวงอาทิตยแ์ ละการกาหนดทิศ การวเิ คราะห์ เรือ่ ง การขึน้ และ พฤตกิ รรม

ตกของดวง การทางาน

อาทิตย์และการ รายบคุ คล

กาหนดทศิ

ขนั้ สรุป

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทักษะทใี่ ช้ สอ่ื ทีใ่ ช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

1. นักเรียนและครูสรุปสาระสาคัญว่า การหมุนรอบตัวเองของโลก
ทาใหเ้ ห็นดวงอาทิตย์ปรากฏขึ้นบนท้องฟ้าในเวลากลางวัน จาก
ขอบฟ้าด้านหนึ่งและตกลับขอบฟ้าอีกด้านหน่ึง ทาให้โลกเข้าสู่
ช่วงเวลากลางคนื

ข้ันประเมิน

กิจกรรมการเรยี นรู้ ทักษะท่ใี ช้ สอ่ื ทใ่ี ช้/อุปกรณ์ ประเมินผล

1. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมลองทาดู โดยการสังเกต - หนงั สือเรียน - ตรวจสอบผล
พฤติกรรมการทางานรายบุคคล การแสดงความคดิ เห็น และการ ชุดแมบ่ ท การทา
ตอบคาถาม มาตรฐาน กจิ กรรมลอง
วทิ ยาศาสตร์ ทาดู
ป.3 หนา้ 196

356

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชีวิต ทักษะทีใ่ ช้ สื่อที่ใช/้ อุปกรณ์ ประเมินผล
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)
- หนังสือเรยี น - ตรวจสอบผล
กิจกรรมการเรียนรู้ ชุดแม่บท การทา
2. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง มาตรฐาน กจิ กรรม
วิทยาศาสตร์ พัฒนาทักษะ
วทิ ยาศาสตร์ท่ี 2 โดยการสังเกตพฤติกรรมการทางานรายบุคคล ป.3 หนา้ 197 กระบวน
การแสดงความคิดเห็น และการตอบคาถาม การทาง
- หนังสอื เรยี น วทิ ยาศาสตร์
3. ครูตรวจสอบผลการทาแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ท่ี 2 โดยการ ชดุ แมบ่ ท ท่ี 2
สังเกตพฤติกรรมการทางานรายบุคคล การแสดงความคิดเห็น มาตรฐาน - ตรวจสอบผล
และการตอบคาถาม วิทยาศาสตร์ การทาแบบฝกึ
ป.3 หน้า 201 พฒั นาการ
4. ครูตรวจสอบชิ้นงานการออกแบบจาลองการข้ึนและตกของดวง - แบบประเมิน เรียนร้ทู ่ี 2
อาทิตย์ โดยการสังเกตพฤติกรรมการทางานกลุ่ม การแสดง ชิน้ งาน
ความคิดเหน็ และการตอบคาถาม - ตรวจสอบ
- แบบประเมิน ชน้ิ งาน
5. ครูตรวจสอบผลการทาใบงานท่ี 7.1 เรื่อง การข้ึนและตกของ ใบงาน การออกแบบ
ดวงอาทิตย์ โดยการสังเกตพฤติกรรมการทางานรายบุคคล จาลองการขึ้น
การแสดงความคิดเหน็ และการตอบคาถาม และตกของ
ดวงอาทติ ย์
6. ครูตรวจสอบผลการทาแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 3 โดย - ตรวจสอบผล
การสังเกตพฤติกรรมการทางานรายบุคคล การแสดงความ การทาใบงาน
คดิ เห็น และการตอบคาถาม ที่ 7.1

7. ครูตรวจสอบผลการทาใบงานท่ี 7.2 เรื่อง การขึ้นและตกของ - หนงั สือเรียน - ตรวจสอบผล
ดวงอาทิตย์และการกาหนดทิศ โดยการสังเกตพฤติกรรม ชุดแม่บท การทาแบบฝึก
การทางานรายบุคคล การแสดงความคิดเห็น และการตอบ มาตรฐาน พัฒนาการ
คาถาม วิทยาศาสตร์ เรยี นรทู้ ่ี 3
ป.3 หนา้ 201
- แบบประเมนิ - ตรวจสอบผล
ใบงาน การทาใบงาน
ที่ 7.2

357

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทิตย์กับชวี ิต

แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

7. การวัดและประเมินผล

รายการวดั วิธกี าร เคร่ืองมือ เกณฑก์ ารประเมิน
- ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
1) กจิ กรรมลองทาดู - ตรวจสอบผลการ - หนงั สอื เรียนชดุ แมบ่ ท - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์

ทากจิ กรรมลองทาดู มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
- รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์
ป.3
- ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
2) กจิ กรรมพฒั นาทักษะ - ตรวจสอบผลการทา - หนังสอื เรียนชุดแม่บท
- รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์
กระบวนการทาง กิจกรรมพัฒนาทักษะ มาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ - รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์

วทิ ยาศาสตร์ที่ 2 กระบวนการ ป.3 - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

ทางวทิ ยาศาสตร์ท่ี 2

3) แบบฝกึ พัฒนาการเรียนรู้ - ตรวจสอบผลการทา - หนังสือเรยี นชดุ แมบ่ ท

ท่ี 2 แบบฝกึ พัฒนาการเรียนรู้ มาตรฐาน วิทยาศาสตร์

ท่ี 2 ป.3

4) ชน้ิ งานการออกแบบ - ตรวจสอบช้ินงาน - แบบประเมินช้ินงาน

จาลองการข้นึ และตกของ การออกแบบจาลอง

ดวงอาทติ ย์ การขนึ้ และตกของ

ดวงอาทติ ย์

5) ใบงานที่ 7.1 เร่อื ง - ตรวจสอบผลการทา - แบบประเมินใบงาน

การขน้ึ ตกของดวงอาทิตย์ ใบงานที่ 7.1 เรือ่ ง

การขึน้ ตกของดวง

อาทติ ย์

6) แบบฝกึ พัฒนาการเรียนรู้ - ตรวจสอบผลการทาแบบ - หนังสอื เรียนชุดแม่บท

ท่ี 3 ฝึกพัฒนาการเรยี นรู้ที่ 3 มาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์

ป.3

7) ใบงานที่ 7.2 เรื่อง - ตรวจสอบผลการทา - แบบประเมินใบงาน

การขน้ึ และตกของดวง ใบงานที่ 7.2 เรื่อง

อาทติ ย์และการกาหนด การขึ้นและตกของดวง

ทิศ อาทิตยแ์ ละการกาหนด

ทศิ

8) คุณลักษณะ - สังเกตความมวี ินยั - แบบประเมนิ

อันพึงประสงค์ ใฝ่เรียนรู้ และมุง่ มัน่ คุณลักษณะ

358

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 7 ดวงอาทติ ย์กับชวี ิต
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

รายการวดั วิธีการ เครอ่ื งมือ เกณฑ์การประเมนิ
อนั พงึ ประสงค์
ในการทางาน

หมายเหตุ : แบบสังเกตพฤติกรรมประเมินรายเทอม

8. สอ่ื /แหลง่ การเรียนรู้

8.1 ส่อื การเรยี นรู้
1) หนงั สอื เรียนชุดแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3
2) ใบงานท่ี 7.1 เรือ่ ง การขึ้นและตกของดวงอาทติ ย์
3) ใบงานที่ 7.2 เรอื่ ง การข้ึนและตกของดวงอาทิตย์และการกาหนดทิศ

8.2 แหล่งการเรียนรู้
-

359

หน่วยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชีวติ
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

ใบงานที่ 7.1
เร่ือง การข้นึ และตกของดวงอาทิตย์

ตอนที่ 1
คาสง่ั : ทาเครื่องหมาย  หน้าขอ้ ความทถี่ ูกต้อง และทาเครอ่ื งหมาย  หนา้ ขอ้ ความที่ผดิ

1) ........... ดวงอาทิตย์มรี ปู แบบการขนึ้ และตกเปน็ วงกลม
2) ........... ดวงอาทติ ย์ข้ึนทางทศิ ตะวันออกและลับขอบฟ้าทางทิศตะวนั ตก
3) ........... หากดา้ นหนา้ ของเราเปน็ ทศิ ตะวันออก ด้านขวามือของเราคอื ทศิ ใต้
4) ........... โลกในดา้ นที่ไม่ได้รับแสงจากดวงอาทิตยจ์ ะเปน็ ช่วงเวลากลางคนื
5) ........... พลังงานแสงจากดวงอาทิตย์ทาให้ผา้ ทีเ่ ปยี กแห้งได้
ตอนท่ี 2 จงตอบคาถามต่อไปนี้
1) การหมุนรอบตวั เองของโลกทาให้เกิดปรากฏการณ์ใด

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
2) นกั เรียนสามารถบอกเวลาจากการข้ึนและตกของดวงอาทิตยไ์ ดห้ รอื ไม่ อย่างไร จงอธิบาย
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………
3) ถ้านักเรยี นต้องการเขียนแผนท่ีหรอื แผนผงั ควรมีการกาหนดทิศหรอื ไม่ อยา่ งไร จงอธิบาย
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………

360

หน่วยการเรยี นรูท้ ่ี 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชวี ติ เฉลย
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ยบ์ นโลก (1)

ใบงานท่ี 7.1
เรือ่ ง การขึน้ และตกของดวงอาทิตย์

ตอนท่ี 1
คาส่ัง : ทาเคร่ืองหมาย  หน้าขอ้ ความท่ีถูกตอ้ ง และทาเครือ่ งหมาย  หนา้ ขอ้ ความท่ีผิด

1)  ดวงอาทติ ยม์ รี ปู แบบการขึน้ และตกเปน็ วงกลม
2)  ดวงอาทติ ยข์ ึ้นทางทิศตะวันออกและลับขอบฟา้ ทางทิศตะวนั ตก
3)  หากดา้ นหน้าของเราเปน็ ทศิ ตะวันออก ด้านขวามือของเราคอื ทิศใต้
4)  โลกในด้านท่ไี ม่ไดร้ ับแสงจากดวงอาทิตย์จะเปน็ ช่วงเวลากลางคนื
5)  พลังงานแสงจากดวงอาทิตยท์ าให้ผ้าทเ่ี ปยี กแห้งได้
ตอนที่ 2 จงตอบคาถามตอ่ ไปน้ี
1) การหมุนรอบตัวเองของโลกทาใหเ้ กิดปรากฏการณ์ใด

เกดิ กลางวัน-กลางคืน
2) นักเรยี นสามารถบอกเวลาจากการขน้ึ และตกของดวงอาทิตย์ไดห้ รอื ไม่ อย่างไร จงอธบิ าย

ดูการขนึ้ และตกของดวงอาทิตย์ เพราะดวงอาทิตยจ์ ะขึน้ ในตอนเช้าทางทิศตะวันออก และจะตกในตอน
เยน็ ทางทิศตะวันตก
3) ถา้ นักเรียนต้องการเขยี นแผนท่ีหรอื แผนผงั ควรมีการกาหนดทศิ หรอื ไม่ อย่างไร จงอธิบาย
ควรกาหนดทศิ กอ่ น โดยให้การขน้ึ ของดวงอาทิตยเ์ ปน็ ทิศตะวนั ออก

361

หน่วยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชวี ติ
แผนฯ ที่ 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

ใบงานที่ 7.2
เร่ือง การขนึ้ และตกของดวงอาทติ ย์และการกาหนดทิศ

ใหน้ ักเรยี นตอบคาถามลงในช่องว่างใหถ้ ูกต้อง
1. เสน้ ทางและรูปแบบการขึ้นและตกของดวงอาทติ ย์เปน็ อย่างไร จงอธิบาย
............................................................................................................................. ...................................................
................................................................................................................................................................................
......................................................................................................................... .......................................................

2. การขึ้นและตกของดวงอาทิตย์มสี าเหตมุ าจากอะไร จงอธิบาย
......................................................................................................................... ......................................................
......................................................................................................................... ......................................................
...............................................................................................................................................................................

3.

ทศิ เหนือ (N)

ทศิ ........................ ทิศ........................

ทิศ........................

362

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ยก์ บั ชีวติ เฉลย
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

ใบงานที่ 7.2
เรือ่ ง การขึ้นและตกของดวงอาทิตย์และการกาหนดทศิ

ให้นกั เรยี นตอบคาถามลงในชอ่ งว่างให้ถูกต้อง
1. เส้นทางและรูปแบบการขึ้นและตกของดวงอาทิตยเ์ ปน็ อยา่ งไร

ดวงอาทิตยจ์ ะขน้ึ ทางทิศตะวันออกและตกทางทศิ ตะวนั ตกเสมอ แบบรปู เสน้ ทางการข้ึนและตกของดวง
อาทิตย์เป็นแบบครง่ึ วงกลม

2. การขน้ึ และตกของดวงอาทิตย์มสี าเหตุมาจากอะไร
ปรากฏการณ์ขึน้ และตกของดวงอาทติ ย์เกิดจากการทโ่ี ลกหมนุ รอบตวั เองในทิศทางทวนเขม็ นาฬิกา

3.

ทิศเหนอื (N)

ทศิ ตะวนั ตก (W) ทศิ ตะวนั ออก (E)

ทิศใต้ (S)

363

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ บั ชีวติ
แผนฯ ท่ี 2 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (1)

แบบบันทึกหลงั แผนการจดั การเรยี นรู้

 ด้านความรู้

 ด้านสมรรถนะสาคญั ของผเู้ รยี น

 ดา้ นคุณลักษณะอันพึงประสงค์

 ด้านความสามารถทางวิทยาศาสตร์

 ดา้ นอน่ื ๆ (พฤติกรรมเด่นหรือพฤตกิ รรมทม่ี ีปัญหาของนกั เรยี นเปน็ รายบคุ คล (ถ้าม)ี )

 ปญั หา/อุปสรรค

 แนวทางการแกไ้ ข

ลงช่อื ..............................................ผู้บันทกึ
(................................................)

ความเหน็ ของผ้บู ริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย

ข้อเสนอแนะ

ลงช่อื ................................................
(................................................)

ตาแหนง่ .................................................

364

หน่วยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทิตย์กับชีวิต
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ยบ์ นโลก (2)

แผนการจดั การเรยี นรู้ที่ 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

หนว่ ยการเรียนรู้ที่ 7 ระยะเวลา 4 ช่ัวโมง

กลุ่มสาระการเรียนรู้วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี ช้ันประถมศึกษาปีที่ 3

1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตวั ชวี้ ดั

ว 3.1 ป.3/3 ตระหนักถึงความสาคญั ของดวงอาทติ ย์ โดยบรรยายประโยชนข์ องดวงอาทิตยต์ ่อสง่ิ มชี ีวติ

2. จดุ ประสงค์การเรยี นรู้

1) อธิบายการเกดิ กลางวนั กลางคืนได้ (K)
2) สบื ค้นขอ้ มูลเพ่ืออธบิ ายการเกดิ กลางวนั กลางคืนไดอ้ ย่างถกู ต้อง (P)
3) รับผดิ ชอบตอ่ งานทไี่ ด้รบั มอบหมาย (A)

3. สาระการเรียนรู้

ในเวลากลางวนั โลกจะไดร้ ับพลงั งานแสงและพลังงานความรอ้ นจากดวงอาทิตย์ ทาใหส้ ิ่งมีชวี ติ ดารงอย่ไู ด้

4. สาระสาคัญ/ความคิดรวบยอด

การท่ีโลกหมุนรอบตวั เองและโคจรรอบดวงอาทิตย์ ทาให้เกิดปรากฏการณ์ข้ึนและตกของดวงอาทิตย์ และใน
ขณะเดยี วกันก็ทาใหเ้ กิดช่วงเวลาของวันดว้ ย

5. สมรรถนะสาคัญของผ้เู รียน ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ และคุณลักษณะอันพึงประสงค์

สมรรถนะสาคญั ของผู้เรียน ทักษะกระบวนการ คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์
ทางวิทยาศาสตร์

1) ความสามารถในการส่ือสาร 1) ทกั ษะการสงั เกต 1) มวี ินัย

2) ความสามารถในการคดิ 2) ทักษะการจาแนกประเภท 2) ใฝ่เรียนรู้

3) ความสามารถในการแก้ปญั หา 3) ทักษะการต้ังสมมติฐาน 3) มงุ่ มนั่ ในการทางาน

4) ทักษะการลงความเห็นจากขอ้ มลู

5) ทักษะการจัดกระทาและ

การส่อื ความหมายข้อมลู

365

หน่วยการเรยี นรู้ท่ี 7 ดวงอาทิตย์กบั ชวี ติ
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทติ ยบ์ นโลก (2)

6. กจิ กรรมการเรยี นรู้

 แนวคิด/รปู แบบการสอน/วธิ กี ารสอน/เทคนคิ : แบบสบื เสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model)
ชว่ั โมงที่ 1
ข้ันนา

กจิ กรรมการเรียนรู้ ทักษะทใี่ ช้ สอ่ื ท่ใี ช้/อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ขัน้ กระตนุ้ ความสนใจ

1. ครูทบทวนความรู้เดิม เรื่อง การขึ้นและตกของดวงอาทิตย์และ - ทกั ษะ - หนังสือเรยี น - สังเกต
ชุดแมบ่ ท พฤติกรรม
การกาหนดทิศ แล้วให้นักเรียนทุกคนในห้องเรียนช่วยกันตอบ การวเิ คราะห์ มาตรฐาน การทางาน
วทิ ยาศาสตร์ รายบุคคล
คาถาม ดงั น้ี ป.3

 ปรากฏการณ์ขึ้นและตกของดวงอาทิตย์เกิดข้ึนได้

อยา่ งไร

(แนวคาตอบ เกิดจากการท่ีโลกหมุนรอบตัวเองและ

โคจรรอบดวงอาทิตย์)

 นักเรียนจะเห็นดวงอาทิตย์ข้ึนท่ีบริเวณขอบฟ้าในทิศใด

เสมอ

(แนวคาตอบ ทิศตะวันออก)

 นักเรียนจะเห็นดวงอาทิตย์ตกที่บริเวณขอบฟ้าในทิศใด

เสมอ

(แนวคาตอบ ทศิ ตะวันตก)

2. ครูตัง้ คาถามถามนักเรียนว่า การขึ้นและตกของดวงอาทิตย์มีผล - ทักษะ - สงั เกต
พฤติกรรม
ตอ่ การเกดิ กลางวันกลางคืนหรอื ไม่ อย่างไร การวิเคราะห์ การทางาน
รายบุคคล
(แนวคาตอบ การข้ึนและตกของดวงอาทิตย์มีผลต่อการเกิด

กลางวันกลางคืน เพราะเมื่อดวงอาทิตย์ข้ึนจะเกิดเป็น

ช่วงเวลากลางวัน ส่วนด้านที่เรามองไม่เห็นจะเป็นเวลา

กลางคืน)

3. ให้นักเรียนทากิจกรรมลองทาดู ในหนังสือเรียนชุดแม่บท - ทักษะ - หนังสอื เรยี น - สังเกต
ชุดแมบ่ ท พฤตกิ รรม
มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 202 การวิเคราะห์ มาตรฐาน การทางาน
วทิ ยาศาสตร์ รายบุคคล
ป.3 หนา้ 202

366

หนว่ ยการเรยี นรูท้ ่ี 7 ดวงอาทิตย์กับชวี ติ
แผนฯ ที่ 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

ข้นั สอน

กิจกรรมการเรียนรู้ ทกั ษะที่ใช้ ส่อื ทใ่ี ช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

1. ครูต้ังคาถามถามนักเรียนว่า การเกิดกลางวัน กลางคืนเกิดจาก - ทักษะ - สังเกต
อะไร การวิเคราะห์ พฤตกิ รรม
(แนวคาตอบ เกิดจากการทโ่ี ลกหมนุ รอบตวั เอง) การทางาน
รายบุคคล
2. ให้นักเรียนอ่านกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง - ทักษะ - หนังสือเรียน
วิทยาศาสตร์ท่ี 3 เร่ือง การเกิดกลางวัน กลางคืน และทา การอธบิ าย ชุดแม่บท - สังเกต
กจิ กรรมในชวั่ โมงถัดไป มาตรฐาน พฤติกรรม
วทิ ยาศาสตร์ การทางาน
ป.3 หน้า 203 รายบุคคล

ช่ัวโมงที่ 2
ขนั้ สอน

กิจกรรมการเรียนรู้ ทกั ษะท่ใี ช้ สื่อทีใ่ ช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ข้ันสารวจค้นหา

1. ให้นักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง - ทกั ษะ - หนังสือเรียน - ตรวจสอบ
พฤติกรรม
วิทยาศาสตรท์ ี่ 3 โดยใช้รปู แบบการเรียนรูแ้ บบรว่ มมอื เทคนิค การวเิ คราะห์ ชดุ แมบ่ ท การทางานเป็น
กล่มุ
LT มาจัดกระบวนการเรียนรู้ โดยให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ - ทกั ษะ มาตรฐาน

4 คน จากนั้นกาหนดให้สมาชิกแต่ละคนภายในกลุ่มมีบทบาท การอธบิ าย วิทยาศาสตร์

หนา้ ท่ีของตนเอง ดงั นี้ - ทักษะการสารวจ ป.3 หน้า 203

สมาชกิ คนท่ี 1 : ทาหน้าที่เตรยี มอปุ กรณ์ ค้นหา

สมาชกิ คนที่ 2 : ทาหน้าที่อา่ นวธิ ที าการทดลอง - ทกั ษะ

สมาชิกคนที่ 3 : ทาหนา้ ท่บี นั ทกึ ผลการทดลอง การทางาน

สมาชกิ คนที่ 4 : ทาหน้าท่นี าเสนอผลการทดลอง รว่ มกนั

2. ให้สมาชิกคนที่ 1 เตรียมอุปกรณ์ เร่ือง การเกิดกลางวัน - ทักษะ

กลางคืน ดงั นี้ การวิเคราะห์

1) ลูกโลกจาลอง 1 ลกู

2) ไฟฉาย 1 กระบอก

367

หน่วยการเรยี นรูท้ ่ี 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชวี ติ
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทกั ษะทใี่ ช้ สือ่ ทใี่ ช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

3. ใหส้ มาชิกคนท่ี 2 อธิบายวิธีการทากิจกรรมให้เพ่ือนภายในกลุ่ม

ฟัง เพื่อใหป้ ฏิบัตติ ามได้ถกู ต้อง ดังนี้

1) ช่วยกันปดิ ไฟและหน้าตา่ งในหอ้ งเรยี นให้มดื

2) เปิดไฟฉายส่องไปทล่ี กู โลก สงั เกตความสวา่ งบนลูกโลก แล้ว

บันทกึ ผล

3) หมุนลูกโลกในทิศทางทวนเข็มนาฬิกาอย่างช้า ๆ 1 รอบ

สังเกตความสว่างท่ีบริเวณต่าง ๆ บนผิวลูกโลก แล้วบันทึก

ผล

4. นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายผลการทากิจกรรมว่า โลกหมุน

รอบตวั เอง ทาให้เกิดกลางวัน กลางคืน โดยซีกโลกด้านที่หันเข้า

หาดวงอาทิตย์จะเป็นช่วงเวลา กลางวัน ส่วนซีกโลกด้านที่หัน

ออกจากดวงอาทติ ย์จะเปน็ ชว่ งเวลา กลางคืน

5. ครูอธิบายเพิ่มเติมว่า ช่วงเวลากลางวัน กลางคืนเกิดจากโลก

หมุนรอบตัวเอง โดยซีกโลกด้านที่หันหน้าเข้าหาดวงอาทิตย์

ได้รับแสงจากดวงอาทิตย์เกิดเป็นช่วงเวลากลางวันและซีกโลก

อี ก ด้ า น ห นึ่ ง หั น อ อ ก จ า ก ด ว ง อ า ทิ ต ย์ จ ะ ไ ม่ ไ ด้ รั บ แ ส ง จ า ก

ดวงอาทติ ย์จงึ เกิดความมืดกลายเปน็ ช่วงเวลากลางคืน

6. จากน้ันครูตั้งคาถามเพ่ือทดสอบความรู้ของนักเรียนหลังจากได้ - ทักษะ - สมดุ ประจาตวั - สงั เกต
นักเรยี น พฤติกรรม
ทากิจกรรมไปแล้ว โดยทาลงในสมดุ ประจาตัวนักเรยี น การวเิ คราะห์ การทางาน
รายบคุ คล
 บอกความสัมพันธ์ระหว่างทิศกับการข้ึนและตกของดวง - ทักษะ
อาทติ ย์ การอธิบาย

 ในทุก ๆ วันเรามองเห็นดวงอาทิตย์มีแบบรูปในการ

เคลือ่ นท่ีอยา่ งไร

 พลังงานแสงจากดวงอาทิตย์มีประโยชน์ต่อพืชหรือไม่

อย่างไร

368

หนว่ ยการเรยี นร้ทู ่ี 7 ดวงอาทิตยก์ บั ชีวติ
แผนฯ ที่ 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทติ ยบ์ นโลก (2)

ชั่วโมงท่ี 3

กิจกรรมการเรียนรู้ ทักษะทใ่ี ช้ สือ่ ที่ใช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

ข้นั ขยายความเข้าใจ - ทักษะ - หนังสือเรียน - สงั เกต
1. ให้นักเรยี นแตล่ ะกลุม่ ศึกษา เร่ือง การเกดิ กลางวนั กลางคนื การวิเคราะห์ ชดุ แม่บท พฤตกิ รรม
มาตรฐาน การทางาน
จากหนงั สือเรยี นชุดแมบ่ ทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หน้า วทิ ยาศาสตร์ รายบุคคล
204 – 205 ป.3 หน้า
204-205

2. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปการเกิดกลางวันและกลางคืนว่า - หนงั สือเรียน - สังเกต
ชว่ งเวลากลางวนั และกลางคืน เกิดจากโลกหมุนรอบตัวเอง โดย ชุดแม่บท พฤตกิ รรม
ซีกโลกด้านทห่ี นั หนา้ เขา้ หาดวงอาทิตย์ไดร้ ับแสงอาทิตย์เกิดเป็น มาตรฐาน การทางาน
ช่วงเวลากลางวัน และซีกโลกอีกด้านหนึ่งที่หันออกจากดวง วิทยาศาสตร์ รายบคุ คล
อาทิตย์จะไม่ได้รับแสงจากดวงอาทิตย์จึงเกิดความมืดกลายเป็น ป.3 หน้า 207
ชว่ งเวลากลางคนื - หนงั สือเรียน - สังเกต
ชุดแมบ่ ท พฤติกรรม
3. ครูให้นักเรียนแต่ละคนตอบคาถามลงในหัวข้อสรุปสาระสาคัญ - ทกั ษะ มาตรฐาน การทางาน
ประจาเรื่องท่ี 1 ใน หนังสือเรียน ชุดแม่บทมาตรฐา น การวเิ คราะห์ วทิ ยาศาสตร์ รายบคุ คล
วิทยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 207 ป.3 หนา้ 208
ข้อ 1
4. ให้นักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะการคิด ประจาเรื่องท่ี 1 - ทกั ษะ
ข้อที่ 1 ในหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐานวิทยาศาสตร์ ป.3 การวเิ คราะห์
หนา้ 208

5. เมื่อนักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะการคิด ประจาเรื่องที่ 1
ขอ้ ที่ 1 เสรจ็ ให้ตวั แทนนักเรียนออกมานาเสนองานหนา้ ชัน้ เรียน

6. ให้นักเรียนทาใบงานท่ี 7.3 เร่ือง การเกิดกลางวัน กลางคืน - ทกั ษะ - ใบงานที่ 7.3 - แบบประเมนิ
เร่อื ง การเกิด ใบงาน
ที่ครแู จกให้ การวเิ คราะห์ กลางวัน
กลางคืน

369

หนว่ ยการเรยี นร้ทู ่ี 7 ดวงอาทิตยก์ บั ชีวติ
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทติ ยบ์ นโลก (2)

ชวั่ โมงท่ี 4

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทักษะทใี่ ช้ ส่ือที่ใช/้ อุปกรณ์ ประเมนิ ผล

ข้นั ขยายความเข้าใจ

1. ให้นักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะการคิด ประจาเรื่องที่ 1 ข้อ - ทกั ษะ - หนงั สือเรียน - สังเกต
พฤติกรรม
2 โดยอ่านขอ้ ความ แล้ววเิ คราะหเ์ พือ่ ตอบคาถาม การวิเคราะห์ ชุดแมบ่ ท การทางาน
รายบคุ คล
มาตรฐาน
- ตรวจสอบ
วิทยาศาสตร์ พฤติกรรม
การทางาน
ป.3 หน้า 208 กลุม่

ขอ้ 2

2. ให้นักเรียนทากิจกรรมพัฒนาทักษะแห่งศตวรรษท่ี 21 โดยใช้ - ทักษะ - หนงั สือเรียน

รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือ เทคนิค LT มาจัดกระบวนการ การวเิ คราะห์ ชดุ แมบ่ ท

เรียนรู้ โดยให้นกั เรียนแบ่งกลุ่ม กลุม่ ละ 4 คน จากนน้ั กาหนดให้ - ทักษะ มาตรฐาน

สมาชิกแตล่ ะคนภายในกลุม่ มีบทบาทหนา้ ท่ขี องตนเอง ดังน้ี การอธบิ าย วิทยาศาสตร์

สมาชกิ คนที่ 1 : ทาหน้าท่ีอ่านวิธีทาและเตรียมอุปกรณ์ใน - ทกั ษะ ป.3 หนา้ 209

การทา การสื่อสาร

สมาชิกคนท่ี 2 : ทาหน้าท่ีรวบรวมข้อมูลบันทึกผลการ - ทักษะการสารวจ

สบื ค้น คน้ หา

สมาชกิ คนที่ 3 : ทาหนา้ ทอ่ี อกแบบและสร้างแบบจาลอง - ทกั ษะ

สมาชกิ คนที่ 4 : ทาหนา้ ทน่ี าเสนอผลการทดลอง การทางาน

ร่วมกัน

3. ให้สมาชิกคนที่ 1 เตรียมอุปกรณ์ในการสร้างแบบจาลอง

เรื่อง การขึ้นและตกของดวงจนั ทร์

4. ให้สมาชิกคนที่ 2 อธิบายวิธีการทากิจกรรมให้เพื่อนภายใน
กลมุ่ ฟัง เพื่อใหป้ ฏิบตั ิตามไดถ้ กู ต้อง ดังนี้
1) ร่วมกันสืบค้นข้อมูลเก่ียวกับการขน้ึ และตกของดวงจันทร์
2) ออกแบบและสร้างแบบจาลองการข้ึนและตกของดวง
จันทร์ โดยใช้วสั ดุทหี่ าไดง้ า่ ย
3) นาเสนอแบบจาลองหน้าช้ันเรียน พร้อมเปรียบเทียบ
การข้นึ และตกของดวงอาทิตยแ์ ละดวงจันทร์

5. นักเรยี นและครูรว่ มกนั สรปุ และอภิปรายผลท่ีไดว้ ่า ดวงจันทร์ข้ึน
ทางทศิ ตะวันตกและตกทางทิศตะวันออกเป็นทศิ ทางเดยี วกันกับ
การหมุนรอบตัวเองของโลก แต่ดวงอาทิตย์จะขึ้นทางทิศ

370

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ 7 ดวงอาทติ ย์กับชีวิต
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

กจิ กรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ีใช้ ส่อื ทใี่ ช้/อปุ กรณ์ ประเมนิ ผล

ตะวันออกและตกทางทศิ ตะวนั ตก ซ่ึงตรงข้ามกับการขึ้นและตก - หนงั สอื เรียน - สังเกต
ของอาทติ ย์
ชุดแม่บท พฤติกรรม
6. ให้นักเรียนทาแบบวัดผลสัมฤทธิ์ตามตัวช้ีวัด ประจาหน่วย - ทกั ษะ
การ เรี ยนรู้ ท่ี 7 ในห นังสื อเ รียน ชุด แม่บ ทม าตร ฐา น การวิเคราะห์ มาตรฐาน การทางาน
วิทยาศาสตร์ ป.3 หน้า 210

วิทยาศาสตร์ รายบคุ คล

ป.3 หนา้ 210

7. ให้นักเรียนทาแบบทดสอบหลังเรียน หน่วยการเรียนรู้ท่ี 7 - ทักษะการ - แบบทดสอบ - การตรวจสอบ
เร่อื ง ดวงอาทติ ย์กับชีวิต แบบปรนยั 4 ตัวเลอื ก จานวน 10 ขอ้ วเิ คราะห์
กอ่ นเรยี น10 ขอ้ คาตอบ

ขัน้ ประเมนิ

กจิ กรรมการเรียนรู้ ทักษะท่ใี ช้ สือ่ ที่ใช/้ อุปกรณ์ ประเมินผล
1. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมลองทาดู ในหนังสือเรียน
- หนังสือเรยี น - ตรวจสอบ
ชุดแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 202 ชดุ แม่บท ผลการทา
มาตรฐาน กจิ กรรมลอง
2. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการ วทิ ยาศาสตร์ ทาดู
ทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 ในหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐาน ป.3 หนา้ 202
วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 203 - หนงั สือเรยี น - ตรวจสอบผล
ชุดแมบ่ ท การทา
3. ครตู รวจสอบผลการสรุปสาระสาคัญประจาเรื่องท่ี 1 ในหนังสือ มาตรฐาน กิจกรรม
เรยี นชุดแมบ่ ทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.3 หน้า 207 วิทยาศาสตร์ พัฒนาทักษะ
ป.3 หนา้ 203 กระบวนการ
ทาง
- หนงั สือเรยี น วทิ ยาศาสตร์
ชุดแมบ่ ท ท่ี 2
มาตรฐาน - ตรวจสอบผล
วิทยาศาสตร์ การสรุป
ป.3 หน้า 207 สาระสาคญั
ประจาเรอื่ ง
ท่ี 1

371

หน่วยการเรยี นรูท้ ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ ับชวี ิต ทักษะท่ีใช้ สอ่ื ท่ีใช้/อุปกรณ์ ประเมินผล
แผนฯ ที่ 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทติ ยบ์ นโลก (2)
- หนังสอื เรียน - ตรวจสอบผล
กิจกรรมการเรยี นรู้ ชุดแม่บท การทา
4. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมพัฒนาการคิด ประจาเร่ืองที่ 1 มาตรฐาน กจิ กรรม
วิทยาศาสตร์ พฒั นาการคิด
ในหนงั สอื เรยี นชดุ แม่บทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 208 ป.3 หน้า 208 ประจาเรือ่ ง
ที่ 1
5. ครูตรวจสอบผลการทาใบงานที่ 7.3 เร่ือง การเกิดกลางวัน - ใบงานที่ 7.3 - ตรวจสอบผล
กลางคืน การทาใบงาน
- หนังสอื เรียน ที่ 7.3
6. ครูตรวจสอบผลการทากิจกรรมพัฒนาทักษะแห่งศตวรรษท่ี 21 ชดุ แมบ่ ท - ตรวจสอบผล
ในหนังสอื เรียนชุดแมบ่ ทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หน้า 209 มาตรฐาน การทา
วิทยาศาสตร์ กจิ กรรม
7. ครูตรวจสอบผลการทาแบบวัดผลสัมฤทธ์ิตามตัวช้ีวัดประจา ป.3 หน้า 209 พฒั นาทกั ษะ
หน่วยการเรียนรู้ท่ี 7 ในหนังสือเรียนชุดแม่บทมาตรฐาน แห่งศตวรรษ
วทิ ยาศาสตร์ ป.3 หนา้ 210 - หนงั สือเรียน ท่ี 21
ชดุ แม่บท - ตรวจสอบผล
8. ครตู รวจแบบทดสอบหลังเรียนประจาหนว่ ยการเรียนรู้ท่ี 7 มาตรฐาน การทาแบบวดั
วทิ ยาศาสตร์ ผลสัมฤทธ์ิตาม
ป.3 หน้า 210 ตัวชี้วดั ประจา
หนว่ ยการ
- แบบทดสอบ เรียนรู้ที่ 7
หลังเรยี นประจา - ประเมนิ ตาม
หน่วยการเรียนรู้ สภาพจรงิ
ท่ี 7

372

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทติ ยก์ ับชีวติ

แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

7. การวดั และประเมินผล

รายการวดั วธิ กี าร เคร่ืองมือ เกณฑก์ ารประเมนิ
- แบบทดสอบหลังเรียน - ประเมินตามสภาพจรงิ
1) แบบทดสอบหลังเรียน - ตรวจสอบการทา
ประจาหนว่ ยการเรียนรู้ - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์
ประจาหน่วยการเรยี นรู้ แบบทดสอบหลงั เรยี น ที่ 7 - ร้อยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

ท่ี 7 ประจาหนว่ ยการเรยี นรู้ - หนังสอื เรียนชุดแมบ่ ท
มาตรฐาน วิทยาศาสตร์
ที่ 7 ป.3

2) กจิ กรรมลองทาดู - ตรวจสอบผลการทา - หนังสอื เรยี นชุดแม่บท
มาตรฐาน วิทยาศาสตร์
กิจกรรมลองทาดู ป.3

3) กิจกรรมพฒั นาทักษะ - ตรวจสอบผลการทา
กระบวนการทาง กิจกรรมพฒั นาทักษะ
วิทยาศาสตรท์ ่ี 2 กระบวนการทาง
วทิ ยาศาสตรท์ ่ี 2

4) สรปุ สาระสาคัญประจา - ตรวจสอบผลการสรุป - หนังสือเรียนชุดแมบ่ ท - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
เรอ่ื งท่ี 1
สาระสาคญั ประจาเรอ่ื ง มาตรฐานวทิ ยาศาสตร์
5) กจิ กรรมพฒั นาการคิด
ประจาเรือ่ งท่ี 1 ที่ 1 ป.3

6) ใบงานที่ 7.3 - ตรวจสอบผลการทา - หนงั สอื เรยี นชุดแม่บท - ร้อยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

7) กจิ กรรมพฒั นาทักษะ กจิ กรรมพัฒนาการคดิ มาตรฐานวทิ ยาศาสตร์
แหง่ ศตวรรษท่ี 21
ประจาเร่อื งท่ี 1 ป.3
8) แบบวดั ผลสัมฤทธ์ิตาม
ตวั ช้ีวดั ประจาหน่วยการ - ตรวจสอบผลการทา - แบบประเมินใบงาน - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์
เรยี นรู้ที่ 7
ใบงานท่ี 7.3

- ตรวจสอบผลการทา - หนังสือเรียนชุดแม่บท - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์

กจิ กรรมพัฒนาทักษะ มาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์

แห่งศตวรรษท่ี 21 ป.3

- ตรวจสอบผลการทาแบบ - หนงั สือเรยี นชดุ แม่บท - รอ้ ยละ 60 ผ่านเกณฑ์

วดั ผลสัมฤทธิต์ ามตวั ชว้ี ัด มาตรฐาน วิทยาศาสตร์

ประจาหนว่ ยการเรยี นรู้ ป.3

ท่ี 7

373

หน่วยการเรยี นร้ทู ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ ับชวี ติ
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณ์ของดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

รายการวัด วธิ กี าร เครอ่ื งมือ เกณฑ์การประเมิน
- แบบประเมิน - รอ้ ยละ 60 ผา่ นเกณฑ์
9) คุณลกั ษณะ - สังเกตความมีวนิ ัย
คณุ ลกั ษณะ
อนั พึงประสงค์ ใฝ่เรยี นรู้ และมงุ่ มนั่ อันพึงประสงค์

ในการทางาน

หมายเหตุ : แบบสังเกตพฤตกิ รรมประเมนิ รายเทอม

8. สอ่ื /แหล่งการเรียนรู้

8.1 สอ่ื การเรียนรู้
1) หนังสือเรยี นชุดแม่บทมาตรฐาน วทิ ยาศาสตร์ ป.3
2) ใบงานที่ 7.3 เรอ่ื ง การเกิดกลางวนั กลางคนื

8.2 แหล่งการเรยี นรู้
-

374

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ ับชีวิต
แผนฯ ที่ 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

ใบงานที่ 7.3
เรือ่ ง การเกิดกลางวัน กลางคนื

ให้นกั เรยี นวาดภาพการเกดิ กลางวนั กลางคนื จากนัน้ อธิบายการเกิดกลางวนั กลางคนื มาให้เขา้ ใจพอสังเขป

...................................................................................................................................................
............................................................................................................ ........................................................................
............................................................................................................................. .......................................................
................................................................................................................................ ....................................................
....................................................................................................................................................................................
............................................................................................................................. .......................................................
............................................................................................................................. .......................................................

375

หน่วยการเรยี นร้ทู ี่ 7 ดวงอาทิตย์กบั ชวี ิต เฉลย
แผนฯ ที่ 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

ใบงานที่ 7.3
เร่อื ง การเกดิ กลางวนั กลางคืน

ให้นักเรียนวาดภาพการเกิดกลางวัน กลางคืน จากนนั้ อธิบายการเกดิ กลางวัน กลางคนื มาใหเ้ ขา้ ใจพอสังเขป

กลางวัน กลางคืน เกิดจากการท่ีโลกหมุนรอบตัวเอง ทาให้ซีกโลกที่หันหน้าเข้าหาดวงอาทิตย์ได้รับแสง
จากดวงอาทิตย์ จงึ เกดิ เปน็ เวลากลางวัน ส่วนโลกอกี ซกี หนงึ่ ที่หันออกจากดวงอาทิตย์ไมไ่ ด้รบั แสงจะมืด จึงเกิดเป็น
เวลากลางคนื

376

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 7 ดวงอาทิตยก์ บั ชีวติ
แผนฯ ท่ี 3 ปรากฏการณข์ องดวงอาทิตยบ์ นโลก (2)

แบบบันทึกหลงั แผนการจดั การเรยี นรู้

 ด้านความรู้

 ด้านสมรรถนะสาคญั ของผเู้ รยี น

 ดา้ นคุณลักษณะอันพึงประสงค์

 ด้านความสามารถทางวิทยาศาสตร์

 ดา้ นอน่ื ๆ (พฤติกรรมเด่นหรือพฤตกิ รรมทม่ี ีปัญหาของนกั เรยี นเปน็ รายบคุ คล (ถ้าม)ี )

 ปญั หา/อุปสรรค

 แนวทางการแกไ้ ข

ลงช่อื ..............................................ผู้บันทกึ
(................................................)

ความเหน็ ของผ้บู ริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย

ข้อเสนอแนะ

ลงช่อื ................................................
(................................................)

ตาแหนง่ .................................................

377