เล่นรถของเล่นอย่างอิสระ เล่นเป็นบทบาทสมมติ เช่นช่รถ ชนิดต่าง ๆ รถขนดิน รถตำ รวจ เล่นเป็นรถแข่ง วิธีการเล่น 197 ตัว ตั อย่า ย่ งกิจ กิ กรรมที่ส่ที่ส่ งเสริม ริ พัฒนาการ ด้า ด้ นอารมณ์และจิต จิ ใจ รถของเล่น ล่ Prosocial skills เด็กได้รู้จัรู้ จักถึง ความเห็นอกเห็นใจผู้อื่ ผู้ อื่ น และการ ช่วช่ยเหลือผู้อื่ ผู้ อื่ น รวมถึงการทำ เพื่อ คนอื่น Self-control เมื่อเด็กได้ใช้ จินตนาการของตนเองได้เต็มที่ ส่งเสริมริ ให้เด็กรู้จัรู้ จักควบคุมตนเอง และนำ ไปสู่เป้าหมายของตนเอง ได้ Problem-solving skills การเล่น ที่เ ที่ ด็กได้แสดงออกได้เต็มที่ส่ที่ ส่ง เสริมริ ให้เด็กเกิดทักทัษะการแก้ ปัญหา การวิเคราะห์และตัดสินใจ เพื่อให้บรรลุเ ลุ ป้าหมาย Self-esteem เมื่อเด็กได้รับรัการ ชมจากผู้ป ผู้ กครอง เด็กจะเกิด ความภาคภูมิใจในตนเองและเห็น คุณค่าในตนเอง พัฒนาการที่พึงประสงค์
เล่นลูก ลู บอลอย่างอิสระ โยนเล่น 2 คน รับรั ส่งลูก ลู ไปมา เตะลูก ลู บอลเข้าประตู ลิงแย่งลูก ลู บอล วิธีการเล่น 198 ตัว ตั อย่า ย่ งกิจ กิ กรรมที่ส่ที่ส่ งเสริม ริ พัฒนาการ ด้า ด้ นอารมณ์และจิต จิ ใจ ลูก ลู บอล Competence ส่งเสริมริทักทัษะด้าน ร่าร่งกายทั้งทั้กล้ามเนื้อเล็กและ กล้ามเนื้อใหญ่ ในการเตะลูก ลู บอล การรับรัลูก ลู บอล Prosocial skills การเล่นร่วร่มกับ ผู้อื่ ผู้ อื่ นส่งเสริมริ ให้เด็กรู้จัรู้ จักแบ่งปัน รู้จัรู้ จักการเอื้อเฟื้อภายในสังคมของ ตนเอง Problem-solving skills การเล่น แย่งบอลทำ ให้เด็กเกิดทักทัษะการ แก้ปัญหา การวิเคราะห์และตัดสิน ใจ เพื่อให้บรรลุเ ลุ ป้าหมาย Self-esteem เมื่อเด็กได้รับรัการ ชมจากผู้ป ผู้ กครอง เด็กจะเกิด ความภาคภูมิใจในตนเองและเห็น คุณค่าในตนเอง พัฒนาการที่พึงประสงค์
เป่าลูก ลู โป่งน้ำ อย่างอิสระ เป่าเล่นกับครอบครัวรั วิธีการเล่น 199 ตัว ตั อย่า ย่ งกิจ กิ กรรมที่ส่ที่ส่ งเสริม ริ พัฒนาการ ด้า ด้ นอารมณ์และจิต จิ ใจ ลูก ลู โป่งน้ำ Competence ส่งเสริมริทักทัษะการ เป่าของเด็ก รวมไปถึงการใช้ กล้ามเนื้อปากในการกระตุ้นให้ เด็กสามารถพูดออกเสียงได้ Self-esteem เมื่อเด็กได้รับรัการ ชมจากผู้ป ผู้ กครอง เด็กจะเกิด ความภาคภูมิใจในตนเองและเห็น คุณค่าในตนเอง Prosocial skills เด็กได้รู้จัรู้ จักถึง ความเห็นอกเห็นใจผู้อื่ ผู้ อื่ น และการ ช่วช่ยเหหลือผู้อื่ ผู้ อื่ น รวมถึงการทำ เพื่อคนอื่น Self-control เมื่อเด็กได้ใช้ จินตนาการของตนเองได้เต็มที่ ส่งเสริมริ ให้เด็กรู้จัรู้ จักควบคุมตนเอง และนำ ไปสู่เป้าหมายของตนเอง ได้ Problem-solving skills การเล่น ที่เ ที่ ด็กได้แสดงออกได้เต็มที่ส่ที่ ส่ง เสริมริ ให้เด็กเกิดทักทัษะการแก้ ปัญหา การวิเคราะห์และตัดสินใจ เพื่อให้บรรลุเ ลุ ป้าหมาย พัฒนาการที่พึงประสงค์
200 วิธี วิ ก ธี ารให้คำ ชมเชยแก่เ ก่ ด็ก ด็ ด้ว ด้ ย เทคนิคแซนด์วิ ด์ ช วิ ชื่นชม แนะนำ ให้กำ ลังใจ รายละเอียด ชมโดยบอกความรู้สึรู้ สึ ก ชมถึง ความตั้งตั้ ใจ และความพยายาม คำ นึงถึงความเป็นไปได้ เน้นให้รู้ ถึงศักยภาพของเด็ก และแนะนำ ให้แก่เด็กเห็นในมุมมองอื่น ๆ การส่งต่อความปราถนาดี เสนอ การช่วช่ยเหลือ และทรัพรัยากร รอบคัวที่สที่ ามารถสนับสนุน นุ ได้ Feedback Tips Right Wise Nice เป็นข้อมูลจริงริ/ความจริงริและเกี่ยวข้องกับสถานการณ์ สิ่งที่สที่ ะท้อท้นกลับนั้นมีประโยชน์สามารถนำ มาใช้พัช้ พัฒนา ต่อได้ เป็นสิ่งที่ดี ที่ ดีสะท้อท้นกลับด้วยความจริงริใจ
การพัฒนาผู้เ ผู้ รีย รี น ด้ว ด้ ยวิธี วิ ก ธี ารทางการ แพทย์แ ย์ ผนไทย 201
การนวด พื้นฐาน 202 โดย คุณครูแพทย์แ ย์ ผนไทย
การนวดไทยแบบราชสำ นัก การนวดไทย หรือ รื นวดแผนโบราณ เป็น ป็ การนวดชนิดหนึ่งของไทย ซึ่งซึ่เป็น ป็ ศาสตร์ก ร์ ารบำ บัดบัและรักรัษาโรคแขนงหนึ่งของการแพทย์แ ย์ ผนไทย โดยจะเน้นในลักลัษณะการกด การคลึง ลึ การบีบ บี การดัดดัการดึง ดึ และการอบ ประคบ ซึ่งซึ่รู้จัรู้กจักันกั โดยทั่วทั่ไปในชื่อ ชื่ “นวดแผนโบราณ” โดยมีห มี ลักลัฐานว่าว่นวดแผนไทยนั้นมี ประวัติวัมติาจากประเทศอินอิเดีย ดี โดยเชื่อ ชื่ ว่าว่น่าจะมีก มี ารนำ การนวดเข้าข้มาพร้อร้มกับกัการ เผยแผ่พผ่ระพุท พุ ธศาสนา และมีก มี ารนำ เข้าข้มาในประเทศไทยเมื่อ มื่ใดนั้นไม่ปม่รากฏหลักลั ฐานชัดชัเจน จากนั้นได้ถูด้ก ถู พัฒพันาและปรับรั ปรุงแก้ไก้ขให้เห้ข้าข้กันกักับกัวัฒวันธรรมของ สังคมไทย จนเป็น ป็ รูปแบบแผนที่เที่ป็น ป็ มาตรฐานของไทยและส่งทอดมาจนถึง ถึ ปัจปัจุบั จุ นบัการนวดไทยแบ่งบ่เป็น ป็ 2 สาย คือ คื สายราชสำ นัก และสายเชลยศักดิ์ เป็นศาสตร์ก ร์ ารนวดที่สืที่ สื บทอดมาจากแพทย์แผนไทยที่ทำ ที่ ทำงานในวังเจ้า นายชั้นชั้ สูง มีการบันทึก ทึ เป็นแบบแผน โดยแพทย์ผู้ใ ผู้ ห้การบำ บัดจะใช้เช้ฉพาะนิ้ว มือและมือกดนวดไปตามแนวเส้น และจุดสัญญาณตามส่วนต่างๆของร่าร่งกายใช้ ท่าท่ทาง และองศาของผู้น ผู้ วดเพื่อกำ หนดทิศททิาง และขนาดของแรงที่ใที่ ช้นช้วด ประโยชน์ในการกระตุ้นระบบการไหลเวียนเลือดและน้ำ เหลือง และกระตุ้น ระบบประสาทให้ทำ งานดีขึ้น ขึ้ วัตถุประสงค์เพื่อบำ บัดรักรัษาโรค และฟื้นฟูสภาพ ของผู้ป่ ผู้ป่วย 203
การนวดแบบเชลยศักดิ์ เป็นการนวดที่ใที่ช้ใช้นระดับดัชาวบ้าบ้นด้วด้ยท่าท่ทางทั่วทั่ ไป ไม่มีม่แ มี บบแผนหรือ รื พิธีรี ธี ต รี องในการนวดมากนัก อีก อี ทั้งทั้ยังยั สามารถใช้อช้วัยวัวะอื่น อื่ ๆ เช่นช่เข่าข่ ศอก เท้าท้ เพื่อช่วช่ยทุ่น ทุ่ แรงในการนวดได้ ซึ่งซึ่เป็นข้อข้แตกต่าต่งจากการนวดแบบราชสำ นักที่ เน้นการใช้มืช้อ มื เพียงอย่าย่งเดีย ดี ว 204 ระยะเวลาที่ใที่ ช้นวด คาบน้อย คือ การหายใจเข้าข้ออกปกติ 1 ครั้งรั้ ส่วนใหญ่ใญ่ช้กัช้บกัการนวดพื้นฐาน คาบใหญ่ คือ การหายใจเข้าข้ลึก ลึ หายใจออกยาว 1 ครั้งรั้ ส่วนใหญ่ใญ่ช้กัช้บกัการ ต่าต่งๆ ประมาณ 10-15 วินวิาที นวดรักรัษาโรค และการเปิดประตูล ตู ม ประมาณ 30-45 วินวิาที
นิยาม การนวดพื้นฐานขา คือ การนวดในแนวเส้นพื้นฐาน เป็นการนวดเพื่อ คลายกล้าล้มเนื้อก่อก่นการลงจุด จุ สัญญาณ เพื่อส่งเลือ ลื ดและกระแสประสาทไป เลี้ย ลี้ งยังยั ส่วนต่าต่งๆ การนวดพื้นฐานขา เปิดประตูล ตู ม - ขาท่อท่นบน (เริ่มริ่จากสะโพกไปถึง ถึ หัวเข่าข่ ) - ขาท่อท่นล่าล่ง (เริ่มริ่จากหัวเข่าข่ ไปถึง ถึ ข้อข้เท้าท้) - หลัง ลั เท้า ท้ และรอยพับขาหนีบ ท่าท่ผู้น ผู้ วด : นั่งพับเพียบ ท่าท่ผู้ถู ผู้ ถู กนวด : นอนหงาย การวางมือ มื และนิ้ว : คว่ำ มือ มื หงายมือ มื 205
ขั้นตอนการนวดพื้นฐานขา ประกอบด้วด้ย : 1. การนวดจุด จุ นาคบาท 2 จุด จุ 2. การนวดแนวเส้นที่ 1-4 3. การนวดคลายหลังลัเท้าท้4 เส้น 4. การเปิดประตูล ตู ม 1. การนวดจุด จุ นาคบาท 2 จุด จุ จุด จุ นาคบาท 1 : อยู่บยู่นจุด จุ ตัดตัระหว่าว่งเส้นตามแนวดิ่งดิ่ที่ลที่ากจากขอบด้าด้นนอก ของสะบ้าบ้ (A) ประมาณ 2 นิ้วมือ มื กับกัเส้นแนวขวางที่อที่ยู่ต่ำยู่ต่ำกว่าว่ขอบล่าล่งของสะบ้าบ้ เข่าข่ (B) ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ มื จุด จุ นาคบาท 2 : อยู่ต่ยู่อต่จากจุด จุ นาคบาท 1 206
การนวดจุด จุ นาคบาท ผู้น ผู้ วดวางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื วางมือ มื คว่ำ (ข้าข้งเดีย ดี วกับกัที่นั่ที่นั่งข้าข้งผู้ป่ ผู้ป่วย) ชิดชิกระดูก ดู สันหน้าแข้งข้ ใต้ลูต้ก ลู สะบ้าบ้ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ มื โดยวางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื เฉียง 45 องศากับกักระดูก ดู สันหน้าแข้งข้แล้วล้จึง จึ เลื่อ ลื่ นนิ้วหัวแม่มืม่อ มื กดที่จุที่ด จุ นาค บาท 2 ระยะเวลาของการนวดคาบน้อย (ประมาณ 10-15 วินวิาที)ที 207 2. การนวดแนวเส้นที่ 1 - 4 - แนวเส้นที่ 1 : เริ่มริ่จากจุด จุ ล่าล่งของจุด จุ นาคบาท 2 ห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื (1a) ชิดชิ สันหน้าแข้งข้จนถึง ถึ จุด จุ ที่อที่ยู่เยู่หนือส่วนบนของตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก ห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื (1b)
ผู้น ผู้ วดนั่งพับเพียบในระดับดัเข่าข่ของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด วางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื คู่ ลักลัษณะหงายมือ มื บริเริวณด้าด้นหน้าและล่าล่งจากจุด จุ นาคบาท 2 ห่าง ประมาณ 1 นิ้วมือ มื และอยู่ชิยู่ดชิกับกั สันหน้าแข้งข้ด้าด้นหน้า ไปจนถึง ถึส่วนบน เหนือตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก 1 นิ้วมือ มื ของผู้น ผู้ วด ระยะเวลาของการนวดแต่ลต่ะจุด จุ ใช้ คาบน้อย (ประมาณ 10-15 วินวิาที)ที - แนวเส้นที่ 2 : เริ่มริ่จากจุด จุ ที่อที่ยู่เยู่หนือขอบสะบ้าบ้เข่าข่ด้าด้นนอก ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ มื (2a) ไปจนถึง ถึ หัวตะคาก (2b) ผู้น ผู้ วดนั่งพับเพียบในระดับดัเข่าข่ของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด วางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื คู่ ในลักลัษณะ หงายมือ มื เริ่มริ่นวดจากจุด จุ ที่อที่ยู่เยู่หนือขอบสะบ้าบ้เข่าข่ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ มื นวดไล่ เรีย รี งนิ้วต่อต่ ไปจนชิดชิหัวตะคาก ระยะเวลาของการนวดแตะละจุด จุ ใช้คช้าบน้อย (ประมาณ 10-15 วินวิาที)ที 208
- แนวเส้นที่ 3 : เริ่มริ่ต้นต้จากจุด จุ ล่าล่ของจุด จุ สุด สุ ท้าท้ยของแนวเส้นที่ 2 ห่างประมาณ 1 ฝ่ามือ มื (3a) ไปจนถึง ถึ จุด จุ สุด สุ ท้าท้ย ที่จุที่ด จุ ตัดตัระหว่าว่งเส้น แนวดิ่งดิ่จากขอบสะบ้าบ้ด้าด้นนอก ห่างประมาณ 3 นิ้วมือ มื กับกัแนวขวางเหนือขอบ สะบ้าบ้ด้าด้นบน ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ มื (3b) 209 ผู้น ผู้ วดนั่งพับเพียบระดับเดียวกับสะโพกของผู้ถู ผู้ ถู กนวด วางนิ้วหัวแม่มือคู่ ในลักษณะคว่ำ มือ เริ่มริ่ต้นจุดที่อ ที่ ยู่ด้ ยู่ด้านล่าง ต่อจากจุดสุดท้าท้ยของแนวเส้นที่ 2 ห่างประมาณ 1 ฝ่ามือ นวดไล่เรีย รี งนิ้วต่อไปจนถึงจุดสุดท้าท้ยที่จุ ที่ จุ ดตัดระหว่าง เส้นแนวดิ่งจากขอบสะบ้าด้านนอก ห่างประมาณ นิ้วมือกับแนวขวางเหนือขอบ สะบ้าด้านบน ห่างประมาณ 2 นิ้วมือ
- แนวเส้นที่ 4 : เริ่มริ่ต้นต้จากจุด จุ ที่อที่ยู่ล่ยู่าล่งต่อต่หัวของกระดูก ดู น่อง ไล่ลล่งไปตามแนวของกระดูก ดู นี้ ไปจนถึง ถึ จุด จุ สุด สุ ท้าท้ยเหนือตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้น นอกห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื ผู้น ผู้ วดนั่งพับเพียบระดับดัขาท่อท่นล่าล่งของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด วางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื คู่ ใน ลักลัษณะคว่ำ มือ มื จุด จุ เริ่มริ่ต้นต้อยู่ด้ยู่าด้นล่าล่งต่อต่หัวของกระดูก ดู น่อง นวดไล่เล่รีย รี งนิ้วต่อต่ ไปจนถึง ถึ จุด จุ สุด สุ ท้าท้ย เหนือตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก ห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื 210 - แนวเส้นที่ 4 : เริ่มริ่ต้นต้จากจุด จุ ที่อที่ยู่ล่ยู่าล่งต่อต่หัวของกระดูก ดู น่อง ไล่ลล่งไปตามแนว ของกระดูก ดู นี้ ไปจนถึง ถึ จุด จุ สุด สุ ท้าท้ยเหนือตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอกห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื
ผู้น ผู้ วดนั่งพับเพียบระดับดัขาท่อท่นล่าล่งของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด วางนิ้ว หัวแม่มืม่อ มื คู่ ในลักลัษณะคว่ำ มือ มื จุด จุ เริ่มริ่ต้นต้อยู่ด้ยู่าด้นล่าล่งต่อต่หัวของ กระดูก ดู น่อง นวดไล่เล่รีย รี งนิ้วต่อต่ ไปจนถึง ถึ จุด จุ สุด สุ ท้าท้ย เหนือตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก ห่างประมาณ 1 นิ้วมือ มื 3. การนวดคลายหลัง ลั เท้า ท้ 4 เส้น มี 4 แนวเส้น เส้นแรกเริ่มริ่ที่โที่คนกระดูก ดู ฝ่าเท้าท้ชิ้นชิ้ที่ 5 ลากผ่าผ่นขึ้น ขึ้ ไป โคนกระดูก ดู ฝ่าเท้าท้ชิ้นชิ้ที่ 1 คลายหลังลัเท้าท้อีก อี 3 เส้น ขนานกับกัเส้นแรก ห่างกันกั ประมาณ 1 นิ้วมือ มื ผู้น ผู้ วดหันหัหน้าเข้าข้หาผู้ถู ผู้ ก ถู นวด ระดับดัหน้าแข้งข้ของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื ในลักลัษณะคว่ำ มือ มื ที่โที่คนกระดูก ดู ฝ่าฝ่เท้าท้ชิ้นชิ้ที่ 5 รีด รี ผ่าผ่นขึ้นขึ้ไปโคนกระดูก ดู ฝ่าฝ่เท้าท้ชิ้นชิ้ที่ 1 อีก อี 3 เส้น ขนานกับกัเส้นแรก ห่าห่งกันกั ประมาณ 1 นิ้วมือ มืไปยังยัปลายเท้าท้แต่ลต่ะจุด จุ ใช้ เวลาประมาณ 2-3 วินวิาที แล้วล้แบะปลายเท้าท้ผู้ถู ผู้ ก ถู นวดออก เพื่อ พื่ เตรีย รี มเปิดปิ ประตูล ตู ม 211
4. การเปิดประตูล ตู ม จุด จุ เปิดประตูล ตู ม คือ จุด จุ ที่เที่ฉียง 45 องศา จากหัวตะคาก อยู่บยู่นรอยพับขาหนีบ (Femoral artery) ผู้น ผู้ วดนั่งคุกเข่าข่ระดับดั สะโพกของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด หันหน้าไปทางศีรษะของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด ใช้มืช้อ มื (ข้าข้งเดีย ดี วกับกัที่นั่ที่นั่งข้าข้งผู้ถู ผู้ ก ถู นวด) วางปลายนิ้วก้อก้ยแตะที่หัที่หัวตะคาก และส้นมือ มื เฉียงทำ มุม มุ 45 องศา กับกัหัวตะคาก จุด จุ นี้กดนาน 45 วินวิาที (คาบใหญ่)ญ่ ข้อข้ควรระวังวั ในการกดเปิดประตูล ตู ม 1. ไม่คม่วรลงน้ำ หนักมากเกินกิ ไปในการเปิดประตูล ตู ม เพราะบริเริวณนี้มีห มี ลอด เลือ ลื ดแดงใหญ่ที่ญ่ ไที่ปเลี้ย ลี้ งส่วนขา 2. ในกรณีผู้ถู ผู้ ก ถู นวดมีปัมี ปัญหาเกี่ย กี่ วกับกัข้อข้ต่อต่ของสะโพก เช่นช่ข้อข้ สะโพกเคลื่อ ลื่ น หรือ รื อักอัเสบ ไม่คม่วรกดแรง 212
ข้อควรระวัง วั 1. ในกรณีที่มีที่ก มี ระดูก ดู แตก หัก ร้าร้วและยังยั ไม่ติม่ดติดี ไม่คม่วรนวด 2. ในกรณีที่มีที่ก มี ารฉีกขาดของมัดมักล้าล้มเนื้อบริเริวณขาท่อท่นบน ไม่คม่วรนวด 3. หลีก ลี เลี่ย ลี่ งการนวดบริเริวณที่เที่ป็นมะเร็ง ร็ บริเริวณที่มีที่แ มี ผลเปิด รอยโรค ผิวผิหนังที่สที่ามารถติดติต่อต่ ได้ บริเริวณที่ผ่ที่าผ่ตัดตัภายใน 1 เดือ ดื น บริเริวณที่มีที่มี หลอดเลือ ลื ดดำ อักอัเสบ 4. ด้าด้นข้าข้งของกระดูก ดู หน้าแข้งข้ด้าด้นใน และด้าด้นนอก ไม่คม่วรกดแรง เพราะ มีเ มีส้นประสาทที่ใที่ช้ใช้นการกระดกข้อข้เท้าท้ขึ้น ขึ้-ลง ข้อห้าม 1. ผู้ที่ ผู้ มีที่ไมี ข้สูข้ง สู เกินกิ38.5 องศาเซลเซีย ซีส 2. ผู้ที่ ผู้ กำที่กำลังลั ป่วยด้วด้ยโรคติดติเชื้อ ชื้ เฉียบพลันลั 3. ผู้ที่ ผู้ มีที่ค มี วามดันดั โลหิตสูง สู กว่าว่160/100 mmHg 4. ผู้ที่ ผู้ มีที่อ มี าการหน้ามืด มื ใจสั่นร่วร่มกับกัคลื่น ลื่ ไส้ 5. ผู้ที่ ผู้ มีที่โมี รคกระดูก ดู พรุนรุนแรง ข้อห้าม/ข้อควรระวัง วั คำ แนะนำ 1. งดอาหารแสลง เช่นช่ข้าข้วเหนียว หน่อไม้ ของหมักมัดอง เครื่อ รื่ งในสัตว์ปีว์ ปี ก ยาแก้ปก้วด เครื่อ รื่ งดื่ม ดื่ ที่มีที่แ มี อลกอฮอล์ 2. ท่าท่กายบริหริาร เช่นช่ท่าท่ยืน ยื เขย่งย่ ปลายเท้าท้, การนั่งยืด ยื ขากระดกปลายเท้าท้ ขึ้น ขึ้-ลง, ยืด ยื ขาเอามือ มื แตะปลายเท้าท้ 3. ประคบร้อร้นบริเริวณที่นที่วด 213
การนวดพื้นฐานขาด้า ด้ นนอก การจัด จั ท่าท่ - ผู้ถู ผู้ ก ถู นวด : นอนตะแคงเข่าข่คู้ 90 องศา - ผู้น ผู้ วด : นั่งคุกเข่าข่คู้ เข่าข่ด้าด้นใกล้ตัล้วตัผู้ถู ผู้ ก ถู นวดอยู่ตยู่รงระดับดัเอวผู้ถู ผู้ ก ถู นวด ขั้นตอนการนวด 1. คว่ำ มือ มื วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื คู่ (ชี้เชี้ข้าข้หาตัวตัผู้น ผู้ วด) กดลงบนจุด จุ สูง สู สุด สุ ของสะโพกที่เที่ริ่มริ่ ตก (จุด จุ สลักลัเพชร-จุด จุ ตัดตัระหว่าว่งแนวกึ่งกึ่กลางขาด้าด้นข้าข้งท่อท่นบน กับกัแนวกึ่งกึ่กลาง ลำ ตัวตั) ซึ่งซึ่จะต้อต้งอยู่สูยู่ง สู กว่าว่หัวหัตะคากเสมอ 2. หงายมือ มื วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื คู่ กดชิดชิหัวหัตะคาก (จุด จุ ตัดตัระหว่าว่งแนวด้าด้นหน้าขาด้าด้นข้าข้ง ท่อท่นบนกับกัแนวเส้นข้าข้งลำ ตัวตั) 3. เลื่อ ลื่ นตัวตัให้นั่ห้ นั่งเฉียง 45 องศา กับกัแนวสะโพกของผู้ถู ผู้ ก ถู นวด คว่ำ มือ มื วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื คู่ กดบนจุด จุ กึ่งกึ่กลางกล้าล้มเนื้อ 4. สะโพก (รอยบุ๋ม บุ๋ ของข้อข้ต่อต่กระดูก ดู สะโพกกับกัขาท่อท่นบน) เป็น ป็ รอยตัดตัระหว่าว่งแนว ของขาด้าด้นนอกกับกัแนวลำ ตัวตัด้าด้นนอกคว่ำ มือ มื (ข้าข้ไกลผู้ถู ผู้ ก ถู นวด) วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื กด คลายกล้าล้มเนื้อขาท่อท่นบนด้าด้นนอก จนถึง ถึ เหนือเข่าข่ (กดแล้วล้ยกกล้าล้มเนื้อขึ้นขึ้เล็ก ล็ น้อย) 5. จัดจั ให้ขห้าข้าข้งเข่าข่คู้ 90 องศา ขนานกับกัขาอีก อี ข้าข้ง หงายมือ มื วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื คู่ก คู่ ดบนจุด จุ ตัดตัระหว่าว่งส่วนกว้าว้งที่สุที่ด สุ ของกล้าล้มเนื้อน่องกับกัแนวตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก ค่อค่นไปทางสัน หน้าแข้งข้แนวตาตุ่ม ตุ่ ด้าด้นนอก เรีย รี กว่าว่ “เส้นชงค์ปค์ ระพาส” จนถึง ถึ ข้อข้เท้าท้ 214
การนวดพื้นฐานขาด้า ด้ นใน นิยาม การนวดพื้น พื้ ฐานขาด้าด้นใน หมายถึง ถึ การกดจุด จุ และแนวเส้นบนบริเริวณกล้าล้ม เนื้อขาด้าด้นใน ตั้งตั้แต่บต่ริเริวณโคนขาไปจนถึง ถึปลายเท้าท้ซึ่งซึ่แบ่งบ่ออกเป็น ป็ 3 ส่วนคือ คื ขาท่อท่นบนด้าด้นใน เริ่มริ่จากโคนขาไปจนถึง ถึ จุด จุ เหนือข้อข้พับพัเข่าข่จุด จุ ข้อข้พับพัเข่าข่และขา ท่อท่นล่าล่งด้าด้นใน เริ่มริ่จากตำ แหน่งที่ต่ำที่ต่ำกว่าว่เข่าข่ลงมาจนถึง ถึ ด้าด้นหลังลัของตาตุ่ม ตุ่ ใน การจัด จั ท่าท่ - ผู้น ผู้ วด : ท่าท่นั่งคุก คุ เข่าข่ทั้งทั้สองข้าข้ง - ผู้ถู ผู้ ก ถู นวด : ท่าท่นอนตะแคงคู้เ คู้ ข่าข่ข้าข้งหนึ่ง ขั้น ขั้ ตอนการนวด 1. แนวเส้นขาท่อท่นบนด้าด้นใน เริ่มริ่ต้นต้จากจุด จุ ที่ ๑ ซึ่งซึ่อยู่ที่ยู่ตำที่ตำแหน่งจุด จุ ตัดตัของเส้นตามแนว ดิ่งดิ่ที่ผ่ที่าผ่นกึ่งกึ่กลางของขาท่อท่นบน กับกัเส้นตามแนวระนาบตำ แหน่งต่ำ กว่าว่ก้นก้ย้อย้ย ๒ นิ้วมือ มื ไปจนถึง ถึ จุด จุ ที่ ๒ ซึ่งซึ่เป็น ป็ จุด จุ ตัดตัของเส้นกึ่งกึ่กลางขาด้าด้นในกับกัเส้นตามแนวระนาบเหนือ ขอบบนของสะบ้าบ้ 2 นิ้วมือ มื ถ้าถ้กดนวดที่จุที่ด จุ ที่ ๑ ได้ถูด้ก ถู ต้อต้ง ผู้น ผู้ วดบำ บัดบัจะรู้สึ รู้ สึ กสัมผัสผั ได้ถึด้ง ถึ ชีพ ชี จรของหลอดเลือ ลื ดแดงใหญ่ขญ่องขาท่อท่นบน 2. จุด จุ กึ่งกึ่กลางข้อข้พับพัเข่าข่จุด จุ ที่ ๓ หรือ รื จุด จุ เปิดปิประตูล ตู มเข่าข่อยู่บยู่ริเริวณกึ่งกึ่กลางข้อข้พับพัเข่าข่ณ จุด จุ นี้ผู้น ผู้ วดบำ บัดบัจะรู้สึ รู้ สึ กสัมผัสผั ได้ถึด้ง ถึ ชีพ ชี จรของหลอดเลือ ลื ดแดงที่ข้ที่อข้พับพัเข่าข่ 3. แนวเส้นขาท่อท่นล่าล่งด้าด้นใน เริ่มริ่ต้นต้จากจุด จุ ที่ ๔ ซึ่งซึ่อยู่ที่ยู่ตำที่ตำแหน่งจุด จุ ตัดตัของเส้นแนวดิ่งดิ่ ที่กที่ระดูก ดู แข้งข้ด้าด้นในกับกัเส้นระนาบใต้ปุ่ต้มปุ่กระดูก ดู ด้าด้นในส่วนปลายบนของกระดูก ดู แข้งข้ลง มาประมาณ 2 นิ้วมือ มื ไล่ลล่งไปบนกล้าล้มเนื้อจนถึง ถึ จุด จุ ที่ ๕ ซึ่งซึ่อยู่ที่ยู่ขที่อบบนของตาตุ่ม ตุ่ ใน 215
ผู้น ผู้ วดบำ บัดบัต้อต้งเพิ่มความระมัดมัระวังวัเป็นพิเศษ ในการกดนวด มีไมี ข้สูข้ง สู เกินกิ38.5 องศาเซลเซีย ซีส กำ ลังลั ป่วยด้วด้ยโรคติดติเชื้อ ชื้ เฉียบพลันลั มีค มี วามดันดั โลหิตสูง สู กว่าว่160/100 mmHg มีอ มี าการหน้ามืด มื ใจสั่นร่วร่มกับกัคลื่น ลื่ ไส้ มีโมี รคกระดูก ดู พรุนรุนแรง หลีก ลี เลี่ย ลี่ งไม่นม่วดบริเริวณที่มีที่ก มี ระดูก ดู หัก ปริ ร้าร้วและยังยั ไม่ติม่ดติดี บริเริวณที่เที่ป็น ข้อห้าม/ข้อควรระวัง วั จุด จุ กึ่ง กึ่ กลางข้อข้พับเข่าข่กรณีที่ผู้ที่รั ผู้ บรัการบำ บัดบัมีอ มี าการเจ็บ จ็ เข่าข่และต้อต้งระวังวั ใน การกดนวดแนวเส้นขาท่อท่นล่าล่งด้าด้นใน หากผู้รั ผู้ บรัการบำ าบัดบัมีเ มี ข่าข่หรือ รื ขาผิดผิรูป มะเร็ง ร็ บริเริวณที่มีที่แ มี ผลเปิด รอยโรคผิวผิหนังที่สที่ามารถติดติต่อต่ ได้บด้ริเริวณที่ผ่ที่าผ่ตัดตั ภายใน 1 เดือ ดื น บริเริวณที่มีที่ห มี ลอดเลือ ลื ดดำ อักอัเสบ คำ แนะนำ 1. งดอาหารแสลง เช่นช่ข้าข้วเหนียว หน่อไม้ ของหมักมัดอง เครื่อ รื่ งในสัตว์ปีว์ ปี ก ยาแก้ปก้วด เครื่อ รื่ งดื่ม ดื่ ที่มีที่แ มี อลกอฮอล์ 2. ท่าท่กายบริหริาร เช่นช่ท่าท่ยืน ยื เขย่งย่ ปลายเท้าท้, การนั่งยืด ยื ขากระดกปลายเท้าท้ขึ้น ขึ้- ลง, ยืด ยื ขาเอามือ มื แตะปลายเท้าท้ 3. ประคบร้อร้นบริเริวณที่นที่วด 216
การนวดพื้นฐานแขนด้า ด้ นใน การจัด จั ท่าท่ - ผู้น ผู้ วด : นั่งคุกเข่าข่คู่ไม่ทัม่บทั ส้นเท้าท้ - ผู้ถู ผู้ ก ถู นวด : นอนหงาย ขั้นตอนการนวด 1. ใช้อุ้ช้อุ้ งอุ้มือ มื (ใช้มืช้อ มื เดีย ดี วข้าข้งเดีย ดี วกับกันั่งข้าข้งผู้ป่ ผู้ป่วย) กดลงบริเริวณกึ่ง กึ่ กลางแขน ท่อท่นบน ใช้เช้วลาคาบใหญ่ มือ มื อีก อี ข้าข้งจับจัชีพ ชี จร ที่ข้ที่อข้มือ มื 2. วางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื คู่ กดลงบนข้อข้พับแขนด้าด้นใน ใช้เช้วลาคาบน้อย กดเรีย รี งลง ไปจนถึง ถึ เส้นสร้อร้ยข้อข้มือ มื 217
การนวดพื้นฐานแขนด้า ด้ นนอก การจัด จั ท่าท่ - ผู้น ผู้ วด : นั่งคุก คุ เข่าข่คู่ไ คู่ ม่ทัม่บทั ส้นเท้าท้ - ผู้ถู ผู้ ก ถู นวด : นอนหงาย ขั้นตอนการนวด 1. คว่ำ มือ มื ใช้นิ้ช้ นิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื (ข้าข้งใกล้ผู้ล้ถู ผู้ ก ถู นวด) กดบนกึ่งกึ่กลางแขนท่อท่นบนด้าด้น นอก (แนวตกของกล้าล้มเนื้อต้นต้แขน (Deltoid) ) แล้วล้กดจุด จุ ที่ ๒ - ๔ ต่อต่เนื่องกันกั โดยให้ห่ห้าห่งจากจุด จุ เดิมดิลักลัษณะนิ้วต่อต่นิ้ว 2. หันหัหน้าเข้าข้หาผู้ถู ผู้ ก ถู นวด หงายมือ มื วางนิ้วหัวหัแม่มืม่อ มื คู่ กดตามแนวนิ้วกลาง เริ่มริ่ จากใต้ข้ต้อข้ ศอกไปจนถึง ถึ บริเริวณเหนือข้อข้มือ มื 218 คำ แนะนำ 1. งดอาหารแสลง เช่นช่ข้าข้วเหนียว หน่อไม้ ของหมักมัดอง เครื่อ รื่ งในสัตว์ปีว์ ปี ก เครื่อ รื่ งดื่ม ดื่ ที่มีที่แ มี อลกอฮอล์ ยาแก้ปก้วด 2. ท่าท่กายบริหริาร เช่นช่ท่าท่ยืน ยื เขย่งย่ ปลายเท้าท้, การนั่งยืด ยื ขากระดกปลายเท้าท้ขึ้น ขึ้- ลง, ยืด ยื ขาเอามือ มื แตะปลายเท้าท้ 3. ประคบร้อร้นบริเริวณที่นที่วด
มีไมี ข้สูข้ง สู เกินกิ38.5 องศาเซลเซีย ซีส กำ ลังลัป่วป่ยด้วด้ยโรคติดติเชื้อ ชื้ เฉียบพลันลั มีค มี วามดันดั โลหิตหิ สูง สู กว่าว่160/100 mmHg มีอ มี าการหน้ามืด มืใจสั่นร่วร่มกับกัคลื่น ลื่ ไส้ มีโมี รคกระดูก ดู พรุนรุนแรง หลีก ลี เลี่ยลี่งไม่นม่วดบริเริวณที่มีที่ก มี ระดูก ดู หักหั ปริ ร้าร้วและยังยัไม่ติม่ดติดี บริเริวณที่เที่ป็น ป็ มะเร็ง ร็ กรณีที่มีที่ก มี ารแตกหักหัร้าร้วของกระดูก ดู แขนไม่คม่วรนวด กรณีที่มีที่ก มี ารฉีกขาดของมัดมักล้าล้มเนื้อต่าต่ง ๆ ไม่คม่วรนวด บริเริวณแขนด้าด้นนอกท่อท่นล่าล่ง ไม่คม่วรกดแรง อาจทำ ให้เห้ส้นประสาทชา ทำ ให้กำห้ กำ บริเริวณแขนด้าด้นในท่อท่นล่าล่ง และบริเริวณข้อข้พับพั ศอก มีห มี ลอดเลือ ลื ดแดงใหญ่ ไม่คม่วร ข้อ ข้ ห้า ห้ ม/ข้อ ข้ ควรระวัง วั บริเริวณที่มีที่แ มี ผลเปิดปิรอยโรคผิวผิหนังที่สที่ามารถติดติต่อต่ ได้บด้ริเริวณที่ผ่ที่าผ่ตัดตัภายใน 1 เดือ ดื น บริเริวณที่มีที่ห มี ลอดเลือ ลื ดดำ อักอัเสบ มือ มื-แบมือ มืไม่ไม่ด้ หรือ รื กระดกข้อข้มือ มืไม่ไม่ด้ กดแรง 219 การนวดพื้นฐานหลัง ลั การจัดท่า - ผู้น ผู้ วด : นั่งคุกเข่าคู่ ไม่ทับทั ส้นเท้าท้หันหน้าเข้าหาหลังผู้ถู ผู้ ถู กนวด - ผู้ถู ผู้ ถู กนวด : นอนตะแคงคู้เข่า 90 องศา
ขั้นตอนการนวด 1. คว่ำ มือ มื (ข้าข้งไกลผู้ถู ผู้ ก ถู นวด) โดยให้นิ้วก้อก้ยแตะหัวตะคาก กางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื ขนานกับกันิ้วก้อก้ย วางปลายนิ้วหัวแม่มืม่อ มื ชิดชิขอบกระดูก ดู สันหลังลัช่วช่งเองข้อข้ที่ 5 2.หันหน้าเข้าข้หาผู้ถู ผู้ ก ถู นวดว คว่ำ มือ มื วางนิ้วหัวแม่มืม่อ มื คู่ กดตามแนวขอบกระดูก ดู สันหลังลั ไปจนถึง ถึ กระดูก ดู C7 220 มีไมี ข้สูข้ง สู เกินกิ38.5 องศาเซลเซีย ซีส กำ ลังลั ป่วยด้วด้ยโรคติดติเชื้อ ชื้ เฉียบพลันลั มีค มี วามดันดั โลหิตสูง สู กว่าว่160/100 mmHg มีอ มี าการหน้ามืด มื ใจสั่นร่วร่มกับกัคลื่น ลื่ ไส้ มีโมี รคกระดูก ดู พรุนรุนแรง หลีก ลี เลี่ย ลี่ งไม่นม่วดบริเริวณที่มีที่ก มี ระดูก ดู หัก ปริ ร้าร้วและยังยั ไม่ติม่ดติดี บริเริวณที่เที่ป็น ข้อห้าม/ข้อควรระวัง วั มะเร็ง ร็ บริเริวณที่มีที่แ มี ผลเปิด รอยโรคผิวผิหนังที่สที่ามารถติดติต่อต่ ได้บด้ริเริวณที่ผ่ที่าผ่ตัดตั ภายใน 1 เดือ ดื น บริเริวณที่มีที่ห มี ลอดเลือ ลื ดดำ อักอัเสบ คำ แนะนำ 1. งดอาหารแสลง เช่นช่ข้าวเหนียว หน่อไม้ ของหมักดอง เครื่อ รื่ งในสัตว์ปีก เครื่อ รื่ งดื่มที่มี ที่ มี แอลกอฮอล์ ยาแก้ปวด 2. ท่าท่กายบริหริาร เช่นช่ท่าท่ยืนเขย่งปลายเท้าท้, การนั่งยืดขากระดกปลายเท้าท้ขึ้นลง, ยืดขาเอามือแตะปลายเท้าท้ 3. ประคบร้อร้นบริเริวณที่น ที่ วด มูลนิธิฟื้ธิฟื้นฟูส่งเสริมริการแพทย์ไทยเดิมฯ อายุรยุเวทวิทยาลัย.หัตถเวชกรรมแผนไทย (นวดแบบราชสำ นัก). กรุงเทพฯ:มูลนิธิฟื้ธิฟื้นฟูส่งเสริมริการแพทย์ไทยเดิมฯ อายุรยุเวทวิทยาลัย; 2555.
การปรับ รั โครงสร้า ร้ ง ของร่า ร่ งกาย ให้สมดุล ดุ ด้ว ด้ ย ศาสตร์ม ร์ ณีเวช 221 โดย คุณครูแพทย์แ ย์ ผนไทย
222 มณีเวชเป็นวิชาเกี่ย กี่ วกับการจัดสมดุลโครงสร้าร้งของร่าร่งกาย ที่ คิดค้นโดย อาจารย์ประสิทธิ์ มณีจิระประการ ที่ผ ที่ สมผสานวิชาการ แพทย์แผนไทย จีน และอินเดียมาพัฒนาต่อยอดและพัฒนามาใช้ ในการรักรัษาที่เ ที่ป็นของไทย ซึ่งซึ่เป็นท่าท่บริหริารง่าง่ยๆ ที่ใที่ ช้เช้วลาไม่มากในการบริหริาร และทำ ได้สะดวก ทั้งทั้ที่บ้ ที่ บ้านและที่ทำ ที่ ทำงาน โดยท่าท่บริหริารเหล่านั้น จะช่วช่ยจัดสมดุลให้โครงสร้าร้งกระดูกในร่าร่งกาย มณีเวชยึด ยึ หลักลัความสมดุล ดุ ของโครงสร้าร้งของกระดูก ดู ในร่าร่งกาย ถ้าถ้อยู่ใยู่นลักลัษณะสมดุล ดุ จะทำ ให้การไหลเวีย วี นของเลือ ลื ด ลม น้ำ เหลือ ลื ง และระบบประสาทเป็นไปอย่าย่งสะดวก แต่ถ้ต่าถ้หากไม่อม่ยู่ใยู่น ลักลัษณะสมดุล ดุ จะทำ ให้การไหลเวีย วี นต่าต่งๆ บกพร่อร่งไป ซึ่งซึ่เป็น สาเหตุข ตุ องการผิดผิ ปกติ ไม่สม่บายต่าต่งๆ ของร่าร่งกาย การปรับโครงสร้างของร่างกายให้ สมดุลด้วยศาสตร์มณีเวช ความหมายของมณีเวช หลัก ลั การ ท่าท่บริหริารเหล่าล่นี้ เป็นการคืนสู่ส สู่ มดุล ดุ ของกระดูก ดู ซึ่งซึ่เป็น โครงสร้าร้งหลักลัของร่าร่งกาย โดยแต่ลต่ะท่าท่จะช่วช่ยให้เลือ ลื ด ลม ไหลเวีย วี นทั่วทั่ร่าร่งกายได้ดีด้ขึ้ ดีขึ้น ขึ้ ช่วช่ยปรับรักระดูก ดู สันหลังลั ให้ตรง และปรับรักระดูก ดู ส่วนอื่น อื่ ๆ ให้เข้าข้ที่ ซึ่งซึ่หากทำ เป็นประจำ จะ สามารถช่วช่ยบรรเทาอาการปวดเมื่อ มื่ ยและโรคภัยภัต่าต่ง ๆ ได้
223 การทำ มณีเวชทำ ให้เกิดกิความสมดุล ดุ ของโครงสร้าร้งของกระดูก ดู ในร่าร่งกาย โดยโครงสร้าร้งร่าร่งกายที่ไที่ม่ไม่ด้อด้ยู่ใยู่นความสมดุล ดุ ค่อยๆ ปรับรั สู่ส สู่ มดุล ดุ ผู้ที่ ผู้ มีที่ปัมี ปัญหาการเคลื่อ ลื่ นไหวจากความบกพร่อร่งที่สที่มอง เช่นช่ภาวะสมองพิการ ผู้ที่ ผู้ มีที่ค มี วามบกพร่อร่งของกล้าล้มเนื้อ ผู้ที่ ผู้ มีที่อ มี าการปวดกล้าล้มเนื้อ/โครงสร้าร้งร่าร่งกายไม่สม่มดุล ดุ ผู้ที่ ผู้ เที่ป็นโรคสมาธิสั้ธิ สั้น การปรับโครงสร้างของร่างกายให้ สมดุลด้วยศาสตร์มณีเวช ผู้ที่ ผู้ที่มี ที่ ค มี วามเหมาะสมในการทำ มณีเวช ประโยชน์ ทำ ให้การไหลเวีย วี นของเลือ ลื ดและลมในร่าร่งกายดีขึ้ ดีขึ้น ขึ้ ช่วช่ยลด อาการปวดเมื่อ มื่ ยหรือ รืปวดตามร่าร่งกายได้ หากทำ เป็นประจำ เกิดกิการยืด ยื เหยีย ยี ด การหมุน มุ การเคลื่อ ลื่ นไหวของข้อข้ ได้มด้ากขึ้น ขึ้ การทำ มณีเวช เป็นการส่งเสริมริ สุข สุ ภาพให้แข็ง ข็ แรง ฝึกความจำ สมาธิใธินการทำ ท่าท่บริหริาร และเป็นกิจกิกรรมในการดูแ ดู ล ส่งเสริมริ สุข สุ ภาพ ป้องกันกับรรเทาอาการเจ็บ จ็ ป่วยต่าต่ง ๆ อีก อี ด้วด้ย การฝึกบริหริารด้วด้ยท่าท่บริหริารมณีเวชสามารถทำ ได้เด้ป็นประจำ ทุก ทุ สัปดาห์ ๆ ละ 2-3 ครั้งรั้อย่าย่งต่อต่เนื่อง
224 รูปที่ 1 ให้ยืนเท้าท้ขนานกันเป็นเลข 11 พนมมือประสานบริเริวณกลางหน้าอก มือพนม ประสานกันแน่นและข้อมืองอตั้งตั้ฉากกับแขน กดแน่นพอควร มือทั้งทั้ สองอยู่ห่ยู่ห่างหน้าอก เล็กน้อยหายใจเข้าช้าช้ๆ รูปที่ 2 ประสานนิ้วมือสองข้าง รูปที่ 3 ดันมือทั้งทั้ สองลงด้านล่างไปตรงๆ จนข้อศอกตรงทั้งทั้ สองข้าง หายใจออกช้าช้ๆ รูปที่ 4-5 ยกมือทั้งทั้ สองข้างขึ้นเหนือศีรษะ โดยไม่งอข้อศอกให้สูงที่สุที่สุด มองตามมือพร้อร้ม หายใจเข้าช้าช้ๆ ให้เต็มปอด รูปที่ 6 แยกมือสองข้างออกจากกัน ให้ข้อมือแอ้นออก 90 องศา คล้ายท่าท่รํารํละคร ผาย มือทั้งทั้ สองไปด้านหลังเท่าท่ที่ทำที่ ทำ ได้ พร้อร้มหายใจออกช้าช้ๆ รูปที่ 7 ลดแขนลงมาจนแนบกับลําตัวโดยไม่งอข้อศอก จบท่าที่ 1 ให้ทำ ซ้ำ ๆ 3 ครั้งรั้ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 1 ท่า ท่ ไหว้สว้ วัสวั ดี / ท่า ท่ รำ ละคร
225 รูปที่ 1 กํามือทั้งทั้ สองตั้งตั้ตรงข้างหน้าคล้ายจับท่อท่นไม้ที่ตั้ที่ ตั้งตั้ฉากกับพื้น ข้อมือทั้งทั้ สองแอ่น ออกเล็กน้อย ยกมือสูงระดับไหล่ มือทั้งทั้ สองห่างกันประมาณหนึ่งฝ่ามือหายใจเข้าช้าช้ๆ รูปที่ 2 ดันมือทั้งทั้ สองไปข้างหน้าตรงๆ หายใจออกช้าช้ๆ รูปที่ 3 เมื่อสุดแขนก็แยกมือทั้งทั้ สองออกจากกันเหมือนเปิดม่าน ข้อศอกถึงหายใจเข้าช้าช้ๆ รูปที่ 4 เมื่ออ้าแขนออกจากกัน ให้งอข้อศอกดึงกลับไปข้างหลัง พยายามให้ท่อท่นแขนอยู่ ระดับไหล่ ตอนดึงกลับดึงกลับช้าช้ๆ หายใจออกช้าช้ๆ รูปที่ 5 ให้มือและแขนกลับมาท่าท่เริ่มริ่ต้นใหม่ จบท่าที่ 2 ให้ทำ ซ้ำ ๆ 3 ครั้งรั้ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 2 ท่า ท่ โม่แ ม่ ป้ง
226 รูปที่ 1 กำ มือสองข้าง ยกแขนขึ้นมา งอข้อศอก 90 องศา ให้แขนทั้งทั้ สองข้างขนานกัน และอยู่ใยู่นระดับเดียวกันในระดับหน้าอก จะยกข้างไหนไว้ข้างหน้าก่อนก็ได้ รูปที่ 2 ยกแขนสองข้างช้าช้ๆ ขึ้นเหนือศีรษะ ให้แขนสองข้างอยู่ใยู่นระดับเดียวกัน โดยไม่ให้แขนซ้อซ้นกันหรือรืแยกจากกัน ให้แขนอยู่รยู่ะดับเดียวกันจนถึงกลางศีรษะ พร้อร้มกับหายใจเข้าช้าช้ๆ รูปที่ 3 ชูแขนให้สูง โดยให้แขนแนบหู หลังมือประกบกัน รูปที่ 4 กระดกข้อมือขึ้น แบมือที่กำที่ กำออก แอ่นมือ 90 องศา เหมือนท่าท่รำ ละคร รูปที่ 5 วาดแขนทั้งทั้ สองข้างไปข้างหลังเหมือนท่าท่รำ ละครแต่ปลายนิ้วมือลงพื้น (ตรง ข้ามกับท่าท่รำ ละครที่ปที่ลายนี้วชี้ขึ้ชี้ ขึ้นบน) พร้อร้มกับหายใจออกช้าช้ๆ จบท่าที่ 3 ให้ทำ ต่อต่อีก 4-6 ครั้งรั้โดยสลับแขนซ้ายและขวาให้อยู่ข้ยู่ข้างหน้า ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 3 ท่า ท่ ถอดเสื้อ
227 รูปที่ 1 ยืนตรงปล่อยแขนห้อยตามปกติ ให้ฝ่ามือไปด้านหลัง รูปที่ 2 ยกแขนทีลทีะข้าง อาจจะยกข้างใดข้างหนึ่งก่อนก็ได้ รูปที่ 3-4-5 ยกแขนไปข้างหน้าจนขึ้นเหนือศีรษะ แล้วกลับมาด้านหลัง โดยยกแขน หมุน 180 องศา แบบกรรเชียชีงว่ายน้ำ พร้อร้มกับหายใจเข้าช้าช้ๆ เมื่อยกแขนขึ้น และหายใจ ออกช้าช้ๆ เมื่อแขนลง และเมื่อหมุนแขนครบ แขนจะกลับมาข้างตัว ฝ่ามือจะหันไปด้านหน้า พลิกฝ่ามือกลับก่อนหมุนแขนต่อ จบท่าที่ 4 ให้ทำ ทีละข้างสลับข้างละ 3 ครั้งรั้ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 4 ท่า ท่ หมุน มุ แขน/กรรเชียง
228 รูปที่ 1 ยืนตรง ปล่อยแขนและมือไว้ข้างตัว รูปที่ 2 ยกมือเหยียดตรงไปข้างหน้าพร้อร้มกันสองข้าง ให้ฝ่ามือคว่ำ ลง รูปที่ 3 ยกแขนขึ้นไปเหนือศีรษะตรงๆ โดยเหยียดแขนให้สุด ข้อศอกตรง ฝ่ามือจะแบไป ข้างหน้า พร้อร้มกับหายใจเข้าช้าช้ๆ ลึกๆ รูปที่ 4 งอข้อศอกออกด้านข้าง ให้ฝ่ามือเลื่อนลงมาตรงๆ ลงมาถึงระดับไหล่ เหมือนลูบลู กระจก รูปที่ 5 ดันฝ่ามือทั้งทั้ สองข้างไปข้างหน้าอย่างเร็ว ร็ พร้อร้มหายใจออกทางปากเป็นการปล่อย พลัง จบท่าที่ 5 ให้ทำ ซ้ำ 3 ครั้งรั้ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 5 ท่า ท่ ปล่อ ล่ ยพลัง ลั
229 รูปที่ 1-2-3 ท่าท่ขึ้นลงเตียง เวลาขึ้นเตียงให้ขึ้นทางปลายเตียง โดยยืนที่ปที่ลายเตียง เท้าท้ สองข้างขนานเป็นเลข 11 และก้มลงใช้ฝ่ช้ ฝ่ามือยันพื้นเตียง ให้ยันเต็มฝ่ามือปลายนิ้วชี้ไชี้ป ด้านหน้า คลานขึ้นเตียง ใช้เช้ข่ายันพื้นเตียงจนเท้าท้ขึ้นมา พ้นจากขอบเตียง และให้บริหริาร ท่าท่งูต่งูต่อ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 6 ท่า ท่ ขึ้นลงเตีย ตี งกับ กั ท่า ท่ งู รูปที่ 4 ท่างู ท่าท่งู ใช้ฝ่ช้ ฝ่ามือยันพื้นเตียงระดับไหล่ เหยียดแขนสูงสุด ให้ศอกตึง เงยหน้าให้มากที่สุที่สุด ปล่อย ช่วช่งท้อท้ง เอว และสะโพกให้ราบกับพื้น เพื่อให้หลังแอ่น ขาสองข้างปล่อยเหยียดสบายๆ เท้าท้ราบกับพื้น หายใจเข้า ออกช้าช้ๆ 2-3 ครั้งรั้หรือรืนับ 1-10 และบริหริารต่อด้วยท่าท่ แมว ท่าท่เต่า
230 ท่าแมว ยกสะโพกให้สูงขึ้น เลื่อนสะโพกไป ทางส้นเท้าท้ ฝ่ามือยันพื้นที่เที่ดิม ไม่ขยับฝ่ามือ ก้มศีรษะ ลงเหยียดแขนตึง พร้อร้มกับหายใจเข้าออกช้าช้ๆ 2-3 ครั้งรั้หรือรืนับ 1-10 กดศีรษะให้ลงต่ำ จะรู้สึรู้ สึกตึง บริเริวณกระดูกสันหลังช่วช่งคอและไหล่ ท่าฝึกการบริหารร่างกายแบบมณีเวช 8 ท่า ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 7 ท่า ท่ แมว ท่า ท่ บริห ริ ารที่ 8 ท่า ท่ เต่า ต่ ท่าเต่าต่เลื่อนสะโพกลงมา ให้ก้นทับทั ส้นเท้าท้ (เท่าท่ที่สที่ามารถทำ ได้) เลื่อนฝ่ามือที่ยัที่ ยันพื้นลงมา และแขนยังเหยียดตึงเหมือนเดิม ก้มศีรษะ คอ หลังให้ต่ำ ที่สุที่สุดเท่าท่ที่ทำที่ ทำ ได้ หายใจเข้าออกช้าช้ๆ นับ 1-10 เมื่อครบ 3 ท่าท่ ให้ทำ ซ้ำ ใหม่ กลับไป ทำ ท่าท่งู ท่าท่แมวและท่าท่เต่า ให้ครบ 3 รอบ นภดล นิงสานนท์,ท์และเกณิกา หัสพฤกษ์. (2560). ตำ รามณีเวช Maneevej : New paradigm in healthcare เปลี่ยลี่นกระบวนทัศทัน์ ปรับรักระบวนคิด สร้าร้งสมดุลดุชีวิชีตวิ. สงขลา : นีโอพ้อยท์ (1995) จำ กัดกั.
15 การเพิ่มการไหลเวีย วี น เลือ ลื ดด้ว ด้ ยการประคบ และการใช้ยาหม่อ ม่ ง สมุน มุ ไพร 231 โดย คุณครูแพทย์แ ย์ ผนไทย
232 ตามศาสตร์ก ร์ ารแพทย์แ ย์ ผนไทย ร่าร่งกาย มนุษ นุ ย์ปย์ ระกอบไปด้วด้ยธาตุทั้ ตุ งทั้4 ได้แด้ก่ ดินดิน้ำ ลม ไฟ เมื่อ มื่ ธาตุเ ตุ หล่าล่นี้สมดุล ดุ กันกัจะส่งผลให้ ร่าร่งกายสมบูร บู ณ์แข็ง ข็ แรง แต่หต่ากเกิดกิการเสีย สมดุล ดุ เช่นช่หย่อย่น กำ เริบริพิการ หรือ รื ธาตุทั้ ตุ งทั้4 (ธาตุภ ตุ ายในร่าร่งกาย) ไม่สม่มดุล ดุ กับกัธาตุภ ตุ ายนอก เช่นช่ สิ่งแวดล้อล้มรอบข้าข้ง จะส่งผลให้ร่าร่งกาย เจ็บ จ็ ป่วยได้เด้ช่นช่กันกั การบำ บัด บั ด้ว ด้ ยความร้อ ร้ น เป็นการเพิ่มอุณหภูมิ ภู เมินื้อเยื่อ ยื่ ของร่าร่งกายโดยใช้วัช้ สวัดุเ ดุ หมาะสมเป็นตัวตัถ่าถ่ยเทความร้อร้น เพื่อหวังวัผลในการลดอาการปวดกล้าล้มเนื้อและข้อข้ต่าต่งๆ กลไกของการลดอาการปวดจากการใช้คช้วามร้อร้น เป็นการ เพิ่มการไหลเวีย วี นเลือ ลื ด ซึ่งซึ่จะช่วช่ยให้เลือ ลื ดไหลเวีย วี นไปยังยั บริเริวณที่ต้ที่อต้งการมากขึ้น ขึ้ ส่งผลให้ลดการหดเกร็ง ร็ ของ กล้าล้มเนื้อ ภาวะข้อข้ติดติลดอาการอักอัเสบและอาการปวด การบำ บัดบัด้วด้ยความร้อร้นมีห มี ลากหลายวิธีวิ ธี เช่นช่การ ประคบสมุน มุ ไพร การอบไอน้ำ สมุน มุ ไพร การนวดด้วด้ยยา หม่อม่งสมุน มุ ไพร โดยในที่นี่ที่ นี่จะนำ เสนอวิธีวิบำ ธี บำบัดบัด้วด้ยความ ร้อร้นโดยการประคบสมุน มุ ไพรและการนวดด้วด้ยยาหม่อม่ง สมุน มุ ไพร การประคบสมุนไพร การนวดด้วยยาหม่องสมุนไพร
233 ยาหม่อ ม่ ง ยาหม่อ ม่ งไพล เป็นยาสามัญมั ประจำ บ้าบ้นประกอบด้วด้ยสมุนมุไพร และตัวตัยาหลายชนิด มีลัมีกลัษณะเป็นเนื้อแข็ง ข็ แต่มีต่คมีวามอ่ออ่นนุ่มนุ่มีทั้มีงทั้ สีเหลือลืง สีขาว หรือรืสีอื่นอื่ๆ ตามส่วนผสมของสมุนไพร มีกมีลิ่นลิ่หอม นิยมใช้เช้พื่อบรรเทาอาการวิงวิเวียวีน ศีรษะ หน้ามืดมืตาลาย เมารถ เมาเรือรืคลื่นลื่ ไส้ อาเจียจีน รวมถึงถึใช้ทช้าเพื่อ นวดคลายความปวดเมื่อมื่ยของกล้าล้มเนื้อตามร่าร่งกาย แก้อก้าการปวดบวม เมื่อมื่ยล้าล้ ฟกช้ำ และแมลงสัตว์กัว์ดกัต่อต่ย โดยมีกมีารนำ พืชสมุนมุไพรหลายชนิด ที่มีที่สมีรรพคุณในการบำ บัดบัรักรัษาโรคมาผสม ยาหม่อม่งมีส่มี ส่วนผสมหลักลัและส่วนผสมอื่นอื่ที่มีที่สมีรรพคุณในการรักรัษา บรรเทาโรคที่สที่ามารถหาได้ใด้นท้อท้งถิ่นถิ่และมีกมีรรมวิธีวิกธีารผลิตลิที่ไที่ม่ยุ่ม่งยุ่ยาก มากนัก สามารถผลิตลิเพื่อไว้ใว้ช้เช้องในครัวรัเรือรืนหรือรืผลิตลิเพื่อนำ ออก จำ หน่ายเพื่อหารายได้ ได้อีด้กอีด้วด้ย
234 ส่วนผสมในยาหม่อ ม่ งไพลและสรรพคุณ ไพล น้ำ มัน มั พืช เมนทอล น้ำ มัน มั ระกำ พาราฟินแข็ง พิมเสน การบูร บู วาสลีน ลี ไพล ช่วช่ยลดอาการปวดเมื่อมื่ย เคล็ด ล็ ขัดขัยอก ลดอาการอักอัเสบ น้ำ มัน มั พืช บำ รุงภายในและฟื้นฟูภฟูายนอก ตั้งตั้แต่ผต่ม ผิวผิพรรณ ไปจนถึงถึ ระบบการทำ งานต่าต่งๆ ของร่าร่งกาย การบูร บู ใช้ทช้าถูนถูวดแก้ปก้วด แก้เก้คล็ด ล็ บวม ขัดขัยอก แก้ปก้วดข้อข้แก้รก้อยผิวผิหนัง แตก แก้พิก้ พิษแมลงต่อต่ย โรคผิวผิหนังเรื้อรื้รังรัและบรรเทาอาการหวัดวัคัดจมูกมู พิมเสน ใช้บช้รรเทาอาการวิงวิเวียวีนศีรษะ เคล็ด ล็ ขัดขัยอก ฟกช้ำ ปวดเมื่อมื่ย และ แมลงกัดกัต่อต่ย เมนทอล ช่วช่ยบรรเทาอาการหวัดวัคัดจมูกมูผ่อผ่นคลายจากความเหนื่อยล้าล้ ลดอาการปวดบวม บรรเทาอาการเจ็บ จ็ ปวดที่เที่กิดกิขึ้นขึ้ตามร่าร่งกาย น้ำ มัน มั ระกำ บรรเทาอาการปวดต่าต่ง ๆ ที่ไที่ม่รุม่รุนแรง เช่นช่ ปวดข้อข้ ปวดกล้าล้ม เนื้อจากภาวะตึงตึหรือรืเคล็ด ล็ ข้อข้ต่อต่อักอัเสบ ช้ำ หรือรืปวดหลังลั
1.นําไพลที่เที่ตรียรีมไว้ทํว้าทํความสะอาด ฝานเป็นชิ้นชิ้บางๆ 2.ตั้งตั้กระทะใส่นํ้ามันมัที่เที่ตรียรีมไว้ เปิดไฟกลาง 3.นําไพลลงไปทอดจนเกรียรีม 4.กรองเอาเฉพาะน้ํามันมัพักไว้ 235 ขั้นตอนการทำ ยาหม่อ ม่ งไพล เตรีย รี มน้ำ มัน มั ไพล เตรีย รี มพิมเสนน้ำ นําเมนทอล การบูรบูพิมเสน ละลายเข้าข้ด้วด้ยกันกั ในภาชนะ ที่เที่ตรียรีมไว้ ขั้นตอนการทำ ยาหม่อ ม่ งไพล 1. นําน้ํามันมั ไพลหรือรืสมุนไพรอื่นอื่ที่เที่ตรียรีมไว้ใว้ ส่หม้อม้ที่เที่ตรียรีมไว้ใว้ห้ ความร้อร้น โดยใช้อ่ช้าอ่งน้ําร้อร้น 2. ใส่วาสลีนลีและพาราฟินแข็ง ข็ ลงไป คนให้ละลาย 3. นําพิมเสนน้ําที่เที่ตรียรีมไว้ น้ํามันมัระกํา ใส่ลงไป คนให้เข้าข้กันกั 4. บรรจุขจุวดที่เที่ตรียรีมไวใ้นขณะที่ยัที่งยัร้อร้น 5.รอให้ยาหม่อม่งเซตตัวตั
ลูก ลู ประคบสมุน มุ ไพร หมายถึงถึผลิตลิภัณภัฑ์ที่ฑ์ ไที่ด้จด้ากการนำ สมุนมุไพร หลายชนิดมาผ่าผ่นกระบวนการทำ ความสะอาด แล้วล้นำ มาหั่นหรือรืสับให้ เป็นชิ้นชิ้ตามขนาดที่ต้ที่อต้งการ ตำ พอแตก ใช้สช้ดหรือรืทำ ให้แห้ง นำ มาห่อ หรือรืบรรจุรจุวมกันกั ในผ้าผ้ ให้ได้รูด้รูปทรงตามต้อต้งการ เช่นช่ทรงกลม หมอน จากนั้นนำ มานึ่งให้ร้อร้น ใช้ปช้ระคบตามส่วนต่าต่ง ๆ ของร่าร่งกาย โดย ความร้อร้นและตัวตัยาสมุนไพรจากลูกลูประคบจะช่วช่ยกระตุ้นตุ้การไหลเวียวีน ของเลือลืด ลดอาการปวดเมื่อมื่ย ช่วช่ยลดอาการบวม บรรเทาการอักอัเสบ ของกล้าล้มเนื้อ ลดอาการเกร็ง ร็ ของกล้าล้มเนื้อ ช่วช่ยให้กล้าล้มเนื้อและพังผืดผื ยืดยืตัวตัออก มีหมีลายสูตสูรแตกต่าต่งกันกัขึ้นขึ้อยู่กัยู่บกั สรรพคุณที่ต้ที่อต้งการ โดยจะต้อต้งมี ส่วนผสมของกลุ่มลุ่ สมุนไพรหลักลั 3 กลุ่มลุ่คือ สมุนไพรกลุ่มลุ่ขยาย หลอดเลือลืด เช่นช่ผิวผิมะกรูด ตะไคร้ การบูรบูสมุนไพรกลุ่มลุ่รักรัษาอาการ อักอัเสบ เช่นช่ ไพล ขมิ้นมิ้ชันชัขมิ้นมิ้อ้ออ้ย และ สมุนไพรกลุ่มลุ่รักรัษาผิวผิเช่นช่ พิมเสน ใบมะขาม สมุน มุ ไพรที่ใที่ ช้ ในตำ หรับ รั ยาลูก ลู ประคบ ลูก ลู ประคบสมุน มุ ไพร ลูก ลู ประคบสมุน มุ ไพร 236
237 ไพล ช่วช่ยลดอาการปวดเมื่อมื่ย เคล็ด ล็ ขัดขัยอก ลดอาการอักอัเสบ ขมิ้นมิ้ชัน ช่วช่ยลดอาการอักอัเสบ แก้โก้รคผิวผิหนัง ขมิ้นมิ้อ้อ อ้ ย ช่วช่ยลดอาการอักอัเสบ แก้โก้รคผิวผิหนัง บำ รุงผิวผิพรรณ ตะไคร้บ้ ร้ า บ้ น แต่งต่กลิ่นลิ่ ผิวผิมะกรูด มีน้ำมี น้ำ มันมัหอมระเหย แก้ลก้มวิงวิเวียวีน ใบมะขาม ช่วช่ยให้เส้นเอ็น อ็ หย่อย่น แก้โก้รคผิวผิหนังผื่นผื่คัน ช่วช่ยบำ รุงผิวผิ พิมเสน แต่งต่กลิ่นลิ่ลดอาการพุพพุอง ผดผื่นผื่บำ รุงหัวใจ การบูร บู แต่งต่กลิ่นลิ่บำ รุงหัวใจ ช่วช่ยให้ทางเดินดิหายใจโล่งล่บรรเทา อาการหวัดวัคัดจมูก เกลือ ลื ช่วช่ยดูดดูความร้อร้นและช่วช่ยพาให้ตัวตัยาซึมซึผ่าผ่นผิวผิหนังได้ดีด้ขึ้ดีขึ้นขึ้ สมุน มุ ไพรในลูก ลู ประคบและสรรพคุณ ใบมะขาม ไพล ขมิ้นชัน ขมิ้นอ้อย ตะไคร้บ้าน มะกรูด พิมเสน การบูรบู เกลือ
การนวดประคบสมุน มุ ไพร การนวดประคบสมุน มุ ไพร เป็นการนำ ลูกลูประคบสมุนมุไพรสดหรือรืสมุนมุไพร แห้ง นึ่งให้ร้อร้น และนำ มาประคบตามส่วนต่าต่งๆของร่าร่งกาย ส่วนใหญ่มัญ่กมันิยม ประคบหลังลัจากการนวด การประคบสมุนมุไพรจะช่วช่ยส่งเสริมริการนวดไทยแบบ ราชสำ นักให้ผลการรักรัษาดีขึ้ดีขึ้นขึ้ทั้งทั้จากตัวตัยาสมุนมุไพรและความร้อร้น การประคบสมุนมุไพรมีปมีระโยชน์ช่วช่ยกระตุ้นตุ้การไหลเวียวีนของเลือลืด ช่วช่ยลด อาการบวม บรรเทาการอักอัเสบของกล้าล้มเนื้อ บรรเทาอาการปวดเมื่อมื่ยตาม ร่าร่งกาย ในหญิงญิหลังลัคลอดช่วช่ยลดอาการตึงตึคัดของเต้าต้นมด้วด้ย วิธีวิเ ธี ตรีย รี มลูก ลู ประคบ 1.หั่นหัวไพล ขมิ้นมิ้อ้ออ้ย ขมิ้นมิ้ชันชัต้นต้ ตะไคร้ และเถาเอ็น อ็ อ่ออ่น แล้วล้ตำ พอหยาบ 2.ปอกผิวผิมะกรูดออกหั่น แล้วล้ตำ พอ หยาบ 3.นำ ส่วนผสมในข้อข้1 และ 2 มาตำ รวม กับกั ใบมะขาม และใบส้มป่อย 4.ใส่การบูรบูและพิมเสนลงไป ผสมให้เข้าข้ กันกัตำ ต่อต่ ไปให้แหลก แต่อต่ย่าย่ถึงถึกับกั ละเอียอีด เพราะลูกลูประคบจะแฉะ 5.แบ่งบ่ตัวตัยาที่ตำที่ตำ ได้เด้ป็น 2 ส่วนเท่าท่ๆ กันกั ใช้ผ้ช้าผ้ขาวห่อ รัดรัด้วด้ยเชือชืกให้แน่น จะได้ลูด้กลูประคบ 2 ลูกลู อุป อุ กรณ์ที่ใที่ ช้ 1.หม้อม้ดินดิ ใส่น้ำ ครึ่งรึ่หนึ่ง ตั้งตั้ บนเตาไฟจนมีไมีอน้ำ ร้อร้น 2.จานรองลูกลูประคบ 3.ลูกลูประคบ 2 ลูกลูลูกลูหนึ่ง วางไว้บว้นปากหม้อม้ดินดิที่มีที่ไมีอน้ำ ร้อร้น อีกอีลูกลูวางไว้ที่ว้จที่านรองลูกลู ประคบ 238
ขั้นตอนในการนวดประคบสมุน มุ ไพร ขั้นตอนในการประคบ 1.จัดจัท่าท่ของผู้ป่ผู้ป่วยให้เหมาะสม เช่นช่อาจนอนหงาย นอนคว่ำ หรือรืนอนตะแคง ขึ้นขึ้กับกัตำ แหน่งที่จที่ะทำ การประคบ 2.เมื่อมื่ลูกลูประคบที่อัที่งอั ไอน้ำ ร้อร้นดีแดีล้วล้ผู้ปผู้ระคบใช้มืช้อมืจับจัลูกลูประคบให้เต็ม ต็ อุ้งอุ้มือมื ยกขึ้นขึ้จากปากหม้อม้ (แล้วล้เอาลูกลูประคบอีกอีลูกลูวางบนปากหม้อม้แทน) ลองใช้ลูช้กลู ประคบแตะบริเริวณท้อท้งแขนของตนเอง ถ้าถ้ลูกลูประคบยังยัร้อร้นมาก ให้ใช้ฝ่ช้ ฝ่ามือมือีกอีข้าข้ง แตะลูกลูประคบแล้วล้ ใช้ฝ่ช้ ฝ่ามือมื ไปนาบบริเริวณที่ต้ที่อต้งการประคบ เป็นการถ่าถ่ยเทความ ร้อร้นซึ่งซึ่ผู้ป่ผู้ป่วยจะไม่รู้ม่รู้สึรู้ สึกร้อร้นเกินกิ ไป ให้ทำ หลายๆ ครั้งรั้จนลูกลูประคบคลายความ ร้อร้นลงไปบ้าบ้งแล้วล้จึงจึสามารถเอาลูกลูประคบลงไปประคบโดยตรงได้ 3.การประคบด้วด้ยลูกลูประคบโดยตรงในตอนแรก ต้อต้งทำ ด้วด้ยความรวดเร็ว ร็ ไม่วม่างลูกลูประคบไว้บว้นผิวผิหนังผู้ป่ผู้ป่วยนานๆ เพราะลูกลูประคบยังยัร้อร้น ผู้ป่ผู้ป่วยยังยัทน ความร้อร้นได้ได้ม่มม่าก ผู้ปผู้ระคบจึงจึเพียงแต่แต่ตะลูกลูประคบลงบนผิวผิหนังแล้วล้ยกขึ้นขึ้ เลื่อลื่นไปประคบตำ แหน่งถัดถั ไปตามแนวกล้าล้มเนื้อที่ทำที่ทำการนวดไว้ 4.เมื่อมื่ลูกลูประคบคลายความร้อร้นลงไปอีกอีผู้ปผู้ระคบสามารถวางลูกลูประคบให้ นานขึ้นขึ้ ได้พด้ร้อร้มกับกักดคลึงลึด้วด้ยลูกลูประคบ จนลูกลูประคบคลายความร้อร้นไปมาก แล้วล้จึงจึเปลี่ยลี่นไปใช้ลูช้กลูประคบอีกอีลูกลูซึ่งซึ่วางอังอั ไอน้ำ ร้อร้นเตรียรีมพร้อร้มไว้แว้ล้วล้ ทำ การประคบซ้ำ จากขั้นขั้ตอนที่ 2-4 5.ในขณะประคบ ควรทำ การนวดสลับลักับกัการประคบ โดยเฉพาะในตำ แหน่งที่มีที่มี อาการปวดเมื่อมื่ยมาก โดยทั่วทั่ ไปจะใช้เช้วลาประมาณ 15-20 นาทีต่ทีอต่การประคบ 1 ครั้งรั้ถ้าถ้มีอมีาการเคล็ด ล็ ขัดขัยอก อาจประคบได้วัด้นวัละ 2 ครั้งรั้ 239
เทคนิคการบำ บัด บั พฤติก ติ รรม น้ำ ลายไหล 240 โดย คุณครูแพทย์แ ย์ ผนไทย
สาเหตุ เกิดกิจากความผิดผิปกติใตินการควบคุมคุกล้าล้มเนื้อรอบริมริฝีปฝีาก โครงสร้าร้งของขากรรไกร และฟันฟัของเด็ก ด็ ยังยัพัฒพันาไม่เม่ต็ม ต็ ที่ เด็ก ด็ ขาดความสามารถในการฝึกฝึควบคุมคุและยังยัไม่รู้ม่รู้จัรู้กจัที่จที่ะเรียรีนรู้ ด้วด้ยตนเอง มีคมีวามพิกพิารของสมองตั้งตั้แต่เต่ด็ก ด็ ขากรรไกร และลิ้นลิ้ทำ ให้กห้ารควบคุมคุการเปิดปิ ปิดปิของริมริฝีปฝีากและ การเคลื่อลื่นไหวของขากรรไกร ในทิศทิทางต่าต่งๆ ทำ งานได้ ไม่คม่ล่อล่ง ส่งผลให้เห้กิดกิภาวะน้ำ ลายไหลตลอดเวลา 241 พฤติก ติ รรมน้ำ ลายไหล คือพฤติกติรรมที่มีที่น้ำมี น้ำ ลายไหลออกจากปากบ่อบ่ย ครั้งรั้หรือรืตลอดเวลา โดยจะมีน้ำมี น้ำ ลายไหลเปื้อน ริมริ ฝีปาก คาง มุมปากทั้งทั้ สองข้าข้งก็ไก็ ด้ มีกมีาร ไหลของน้ำ ลายออกจากปากโดยไม่ไม่ด้ตั้ด้งตั้ ใจ เป็นปัญหาหนึ่งที่พที่บได้ใด้นผู้ป่ผู้ป่วยที่มีที่คมีวามผิดผิ ปกติทติางระบบประสาท โดยเฉพาะในผู้ป่ผู้ป่วย เด็ก ด็ สมองพิการ ซึ่งซึ่แม้ว่ม้าว่จะพบได้ได้ม่บ่ม่อบ่ย แต่ สามารถก่อก่ ให้เกิดกิ ปัญหาต่อต่ผู้ป่ผู้ป่วยค่อนข้าข้ง มาก
1.เทคนิคการควบคุมการเคลื่อลื่นไหวของริมริ ฝีปาก 2.เทคนิคการควบคุมการเคลื่อลื่นไหวของลิ้นลิ้ 3.เทคนิคการควบคุมการเคลื่อลื่นไหวของขากรรไกร เทคนิคการบำ บัดพฤติก ติ รรมน้ำ ลายไหล 242 การระคายเคืองต่อต่ผิวผิหนังรวมถึงถึภาวะติดติเชื้อชื้จากความเปียก ชื้นชื้ของน้ำ ลาย การรับรั ประทานอาหาร และการกลืนลืที่ผิที่ดผิ ปกติ การหายใจลำ บากหรือรืมีเมีสียงดังดั ความผิดผิ ปกติขติองการเปล่งล่เสียง การสำ ลักลัซึ่งซึ่อาจทำ ให้เกิดกิภาวะปอดอักอัเสบ หรือรือุดตันตัทาง เดินดิหายใจ ส่งผลให้เกิดปัญหา ประโยชน์ของบำ บัด การบำ บัดบัพฤติกติรรมน้ำ ลายไหลทำ ให้กล้าล้มเนื้อรอบริมริ ฝีปาก กล้าล้มเนื้อบริเริวณขากรรไกรและลิ้นลิ้แข็ง ข็ แรง สามารถควบคุม การไหลของน้ำ ลายไม่ใม่ห้ไหลยืดยืออกมา
เทคนิคการควบคุมการเคลื่อ ลื่ นไหวของริม ริ ฝีปาก 243
244 เทคนิคการควบคุมการเคลื่อ ลื่ นไหวของลิ้น ลิ้ เพิ่มการเคลื่อนไหว ทิศทางด้านหน้า เพิ่มการเคลื่อนไหว ทิศทางด้านข้าง
245 เทคนิคการควบคุมการเคลื่อ ลื่ นไหวของกรรไกร
เอกสารอ้า อ้ งอิง อิ ง