๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุป ที่มาและลักษณะคำประพันธ์ในสุภาษิตพระร่วง เรื่องสุภาษิตพระร่วงเป็นสุภาษิตคำสอนเก่าแก่ที่สุด เป็นวรรณคดีที่เต่งขึ้นในสมัยสุโขทัย สุภาษิตพระร่วงมักใช้คำสั้น ๆ แต่กินความมาก และนิยมสอนแต่เรื่องดี ๆ สุภาษิตพระร่วงไม่ปรากฏนามผู้แต่งแน่นอนและพบหลายฉบับ สำหรับฉบับที่นำมาเป็น แบบเรียนในหนังสือเล่มนี้ได้รับการชำระโดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระปรมานุชิตชิโนรส สุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยคำประพันธ์ประเภทร่ายสุภาพ แล้วจบด้วย โคลงสองสุภาพ ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ ๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power Point ที่มาและลักษณะคำประพันธ์ในสุภาษิตพระร่วง ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - บัตรคำโคลง ที่ใช้ในเกม ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย วรรณคดีและวรรณกรรม กลุ่มสาระการ เรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ - อินเทอร์เน็ต - แหล่งข้อมูลสารสนเทศ
๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถ อธิบายที่มาและลักษณะ คำประพันธ์ในสุภาษิต พระร่วงได้ ๑. นักเรียนอธิบายที่มา และลักษณะคำประพันธ์ ในสุภาษิตพระร่วงได้ ๑. การถาม-ตอบในชั้น เรียน นักเรียนมีความรู้ไม่ น้อยกว่าร้อยละ ๗๐ ๒. นักเรียนสามารถ วิเคราะห์เนื้อหา วรรณคดีเรื่อง สุภาษิต พระร่วง พร้อมยก เหตุผลประกอบได้ ๒. นักเรียนวิเคราะห์ เนื้อหาวรรณคดีเรื่อง สุภาษิตพระร่วง พร้อม ยกเหตุผลประกอบได้ ๒.ใบงาน ที่มาและ ลักษณะคำประพันธ์ใน สุภาษิตพระร่วง ๓. นักเรียนสามารถนำ ความรู้และข้อคิดไปปรับ ใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๓. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการ แสดงออกของ พฤติกรรมอยู่ในระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................................................... ... ............................................................................................................................. ................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข ......................................................................................................... ..................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. .......................................................................................................................................... .................................... .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................... ............................................... .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. ..................
แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่..................... สังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้วันที่.......................เดือน........................พ.ศ................... ลำดับที่ ชื่อ – สกุล พฤติกรรม ความสนใจ การแสดง ความคิดเห็น ก า ร ต อ บ คำถาม ก า ร ร ั บ ฟั ง ความคิดเห็น ทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๒๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ -๒๑ ๒๒ ๒๓ ๒๔ ๒๕ ๒๖
๒๗ ๒๘ ๒๙ ๓๐ ๓๑ ๓๒ ๓๓ ๓๔ ๓๕ ลงชื่อ……………….......……………….............ผู้สังเกต (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ = ดีมาก ให้ ๔ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง = ดี ให้ ๓ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง = พอใช้ ให้ ๒ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมน้อยครั้ง = ปรับปรุง ให้ ๑ คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๗ - ๒๐ ดีมาก ๑๓ - ๑๖ ดี ๙ - ๑๒ พอใช้ ๕ - ๘ ปรับปรุง เกณฑ์การสรุปผลการประเมิน นักเรียนที่ได้ระดับคุณภาพพอใช้ขึ้นไป ถือว่า ผ่าน
คำชี้แจง ให้นักเรียนตอบคำถามต่อไปนี้ให้ถูกต้อง ๑. คำว่า “สุภาษิต” หมายถึงอะไร ตอบ.......................................................................................................................... ......................... .......................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... ๒. มีความเชื่อว่า สุภาษิตพระร่วง แต่งขึ้นในสมัยใด ตอบ................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... ๓. สุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยคำประพันธ์ชนิดใดบ้าง ตอบ...................................................................................................................................... ............. .......................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... ๔. เนื้อหาของสุภาษิตพระร่วง เป็นเรื่องเกี่ยวกับสิ่งใด ตอบ...................................................................................................................................... ............. .......................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... ๕. ให้นักเรียนยกตัวอย่าง สุภาษิตพระร่วง ที่เกี่ยวกับคำสอน มา ๑ ตัวอย่าง ตอบ.......................................................................................................................... ......................... .......................................................................................................................................................... .......................................................................................................................................................... ชื่อ............................................................................................................ชั้น.............เลขที่............... ใบงาน ที่มาและลักษณะคำ ประพันธ์ในสุภาษิตพระร่วง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๐ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี รายวิชาภาษาไทยพื้นฐาน รหัสวิชา ท๒๑๑๐๑ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ สุภาษิตพระร่วง เวลาเรียน ๑๒ ชั่วโมง หน่วยการเรียนรู้ย่อยเรื่อง การอ่านวิเคราะห์เนื้อหาในสุภาษิตพระร่วง ๑ เวลาเรียน ๑ ชั่วโมง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๖ ครูผู้สอน นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม วันที่สอน วันศุกร์ ที่ ๑๘ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๕๕-๑๑.๔๕ น. ห้อง ๑/๕ วันศุกร์ ที่ ๑๘ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๕๐-๑๔.๔๐ น. ห้อง ๑/๗ วันอังคาร ที่ ๒๒ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๐๘.๒๕-๐๙.๑๕ น. ห้อง ๑/๖ วันพฤหัสบดี ที่ ๒๔ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๐๕-๑๐.๕๕ น. ห้อง ๑/๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทยอย่าง เห็นคุณค่าและนำมาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๑/๑ สรุปเนื้อหาวรรณคดี และวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕.๑ ม.๑/๒ วิเคราะห์วรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่านพร้อมยกเหตุผล ประกอบ ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถอธิบายเกี่ยวกับเนื้อหาที่อยู่ในสุภาษิตพระร่วงได้ ๒. นักเรียนสามารถอธิบายเกี่ยวกับเนื้อหาที่อยู่ในสุภาษิตพระร่วงและยกตัวอย่างประกอบได้ ๓. นักเรียนสามารถนำความรู้และข้อคิดไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สาระสำคัญ สำหรับสุภาษิตพระร่วงฉบับที่กรมวิชาการกำหนดให้เป็นวรรณคดีที่เสนอให้เลือกเรียนในชั้น มัธยมศึกษาปีที่ ๑ นี้ พิมพ์รวมอยู่ในหนังสือประชุมสุภาษิตพระร่วงของสถาบันไทยกรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งมีอยู่ ๖ สำนวน สำหรับฉบับที่นำมาเป็นแบบเรียนนี้เป็นสุภาษิตพระร่วงสำนวนที่ ๑ ร่ายสุภาษิตพระร่วง (ฉบับจารึกวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม พระนิพนธ์ สมเด็จสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิต ชิโนรส) ๔. สาระการเรียนรู้ ๑. เนื้อหาสุภาษิตพระร่วง ๕. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน
๑. ความสามารถในการสื่อสาร ๒. ความสามารถในการคิด ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา ๖. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๑. มีวินัย ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๓. มุ่งมั่นในการทำงาน ๗. ชิ้นงาน หรือภาระงาน ๗.๑ สุภาษิตพระร่วงที่โดนใจฉัน ๘. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๑ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน ๘.๑.๑ นักเรียนและครูทักทายกัน นักเรียนทบทวนความรู้จากชั่วโมงที่แล้ว เกี่ยวกับที่มาและลักษณะ คำปะพันธ์ของสุภาษิตพระร่วง เรื่องสุภาษิตพระร่วงเป็นสุภาษิตคำสอนเก่าแก่ที่สุด เป็นวรรณคดีที่เต่งขึ้นในสมัยสุโขทัย สุภาษิตพระร่วงมักใช้คำสั้น ๆ แต่กินความมาก และนิยมสอนแต่เรื่องดี ๆ สุภาษิตพระร่วงไม่ปรากฏนามผู้แต่งแน่นอนและพบหลายฉบับ สำหรับฉบับที่นำมาเป็น แบบเรียนในหนังสือเล่มนี้ได้รับการชำระโดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระปรมานุชิตชิโนรส สุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยคำประพันธ์ประเภทร่ายสุภาพ แล้วจบด้วยโคลงสองสุภาพ ๘.๑.๒ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับสุภาษิตพระร่วงอย่างคร่าว ๆ ครูเชื่อมโยงเข้าสู่ บทเรียน ๘.๒ ขั้นกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๒.๑ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับสุภาษิตพระร่วง โดยใช้หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ หน้า ๕๗-๕๙ ๘.๒.๒ นักเรียนและครูร่วมกันอธิบายเกี่ยวกับเนื้อหาของสุภาษิตพระร่วง หน้า ๕๗-๕๙ ๘.๒.๓ นักเรียนเลือกสุภาษิตพระร่วงที่ตนเองสนใจหรือชอบมาคนละ ๑ สุภาษิต ๘.๒.๓ นักเรียนรับกระดาษคนละ ๑ แผ่น ทำกิจกรรม สุภาษิตพระร่วงที่โดนใจฉัน เขียนสุภาษิตพระ ร่วงที่ตนชอบ และเขียนอธิบายความหมายของสุภาษิตนั้น พร้อมกับระบายสีให้สวยงาม ๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุป เนื้อหาในสุภาษิตพระร่วง หน้า ๕๗-๕๙
๘.๓.๒ นักเรียนส่งงานที่ทำในคาบเรียน ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ ๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power Point การอ่านวิเคราะห์เนื้อหาสุภาษิตพระร่วง - กิจกรรม สุภาษิตพระร่วงที่โดนใจฉัน ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - กระดาษ A4 - สีไม้ตกแต่ง ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระ การเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย วรรณคดีและวรรณกรรม กลุ่มสาระการ เรียนรู้ภาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ - อินเทอร์เน็ต - แหล่งข้อมูลสารสนเทศ ๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถบอก เนื้อหาที่อยู่ในสุภาษิต พระร่วงได้ นักเรียนบอกเนื้อหาที่อยู่ ในสุภาษิตพระร่วงได้ ๑. การถาม-ตอบในชั้นเรียน นักเรียนผ่านเกณฑ์ร้อย ละ ๗๐ ขึ้นไป ๒. นักเรียนสามารถ อธิบายเกี่ยวกับเนื้อหาที่ อยู่ในสุภาษิตพระร่วง และยกตัวอย่างประกอบ ได้ ๒. นักเรียนอธิบาย เกี่ยวกับเนื้อหาที่อยู่ใน สุภาษิตพระร่วงและ ยกตัวอย่างประกอบได้ ๒. กิจกรรม สุภาษิตพระร่วง ที่โดนใจฉัน ๓. นักเรียนสามารถนำ ความรู้และข้อคิดไปปรับ ใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๓. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการแสดงออก ของพฤติกรรมอยู่ใน ระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. ...................................................................................................................................... ........................................ .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ .................................................................................................................. ............................................................ ............................................................................................................................. ................................................. ................................................................................................................................................... ........................... ........................................................................................................ ...................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................ ...................................... ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................................................................. . ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ................................................................................................................................................................. ............. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ....................................................................................................................................................... ....................... .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................. ................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. ..................
แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่….................. สังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้วันที่…....................เดือน….....................พ.ศ…................ ลำดับที่ ชื่อ – สกุล พฤติกรรม ความสนใจ การแสดง ความคิดเห็น ก า ร ต อ บ คำถาม ก า ร ร ั บ ฟั ง ความคิดเห็น ทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๒๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ -๒๑ ๒๒ ๒๓ ๒๔ ๒๕ ๒๖
๒๗ ๒๘ ๒๙ ๓๐ ๓๑ ๓๒ ๓๓ ๓๔ ๓๕ ลงชื่อ……………….......……………….............ผู้สังเกต (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ = ดีมาก ให้ ๔ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง = ดี ให้ ๓ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง = พอใช้ ให้ ๒ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมน้อยครั้ง = ปรับปรุง ให้ ๑ คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๗ - ๒๐ ดีมาก ๑๓ - ๑๖ ดี ๙ - ๑๒ พอใช้ ๕ - ๘ ปรับปรุง เกณฑ์การสรุปผลการประเมิน นักเรียนที่ได้ระดับคุณภาพพอใช้ขึ้นไป ถือว่า ผ่าน
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี รายวิชาภาษาไทยพื้นฐาน รหัสวิชา ท๒๑๑๐๑ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ สุภาษิตพระร่วง เวลาเรียน ๑๒ ชั่วโมง หน่วยการเรียนรู้ย่อยเรื่อง การอ่านวิเคราะห์เนื้อหาในสุภาษิตพระร่วง ๒ เวลาเรียน ๑ ชั่วโมง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๖ ครูผู้สอน นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม วันที่สอน วันจันทร์ ที่ ๒๑ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๐๕-๑๐.๕๕ น. ห้อง ๑/๕ วันอังคาร ที่ ๒๒ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๕๕-๑๑.๔๕ น. ห้อง ๑/๗ วันพฤหัสบดี ที่ ๒๔ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๔.๔๐- ๑๕.๓๐ น. ห้อง ๑/๖ วันศุกร์ ที่ ๒๕ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๐๐-๑๓.๕๐ น. ห้อง ๑/๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทยอย่าง เห็นคุณค่าและนำมาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๑/๑ สรุปเนื้อหาวรรณคดี และวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕.๑ ม.๑/๒ วิเคราะห์วรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่านพร้อมยกเหตุผล ประกอบ ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถอธิบายเนื้อหาที่อยู่ในสุภาษิตพระร่วงได้ ๒. นักเรียนสามารถวิเคราะห์เนื้อหาวรรณคดีเรื่อง สุภาษิตพระร่วง พร้อมยกเหตุผลประกอบได้ ๓. นักเรียนสามารถนำความรู้และข้อคิดไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สาระสำคัญ สำหรับสุภาษิตพระร่วงฉบับที่กรมวิชาการกำหนดให้เป็นวรรณคดีที่เสนอให้เลือกเรียนในชั้น มัธยมศึกษาปีที่ ๑ นี้ พิมพ์รวมอยู่ในหนังสือประชุมสุภาษิตพระร่วงของสถาบันไทยกรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งมีอยู่ ๖ สำนวน สำหรับฉบับที่นำมาเป็นแบบเรียนนี้เป็นสุภาษิตพระร่วงสำนวนที่ ๑ ร่ายสุภาษิตพระร่วง (ฉบับจารึกวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม พระนิพนธ์ สมเด็จสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิต ชิโนรส) ๔. สาระการเรียนรู้ ๑. เนื้อหาสุภาษิตพระร่วง
๕. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ๑. ความสามารถในการสื่อสาร ๒. ความสามารถในการคิด ๓ ความสามารถในการแก้ปัญหา ๖. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๑. มีวินัย ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๓. มุ่งมั่นในการทำงาน ๗. ชิ้นงาน หรือภาระงาน ๑. กิจกรรม สอนใจให้ทำตาม ๘. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๑ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน ๘.๑.๑ นักเรียนและครูทักทายกัน นักเรียนทบทวนความรู้จากชั่วโมงที่แล้ว เกี่ยวกับเนื้อหาของ สุภาษิตพระร่วง หน้า ๕๗-๕๙ ครูเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียน ๘.๒ ขั้นกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๒.๑ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับสุภาษิตพระร่วง โดยใช้หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ หน้า ๖๐-๖๒ ๘.๒.๒ นักเรียนและครูร่วมกันอธิบายเกี่ยวกับเนื้อหาของสุภาษิตพระร่วง หน้า ๖๐-๖๒ ๘.๒.๓ นักเรียนทำกิจกรรม “สอนใจให้ทำตาม” ๘.๒.๓ นักเรียนแต่ละคนออกมาจับสลากเลือกหัวข้อในการทำกิจกรรม อาจจะมีหัวข้อซ้ำ ๑. ให้เห็นความสำคัญของความรู้ ๒. ให้ทำตามประเพณี ๓. ให้เห็นความสำคัญของญาติพี่น้อง ๔. ให้ทำสิ่งที่เหมาะแก่กาลเทศะ ๕. ให้มองกาลไกล ๖. ให้ระมัดระวังตน ๗. ให้มีใจหนักแน่น ไม่เชื่อคนง่าย ๘.๒.๔ นักเรียนแต่ละคนได้หัวข้อแล้ว ร่วมสนทนาพูดคุยแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเพื่อนเกี่ยวกับหัวข้อของ ตนเองว่าเกี่ยวกับอะไร
๘.๒.๕ นักเรียนแต่ละกลุ่มรับอุปกรณ์ กระดาษเอสี่และสีตกแต่ง นักเรียนฟังคำอธิบายโดย ให้แต่ละ กลุ่มหาสำนวนสุภาษิตพระร่วงที่เกี่ยวกับหัวข้อของตน พร้อมวาดภาพประกอบและระบายสีให้สวยงาม โดยใช้ เวลา ๑๕ นาที ๘.๒.๖ ครูสุ่มตัวแทนนักเรียนออกมานำเสนอหน้าชั้นเรียน ๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุป เนื้อหาในสุภาษิตพระร่วง หน้า ๕๗-๖๒ ๘.๓.๒ นักเรียนแต่ละคนส่งงาน กิจกรรม “สอนใจให้ทำตาม” ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ ๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power Point การอ่านวิเคราะห์เนื้อหาสุภาษิตพระร่วง - กิจกรรม สุภาษิตพระร่วงที่โดนใจฉัน ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - กระดาษ เอสี่ - สีไม้ตกแต่ง ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระ การเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย วรรณคดีและวรรณกรรม กลุ่มสาระการ เรียนรู้ภาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ - อินเทอร์เน็ต - แหล่งข้อมูลสารสนเทศ
๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถบอก เนื้อหาที่อยู่ในสุภาษิต พระร่วงได้ นักเรียนบอกเนื้อหาที่อยู่ ในสุภาษิตพระร่วงได้ ๑. การถาม-ตอบในชั้นเรียน นักเรียนผ่านเกณฑ์ร้อย ละ ๗๐ ขึ้นไป ๒. นักเรียนสามารถ วิเคราะห์เนื้อหา วรรณคดีเรื่อง สุภาษิต พระร่วง พร้อมยก เหตุผลประกอบได้ ๒. นักเรียนวิเคราะห์ เนื้อหาวรรณคดีเรื่อง สุภาษิตพระร่วง พร้อม ยกเหตุผลประกอบได้ ๒. กิจกรรม สุภาษิตพระร่วง ที่โดนใจฉัน ๓. นักเรียนสามารถนำ ความรู้และข้อคิดไปปรับ ใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๓. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการแสดงออก ของพฤติกรรมอยู่ใน ระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................................................... ... ............................................................................................................................. ................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข ......................................................................................................... ..................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. .......................................................................................................................................... .................................... .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................... ............................................... .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................. ............................ .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ........................................................................................................................................ ...................................... .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. ..................
แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่..................... สังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้วันที่.......................เดือน........................พ.ศ................... ลำดับที่ ชื่อ – สกุล พฤติกรรม ความสนใจ การแสดง ความคิดเห็น ก า ร ต อ บ คำถาม ก า ร ร ั บ ฟั ง ความคิดเห็น ทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๒๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ -๒๑ ๒๒ ๒๓ ๒๔ ๒๕ ๒๖
๒๗ ๒๘ ๒๙ ๓๐ ๓๑ ๓๒ ๓๓ ๓๔ ๓๕ ลงชื่อ……………….......……………….............ผู้สังเกต (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ = ดีมาก ให้ ๔ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง = ดี ให้ ๓ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง = พอใช้ ให้ ๒ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมน้อยครั้ง = ปรับปรุง ให้ ๑ คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๗ - ๒๐ ดีมาก ๑๓ - ๑๖ ดี ๙ - ๑๒ พอใช้ ๕ - ๘ ปรับปรุง เกณฑ์การสรุปผลการประเมิน นักเรียนที่ได้ระดับคุณภาพพอใช้ขึ้นไป ถือว่า ผ่าน
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๒ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี รายวิชาภาษาไทยพื้นฐาน รหัสวิชา ท๒๑๑๐๑ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ สุภาษิตพระร่วง เวลาเรียน ๑๒ ชั่วโมง หน่วยการเรียนรู้ย่อยเรื่อง การอธิบายคุณค่าในสุภาษิตพระร่วง เวลาเรียน ๑ ชั่วโมง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๖ ครูผู้สอน นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม วันที่สอน วันพุธ ที่ ๒๓ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๕๐-๑๔.๔๐ น. ห้อง ๑/๕ วันศุกร์ ที่ ๒๔ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๕๐-๑๔.๔๐ น. ห้อง ๑/๗ จันทร์ ที่ ๒๘ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๐๘.๒๕-๐๙.๑๕ น. ห้อง ๑/๖ วันจันทร์ ที่ ๒๘ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๐๐-๑๓.๕๐ น. ห้อง ๑/๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐาน ท ๕.๑ เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดีและวรรณกรรมไทยอย่าง เห็นคุณค่าและนำมาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม.๑/๑ สรุปเนื้อหาวรรณคดี และวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕.๑ ม.๑/๒ วิเคราะห์วรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่านพร้อมยกเหตุผล ประกอบ ท ๕.๑ ม.๑/๓ อธิบายคุณค่าของวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕.๑ ม.๑/๔ สรุปข้อคิดจากการอ่านเพื่อประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถอธิบายคุณค่าในสุภาษิตพระร่วงได้ ๒. นักเรียนสามารถวิเคราะห์คุณค่าในสุภาษิตพระร่วง พร้อมยกเหตุผลประกอบได้ ๓. นักเรียนสามารถนำความรู้และข้อคิดไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้ ๓. สาระสำคัญ สำหรับสุภาษิตพระร่วงฉบับที่กรมวิชาการกำหนดให้เป็นวรรณคดีที่เสนอให้เลือกเรียนในชั้น มัธยมศึกษาปีที่ ๑ นี้ พิมพ์รวมอยู่ในหนังสือประชุมสุภาษิตพระร่วงของสถาบันไทยกรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งมีอยู่ ๖ สำนวน สำหรับฉบับที่นำมาเป็นแบบเรียนนี้เป็นสุภาษิตพระร่วงสำนวนที่ ๑ ร่ายสุภาษิตพระร่วง (ฉบับจารึกวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม พระนิพนธ์ สมเด็จสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิต ชิโนรส)
๔. สาระการเรียนรู้ ๑. คุณค่าด้านเนื้อหาและด้านวรรณศิลป์ในสุภาษิตพระร่วง ๕. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ๑. ความสามารถในการสื่อสาร ๒. ความสามารถในการคิด ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา ๖. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๑. มีวินัย ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๓. มุ่งมั่นในการทำงาน ๔. รักความเป็นไทย ๗. ชิ้นงาน หรือภาระงาน ๑ ใบงาน ความงามของสุภาษิตพระร่วง ๘. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๑ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน ๘.๑.๑ นักเรียนและครูทักทายกัน นักเรียนทบทวนความรู้จากชั่วโมงที่แล้ว นักเรียนสังเกตสุภาษิตที่ ครูนำมา ว่ามีคำสอนอย่างไร คิดแล้วจึงเจรจา อย่าใฝ่เอาทรัพย์ท่าน เข้าเถื่อนอย่าลืมพร้า ๘.๑.๒ นักเรียนและครูร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับสุภาษิต ครูเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียน ๘.๒ ขั้นกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๒.๑ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายคุณค่าด้านเนื้อหาและด้านวรรณศิลป์ในสุภาษิตพระร่วง นักเรียน ดูใบความรู้ที่ครูแจกให้ประกอบ คำสอนในสุภาษิตพระร่วงแบ่งออกเป็น ๒ ลักษณะด้วยกัน ได้แก่ คำสอนที่เป็นข้อห้ามและคำสอนที่ เป็นคำแนะนำ ดังตัวอย่างต่อไปนี้ คำสอนที่เป็นข้อห้าม อย่าได้เอาทรัพย์ท่าน อย่าประกอบกิจเป็นพาล คำสอนที่เป็นคำแนะนำ ผิจะบังบังบังจงลับ ผิจะจับจับจงมั่น
๑. คุณค่าด้านเนื้อหา คำสอนในสุภาษิตพระร่วงเป็นการสอนอย่างกว้าง ๆ ครอบคลุมทั้งคติทางโลกและทางธรรมสามารถ นำไปปฏิบัติได้จริงในชีวิตจึงทำให้สุภาษิตพระร่วงมีคุณค่าในด้านเนื้อหาดังนี้ ๑) ข้อคิดและคติทางโลก สุภาษิตพระร่วงมีเนื้อหามุ่งสอนให้รู้วิธีดำเนินชีวิตและการปฏิบัติในด้านต่างๆ ทั้งต่อตนเองและผู้อื่นอย่างเหมาะสมเพื่อความสงบสุขในสังคม เช่น ๑.๑) ความสำคัญของการศึกษาหาความรู้ ๑.๒) ข้อคิดในการทำงาน ๑.๓) ความสำคัญของการพูด ๑.๔) มารยาทในการเข้าสังคม ๑.๕) การรู้จักปรับตัวในสังคม ๑.๖) การประหยัด ๑.๗) การดำเนินชีวิตครอบครัวให้มีความสุข ๑.๘) การให้ความสำคัญของญาติพี่น้องที่มีสายเลือดเดียวกัน ๑.๙) การรับราชการ ๒) ข้อคิดและคติทางธรรมเป็นคำสอนที่เชื่อมโยงกับหลักศาสนา จริยธรรม และคุณธรรมมีหลายด้าน เช่น ๒.๑) สอนให้มีศีล มีธรรม และมีความเมตตา ๒.๒) สอนให้มีความโอบอ้อมอารี ๒.๓) สอนให้มีความกตัญญูรู้คุณ ๒.๔) สอนให้ตั้งตนอยู่ในความไม่ประมาท ๒.๕) สอนให้เป็นผู้รู้ประมาณ ๒. คุณค่าด้านวรรณศิลป์ สุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยร่ายสุภาพ ที่มีสัมผัสคล้องจอง จดจำง่ายมีความไพเราะ คุณค่าด้านวรรณศิลป์ของสุภาษิตพระร่วงมีดังต่อไปนี้ ๑) การใช้คำน้อยแต่กินความมาก ๒) การใช้คำศัพท์คำเดียว ๓) การสรรคำ ๓.๑) การเล่นเสียง ๓.๒) การเล่นคำ สุภาษิตพระร่วงแม้จะเป็นวรรณคดีที่มีขนาดสั้น แต่คุณค่านั้นมีมากมายด้วยได้ในการปฏิบัติตนที่เป็น ประโยชน์อย่างยิ่งต่อการดำเนินชีวิต ๘.๒.๒ นักเรียนแบ่งกลุ่มเป็น ๔ กลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กันเพื่อเล่นเกม “ทายสิฉันสอนอะไรเธอ” ๘.๒.๓ นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมารับปากกาไวท์บอร์ดกับกระดานคำตอบคนละ ๑ ชุด โดยครูจะอ่าน สุภาษิตพระร่วง ๒ รอบแล้วให้นักเรียนแต่ละกลุ่มเขียนคำตอบลงในกระดานที่ครูแจก กลุ่มใดเขียนเสร็จเร็ว
และถูกต้องจะได้รางวัลจากครู โดยมีเงื่อนไขว่า แต่ละกลุ่มต้องฟังสัญญาณจากครูก่อนลงมือเขียน กลุ่มใดเขียน ก่อนปรับแพ้ สุภาษิตพระร่วงที่ใช้ในเกม ๑. เมื่อน้อยให้เรียนวิชา (ความสำคัญของการศึกษาหาความรู้) ๒. ยอครูยอต่อหน้า ยอข้าเมื่อแล้วกิจ (ความสำคัญของการพูด) ๓. ไปเรือนท่านอย่านั่งนาน (มารยาทในการเข้าสังคม) ๔. เข็นเรือทอดทางถนน (การรู้จักปรับตัวในสังคม) ๕. ภายในอย่านำออก ภายนอกอย่านำเข้า (การดำเนินชีวิตครอบครัวให้มีความสุข) ๖. อย่ารักห่างกว่าชิด (การให้ความสำคัญของญาติพี่น้องที่มีสายเลือดเดียวกัน) ๗. อย่ากริ้วโกรธเนืองนิตย์ (สอนให้มีศีล มีธรรม และมีความเมตตา) ๘. อย่าเลียนครูเตือนด่า (สอนให้มีความกตัญญูรู้คุณ) ๙. ที่สุ้มเสือจงประหยัด (สอนให้ตั้งตนอยู่ในความไม่ประมาท) ๑๐. อย่าใฝ่สูงให้พ้นศักดิ์(สอนให้เป็นผู้รู้ประมาณ) ๘.๒.๓ นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกมและคะแนน พร้อมกับมอบของรางวัลให้กับกลุ่มที่ชนะ ๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุป การอธิบายคุณค่าสุภาษิตพระร่วง ๘.๓.๒ นักเรียนรับฟังคำชี้แจงเกี่ยวกับใบงาน ความงามของสุภาษิตพระร่วง ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ ๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power Point การอธิบายคุณค่าในสุภาษิตพระร่วง - กิจกรรม “ทายสิฉันสอนอะไรเธอ” - ใบงาน ความงามของสุภาษิตพระร่วง ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - กระดานคำตอบ - ปากกาไวท์บอร์ด ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานภาษาไทย วรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทยวรรณคดีและวรรณกรรม กลุ่มสาระการ เรียนรู้ภาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ - อินเทอร์เน็ต
๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การ ประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถ อธิบายคุณค่าใน สุภาษิตพระร่วงได้ ๑. นักเรียนอธิบาย คุณค่าในสุภาษิตพระร่วง ได้ ๑. การถาม-ตอบในชั้นเรียน ๒. กิจกรรม “ทายสิฉันสอน อะไรเธอ” นักเรียนผ่านเกณฑ์ ร้อยละ ๗๐ ขึ้นไป ๒. นักเรียนสามารถ วิเคราะห์คุณค่าใน สุภาษิตพระร่วง พร้อม ยกเหตุผลประกอบได้ ๒. นักเรียนวิเคราะห์ คุณค่าในสุภาษิตพระร่วง พร้อมยกเหตุผลประกอบ ได้ ๓. ใบงาน ความงามของ สุภาษิตพระร่วง ๓. นักเรียนสามารถนำ ความรู้และข้อคิดไป ปรับใช้ใน ชีวิตประจำวันได้ ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๔. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการ แสดงออกของ พฤติกรรมอยู่ใน ระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................................................... ... ............................................................................................................................. ................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข ......................................................................................................... ..................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. .......................................................................................................................................... .................................... .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................... ............................................... .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ........................................................................................................................................... ................................... .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. ..................
แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่..................... สังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้วันที่.......................เดือน........................พ.ศ................... ลำดับที่ ชื่อ – สกุล พฤติกรรม ความสนใจ การแสดง ความคิดเห็น ก า ร ต อ บ คำถาม ก า ร ร ั บ ฟั ง ความคิดเห็น ทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๒๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ -๒๑ ๒๒ ๒๓ ๒๔ ๒๕ ๒๖
๒๗ ๒๘ ๒๙ ๓๐ ๓๑ ๓๒ ๓๓ ๓๔ ๓๕ ลงชื่อ……………….......……………….............ผู้สังเกต (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ = ดีมาก ให้ ๔ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง = ดี ให้ ๓ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง = พอใช้ ให้ ๒ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมน้อยครั้ง = ปรับปรุง ให้ ๑ คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๗ - ๒๐ ดีมาก ๑๓ - ๑๖ ดี ๙ - ๑๒ พอใช้ ๕ - ๘ ปรับปรุง เกณฑ์การสรุปผลการประเมิน นักเรียนที่ได้ระดับคุณภาพพอใช้ขึ้นไป ถือว่า ผ่าน
คุณค่าในสุภาษิตพระร่วง ๑. คุณค่าด้านเนื้อหา คำสอนในสุภาษิตพระร่วง เป็นการสอนอย่างกว้าง ๆ ครอบคลุมทั้งคติทางโลกและทางธรรม สามารถนำไปปฏิบัติได้จริงในชีวิต จึงทำให้สุภาษิตพระร่วงมีคุณค่าในด้านเนื้อหา ดังนี้ ๑) ข้อคิดและคติทางโลก สุภาษิตพระร่วงมีเนื้อหามุ่งสอนให้รู้วิธีดำเนินชีวิตและการปฏิบัติในด้านต่าง ๆ ทั้งต่อตนเองและผู้อื่นอย่างเหมาะสม เพื่อความสงบสุขในสังคม เช่น ๑.๑) ความสำคัญของการศึกษาหาความรู้สุภาษิตพระร่วงมีคำสอนที่สื่อให้เห็นคุณค่าของ การศึกษาเล่าเรียน เช่น เมื่อน้อยให้เรียนวิชา เป็นคนเรียนความรู้ ๑.๒) ข้อคิดในการทำงาน สุภาษิตพระร่วงมีคำสอนให้ประกอบอาชีพหรือการทำงานที่สุจริต และไม่เกิดโทษ เช่น อยากอปรกิจเป็นพาล ให้หาสินเมื่อใหญ่ อย่าทำการที่ผิดคิดขวนขวายที่สอบ ๑.๓) ความสำคัญของการพูด สุภาษิตพระร่วงมีคำสอนให้รู้กาลเทศะหรือจังหวะเวลาในการ พูด รู้จักรับผิดชอบในสิ่งที่พูด รู้จักคิดก่อนพูด และไม่พูดเท็จ เช่น รู้จังหวะเวลาที่จะพูด = ยอครูยอต่อหน้า ยอข้าเมื่อแล้วกิจ = ยอมิตรเมื่อลับหลัง ลูกเมียยังอย่าสรรเสริญ รับผิดชอบในสิ่งที่พูด = โต้ตอบอย่าเสียคำ คิดก่อนพูด = คิดแล้วจึงเจรา ไม่จับผิดคำพูดคนอื่น = อย่าจับลิ้นแก่คน ไม่พูดเท็จ = อย่าริกกล่าวคำคด เจรจาตามคดี ๑.๔) มารยาทในการเข้าสังคม การใช้ชีวิตอยู่ในสังคม ย่อมต้องพบปะกับบุคคลอื่น ๆ อยู่ เสมอ จึงต้องปฏิบัติตนให้เหมาะสมกับโอกาสและบุคคล เช่น ไปเรือนท่านอย่านั่งนาน อย่านั่งชิดผู้ใหญ่ จงนบนอบผู้ใหญ่ ๑.๕) การรู้จักปรับตัวในสังคม เช่น น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ เป็นเรือทอดทางถนน ๑.๖) การประหยัด เช่น ของแพงอย่ามักกิน ๑.๗) การดำเนินชีวิตครอบครัวให้มีความสุข เช่น การเรือนตนเร่งคิด จงเร่งระมัดฟืนไฟ ความในอย่าไขเขา ภายในอย่านำออก ภายนอกอย่านำเข้า ๑.๘) การให้ความสำคัญของญาติพี่น้องที่มีสายเลือดเดียวกัน ให้มากกว่าคนนอกครอบครัว เช่น อย่ารักห่างกว่าชิด ใบความรู้ คุณค่าในสุภาษิตพระร่วง
๑.๙) การรับราชการ มุ่งเน้นสอนผู้ที่ทำงานใกล้ชิดเจ้านาย ต้องเป็นผู้รู้จักระมัดระวังตน รู้จัก การเคารพนับถือกันตามลำดับขั้น ดังที่เคยปฏิบัติกันมาแต่อดีต เช่น อย่าออกก้างขุนนาง คบขุนนางอย่าโหด อาสาเจ้าจนตัวตาย อาสานายจนพอแรง เฝ้าท้าวไทอย่าทะนงเข้าเคียดอย่าเคียดตอบ ๒) ข้อคิดและคติทางธรรม เป็นคำสอนที่เชื่อมโยงกับหลักศาสนา จริยธรรม และคุณธรรมมีหลายด้าน เช่น ๒.๑) สอนให้มีศีล มีธรรม และมีความเมตตา เช่น อย่าใฝ่เอาทรัพย์ท่าน เมตตาตอบต่อมิตร สร้างกุศลอย่ารู้โรย อย่ามัวเมาเนืองนิตย์อย่ากริ้วโกรธเนืองนิตย์ ๒.๒) สอนให้มีความโอบอ้อมอารีเช่น ปลูกไมตรีอย่ารู้ร้าง พึงผันเผื่อต่อญาติโอบอ้อมเอา ใจคน ๒.๓) สอนให้มีความกตัญญูรู้คุณ เช่น อย่าชังครูชังมิตร ครูบาสอนอย่าโกรธ ทดแทน คุณท่านเมื่อยาก อย่าเลียนครูเตือนด่า ๒.๔) สอนให้ตั้งตนอยู่ในความไม่ประมาท เช่น เข้าเถื่อนอย่าลืมพร้า เดินทางอย่าเดินเปลี่ยว ที่สุ้มเสือจงประหยัด จงเร่งระมัดฟันไฟ ๒.๕ สอนให้เป็นผู้รู้ประมาณ เช่น อย่าใฝ่ตนให้เกิน มีสินอย่าอวดมั่ง รักตนกว่ารักทรัพย์ อย่า ใฝ่สูงให้พ้นศักดิ์ ๒. คุณค่าด้านวรรณศิลป์สุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยร่ายสุภาพที่มีสัมผัสคล้องจอง จดจำง่าย มีความ ไพเราะและยังมีประโยชน์ต่อการศึกษาภาษาไทยด้วย ทำให้มีความรู้เรื่องคำศัพท์และสำนวนเก่าที่ใช้กันมา ตั้งแต่ครั้งอดีต ทำให้เห็นการเปลี่ยนแปลงของภาษาที่เป็นไปตามกาลเวลา คุณค่าด้านวรรณศิลป์ของสุภาษิต พระร่วงมีดังต่อไปนี้ ๑) การใช้คำน้อยแต่กินความมาก เนื่องจากสุภาษิตพระร่วงแต่งด้วยร่ายสุภาพซึ่งมีข้อ จำกัด เรื่องจำนวนคำ ทำให้ในแต่ละวรรคจำเป็นต้องใช้คำน้อย แต่ให้ได้ใจความมาก ผู้อ่านต้องตีความให้ถูกต้องจึงจะ เข้าใจความหมายที่แท้จริง เช่น - อย่าปลุกฝึกลางคลอง มีความหมายว่า ไม่ควรรื้อฟื้นเรื่องราวที่ได้ยุติหรือสิ้นสุดลงไปแล้ว ขึ้นมาใหม่ ในขณะที่การงานกำลังดำเนินไปได้ด้วยดีหรือในระหว่างที่อยู่ในภาวะคับขัน เป็นคำสอนที่เป็นความ เปรียบและแสดงให้เห็นถึงความเชื่อของคนในอดีต ที่ถือกันว่าเมื่อนำวิญญาณไปถ่วงน้ำ (คลอง) แล้ว ไม่ควร ปลุกหรือเรียกวิญญาณนั้นให้ฟื้นขึ้นมาอีก อันเป็นการกระทำที่ไม่มีเหตุผลและไม่ก่อให้เกิดประโยชน์แต่อย่างใด - เผ่ากษัตริย์เพลิงงูอย่าดูถูกว่าน้อย มีความหมายว่า อย่าได้ประมาทหรือดูหมิ่นใน ๓ สิ่ง คือ พระเจ้าแผ่นดิน ไม่ควรหมั่นว่าทรงพระเยาว์ไฟ ไม่ควรดูหมิ่นว่าเล็กน้อย งูไม่ควรดูหมิ่นว่าตัวเล็ก เพราะ ๓ สิ่งนี้สามารถบันดาลความหายนะและความทุกข์มาให้ได้ ๒) การใช้คำศัพท์คำเดียว เป็นการนำศัพท์มาใช้เพียงคำเดียวโดด ๆ และแตกต่างจากคำที่ใช้ ในปัจจุบันมาก ผู้อ่านต้องพินิจพิจารณา จึงจะเข้าใจความหมายของคำและเนื้อความ จงเร่งระมัดฟืนไฟ ปัจจุบันใช้ ระมัดระวัง นอบตนต่อผู้เฒ่า ปัจจุบันใช้ นบนอบ หรือนอบน้อม
พรรคพวกพึงทำนุก ปัจจุบันใช้ ทำนุบำรุง หรือทะนุบำรุง มีสินอย่าอวดมั่ง ปัจจุบันใช้มั่งมี ๓) การสรรคำ สุภาษิตพระร่วง เป็นร่ายที่ใช้ภาษาได้อย่างกระชับตรงไปตรงมา แต่มีสัมผัส คล้องจอง จึงจดจำได้ง่ายและมีความไพเราะ โดยเฉพาะจากการเล่นเสียงและการเล่นคำ ดังนี้ ๓.๑) การเล่นเสียง เป็นการเล่นเสียงสัมผัส ทั้งสัมผัสสระและสัมผัสอักษร ในวรรค เดียวกัน เช่น สัมผัสอักษร อย่าเคลื่อนคลาดคลาถอย เล่นเสียงสัมผัสอักษร คือ เคลื่อน-คลาด-คลา อย่ากริ้วโกรธเนืองนิตย์ เล่นเสียงสัมผัสอักษร คือ กริ้วโกรธ, เนือง-นิจ ช้างไล่แล่นเลี่ยงหลบ เล่นเสียงสัมผัสอักษร คือ ไล่-แล่น-เลี่ยง-หลบ สู้เสียสินอย่าเสียศักดิ์ เล่นเสียงสัมผัสอักษร คือ สู้-เสีย-สิน-เสีย-ศักดิ์ สัมผัสสระ อย่าตีปลาหน้าไซ เล่นเสียงสัมผัสสระ คือ ปลา-หน้า อย่ากอปรจิตริษยา เล่นเสียงสัมผัสสระ คือ จิต-ริษ (ยา) อย่าเบียดเสียดแก่มิตร เล่นเสียงสัมผัสสระ คือ เบียด-เสียด พลันฉิบหายวายม้วย เล่นเสียงสัมผัสสระ คือ หาย-วาย ๓.๒) การเล่นคำ การเล่นคำโดยเฉพาะการซ้ำคำที่ต้นวรรค ภายในวรรค และระหว่างวรรค ช่วยเน้นย้ำความหมายและยังได้ความไพเราะจากเสียงสัมผัสที่คล้องจอง เช่น ยอครูยอต่อหน้า ยอข้าเมื่อแล้วกิจ ยอมิตรเมื่อลับหลัง อย่าถากคนด้วยตา อย่าพาผิดด้วยหูอย่าเลียนครูเตือนด่า อย่าริกกล่าวคำคด อย่ารักเหากว่าผม อย่ารักลมกว่ารักน้ำ อย่ารักถ้ำกว่าเรือน
คำชี้แจง : ให้นักเรียนนำสุภาษิตพระร่วงมาเติมลงในช่องว่าให้ตรงตามคุณค่าให้ถูกต้อง ๑.ความสำคัญของการศึกษาหาความรู้............................................................................................................ ๒. ข้อคิดในการทำงาน............................................................................................................................. ....... ๓. ความสำคัญของการพูด............................................................................................................................. . ๔. มารยาทในการเข้าสังคม............................................................................................................................. ๕. การรู้จักปรับตัวในสังคม............................................................................................................................. ๖. การประหยัด............................................................................................................................................... ๗. การดำเนินชีวิตครอบครัวให้มีความสุข....................................................................................................... ๘. การให้ความสำคัญของญาติพี่น้องที่มีสายเลือดเดียวกัน............................................................................. ๙. การรับราชการ.................................................................................................................... ....................... ๑๐. สอนให้มีศีล มีธรรม และมีความเมตตา................................................................................................... ๑๑. สอนให้มีความโอบอ้อมอารี..................................................................................................................... ๑๒. สอนให้มีความกตัญญูรู้คุณ............................................................................................................. ......... ใบงานที่ ๓.๕ ความงามของ สุภาษิตพระร่วง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๓ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี รายวิชาภาษาไทยพื้นฐาน รหัสวิชา ท ๒๑๑๐๑ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ กาพย์เรื่องพระไชยสุริยา เวลาเรียน ๑๒ ชั่วโมง หน่วยการเรียนรู้ย่อยเรื่อง คำพ้อง (คำพ้องรูป) เวลาเรียน ๑ ชั่วโมง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๖ ครูผู้สอน นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม วันที่สอน วันศุกร์ ที่ ๒๕ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๕๕-๑๑.๔๕ น. ห้อง ๑/๕ วันศุกร์ ที่ ๒๕ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๕๐-๑๔.๔๐ น. ห้อง ๑/๗ วันอังคาร ที่ ๒๙ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๐๘.๒๕-๐๙.๑๕ น. ห้อง ๑/๖ วันพฤหัสบดี ที่ ๓๑ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๐๕-๑๐.๕๕ น. ห้อง ๑/๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐาน ท ๔.๑ เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย การเปลี่ยนแปลงของภาษา และพลังของภาษา ภูมิปัญญาทางภาษา และรักษาภาษาไทยไว้เป็นสมบัติของชาติ ตัวชี้วัด ท ๔.๑ ม.๑/๒ สร้างคำในภาษาไทย ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของคำพ้องรูปได้ถูกต้อง ๒. นักเรียนสามารถจำแนกคำพ้องรูปได้ถูกต้อง ๓. นักเรียนเห็นคุณค่าของการออกเสียงภาษาไทยได้ถูกต้องตามหลักเกณฑ์ของภาษา ๓. สาระสำคัญ คำพ้อง หมายถึง คำที่มีรูปหรือเสียงเหมือนกัน แต่จะมีความหมายต่างกัน ซึ่งเวลาอ่าน ต้องอาศัยการ สังเกตเนื้อความของคำที่เกี่ยวข้องคำพ้องมีหลายลักษณะ ได้แก่คำพ้องรูป คำพ้องเสียง คำพ้องรูปพ้องเสียง และคำพ้องความหมาย คำพ้องรูป คือ คำที่เขียนเหมือนกันแต่ออกเสียงต่างกัน ในการอ่านจึงต้องระมัดระวัง โดยดูจากบริบท ของคำแวดล้อม เพื่อให้ถูกต้องและสื่อความหมายได้ตรงกับเจตนารมณ์ของสาร ๔. สาระการเรียนรู้ ๑. ความหมายของคำพ้องรูป ๒. การอ่านคำพ้องรูป
๕. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ๑. ความสามารถในการสื่อสาร ๒. ความสามารถในการคิด ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา ๖. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๑. มีวินัย ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๓. มุ่งมั่นในการทำงาน ๗. ชิ้นงาน หรือภาระงาน - ใบงาน คำพ้องรูป ๘. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๑ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน ๘.๑.๑ นักเรียนและครูกล่าวทักทายกัน นักเรียนรับบัตรคำคนละ ๑ ใบ กรี เขมา ครุ ตนุ ตรุ ทิว เทว ปถวี ปรัก ปรามาส มน ปฺละ ปักเป้า ปาน ผิว พลี เพลา (บัตรคำแต่ละคำจะมี ๒ ใบ) ๘.๑.๒ นักเรียนเดินหาคู่คำของตนเอง เมื่อหาคู้เจอแล้วให้นั่งข้าง ๆ กัน ๘.๑.๓ นักเรียนสังเกตบัตรคำของตนเอง ว่าทำไมถึงเหมือนกันและเหมือนกันเพราะอะไร ๘.๑.๔ นักเรียนและครูร่วมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับบัตรคำดังกล่าว ครูเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียน ๘.๒ ขั้นกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๒.๑ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับคำพ้องรูป คำพ้อง หมายถึง คำที่มีรูปหรือเสียงเหมือนกัน แต่จะมีความหมายต่างกัน ซึ่งเวลาอ่าน ต้องอาศัยการ สังเกตเนื้อความของคำที่เกี่ยวข้องคำพ้องมีหลายลักษณะ ได้แก่คำพ้องรูป คำพ้องเสียง คำพ้องรูปพ้องเสียง และคำพ้องความหมาย คำพ้องรูป คือ คำที่เขียนเหมือนกันแต่ออกเสียงต่างกัน ในการอ่านจึงต้องระมัดระวัง โดยดูจากบริบท ของคำแวดล้อม เพื่อให้ถูกต้องและสื่อความหมายได้ตรงกับเจตนารมณ์ของสาร ตัวอย่าง • สาน สานฺ ทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งด้วยมือ เช่น ตะกร้า โดยวิธีใช้เส้น ตอกหรือสิ่งอื่นขัดไขว้กัน
สา-นะ หมา • สุก สุกฺ พ้นจากห่าม, ปลั่ง, นกแก้ว นกแขกเต้า สุก-กะ ขาว สว่าง สะอาด ดี • เสมา สะ-เหฺมา ชื่อต้นไม้ชนิดหนึ่ง เส-มา รูปเครื่องหมายบอกเขตโบสถ์สำหรับภิกษุทำสังฆ กรรม • เหลา เห-ลา ความหมั่น ความสนุก การเล่น การกีฬา ความสะดวกสบาย เหฺลา ทำให้เกลี้ยงเกลาหรือแหลมด้วยเครื่องมือมีด เป็นต้น • แหน แหฺน ชื่อพืชชนิดหนึ่ง แหนฺ หวง ล้อม รักษา เฝ้าระวัง ๘.๒.๒ นักเรียนค้นหาความหมายของบัตรคำ โดยแต่ละคู่ทำงานช่วยกัน ๘.๒.๓ นักเรียนออกมาเล่นทายคำทีละคู่ โดยเจ้าของบัตรคำจะต้องใบ้ให้เพื่อนในห้องตอบ ความหมายของบัตรคำของตนเอง คนในห้องถ้าใครตอบถูกจะได้รับรางวัลจากครู ๘.๒.๔ นักเรียนเล่นเกมทายคำเสร็จแล้วให้นำบัตรคำของตนเองมาติดที่หน้ากระดานพร้อม เขียนความหมายให้ถูกต้อง ๘.๒.๕ นักเรียนและครูร่วมกันอ่านคำพ้องรูปอีกครั้ง พร้อมกับนักเรียนยกตัวอย่างคำพ้องที่ไม่ ซ้ำกับที่ครูนำมาเป็นตัวอย่าง ๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุปและอภิปรายเกี่ยวกับคำพ้องรูป คำพ้องรูป คือ คำที่เขียนเหมือนกันแต่ออกเสียงต่างกัน ในการอ่านจึงต้องระมัดระวัง โดยดูจากบริบท ของคำแวดล้อม เพื่อให้ถูกต้องและสื่อความหมายได้ตรงกับเจตนารมณ์ของสาร ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ ๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power point คำพ้องรูป
- บัตรคำ คำพ้องรูป - กิจกรรมเกมใบ้คำ จากบัตรคำ ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - ปากกาไวท์บอร์ด ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - ห้องสมุด - อินเทอร์เน็ต - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย หลักภาษาและการใช้ภาษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย (ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานพ.ศ. ๒๕๕๑) ๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การ ประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถ อธิบายความหมายของ คำพ้องรูปได้ถูกต้อง ๑. นักเรียนอธิบาย ความหมายของคำพ้องรูปได้ ถูกต้อง ๑. การถามตอบในชั้นเรียน ๒. บัตรคำ คำพ้องรูป ๓. กิจกรรมเกมใบ้คำจาก บัตรคำ นักเรียนผ่าน เกณฑ์ร้อยละ ๗๐ ขึ้นไป ๒. นักเรียนสามารถ จำแนกคำพ้องรูปได้ ถูกต้อง ๒. นักเรียนจำแนก คำพ้องรูปได้ถูกต้อง ๔. ใบงาน คำพ้องรูป ๓. นักเรียนเห็นคุณค่า ของการออกเสียง ภาษาไทยได้ถูกต้อง ตามหลักเกณฑ์ของ ภาษา ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๔. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการ แสดงออกของ พฤติกรรมอยู่ใน ระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. ...................................................................................................................................... ........................................ .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ .................................................................................................................. ............................................................ ............................................................................................................................. ................................................. ................................................................................................................................................... ........................... ........................................................................................................ ...................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................ ...................................... ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................................................................. . ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ................................................................................................................................................................. ............. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................
ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษาหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ....................................................................................................................................................... ....................... .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................. ................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ.................................................................... (..................................................................) ตำแหน่ง............................................................... วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. ..................
แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่..................... สังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้วันที่.......................เดือน........................พ.ศ................... ลำดับที่ ชื่อ – สกุล พฤติกรรม ความสนใจ การแสดง ความคิดเห็น ก า ร ต อ บ คำถาม ก า ร ร ั บ ฟั ง ความคิดเห็น ทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๑ ๒ ๓ ๔ ๒๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ -๒๑ ๒๒ ๒๓ ๒๔ ๒๕ ๒๖
๒๗ ๒๘ ๒๙ ๓๐ ๓๑ ๓๒ ๓๓ ๓๔ ๓๕ ลงชื่อ……………….......……………….............ผู้สังเกต (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .............. เดือน ............... พ.ศ. .................. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ = ดีมาก ให้ ๔ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง = ดี ให้ ๓ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง = พอใช้ ให้ ๒ คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมน้อยครั้ง = ปรับปรุง ให้ ๑ คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๗ - ๒๐ ดีมาก ๑๓ - ๑๖ ดี ๙ - ๑๒ พอใช้ ๕ - ๘ ปรับปรุง เกณฑ์การสรุปผลการประเมิน นักเรียนที่ได้ระดับคุณภาพพอใช้ขึ้นไป ถือว่า ผ่าน
คำชี้แจง ให้นักเรียนตอบคำถามให้ถูกต้อง ๑.คำพ้องรูป หมายถึงอะไร ตอบ ............................................................................................................................. ................................................. .................................................................................................................................................... .......................... ......................................................................................................... ........................... ๒. ให้นักเรียนเขียนคำ คำอ่านของคำต่อไปนี้และเขียนความหมายให้ถูกต้อง ที่ คำ คำอ่าน ความหมาย คำอ่าน ความหมาย ๑ เพลา เพ-ลา เวลา เพลา ๒ กรี ช้าง หัวกุ้ง ๓ เขมา เกษม สบายใจ ความพ้น ภัย ขะ-เหมา ๔ ครุ ครุ คะ-รุ หนัก ๕ เทว ทะ-เว เท-วะ ๖ ปักเป้า ชื่อว่าวชนิดหนึ่ง ชื่อปลาชนิดหนึ่ง ๗ พะ-ยา-ธิ พะ-ยาด ๘ มน กลมๆ โค้งๆ ใจ ๙ สระ สะ สะ-ระ ๑๐ ชื่อพืชชนิดหนึ่ง หวง ล้อม รักษา เฝ้า ระวัง ใบงาน คำพ้องรูป
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๔๔ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย โรงเรียนมัธยมเทศบาล ๖ นครอุดรธานี รายวิชาภาษาไทยพื้นฐาน รหัสวิชา ท๒๑๑๐๑ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ กาพย์เรื่องพระไชยสุริยา เวลาเรียน ๑๒ ชั่วโมง หน่วยการเรียนรู้ย่อยเรื่อง คำพ้อง (คำพ้องเสียง) เวลาเรียน ๑ ชั่วโมง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ ภาคเรียนที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๖ ครูผู้สอน นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม วันที่สอน วันจันทร์ ที่ ๒๘ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๐๕-๑๐.๕๕ น. ห้อง ๑/๕ วันอังคาร ที่ ๒๙ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๐.๕๕-๑๑.๔๕ น. ห้อง ๑/๗ วันพฤหัสบดี ที่ ๓๑ เดือน สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๔.๔๐- ๑๕.๓๐ น. ห้อง ๑/๖ วันศุกร์ ที่ ๑ เดือน กันยายน พ.ศ.๒๕๖๖ เวลา ๑๓.๐๐-๑๓.๕๐ น. ห้อง ๑/๓ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด มาตรฐาน ท ๔.๑ เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย การเปลี่ยนแปลงของภาษา และพลังของภาษา ภูมิปัญญาทางภาษา และรักษาภาษาไทยไว้เป็นสมบัติของ ชาติ ตัวชี้วัด ท ๔.๑ ม.๑/๒ สร้างคำในภาษาไทย ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของคำพ้องเสียงได้ถูกต้อง ๒. นักเรียนสามารถจำแนกคำพ้องเสียง ได้ถูกต้อง ๓. นักเรียนเห็นคุณค่าของการออกเสียงภาษาไทยได้ถูกต้องตามหลักเกณฑ์ของภาษา ๓. สาระสำคัญ คำพ้อง หมายถึง คำที่มีรูปหรือเสียงเหมือนกัน แต่จะมีความหมายต่างกัน ซึ่งเวลาอ่าน ต้องอาศัย การสังเกตเนื้อความของคำที่เกี่ยวข้องคำพ้องมีหลายลักษณะ ได้แก่คำพ้องรูป คำพ้องเสียง คำพ้องรูปพ้อง เสียงและคำพ้องความหมาย คำพ้องเสียง คือ คำที่ออกเสียงเหมือนกัน แต่รูปต่างกัน ความหมายต่อกัน คำพ้องทั้งรูปและเสียง คือ คำที่มีรูปเหมือนกัน อ่านออกเสียงอย่างเดียวกัน แต่มีความหมายหลาย อย่างขึ้นอยู่กับบริบทในประโยค
๔. สาระการเรียนรู้ ๑. ความหมายของคำพ้องเสียง ๒. ลักษณะคำพ้องเสียง ๓. ความหมายคำพ้องรูปพ้องเสียง ๔. ลักษณะคำพ้องรูปพ้องเสียง ๕. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ๑. ความสามารถในการสื่อสาร ๒. ความสามารถในการคิด ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา ๖. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๑. มีวินัย ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๓. มุ่งมั่นในการทำงาน ๗. ชิ้นงาน หรือภาระงาน - ใบงาน คำพ้องเสียง ๘. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๑ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน ๘.๑.๑ นักเรียนและครูกล่าวทักทายกัน นักเรียนยกตัวอย่าง คำที่ออกเสียงเหมือนกัน แต่มีความหมาย ต่างกันมาคนละ ๑ คำ ๘.๑.๒ นักเรียนสักเกตคำแต่ละคำว่ามีความหมายเป็นอย่างไร ครูเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียน ๘.๒ ขั้นกิจกรรมการเรียนรู้ ๘.๒.๑ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับคำพ้องเสียง คำพ้องเสียง คือ คำที่ออกเสียงเหมือนกัน แต่รูปต่างกัน ความหมายต่อกัน ตัวอย่าง เขาเอาน้ำที่ใช้ล้างรถไปรดน้ำต้นไม้ รถ คำแรกเป็นคำนาม หมายถึง ยานพาหนะ รด คำที่สองเป็นคำกริยา หมายถึง เท ราด หรือสาดน้ำ
กัน กัน กีดขวางไว้ไม่ให้เข้ามาหรือออกไป กัลป์ ระยะหนึ่งในช่วงเวลาอันยาวนาน กรรณ หู คัน ครรภ์ ท้อง เช่น หญิงมีครรภ์ คันธ์ กลิ่นหอม พัน พรรณ สีของผิว ชนิด พันธุ์ พวกพ้อง พี่น้อง วงศ์วาน เหล่ากอ จัน จันทร์ ดวงเดือน จันทน์ ชื่อพรรณไม้ ใช้ทำยาและปรุงเครื่องหอม ค่า ฆ่า ทำให้สิ้นไป ค่า ราคา ข้า ฉัน ๘.๒.๒ นักเรียนสังเกตคำที่ครูนำมาเป็นตัวอย่างและสังเกตคำที่ตนเองยกตัวอย่าง ว่าถูกต้องหรือไม่ ๘.๒.๓ นักเรียนแบ่งกลุ่มออกเป็น ๒ กลุ่ม กลุ่มละเท่า ๆ กัน เพื่อนเล่นเกม “แบ่งหมวดหมู่รู้พ้องเสียง” ๘.๒.๔ นักเรียนแต่ละกลุ่มรับฟังกติกา โดย แต่ละกลุ่มจะได้บัตรคำกลุ่มละ ๑ ชุด โดยบัตรคำจะมีคำ พ้องเสียงที่เหมือนกัน ให้นักเรียนแยกออกเป็นหมวด ๆ กลุ่มใดแยกคำศัพท์ได้เร็วที่สุดและถูกต้องที่สุดกลุ่มนั้น จะได้รับรางวัลจากครู คำศัพท์ในเกม “แบ่งหมวดหมู่รู้พ้องเสียง” คำพ้องเสียง คำที่มีเสียงเหมือนกัน ความหมาย กาน กาน ตัด, ราน กานท์ บทกลอน กานต์ เป็นที่รัก กาฬ ดำ
กาญจน์ ทอง ขัน ขัณฑ์ ภาค, ตอน, ส่วน, ท่อน, ทิ้ง, ชิ้น ขันธ์ ตัว, หมู่, กอง, พวก, หมวด ขรรค์ ศัตราวุธชนิดหนึ่งมีคม 2 ข้าง โจด โจทย์ คำถามในวิชาคณิตศาสตร์ โจทก์ บุคคลผู้ฟ้องคดีต่อศาล, ผู้กล่าวหา โจษ พูดกันเซ็งแซ่, เล่าลือกันอื้ออึง คำพ้องเสียง คำที่มีเสียงเหมือนกัน ความหมาย ทัน ทันต์ ฟัน, งาช้าง, ข่มแล้ว ทัณฑ์ โทษที่เนื่องด้วยความผิด ทันธ์ ช้า ๆ , เขลา, เกียจคร้าน ไน นัยน์ ดวงตา นัย เค้าความ ไน เครื่องปั่นด้าย ๘.๒.๕ นักเรียนและครูร่วมกันอ่านคำพ้องเสียงอีกครั้ง และร่วมกันสรุปคำพ้องเสียง ๘.๒.๖ นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับคำพ้องรูปพ้องเสียง คำพ้องทั้งรูปและเสียง คือ คำที่มีรูปเหมือนกัน อ่านออกเสียงอย่างเดียวกัน เเต่มีความหมาย หลายอย่างขึ้นอยู่กับบริบทในประโยค ตัวอย่าง ตาเตือนฉันวาไม่ควรเอำมือขยี้ตาจะทำให้เป็นโรคตาแดง ตา คำแรกเป็นคำนาม หมายถึง ญาติผู้ใหญ่ ตา คำที่สองเป็นคำนาม หมายถึง อวัยวะที่ใช้ในการดู ตา คำที่สาม หมายถึง โรคชนิดหนึ่ง ๘.๒.๗ นักเรียนยกตัวอย่างคำพ้องรูปพ้องเสียงคนละ ๑ คำ พร้อมกับอธิบายพอสังเขป ๘.๓ ขั้นสรุปบทเรียน ๘.๓.๑ นักเรียนและครูร่วมกันสรุปและอภิปรายเกี่ยวกับคำพ้องเสียงและคำพ้องรูปพ้องเสียง คำพ้องเสียง คือ คำที่ออกเสียงเหมือนกัน แต่รูปต่างกัน ความหมายต่อกัน คำพ้องทั้งรูปและเสียง คือ คำที่มีรูปเหมือนกัน อ่านออกเสียงอย่างเดียวกัน แต่มีความหมาย หลายอย่างขึ้นอยู่กับบริบทในประโยค ๙. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้
๙.๑ สื่อการเรียนรู้ ๙.๑.๑ ประเภทสื่อ - Power point คำพ้องเสียงและคำพ้องรูปพ้องเสียง - บัตรคำ คำพ้องเสียง - กิจกรรมเกม “แบ่งหมวดหมู่รู้พ้องเสียง” ๙.๑.๒ วัสดุอุปกรณ์ - ปากกาไวท์บอร์ด ๙.๒ แหล่งเรียนรู้ - ห้องสมุด - อินเทอร์เน็ต - หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย หลักภาษาและการใช้ภาษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย (ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑) ๑๐. วิธีการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัดผล เครื่องมือ เกณฑ์การประเมินผล ๑. นักเรียนสามารถ อธิบายความหมายของ คำพ้องเสียงได้ถูกต้อง ๑. นักเรียนอธิบาย ความหมายของคำพ้อง เสียงได้ถูกต้อง ๑. การถามตอบในชั้นเรียน ๒. บัตรคำ คำพ้องรูป ๓. กิจกรรมเกมใบ้คำ จากบัตรคำ นักเรียนผ่านเกณฑ์ร้อย ละ ๗๐ ขึ้นไป ๒. นักเรียนสามารถ จำแนก คำพ้องเสียงได้ ถูกต้อง ๒. นักเรียนจำแนกคำ พ้องเสียงได้ถูกต้อง ๔. ใบงาน คำพ้องเสียง ๓. นักเรียนเห็นคุณค่า ของการออกเสียง ภาษาไทยได้ถูกต้องตาม หลักเกณฑ์ของภาษา ๓. สังเกตพฤติกรรมของ ผู้เรียนในระหว่างเรียน ๔. แบบสังเกตพฤติกรรม ระหว่างเรียน นักเรียนมีการแสดงออก ของพฤติกรรมอยู่ใน ระดับดี (เชิงบวก)
๑๑. แบบบันทึกหลังจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๑๑.๑ ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ๑๑.๒ ปัญหาและอุปสรรคในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ............................................................................................................................. ................................................. .......................................................................................................................................... .................................... .............................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. ................................................................................................................................ .............................................. .............................................................................................................................................................................. ๑๑.๓ ข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไข ............................................................................................................................. ................................................. ............................................................................................................................. ................................................. .................................................................................................................................................................... .......... ......................................................................................................................... ..................................................... ............................................................................................................................. ................................................. ......................................................................................................................................................... ..................... ............................................................................................................. ................................................................. ลงชื่อ............................................................... (นางสาวธนาพร ศรีพละธรรม) วันที่ .......... เดือน ............... พ.ศ. ................ ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง