แผนการจัดการเรียนการสอน วิชาเขียนแบบเทคนิคเบื้องต้น

79

บันทกึ หลงั การสอน หน่วยที่ 4

ช่ือวิชา เขียนแบบเทคนคิ เบ้ืองตน้ สอนครัง้ ที่ 4

ชื่อหนว่ ย รปู ทรงเลขาคณติ พ้นื ฐาน คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชือ่ เรือ่ ง รูปทรงเลขาคณิต จานวน 4 ชว่ั โมง

บันทกึ หลงั การสอน

สัปดาหท์ ี่………………….

วนั ท่ี………….เดอื น……………………………….….พ.ศ..................

รหัสวชิ า...............................ชื่อวชิ า.....................................................

สาขาวิชา...............................................หอ้ ง...................กลุ่ม.............

ผลการใช้แผนการจดั การเรยี นรู้

...…………………จดุ ประสงค์/เนือ้ หา/เวลา/กิจกรรม/ส่ือ…………………………………………………………………………....

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการสอนของครู

...…………………เนือ้ หา/เวลา/การจดั การ/ทดแทนกันได้...………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการเรียนของนักเรยี น

...…………………คะแนน/ความสนใจ/ผลการทางาน.......…………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ปญั หาขอ้ เสนอแนะ

...……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ลงชอื่ ................................................. ลงชอ่ื .................................................

(………………………………….) (………………………………….)

ครูผู้สอน ครูนเิ ทศ

สอนสัปดาห์ที่ 5

หนว่ ยที่ 4
รูปทรงเลขาคณิตพื้นฐาน

81

แผนบทเรียน

วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบอ้ื งตน้ เรื่อง รูปทรงเลขาคณิตพนื้ ฐาน

ช้นั ปวช.1 ห้อง 1 วนั ที่ เวลา : 240 นาที

อาจารยผ์ ู้สอน นายจกั กฤช หรอ่ ยดา อาจารย์นเิ ทศ

1. วตั ถุประสงค์ X = ดี I = พอใช้ O = ต้องแก้ไข

ก.ความสามารถ : นกั ศกึ ษาจะสามารถ……… ความสาคญั ข. รายละเอียด : ตามทรี่ ะบไุ ว้

1.1 บอกลักษณะรูปทรงเรขาคณติ ได้ X ใบเนอ้ื หาหน้าที่

1.2 สามารถสรา้ งรูปทรงเรขาคณิตตามแบบทกี่ าหนดได้ X ใบเน้ือหาหน้าที่

2. การนาเขา้ สบู่ ทเรยี น :ก.อุปกรณช์ ว่ ยสอน.......

ครู : สวสั ดคี รับนักเรียน นักเรยี นทราบหรอื ไมค่ รบั ว่ารปู นีค้ อื อะไร

นักเรยี น : รปู ทรงเรขาคณิตครบั
ครู : ใช่แลว้ ครับ น้ีคือรูปทรงเรขาคณติ และวันน้ีเราจะเรียนเร่ืองนกี้ ัน

เวลา - นาที 10 60 240 การบา้ น
1.2
จุดประสงค์ 1.1

ขน้ั นาเขา้ สู่บทเรยี น
ข้นั บอกกลา่ ว บรรยาย

ถาม-ตอบ
ศกึ ษาดว้ ยตนเอง
สรปุ
ขนั้ บรรยาย แบบสาธิต
แบบฝกึ หัด

ข้ันสาเรจ็ สงู
ปานกลาง
ระดับกจิ กรรมของ ต่า
นกั เรยี นนักศกึ ษา กระดาน
โปรเจคเตอร์
ใบบอกกล่าว

อุปกรณ์ชว่ ยสอน ใบงาน
ใบทดสอบ
ตารา
ของจริง,ตวั อยา่ ง
อปุ กรณก์ ารทดลอง
เครื่องมือเคร่ืองจกั ร
วสั ดฝุ กึ

82

แผนการสอน หน่วยท่ี 4
สอนครั้งท่ี 5
ชือ่ วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบอ้ื งต้น คาบรวม 72ชั่วโมง

ชือ่ หน่วย รปู ทรงเลขาคณิตพ้ืนฐาน จานวน 4 ชวั่ โมง

ชอื่ เรือ่ ง รปู ทรงเลขาคณิตพ้นื ฐาน

จุดประสงคเ์ ชิงพฤตกิ รรม
1.1 บอกลักษณะรูปทรงเรขาคณติ ได้
1.2 สามารถสร้างรูปทรงเรขาคณิตตามแบบที่กาหนดได้

เน้ือหา ระดับพฤติกรรมทคี่ าดหวงั
พุทธพิ สิ ยั (พ) จิตพิสยั (จ) ทักษะพิสัย(ท)
1. บอกลักษณะรปู ทรงเรขาคณิตได้ 123412341234
2. สามารถสรา้ งรปู ทรงเรขาคณิตตามแบบ
ท่ีกาหนดได้ 


หมายเหตุ พทุ ธิพสิ ัย จติ พสิ ัย ทักษะพิสยั
พ1 ความรคู้ วามจา จ1 การรับรู้ ท1 การรับรู้

พ2 ความเขา้ ใจ จ2 ตอบสนอง ท2 ทาตามแบบ
พ3 วเิ คราะห์ จ3 เกิดกิจพสิ ยั ท3 ทาตามแนะนา
พ4 สงั เคราะห์ ท4 ทาไดเ้ อง

เนอื้ หาสาระ 83

ชื่อวิชา เขียนแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ หน่วยที่ 4
สอนครัง้ ที่ 5
ชอ่ื หนว่ ย รูปทรงเลขาคณิตพ้ืนฐาน คาบรวม 72ช่วั โมง
จานวน 4 ชั่วโมง
ชือ่ เรอ่ื ง รปู ทรงเลขาคณติ

4.2.11 การเขียนวงรดี ้วยวงเวียน

วิธสี รา้ ง
1. กาหนดสรา้ ง AB ยาวเท่ากบั 100 มม. CD ยาวเทา่ กบั 60 มม.

2. ลากเส้นตรง AC ใชจ้ ดุ O เป็นจดุ ศูนยก์ ลาง รัศมี AO เขียนสว่ นโคง้ ตดั เสน้ ตรง OC ทจี่ ุด X
3. ใชจ้ ุด C เป็นจดุ ศนู ยก์ ลาง รัศมี CX เขยี นส่วนโคง้ ตดั เสน้ ตรง AC ทจี่ ดุ Y
4. แบ่งคร่ึง AY ลากเส้นแบ่งครงึ่ AY ตดั เสน้ ตรง AO ทจี่ ดุ M ตดั เสน้ OD ทจี่ ุด P

5. ใชจ้ ุด O เปน็ จดุ ศนู ยก์ ลาง รศั มี OM ตดั เสน้ ตรง OB ที่จดุ N
6. ใชจ้ ุด O เปน็ จุดศนู ย์กลาง รัศมี OP ตดั เส้นตรง OP ทจ่ี ดุ Q

7. ลากเสน้ สัมผัสสว่ นโค้ง PN, QN
8. ใช้จุด M, N เป็นจุดศูนยก์ ลาง เขยี นส่วนโค้ง r
9. ใชจ้ ุด P, Q เปน็ จุดศนู ย์กลาง เขยี นสว่ นโค้ง R สมั ผัสส่วนโค้ง R จะได้รูปวงรี

เนื้อหาสาระ 84

ชอ่ื วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบอ้ื งตน้ หนว่ ยท่ี 4
สอนครัง้ ท่ี 5
ชื่อหน่วย รปู ทรงเลขาคณิตพ้นื ฐาน คาบรวม 72ชั่วโมง
จานวน 4 ช่วั โมง
ช่ือเร่ือง รูปทรงเลขาคณิต

4.2.12 การสร้างวงรดี ้วยวงกลมสองวง

วธิ ีสร้าง

1. กาหนดวงกลมสองวง เสน้ ผา่ ศนู ย์กลาง AB เทา่ กับ 100 มม. เส้นผา่ ศูนยก์ ลาง CD เท่ากบั 60 มม.
2. แบง่ วงกลมออกเป็น 12 ส่วน โดยใช้บรรทัดสามเหลีย่ มทามมุ 30 และ 60 องศา ลากผ่านจดุ ศนู ย์กลาง O
3. จุดตดั ทเ่ี สน้ รอบวงใหญ่ ลากเสน้ ต้งั ฉาก และจุดตัดท่ีเสน้ รอบวงเล็ก ลากเส้นขนานไปตัดกนั (ดังรปู )
4. ทีจ่ ุดตดั ใช้ Curve เขยี นส่วนโค้งวงรี โดยใชก้ ารตอ่ สว่ นโคง้ อย่างนอ้ ย 3 จดุ จะได้วงรี

85

เนอ้ื หาสาระ หนว่ ยที่ 4

ช่ือวชิ า เขียนแบบเทคนิคเบอ้ื งตน้ สอนคร้งั ท่ี 5

ชอ่ื หน่วย รูปทรงเลขาคณติ พน้ื ฐาน คาบรวม 72ช่ัวโมง

ช่ือเรอ่ื ง รูปทรงเลขาคณติ จานวน 4 ชั่วโมง

สรุป

การเขยี นรปู เรขาคณิต มีความสาคญั และมีความจาเป็นในการเขียนแบบ เพราะชิน้ สว่ น

เครอื่ งมอื อปุ กรณต์ า่ งๆ ตลอดจนส่งิ กอ่ สร้างทางสถาปตั ยกรรมทงั้ หลายีท่มี นุษยไ์ ดส้ รา้ งสรรคข์ ึน้ มา นับตั้งแต่

อดีตจนถงึ ปจั จุบนั ล้วนมีพืน้ ฐานการออกแบบมาจากรูปเรขาคณิตท้ังสน้ิ ดังน้ันช่างเขียนแบบจึงต้องมพี ื้นฐาน

ทางเรขาคณิต

86

กจิ กรรมการเรียนการสอน หนว่ ยท่ี 4

ชอื่ วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ สอนครงั้ ที่ 5

ช่อื หนว่ ย รปู ทรงเลขาคณิตพ้ืนฐาน คาบรวม 72ช่วั โมง

ชื่อเรือ่ ง รปู ทรงเลขาคณิต จานวน 4 ชว่ั โมง

กจิ กรรมการเรยี นการสอน

กิจกรรมครู กิจกรรมนกั ศึกษา

ข้ันนาเข้าสบู่ ทเรียน

เชค็ ชอ่ื นกั ศกึ ษาทเี่ ข้าชั้นเรียนและตรวจระเบียบการ ใหค้ วามร่วมมือและรับฟงั การตกั เตอื นพร้อมแจง้

แต่งกาย ซักถามถึงสาเหตุที่ นักศึกษาขาดเรยี น สาเหตุการขาดเรยี นของเพ่อื น

ถามนาเข้าสู่บทเรียน “ในการสร้างรปู ส่ีเหลี่ยม

จตรุ ัสทาไดโ้ ดยวธิ ีใด” ฟังและตอบคาถามครู “ใช้ไม้บรรทดั ,หรือใชว้ ง

ครสู รุปคาตอบของ นกั ศึกษา และนาเข้าสบู่ ทเรยี น เวียนในการสรา้ ง”

ขัน้ สอน

บรรยายและสาธติ วธิ ีการสร้างรปู ส่ีเหลีย่ ม จัตุรสั ฟงั การบรรยายและจดบันทึกสาระสาคญั และถาม

บรรยายและสาธติ วิธกี ารสรา้ งรูปหา้ เหล่ียมด้านเท่า เมื่อมขี ้อสงสยั

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วธิ กี ารสร้างรปู หกเหลยี่ มด้านเท่า

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วธิ กี ารสรา้ งรูปเจ็ดเหลี่ยมดา้ น

เทา่ โดยกาหนดความยาวมาให้ ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วธิ กี ารสรา้ งรปู แปดเหล่ียมด้าน

เท่าเขียนส่วนโค้งสมั ผัสมุม ”--------------------------- ”

ใหน้ กั ศึกษาทาแบบฝึกหัดและแนะนาเมอื่ นักศกึ ษา

ทาไมถ่ ูกต้อง ทาแบบฝกึ หดั ตามท่ีครมู อบหมายให้เสร็จ

ขั้นสรุป

ครู และ นักศกึ ษาสรปุ เน้อื หาร่วมกันโดยวิธีการ ฟงั และอภปิ ราย เพ่อื ร่วมกนั สรปุ เนอื้ หาท่ไี ดร้ ับ

อภปิ ราย

87

กจิ กรรมการเรียนการสอน(ต่อ) หนว่ ยที่ 4

ชอ่ื วิชา เขียนแบบเทคนิคเบื้องตน้ สอนครั้งท่ี 5

ชอ่ื หนว่ ย รปู ทรงเลขาคณติ พ้นื ฐาน คาบรวม 72ชั่วโมง

ชอื่ เรอื่ ง รูปทรงเลขาคณติ จานวน 4 ชว่ั โมง

กจิ กรรมการเรียนการสอน (ต่อ)

กิจกรรมครู กจิ กรรมนกั ศึกษา

ขั้นประเมนิ ผล

ประเมินผลการเรยี น จากผลการทาแบบทดสอบการ ทาแบบทดสอบ การสร้างรปู สี่เหล่ียม จตรุ ัส

สร้างรปู ส่เี หล่ยี มจตุรสั การสรา้ งรปู หา้ เหลี่ยมด้าน การสร้างรูปหา้ เหลย่ี มดา้ นเทา่ ในวงกลม การสร้าง

เทา่ ในวงกลม การสร้างรปู หกเหล่ยี มด้านเท่าใน รปู หกเหลี่ยมด้านเท่าในวงกลม การสร้างรปู เจ็ด

วงกลม การสร้างรูปเจ็ดเหลีย่ มด้านเท่า โดยกาหนด เหลย่ี มดา้ นเท่าโดยกาหนดความยาวมาให้ การ

ความยาวมาให้ การสรา้ งรปู แปดเหลี่ยมด้านเท่า สรา้ งรปู แปดเหลี่ยมดา้ นเท่า

88

งานที่มอบหมายหรอื กจิ กรรม หน่วยที่ 4

ช่อื วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบอื้ งตน้ สอนคร้ังที่ 5

ชอ่ื หนว่ ย รปู ทรงเลขาคณิตพน้ื ฐาน คาบรวม 72ช่ัวโมง

ช่อื เร่อื ง รปู ทรงเลขาคณิต จานวน 4 ช่ัวโมง

ก่อนเรียน

เพอ่ื ให้การทากจิ กรรมการเรียนการสอนเป็นไปดว้ ยความเรยี บร้อย ใหน้ กั ศกึ ษาไปศึกษาค้นคว้าเร่ืองการบอก

ขนาด ที่ใช้ในการเขียนแบบ

ขณะเรยี น
ครูผสู้ อนให้นกั ศกึ ษาทาแบบฝึกหดั การสรา้ งรปู สเ่ี หลีย่ มจตรุ สั การสรา้ งรูปห้าเหล่ยี มดา้ นเทา่ ในวงกลม

การสร้างรูปหกเหลี่ยมดา้ นเท่าในวงกลม การสร้างรปู เจ็ดเหล่ยี มดา้ นเท่าโดยกาหนดความยาวมาให้ การสรา้ ง
รูปแปดเหลยี่ มด้านเท่า

หลงั เรยี น
มอบหมายให้นกั ศึกษาไปศึกษาค้นควา้ การบอกขนาด เพอื่ เตรียมความพร้อมในการเรยี นครั้งตอ่ ไป

89

ใบงาน หน่วยที่ 4

ช่อื วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบอื้ งต้น สอนครั้งท่ี 5

ชือ่ หน่วย รูปทรงเลขาคณติ พ้นื ฐาน คาบรวม 72ชั่วโมง
จานวน 4 ชว่ั โมง
ชือ่ เรื่อง การปฐมนเิ ทศและวิวฒั นาการเขยี นแบบ คาสั่ง
ชอื่ งาน รูปทรงเรขาคณิต
1. วาดขอบเส้นตามขนาดของกระดาษ
ใหน้ ักศกึ ษาสร้างภาพตามท่กี าหนดให้ลงในกระดาษเขียนแบบ เขียนแบบ
สรา้ งวงรีโดยวธิ กี ารกาหนดขนาด 2. แบง่ กระดาษ A4 ใหเ้ ปน็ สองส่วน
3. R=20
4. เขยี นแบบภาพตามทกี่ าหนด ใหถ้ กู ต้อง

สร้างวงรโี ดยใช้วงกลมรว่ มศนู ย์

ขั้นตอนการปฏิบตั งิ าน วสั ดเุ ครื่องมอื อปุ กรณ์

1. ตดิ กระดาษบนโต๊ะเขียนแบบ 1. กระดาษ A4
2. วาดขอบเส้นตามขนาดของกระดาษเขยี นแบบ 2. โตะเขียนแบบ
3. แบง่ กระดาษ A4 ใหเ้ ปน็ สองสว่ น 3. ชดุ สามเหลย่ี ม
4. เขยี นแบบภาพตามทก่ี าหนด ใหถ้ ูกต้อง 4. วงเวยี น
5. ทาความสะอาดกระดาษเขียนแบบ 5. ไม้ที
6. รวบรวมสง่ 6. ดนิ สอกด 2B
7. ยางลบ
ชื่อ 8. ผ้าเช็ดทาความสะอาด
หอ้ ง
ผคู้ วบคมุ

ว/ด/ป

90

ใบตรวจงาน หนว่ ยที่ 4

ชอื่ วชิ า เขยี นแบบเทคนคิ เบ้ืองต้น สอนคร้งั ท่ี 5

ช่ือหนว่ ย รปู ทรงเลขาคณติ พืน้ ฐาน คาบรวม 72ช่ัวโมง
จานวน 4 ช่ัวโมง
ชอื่ เรอ่ื ง การปฐมนเิ ทศและวิวฒั นาการเขียนแบบ คาส่ัง
ชอื่ งาน รูปทรงเรขาคณติ
1. วาดขอบเสน้ ตามขนาดของกระดาษ
ใบงาน เขยี นแบบ
สร้างวงรีโดยวธิ ีการกาหนดขนาด 2. แบง่ กระดาษ A4 ใหเ้ ป็นสองส่วน
3. R=20
4. เขียนแบบภาพตามที่กาหนด ใหถ้ กู ต้อง

สรา้ งวงรีโดยใช้วงกลมรว่ มศูนย์

จดุ พจิ ารณา ผลปฏบิ ตั ิงาน คะแนน หมายเหตุ

1. ขนาดตรงตามกาหนด 2 คะแนน
2. ความเรียบร้อยของรูปภาพ 2 คะแนน

3. การใชเ้ วลาในการทางาน 2 คะแนน
4. การเขยี นเสน้ 2 คะแนน
5. ความสะอาด 2 คะแนน

ช่อื ผู้ควบคมุ
หอ้ ง ว/ด/ป

91

การประเมินผล หน่วยท่ี 4
สอนครง้ั ที่ 5
ชอื่ วชิ า เขยี นแบบเทคนคิ เบ้อื งตน้ คาบรวม 72ชัว่ โมง
จานวน 4 ชว่ั โมง
ชื่อหนว่ ย รูปทรงเลขาคณิตพนื้ ฐาน

ช่ือเรือ่ ง รปู ทรงเลขาคณติ

ก่อนเรยี น สารวจพื้นฐานความรู้และความสนใจเรื่องการการสร้างรปู หลายเหล่ียม
สมรรถนะ การสังเกตการตอบคาถาม
วธิ วี ัด ขอ้ คาถาม
เครื่องมอื วัด
ไมม่ กี ารตดั สิน แต่เปน็ ส่วนหนง่ึ ของกจิ กรรมการเรียนการสอนเพ่ือ
เกณฑก์ ารตัดสิน กระต้นุ ใหผ้ เู้ รยี นเกดิ ความกระตือรอื รน้ กอ่ นเขา้ ส่บู ทเรยี น

ขณะเรยี น ให้นักศกึ ษามคี วามรู้ความเข้าใจในเน้อื หาบทเรียนทีก่ าลังศกึ ษา
สมรรถนะ ใชค้ าถามโดยให้นกั ศึกษาตอบในขณะทาการบรรยายด้วยวธิ ีการ
วธิ วี ดั
ถาม – ตอบและทาแบบฝกึ หัด
เคร่ืองมือวัด แบบฝึกหดั จานวน 5 แบบ
เกณฑ์การตัดสิน ไมม่ ีการตัดสนิ แตจ่ ะสงั เกตทักษะของนักศกึ ษาได้รับจากการทา

แบบฝึกหดั

หลังเรยี น ใหน้ ักศกึ ษามคี วามรคู้ วามเข้าใจในบทเรียนได้อยา่ งถูกตอ้ ง
คะแนนจากการทาแบบทดสอบ
สมรรถนะ แบบทดสอบ จานวน 10 ขอ้
วธิ ีวดั
เคร่ืองมอื วัด ทาคะแนนได้
เกณฑ์การตัดสิน 8 คะแนน อย่ใู นเกณฑ์ ดมี าก

7 คะแนน อย่ใู นเกณฑ์ ดี
6 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ พอใช้
5 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ ผ่าน

ตา่ กว่า 4 คะแนน ควรมกี ารเรียนซอ่ มเสริม

92

บันทึกหลงั การสอน หน่วยที่ 4

ชือ่ วชิ า เขียนแบบเทคนคิ เบอ้ื งต้น สอนครงั้ ท่ี 5

ชอื่ หน่วย รปู ทรงเลขาคณิตพน้ื ฐาน คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชื่อเร่อื ง รูปทรงเลขาคณิต จานวน 4 ช่ัวโมง

บนั ทกึ หลงั การสอน

สปั ดาหท์ ่ี………………….

วันท่ี………….เดือน……………………………….….พ.ศ..................

รหัสวชิ า...............................ชอ่ื วชิ า.....................................................

สาขาวชิ า...............................................หอ้ ง...................กลุ่ม.............

ผลการใช้แผนการจดั การเรยี นรู้

...…………………จุดประสงค์/เน้ือหา/เวลา/กิจกรรม/สอื่ …………………………………………………………………………....

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการสอนของครู

...…………………เน้อื หา/เวลา/การจัดการ/ทดแทนกันได.้ ..………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการเรยี นของนักเรียน

...…………………คะแนน/ความสนใจ/ผลการทางาน.......…………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ปญั หาข้อเสนอแนะ

...……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ลงชอ่ื ................................................. ลงชือ่ .................................................

(………………………………….) (………………………………….)

ครูผู้สอน ครูนิเทศ

สอนสปั ดาห์ที่ 6

หนว่ ยท่ี 5
การกาหนดขนาดเบื้องตน้

94

แผนบทเรยี น

วชิ า เขียนแบบเทคนคิ เบ้อื งต้น เรื่อง รูปทรงเลขาคณิตพน้ื ฐาน

ชน้ั ปวช.1 ห้อง 1 วันท่ี เวลา : 240 นาที

อาจารย์ผ้สู อน นายจักกฤช หรอ่ ยดา อาจารย์นิเทศ

1. วัตถปุ ระสงค์ X = ดี I = พอใช้ O = ตอ้ งแก้ไข

ก.ความสามารถ : นกั ศกึ ษาจะสามารถ……… ความสาคญั ข. รายละเอยี ด : ตามท่ีระบุไว้
1.1 เขียนเสน้ บอกขนาดของงานเขียนแบบได้ X ใบเน้ือหาหน้าท่ี
1.2 เขยี นหัวลกู ศรบอกขนาดได้ X ใบเน้ือหาหนา้ ที่
1.3 เขียนสญั ลกั ษณแ์ ละตวั เลขในการบอกขนาดงานเขยี นแบบได้ X ใบเนอ้ื หาหนา้ ที่
1.4 บอกขนาดของวงกลมได้ X ใบเนอ้ื หาหนา้ ที่

2. การนาเขา้ สู่บทเรยี น :ก.อุปกรณ์ชว่ ยสอน.......

ครู : สวสั ดคี รับนักเรียน นักเรียนทราบหรือไมค่ รบั วา่ เมอื่ เราเขยี นแบบเสร็จแล้วทาไมต้อง
กาหนดขนาด

นักเรยี น : เพ่อื ใหค้ นอน่ื สามารถทาตามแบบเราไดค้ รับ
ครู : ใช่แล้วครบั ในการเขียนแบบทุกครงั้ เราจะต้องมีการกาหนดขนาด

เวลา - นาที 10 60 120 180 240 การบา้ น

จุดประสงค์ 1.1 1.2 1.3 1.4

ข้นั นาเข้าสบู่ ทเรียน
ข้นั บอกกลา่ ว บรรยาย

ถาม-ตอบ
ศึกษาดว้ ยตนเอง
สรปุ
ขน้ั บรรยาย แบบสาธติ
แบบฝึกหดั
ขนั้ สาเรจ็
ระดบั กจิ กรรมของ สูง
นักเรยี นนกั ศึกษา ปานกลาง
ต่า

กระดาน
โปรเจคเตอร์
ใบบอกกลา่ ว

อปุ กรณ์ชว่ ยสอน ใบงาน
ใบทดสอบ
ตารา
ของจรงิ ,ตัวอย่าง
อุปกรณ์การทดลอง
เครือ่ งมือเครื่องจกั ร
วสั ดฝุ ึก

95

แผนการสอน หนว่ ยท่ี 5

ชื่อวชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบื้องตน้ สอนครั้งท่ี 6

ช่อื หนว่ ย การกาหนดขนาดเบือ้ งตน้ คาบรวม 72ช่วั โมง

ช่อื เรอ่ื ง การกาหนดขนาดเบื้องตน้ จานวน 4 ชั่วโมง

จดุ ประสงคเ์ ชิงพฤติกรรม

1.1 เขียนเส้นบอกขนาดของงานเขียนแบบได้

1.2 เขยี นหวั ลูกศรบอกขนาดได้

1.3 เขยี นสัญลกั ษณ์และตัวเลขในการบอกขนาดงานเขียนแบบได้

1.4 บอกขนาดของวงกลมได้

ระดบั พฤติกรรมท่ีคาดหวัง

เน้อื หา พทุ ธิพิสยั (พ) จิตพสิ ยั (จ) ทักษะพิสัย(ท)

123412341234

1. เขียนเส้นบอกขนาดของงานเขียนแบบได้   
  
2. เขยี นหัวลูกศรบอกขนาดได้
3. เขียนสัญลักษณ์และตวั เลขในการบอก  

ขนาดงานเขยี นแบบได้  
4. บอกขนาดของวงกลมได้

หมายเหตุ พุทธิพสิ ัย จติ พสิ ัย ทกั ษะพสิ ยั

พ1 ความรู้ความจา จ1 การรับรู้ ท1 การรบั รู้
พ2 ความเข้าใจ จ2 ตอบสนอง ท2 ทาตามแบบ
พ3 วเิ คราะห์ จ3 เกิดกิจพสิ ยั ท3 ทาตามแนะนา

พ4 สังเคราะห์ ท4 ทาได้เอง

96

เนอ้ื หาสาระ หนว่ ยท่ี 5

ชือ่ วชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบื้องตน้ สอนคร้ังท่ี 6

ช่อื หน่วย การกาหนดขนาดเบ้ืองต้น คาบรวม 72ช่วั โมง

ช่อื เรือ่ ง หลักการบอกขนาดเบ้อื งต้น จานวน 4 ช่ัวโมง

การกาหนดขนาด ( Dimensioning)

5.1 ความหมายของการกาหนดขนาด

การกาหนดขนาดแบบจดั ไดว้ ่าเปน็ หลกั ของการเขยี นแบบอกี อย่างหนงึ่ ทจ่ี ะทาให้ อา่ นแบบเข้าใจ

และทางานได้ถกู ตอ้ ง อา่ นงา่ ย สะอาด สวยงาม ซ่งึ ผ้เู ขยี นแบบจะต้องพจิ ารณาและระวังใหม้ าก เพราะถา้

เขยี นแบบหรอื อา่ นแบบผิดพลาดจะทาให้งานน้นั เสยี ทนั ที การกาหนดขนาดงานตามมาตรฐานสากล (ISO) จะ

กาหนดขนาดเปน็ มลิ ลเิ มตร โดยเขยี นเพียงตวั เลขในแบบงาน ปกตจิ ะกาหนดขนาดจากระนาบอ้างองิ เช่น

เสน้ กึง่ กลางของชิน้ งาน ซึง่ ประกอบด้วยเส้นกาหนดขนาด เสน้ ช่วยกาหนดขนาด ตวั เลขและหวั ลกู ศร ดงั

แสดงให้เหน็ ในตวั อย่าง

5.2 องคป์ ระกอบการกาหนดขนาด

รปู ท่ี5.1 องค์ประกอบของการกาหนดขนาด

97

เน้อื หาสาระ หน่วยท่ี 5

ชือ่ วิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบือ้ งต้น สอนครง้ั ท่ี 6

ช่อื หน่วย การกาหนดขนาดเบื้องต้น คาบรวม 72ช่วั โมง

ชือ่ เรือ่ ง หลกั การบอกขนาดเบ้อื งต้น จานวน 4 ช่ัวโมง

5.2.1 เสน้ ชว่ ยบอกขนาด (Extension line)

1) เส้นชว่ ยบอกขนาดจะเขยี นด้วยเสน้ เต็มบาง และตั้งฉากกับเสน้ บอกขนาด

2) เส้นชว่ ยบอกขนาดจะลากปลายเลยหวั ลกู ศรของเส้นบอกขนาด 2 ม.ม.

5.2.2 หวั ลูกศร (Arrow head)

1) หวั ลกู ศรจะเขียนไว้ทป่ี ลายท้ัง 2 ขา้ งของเสน้ บอกขนาด

2) หวั ลกู ศรมมี มุ ท่ปี ลาย 15๐ ยาวประมาณ 3 มลิ ลเิ มตร

5.2.3 เสน้ บอกขนาด (Dimension line)

1) เสน้ บอกขนาดจะเขียนดว้ ยเส้นเตม็ บาง และขนานกับรกุ งานยาวเทา่ กับขนาดของชิน้ งานโดยมหี ัว

ลูกศรที่ปลายท้ัง 2 ข้าง

2) เส้นกาหนดขนาดครั้งแรกหา่ งจากขอบ 8 ม.ม.

3) เส้นกาหนดขนาดสว่ นตอ่ ไป หา่ งจากเส้นกาหนดขนาด ขนาดเสน้ แรก 5 ม.ม.

4) ขนาดท่ีสนั้ ท่ีสุดให้อย่ใู กลแ้ บบที่สดุ เส้นยาวถดั ไปใหอ้ ยูถ่ ัดไปตามลาดับ

5) เส้นกาหนดขนาด จะไม่เขยี นบอกต่อจากขอบของชิน้ งานโดยตรงเพราะอาจจะทาให้ไม่เข้าใจ

เนื้อหาสาระ 98

ชื่อวิชา เขียนแบบเทคนคิ เบอ้ื งต้น หน่วยท่ี 5
สอนครงั้ ที่ 6
ช่ือหน่วย การกาหนดขนาดเบือ้ งต้น คาบรวม 72ชว่ั โมง
ชือ่ เร่ือง หลักการบอกขนาดเบือ้ งต้น จานวน 4 ช่ัวโมง

6) เส้นกาหนดขนาด ไมค่ วรอยู่ในเขต 30 องศา

7) ถ้ามที ว่ี ่าง เราสามารถกาหนดขนาดในแบบ เพอ่ื ใหอ้ า่ นแบบไดง้ ่ายและสวยงาม

8) ในกรณีทพ่ี ้ืนทกี่ าหนดมีเน้ือท่นี อ้ ย ไมพ่ อที่จะเขยี นตวั เลขกาหนดขนาดและหวั ลูกศร เราจะเขยี น
หัว ลูกศรไว้ข้างนอก

99

กิจกรรมการเรยี นการสอน หนว่ ยที่ 5

ชอื่ วชิ า เขยี นแบบเทคนคิ เบ้อื งตน้ สอนครัง้ ท่ี 6

ชอื่ หน่วย การกาหนดขนาดเบือ้ งต้น คาบรวม 72ช่ัวโมง

ชอื่ เร่ือง หลักการบอกขนาดเบอ้ื งตน้ จานวน 4 ชั่วโมง

กจิ กรรมการเรยี นการสอน

กจิ กรรมครู กจิ กรรมนกั ศึกษา

ขน้ั นาเข้าสู่บทเรียน

เช็คช่ือนกั ศึกษาที่เข้าชน้ั เรยี นและตรวจระเบียบการ ให้ความรว่ มมอื และรบั ฟังการตกั เตอื นพร้อมแจง้

แต่งกาย ซกั ถามถึงสาเหตทุ ี่ นกั ศึกษาขาดเรยี น สาเหตุการขาดเรยี นของเพ่อื น

ถามนาเขา้ ส่บู ทเรยี น “ในการสรา้ งรปู สเ่ี หล่ียม

จตรุ สั ทาได้โดยวิธใี ด” ฟังและตอบคาถามครู “ใช้ไมบ้ รรทัด,หรือใชว้ ง

ครูสรุปคาตอบของ นกั ศกึ ษา และนาเข้าสู่บทเรียน เวยี นในการสรา้ ง”

ข้นั สอน

บรรยายและสาธติ วธิ ีการสร้างรูปสีเ่ หลี่ยม จัตุรสั ฟงั การบรรยายและจดบันทึกสาระสาคญั และถาม

บรรยายและสาธิตวธิ กี ารสร้างรูปหา้ เหลยี่ มด้านเท่า เมอื่ มีขอ้ สงสยั

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธิตวิธกี ารสร้างรปู หกเหล่ยี มดา้ นเท่า

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วิธีการสร้างรปู เจ็ดเหลี่ยมดา้ น

เท่าโดยกาหนดความยาวมาให้ ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วธิ กี ารสรา้ งรปู แปดเหล่ยี มด้าน

เท่าเขยี นสว่ นโคง้ สมั ผัสมุม ”--------------------------- ”

ให้นักศึกษาทาแบบฝกึ หัดและแนะนาเม่อื นกั ศกึ ษา

ทาไม่ถกู ต้อง ทาแบบฝึกหัดตามที่ครมู อบหมายให้เสร็จ

ข้ันสรุป

ครู และ นักศกึ ษาสรปุ เน้อื หารว่ มกนั โดยวิธกี าร ฟังและอภปิ ราย เพ่อื ร่วมกันสรปุ เนอ้ื หาที่ได้รับ

อภิปราย

ขั้นประเมินผล

ประเมินผลการเรยี น จากผลการทาแบบทดสอบ ทาแบบทดสอบการบอกขนาดงานเขียนแบบ

การบอกขนาดงานเขียนแบบ

100

งานทม่ี อบหมายหรือกิจกรรม หน่วยท่ี 5

ชื่อวิชา เขียนแบบเทคนิคเบ้ืองต้น สอนคร้ังที่ 6

ช่ือหนว่ ย การกาหนดขนาดเบือ้ งตน้ คาบรวม 72ชว่ั โมง

ชื่อเรอ่ื ง หลกั การบอกขนาดเบ้อื งตน้ จานวน 4 ชว่ั โมง

ก่อนเรียน

เพ่อื ให้การทากิจกรรมการเรียนการสอนเปน็ ไปดว้ ยความเรียบรอ้ ย ใหน้ ักศึกษาไปศกึ ษาคน้ ควา้ เรอื่ งการบอก

ขนาด ที่ใชใ้ นการเขยี นแบบ

ขณะเรียน
ครผู ูส้ อนใหน้ ักศกึ ษาทาแบบฝกึ หดั การบอกขนาดงานเขยี นแบบ

หลงั เรยี น
มอบหมายให้นกั ศึกษาไปศกึ ษาคน้ ควา้ การบอกขนาด เพ่ือเตรยี มความพรอ้ มในการเรียนคร้งั ตอ่ ไป

101

แบบทดสอบ หน่วยที่ 5

ชอื่ วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ สอนคร้ังท่ี 6

ชอื่ หนว่ ย การกาหนดขนาดเบอ้ื งต้น คาบรวม 72ช่ัวโมง

ชือ่ เรอ่ื ง หลักการบอกขนาดเบื้องตน้ จานวน 4 ชวั่ โมง

1. ทิศทางการมองภาพฉายด้านใดเปน็ การมองโดยสายตาผ้มู องต้องกม้ ลงมองภาพนนั้

ก. ด้านบน

ข. ด้านล่าง

ค. ด้านขา้ งขวา

ง. ดา้ นหนา้

2. ทศิ ทางการมองภาพใดทน่ี ิยมใช้เปน็ ภาพหลักในการเขยี นแบบภาพฉาย

ก. ด้านบน

ข. ดา้ นล่าง

ค. ด้านขา้ งขวา

ง. ดา้ นหนา้

3. ภาพฉายแบบใดท่ีนยิ มใชก้ นั มากในประเทศแถบยโุ รปและเอเชีย

ก. ภาพฉายมุมท่ี 1

ข. ภาพฉายมมุ ท่ี 2

ค. ภาพฉายมุมท่ี 3

ง. ภาพฉายมมุ ที่ 4

4. ภาพฉายแบบใดที่นยิ มใชก้ ันมากในประเทศสหรัฐและประเทศแคนาดา

ก. ภาพฉายมมุ ที่ 1

ข. ภาพฉายมมุ ท่ี 2

ค. ภาพฉายมมุ ท่ี 3

ง. ภาพฉายมุมท่ี 4

5. เสน้ ประทีเ่ ปน็ มุมฉากลกั ษณะเส้นจะเป็นอยา่ งไร

ก. สว่ นทบึ ชนกบั เสน้ เต็มหนา ข. สว่ นทึบลากเส้นผ่านเส้นเต็มหนา

ค. เส้นประส่วนทบึ ตดั กนั ง. เสน้ ประเส้นทึบชนกัน

6. ภาพแสดงหน้าตัดของภาพฉายแบบใดที่แสดงด้วย

ก. แบบภาพฉายรูปทรงกลม ข. แบบภาพฉายเสน้ ลวดดัด

ค. แบบภาพฉานรปู ทรงกรวย ง. แบบภาพฉายรูปทรงกระบอก

102

แบบทดสอบ หน่วยท่ี 5

ช่อื วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบือ้ งตน้ สอนคร้งั ท่ี 6

ชือ่ หนว่ ย การกาหนดขนาดเบอ้ื งต้น คาบรวม 72ชัว่ โมง

ช่อื เร่ือง หลักการบอกขนาดเบอ้ื งต้น จานวน 4 ชว่ั โมง

7. ทศิ ทางการมองของแบบภาพฉายรปู ทรงกลมใช้หลกั การใด

ก. ภาพฉายมุมท่ี 1

ข. ภาพฉายมมุ ท่ี 2

ค. ภาพฉายมุมที่ 3

ง. ภาพฉายมุมท่ี 4

8. การเขยี นแบบลักษณะใดใชใ้ นการเขยี นแบบช้ินสว่ นเครือ่ งจักรกล

ก. แบบภาพฉายรปู ทรงกลม

ข. แบบภาพฉายเสน้ ลวดดัด

ค. แบบภาพฉายรูปทรงกรวย

ง. แบบภาพฉายรูปทรงกระบอก

9. รูปทรงกระบอกลวงภาพฉายด้านทแี่ สดงความยาวหรือความสูงจะเป็นลกั ษณะใด

ก. รปู ส่ีเหล่ยี ม

ข. รูปวงกลม

ค. รปู สามเหล่ียม

ง. รูปสเ่ี หลย่ี ม 2 รูป

10. การเขียนแบบลักษณะใดใช้ในการเขียนแบบสง่ั งานจาพวกงานโลหะแผน่

ก. แบบภาพฉายรปู ทรงกลม

ข. แบบภาพฉายรปู ทรงปริ ามิด

ค. แบบภาพฉายรูปทรงกรวย

ง. แบบภาพฉายรปู ทรงกระบอก

103

เฉลยแบบทดสอบ หน่วยที่ 5
สอนครั้งที่ 6
ชื่อวิชา เขียนแบบเทคนคิ เบอื้ งตน้ คาบรวม 72ชั่วโมง
ช่ือหนว่ ย การกาหนดขนาดเบอ้ื งต้น จานวน 4 ช่วั โมง
ชื่อเร่ือง หลักการบอกขนาดเบื้องต้น
4) ค 5) ง
เฉลยแบบทดสอบ 9) ง 10) ข

1) ก 2) ง 3) ก

6) ข 7) ก 8) ก

104

การประเมินผล หน่วยที่ 5

ชอ่ื วิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบือ้ งตน้ สอนครัง้ ท่ี 6
ช่อื หนว่ ย การกาหนดขนาดเบื้องตน้ คาบรวม 72ชั่วโมง
ช่อื เรือ่ ง หลักการบอกขนาดเบอื้ งต้น จานวน 4 ช่ัวโมง

กอ่ นเรยี น สารวจพื้นฐานความรแู้ ละความสนใจเรอื่ งการการสรา้ งรปู หลายเหลี่ยม
สมรรถนะ การสังเกตการตอบคาถาม
ขอ้ คาถาม
วธิ วี ัด ไมม่ กี ารตดั สนิ แต่เป็นสว่ นหนง่ึ ของกจิ กรรมการเรียนการสอนเพอ่ื
เครอื่ งมือวัด กระตนุ้ ให้ผูเ้ รยี นเกดิ ความกระตือรอื รน้ กอ่ นเข้าสบู่ ทเรยี น
เกณฑ์การตัดสนิ

ขณะเรยี น ให้นกั ศกึ ษามีความรคู้ วามเขา้ ใจในเน้ือหาบทเรยี นท่ีกาลงั ศึกษา
สมรรถนะ
วธิ วี ัด ใชค้ าถามโดยให้นักศกึ ษาตอบในขณะทาการบรรยายด้วยวธิ กี าร
ถาม – ตอบและทาแบบฝกึ หัด
เครือ่ งมอื วัด
เกณฑก์ ารตัดสนิ แบบฝึกหัด
ไมม่ ีการตดั สิน แต่จะสงั เกตทกั ษะของนกั ศึกษาได้รบั จากการทา
แบบฝกึ หดั

หลังเรียน ให้นักศึกษามีความรู้ความเขา้ ใจในบทเรียนได้อยา่ งถกู ต้อง
สมรรถนะ คะแนนจากการทาแบบทดสอบ
วิธวี ัด
แบบทดสอบ จานวน 10 ข้อ
เครอื่ งมอื วัด ทาคะแนนได้
เกณฑ์การตัดสนิ
8 คะแนน อยู่ในเกณฑ์ ดีมาก
7 คะแนน อย่ใู นเกณฑ์ ดี
6 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ พอใช้

5 คะแนน อยู่ในเกณฑ์ ผ่าน
ต่ากวา่ 4 คะแนน ควรมีการเรียนซ่อมเสรมิ

105

บนั ทกึ หลงั การสอน หนว่ ยท่ี 5

ชอ่ื วิชา เขียนแบบเทคนิคเบือ้ งตน้ สอนครัง้ ที่ 6

ชอื่ หน่วย การกาหนดขนาดเบ้ืองตน้ คาบรวม 72ชั่วโมง

ช่อื เรอื่ ง หลักการบอกขนาดเบอ้ื งต้น จานวน 4 ชว่ั โมง

บนั ทึกหลังการสอน

สัปดาห์ที่………………….

วนั ท่ี………….เดอื น……………………………….….พ.ศ..................

รหัสวิชา...............................ชอ่ื วิชา.....................................................

สาขาวิชา...............................................หอ้ ง...................กลุ่ม.............

ผลการใช้แผนการจัดการเรียนรู้

...…………………จุดประสงค์/เนอื้ หา/เวลา/กิจกรรม/สือ่ …………………………………………………………………………....

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการสอนของครู

...…………………เนือ้ หา/เวลา/การจัดการ/ทดแทนกันได้...………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการเรยี นของนกั เรยี น

...…………………คะแนน/ความสนใจ/ผลการทางาน.......…………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ปญั หาขอ้ เสนอแนะ

...……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ลงชือ่ ................................................. ลงชอ่ื .................................................

(………………………………….) (………………………………….)

ครูผู้สอน ครนู ิเทศ

สอนสปั ดาห์ที่ 7
หนว่ ยท่ี 5

การกาหนดขนาดเบื้องตน้

107

แผนบทเรียน

วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบอื้ งต้น เรอื่ ง รปู ทรงเลขาคณิตพนื้ ฐาน

ชัน้ ปวช.1 หอ้ ง 1 วนั ท่ี เวลา : 240 นาที

อาจารย์ผู้สอน นายจกั กฤช หร่อยดา อาจารย์นเิ ทศ

1. วตั ถุประสงค์ X = ดี I = พอใช้ O = ต้องแกไ้ ข

ก.ความสามารถ : นกั ศกึ ษาจะสามารถ……… ความสาคัญ ข. รายละเอียด : ตามทรี่ ะบไุ ว้

1.1 เขยี นเสน้ บอกขนาดของงานเขยี นแบบได้ X ใบเน้อื หาหนา้ ท่ี

1.2 เขยี นหัวลูกศรบอกขนาดได้ X ใบเนอ้ื หาหน้าท่ี

1.3 เขยี นสญั ลกั ษณ์และตัวเลขในการบอกขนาดงานเขยี นแบบได้ X ใบเนื้อหาหน้าท่ี

1.4 บอกขนาดของวงกลมได้ X ใบเนื้อหาหนา้ ที่

2. การนาเข้าสบู่ ทเรียน :ก.อปุ กรณ์ชว่ ยสอน.......

ครู : สวัสดคี รบั นักเรียน นกั เรียนทราบหรอื ไม่ครับวา่ เมื่อเราเขยี นแบบเสร็จแลว้ ทาไมต้อง
กาหนดขนาด
นักเรยี น : เพ่อื ให้คนอ่ืนสามารถทาตามแบบเราไดค้ รับ

ครู : ใชแ่ ล้วครับ ในการเขยี นแบบทกุ ครั้งเราจะตอ้ งมีการกาหนดขนาด

เวลา - นาที 10 60 120 180 240 การบ้าน

จุดประสงค์ 1.1 1.2 1.3 1.4

ข้นั นาเขา้ สบู่ ทเรียน
ข้ันบอกกล่าว บรรยาย

ถาม-ตอบ

ขน้ั บรรยาย ศกึ ษาดว้ ยตนเอง
สรปุ
ขนั้ สาเร็จ แบบสาธิต
ระดับกิจกรรมของ แบบฝกึ หัด
นักเรยี นนักศกึ ษา
สูง
ปานกลาง

อปุ กรณช์ ว่ ยสอน ต่า
กระดาน
โปรเจคเตอร์

ใบบอกกลา่ ว
ใบงาน
ใบทดสอบ
ตารา

ของจริง,ตวั อย่าง
อุปกรณก์ ารทดลอง
เครื่องมอื เคร่ืองจกั ร
วัสดุฝึก

108

แผนการสอน หน่วยที่ 5

ช่ือวชิ า เขยี นแบบเทคนคิ เบื้องต้น สอนคร้งั ท่ี 7

ช่ือหนว่ ย การกาหนดขนาดเบ้ืองต้น คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชอื่ เร่อื ง การกาหนดขนาดเบือ้ งต้น จานวน 4 ช่วั โมง

จดุ ประสงค์เชิงพฤติกรรม

1.1 เขียนเส้นบอกขนาดของงานเขยี นแบบได้

1.2 เขยี นหัวลูกศรบอกขนาดได้

1.3 เขียนสญั ลกั ษณ์และตัวเลขในการบอกขนาดงานเขยี นแบบได้

1.4 บอกขนาดของวงกลมได้

ระดับพฤตกิ รรมท่คี าดหวงั

เน้อื หา พุทธิพสิ ัย (พ) จิตพิสยั (จ) ทกั ษะพิสัย(ท)

123412341234

1. เขยี นเสน้ บอกขนาดของงานเขียนแบบได้   

2. เขียนหวั ลกู ศรบอกขนาดได้   
3. เขียนสัญลกั ษณ์และตัวเลขในการบอก  

ขนาดงานเขียนแบบได้  
4. บอกขนาดของวงกลมได้

หมายเหตุ พุทธพิ ิสยั จติ พสิ ยั ทกั ษะพิสยั
จ1 การรับรู้
พ1 ความรคู้ วามจา จ2 ตอบสนอง ท1 การรับรู้
พ2 ความเขา้ ใจ จ3 เกิดกิจพสิ ยั ท2 ทาตามแบบ
พ3 วเิ คราะห์ ท3 ทาตามแนะนา
พ4 สงั เคราะห์ ท4 ทาไดเ้ อง

109

เน้ือหาสาระ หน่วยที่ 5

ชื่อวชิ า เขียนแบบเทคนิคเบื้องต้น สอนครั้งท่ี 7
คาบรวม 72ชั่วโมง
ชื่อหนว่ ย การกาหนดขนาดเบือ้ งต้น จานวน 4 ชวั่ โมง
ช่อื เรอ่ื ง หลักการบอกขนาดเบ้ืองต้น

5.2.4 ตวั เลขบอกขนาด (Dimension figures)

เดยี วกันตัวเลขบอกขนาดต้องมีขนาดเท่ากนั

การบอกขนาดตามแนวนอนตัวเลขจะอย่เู หนือเส้น
บอกขนาด และอยู่กึ่งกลางเส้น

การบอกขนาดงานตามแนวดงิ่ ตวั เลขจะอยู่ทางซา้ ย
ของเส้นบอกขนาด และอยกู่ ึง่ กลางเสน้

ถ้าพ้ืนที่แคบไม่สามารถเขยี นตวั เลขได้ ให้เขียนดา้ น
นอก

ถา้ ต้องการเขยี นตัวเลขให้ขนานซอ้ นกันให้เขยี นสลับ

5.3 การบอกขนาดงานลักษณะต่างๆ
5.3.1 การบอกขนาดช้นิ ส่วนรปู เหลี่ยม
1) การกาหนดขนาดควรอยู่ในตาแหนง่ ท่ีเหน็ ได้ชัดเจนที่สุด การให้ขนาดงานหลายขนาดจะตอ้ งใช้

ขอบงานเป็นหลกั

เนื้อหาสาระ 110

ชอื่ วิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบ้ืองตน้ หน่วยท่ี 5
ชือ่ หน่วย การกาหนดขนาดเบอื้ งตน้ สอนครง้ั ท่ี 7
ช่ือเร่อื ง หลกั การบอกขนาดเบ้ืองต้น คาบรวม 72ชวั่ โมง
จานวน 4 ชั่วโมง

2) การกาหนดขนาดขอบานเอยี ง จะกาหนดเป็นมมุ หรอื จะกาหนดขนาดบนสุดและล่างสุดตรงจุด
เริม่ เอยี งกไ็ ด้

3) การกาหนดขนาดงานบางส่วนอาจต้องลากเส้นตอ่ จนถงึ จดุ ตัดแลว้ จึงกาหนดเสน้ บอกขนาด

5.3.2 การกาหนดขนาดช้ินงานกลม

1) สัญลักษณเ์ สน้ ผ่าศูนยก์ ลาง Ø จะเขียนเป็นวงกลมขนาด 7/10 ของตวั เลขบอกขนาด และลากเสน้ ตรง
ทามุม 75 ๐ กับเสน้ บอกขนาดผ่ากลางวงกลม

111

เน้อื หาสาระ หน่วยท่ี 5

ชอื่ วชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบือ้ งตน้ สอนครั้งที่ 7

ชือ่ หนว่ ย การกาหนดขนาดเบื้องต้น คาบรวม 72ชวั่ โมง
ชอ่ื เร่อื ง หลักการบอกขนาดเบอื้ งตน้ จานวน 4 ชั่วโมง

2) การเขียนภาพชนิ้ งานกลมแตม่ องไมเ่ หน็ รปู ทรงกลมจะต้องเขียนสัญลักษณ์ Ø ไว้ข้างหนา้ ตัวเลขบอกขนาด

3) การเขียนภาพชน้ิ งานเหลยี่ มแตม่ องไม่เหน็ รปู ทรง จะตอ้ งเขียนสญั ลักษณ์ ไว้หนา้ ตัวเลขบอก
ขนาด

4) วงกลมทข่ี นาดเท่ากัน จะกาหนดขนาดเพียงวงเดยี ว และใชเ้ สน้ ศูนย์กลางเปน็ เสน้ กาหนดระยะหา่ ง
ระหว่างวง

5) การบอกขนาดรู ใหเ้ ขียนเอียง 45๐ หรือ 60๐
5.3.3 การบอกขนาดส่วนโค้งของงาน

1) ในการกาหนดรัศมี เสน้ กาหนดขนาดควรเขยี นใหเ้ อยี ง ไมเ่ ขียนในแนวระดบั หรือแนวด่งิ มหี ัวลูกศร
ขา้ งเดียว ปลายหวั ลูกศรชนขอบของส่วนโค้ง

2) การกาหนดขนาดรัศมเี ล็กๆ ให้เขยี นหวั ลกู ศรไว้ข้างนอก
3) ตวั เลขเขียนเหนือเส้น

112

เนื้อหาสาระ หน่วยท่ี 5

ชอื่ วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบื้องตน้ สอนครัง้ ท่ี 7
ชื่อหน่วย การกาหนดขนาดเบ้ืองตน้ คาบรวม 72ช่ัวโมง
ช่อื เรอื่ ง หลกั การบอกขนาดเบอื้ งตน้ จานวน 4 ชว่ั โมง

4) กาหนดจุดศูนย์กลางของส่วนโคง้ เลก็ ๆ โดยขีดเสน้ สนั้ ๆ ตดั กันเป็นจุดศูนย์กลาง

5) สาหลบั ส่วนโค้งเล็กๆ ควรใส่ R หนา้ ตวั เลขกาหนดขนาด
6) ตวั อกั ษร R ใชเ้ ขียนไวห้ น้าตวั เลขของรศั มีขนาดใหญ่ จุดศนู ยก์ ลางท่อี ยู่ไกล
7) จดุ ศนู ย์กลางโตๆ ตามแนวศนู ยก์ ลาง อาจยน่ ระยะเสน้ กาหนดขนาดได้ โดยการทาเส้นกาหนดขนาด
5.3.4 การบอกขนาดงานทเี่ ป็นมมุ

ขนาดของมมุ ต้องมีหนว่ ยวัดเป็นองศา และถา้ เปน็
มุมทตี่ อ้ งการความละเอียดมากข้นึ อาจกาหนดให้หนว่ ย
วัดเป็นลิปดาและพิลิปดา เสน้ กาหนดขนาดมุมต้องเป็นเสน้
โค้ง โดยใหจ้ ุดศนู ยก์ ลางของส่วนโคง้ อยปู่ ลายแหลมของมุมน้ัน

2) มุมท่ีมีขนาดเท่ากนั ทง้ั สองขา้ งเส้นศูนยก์ ลาง จะตอ้ งกาหนด
ขนาดมุมน้ันรวมกนั เปน็ มมุ เดยี ว

3) หากมมุ ท่กี าหนดนน้ั ไมไ่ ด้แสดงจุดปลายสุดของมุม จะตอ้ ง
สรา้ งจุดปลายสดุ ของมุมโดยลากเส้นบาง หรอื เสน้ ศนู ย์กลาง
ตอ่ จากเส้นหนาออกมาตัดกนั ใหม้ มุ ต่อกนั ครบสมบูรณ์

4) หากมุมนัน้ มเี สน้ ผา่ ศูนย์กลางอยใู่ หถ้ ือเอาเส้นผ่าศนู ยก์ ลาง
เป็นเสน้ กาหนดขนาด

113

เนื้อหาสาระ หน่วยที่ 5

ชื่อวิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบ้อื งต้น สอนครง้ั ท่ี 7

ช่อื หน่วย การกาหนดขนาดเบ้อื งตน้ คาบรวม 72ชวั่ โมง

ชื่อเร่ือง หลักการบอกขนาดเบ้อื งต้น จานวน 4 ชัว่ โมง

สรปุ

การกาหนดขนาด เปน็ การควบคุมงานทท่ี าการผลติ ใหม้ ขี นาดและรปู ร่างไดม้ าตรฐานเดียวกนั

เพอื่ สามารถนาชิน้ งานแตล่ ะชิ้นมาใชแ้ ทนกนั ได้ การกาหนดขนาดช้นิ งานทีม่ รี ปู ร่างลกั ษณะตา่ งๆ เช่น รปู

เหลี่ยม ทรงกลม สว่ นโคง้ หรอื มีมาตรฐานท่ีใช้ในการกาหนด ซง่ึ ผูเ้ ขียนแบบจะตอ้ งศกึ ษารายละเอยี ด และ

วธิ กี ารเขยี นกาหนดขนาด เพ่อื สามารถเขยี นแบบไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง

114

กจิ กรรมการเรยี นการสอน หนว่ ยท่ี 5

ช่ือวชิ า เขียนแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ สอนครงั้ ท่ี 7

ชือ่ หนว่ ย การกาหนดขนาดเบอ้ื งตน้ คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชื่อเรื่อง หลักการบอกขนาดเบอ้ื งต้น จานวน 4 ชัว่ โมง

กิจกรรมการเรียนการสอน

กิจกรรมครู กิจกรรมนักศกึ ษา

ขนั้ นาเขา้ สบู่ ทเรียน

เช็คช่ือนกั ศึกษาท่เี ข้าชั้นเรียนและตรวจระเบยี บการ ใหค้ วามรว่ มมอื และรับฟงั การตกั เตอื นพรอ้ มแจ้ง

แต่งกาย ซกั ถามถงึ สาเหตุที่ นักศกึ ษาขาดเรียน สาเหตกุ ารขาดเรยี นของเพอ่ื น

ถามนาเขา้ ส่บู ทเรียน “ในการสรา้ งรปู ส่เี หลีย่ ม

จตรุ ัสทาได้โดยวิธีใด” ฟงั และตอบคาถามครู “ใช้ไม้บรรทดั ,หรอื ใชว้ ง

ครูสรปุ คาตอบของ นักศกึ ษา และนาเข้าสบู่ ทเรียน เวยี นในการสรา้ ง”

ขั้นสอน

บรรยายและสาธติ วิธกี ารสร้างรูปส่เี หล่ยี ม จัตุรสั ฟังการบรรยายและจดบนั ทกึ สาระสาคัญและถาม

บรรยายและสาธิตวธิ ีการสรา้ งรูปห้าเหล่ยี มด้านเท่า เม่ือมขี อ้ สงสัย

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วิธีการสร้างรปู หกเหลย่ี มดา้ นเท่า

ในวงกลม ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธติ วิธีการสรา้ งรปู เจ็ดเหล่ยี มด้าน

เท่าโดยกาหนดความยาวมาให้ ”--------------------------- ”

บรรยายและสาธิตวธิ กี ารสรา้ งรปู แปดเหลี่ยมด้าน

เทา่ เขียนส่วนโค้งสมั ผสั มมุ ”--------------------------- ”

ใหน้ กั ศึกษาทาแบบฝกึ หัดและแนะนาเม่ือ นกั ศึกษา

ทาไม่ถูกตอ้ ง ทาแบบฝึกหัดตามที่ครมู อบหมายให้เสรจ็

ข้นั สรปุ

ครู และ นกั ศึกษาสรุปเน้ือหาร่วมกนั โดยวิธกี าร ฟงั และอภิปราย เพ่อื ร่วมกันสรุปเนอ้ื หาทไี่ ดร้ บั

อภิปราย

ขนั้ ประเมนิ ผล

ประเมินผลการเรยี น จากผลการทาแบบทดสอบ ทาแบบทดสอบการบอกขนาดงานเขยี นแบบ

การบอกขนาดงานเขยี นแบบ

115

งานทม่ี อบหมายหรือกิจกรรม หน่วยท่ี 5

ชื่อวิชา เขียนแบบเทคนิคเบ้ืองต้น สอนคร้ังที่ 7

ช่ือหนว่ ย การกาหนดขนาดเบือ้ งตน้ คาบรวม 72ชว่ั โมง

ชื่อเรอ่ื ง หลกั การบอกขนาดเบ้อื งตน้ จานวน 4 ชว่ั โมง

ก่อนเรียน

เพ่อื ให้การทากิจกรรมการเรียนการสอนเปน็ ไปดว้ ยความเรียบรอ้ ย ใหน้ ักศึกษาไปศกึ ษาคน้ ควา้ เรอื่ งการบอก

ขนาด ที่ใชใ้ นการเขยี นแบบ

ขณะเรียน
ครผู ูส้ อนใหน้ ักศกึ ษาทาแบบฝกึ หดั การบอกขนาดงานเขยี นแบบ

หลงั เรยี น
มอบหมายให้นกั ศึกษาไปศกึ ษาคน้ ควา้ การบอกขนาด เพ่ือเตรยี มความพรอ้ มในการเรียนคร้งั ตอ่ ไป

116

ใบงาน หน่วยที่ 5

ชื่อวชิ า เขียนแบบเทคนคิ เบ้อื งต้น สอนครง้ั ที่ 7

ชือ่ หนว่ ย การกาหนดขนาดเบอื้ งตน้ คาบรวม 72ช่ัวโมง
ชอื่ เรื่อง หลักการบอกขนาดเบื้องตน้ จานวน 4 ชวั่ โมง
ชอื่ งาน การบอกขนาน คาส่ัง

ให้นกั ศึกษาวาดภาพตามทกี่ าหนดให้ลงในกระดาษเขยี นแบบ 1. วาดขอบเสน้ ตามขนาดของกระดาษ
พรอ้ มกาหนดขนาดใหถ้ กู ตอ้ ง เขยี นแบบ
2. แบง่ กระดาษ A4 ใหเ้ ปน็ สองสว่ น
3. Scale 1:1
4. เขียนแบบภาพตามที่กาหนด และบอก
ขนาดใหถ้ ูกต้อง

ขนั้ ตอนการปฏิบัตงิ าน วสั ดุเครอื่ งมอื อปุ กรณ์

1. ติดกระดาษบนโต๊ะเขียนแบบ 1. กระดาษ A4
2. วาดขอบเสน้ ตามขนาดของกระดาษเขียนแบบ 2. โตะเขยี นแบบ
3. แบง่ กระดาษ A4 ใหเ้ ป็นสองส่วน 3. ชุดสามเหล่ยี ม
4. เขยี นแบบภาพตามทก่ี าหนด และบอกขนาดให้ถกู ตอ้ ง 4. วงเวียน
5. ทาความสะอาดกระดาษเขยี นแบบ 5. ไมท้ ี
6. รวบรวมส่ง 6. ดินสอกด 2B
7. ยางลบ
ชอ่ื 8. ผา้ เชด็ ทาความสะอาด
ห้อง
ผู้ควบคุม

ว/ด/ป

117

ใบตรวจงาน หนว่ ยที่ 5

ชื่อวชิ า เขียนแบบเทคนคิ เบ้อื งต้น สอนครั้งที่ 7

ชื่อหนว่ ย การกาหนดขนาดเบ้อื งต้น คาบรวม 72ชั่วโมง
ชอื่ เรอ่ื ง การบอกขนาน จานวน 4 ชว่ั โมง
ชอื่ งาน รปู ทรงเรขาคณิต คาสงั่

ใบงาน 1. วาดขอบเสน้ ตามขนาดของกระดาษ
เขยี นแบบ
2. แบ่งกระดาษ A4 ให้เป็นสองส่วน
3. Scale 1:1
4. เขยี นแบบภาพตามท่กี าหนด และบอก
ขนาดให้ถูกตอ้ ง

จุดพจิ ารณา ผลปฏบิ ตั ิงาน คะแนน หมายเหตุ

1. ขนาดตรงตามกาหนด 2 คะแนน
2. ความเรียบรอ้ ยของรูปภาพ 2 คะแนน

3. การใชเ้ วลาในการทางาน 2 คะแนน
4. การเขยี นเสน้ กาหนดขนาด 2 คะแนน
5. ความสะอาด 2 คะแนน

ชื่อ ผคู้ วบคมุ
หอ้ ง ว/ด/ป

118

การประเมินผล หน่วยที่ 5

ชอ่ื วิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบือ้ งตน้ สอนครัง้ ท่ี 7
ช่อื หนว่ ย การกาหนดขนาดเบื้องตน้ คาบรวม 72ชั่วโมง
ช่อื เรือ่ ง หลักการบอกขนาดเบอื้ งต้น จานวน 4 ช่ัวโมง

กอ่ นเรยี น สารวจพื้นฐานความรู้และความสนใจเรอื่ งการการสรา้ งรปู หลายเหลี่ยม
สมรรถนะ การสังเกตการตอบคาถาม
ขอ้ คาถาม
วธิ วี ัด ไมม่ กี ารตัดสนิ แต่เปน็ สว่ นหนง่ึ ของกจิ กรรมการเรียนการสอนเพอ่ื
เครอื่ งมือวัด กระตนุ้ ให้ผูเ้ รยี นเกิดความกระตือรอื รน้ กอ่ นเข้าสบู่ ทเรยี น
เกณฑ์การตัดสนิ

ขณะเรยี น ให้นกั ศึกษามีความร้คู วามเข้าใจในเน้ือหาบทเรยี นท่ีกาลงั ศึกษา
สมรรถนะ
วธิ วี ัด ใชค้ าถามโดยให้นักศึกษาตอบในขณะทาการบรรยายด้วยวธิ กี าร
ถาม – ตอบและทาแบบฝึกหัด
เครือ่ งมอื วัด
เกณฑก์ ารตัดสนิ แบบฝึกหัด
ไมม่ ีการตดั สิน แต่จะสังเกตทักษะของนกั ศึกษาได้รบั จากการทา
แบบฝกึ หดั

หลังเรียน ให้นักศึกษามีความรู้ความเขา้ ใจในบทเรยี นได้อยา่ งถกู ต้อง
สมรรถนะ คะแนนจากการทาแบบทดสอบ
วิธวี ัด
แบบทดสอบ จานวน 10 ข้อ
เครอื่ งมอื วัด ทาคะแนนได้
เกณฑ์การตัดสนิ
8 คะแนน อยู่ในเกณฑ์ ดีมาก
7 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ ดี
6 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ พอใช้

5 คะแนน อยใู่ นเกณฑ์ ผ่าน
ต่ากวา่ 4 คะแนน ควรมีการเรียนซอ่ มเสรมิ

119

บันทกึ หลงั การสอน หนว่ ยที่ 5

ชอื่ วชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบื้องต้น สอนครงั้ ที่ 7

ชอ่ื หนว่ ย การกาหนดขนาดเบอ้ื งตน้ คาบรวม 72ชัว่ โมง

ช่ือเรอ่ื ง หลกั การบอกขนาดเบ้ืองตน้ จานวน 4 ช่ัวโมง

บนั ทึกหลงั การสอน

สัปดาหท์ ี่………………….

วนั ที่………….เดอื น……………………………….….พ.ศ..................

รหัสวิชา...............................ชอ่ื วชิ า.....................................................

สาขาวชิ า...............................................หอ้ ง...................กลุ่ม.............

ผลการใช้แผนการจดั การเรยี นรู้

...…………………จดุ ประสงค์/เน้อื หา/เวลา/กจิ กรรม/ส่ือ…………………………………………………………………………....

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการสอนของครู

...…………………เนอ้ื หา/เวลา/การจดั การ/ทดแทนกนั ได้...………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ผลการเรียนของนกั เรยี น

...…………………คะแนน/ความสนใจ/ผลการทางาน.......…………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ปัญหาข้อเสนอแนะ

...……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

ลงชื่อ ................................................. ลงช่ือ .................................................

(………………………………….) (………………………………….)

ครูผู้สอน ครนู เิ ทศ

สอนสัปดาห์ที่ 8

หนว่ ยท่ี 6
การเขยี นภาพฉาย

121

แผนบทเรียน

วชิ า เขียนแบบเทคนิคเบอ้ื งต้น เรื่อง รปู ทรงเลขาคณติ พ้นื ฐาน

ชั้น ปวช.1 หอ้ ง 1 วนั ท่ี เวลา : 240 นาที

อาจารยผ์ สู้ อน นายจักกฤช หร่อยดา อาจารย์นิเทศ

1. วตั ถปุ ระสงค์ X = ดี I = พอใช้ O = ต้องแก้ไข

ก.ความสามารถ : นกั ศึกษาจะสามารถ……… ความสาคญั ข. รายละเอียด : ตามที่ระบไุ ว้

1.1 เขยี นภาพฉายของงานเขียนแบบได้ X ใบเน้อื หาหน้าที่

1.2 เขียนหวั ลกู ศรบอกขนาดได้ X ใบเน้ือหาหน้าที่

1.3 เขียนสัญลักษณแ์ ละตัวเลขในการบอกขนาดงานเขยี นแบบได้ X ใบเนือ้ หาหนา้ ที่

1.4 บอกขนาดของวงกลมได้ X ใบเน้อื หาหน้าที่

2. การนาเขา้ สู่บทเรยี น :ก.อปุ กรณ์ชว่ ยสอน.......

ครู : สวัสดคี รบั นักเรียน นักเรยี นทราบหรือไม่ครบั ว่าการเขียนแบบภาพฉายมที ้งั หมดอย่กู ่ี
ดา้ น

นักเรียน : มีอยู่สามด้านครบั

ครู : ใชแ่ ลว้ ครบั ในการเขียนแบบฉายจะมีท้งั หมดสามด้าย และวันนีค้ รจู ะสอนเก่ียวกับการ
เขยี นแบบภาพฉาย

เวลา - นาที 10 60 120 180 240 การบา้ น

จดุ ประสงค์ 1.1 1.2 1.3 1.4

ขนั้ นาเข้าสูบ่ ทเรยี น
ขัน้ บอกกล่าว บรรยาย

ถาม-ตอบ
ศกึ ษาด้วยตนเอง
สรปุ

ขั้นบรรยาย แบบสาธติ
ขั้นสาเรจ็ แบบฝกึ หัด
ระดบั กิจกรรมของ
นักเรยี นนกั ศึกษา สงู
ปานกลาง
อปุ กรณช์ ่วยสอน ต่า
กระดาน
โปรเจคเตอร์
ใบบอกกล่าว
ใบงาน
ใบทดสอบ
ตารา
ของจรงิ ,ตวั อยา่ ง
อปุ กรณก์ ารทดลอง
เคร่ืองมอื เคร่อื งจักร
วสั ดฝุ กึ

122

แผนการสอน หน่วยท่ี 6

ช่ือวิชา เขียนแบบเทคนคิ เบอื้ งต้น สอนครง้ั ท่ี 8

ชอื่ หนว่ ย การเขียนภาพฉาย คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชอื่ เรื่อง การเขยี นภาพฉาย จานวน 4 ช่วั โมง

จดุ ประสงคเ์ ชิงพฤตกิ รรม

1.1 เขียนภาพฉายของงานเขียนแบบได้

1.2 เขยี นหัวลกู ศรบอกขนาดได้

1.3 เขยี นสญั ลักษณ์และตวั เลขในการบอกขนาดงานเขียนแบบได้

1.4 บอกขนาดของวงกลมได้

ระดับพฤติกรรมทค่ี าดหวงั

เนอื้ หา พุทธพิ ิสยั (พ) จติ พิสยั (จ) ทักษะพิสัย(ท)

123412341234

1. เขียนภาพฉายของงานเขียนแบบได้   

2. เขยี นหัวลกู ศรบอกขนาดได้   
3. เขียนสญั ลกั ษณ์และตวั เลขในการบอก  

ขนาดงานเขยี นแบบได้

4. บอกขนาดของวงกลมได้  

หมายเหตุ พุทธิพิสัย จิตพิสัย ทักษะพิสยั

พ1 ความรูค้ วามจา จ1 การรบั รู้ ท1 การรบั รู้
พ2 ความเข้าใจ จ2 ตอบสนอง ท2 ทาตามแบบ
พ3 วเิ คราะห์ จ3 เกดิ กิจพสิ ัย ท3 ทาตามแนะนา
พ4 สังเคราะห์ ท4 ทาไดเ้ อง

123

เนื้อหาสาระ หน่วยท่ี 6

ช่ือวิชา เขยี นแบบเทคนคิ เบื้องต้น สอนครัง้ ท่ี 8

ชอื่ หน่วย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ช่ัวโมง

ชอื่ เรื่อง การเขยี นภาพฉาย จานวน 4 ชัว่ โมง

การเขียนภาพฉาย

6.1 ภาพฉาย

ภาพฉายหมายถงึ ภาพที่มองจากช้นิ งานจริงฉายไปปรากฏรูปทรงบนระนาบรับภาพโดยทั่วไปในการเขียนแบบ

ชิน้ สว่ นใดๆถ้าจะให้มองเห็นได้ชดั เจนและดูเหมือนจรงิ นนั้ สามารถเขยี นได้ดว้ ยภาพ 3 มติ ซิ ง่ึ แสดงเพียงภาพ

เดยี วก็สามารถมองไดช้ ัดเจนท้งั สามารถกาหนดรายละเอียดต่างๆได้และนาไปทาการผลิตได้ด้วยแต่การเขยี น

ภาพ 3 มติ ินั้นกระทาได้ยากต้องใช้เวลาในการเขียนแบบงานตอ้ งมีเครอื่ งมือและอุปกรณ์ชว่ ยหลายอยา่ งจึงไม่

เหมาะสมทจ่ี ะนาวธิ ีการนม้ี าเขียนแบบเพือ่ สั่งงานผลิตเพราะจะทาใหต้ ้นทนุ การผลติ สูงขึ้นภาพ 3 มิตเิ หมาะ

สาหรบั แสดงรปู ร่างและการประกอบกนั อยู่ของชนิ้ งานในคราวท่ีจาเปน็ มากกว่า

การท่ีจะเขยี นงานใหง้ า่ ยและรวดเรว็ ขึ้นสามารถเขียนได้โดยวธิ กี ารมองภาพทลี ะด้านและนาเอาแตล่ ะดา้ นมา

เขียนลงบนกระดาษใหส้ มั พันธก์ นั จะทาให้การเขียนลงบนกระดาษให้สมั พันธ์กันจะทาใหก้ ารเขยี น ,การแสดง

อตั ราสว่ น ,การแสดงขนาด ,การใช้อุปกรณ์ต่างๆช่วยและสะดวกย่ิงขนึ้

ภาพท่ี 6.1 การแสดงภาพฉายของแตล่ ะดา้ นอย่างอสิ ระ
จากภาพ 6.1 จะเปน็ การเขียนภาพแตล่ ะด้านอย่างไม่มเี กณฑ์ซง่ึ ทงั้ 3 ภาพ (A, B , C) จะไมม่ คี วามสัมพนั ธ์กนั

การมองภาพของแต่ละคนก็แตกต่างกันไปทาให้เกดิ ความสับสนในการอา่ นแบบการท่ีจะทาใหภ้ าพมี
ความสัมพันธก์ ันอยา่ งมกี ฏเกณฑน์ นั้ สามารถทาได้โดยการกาหนดวิธกี ารในการวางภาพ

124

เนอ้ื หาสาระ หนว่ ยท่ี 6

ชอ่ื วชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบือ้ งตน้ สอนคร้งั ท่ี 8

ชอื่ หน่วย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ช่ัวโมง

ช่ือเรื่อง การเขียนภาพฉาย จานวน 4 ช่ัวโมง

หลกั การพืน้ ฐานของการฉายภาพ

ดงั ท่ีไดก้ ล่าวมาแล้วว่าภาพฉายหมายถึงภาพท่ีมองจากชนิ้ งานจริงแล้วฉายไปปรากฏรปู ทรงบนระนาบรบั ภาพ

ดังนั้นการมองภาพแตล่ ะด้านดังไดก้ ลา่ วมาแลว้ น้ันคือการมองภาพเพอ่ื นาไปส่กู ารฉายภาพน้ันเองปกตแิ ล้ว

แสงที่ฉายผ่านชิ้นงานจะกระทบกบั ระนาบระนาบรองรับภาพภาพทเ่ี กิดขึน้ บนระนาบจะมีขนาดขยายใหญข่ ึน้

ตามระยะหางของระนาบน้ันดังภาพที่ 1

แตก่ ารมองภาพเมอ่ื ฉายไปยังระนาบรบั ภาพในทางเขียนแบบเครอื่ งกลให้ถอื ว่าเสน้ ท่ฉี ายไปยังระนาบนั้นเป็น

เส้นขนานกนั ทุกเสน้ ดงั นน้ั ภาพที่ปรากฏบนระนาบจะมีสัดสว่ นสองดา้ นทม่ี องเท่ากับของจริงดังภาพท่ี 1

ภาพท1ี่ ภาพฉายบนระนาบรบั ภาพ

ภาพที่ 2 การเกดิ ภาพบนระนาบ
จากภาพที่ 2 เม่อื นาระนาบรบั ภาพของทั้ง 3 ดา้ นจากภาพทมี่ าวางในตาแหนง่ ท่ีถกู ตอ้ งระนาบจะมลี ักษณะ
เป็นรปู กล่องสเี่ หลี่ยมดังภาพท่ี 3

ภาพที่3การวางตาแหนง่ ของภาพฉาย

125

เน้ือหาสาระ หนว่ ยท่ี 6

ชอื่ วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบ้ืองตน้ สอนครง้ั ท่ี 8

ชือ่ หน่วย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ชัว่ โมง

ชอ่ื เรือ่ ง การเขียนภาพฉาย จานวน 4 ช่ัวโมง

การเขียนแบบภาพฉายตามขั้นตอนนั้นจะนาเอาหลกั การพื้นฐานเหลา่ นมี้ าเปน็ พื้นฐานในการมองภาพสามารถ

เขยี นไดร้ วดเรว็ และถกู ตอ้ งยง่ิ ขนึ้

ดงั นนั้ ผู้ทเ่ี ขียนแบบจงึ จาเปน็ ตอ้ งเขา้ ใจในหลกั การและความเป็นมาของการฉายภาพเหลา่ นีเ้ ป็นอย่างดจี ึงจะ

สามารถเขียนแบบตามขน้ั ตอนที่ 4 ได้ถกู ต้องและรวดเร็ว

ภาพฉาย 3 ด้านของชน้ิ งานบนทรงเหลีย่ ม
ลกั ษณะพนื้ ฐานของภาพฉาย
1. แสดงภาพแต่ละดา้ นเป็นภาพ 2 มติ ิ
2. เป็นภาพลายเสน้

3. ไม่มีความลึกบนภาพแตล่ ะดา้ น
ระนาบของภาพฉาย
ระนาบการมองภาพฉายจะประกอบด้วย
1. ระนาบดง่ิ คอื แนวแกน Y
2. ระนาบดิ่งคือแนวแกน X
3. ระนาบดงิ่ คือแนวแกน Z
การฉายภาพทุกระบบไมว่ า่ จะเปน็ ระบบ ISO หรอื ระบบอังกฤษกต็ ามจะถือเอาระนาบนีเ้ ปน็ หลักในการมอง
ภาพ

ภาพระนาบของภาพฉายในแต่ละควอแดรนท์

126

เนือ้ หาสาระ หน่วยที่ 6

ช่ือวชิ า เขียนแบบเทคนิคเบื้องตน้ สอนครง้ั ที่ 8

ชอ่ื หนว่ ย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ชวั่ โมง

ชื่อเรอ่ื ง การเขียนภาพฉาย จานวน 4 ช่ัวโมง

การมองภาพบนระนาบของภาพฉาย

การฉายภาพของแต่ละด้านไมว่ ่าจะอยู่ในมมุ การฉายที่ 1,2,3และ 4 กต็ ามการมองภาพฉายไปยังระนาบตา่ งๆ

น้ันให้ยดึ เกณฑ์ต่อไปนี้

1. ภาพด้านหนา้ ใหม้ องจากขวามือฉายไปยงั ระนาบดิ่งดงั ภาพ

2. ภาพด้านขา้ งใหม้ องจากซา้ ยมือฉายไปยงั ระนาบข้างดังภาพ

3. ภาพด้านบนให้มองจากดา้ นบนฉายไปยงั ระนาบนอนดังภาพ

ภาพทิศทางในการมองภาพ
การเกดิ ของมมุ ฉาย
มุมการฉายของการฉายภาพเกิดจากการติดกนั ของระนาบนอนเกดิ เปน็ 4 ชอ่ งหรือ 4 ควอแดรนท์คือควอแด
รนทท์ ี่ 1,2,3 และ 4 โดยระนาบข้างปดิ กันอยู่
ควอแดรนทท์ ี่ 1 เรียกว่ามุมการฉายที่ 1
ควอแดรนทท์ ่ี 2 เรยี กว่ามุมการฉายที่ 2
ควอแดรนท์ท่ี 3 เรียกว่ามมุ การฉายท่ี 3
ควอแดรนท์ที่ 4 เรยี กว่ามมุ การฉายท่ี 4

มุมการฉายที่ 1มุมการฉายที่ 2มมุ การฉายที่ 3มมุ การฉายที่ 4

127

เนื้อหาสาระ หน่วยท่ี 6

ชอื่ วิชา เขยี นแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ สอนคร้งั ท่ี 8

ชื่อหนว่ ย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ชว่ั โมง
ชอ่ื เร่อื ง การเขยี นภาพฉาย จานวน 4 ช่ัวโมง

หลกั การในการมองภาพบนชนิ้ งานจริง

1.ในการมองภาพจากช้ินงานจรงิ เมอื่ นามาเขยี นลงบนกระดาษเขียน
แบบนัน้ ให้ถอื เอาดา้ นหน้าเป็นหลักดงั นน้ั การมองภาพจากชน้ิ งานจรงิ
จะตอ้ งเอาดา้ นทชี่ ัดเจนและมรี ายละเอียดมากทสี่ ุดเป็นด้านหน้าดัง
ภาพที่1

ภาพท่ี 1 การเลอื กมองภาพดา้ นหนา้ ของชิ้นงาน

2. หลงั จากเลอื กภาพดา้ นหน้าไดแ้ ลว้ การมองภาพดา้ นขา้ งกใ็ ห้
มองจากด้านขา้ งของชน้ิ งานโดยถือเอาด้านหนา้ เป็นหลัก

หมายเหตุภาพดา้ นขา้ งจะมีทง้ั ดา้ นซา้ ยและดา้ นขวาการทีจ่ ะ
มองดา้ นใดนั้นใหถ้ อื เอาด้านหนา้ เป็นหลักจากภาพท2ี่ ควรมอง
ภาพด้านขา้ งซา้ ยเพราะมองเปน็ รายละเอียดได้ชัดเจน

ภาพท2ี่ การมองภาพด้านขา้ ง

ภาพที3่ การมองภาพดา้ นบน 3. ในการมองภาพดา้ นบนใหม้ องจากดา้ นบนลงมาโดยถือเอา
ภาพที่ 4 การมองภาพด้านหน้าอีกมุมหนง่ึ ดา้ นหนา้ เปน็ หลักดงั ภาพที่ 3

4. ในบางครั้งการเลอื กมองภาพด้านหน้า
สามารถจะมองมมุ อน่ื ๆ ได้ ดงั ภาพท่ี 4

128

เนื้อหาสาระ หน่วยที่ 6

ชือ่ วชิ า เขยี นแบบเทคนิคเบ้อื งตน้ สอนครง้ั ที่ 8

ชื่อหน่วย การเขยี นภาพฉาย คาบรวม 72ช่วั โมง

ช่ือเรอ่ื ง การเขียนภาพฉาย จานวน 4 ชว่ั โมง

เมอ่ื เลือกภาพด้านหนา้ ดังภาพด้านข้างท่มี องเหน็ เม่อื นาเอาไปเขยี นบนกระดาษเขียนแบบก็จะเปล่ยี นไปเปน็

อีกมมุ หนงึ่ ด้วยดังภาพส่วนด้านบนกม็ องลงจากดา้ นบนเหมือนเดิมที่สาคญั คือใหถ้ ือเอาดา้ นหน้าเปน็ หลัก

ภาพด้านข้างและภาพดา้ นบนจากการมองภาพดา้ นหน้าอกี มุมหนึง่