รายงานประจำป ๒๕๖๐
ANNUAL REPORT 2017
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
รายงานประจำป ๒๕๖๐
ANNUAL REPORT 2017
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
สถาบันวิจยั วิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
AARRMMEEDD FFOORRCCEESS RREESSEEAARRCCHH IINNSSTTIITTUUTTEE OOFF MMEEDDIICCAALL SSCCIIEENNCCEESS
คำนำ
พุทธศักราช 2560 เปน ปท ่ีสถาบนั วจิ ยั วิทยาศาสตรการแพทยทหาร (สวพท.) กอ ตง้ั เปน ปท ี่ 56 และเปน ปท ี่อยู
ในความทรงจำของปวงชนชาวไทย ดว ยมพี ระราชพธิ ถี วายพระเพลงิ พระบรมศพของพระบาทสมเดจ็ พระปรมนิ ทรมหาภมู พิ ล
อดลุ ยเดชบรมนาถบพติ รเมอ่ื วนั ท่ี 26 ตลุ าคม 2560 เนอ่ื งจากการกอ ตง้ั ของสถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก ารแพทยท หารแหง น้ี
เกิดขึ้นจากพระราชประสงคในพระองคที่ใหมีการสานตอจากการศึกษาวิจัยอหิวาตกโรค ในนามหนวยปฏิบัติการวิจัย
อหิวาตกโรคขององคการสนธิสัญญาปองกันภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต (สปอ.) ไปเปนหนวยวิจัยทางการแพทย
เพื่อการคนควาวิจัยปองกันโรคระบาดอื่น ๆ ดวย อันเปนจุดกำเนิด สถาบันวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหารแหงนี้
นับเปนพระมหากรุณาธคิ ุณอนั ลนพน หาทสี่ ุดมไิ ด
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหารจัดทำรายงานผลการดำเนินงานทุกป ในรูปแบบของรายงานประจำป
เพอ่ื รวบรวมผลงานทางวชิ าการทง้ั ทเ่ี ปน ผลงานปฏบิ ตั ปิ ระจำ และผลงานวจิ ยั ทน่ี ำเสนอในการประชมุ ทางวชิ าการทง้ั ในประเทศ
และตางประเทศ รวมทั้งผลงานที่สำคัญเผยแพรผาน Monthly Scientific Report (MSR) พรอมทั้งนำความรูไปเผยแพร
แกประชาชนดวยกจิ กรรมตา ง ๆ ตามวาระสำคญั เชน การอบรมใหความรโู รคตดิ เช้ือไวรสั ซกิ า การใหความรแู กป ระชาชน
ในวันยุงโลก การจัดกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติฯ ดวยการฉีดวัคซีนปองกันโรคพิษสุนัขบาใหแกสัตวเลี้ยงในชุมชน และ
หนวยงานทหารในพื้นที่ที่มีความเสี่ยงของการระบาดของโรคพิษสุนัขบา เปนตน นอกจากนี้ สวพท. ไดจัดการประชุม
นานาชาติที่สำคัญ คือ “การสรางเสริมความรวมมือระหวางพลเรือนและทหารเพื่อเรงรัดกำจัดโรคมาลาเรียในภูมิภาค
ตะวนั ออกเฉยี งใต” โดยความรว มมอื กบั กระทรวงสาธารณสขุ และหนว ยงานตา ง ๆ ทง้ั ภายใน และภายนอกประเทศ เพอ่ื มงุ สู
การกำจดั โรคมาลาเรยี อยา งมปี ระสทิ ธภิ าพและยง่ั ยนื ในภมู ภิ าคน้ี
สถาบันฯ ยังมีการสรางเครือขายกับหนวยงานตาง ๆ ที่มีชื่อเสียง ไดแก หนวยวิจัยทางการแพทยทหาร
กองทพั บกสหรฐั อเมรกิ า สง บคุ ลากรไปฝก อบรมดา นโรคตดิ เชอ้ื พฒั นาชดุ ตรวจวนิ จิ ฉยั โรค ระบบความปลอดภยั ทางชวี ภาพ
ระดับ 3 อบรมเพื่อรับรองประสิทธิภาพการบริหารจัดการความเสี่ยงดานชีวภาพ บุคลากรของสถาบันฯ ไดเปนวิทยากร
ใหความรูการตรวจวินิจฉัยโรคริคเค็ทเซีย แกกระทรวงสาธารณสุขของประเทศเนปาล ดานการพัฒนาองคกร มีการขยาย
ขอบขายการพัฒนาคุณภาพทางหองปฏิบัติการตามมาตรฐาน ISO 15189 และริเริ่มการพัฒนาคุณภาพหองปฏิบัติการ
ดานอาชีวอนามัยและสิ่งแวดลอมตามมาตรฐาน ISO 17025 อีกทั้งไดรับอนุมัติงบประมาณปรับปรุงหองปฏิบัติการ
เพอื่ ยกระดบั มาตรฐานดา นคณุ ภาพหอ งปฏบิ ตั กิ ารของสถาบันฯ
การสรางผลงานทางวิทยาศาสตรการแพทยทหารอยางตอเนื่อง ทำใหสถาบันวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหาร
มีชื่อเสียงเปนที่ยอมรับ และรูจักแกหนวยงานตาง ๆ มีหนวยงานภายนอกขอเขามาศึกษาดูงาน บุคลากรของสถาบันฯ
ไดรับเชิญเปนที่ปรึกษางานวิจัยระดับปริญญาโท และปริญญาเอก และสถาบันการศึกษาสงนักศึกษามาฝกประสบการณ
อยา งตอ เนอ่ื ง นบั ไดว า สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก ารแพทยท หาร เปน หนว ยงานทไ่ี ดส รา งคณุ ปู การดา นวทิ ยาศาสตรก ารแพทย
ใหแ กก องทัพ และประเทศชาติ เพ่ือการพฒั นาสขุ ภาพกำลงั พลและประชาชนอยางย่งั ยืน
พลตรี
(พีระพล ปกปอ ง)
ผูอำนวยการสถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรการแพทยทหาร
รราายยงงาานนปปรระะจจำำ��ปปีี ๒๒๕๕๖๖๐๐
สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
AARRMMEEDD FFOORRCCEESS RREESSEEAARRCCHH IINNSSTTIITTUUTTEE OOFF MMEEDDIICCAALL SSCCIIEENNCCEESS
พลตรี พรี ะพล ปกปอ ง
Major General Peerapol Pokpong
Director General, AFRIMS
AANNNNUUAALL RREEPPOORRTT 22001177
สสถถาาบบันันววิจิจยัยั ววทิิทยยาาศศาาสสตตรรก์์กาารรแแพพททยยท์ท์ หหาารร
AARRMMEEDD FFOORRCCEESS RREESSEEAARRCCHH IINNSSTTIITTUUTTEE OOFF MMEEDDIICCAALL SSCCIIEENNCCEESS
FFOORREEWWORODRD
With resolute dedication to mission, the USAMD-
AFRIMS staff left their indelible mark on fiscal year
2017.
The Department of Epidemiology and Disease
Surveillance continued as the “eyes and ears” of the
Institute in its role as a World Health Organization
Collaborating Centre by cementing this status for another
four year certification. In partnership with other Centres
in the South East Asian Region, the WHO gains access to
top institutions worldwide and the institutional capacity
to support its work. Within the region, with the other
collaborating centres, US-AFRIMS is able to share
objectives, exchange information, pool resources and
develop technical cooperation, particularly at the
international level.
The Department of Enteric Diseases once again strongly supported Cobra Gold, the world’s
largest multinational military exercise. AFRIMS’s disease surveillance data and prevention
guidance provided to Commanders and medical planners ensured maximal force health protection
for joint forces during the 2017 exercise. As a result, out of 3,500 deployed US service members,
there were only four diarrheal and 9 upper respiratory samples collected during the exercise.
In conjunction with The Royal Thai Navy and WRAIR, Enterics Department scientists evaluated
over 400 antibiotic resistant bacterial isolates obtained from patients treated at the Queen Sirikit
Naval Hospital. One isolate proved to be the first known Colistin resistant K. pneumoniae
identified in Thailand, and most isolates were multi-drug resistant bacteria that pose serious public
health risks to citizens and travelers to Southeast Asia.
The Entomology Department increased its surveillance activities for scrub typhus,
leptospirosis, and other rodent borne diseases. New projects were started in the nations of Bhutan
and Nepal and the Department worked closely with the RTA to identify scrub typhus hotspots in
Thailand and provided this information to participants in the annual Cobra Gold military exercise.
The Department of Retrovirology made important strides in both its preventive HIV vaccine
and HIV cure product development research lines of effort. To better understand partial success
observed in an earlier preventive efficacy trial, the Department completed one clinical trial and
conducted or coordinated several laboratory analyses on two others. In order to describe HIV
incidence in high risk groups and assess potential efficacy trial sites, the Department successfully
launched a cohort study at three sites in Thailand. The study of acutely infected volunteers has
led to important virologic, immunologic, and clinical insights, and has provided opportunities for
interventions for study of cure approaches including human trials of early antiretroviral therapy,
monoclonal antibodies, and vaccination. Supporting this line of effort, the Department successfully
launched an HIV cure study in non-human primates (NHP) to evaluate whether a combination of
two investigational therapies can cure or otherwise improve the health of NHP as a model for
future studies in humans. Additional new capabilities in the NHP sphere include neurobehavioral
testing. Finally, building on expertise performing antibody assessment on samples from mucosal
surfaces, the Department has finalized preparations to receive specimens from a phase I ebola
vaccine trial from sites in Africa and the US.
รราายยงงาานนปปรระะจจำำ��ปปีี ๒๒๕๕๖๖๐๐
สสถถาาบบันนั ววิจจิ ัยยั ววทิทิ ยยาาศศาาสสตตรรก์ก์ าารรแแพพททยย์ทท์ หหาารร
AARRMMEEDD FFOORRCCEESS RREESSEEAARRCCHH IINNSSTTIITTUUTTEE OOFF MMEEDDIICCAALL SSCCIIEENNCCEESS
The USAMD-AFRIMS Institutional Animal Care and Use Committee (IACUC), along
with the Departments of Veterinary Medicine and Entomology, incorporated the requirements for
the newly promulgated Animal for Scientific Purposes (ASP) Act, B.E.2558 (2015) into the animal
care and use program. The USAMD-AFRIMS Department of Entomology's insectary and all
research conducted on or using insects now requires IACUC oversight. The IACUC's newly
instituted oversight has been minimally disruptive to the Entomology program but has been
beneficial in identifying several areas where both parties can improve.
The Virology Department continued the conduct of 2 Phase three dengue vaccine clinical
trials (CYD14 and DEN301), one of which (CYD14) is being executed at 2 different study sites in
two different countries and 1 phase IIb dengue vaccine clinical trial (TV00X) at yet another study
site. Additionally, they conducted influenza and vector-borne disease surveillance in collaboration
with the RTA, 17 regional embassies and sponsored research projects in 5 countries.
The Department of Immunology and Medicine completed data analysis for study WR2211,
"Defining effective, appropriate, implementable strategies for malaria elimination in military forces
in Cambodia as a model for mobile populations" and subsequently conducted a results dissemination
meeting with the Royal Cambodian Armed Forces medical leadership owing to the exceptional
nature of the study outcomes. The results were groundbreaking and demonstrated a significant
reduction of Pf malaria through follow up, nearly down to zero cases at 6 months, despite the
high prevalence observed on enrollment.
Additionally, this team conducted a Defense Malaria Assistance Program (DMAP)
sponsored regional malaria meeting in Bangkok, Thailand from June 26 through June 28, 2017 to
build upon existing momentum for civilian-military cooperation levied toward malaria elimination.
Participants included Ministry of Public Health (MoPH) and Ministry of Defense (MoD) medical
officials from Cambodia, Indonesia, Lao PDR, Myanmar (Burma), Thailand, and Vietnam, along
with representation from the World Health Organization; the Global Fund for the Fight Against
AIDS, Malaria and Tuberculosis; the US President's Malaria Initiative; the University of California,
San Francisco; the Australian and US Defense Departments; and the Asian Pacific Leaders
Malaria Alliance (APLMA).
We stand shoulder to shoulder with our Royal Thai Army teammates, steadfast and
confident in our pursuit of biomedical countermeasures, diagnostics, and knowledge products to
thwart the infectious diseases that threaten our Service Members and citizens equally.
CHRISTOPHER B. SOLTIS
COL, MC
Director, USAMD-AFRIMS
AANNNNUUAALL RREEPPOORRTT 22001177
สถาบันวิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
รายงานประจ�ำ ปี 2560
Annual Report 2017
ISBN 978-616-8035-37-5
บรรณาธิการ
Editor พ.อ.หญิง ทพิ ย์วรรณ ช่นื จิตร
กองบรรณาธิการ
Editorial Board COL Thippawan Chuenchitra
พ.อ.หญิง ดวงพร พูลสุขสมบัติ พ.อ.หญงิ จริยาณาฏ เกวี
COL Duangporn Phulsuksombati COL Jariyanart Gaywee
พ.อ.คณุ ากร คณา พ.อ.วุฒกิ รณ์ รอดความทกุ ข์
COL Khunakorn Kana COL Wuttikon Rodkvamtook
พ.อ.ประดษิ ฐ์ แก้วเสถียร พ.ท.หญิง พัชรมัย สรุ มานนท์
COL Pradit Kaewsatien LTC Patcharamai Suramanont
พ.ท.หญิง ชนดิ า ประทมุ ศรี ร.อ.วฑิ ูรย์ นรกจิ
LTC Chanida Pratoomsri CPT Withun Norakit
พ.ท.หญงิ อบุ ล สุขใจ พ.ท.หญงิ วัชรี โยคะนิตย์
LTC Ubon Sookjai LTC Watcharee Yokanit
ร.อ.หญงิ สุมาลี ผาจันทร์ ร.อ.ประดษิ ฐ์ ภพู ิมทอง
CPT Sumalee Phajan CPT Pradit Phupimthong
น.ส.ธัญญาพา พุฒิพงศ์จรสั นาย ฉัตรชัย อัศวนโิ ครธร
Ms. Tunyapa Puttipongjarut Mr. Chatchai Assawanikothon
นางอรนชุ พฤกษว์ ัฒนา น.ส.ภัทราพันธ์ จลุ สิงห์
Mrs. Oranuch Pruekwatana Ms. Pattrapan Jullasing
พ.ท.หญิง ชตุ มิ า แวงโสธรณ ์ ร.ท.หญงิ พชร สขุ วฒั นะกุล
LTC Chutima Waengsothorn 1LT Patchara Sukwattanakul
จัดท�ำ โดย สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
Published by Armed Forces Research Institute of Medical Sciences
๓๑๕/๖ ถนนราชวถิ ี เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร ๑๐๔๐๐
315/6 Ratchawithi Road, Ratchathewi, Bangkok 10400, Thailand
โทร. 0 2354 5309 โทรสาร 0 2354 5309
Tel. +66 2696 2700 (USAMD - AFRIMS)
http://afrims.rta.mi.th (RTA - AFRIMS)
http://www.afrims.amedd.army.mil (USAMD - AFRIMS)
ดาวนโ์ หลดไฟลอ์ ิเลคโทรนิกส์ ไดท้ ่ี http://afrims.rta.mi.th
Download Electronic file at: http://afrims.rta.mi.th
จำ�นวน 500 เลม่
Number of copies 500 copies
ปที ีจ่ ัดท�ำ เมษายน 2561
Published Year April 2018
รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
สารบัญ
วิสยั ทศั น ์ i
วัฒนธรรมองค์กร ii
ผังการจัดองค์กร iii
ผังทปี่ รึกษา iv
ผังผู้บงั คบั บัญชาไทย v
ผงั ผบู้ งั คับบญั ชาสหรฐั อเมริกา vi-vii
ผังกองอ�ำนวยการ viii
ผงั กองวจิ ัย ix
ผงั กองวเิ คราะห์ x
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร xi-xx
กองอำ� นวยการ xxi
กองวิจยั xxii-xxvii
กองวิเคราะห์ xxviii-xxxiv
งานวชิ าการ 1
5
การเฝา้ ระวงั โรคมาลาเรยี ส�ำหรับทหารทปี่ ฏบิ ัตภิ ารกิจตามแนวชายแดน 11
12
การเฝ้าระวงั โรคท่เี ป็นอปุ สรรคตอ่ การปฏิบัติการทางทหาร 14
การตรวจวดั คุณภาพสง่ิ แวดล้อมภายในกองซ่อมเครือ่ งสือ่ สาร – อเิ ล็กทรอนกิ ส์ กรมการทหารสอื่ สาร 18
การเฝา้ ตรวจหาสารเสพติดใหโ้ ทษ ประจำ� ปี 2560 19
21
การประยุกตแ์ ละตดิ ตัง้ เทคนิคตรวจหาเชื้อมาลาเรยี ชนดิ ฟลั ซปิ ารัม่ และไวแวก็ ซ์ แบบ Real-time PCR
ในหอ้ งปฏิบัตกิ ารอณชู วี โมเลกลุ สวพท. 22
การศกึ ษาความชุกของระดบั ภูมคิ ุม้ กนั ต่อโรคตดิ เชื้อท่สี �ำคญั ด้านสาธารณสขุ จากตัวอย่างน้�ำเหลอื ง 24
ของพลทหารกองประจำ� การกองทัพบกไทย
26
การศกึ ษาผลของ Pro Fi Plus ต่อระบบภูมิคุม้ กนั ของทางเดนิ อาหารในหนถู ีบจกั ร 28
การศกึ ษาอตั ราความชุกของโรคติดเชอ้ื ที่ส�ำคัญตอ่ การปฏบิ ตั ิการทางทหารของก�ำลังพลทีป่ ฏิบตั ิงาน 29
ในสามจงั หวดั ชายแดนใต ้
การศึกษาอบุ ัติการณข์ องการติดเชือ้ เอชไอวีในชายไทยท่ีไดร้ ับการคัดเลือกเขา้ เปน็ ทหารกองประจ�ำการกองทัพบก
โดยวธิ ี IgG-Capture BED-EIA
การสำ� รวจสภาวะสขุ ภาพและพฤตกิ รรมเสยี่ งของกำ� ลงั พลกองทัพบกในเขตกรงุ เทพมหานครและปรมิ ณฑล
ประจำ� ปี 2560
โครงการหน่วยทหารสขี าว ประจำ� ปี 2560
งานบริการตรวจวินิจฉัยโรคติดเชื้อรคิ เค็ทเซีย ดว้ ยวธิ ี Indirect Immunofluorescence Assay (IFA)
แผนกพยาธวิ ิทยา กองวจิ ัย สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
งานเฝ้าตรวจคุณภาพน�้ำในท่ตี งั้ หนว่ ยทหาร 2560
ANNUAL REPORT 2017
สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
Active Surveillance Malaria in Military along Thai – Myanmar and Thai – Cambodia Borders 30
Characterization of Antibiotic Resistant Neisseria gonorrhoeae Adult Patients Seeking Care 31
at Phamongkutklao Hospital and Other Military Hospitals
Comparison of Antibody – Dependent Cellular Cytotoxicity (ADCC) Responds Elicited in Recently 32
and Chronically HIV – 1 Infected Thai Individuals
Development of Online GIS Risk Maps for Vector–Borne Diseases along Thai Borders as Cross 33
Border Medical Warning Tools
DNA Sequence Analysis, Culture and Identification of Intermediate Leptospira spp. from Water 34
and Soil Samples
Drug Abuse Surveillance in Military Conscripts during FY 2011–2017 35
Generation of Human Monoclonal Antibody Therapy against Human Immunodeficiency Virus I Infection 36
Internet Use, eHealth Information Use, and eHealth Literacy among Royal Thai Army Personnel: 37
a Case Study in Bangkok
Investigation of Scrub Typhus Outbreak in Phatthalung Province, Southern Thailand 38
Measurement of Environmental Quality within Electrics–Signal Maintenance Division, 39
Signal Department, Royal Thai Army
Monitoring of Water Quality in Royal Thai Army Installations in Year 2017 40
Prevalence of Zoonotic Nematodes Cysticercus fasciolaris and Capilaria hepatica in Native Rats 41
at Border Area of Thailand in 2015
Protective Efficacy of Doxycycline on Malaria Prophylaxis in the Soldiers Deployed to 42
the Thai–Cambodia Border
Roles of Armed Forces Research Institute of Medical Sciences in Outbreak of Scrub Typhus in Nepal 43
Seroprevalence of Treponema pallidum (Syphilis), Herpes Simplex Virus type 2 (HSV–2), 44
and Human Papillomavirus (HPV) in Royal Thai Army Recruits in 1995, 2012 and 2013
Survey of Leptospirosis in Animal Soil and Water–Resources at the Infantry Battalion and 45
Demonstration Rice Field of Chulachomklao Royal Military Academy between 2016–2017
Thai Fever Risk Map: the Online Medical Warning Tool for Arthropod–Borne Diseases in Thailand 46
The First Case Report: Canine Intranasal Malignant Melanoma in Thailand 47
The Survey of Rickettsial Infection in Native Rodents along Border Areas and Major entry 48
Piers of Thailand in 2015
Utilization of AFRIMS–Nawamintharachini Model, the Military Scrub Typhus Protection Strategy 49
in Civilian
White Military “DRUG FREE” Operation in the Royal Thai Army 50
รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ANNUAL HISTORICAL REPORT 51
51
UNITED STATES ARMY MEDICAL DIRECTORATE 51
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES 51
(USAMD-AFRIMS) 52
Mission 61
Organization and Supervisory Personnel 76
Annual Historical Report
FY17 Publications 78
FY17 Conference Papers 78
FY17 Lectures 78
78
DEPARTMENT OF ADMINISTRATION 79
Mission 81
Organization and Personnel
Resource Management 82
Information Management 82
Training and Education 82
82
DEPARTMENT OF LOGISTICS 83
Mission
Organization and Personnel 85
Training and Education 85
Core Accomplishments 85
85
DEPARTMENT OF ENTERIC DISEASES 86
Mission 93
Organization and Personnel
Training and Education 94
Research and Development 94
Resource Management and Budget 94
94
DEPARTMENT OF ENTOMOLOGY 94
Mission 95
Organization and Personnel 102
Statistical Data
Training and Education 103
Research and Development 103
Resource Management and Budget 103
103
DEPARTMENT OF EPIDEMIOLOGY AND DISEASE SURVEILLANCE (EDS) 103
Mission 104
Organization and Personnel
Training and Education 105
Research and Development 105
Resource Management and Budget 105
105
DEPARTMENT OF IMMUNOLOGY AND MEDICINE 106
Mission 117
Organization and Personnel 117
Training and Education 117
Research and Development
Resource Management and Budget
Awards
Core Accomplishments and Capabilities
ANNUAL REPORT 2017
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร 119
119
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES 119
119
DEPARTMENT OF RETROVIROLOGY 120
Mission 120
Organization and Personnel 122
Statistical Data 122
Healthcare Delivery 122
Training and Education 122
Research and Development
Resource Management and Budget 123
Modernization 123
Health and Environment 123
124
DEPARTMENT OF VETERINARY MEDICINE 124
Mission 125
Organization and Personnel 126
Statistical Data 127
Veterinary Services 128
Training and Education 129
Research and Development 129
Resource Management and Budget 130
Operations 130
Modernization
Logistics 131
Construction 131
Health and Environment 131
131
DEPARTMENT OF VIROLOGY 132
Mission 132
Organization and Personnel 134
Statistical Data 143
Healthcare Delivery 143
Training and Education 143
Research and Development 144
Resource Management and Budget 144
Information Management
Operations 145
Modernization
Construction/Renovation 157
ภาพกิจกรรม
ACTIVITIES
รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วิสัยทศั น (VISION)
เปน องคก รนำดานการวิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหาร และเฝา ระวงั โรคของกองทัพบก
พนั ธกจิ (MISSIONS)
1. สรา งผลงานวจิ ัยทางวิทยาศาสตรก ารแพทยท หารสูสากล โดยอาศยั ผลทางหองปฏิบัตกิ าร ในดา นตา งๆ
ไดแ ก จลุ ชีววิทยาทางการแพทย อาชวี อนามยั และสงิ่ แวดลอ ม ยาเสพติดและพิษวิทยา
2. ใหบริการตรวจวินจิ ฉยั และตรวจวิเคราะหทางหองปฏบิ ัตกิ ารทางการแพทยแ กกำลงั พลกองทัพบก
และประชาชน
3. เปน แหลง ขอ มลู ขา วสารทางการแพทย เพ่อื สนับสนนุ งานทางยุทธการของกองทพั บก
พันธกิจภายใตอ าณัติ (MANDATE)
วางโครงการ ประสานงาน อำนวยการและดำเนินการวิเคราะหวิจัยทางวิทยาศาสตรก ารแพทยแ ละ
จดั ทำคมู อื เอกสาร เวชนิทัศน ฝก อบรมเจา หนาทเ่ี พ่อื สนับสนนุ บรกิ ารแพทยส ามเหลาทัพ (อฉก.3680)
O Optimization คานยิ ม (VALUES)
N Networking (ONE AFRIMS)
E Excellence
A Accomplishment เกดิ ประโยชนส งู สุด
F Flexibility การสรางเครอื ขาย
R Responsibility ความเปนเลิศและมืออาชพี
I Integrity มุงความสำเร็จและการทำงานใหบรรลุเปา หมาย
M Modernization มีความคลอ งตวั
S System thinking มีความรบั ผดิ ชอบ
มคี วามซอื่ สัตยและเปนน้ำหนึง่ ใจเดียวกนั
เปน องคก รที่มคี วามทนั สมยั
มรี ะบบการคดิ
ANNUAL REPORT 2017 i
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วัฒนธรรมองคกร
รับผิดชอบ
RESPONSIBILITY
ซอ่ื สัตย มุง ความสำเร็จ
INTEGRITY ACCOMPLISHMENT
คำขวัญ
วิเคราะหว จิ ัยที่มมี าตรฐาน
Standard Research
บรกิ ารทุกระดับประทบั ใจ
First Class Service
เพื่อกองทัพไทยสุขภาพดี
Army Profit is Our Goal
ii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
สถาบนั วิจยั วิทยาศาสตรก ารแพทยท หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองอำนวยการ กองวจิ ัย กองวเิ คราะห หนว ยวิจยั
ฝา ยสหรัฐอเมรกิ า
GENERAL AFFAIRS RESEARCH DIVISION ANALYSIS DIVISION
DIVISION USAMD - AFRIMS
แผนกธรุ การและกำลังพล แผนกจุลชีววทิ ยา แผนกชวี เคมี DEPARTMENT OF
ADMINISTRATION
PAEDRMSOINNISNTERLASTEIOCNTI&ON MICROBIOLOGY SECTION BIOCHEMISTRY SECTION DEPARTMENT OF
ENTERIC DISEASES
แผนกแผนโครงการ แผนกระบาดวทิ ยา แผนกยาเสพตดิ และพิษวทิ ยา DEPARTMENT OF
และงบประมาณ ENTOMOLOGY
EPIDEMIOLOGY SECTION NARCOTICS & TOXICOLOGY DEPARTMENT OF
PLANNING - PROJECT AND SECTION EPIDEMIOLOGY &
BUDGET SECTION แผนกพยาธิวิทยา DISEASE SURVEILLANCE
แผนกสตั วทดลอง DEPARTMENT OF
แผนกธรุ การการเงนิ PATHOLOGY SECTION IMMUNOLOGY &
และเก็บเงนิ รายได LABORATORY ANIMALS
SECTION MEDICINE
FINANCE SECTION
คแวผบนคกุมผมลาิตตแรฐลาะน
แผนกศกึ ษา
และวิเทศสัมพันธ SCTOPANRNTODRDAOURLCDTSIZIEOACNTTI&IOONN
EDRUECLAATTIIOONNS&SFEOCRTEIOIGNN
แผนกสารสนเทศ
และเวชนิทัศน
INFORMATION TECHNOLOGY &
MEDICAL AUDIO VISUAL SECTION
แผนกสนับสนนุ DEPARTMENT OF
LOGISTICS
SUPPORT SECTION
สง กำลงั สายแพทย DEPARTMENT OF
RETROVIROLOGY
MEDICAL SUPPLY OFFICE DEPARTMENT OF
VETERINARY MEDICINE
ฝา ยพลาธกิ าร
DEPARTMENT OF
QUARTERMASTER OFFICE VIROLOGY
ฝายการขนสง
TRANSPORTATION OFFICE
ฝา ยยุทธโยธา
POST ENGINEER OFFICE
ANNUAL REPORT 2017 iii
สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ที่ปรึกษา สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรการแพทยทหาร
(AFRIMS CONSULTANTS)
พลเอก ประสงค ลอ มทอง พลโท สบื พงษ สงั ขะรมย พลตรี วชิ ยั สงั ฆสุวรรณ
General Prasong Lomtong Lieutenant General Suebpong Sangkharomya Major General Vichai Sangkasuwan
พลโท สรชัย นติ ยพันธ พลโท บญุ เตมิ แสงดิษฐ พลตรหี ญงิ สปุ าณี มศี ริ ิ
Lieutenant General Sorachai Nitayapan Lieutenant General Boonterm Saengdidtha Major General Supanee Meesiri
พลตรหี ญงิ จิราภา เอย่ี มศิลา พลตรี ณรงคฤ ทธิ์ ศิริโสภณา พลตรีหญงิ ปรางฉาย เศรษฐจนั ทร
Major General Chirapa Eamsila Major General Narongrid Sirisopana Major General Prangchai Settachan
พลตรหี ญงิ พจมาน วชั ราภิชาต พันเอก ชัยพฤกษ ปลกศริ ิ พันเอกหญงิ จรยิ าณาฏ เกวี
Major General Pochaman Watcharapichat Colonel Chaiyaphruk Pilakasiri Colonel Jariyanart Gaywee
iv รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ผูบงั คับบัญชา
(Command Leadership)
พลตรี สรุ เดช จารุจินดา พลตรี พีระพล ปกปอ ง
ผอู ำนวยการสถาบนั วจิ ัยวทิ ยาศาสตรก ารแพทยทหาร ผอู ำนวยการสถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก ารแพทยท หาร
1 เมษายน 2559 - 31 มนี าคม 2560 1 เมษายน 2560 - ปจจบุ ัน
Major General Suradet Jaruchinda Major General Peerapol Pokpong
Director General, AFRIMS Director General, AFRIMS
1 April 2016 - 31 March 2017 1 April 2017 - Present
พันเอก มหทั ธนา กมลศลิ ป พันเอกหญิง ทิพยว รรณ ชน่ื จิตร
รองผอู ำนวยการสถาบนั วิจัยวิทยาศาสตรการแพทยทหาร รองผูอำนวยการสถาบนั วิจยั วิทยาศาสตรก ารแพทยทหาร
Colonel Mahattana Kamolsilp Colonel Thippawan Chuenchitra
Deputy Director General, AFRIMS Deputy Director General, AFRIMS
พันเอกหญิง สุจติ รา สุขวิทย พนั เอก วุฒิกรณ รอดความทกุ ข พันเอกหญงิ ดวงพร พูลสุขสมบตั ิ พันเอก คณุ ากร คณา
ผอู ำนวยการกองวจิ ัย รองผอู ำนวยการกองวจิ ัย ผูอำนวยการกองวเิ คราะห รองผอู ำนวยการกองวเิ คราะห
Colonel Wuttikon Rodkvamtook Colonel Duangporn Phulsuksombati Colonel Khunakorn Kana
Colonel Suchitra Sukwit Deputy Director, Research Division Director, Analysis Division Deputy Director, Analysis Division
Director, Research Division
ANNUAL REPORT 2017 v
สถาบนั วิจยั วิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
vi รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
U.S. ARMY MEDICAL DIRECTORATE
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
Director
Deputy Director for Administration
Administration Departments Science Departments
Department of Enteric Diseases
Department of Administration Department of Logistics
Department of Entomology
ANNUAL REPORT 2017 Human Resources Health Security Cooperation Facility Management Department of Epidemiology สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
(JUSMAG) Glassware
Information Management and Disease Surveillance ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
Information Resources Center Human Subjects Protection Material and Support Operations Department of Immunology
Laboratory Operations Medical Maintenance
Medical and Biosurety Program and Medicine
Audio Visual Section Motor Pool and Transportation Department of Retrovirology
Safety and Radiation Protection
Library Department of Veterinary Medicine
Research Support Department of Virology
English Language Instruction Quality Assurance Unit
Information Technology Occupational Health As of 30 September 2017
Thai Language Instruction
Physical Security
Resources Management
vii
สถาบนั วจิ ัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
สำนักงาน ผอ.สวพท. กองอำนวยการ 2560 สำนกั งาน ผอ.สวพท.
Director General Office General Affairs Division 2017 Director General Office
(1 ต.ค. 59 - 31 มี.ค. 60) (1 เม.ย. - 30 ก.ย. 60)
พ.ท.หญิง ชนิดา ประทมุ ศรี พ.อ.ประดิษฐ แกว เสถียร พ.อ.เดชา เชอื้ ผาสุก
หัวหนา แผนก หวั หนากองอำนวยการ หัวหนา แผนก
LTC Chanida Pratoomsri COL Pradit Kaewsatien COL Decha Chuaphasuk
Chief Chief, General Affairs Division Chief
ร.อ.กิตตภิ ณ อรรถสขุ
จ.ส.อ.พรี พงศ มนเดช CPT Kittipon Atthasuk
SM1 Peerapong Monded จ.ส.อ.ยศพัทธ เกยี รตวิ ชิรโภคิน
ส.อ. ชวพสุ ออนนว ม SM1 Yossapat Kiatwachiraphokhin
SGT Chawapasu Onnuam จ.ส.อ.กิตตพิ นั ธ พรมชมชา
SM1 Kittipan Promchomcha
แผนกธรุ การและกำลงั พล แผนกแผนโครงการ แผนกการเงิน แผนกสารสนเทศและเวชนทิ ัศน
AdministratSiveectainodn Personnel Planning-แPลroะjeงcบtปanรdะมBาuณdget Section Finance Section MInefodricmaaltAioundTioecVhisnuoalol Sgyecatniodn
พ.ท.หญิง อุบล สขุ ใจ ร.อ.วิฑรู ย นรกจิ พ.ท.หญิง ชนดิ า ประทมุ ศรี
หวั หนา แผนก พ.อ.หญิง สรุ ัสวดี ถนัดศีลธรรม นายทหารบัญชี สวพท. รักษาราชการ หวั หนา แผนก
LTC Ubon Sookjai ท่ีปรึกษา หวั หนานายทหารฝา ยการเงิน LTC Chanida Pratoomsri
Chief COL Surasawadee Tanudsintum CPT Withun Norakit Chief
ร.ต.ถนอม ทองพระพักตร Consultant Acting Chief, Finance Section น.ส.ธญั ญาพา พุฒพิ งศจ รัส
2LT Thanom Thongprapuk พ.ท.หญิง พัชรมยั สรุ มานนท ร.ต.หญงิ พรทพิ ย แฝงสมศรี Ms. Tunyapa Puttipongjarut
จ.ส.อ.สมบตั ิ เทวรตั น LTC Patcharamai Suramanont 2LT Porntip Fangsomsri นาย ฐติ กิ ร นจิ ภากรกุล
SM1 Sombat Tawarat หัวหนาแผนก จ.ส.อ.หญิง ภทั ราภรณ ทางดี Mr. Thitikorn Nijpakornkul
จ.ส.อ.ปตยิ ทุ ธ ชุมชาติ Chief SM1 Pattaraporn Tangdee นาย ฉตั รชยั อัศวนโิ ครธร
SM1 Patiyut Chumchat พ.ต.หญิง สลุ ดั ดา เอยี่ มสมทุ ร จ.ส.อ.อภิชาติ พมุ ทวม Mr. Chatchai Assawanikothon
จ.ส.อ.หญิง จนั ทิพย แกว หนองโพธิ์ MAJ Suladda Iamsamut SM1 Aphichart Phumthuam
SM1 Junthip Keawnongpo น.ส.มาลยั สขุ เจริญดี ส.อ.ธราเทพ ธิชาญ ฝา ยยุทธโยธา
จ.ส.อ.จกั รพงษ รกั ษาเคน Ms. Malai Sukjaroendee SGT Tharathep Thichan Post Engineer Office
SM1 Jackapong Rugsaken น.ส.สุภาพร ณ. ระนอง ส.อ.หญงิ เสาวนีย บุญปกครอง ร.ต.สมศักด์ิ เวบา นแพว
จ.ส.อ.หญงิ พชั ราภา พันธเุ อก Ms. Supaporn Naranong SGT Saowanee Boonpokkrong นายทหารฝา ยยุทธโยธา
SM1 Patcharapa Phan-ake วา ที่ ร.ต.หญิง เกษราภรณ อุไรวงค น.ส.ณฏั ฐ ชำนาญนา 2LT Somsuk Vabanpaew
จ.ส.ต.หญงิ สิโรรส เลิศเวยี ง Acting 2nd LT Ketsaraporn Uraiwong Mr. Nut Chumnanna Post Engineer Staff Officer
SM3 Sirorost Lestweng จ.ส.อ.ภภู ฎั บำรงุ สุข
ส.อ. ชวพสุ ออ นนว ม ฝา ยพลาธิการ ฝายการขนสง SM1 Pupat Bumrungsuk
SGT Chawapasu Onnuam Quartermaster Office Transportation Office ส.อ.ชัยพฤกษ สวางศรี
น.ส.กลุ ณฐั ฐา รวยสรพันธ ร.อ.ประดิษฐ ภพู ิมทอง ร.ต.วาทศิ ขจรอนนั ต SGT Chaiyaphruk Savangsree
Ms. Kulnatta Ruaysoraphan CPT Pradit Phupimthong 2LT Wathit Kajonanan นาย กนกสิน บัวนาค
นาย ถวลั ย ช่ืนอารมณ จ.ส.อ.ศาตนนั ทน วรสาร จ.ส.อ.พิชิตศึก ศิริ Mr. Kanoksin Buanak
Mr. Tawan Cheunarom SM1 Satanan Vorrasan SM1 Pichitsuk Siri นาย ศโิ รจน ณรงคศ กั ดิ์
น.ส.โสภาพันธ มานะเวทย จ.ส.อ.ชยั ชติ คำชาง จ.ส.อ.บรรจวบ พรี ะพรประเสริฐ Mr. Sirot Narongsak
Ms. Soparpan Manavet SM1 Chaichit Khamchang SM1 Bunjoub Peerapornpraselt
น.ส.กัญญาพัชญ เบ็ญจพิธจักษุ นาย สรพงษ ใจทำดี จ.ส.อ.องอาจ สิงหทอง
Ms. Kanyaphat Benjapithajaksu Mr. Sorapong Jaitumdee SM1 Ongang Singtong
นาย สนั ติ ทองวจิ ิตร จ.ส.อ.สงกรานต วงษวิเชียร
แผนกศึกษาและวเิ ทศสมั พนั ธ Mr. Santi Thongvichit SM1 Songkran Wongvichean
Education anSdeFcotiroenign Relations จ.ส.อ.พีรพงศ มนเดช
พ.ท.หญิง ชุติมา แวงโสธรณ สงกำลงั สายแพทย SM1 Peerapong Monded
หัวหนาแผนก Medical Supply Office ส.อ.อดิฉตั ร ทุมสงคราม
LTC Chutima Waengsothorn น.ส.ศิรวิ รรณ แปนพันธุ SGT Adichat Thumsongkram
Chief Ms. Sirivan Panpun ส.อ.อภริ ตั น ภริ มยรกั ษ
ร.อ.กติ ติภณ อรรถสขุ SGT Apirat Piromruk
CAPT Kittipon Atthasuk ส.ต.จรัญู ภูนากลม
ร.ท.หญงิ พชร สขุ วัฒนะกุล PFC Jaranyoo Phunaklom
1LT Patchara Sukwattanakul นาย พงศเทพ นราภิรมยสขุ
นาย กิตติเดช กุลโชติ Mr. Pongtep Narapiromsuk
Mr. Kittidet Kulchote นาย ชยั สิทธิ์ บญุ กุศล
น.ส. นวพร วงศอนนั ต Mr. Chaiyasit Boonkusol
Ms. Nawaporn Wonganan
viii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองวิจัย 2560
Research Division 2017
พ.อ.หญงิ สจุ ติ รา สุขวทิ ย
ผอู ำนวยการกองวจิ ัย
COL Suchitra Sukwit
Director, Research Division
พ.อ.วฒุ ิกรณ รอดความทุกข
รองผอู ำนวยการกองวิจยั
COL Wuttikon Rodkvamtook
Deputy Director, Research Division
สว นบังคบั บญั ชา แผนกจลุ ชวี วทิ ยา แผนกระบาดวิทยา
Commanding Administration Microbiology Section Epidemiology Section
ร.ท.ทวี มะลิทอง พ.อ.หญิง นิธินาถ ชายทวปี พ.อ.ประดษิ ฐ แกวเสถยี ร
1LT Tawee Malitong หัวหนา แผนก หัวหนา แผนก
ร.ต.สเุ ทพ ใจทำดี COL Nithinart Chaitaveep COL Pradit Kaewsatien
2LT Suthep Jaithamdee Chief Chief
จ.ส.อ.ธนติ ตราชู พ.ท.หญงิ วัชรี โยคะนติ ย ร.อ.หญงิ ขวัญอนงค ยังพะกลู
SM1 Tharnit Trachoo LTC Watcharee Yokanit CPT Khwanong Youngpakool
นาย วิทยา คลา ยพนั ธุ ร.อ.หญงิ กรองกาญจน สายพณิ ร.ท.นฤพน คตุ ตะสิงคี
Mr. Vidhaya Klaibhan CPT Krongkan Saipin 1LT Narupon Kuttasingkee
นาย สมรรถชยั รัตนธรรม ร.อ.กาญจน ทัตตานนท จ.ส.อ.ไชยยะ จนั ทรชู
Mr. Samadchai Lattanatam CPT Karn Tattanod SM1 Chaiya Junchoo
นาย สหรฐั พันธุเ อก จ.ส.อ.หญิง กมลวรรณ ศิรวิ ฒั นกุล จ.ส.อ.อศั ราวุฒิ บุญเชยี งมา
Mr. Saharat Phanake SM1 Kamonwan Siriwatthanakul SM1 Aussarawut Boonchiangmar
จ.ส.อ.วรี ะ บญุ โสม
แผนกพยาธิวิทยา SM1 Weera Boonsom
Pathology Section จ.ส.ต.หญงิ บุณยวีร จนั ดาหาญ
พ.ท.หญิง สชุ ชนา แทบประสทิ ธิ์ SM3 Boonyawee Jandahan
หัวหนาแผนก
LTC Sutchana Tabprasit
Chief
ร.อ.หญิง มณรี ตั น สมศรี
CPT Maneerat Somsri
จ.ส.อ.เกียรติศกั ดิ์ สมศรี
SM1 Kiatisak Somsri
จ.ส.อ.วิษณุ บุณยอด
SM1 Vitsanu Boonyod
น.ส.ชนกนรรณ ทิมใหผล
Ms. Chanoknun Thimhaipol
ANNUAL REPORT 2017 ix
สถาบนั วจิ ัยวทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองวเิ คราะห 2560
Analysis Division 2017
พ.อ.หญิง ดวงพร พลู สุขสมบัติ
ผอู ำนวยการกองวเิ คราะห
COL Duangporn Phulsuksombati
Director, Analysis Division
พ.อ.คุณากร คณา
รองผูอ ำนวยการกองวเิ คราะห
COL Kunakorn Kana
Deputy Director, Analysis Division
สวนบังคบั บญั ชา แผนกชวี เคมี PแrผoนduกcผtลioิตnแaลnะdคSวtบaคndมุ aมrdาตizรaฐtiาoนn
Commanding Administration Biochemistry Section Control Section
จ.ส.อ.หญงิ นิตยา แมป ระเสรฐิ พ.ท.หญิง ธนติ า วงษจ ินดา
SM1 Nittaya Maeprasert หวั หนาแผนก พ.ท.อรรถสทิ ธ์ิ ประดษิ ฐพรกลู
นาง เรวดี คงอยูเ ยน็ LTC Thanita Wongjinda หวั หนาแผนก
Mrs. Rawadee Kongyuyen Chief LTC Athasit Praditpornkul
น.ส. จิตสภุ า พุกจนิ ดา ร.อ.หญิง พอฤทยั กฤติกานารา Chief
Ms. Jitsupa Pukjinda CPT Porruthai Kittikanara พ.ต.สมรรถ ปรกี ลาง
จ.ส.อ.หญิง ลาวัลย อเนกฤทธ์ิ MAJ Samat Preeklang
แผนกสัตวท ดลอง SM1 Lawan Anakerit ร.อ.มนัสวี ทองศฤงคลี
Laboratory Animal Section จ.ส.อ.หญงิ สกุ ัญญา ลาภโต CPT Manassawee Thongsringklee
พ.ท.นพดล แสงจันทร SM1 Sukanya Larpto จ.ส.อ.วิระ ทองพมุ
หัวหนาแผนก จ.ส.อ.หญงิ พมิ ลรัตน สนธิ SM1 Vira Thongpum
LTC Noppadon Sangjan SM1 Pimolrat Sonti นาย วีระศักดิ์ แสงอรุณ
Chief จ.ส.อ.หญิง สำเนยี ง ศรโี พธิ์ Mr. Weerasak Sangarun
ร.อ.ภัทร กอมณี SM1 Sumneang Sripho น.ส.ปยาภัสร ยังรอด
CPT Pat Kormanee น.ส.ขวญั ตา ราเสด Ms. Piyapas Yongrod
จ.ส.อ.ยุทธพงษ สดุ สวาท Ms. Kwanta Rasad
SM1 Yuttapong Sudsavart น.ส.ศรสวรรค คำมี แผนกยาเสพตดิ และพษิ วิทยา
จ.ส.อ.อนภุ าพ อซี า Ms. Sornsawan Kommee Narcotics and Toxicology Section
SM1 Anuparp Esa น.ส.เขมมิกา เข็มทอง พ.ท.หญงิ ดรุณี อเุ ทนนาม
นาย พิสษิ ฐ เรืองณรงค Ms. Kemmigar Kemthong หวั หนา แผนก
Mr. Pisit Ruengnarong น.ส.สุชาดา พุมไชย LTC Darunee Utennam
นาย มานพ ภยู นิ ดี Ms. Suchada Pumchai Chief
Mr. Manop Puyindee นาย สเุ ทพ เสนากิจ ร.อ.หญงิ สุมาลี ผาจันทร
นาย อนสุ รณ สะฮะ Mr. Sutap Senakij CPT Sumalee Phajan
Mr. Anusorn Saha จ.ส.อ.จิรวัฒน เมืองโคมพัส
นาย สุรพนั ธ ดสิ ภักดี SM1 Jirawat Muangkhompat
Mr. Suraphan Dissapakdee จ.ส.ท.อาทติ ย แสงสวาง
SM2 Arthit Sangsawang
น.ส.วรรณกมล ทองนวล
Ms. Wankamon Thongnual
นาย พรเกษม รกั ษาเคน
Mr. Pornkasem Raksaken
x รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ภารกจิ
สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร มีหน้าที่วางแผนงานพัฒนาโครงการวิจัยประสานงานอ�ำนวยการ
ด�ำเนินการวิจัยด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร และจัดท�ำคู่มือเอกสารเวชนิทัศน์ เพื่อสนับสนุนการปฏิบัติการทางทหาร
รวมทง้ั พฒั นาสขุ ภาพอนามยั และคณุ ภาพชวี ติ ทดี่ ขี องกำ� ลงั พลกองทพั บก มผี อู้ ำ� นวยการสถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์
ทหารเป็นผู้รับผิดชอบ
การแบ่งมอบ
เป็นหนว่ ยขน้ึ ตรง ศูนย์อำ� นวยการแพทย์พระมงกุฎเกลา้ กรมแพทยท์ หารบก
อัตรากำ� ลังพล ปงี บประมาณ 2560
สถาบนั วิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร มีอตั ราก�ำลงั พลทง้ั ส้นิ 117 นาย เปน็ นายทหารสญั ญาบัตร 41 นาย
นายทหารประทวน 40 นาย ลูกจา้ งประจ�ำ 7 นาย ลกู จา้ งชวั่ คราว 8 นาย และพนกั งานราชการ 21 นาย โดยแบ่งเปน็ คุณวฒุ ิ
ปรญิ ญาเอกหรอื เทียบเทา่ 9 นาย ปริญญาโท 19 นาย ปรญิ ญาตรี 43 นาย และตำ�่ กว่าปรญิ ญาตรี 46 นาย
18% 35% นายทหารสัญญาบตั ร
7% นายทหารประทวน
6% ลกู จางประจำ
ลกู จา งชัว่ คราว
34% พนักงานราชการ
ภาพท่ี 1 อตั ราก�ำลังพล ปี 2560 จำ� แนกตามกลมุ่ ชนั้ ยศ
ANNUAL REPORT 2017 xi
สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
จำนวน (คน)
50
45 43 46
40
35
30
25
20 19
15
10 9 ปรญิ ญาโท
5
0
ปรญิ ญาเอก/เทยี บเทา ปริญญาตรี ตำ่ กวา ปรญิ ญาตรี คุณวฒุ ิ
ภาพท่ี 2 จ�ำนวนกำ� ลงั พลนักวชิ าการ ปี 2560 จำ� แนกตามคณุ วุฒิ
การเงนิ และงบประมาณ
ปีงบประมาณ 2560 การดำ� เนนิ งานดา้ นการเงนิ และงบประมาณ สำ� หรับเงนิ งบประมาณมกี ารตรวจสอบ และ
ควบคุมการเบิกจ่าย รวมจ�ำนวน 245 ฎีกา และเงินนอกงบประมาณ มีการด�ำเนินการจัดท�ำหน้างบใบส�ำคัญ ใบน�ำส่ง
ใบถอนเงิน ใบสรุปจา่ ย และใบฝากเงนิ รวมจ�ำนวน 854 ฉบับ
เงินงบประมาณปี 2560 มกี ารใช้จา่ ยรวมทัง้ สน้ิ 43.27 ลา้ นบาท ได้แก่ งบงานก�ำลงั พล 34.48 ล้านบาท งบงาน
บรหิ ารงานและบริหารหนว่ ย 2.76 ล้านบาท งบงานสง่ ก�ำลงั และซอ่ มบำ� รุงยทุ โธปกรณ์ 5.34 ลา้ นบาท และงบงานการแพทย์
0.69 ล้านบาท
จำนวนเงิน (ลา นบาท) งบงานกำลังพล
งบงานบรหิ าร
40 งานบรหิ ารหนวย
35 งบสงกำลังซอมบำรุงฯ
30 งบงานการแพทย
25
20 2560 ป พ.ศ.
15
10
5
0 2556 2557 2558 2559
ภาพที่ 3 เปรียบเทยี บเงนิ งบประมาณ ประจ�ำปี 2556 – 2560
งบ/ปีงบประมาณ (ล้านบาท) 2556 2557 2558 2559 2560
งบงานกำ� ลังพล 33.45 34.20 33.64 33.48 34.48
งบงานบริหารงานบรหิ ารหน่วย 2.57 2.58 2.71 2.72 2.76
งบส่งก�ำลงั ซอ่ มบำ� รุงฯ 4.65 4.92 4.95 13.95 5.34
งบงานการแพทย์ 0.78 0.86 0.46 0.65 0.69
งบโครงการเสริมสร้างหน่วยและยทุ โธปกรณ์ ปี 2560 (กรมแพทยท์ หารบก ควบคมุ งบประมาณ)
xii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
งานธรุ การ
ปีงบประมาณ 2560 การด�ำเนนิ งานดา้ นสารบรรณ และธุรการ รวมจำ� นวนทั้งสิ้น 5,336 เร่ือง
ตารางท่ี 1 สถติ งิ านธรุ การประจ�ำปี 2560 (ต.ค.59 - ก.ย.60)
ลำ� ดับ รายการ ปี 2560 (จ�ำนวน)
1 หนังสอื รับจากภายนอก 2,997 เรื่อง
2 หนังสือส่งออกภายนอก 1,177 เร่ือง
3 หนังสอื รับภายในหน่วย 115 เรอ่ื ง
4 หนังสือสง่ ภายในหนว่ ย 840 เรื่อง
5 แตง่ ต้งั คณะกรรมการตา่ ง ๆ 207 คร้ัง
งานฝกึ ศึกษา ประชมุ สมั มนา อบรมวิชาการ
ในปงี บประมาณ 2560 มจี �ำนวนข้าราชการสถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร เข้ารบั การศึกษาในสถาน
ศกึ ษาท้งั ในและนอกกระทรวงกลาโหม จ�ำนวน 6 นาย ประชุมอบรม สมั มนาวิชาการ ทง้ั ในและต่างประเทศ จำ� นวน 81 ครงั้
เป็นวทิ ยากรพิเศษ จำ� นวน 26 ครัง้ และจัดบรรยายวชิ าการในหน่วย จำ� นวน 6 ครง้ั
ตารางท่ี 2 สถิตงิ านฝึกศึกษา อบรม และสมั มนา ประจำ� ปี 2560
ลำ� ดบั รายการ ปี 2560 (จ�ำนวน)
1 ศกึ ษา
1.1 ในกระทรวงกลาโหม 6 นาย
1.2 นอกกระทรวงกลาโหม 0 นาย
2 ประชุมอบรม สัมมนา วิชาการ
2.1 ในประเทศ 74 คร้ัง
2.2 ต่างประเทศ 7 คร้งั
3 เปน็ วิทยากร 26 ครัง้
4 บรรยายวชิ าการในหน่วย 6 คร้ัง
ANNUAL REPORT 2017 xiii
สถาบันวจิ ัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ตารางท่ี 3 ประชุม สัมมนา อบรมวชิ าการ ในประเทศ ปงี บประมาณ 2560
วัน เดอื น ป ี รายการ
6 ตุลาคม 2559 ประชุมคณะกรรมการประสานงานอนสุ ญั ญาห้ามอาวธุ ชีวภาพ คร้ังที่ 1/2559 ณ หอ้ งประชมุ
720 ชนั้ 7 อาคารสำ� นกั งานพฒั นาวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี (สวทช.) ถนนพระรามที่ 6 กรงุ เทพฯ
13 ตลุ าคม 2559 ประชุมคณะกรรมการสภาเทคนคิ การแพทย์ ครง้ั ท่ี 10/2559 ณ หอ้ งประชมุ อรนเิ วศน์ ช้ัน 4
สมาคมเทคนคิ การแพทยแ์ ห่งประเทศไทยในพระอุปถัมภ์ฯ ซอยรามอนิ ทรา 52/1 แขวง/เขต
คนั นายาว กรงุ เทพฯ
14 ตุลาคม 2559 นกั เรียนแพทย์ทหาร Second Military Medical University (SMMU) สาธารณรัฐประชาชนจนี
จำ� นวน 4 นาย เข้าดูงาน ณ กองวจิ ัย สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
26 - 28 ตลุ าคม 2559 อบรมหลกั สตู ร “นักวิชาการสร้างสุของคก์ ร” ณ โรงแรมเดอะ รอยลั เจมส์ กอลฟ์ รีสอรท์
อำ� เภอพุทธมณฑล จงั หวดั นครปฐม
3 พฤศจิกายน 2559 ประชุมคณะกรรมการ กล่ันกรองการบริหารงานวิจัยและพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
การทหารของ วท.กห. (คณะกลั่นกรอง) ครั้งท่ี 4/2559 ณ ห้องประชุม ส�ำนักงานวิจัยและ
พัฒนาการทหาร กระทรวงกลาโหม ชั้น 3 อาคารส�ำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม (ศรีสมาน)
จังหวดั นนทบุรี
3 - 4 พฤศจกิ ายน 2559 ประชมุ สัมมนา เรอ่ื ง “Hematology & Urinalysis in 2016”
ณ เอ สตาร์ ภแู ล วลั เล่ย์ จังหวดั เชยี งราย
14 พฤศจิกายน 2559 ประชมุ เพอ่ื ตดิ ตามความคบื หนา้ และความรว่ มมอื ในการดำ� เนนิ โครงการเตรยี มความพรอ้ มรบั มอื
โรคอบุ ตั ใิ หม่ และการจดั สรา้ งหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารชวี นริ ภยั รบั ภยั คกุ คามทางชวี ภาพเพอื่ ความมน่ั คง
ณ หอ้ งประชุม กองบัญชาการ กรมแพทย์ทหารบก ช้ัน 2 อาคารกรมแพทยท์ หารบก กรุงเทพฯ
17 - 18 พฤศจกิ ายน 2559 ประชมุ วิชาการประจ�ำปี ครัง้ ที่ 26 ของสมาคมไวรัสวิทยา (ประเทศไทย)
ณ โรงแรม เอสดี อเวนวิ กรงุ เทพฯ
18 พฤศจิกายน 2559 ประชุมเครือข่ายพยาธิวิทยาคลินิก กรมแพทย์ทหารบก ครั้งท่ี 13 เร่ือง “Clinical Pathology
Network 2016: Laboratory Support in Emerging infection Disease” ณ ห้องประชุม
ดุสิตธานี ช้ัน 10 อาคารเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า
กรงุ เทพฯ
30 พฤศจิกายน - ประชุมทีมวิจัย เรื่อง “การศึกษาชนิดไรอ่อน ชนิดหนู และอัตราการพบเช้ือก่อโรคสครับไทฟัส
2 ธันวาคม 2559 ในหนใู นพนื้ ทแ่ี หลง่ ทอ่ งเทยี่ วเชงิ อนรุ กั ษ์ และแหลง่ ทอ่ งเทยี่ วเชงิ เกษตรในพน้ื ทภ่ี าคใตป้ ระเทศไทย”
ณ ลอ่ งแก่งชมดาวรสี อร์ท อ�ำเภอปา่ พะยอม จังหวัดพทั ลงุ
7 - 9 ธนั วาคม 2559 ประชมุ วชิ าการนานาชาตดิ า้ นโรคเขตรอ้ น Joint International Tropical Medicine Meeting 2016
ณ โรงแรมอมารวี อเตอรเ์ กท กรงุ เทพฯ
8 - 9 และ 13 - 14 สัมมนา “แลกเปลย่ี นเรียนรดู้ า้ นการประเมินผลการตรวจวิเคราะห์จากภายนอก”
ธันวาคม 2559 ณ หอ้ งประชมุ โรงแรมอมารี ดอนเมือง กรงุ เทพฯ
14 - 16 ธนั วาคม 2559 สัมมนาเชิงปฏบิ ัตกิ าร เรอื่ ง “การบรหิ ารจดั การทรพั ยส์ นิ ทางปัญญากบั การวจิ ัยและพฒั นาการ
ทางทหารกองทพั บก” ณ สวนไทรโยครสี อรท์ อ�ำเภอไทรโยค จงั หวดั กาญจนบรุ ี
26 - 30 ธนั วาคม 2559 บุคลากรจากศูนยก์ ารเฝ้าระวัง และติดตามโรคจากสัตวป์ า่ สัตวต์ า่ งถนิ่ และสัตว์อพยพ
คณะสตั วแพทย ์ มหาวทิ ยาลยั มหดิ ล เขา้ ดงู าน ณ กองวจิ ยั สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
xiv รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วัน เดอื น ป ี รายการ
4 มกราคม 2560 ประชมุ เพอ่ื ตดิ ตามความกา้ วหนา้ การดำ� เนนิ งานการกำ� จดั โรคไขม้ าลาเรยี แหง่ ชาติ ณ หอ้ งประชมุ
ประเมนิ จนั ทวิมล ช้นั 6 อาคาร 1 กรมควบคมุ โรค กระทรวงสาธารณสขุ จงั หวัดนนทบรุ ี
6 มกราคม 2560 ประชมุ เรือ่ ง “การเตรียมความพรอ้ มในการสมคั รขอรับรางวัล United Nations Public Service
Awards ประจำ� ปี ค.ศ.2017 ณ ห้องแกรนดบ์ อลรูม ชนั้ 3 โรงแรมเซน็ จรู ่ี พารค์ กรุงเทพฯ
16 มกราคม 2560 ประชุมโครงการจัดตั้งศูนย์ความเป็นเลิศทางการแพทย์ ณ ห้องประชุม ศูนย์อ�ำนวยการแพทย์
พระมงกุฎเกล้า ชัน้ 2 กรงุ เทพฯ
16 - 20 มกราคม 2560 ประชุมเพ่ือทบทวนและปรับปรุงแนวทางการด�ำเนินงานเฝ้าระวังอุบัติการณ์การติดเชื้อเอชไอวี
รายใหม่ ณ กรมควบคมุ โรค กระทรวงสาธารณสุข จงั หวัดนนทบรุ ี
17 มกราคม 2560 ประชุมในฐานะผู้เชี่ยวชาญด้านการสร้างเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิต เพื่อพิจารณาโครงการ
ภายใต้ความรับผิดชอบของส�ำนักสนับสนุนภาวะองค์กร ณ ห้องประชุม 501 อาคารเรียนรู้
สขุ ภาวะ ซอยงามดพู ลี สำ� นักงานกองทุนสนบั สนุนการสร้างเสรมิ สุขภาพ กรุงเทพฯ
20 มกราคม 2560 สมั มนาวชิ าการ 8th Sysmex Scientific Seminar เรอ่ื ง “Sysmnex – Leading the Advancement
of Clinical Diagnostics” ณ ห้องแกรนด์บอลรูม ไทยจิตรลดา โรงแรมแบงค็อก แมรอิ อท มากีส์
ควนี ส์ ปารค์ กรงุ เทพฯ
23 - 24 มกราคม 2560 ประชุมทางวชิ าการโรคตดิ เช้อื ไวรัสท่เี ปน็ ปญั หาในประเทศไทย ปี 2560
ณ โรงแรมรอยัล ริเวอร์ เขตบางพลดั กรงุ เทพฯ
24 มกราคม 2560 สัมมนาผู้บริหาร หัวข้อ “นวัตกรรมสร้างองค์การสุขภาพดี บุคลากรมีความสุข และเก่งภาษา
องั กฤษ” ณ หอ้ งประชมุ พลงั ชวี ติ ชนั้ 2 อาคารรา้ นคา้ สวสั ดกิ ารทหารอากาศดอนเมอื ง กรงุ เทพฯ
24 - 27 มกราคม 2560 สัมมนาการบรหิ ารทางการเงนิ และการบญั ชี คร้ังที่ 32 ประจำ� ปงี บประมาณ 2560
ณ สำ� นักงานตรวจภายในกองทัพบก และโรงแรมเดอะ ลอฟท์ ซีไซด์ ศรีราชา จังหวัดชลบุรี
30 - 31 มกราคม 2560 สัมมนาคณะกรรมการก�ำกับดูแลการเลี้ยงและใช้สัตว์เพื่องานทางวิทยาศาสตร์ของสถานท่ี
ด�ำเนนิ การ (คกส.) ณ ห้องเจา้ พระยา บอลรมู โรงแรมเจา้ พระยาปารค์ กรงุ เทพฯ
8 - 10 กุมภาพันธ์ 2560 ประชุมเชงิ ปฏิบตั กิ ารการจดั ทำ� แผนปฏบิ ตั ิการรว่ มก�ำจัดโรคไขม้ าลาเรยี ประเทศไทย
ณ โรงแรมรอยลั ฮลิ ล์ กอล์ฟ รสี อร์ท แอนด์ สปา จังหวดั นครนายก
14 กุมภาพันธ์ 2560 ประชมุ คณะกรรมการศกึ ษากรมแพทยท์ หารบก ครงั้ ท่ี 3/2560
ณ หอ้ งประชมุ กรมแพทยท์ หารบก ชัน้ 2 กรุงเทพฯ
23 กุมภาพนั ธ์ 2560 ประชุมสรุปผลโครงการมาตรฐานทองโลหิตวิทยา ประจ�ำปี 2559 ณ ห้องบรรยาย 218 ชั้น 2
อาคารปยิ ชาติ คณะสหเวชศาสตร์ มหาวิทยาลยั ธรรมศาสตร์ จังหวดั ปทุมธานี
23 กุมภาพันธ์ 2560 ประชมุ วชิ าการและประชมุ ใหญส่ ามญั ประจำ� ปี ครงั้ ท่ี 59 ของสมาคมแพทยท์ หารแหง่ ประเทศไทย
ในหัวข้อเรื่อง “พระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
ต่อการแพทย์ทหารต�ำรวจ” ณ ห้องประชุม พลอากาศเอกประพันธ์ ธูปะเตมีย์ ช้ัน 3 อาคาร
คมุ้ เกล้า โรงพยาบาลภมู ิพลอดลุ ยเดช กรงุ เทพฯ
28 กุมภาพนั ธ์ 2560 ประชมุ คณะกรรมการชมรมเลปโตสไปโรสสิ แหง่ ประเทศไทย ครงั้ ท่ี 1/2560
ณ ห้องประชมุ เทพสวุ รรณ อาคาร 3 ชนั้ 5 ส�ำนกั โรคติดตอ่ ท่วั ไป กรมควบคมุ โรค กรงุ เทพฯ
1 – 10 มนี าคม 2560 Captian Atsushi Kurokawa แพทย์กองก�ำลังปอ้ งกันตนเองทางบก ประเทศญป่ี ่นุ
เขา้ ดูงาน ณ กองวจิ ยั สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ANNUAL REPORT 2017 xv
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วนั เดอื น ป ี รายการ
13 - 14 มีนาคม 2560 สมั มนา “หน่วยงานวจิ ัยของกองทัพบก กับ Thailand 4.0”
ณ รอยลั ฮลิ ล์ กอล์ฟ รสี อร์ท แอนด์ สปา จงั หวัดนครนายก
16 มนี าคม 2560 สัมมนา เร่ือง “แลกเปลี่ยนความรูด้ า้ นวชิ าการหอ้ งปฏิบัตกิ ารทขี่ อการรับรองจากส�ำนกั มาตรฐาน
ห้องปฏบิ ัตกิ าร” ณ โรงแรมแอมบาสเดอร์ กรุงเทพฯ
17 มีนาคม 2560 ประชมุ เพือ่ หารือเกี่ยวกับแนวทางการพฒั นาระบบบริหารงานวจิ ัยของ กรมแพทย์ทหารบก
ณ สำ� นักงานรองเจ้ากรมแพทยท์ หารบก กรมแพทย์ทหารบก กรุงเทพฯ
20 - 21 มีนาคม 2560 อบรมนกั วจิ ยั เพือ่ ผลติ ผลงานคณุ ภาพ เรื่อง Proposal Development and Manuscript
Writing for Higher Impact Factor Journals
ณ โรงแรม เมอรเ์ คยี ว พทั ยา โอเชียน รสี อรท์ จงั หวดั ชลบรุ ี
22 - 24 มนี าคม 2560 ประชุมใหญ่สามัญประจ�ำปี 2560 42nd Annual Meeting of the Dermatological Society of
Thailand (DST) in Conjunction with Meeting of the International Contact Dermatitis
Research Group (ICDRG) โรงแรม เซน็ ทาร่า แกรนด ์ ชัน้ 22 เซน็ ทรลั เวิลด์ กรงุ เทพฯ
22 - 24 มนี าคม 2560 อบรมวิจัยเชิงปฏิบัติการ ประจ�ำปี 2560 ณ ส�ำนักงานวิจัยและพัฒนาการทางทหารกองทัพบก
กรุงเทพฯ
23 มีนาคม 2560 ประชมุ คณะกรรมการศกึ ษากรมแพทยท์ หารบก ครงั้ ที่ 4/2560
ณ หอ้ งประชมุ กรมแพทยท์ หารบก ช้ัน 2 กรงุ เทพฯ
28 มีนาคม 2560 ประชุมคณะกรรมการชมรมเลปโตสไปโรสีสแห่งประเทศไทย คร้ังท่ี 2/2560 ณ ห้องประชุม
ชม เทพยสุวรรณ อาคาร 3 ชั้น 5 สำ� นักโรคติดตอ่ ท่ัวไป กรมควบคุมโรค จงั หวัดนนทบุรี
30 มีนาคม 2560 ประชมุ ชแ้ี จง “การใหข้ อ้ มลู ในระบบอเิ ลก็ ทรอนกิ สเ์ พอ่ื รายงานประจำ� 6 เดอื น ของคณะกรรมการ
กำ� กบั ดแู ลการดำ� เนนิ การตอ่ สตั วเ์ พอ่ื งานทางวทิ ยาศาสตรข์ องสถานทด่ี ำ� เนนิ การ (คกส.) และสถติ ิ
การเลี้ยงและใช้สัตว์เพ่ืองานทางวิทยาศาสตร์ ตามพระราชบัญญัติเพื่องานทางวิทยาศาสตร์
พ.ศ. 2558” ณ โรงแรมเซน็ จรู ี่ พาร์ค ถนนราชปรารภ ประตูนำ้� -อนุสาวรยี ์ชยั สมรภมู ิ กรุงเทพฯ
19 เมษายน 2560 ประชมุ คณะกรรมการสภาเทคนคิ การแพทย์ ครงั้ ท่ี 4/2560 ณ หอ้ งประชมุ อรนเิ วศน์ ชนั้ 4 สมาคม
เทคนคิ การแพทยแ์ หง่ ประเทศไทยในพระอปุ ถัมภ ์ แขวง/เขตคนั นายาว กรุงเทพฯ
27 เมษายน 2560 ประชุมสภาวิทยาลยั แพทยศาสตรพ์ ระมงกฎุ เกล้า ครัง้ ท่ี 2/2560 ณ ห้องระพี สาครกิ ชัน้ 3
อาคารพระมงกฎุ เกล้าเวชวทิ ยา วิทยาลยั แพทยศาสตรพ์ ระมงกุฎเกล้า กรงุ เทพฯ
5 พฤษภาคม 2560 อาจารยแ์ ละนิสติ ระดับบัณฑติ ศกึ ษา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลยั นเรศวร จำ� นวน 17 คน
เขา้ ดูงาน ณ กองวจิ ยั สถาบันวิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
18 - 19 พฤษภาคม 2560 อบรมเชิงปฏบิ ตั ิการ “การจัดทำ� บัญชี เงนิ รายรบั สถานพยาบาล”
ณ โรงเรียนเสนารักษ์ กรมแพทย์ทหารบก กรงุ เทพฯ
26 พฤษภาคม 2560 ประชมุ คณะอนุกรรมการบรหิ ารงานวจิ ัยและพฒั นาวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยีการทหาร
กระทรวงกลาโหม (อกวท.กห.บรหิ าร) ครั้งท่ี 3/2560 ณ ห้องประชุม วท.กห. ช้นั 3 อาคาร สป.
(ศรสี มาน) จังหวดั นนทบรุ ี
31 พฤษภาคม 2560 ประชมุ คณะกรรมการประสานงานอนสุ ัญญาหา้ มอาวุธชีวภาพ คร้งั ท่ี 1 ประจำ� ปี 2560
ณ ห้องประชมุ 720 ช้ัน 7 อาคาร สวทช. ถนน พระราม 6 กรุงเทพฯ
2 มถิ นุ ายน 2560 ประชมุ คณะกรรมการศกึ ษากรมแพทยท์ หารบก ครง้ั ที่ 6/2560 ณ หอ้ งประชมุ กรมแพทยท์ หารบก
ช้ัน 2 กรุงเทพฯ
xvi รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วนั เดอื น ป ี รายการ
5 มิถุนายน – นักศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหิดล จำ� นวน 1 คน เข้าศึกษาดูงาน
28 กรกฎาคม 2560 ณ กองวิจยั สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
5 - 9 มถิ นุ ายน 2560 ประชมุ การอบรมเชงิ ปฏบิ ัติการสำ� หรับเจ้าหนา้ ทีค่ วามปลอกภัยทางชวี ภาพ คร้ังที่ 2
(Workshop for Biosafety Officer : BSO-II) ณ โรงแรมเอสดี อเวนวิ ปิ่นเกลา้ กรุงเทพฯ
8 มถิ นุ ายน 2560 ประชมุ แตง่ ตง้ั คณะกรรมการพฒั นาหลกั นยิ มและเอกสารแปลตำ� ราตา่ งประเทศ เหลา่ สายแพทย์
(ตัวแทน) ณ ห้องประชมุ กรมแพทยท์ หารบก ชน้ั 2 กรงุ เทพฯ
12 มถิ ุนายน 2560 โครงการสัมมนา เรอื่ ง National Biobanks and Bioresource: Prospects for Standardization
and Networking ณ โรงแรมนารายณ์ กรงุ เทพฯ
12 - 14 มิถุนายน 2560 โครงการสมั มนาเครือขา่ ยนิตพิ ิษวทิ ยาแหง่ ประเทศไทย
ณ หอ้ ง Basil ชัน้ 3 โรงแรมเบสท์ เวสเทริ ์น พลสั แวนด้า แกรนดโ์ ฮเตล็ จังหวดั นนทบรุ ี
14 มิถุนายน 2560 สัมมนา เร่ือง “การตรวจวินิจฉัยโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ด้วยเทคนิค Multiplex Real-Time PCR
Technique” ณ ศนู ย์ฝกึ อบรมกบิ ไทย จำ� กัด กรงุ เทพฯ
14 มถิ ุนายน 2560 การบรรยาย เรอ่ื ง “เขียน Manuscript อย่างไรใหไ้ ดต้ ีพิมพ”์
ณ ห้องประชุม 302 สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร กรุงเทพฯ
14 - 15 มถิ นุ ายน 2560 ประชุมเชงิ ปฏบิ ัติการ การจัดทำ� กลยทุ ธเ์ พ่อื สรา้ งองคก์ รแห่งความสุข 4.0
ณ หอ้ งประชุม อนิ ฟนิ ติ ้ี 1 ช้ัน 7 โรงแรมเอทัส ลมุ พนิ ี กรงุ เทพฯ
20 - 23 มิถนุ ายน 2560 ประชมุ วชิ าการประจำ� ปี ในหวั ขอ้ “Advanced IACUC Training and Current Issues on Laboratory
Animal Research and Precision Therapy”
ณ หอ้ งจามจุรี บอลรมู โรงแรมปทุมวนั พริน๊ เซส กรุงเทพฯ
26 - 28 มิถุนายน 2560 ประชุมวิชาการ “AFRIMS Malaria Elimination Meeting” ภายใต้หัวข้อ “การเสริมสร้าง
ความรว่ มมอื ระหวา่ งพลเรอื นและทหาร เพอ่ื เรง่ รดั กำ� จดั โรคมาลาเลยี ในภมู ภิ าคเอเชยี ตะวนั ออก
เฉียงใต”้ (Enhancing Civilian – Military Coopreation to Accelerate Malaria Elimination in
Southeast Asia) ณ โรงแรม เดอะ สุโกศล กรุงเทพฯ
28 - 30 มิถนุ ายน 2560 ประชมุ วชิ าการประจำ� ปที างเทคนคิ การแพทย์ ครงั้ ท่ี 41 ภายใตแ้ นวคดิ “MT 4.0 for Advancement
of Thailand” ณ อมิ แพ็คฟอร่มั เมอื งทองธานี อ.ปากเกร็ด จงั หวัดนนทบุรี
5 กรกฎาคม 2560 ประชุมคณะกรรมการด้านการวิจัย กรมแพทยท์ หารบก คร้งั ที่ 1/2560
ณ ห้องประชุมกรมแพทย์ทหารบก ช้นั 2 กรงุ เทพฯ
6 - 7 กรกฎาคม 2560 ประชุมสัมมนาวิชาการผู้บริหารหน่วยสายแพทย์สี่เหล่า ในหัวข้อ “การประสานความร่วมมือ
ทางการแพทยท์ หารต�ำรวจ ในการดูแลผูป้ ว่ ยเจ็บภาวะวกิ ฤติ”
ณ เดอะรเี จน้ ท์ ชะอ�ำบีช รสี อรท์ จงั หวดั เพชรบุรี
14 กรกฎาคม 2560 ประชมุ หารอื แนวทางและความรว่ มมอื ในการขบั เคลอ่ื นการดำ� เนนิ งานสรา้ งเสรมิ สขุ ภาพกำ� ลงั พล
ทบ. ณ ห้องประชมุ กรมแพทยท์ หารบก ชน้ั 2 กรุงเทพฯ
17 กรกฎาคม 2560 ประชุมพิจารณาหลักเกณฑ์แนวทางการคัดเลือกแพทย์ประจ�ำบ้าน ประจ�ำปีการฝึกอบรม 2561
ณ ห้องประชมุ กรมแพทยท์ หารบก ช้ัน 2 กรุงเทพฯ
19 - 21 กรกฎาคม 2560 ประชมุ วชิ าการยาเสพตดิ แหง่ ชาติ ครง้ั ที่ 18 ในหวั ขอ้ “นอ้ มนำ� ศาสตรพ์ ระราชาสกู่ ารแกไ้ ขปญั หา
ยาเสพตดิ ” ณ ห้องประชุม อิมแพค คอนเวนชัน่ เซ็นเตอร์ ฮอลล์ 9 เมอื งทองธานี จงั หวัดนนทบุรี
19 - 22 กรกฎาคม 2560 ประชมุ วชิ าการวคั ซีนแห่งชาติ ครัง้ ท่ี 8 ประจำ� ปี 2560
ณ โรงแรม เดอะ เบอร์เคลีย์ ประตูนำ�้ กรุงเทพฯ
ANNUAL REPORT 2017 xvii
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วัน เดือน ป ี รายการ
25 - 27 กรกฎาคม ประชุมวิชาการ “การเล้ียงและใช้สัตว์เพ่ืองานทางวิทยาศาสตร์” ครั้งที่ 6 ณ ห้องเลอ คองคอร์ด
2560 บอลรูม ชัน้ 2 โรงแรมสวสิ โซเทล เลอ คองคอร์ด ถนนรัชดาภิเษก เขตห้วยขวาง กรงุ เทพฯ
1 - 4 สงิ หาคม 2560 ประชมุ วชิ าการ และการฝกึ อบรมเชงิ ปฏบิ ตั กิ าร ในหวั ขอ้ “Diagnostic Techniques for Investigation
of Influenza and other Respiratory Viruses : Molecular Diagnosis, Virus Isolation and
Immunological Assays” ณ โรงแรมเอสดี อเวนวิ กรุงเทพฯ
3 สงิ หาคม 2560 กรรมการสอบวิทยานิพนธ์ นักศึกษาปริญญาโท สาขาวิชากายวิภาคศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์
ศิริราชพยาบาล ม.มหดิ ล กรงุ เทพฯ
7 - 10 สงิ หาคม 2560 โครงการสมั มนาเครอื ขา่ ยนิติพิษวิทยาแหง่ ประเทศไทย ชว่ งท่ี 2
ณ ห้องประชุม ชั้น 23 ห้อง 2304 สำ� นกั งานเลขาธกิ ารวฒุ ิสภา เขตบางซ่ือ กรุงเทพฯ
10 - 11 สงิ หาคม 2560 อบรมเชงิ ปฏบิ ัติการเร่ือง “Method Verification and Uncertainty”
ณ อาคารวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี คณะเทคนคิ การแพทย์ ม.มหิดล กรุงเทพฯ
15 - 16 สงิ หาคม 2560 อบรม เรอ่ื ง “ผเู้ ขา้ รับใบอนญุ าตใช้สัตวเ์ พ่ืองานทางวิทยาศาสตร์” คร้งั ท่ี 24/2560 ณ หอ้ งแกรนด์
บอลรูม ชนั้ 3 โรงแรมเซนจรู ี่ พารค์ ถนนราชปรารภ ประตูน�้ำอนสุ าวรยี ์ชยั สมรภูมิ กรงุ เทพฯ
17 สิงหาคม 2560 เขา้ ร่วมกิจกรรม GISTDA Innovation Day 2017: The Power of Space & GI Technology
ณ ห้อง World Ballroom ABC โรงแรม เซ็นทารา่ แกรนด์ แอท เซ็นทรลั เวิลด์ กรงุ เทพฯ
17 สิงหาคม 2560 ประชุมวพิ ากษ์ (ร่าง) ยุทธศาสตรก์ ารวจิ ยั รายประเด็นดา้ นคอรร์ ัปชนั
ณ ห้อง Salon A ชนั้ 2 โรงแรมสวิสโซเทล เลอ คองคอรด์ กรุงเทพฯ
17 - 18 สงิ หาคม 2560 อบรมเชิงปฏบิ ัติการเรอ่ื ง “การดูแลและเทคนคิ ปฏบิ ตั ิกับสัตวท์ ดลอง” รุน่ ท่ี 16
ณ ศูนย์สตั วท์ ดลองแหง่ ชาติ ม.มหดิ ล ศาลายา จังหวดั นครปฐม
18 สิงหาคม 2560 ประชุมวชิ าการ เร่ือง “มิติใหมท่ างหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารทางการแพทย์ 2017”
ณ หอ้ งประชมุ นริ ันด์วชิ ย วิทยาลัยแพทยศาสตรพ์ ระมงกฎุ เกลา้ กรุงเทพฯ
23 - 24 สงิ หาคม 2560 ประชุมเชิงปฏิบัติการจัดท�ำแผนปฏิบัติการและงบประมาณการก�ำจัดโรคไข้มาลาเรียร่วมกับ
สามเหลา่ ทพั จดั โดยกรมควบคมุ โรค ณ โรงแรมพกั พงิ องิ ทาง บตู คิ โฮเตล็ อ.เมอื ง จงั หวดั นนทบรุ ี
1 - 3 กันยายน 2560 อบรมหลักสูตร “ระบาดวิทยาวัฒนธรรม” ณ ส�ำนกั วจิ ัยสังคมและสขุ ภาพ ฯ จงั หวดั นนทบรุ ี
27 - 28 กนั ยายน 2560 อบรมนานาชาตหิ ลักสูตร “การพฒั นาการเลีย้ งสัตวท์ ดลองเพื่องานทางวทิ ยาศาสตร์ ส�ำหรบั เขา้ สู่
ระบบปลอดเชอื้ กอ่ โรคจำ� เพาะ (SPF)” รนุ่ ที่ 1 ณ หอ้ งแซฟไฟร์ ชนั้ 2 โรงแรมเซนจรู ่ี พารค์ กรงุ เทพฯ
ตารางที่ 4 ประชุม สมั มนา อบรมวชิ าการ ต่างประเทศ ปงี บประมาณ 2560
วนั เดือน ป ี รายการ
30 ตุลาคม - เจรญิ สัมพนั ธไมตรี และหารือการวางแนวทางการด�ำเนนิ งานวจิ ัยทางการแพทย์ทหาร และ
9 พฤศจิกายน 2559 ความร่วมมอื ในอนาคตกบั กองทัพสหรฐั อเมรกิ า พรอ้ มเย่ียมชมดงู านดา้ นยุทโธปกรณ์
ทางการแพทยท์ หาร ณ กรงุ วอชงิ ตัน ดีซี, มลรฐั เทกซัส และมลรัฐฮาวาย ประเทศสหรฐั อเมริกา
7 - 10 มีนาคม 2560 ประชมุ 24th Myanmar Military Medical Conference
ณ กรงุ ย่างกงุ้ สาธารณรฐั แห่งสหภาพเมยี นมาร์
19 - 25 มีนาคม 2560 เยี่ยมชมดูงานด้านโรคติดเชื้อ, การพัฒนาชุดตรวจวินิจฉัยโรค (Diagnostic Kit), โทรเวชกรรม
(Telemedicine) และระบบความปลอดภัยทางชวี ภาพระดับ 4 (BSL4) ณ Walter Reed Army
Institute of Research (WRAIR), United States Army Research Institute of Infectious Diseases
(USAMRIID) และ Telemedicine and Advanced Technology Research Center (TATRC)
กรุงวอชิงตัน ดีซี ประเทศสหรัฐอเมรกิ า
xviii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วนั เดือน ป ี รายการ
30 มีนาคม - อบรมหลักสูตรการทำ� แผนท่ีภมู สิ ารสนเทศแจ้งเตอื นพืน้ ทเ่ี สีย่ งตอ่ โรคติดเชอื้
3 พฤษภาคม 2560 ณ หอ้ งปฏิบตั ิการแผนกโรคติดเช้อื ไวรัสและเชือ้ ริคเค็ทเซีย ศูนย์วจิ ัยการแพทย์ทหารเรอื
กองทัพเรอื สหรฐั ฯ ประเทศสหรฐั อเมริกา
16 - 21 เมษายน 2560 ฝึกอบรมและทดสอบเพื่อรับรองประสิทธิภาพการบริหารจัดการความเส่ียงด้านชีวภาพ ส�ำหรับ
ผู้เช่ียวชาญในภูมิภาคเอเชียตะตะวันออกเฉียงใต้ (IFBA Professional Certification in Biorisk
Management) ณ กรุงกวั ลาลัมเปอร์ สหพันธรฐั มาเลเซยี
23 - 26 พฤษภาคม 2560 ประชมุ Asia Pacific Military Health Exchange 17 (APMHE 17)
ณ สาธารณรัฐสิงค์โปร์
27 สิงหาคม - นำ� เสนอผลงานวชิ าการ และเข้ารว่ มประชมุ สมั มนานานาชาติ เร่ือง เหบ็ – เชอ้ื กอ่ โรคโดยเห็บ
2 กันยายน 2560 ครง้ั ท่ี 9 และการประชมุ สมั มนาเชื้อรคิ เค็ทเซยี เอเชยี – แปซิฟกิ ครั้งท่ี 1
ณ โรงแรมพูลแมน อนิ เตอรเ์ นชน่ั แนล เมืองแคนส์ รฐั ควนี ส์แลนด์ เครอื รฐั ออสเตรเลยี
ตารางท่ี 5 หนว่ ยงานตา่ งๆ เขา้ รับการอบรม ดูงาน ฝึกงาน ณ สวพท. ปีงบประมาณ 2560
วนั เดือน ป ี รายการ
26-30 ธันวาคม 2559 บุคลากรจากศนู ย์การเฝ้าระวังและติดตามโรคจากสตั ว์ป่า สตั ว์ต่างถิ่น และสัตวอ์ พยพ
และคณะสตั วแพทยศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหิดล เข้าศกึ ษาดงู าน ณ กองวิจัย
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
3 มกราคม - นกั ศึกษาปริญญาตรี คณะวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลัยราชภัฏเลย
15 มนี าคม 2560 จำ� นวน 2 คน เขา้ ฝึกปฏิบัติงาน ณ กองวเิ คราะห์ สถาบนั วจิ ยั วิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
4 มกราคม - นกั ศึกษาปริญญาตรี คณะสหเวชศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา จ�ำนวน 3 คน
28 กมุ ภาพันธ์ 2560 เขา้ ฝึกปฏบิ ตั งิ าน ณ กองวเิ คราะห์ สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
9 มกราคม - นักศึกษาปริญญาตรี คณะวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ มหาวทิ ยาลยั นเรศวร จำ� นวน 2 คน
28 เมษายน 2560 เข้าฝึกปฏิบัตงิ าน ณ กองวิจยั สถาบันวิจยั วิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
9 มกราคม - นกั ศกึ ษาปริญญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จำ� นวน 1 คน
28 เมษายน 2560 เขา้ ฝกึ ปฏบิ ัติงาน ณ กองวิจัย สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
9 มกราคม - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยราชภัฏจันทรเกษม จ�ำนวน 2 คน
28 เมษายน 2560 เขา้ ฝกึ ปฏบิ ัตงิ าน ณ กองวิจยั สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
9 มกราคม - นักศกึ ษาปริญญาตรี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร จำ� นวน 3 คน
28 เมษายน 2560 เข้าฝกึ ปฏิบตั ิงาน ณ กองวจิ ัย สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
20 - 24 กมุ ภาพันธ์ 2560 นักศกึ ษาปรญิ ญาโท คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลยั นเรศวร จ�ำนวน 2 คน และ
นกั ศึกษาปริญญาตรี จำ� นวน 2 คน เขา้ ฝกึ ปฏิบัติงาน ณ กองวิเคราะห์ สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร ์
การแพทย์ทหาร
1 - 10 มนี าคม 2560 วิทยาลยั แพทยศาสตร์พระมงกฎุ เกล้า น�ำนกั เรยี นแพทยท์ หาร วิทยาลัยแพทย์ทหารกองก�ำลัง
ปอ้ งกนั ตนเอง ประเทศญป่ี นุ่ จำ� วน 1 นาย เขา้ ศกึ ษาดงู าน ณ กองวจิ ยั และหนว่ ยวจิ ยั ฝา่ ยสหรฐั ฯ
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ANNUAL REPORT 2017 xix
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
วนั เดอื น ป ี รายการ
13 - 17 มนี าคม 2560 แพทย์ประจำ� บ้านตอ่ ยอด จากคณะแพทยศาสตร์ ศิรริ าชพยาบาล โรงพยาบาลรามาธบิ ดี,
สถาบันสุขภาพเด็กแหง่ ชาตมิ หาราชินี จุฬาลงกรณม์ หาวิทยาลยั และ มหาวิทยาลยั ธรรมศาสตร ์
จำ� นวน 14 คน เขา้ ฝกึ อบรม ดงู าน ณ กองวจิ ยั และหนว่ ยวจิ ยั ฝา่ ยสหรฐั ฯ สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์
การแพทย์ทหาร
5 พฤษภาคม 2560 อาจารย์และนักศึกษาปริญญาตรี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ จ�ำนวน 19 คน เข้าศึกษาดูงาน
ทางห้องปฏิบัติการ ณ สถาบันวจิ ัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
15 พฤษภาคม - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลยั ราชภฏั สวนดสุ ติ จำ� นวน 1 คน
15 กรกฎาคม 2560 เข้าฝึกงาน ณ กองวิเคราะห์ สถาบนั วจิ ยั วิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
22 พฤษภาคม - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลัยราชภัฏสวนสุนนั ทา
21 กรกฎาคม 2560 จำ� นวน 3 คน เข้าฝึกปฏิบัตงิ าน ณ กองวิเคราะห์ สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
29 พฤษภาคม - นกั ศึกษาปรญิ ญาตรี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยสงขลานครินทร์ จำ� นวน 1 คน
28 กรกฎาคม 2560 เขา้ ฝกึ ปฏิบตั ิงาน ณ กองวจิ ัย สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
1 มิถนุ ายน - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ สถาบนั เทคโนโลยพี ระจอมเกลา้ เจา้ คณุ ทหารลาดกระบงั
28 กรกฎาคม 2560 จำ� นวน 2 คน เข้าฝึกปฏบิ ตั ิงาน ณ กองวเิ คราะห ์ สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
1 มถิ นุ ายน - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ จฬุ าลงกรณ์มหาวิทยาลยั จำ� นวน 1 คน
31 กรกฎาคม 2560 เขา้ ฝึกปฏบิ ัตงิ าน ณ กองวจิ ัย สถาบนั วิจยั วิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
1 มถิ ุนายน - นกั ศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ สถาบนั เทคโนโลยพี ระจอมเกลา้ เจา้ คณุ ทหารลาดกระบงั
28 กรกฎาคม 2560 จำ� นวน 2 คน เข้าฝกึ ปฏบิ ัตงิ าน ณ กองวจิ ัย สถาบันวิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
1 มิถุนายน - นักศึกษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลยั ราชภัฏสวนสุนนั ทา
4 สงิ หาคม 2560 จำ� นวน 2 คน เขา้ ฝึกปฏบิ ัติงาน ณ กองวเิ คราะห์ สถาบันวิจัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
5 มิถุนายน - นักศึกษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ จุฬาลงกรณม์ หาวิทยาลัย จำ� นวน 1 คน
28 กรกฎาคม 2560 เขา้ ฝกึ ปฏบิ ัตงิ าน ณ กองวจิ ัย สถาบันวจิ ัยวทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
19 มถิ นุ ายน - นักศกึ ษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จ�ำนวน 1 คน
28 กรกฎาคม 2560 เข้าฝึกปฏบิ ัตงิ าน ณ กองวเิ คราะห์ สถาบนั วจิ ยั วิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
26 กรกฏาคม 2560 นกั เรียนแพทย์ วิทยาลับแพทย์ทหาร กองก�ำลังป้องกนั ตนเอง ประเทศญี่ปุ่น จ�ำนวน 4 นาย
เข้าศึกษาดงู าน ณ กองวจิ ยั สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
15 สิงหาคม - นกั ศึกษาปริญญาตรี คณะวิทยาศาสตร์การแพทย์ มหาวิทยาลยั นเรศวร จำ� นวน 1 คน
4 ธนั วาคม 2560 เข้าฝกึ ปฏบิ ัติงาน ณ กองวเิ คราะห์ สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
14 กันยายน 2560 ผูเ้ ขา้ รว่ มประชมุ วชิ าการโรงเรียนแพทย์ทหารนานาชาติ ICMMS 2017 จ�ำนวน 40 นาย
เข้าศึกษาดงู าน ณ สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
xx รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ยั วิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองอ�ำนวยการ
ภารกจิ
วางแผน อำ� นวยการ ประสานงาน และกำ� กบั การดำ� เนนิ งานทง้ั ปวงของสถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ให้เปน็ ไปตามนโยบายท่กี �ำหนด
การแบ่งสว่ นราชการและหน้าที่
1. แผนกธุรการและกำ� ลังพล
มีหน้าท่ี วางแผน ด�ำเนินการ ประสานงานในด้านสารบรรณและธุรการท้ังปวง งานด้านก�ำลังพล สวัสดิการ
เครอ่ื งราชอิสริยาภรณ์ บำ� เหน็จ การรกั ษาความปลอดภยั และการรกั ษาความสะอาดสถานท่ี
2. แผนกแผนโครงการและงบประมาณ
มีหน้าที่ จัดท�ำแผนการด�ำเนินงานของสถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร ท้ังในด้านบริหารหน่วย
ด้านงบประมาณ และด้านวิชาการ รวมท้ังก�ำกับดูแลและประสานงานให้เป็นไปตามแผนงานที่ก�ำหนด และเป็นไปอย่าง
มีประสิทธภิ าพ
3. แผนกการเงิน
มีหน้าท่ี ด�ำเนินงานเก่ียวกับการเงิน การรับ - จ่ายเงิน การบัญชี ท้ังเงินในงบประมาณและนอกงบประมาณ
การเกบ็ รกั ษาเงนิ บัญชี หลกั ฐานประกอบบญั ชี ตลอดจนหลักฐานอน่ื ๆ ในความรบั ผดิ ชอบ ใหเ้ ปน็ ไปตามระเบียบของทาง
ราชการ
4. แผนกศึกษาและวิเทศสมั พนั ธ์
มีหนา้ ท่ี จดั ทำ� แผน และอ�ำนวยการประสานงานเกีย่ วกับการฝึก ศกึ ษา อบรม ดูงาน ของขา้ ราชการในหน่วย
รวมถึงบุคคลภายนอกท้ังในประเทศและตา่ งประเทศ
5. แผนกสารสนเทศและเวชนิทศั น์
มหี นา้ ที่ ดำ� เนนิ งานสนบั สนนุ ดา้ นสารสนเทศ ดว้ ยการจดั ตง้ั และดแู ลระบบเครอื ขา่ ยคอมพวิ เตอร์ การฝกึ อบรม
การพัฒนาโปรแกรมส�ำเร็จรูปเพ่ือพัฒนาขีดความสามารถของหน่วย ตลอดจน จัดท�ำส่ือส่ิงพิมพ์ สื่ออิเล็กโทรนิกส์ เพื่อ
การเผยแพร่ผลงานของหนว่ ย
6. แผนกสนับสนนุ
มหี น้าท่ี ด�ำเนินงานดา้ นส่งก�ำลังสายแพทย์ พลาธิการ ยทุ ธโยธา และการขนส่ง
ANNUAL REPORT 2017 xxi
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองวิจัย
ภารกจิ
ศกึ ษาวิจัยโรคตดิ เชอ้ื ทีเ่ ปน็ อุปสรรคต่อการปฏบิ ัติการทางทหาร และความม่นั คงของชาติ
การแบง่ สว่ นราชการและหนา้ ที่
1. แผนกจุลชวี วิทยา
มหี นา้ ที่ ศกึ ษาวจิ ยั โรคตดิ เชอ้ื ทส่ี ำ� คญั ตอ่ การปฏบิ ตั กิ ารทางทหาร โรคตดิ เชอ้ื อบุ ตั ใิ หม่ อบุ ตั ซิ ำ�้ ผลติ ผลงานวจิ ยั
สรา้ งองคค์ วามรใู้ หมเ่ ป็นข้อมลู ขา่ วกรองทางการแพทย์ เพอื่ ให้ค�ำแนะนำ� ใชใ้ นการเวชกรรมปอ้ งกัน ควบคมุ การแพรก่ ระจาย
ของโรค
2. แผนกระบาดวทิ ยา
มหี นา้ ท่ี ดำ� เนนิ การศึกษาวิจยั เฝา้ ระวงั โรคตดิ เชือ้ ทเี่ ป็นอปุ สรรคตอ่ การปฏบิ ตั กิ ารทางทหาร และความม่นั คง
ของชาติ สบื สวนหาสาเหตขุ องการระบาดของโรคในพน้ื ทป่ี ฏบิ ตั กิ ารทางทหาร เพอ่ื หยดุ ยงั้ การแพรร่ ะบาดของโรค และพจิ ารณา
หามาตรการการปฏบิ ัติทเ่ี หมาะสมในการควบคมุ ปอ้ งกันโรคเชงิ รกุ ใหแ้ ก่กำ� ลังพล
3. แผนกพยาธวิ ทิ ยา
มีหน้าที่ ศึกษาวิจัย พัฒนาเทคนิควิธีการตรวจวินิจฉัยโรคติดเช้ือที่เป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติการทางทหาร
และความม่ันคงของชาติ น�ำองค์ความรู้ ผลงานวิจัยพัฒนามาให้บริการตรวจวินิจฉัยโรค ลดการสูญเสียด้านก�ำลังพล และ
ดา้ นเศรษฐกจิ ของชาติ
บทสรุปผบู้ รหิ าร ปงี บประมาณ 2560 (Executive Summary Fiscal Year 2017)
ผลการด�ำเนินงาน
กองวิจยั สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร มีผลการดำ� เนนิ งานท่ีสำ� คญั ของปงี บประมาณ 2560 ดงั นี้
1. แผนกจลุ ชวี วทิ ยา
1.1 การศกึ ษาความสามารถของภมู คิ มุ้ กนั ดา้ น ADCC ในพลทหารกองประจำ� การ กองทพั บก ทต่ี ดิ เชอ้ื
เอชไอวี – 1 ใหม่ และตดิ เชอ้ื เรอ้ื รงั (Determination of Antibody – Dependent Cellular Cytotoxicity (ADCC) Function
on Early and Chronic HIV – 1 Infected in Royal Thai Army Conscript ด�ำเนินการเสร็จสิ้น ผลงานวิจัยอยู่ระหว่าง
รอพจิ ารณาตพี ิมพใ์ นวารสาร Current HIV Research
1.2 การศกึ ษาอัตราความชุกของโรคติดเชือ้ ที่ส�ำคญั ต่อการปฏิบตั ิการทางทหารของกำ� ลังพลทป่ี ฏบิ ัติ
งานในสามจงั หวดั ชายแดนภาคใต้ โรคตดิ เชอื้ ทคี่ กุ คามตอ่ การปฏบิ ตั งิ านทางทหารในพน้ื ที่ อาทิ ไขม้ าลาเรยี ไขร้ คิ เคท็ เซยี
และโรคชคิ นุ กนุ ยา ซงึ่ พบวา่ มอี ตั ราการตดิ เชอ้ื สงู ไดด้ ำ� เนนิ การเกบ็ ตวั อยา่ งเลอื ดของทหารในพน้ื ที่ ทง้ั สนิ้ 12 หนว่ ย ในจงั หวดั
นราธวิ าส ปัตตานี ยะลา จำ� นวน 655 ตัวอย่าง ตรวจพบการตดิ เช้ือมาลาเรยี ในทหาร ร้อยละ 0.5 (3/655) การตรวจหาอัตรา
ความชกุ ของไขร้ คิ เคท็ เซยี และชคิ นุ กนุ ยาอยรู่ ะหว่างด�ำเนนิ การ
xxii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
1.3 การผลติ โมโนโคลนอลแอนตบิ อดี เพอ่ื การรกั ษาผตู้ ดิ เชอ้ื เอชไอวี – 1 เปน็ ความรว่ มมอื ระหวา่ ง สวพท.
กบั ศนู ยค์ วามเปน็ เลศิ ดา้ นการวจิ ยั แอนตบิ อดี คณะเวชศาสตรเ์ ขตรอ้ น มหาวทิ ยาลยั มหดิ ล และภาควชิ าจลุ ชวี วทิ ยา มหาวทิ ยาลยั
โกเบ ประเทศญ่ีป่นุ ความกา้ วหน้าในการดำ� เนินการ เก็บตัวอยา่ งเลอื ดผปู้ ่วยได้ 16 ราย จากจำ� นวนประชากรในการศึกษา
ทั้งหมด 20 ราย อยู่ระหว่างด�ำเนินการตรวจหาแอนติบอดี ที่ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการวิจัยแอนติบอดี คณะเวชศาสตร์
เขตร้อน มหาวิทยาลัยมหดิ ล
1.4 การเฝ้าระวังโรคติดเชื้อไวรัสซิกา และโรคไข้เลือดออกทางกีฏวิทยา ในชุมชนบ้านพักข้าราชการ
ทหาร กรงุ เทพมหานคร เพอ่ื ศกึ ษาอตั ราการตดิ เชอื้ ไวรสั ซกิ า และไขเ้ ลอื ดออกในยงุ ศกึ ษาสายพนั ธข์ุ องยงุ ทเ่ี ปน็ พาหะ และ
ศกึ ษาสายพนั ธข์ุ องเชอื้ ไวรสั ซกิ า และไวรสั เดงก่ี ทมี่ กี ารแพรร่ ะบาดในกรงุ เทพมหานคร อยรู่ ะหวา่ งดำ� เนนิ การเกบ็ ตวั อยา่ งยงุ
1.5 การศึกษาอัตราการติดเช้ือ Rickettsia spp. และ Orientia tsutsugamishi ในหนู และสัตว์ขาข้อ
ดูดเลือด ในพ้ืนที่จังหวัดราชบุรี เพชรบุรี และประจวบคีรีขันธุ์ เพื่อศึกษาวงจรการติดเช้ือก่อโรคไข้ริคเค็ทเซีย และ
ไข้สครับไทฟัสในพ้ืนท่ี อัตราการติดเชื้อ Rickettsia และ Orientia tsutsugamishi ในหนู และสัตว์ขาข้อดูดเลือด ชนิดสัตว์
ขาข้อดูดเลือดทเี่ ปน็ พาหะนำ� โรค เพื่อใชเ้ ปน็ ขา่ วกรองทางการแพทย์พนื้ ทีเ่ สีย่ งต่อการตดิ เชื้อ
1.6 โครงการ Detection of Emerging Viruses and Arthropod – Borne Bacterial Pathogens in Ecto
– Parasites and Mammalian by Virus Families PCR and Real – time PCR มีวัตถุประสงคเ์ พอ่ื ส�ำรวจการติดเชือ้ ไวรสั
ก่อโรคอุบัติใหม่ และริคเค็ทเซีย ในปรสิตภายนอก เห็บ หมัด เหา และสัตว์รังโรค เพ่ือสร้างแผนท่ีพื้นท่ีเสี่ยงต่อการติดเชื้อ
และพัฒนาศักยภาพห้องปฏิบัติการการตรวจวินิจฉัยเชื้อไวรัสอุบัติใหม่ เตรียมความพร้อมชุดเฉพาะกิจห้องปฏิบัติการ
การสืบสวนควบคุมโรคระบาดเคลื่อนท่ีเร็วของ สวพท. ผลการด�ำเนินงาน พบการติดเชื้อก่อโรคไข้ริคเค็ทเซีย ร้อยละ 63.5
ในตัวอย่างปรสิตภายนอก เห็บ หมัด เหา เป็นเช้ือสายพันธุ์ Rickettsia asembonensis มากท่ีสุด รองลงมาคือ สายพันธุ์
R. felis likes sp. และ R. typhi ตามล�ำดบั ในสตั วร์ ังโรคกลมุ่ สตั ว์ฟนั แทะ และกลุม่ ปศุสตั ว/์ สัตวป์ ีก พบการตดิ เชอ้ื ริคเคท็ เซยี
ร้อยละ 1 เท่ากัน เชื้อท่ีพบในสัตว์ฟันแทะเป็นสายพันธุ์ R. asembonensis และ R. felis likes sp. ส�ำหรับในกลุ่ม
สัตวเ์ ลีย้ งลูกดว้ ยนม และสัตว์ปกี เปน็ เชอ้ื สายพนั ธ์ุ R. honei
1.7 การต่อยอดองค์ความรู้จากการส�ำรวจสู่แผนการป้องกันโรคไข้ริคเค็ทเซียเชิงรุก เป็นการต่อยอด
บริหารจัดการองค์ความรู้ และผลิตภัณฑ์แผนที่พื้นที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อท่ีเป็นผลงานวิจัย มาใช้ในการควบคุมป้องกันโรค
ให้กับก�ำลังพลท่ีต้องปฏิบัติภารกิจในพ้ืนที่เสี่ยง สร้างคู่มือการปฏิบัติ สื่อการสอน สื่ออิเล็กทรอนิคส์ เพื่อใช้ฝึกอบรม
ใหค้ วามรู้ สรา้ งความตระหนกั ใหแ้ กก่ ำ� ลงั พลทป่ี ฏบิ ตั กิ ารในพน้ื ทเี่ สย่ี งตอ่ โรค และจดั ทำ� แผนทภี่ มู สิ ารสนเทศ ทฝี่ า่ ยเสนาธกิ าร
หนว่ ยสามารถนำ� ไปใช้ไดอ้ ยา่ งเป็นรูปธรรม ผลการดำ� เนินการ พัฒนาสื่ออเิ ลคทรอนคิ แอปพลิเคช่นั Thai Fever Risk Map,
Version 1.0 และคมู่ อื การใชง้ าน เปน็ ผลสำ� เรจ็ ใชง้ านไดจ้ รงิ อยา่ งเปน็ รปู ธรรม ดำ� เนนิ การอบรม ใหค้ วามรแู้ กก่ ำ� ลงั พลทปี่ ฏบิ ตั ิ
หน้าท่ีตามแนวชายแดนได้แก่ กกล.สุรนารี กกล.นเรศวร และกองบัญชาการป้องกันชายแดนจันทบุรี – ตราด จ�ำนวนกว่า
4,000 นาย
1.8 การพัฒนาและการประเมินชุดทดสอบส�ำหรับการตรวจหาแอนติบอดีเดงก่ี เลบโตสไปโรสิต
สครับไทฟัส ชนิด IgM/IgG ในชุดตรวจเดียวกัน เป็นโครงการวิจัยร่วมระหว่าง สวพท. สวพ. และภาควิชาจุลชีววิทยา
คณะแพทยศ์ าสตรศ์ ริ ิราชพยาบาล มหาวทิ ยาลัยมหิดล ผลการด�ำเนินงาน พัฒนาชุดตรวจวนิ ิจฉัยโรคสครบั ไทฟสั เพอ่ื ตรวจ
หาแอนติบอดีชนิด IgM/IgG โดยวิธี Immunochromatographic test (IC) ได้เป็นผลส�ำเร็จ อยู่ระหว่างการยื่นขอสิทธิบัตร
การประดษิ ฐร์ ่วมกนั ระหวา่ งมหาวทิ ยาลัยมหดิ ลกบั สวพท.
1.9 การศกึ ษาระบาดวทิ ยา และอตั ราการตดิ เชอ้ื โรคสครบั ไทฟสั ในไรออ่ น และหนใู นพนื้ ทอี่ บุ ตั กิ ารณ์
โรคในพ้ืนท่ีภาคใต้ของประเทศไทย ผลการศึกษาพบว่า ในพื้นที่จังหวัดภาคใต้มีการติดเชื้อสครับไทฟัสในหลายจังหวัด
ได้แก่ พัทลุง พังงา สุราษฏธานี และสำ� รวจพบสัตว์รังโรค สัตว์พาหะน�ำโรคในพื้นทอี่ ยอู่ าศัยของผูป้ ว่ ย
ANNUAL REPORT 2017 xxiii
สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
2. แผนกระบาดวทิ ยา
2.1 การเฝ้าระวังโรคมาลาเรียส�ำหรับทหารที่ปฏิบัติหน้าท่ีตามแนวชายแดน ด�ำเนินการเฝ้าระวังเชิงรุก
โดยคน้ หากำ� ลงั พลปว่ ยเปน็ ไขม้ าลาเรยี ใน 4 กองทพั ภาค ตรวจเลอื ดกำ� ลงั พล 8,038 นาย พบผตู้ ดิ เชอ้ื มาลาเรยี ชนดิ PF 7 ราย
PV 11 ราย ในพนื้ ที่ กกล.สรุ นารี การเกบ็ ขอ้ มลู กำ� ลงั พลปว่ ยเปน็ มาลาเรยี ในปงี บประมาณ 2560 ดา้ นชายแดนไทย - กมั พชู า
พ้นื ที่ กกล.สุรนารี มกี �ำลังพลป่วยเปน็ ไขม้ าลาเรีย 142 นาย (PF 28 นาย PV 95 นาย PV+PF19 นาย) คดิ เป็นรอ้ ยละ 3.62
ลดลงจากปงี บประมาณ 2558 (ร้อยละ 6.54) และ ปี 2559 (ร้อยละ 4.28) สำ� หรบั พน้ื ท่ีชายแดนไทย - พม่า ของ กกล.นเรศวร
ตรวจเลือด 582 นาย ไม่พบการติดเช้ือ กกล.สุรสีห์ ตรวจเลือด 267 นาย ไม่พบการติดเชื้อ ข้อมูลถูกน�ำมาวิเคราะห์แล้ว
น�ำเสนอผู้บังคับบญั ชา เพือ่ แจ้งทราบสถานการณส์ ขุ ภาพก�ำลังพล ใชใ้ นการวางแผนควบคมุ ป้องกนั โรค และกำ� หนดหนทาง
ปฏบิ ัติเพือ่ ส่งเสริมสุขภาพก�ำลังพลตอ่ ไป
2.2 การเฝ้าระวังโรคท่ีเป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติการทางทหาร เป็นโครงการตามแผนยุทธศาสตร์
เสริมสร้างศักยภาพการป้องกันประเทศ พัฒนาขีดความสามารถของกองทัพ ด�ำเนินการรวบรวมรายงานการเจ็บป่วยของ
กำ� ลงั พลทขี่ นึ้ ปฏบิ ตั หิ นา้ ทร่ี าชการสนามชายแดน โดยไดร้ บั ขอ้ มลู จาก 4 กองทพั ภาค เปน็ ประจำ� ทกุ เดอื น พบวา่ การเจบ็ ปว่ ย
ท่เี ป็นปัญหาสำ� คญั ในแต่ละกองทัพภาค สรุปดังนี้ ทภ.1 ปญั หาสุขภาพทพ่ี บใน 3 อันดับแรก คือ โรคติดเชื้อทางเดนิ หายใจ
อาการปวดศรี ษะ และโรคความดนั โลหติ สูง ตามล�ำดบั ทภ.2 ปญั หาสขุ ภาพ 3 อนั ดับแรกคอื โรคกระดูกและกล้ามเน้ือ โรค
ตดิ เชอื้ ทางเดนิ หายใจ และโรคผวิ หนงั ตามลำ� ดบั นอกจากนยี้ งั พบ รายงานกำ� ลงั พลปว่ ยดว้ ยโรคไขม้ าลาเรยี 84 นาย จงึ รเิ รม่ิ
โครงการกำ� จดั มาลาเรยี ตามยทุ ธศาสตรช์ าติ ลดการตดิ เชอ้ื มาลาเรยี ในประเทศลงเทา่ กบั ศนู ย์ โดยคดั เลอื กพนื้ ท่ี อ.กนั ทรลกั ษ์
จ.ว.ศรีสะเกษ เป็นพื้นที่ต้นแบบ ทภ.3 ปัญหาสุขภาพ 3 อันดับแรก ได้แก่ โรคติดเช้ือระบบทางเดินหายใจ โรคกระดูกและ
กลา้ มเนอ้ื โรคกระเพาะอาหาร ตามล�ำดับ ลักษณะปญั หาสุขภาพของก�ำลังพลในพื้นทีม่ ีความหลากหลาย จากข้อมูลสภาวะ
สขุ ภาพท่ีถูกจัดอยใู่ นกลุ่มโรคอื่นๆ มจี �ำนวนถงึ 244 นาย แต่ไม่พบผปู้ ่วยโรคไข้มาลาเรยี ทภ.4 ปัญหาสขุ ภาพ 3 อันดับแรก
ไดแ้ ก่ โรคติดเชือ้ ระบบทางเดินหายใจ อาการปวดฟนั อาการปวดทอ้ ง ตามล�ำดบั ขอ้ มูลรายงานการเจบ็ ปว่ ยประจ�ำทกุ เดือน
ได้รับรายงานจากหน่วยต่างๆ คิดเป็นร้อยละ 90 ส่วนใหญ่เป็นหน่วยปฏิบัติการชายแดน อยู่ในพื้นท่ีทุรกันดาร ข้อมูลการ
เจบ็ ปว่ ยของกำ� ลงั พล ใชเ้ ปน็ ขา่ วกรองทางการแพทยเ์ ฉพาะพนื้ ท่ี ประกอบการวางแผนสง่ กำ� ลงั สายแพทย์ การวางแผนยทุ ธการ
และการฝกึ
2.3 การพฒั นาเทคนคิ การตรวจหาเช้ือมาลาเรียชนิดฟลั ซิปาร่ัม และไวแว็กซ์ แบบ Real – time PCR
ใช้ตรวจหาดีเอ็นเอของเชื้อมาลาเรียที่ให้ผลแม่นย�ำ มีประสิทธิภาพสูง ประหยัด สามารถตรวจแยกชนิดเช้ือมาลาเรียก่อโรค
ในมนษุ ยไ์ ดท้ กุ สายพนั ธ์ุ ใหผ้ ลรวดเรว็ ในสงิ่ สง่ ตรวจจำ� นวนมาก ผลการดำ� เนนิ งาน พบวา่ เทคนคิ Real – time PCR ทพี่ ฒั นา
ขน้ึ ใหผ้ ลทส่ี อดคลอ้ งกบั วธิ กี ารตรวจหาเชอ้ื มาลาเรยี ในฟลิ ม์ เลอื ดดว้ ยกลอ้ งจลุ ทรรศน์ ซง่ึ เปน็ วธิ มี าตรฐานองคก์ ารอนามยั โรค
โดยมีคา่ ความไว ร้อยละ 98.44 และมีคา่ ความจ�ำเพาะ ร้อยละ 99.93
2.4 การสอบสวนการระบาดโรคไข้ริคเคท็ เซีย ในพื้นทีป่ ฏิบตั กิ ารทางทหาร บ.จรัส ต. จรัส อ. บัวเชด
จงั หวดั สรุ นิ ทร์ ตอ่ ยอดจากการดำ� เนนิ งานเฝา้ ระวงั โรคทเี่ ปน็ อปุ สรรคตอ่ การปฏบิ ตั กิ ารทางทหาร ซงึ่ พบปญั หากำ� ลงั พลทหาร
หลัก ทหารพราน เจา้ หน้าท่ีปา่ ไม้ และประชาชน ถูกเห็บหมดั ไร กดั และมีอาการไข้ รวม 47 นาย จึงด�ำเนินการสอบสวนเพอื่
หาสาเหตุการระบาด โดยตรวจเลอื ดหาเช้ือสาเหตขุ องโรคดว้ ยวิธีอณูชวี วิทยา พบผูต้ ิดเชือ้ ริคเคท็ เซยี รอ้ ยละ 33.3 (14/47)
และติดเช้ือสครับไทฟัส ร้อยละ 36.1 (17/47) จึงได้ให้ค�ำแนะน�ำ ความรู้เรื่องโรคริคเค็ทเซีย และโรคสครับไทฟัส พร้อมทั้ง
วางแผนการสอบสวนวงจรการติดเชื้อในพื้นที่ โดยจะท�ำการส�ำรวจเห็บ หมัด ไร ท่ีอาจเป็นพาหะน�ำโรค และสัตว์ฟันแทะ
รงั โรคตอ่ ไป
2.5 การตรวจหาเครอื่ งหมายพนั ธกุ รรมการดอ้ื ยารกั ษามาลาเรยี และความไวตอ่ ยารกั ษามาลาเรยี ทาง
ห้องปฏิบัติการของเช้ือมาลาเรียฟัลซิปารัม (Plasmodium falciparum) จากผู้ป่วยท่ีมารับบริการ ณ หน่วยบริการ
ทางการแพทย์ของกองทัพบก เพื่อศึกษาลักษณะจ�ำเพาะของเชื้อมาลาเรียฟัลซิปารัมท่ีแพร่ระบาดในประเทศไทย ศึกษา
ปัจจัยผู้ป่วยท่ีเกี่ยวข้องกับการติดเชื้อ และเก็บตัวอย่างเช้ือมาลาเรียฟัลซิปารัมที่แยกเพาะได้ในห้องปฏิบัติการ ไว้ศึกษา
xxiv รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ต่อยอดในอนาคต ผลการด�ำเนินงาน เก็บตัวอย่างเลือดผู้ใหญ่ติดเช้ือ PF ครบตามจ�ำนวน 115 ราย ขณะนี้อยู่ในระหว่าง
การดำ� เนนิ การแยกเพาะเชอื้ มาลาเรยี ในหลอดทดลองเพอื่ ทดสอบความไวตอ่ ยารกั ษา ศกึ ษากลไกการดอ้ื ยาระดบั ยนี และภมู ิ
ตอบสนองต่อเช้อื มาลาเรยี ที่กอ่ โรคในพ้นื ที่ประเทศไทย
3. แผนกพยาธิวิทยา
3.1 งานบริการตรวจวินิจฉัยโรคติดเช้ือริคเค็ทเซียทางห้องปฏิบัติการ ในปีงบประมาณ 2560 ทดสอบ
ตัวอย่างส่งตรวจทั้งสิ้น 4,718 ตัวอย่าง ผลการตรวจพบ การติดเช้ือสครับไทฟัส ร้อยละ 3.28 (155/4,718) มิวรีนไทฟัส
รอ้ ยละ 0.64 (30/4,718) และทคิ ไทฟสั รอ้ ยละ 0.02 (1/4,718) ผตู้ ดิ เชอื้ สครบั ไทฟสั สว่ นใหญม่ ภี มู ลิ ำ� เนากระจายอยทู่ กุ ภมู ภิ าค
ของประเทศไทย ในภาคกลาง ภาคเหนอื ภาคใต้ ภาคตะวนั ออก ภาคตะวนั ออกเฉยี งเหนอื และภาคตะวนั ตก ตามลำ� ดบั สว่ น
ผตู้ ิดเชอ้ื มวิ รนี ไทฟัสส่วนใหญ่ และผตู้ ดิ เช้อื ทิคไทฟสั 1 รายมีภูมิล�ำเนาอยู่ในภาคกลาง
3.2 งานพฒั นาคณุ ภาพหอ้ งปฏิบตั กิ ารโรคติดเชอ้ื รคิ เค็ทเซีย ห้องปฏบิ ัตกิ ารโรคตดิ เชื้อริคเค็ทเซยี ได้รับ
การรับรองมาตรฐาน ISO 15189: 2007 และ ISO15190: 2003 จากส�ำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการกรมวิทยาศาสตร์
การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข หมายเลขทะเบยี น 4147/2557 เปน็ ครั้งแรกเมอ่ื วนั ท่ี 5 มถิ นุ ายน 2557 ระยะเวลารับรอง
มาตรฐาน 2 ปี และได้ผา่ นการตรวจรบั รองเพอื่ ขอต่ออายจุ นถงึ วันท่ี 5 มถิ นุ ายน 2561
3.3 การฝึกอบรมฟื้นฟูวิธีการตรวจหาเช้ือมาลาเรีย และการรักษา ส�ำหรับนายสิบเสนารักษ์ชุดใหม่
ในพื้นที่ปฏิบัติการทางทหารตามแนวชายแดน เพื่อเพ่ิมศักยภาพ และขีดความสามารถในการตรวจ และรักษาโรค
ไข้มาลาเรียให้แก่นายสิบเสนารักษ์ชุดใหม่ สามารถใช้ “กระเป๋า สวพท. พิชิตมาลาเรีย” ก่อประโยชน์ได้สูงสุด ซึ่งจะช่วยลด
การแพรร่ ะบาดของไขม้ าลาเรยี ลดการสญู สยี กำ� ลงั พลในพนื้ ทป่ี ฏบิ ตั กิ าร โดยจดั การอบรมเชงิ ปฏบิ ตั กิ ารใหแ้ ก่ นายสบิ เสนารกั ษ์
ท่ีลงพื้นท่ีชุดใหม่ ของหน่วยเฉพาะกิจที่ 1 อ.กันทรลักษ์ จ.ว.ศรีสะเกษ และหน่วยเฉพาะกิจที่ 2 ฐานปฏิบัติการพิชิตศึก
อ.ปราสาท จ.ว.สรุ ินทร์ การประเมนิ แบบทดสอบหลังการอบรมเชงิ ปฏิบัตกิ าร พบว่า ก�ำลงั พลมีความรเู้ พิ่มขึน้ สามารถตรวจ
การตดิ เชอ้ื มาลาเรยี ด้วยชดุ ตรวจเร่งด่วนไดถ้ กู ต้อง
3.4 การศึกษาความชุกการติดเช้ือเอชไอวีรายใหม่ (Incidence) เพ่ือศึกษาอุบัติการณ์ติดเช้ือเอชไอวี
ในชายไทย ช่วงอายุ 18-30 ปี และศกึ ษาความสัมพนั ธ์ระหว่างการตดิ เช้ือกบั ข้อมูลประชากร ใชเ้ ป็นขา่ วกรองทางการแพทย์
ในการวางแผนป้องกัน และควบคุมโรคอย่างมีประสิทธิภาพ ผลการด�ำเนินงาน ความชุกของการติดเชื้อเอชไอวีรายใหม่
ในกลมุ่ ทหารกองประจำ� การ มแี นวโนม้ เพม่ิ ขน้ึ ในชว่ ง 5 ปแี รก (2548 - 2552) จาก รอ้ ยละ 0.17 เปน็ รอ้ ยละ 0.39 เมอื่ ทำ� การ
เฝา้ ระวังอบุ ัติการณ์การติดเชื้อเอชไอวีรายใหม่ด้วยวธิ ี IgG-capture BED-EIA ในปี 2553-2556 พบว่า อุบัติการณ์การตดิ เชื้อ
เอชไอวใี นประชากรกลุ่มน้ีมแี นวโนม้ ลดลง จาก รอ้ ยละ 0.31 เป็น รอ้ ยละ 0.19 สว่ นในปี 2557-2559 อุบัติการณก์ ารตดิ เชอื้
เอชไอวใี นประชากรกลุ่มนี้ คอื ร้อยละ 0.28 ร้อยละ 0.38 และร้อยละ 0.28 ตามลำ� ดบั
3.5 การผลติ Recombinant 56 kDa Protein Antigens จากเช้ือก่อโรคสครับไทฟัส สายพนั ธุม์ าตรฐาน
และสายพันธ์ทุ ้องถนิ่ ประเทศไทย เพื่อใชเ้ ปน็ แอนติเจนในการผลติ ชดุ ตรวจโรคสครับไทฟสั ผลการด�ำเนนิ งาน ไดผ้ ลผลติ
Recombinant 56 kDa protein จากเชอ้ื Orientia tsusugamushi สายพนั ธ์ุ Karp, Gilliam, TA 716 และ CM 13 ทมี่ ีปฏิกริ ยิ า
ตรวจพบภมู ติ อบสนองในนำ�้ เหลอื งผปู้ ว่ ยสครบั ไทฟสั ในประเทศไทย จากการทดสอบดว้ ยวธิ ี Western blot analysis สามารถ
ใชเ้ ป็นแอนตเิ จนในการผลิตชดุ ตรวจวินจิ ฉัยโรคสครบั ไทฟสั ทดแทนแอนติเจนทผ่ี ลติ จากตวั เชอ้ื ตายท่ีไดจ้ ากการเพาะเลี้ยง
การศกึ ษาดูงาน
1. นักเรียนแพทย์ทหาร Second Military Medical University (SMMU) สาธารณรัฐประชาชนจีน เข้าศึกษา
ดงู าน กวจ.สวพท. ในวันที่ 14 ตลุ าคม 2559
2. บคุ ลากรจากศนู ยก์ ารเฝา้ ระวงั และตดิ ตามโรคจากสตั วป์ า่ สตั วต์ า่ งถนิ่ และสตั ยอ์ พยพ คณะสตั วแพทยศาสตร์
มหาวิทยาลัยมหิดล เขา้ ศึกษาดูงาน กวจ.สวพท. ระหว่างวนั ท่ี 26 - 30 ธันวาคม 2559
ANNUAL REPORT 2017 xxv
สถาบนั วิจยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
3. ร.อ. Atsushi Kurokawa แพทย์กองกำ� ลงั ปอ้ งกนั ตนเองทางบก ประเทศญ่ีปุ่น เขา้ ศกึ ษาดูงาน กวจ.สวพท.
ระหว่างวันท่ี 1 - 10 มีนาคม 2560
4. อาจารย์ และนิสิตระดับบัณฑิตศึกษา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร จ�ำนวน 17 คน เข้าศึกษา
ดงู าน กวจ.สวพท. ในวนั ท่ี 5 พฤษภาคม 2560
5. นกั เรียนแพทย์ วทิ ยาลยั แพทยท์ หาร กองกำ� ลังป้องกันตนเอง ประเทศญปี่ ุน่ จำ� นวน 4 นาย เขา้ ศึกษาดูงาน
กวจ.สวพท. ในวนั ท่ี 26 กรกฎาคม 2560
การฝกึ ประสบการณ์
1. นักศึกษาปริญญาตรี สาขาจุลชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จ�ำนวน 1 คน
เข้าฝึกประสบการณ์ หอ้ งปฏบิ ัติการวทิ ยาการภมู คิ ุม้ กัน ระหว่างวันที่ 9 มกราคม - 28 เมษายน 2560
2. นักศึกษาปริญญาตรี สาขาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทร์เกษม จ�ำนวน 2 คน
เข้าฝกึ ประสบการณ์ หอ้ งปฏิบัติการอณชู วี วทิ ยา และน้ำ� เหลืองวิทยา ระหวา่ งวนั ที่ 9 มกราคม - 28 เมษายน 2560
3. นกั ศกึ ษาปริญญาตรี คณะวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ มหาวทิ ยาลยั นเรศวร จำ� นวน 5 คน เข้าฝกึ ประสบการณ์
หอ้ งปฏบิ ัติการอณชู วี วทิ ยา ดา้ นน�้ำเหลอื งวทิ ยา และวทิ ยาการภูมคิ มุ้ กนั ระหว่างวนั ท่ี 9 มกราคม - 28 เมษายน 2560
4. นักศึกษาปริญญาตรี สาขาจุลชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จ�ำนวน 1 คน
เข้าฝึกประสบการณ์ หอ้ งปฏิบัติการวทิ ยาการภมู ิคมุ้ กัน ระหว่างวันที่ 29 พฤษภาคม – 28 กรกฎาคม 2560
5. นกั ศึกษาปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตร์ จฬุ าลงกรณ์มหาวิทยาลยั จำ� นวน 2 คนเขา้ ฝกึ ประสบการณ์ หอ้ ง
ปฏบิ ัตกิ ารน้ำ� เหลอื งวทิ ยา และวิทยาการภูมคิ มุ้ กัน ระหวา่ งวันที่ 1 มิถนุ ายน – 31 กรกฎาคม 2560
6. นกั ศกึ ษาปริญญาตรี สาขาเทคโนโลยีชีวภาพ คณะวทิ ยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล จำ� นวน 1 คน เขา้ ฝกึ
ประสบการณ์ ห้องปฏิบตั ิการอณูชวี วทิ ยา นำ้� เหลอื งวิทยา และวทิ ยาการภมู คิ ้มุ กนั ระหวา่ งวันที่ 5 มถิ ุนายน – 28 กรกฎาคม
2560
การเผยแพรผ่ ลงานวิจัย
1. ผลงานน�ำเสนอระดบั นานาชาติ จ�ำนวน 6 เร่ือง
1.1 ผลงานเร่ือง “Development of Online GIS Risk Maps for Vector – Borne Diseases along Thai
Borders as Cross Border Medical Warning Tool โดย พ.อ.หญิง จริยาณาฏ เกวี น�ำเสนอรูปแบบ Oral Presentation
ในการประชมุ 24th Myanmar Military Medical Conference ระหวา่ งวนั ที่ 7 - 10 มนี าคม 2560 ณ สาธารณรัฐแห่งสหภาพ
เมียนมาร์
1.2 ผลงานเร่อื ง “Seroprevalence of Treponema pallidum (Syphilis), Herpes Simplex Virus type 2
(HSV–2), and Human Papillomavirus (HPV) in Royal Thai Army Recruits in 1995, 2012 and 2013” โดย พ.ท.หญิง
สชุ ชนา แทบประสทิ ธิ์ นำ� เสนอรปู แบบ Oral Presentation ในการประชุม Asia Pacific Military Health Exchange (APMHE)
ระหว่างวันท่ี 23 – 26 พฤษภาคม 2560 ณ สาธารณรฐั สงิ คโปร์
1.3 ผลงานเรอ่ื ง “Investigation of Scrub Typhus Outbreak in Pathalung Province, Southern Thailand”
โดย พ.ท.หญงิ วัชรี โยคะนิตย์ น�ำเสนอรูปแบบ Poster Presentation ในการประชุม Asia Pacific Military Health Exchange
(APMHE) ระหว่างวนั ท่ี 23 – 26 พฤษภาคม 2560 ณ สาธารณรัฐสงิ คโปร์
1.4 ผลงานเรื่อง “Determination of Antimicrobial Resistance of Neisseria gonorrhoeae infected
Patients in Royal Thai Military Hospital” โดย ร.อ. หญิง มณรี ตั น์ สมศรี น�ำเสนอรูปแบบ Poster Presentation ในการ
ประชุม Asia Pacific Military Health Exchange (APMHE) ระหว่างวนั ท่ี 23 – 26 พฤษภาคม 2560 ณ สาธารณรัฐสงิ คโปร์
xxvi รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
1.5 ผลงานเรื่อง “Thai Fever Risk Map: the Online Medical Warning Tool for Arthropod-borne
Diseases in Thailand” โดย พ.อ.หญงิ จริยาณาฏ เกวี น�ำเสนอรูปแบบ Poster Presentation ในการประชุม 9th International
Tick & Tick-borne Pathogen Conference and the 1st Asia-Pacific Rickettsia Conference ระหวา่ งวันที่ 27 สงิ หาคม –
1 กันยายน 2560 ณ เมอื งแคนส์ รฐั ควนี ส์แลนด์ เครอื รัฐออสเตรเลยี
1.6 ผลงานเรอ่ื ง “Utilization of AFRIMS-Nawamintharachini Model, the Military Scrub Typhus Protection
Strategy in Civilian” โดย พ.อ.วฒุ กิ รณ์ รอดความทกุ ข์ นำ� เสนอรปู แบบ Poster Presentation ในการประชมุ 9th International
Tick & Tick – borne Pathogen Conference and the 1st Asia – Pacific Rickettsia Conference ระหวา่ งวันท่ี 27 สิงหาคม
– 1 กันยายน 2560 ณ เมอื งแคนส์ รัฐควนี ส์แลนด์ เครอื รฐั ออสเตรเลยี
2. ผลงานน�ำเสนอระดับประเทศ จ�ำนวน 3 เร่อื ง
2.1 ผลงานเร่ือง “Neutralization Breadth and Potency of Serum Derived from Recently Human
Immunodeficiency Virus Type1 – Infected Thai Individuals” โดย พ.อ.หญิง นธิ ินาถ ชายทวีป น�ำเสนอในรปู แบบ Poster
Presentation ในการประชุมวิชาการพระมงกุฎเกล้า คร้ังท่ี 44 ระหวา่ งวันที่ 22 – 24 พฤศจกิ ายน 2559
2.2 ผลงานเรอื่ ง “Role of Armed Forces Research Institute of Medical Sciences in Outbreak of Scrub
Typhus in Nepal” โดย ร.อ.หญงิ มณรี ตั น์ สมศรี นำ� เสนอในรปู แบบ Poster Presentation ในการประชมุ วชิ าการพระมงกฎุ เกลา้
คร้ังที่ 44 ระหว่างวันท่ี 22 – 24 พฤศจกิ ายน 2559
2.3 ผลงานเร่อื ง “แผนทีภ่ มู ิสารสนเทศ แสดงพื้นท่ีพบผู้ปว่ ยโรคสครับไทฟัส ในประเทศไทย” โดย จ.ส.อ.
วีระ บุญโสม น�ำเสนอในรูปแบบ Poster Presentation ในการประชมุ วชิ าการพระมงกฎุ เกลา้ คร้ังท่ี 44 ระหว่างวันท่ี 22 – 24
พฤศจิกายน 2559
ผลงานที่ได้รับรางวลั
ผลงาน “นวัตกรรมการผลติ Recombinant 56 kDa Protein Antigens จากเชอื้ ก่อโรคสครบั ไทฟสั สายพนั ธ์ุ
มาตรฐาน และสายพันธุ์ท้องถ่ินประเทศไทย” โดย ร.อ.หญิง มณีรัตน์ สมศรี ได้รับรางวัลชนะเลิศ จากการประกวดผลงาน
สิง่ ประดษิ ฐค์ ดิ คน้ ทางการแพทย์ ในการประชุมวชิ าการพระมงกุฎเกล้า ครัง้ ที่ 44 ระหว่างวนั ท่ี 22 – 24 พฤศจกิ ายน 2559
ANNUAL REPORT 2017 xxvii
สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
กองวเิ คราะห์
ภารกิจ
วเิ คราะหว์ ิจัยโรคไมต่ ดิ เชื้อและโรคติดเชือ้ ที่มคี วามส�ำคญั ต่อการปฏบิ ัตกิ ารทางทหารและความมนั่ คงของชาติ
การแบ่งสว่ นราชการและหนา้ ท่ี
1. แผนกชีวเคมี
มีหน้าที่ในการวิเคราะห์วิจัยปัญหาสุขภาพก�ำลังพล ส่งเสริมสุขภาพก�ำลังพล โดยการตรวจร่างกายทั่วไป
ตรวจเลือดและปัสสาวะ ให้ความรู้เบ้ืองต้นและข้อมูลข่าวสารทางการแพทย์ ศึกษาวิจัยด้านการสร้างเสริมสุขภาพก�ำลังพล
เพอ่ื ใช้เปน็ แนวทางในการปอ้ งกนั และแก้ไขอย่างเปน็ รปู ธรรม
2. แผนกยาเสพตดิ และพษิ วิทยา
มีหน้าท่ีศึกษา วิจัย พัฒนางานวิเคราะห์สารเสพติด ให้ทันสมัยและทันต่อเทคโนโลยีท่ีมีการน�ำสารชนิดใหม่ๆ
มาใช้สนับสนุนการตรวจวิเคราะห์สารเสพติดให้โทษแก่หน่วยทหารและหน่วยงานต่างๆ เผยแพร่ความรู้เก่ียวกับสารเสพติด
ให้โทษ ตลอดจนใหก้ ารศกึ ษา อบรม ด้านการตรวจวเิ คราะห์สารเสพติดให้โทษแก่หนว่ ยทหารท่รี ้องขอ เพือ่ ปอ้ งกันการแพร่
ระบาดของสารเสพตดิ ในประเทศ
3. แผนกผลิตและควบคมุ มาตรฐาน
มีหน้าท่ีในการศึกษา วิจัยและพัฒนางานวิเคราะห์สารพิษและปัจจัยต่างๆ ในสิ่งแวดล้อมในท่ีต้ังหน่วยทหาร
ให้ความรู้และข้อเสนอแนะเกี่ยวกับปัญหามลพิษในสิ่งแวดล้อมที่มีผลกระทบต่อสุขภาพของก�ำลังพล เป็นการด�ำเนินงาน
ในเชงิ เวชศาสตร์ป้องกัน และอนามัยส่ิงแวดลอ้ ม
4. แผนกสตั วท์ ดลอง
มหี น้าทศี่ กึ ษา วิจัย และพัฒนาเทคนิคทางห้องปฏิบตั ิการโดยการใช้สัตวท์ ดลอง เพ่อื งานวจิ ัยทางวิทยาศาสตร์
การแพทย์ โดยมุ่งเน้นโรคที่เป็นปัญหาต่อสุขภาพทหาร ได้แก่ การศึกษาโรคสัตว์ติดต่อสู่คน การทดสอบยาและวัสดุ
ทางการแพทย์ การศกึ ษาดา้ นเภสัชจลนศาสตร์ และการเพาะเลี้ยงเชอ้ื เพ่อื พฒั นาชดุ ตรวจวินจิ ฉัยโรค เปน็ ต้น
บทสรุปผู้บรหิ าร ปงี บประมาณ 2560 (Executive Summary Fiscal Year 2017)
ผลการด�ำเนินงาน
ในปงี บประมาณ 2560 กองวเิ คราะห์ สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร (กวค.สวพท.) มเี หตกุ ารณส์ ำ� คญั
ท่ีน่าจดจ�ำคือการปรับปรุงอาคารกองวิเคราะห์ท้ังท่ีต้ัง ณ ถนนราชวิถี และถนนโยธี โดยได้รับอนุมัติงบประมาณ จาก
งบสะสมเงินรายรับสถานพยาบาล จ�ำนวนเงิน 13,963,300 บาท เพ่ือการปรับปรุงอาคารปฏิบัติการ (อาคาร 2) ชั้น 3
ซ่ึงเป็นที่ตั้งของ บก.กองวิเคราะห์ แผนกชีวเคมี และแผนกผลิตและควบคุมมาตรฐาน รวมท้ังได้รับงบประมาณจากงบเงิน
รายรบั สถานพยาบาล ทบ. จำ� นวนเงนิ 7,665,000 บาท เพอื่ การปรบั ปรงุ แผนกยาเสพตดิ และพษิ วทิ ยา และแผนกสตั วท์ ดลอง
นบั เปน็ การปรบั ปรงุ ครงั้ ใหญ่ เพอ่ื ใหก้ องวเิ คราะหม์ หี อ้ งปฏบิ ตั กิ ารทที่ นั สมยั สวยงาม ปลอดภยั ตามมาตรฐานของหอ้ งปฏบิ ตั ิ
การทางวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ หลงั จากทไ่ี มเ่ คยได้มกี ารปรับปรุงเช่นน้ีมาก่อนต้งั แตก่ ่อตง้ั สถาบนั
ส�ำหรับผลงานทางวิชาการ กองวิเคราะหม์ ผี ลการดำ� เนินงานท่สี ำ� คัญในปงี บประมาณ 2560 ดังตอ่ ไปน้ี
xxviii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
1. แผนกชวี เคมี
1.1 โครงการบริการตรวจสุขภาพประจ�ำปีก�ำลังพลกองทัพบก ณ ที่ตั้งหน่วยในเขต กทม. และ
ปริมณฑล
แผนกชวี เคมี กองวเิ คราะห์ สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทยท์ หาร ไดด้ ำ� เนนิ งานโครงการบรกิ ารตรวจสขุ ภาพ
ประจ�ำปีก�ำลังพลกองทัพบก ณ ที่ตั้งหน่วย ในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ปีงบประมาณ 2560 สรุปผลได้คือ
มกี ำ� ลงั พลทเี่ ขา้ รบั การตรวจสขุ ภาพฯ จำ� นวน 16,237 นาย แบง่ เปน็ เพศชายรอ้ ยละ 79.8 และเพศหญงิ รอ้ ยละ 20.2 โดยมอี ายุ
ตง้ั แต่ 35 ปขี ้นึ ไป รอ้ ยละ 68.5 และมอี ายุเฉล่ยี 42.0 ปี
ขอ้ มลู จากผลการตรวจรา่ งกายทว่ั ไปพบวา่ กำ� ลงั พลมปี ญั หาภาวะอว้ นลงพงุ (เสน้ รอบเอวชาย ≥ 90 ซม., หญงิ
≥ 80 ซม.) ร้อยละ 48.7 ภาวะอ้วน (ดัชนมี วลกาย ≥ 25 กก./ตร.ม.) รอ้ ยละ 43.2 และความดันโลหติ สงู (≥ 140/90 มม.ปรอท)
ร้อยละ 21.1
ส�ำหรับผลการตรวจทางห้องปฏบิ ตั ิการของก�ำลงั พลทีม่ อี ายตุ งั้ แต่ 35 ปขี น้ึ ไป ปัญหาท่พี บมากเรยี งตามล�ำดบั
ความชุก คอื ระดับไขมนั Total Cholesterol ในเลือดสูง (≥ 200 มก./ดล.) รอ้ ยละ 65.6 ระดบั ไขมนั Triglyceride ในเลอื ดสงู
(≥ 150 มก./ดล.) รอ้ ยละ 36.4 และระดบั นำ�้ ตาลในเลือดสงู (≥ 126 มก./ดล.) รอ้ ยละ 9.7 จากผลการส�ำรวจพฤติกรรมเสย่ี ง
ทางสุขภาพของก�ำลงั พลกองทัพบกพบวา่ กำ� ลงั พล ร้อยละ 38.1 มีการออกกำ� ลังกายยงั ไม่ถึงเกณฑม์ าตรฐาน (นอ้ ยกวา่ 150
นาทตี ่อสปั ดาห์) สบู บุหร ี่ ร้อยละ 26.7 และบริโภคเครอ่ื งดื่มแอลกอฮอลเ์ ปน็ ประจำ� ร้อยละ 3.3
1.2 งานพัฒนาระบบคณุ ภาพห้องปฏิบตั กิ าร
1.2.1 ห้องปฏิบัติการตรวจวิเคราะห์จุลทรรศนศาสตร์คลินิก แผนกชีวเคมี ได้รับการรับรองคุณภาพ
ห้องปฏบิ ตั กิ ารตามมาตรฐาน ISO 15189: 2012 และ ISO 15190: 2003 จากสำ� นกั มาตรฐานหอ้ งปฏิบัติการอยา่ งต่อเน่อื ง
ในปี 2560
1.2.2 มีการทบทวนคู่มือการเก็บและส่งตรวจตัวอย่างทางห้องปฏิบัติการของแผนกชีวเคมี ประกอบด้วย
หอ้ งปฏบิ ัตกิ ารเคมคี ลินิก ห้องปฏบิ ตั กิ ารโลหติ วทิ ยา และหอ้ งปฏิบตั ิการตรวจวเิ คราะหจ์ ุลทรรศนศาสตร์คลินิก
1.2.3 การประชมุ ชแี้ จงผรู้ บั บรกิ ารหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารแผนกชวี เคมปี ระจำ� ปี 2560 จดั ขนึ้ ในวนั ท่ี 15 ก.ย. 2560
ณ หอ้ งพินทุโยธนิ สวพท. มผี ู้เข้าร่วมประชุมจำ� นวนทัง้ สนิ้ 35 นาย โดยความพึงพอใจในภาพรวมของการประชุมอยใู่ นระดับ
ดีมาก
1.2.4 จัดท�ำเอกสารคุณภาพส�ำหรับห้องปฏิบัติการชีวเคมีคลินิก เพื่อเตรียมขยายขอบข่ายการรับรอง
คณุ ภาพ ห้องปฏิบัติการตามมาตรฐาน ISO 15189: 2012 และ ISO 15190: 2013 ในปี 2561
1.3 โครงการวจิ ัย
1.3.1 การศึกษาระดับน�้ำตาลและไขมันในเลือดของก�ำลังพลกองทัพบกท่ีมีอายุน้อยกว่า 35 ปี ในเขต
กรุงเทพมหานครและปริมณฑล สรุปผลการวิจัยและปิดโครงการวิจัยเรียบร้อยแล้ว โดยจากการวิจัยกลุ่มตัวอย่างทั้งหมด
360 ราย อายุระหวา่ ง 18 – 34 ปี มอี ายเุ ฉล่ยี 28.5 ปี สว่ นใหญ่เป็นเพศชายคิดเปน็ รอ้ ยละ 88.3 มรี ะดับน�ำ้ ตาลและไขมนั
ในเลอื ดผดิ ปกตเิ รยี งตามล�ำดับความชุกดงั น้ี ระดับไขมัน Total Cholesterol ในเลอื ดสูง (≥ 200 มก./ดล.) ร้อยละ 44.0 ระดบั
ไขมนั LDL-Cholesterol ในเลอื ดสงู (≥ 130 มก./ดล.) ร้อยละ 39.0 ระดับไขมนั Triglyceride ในเลือดสูง (≥ 150 มก./ดล.)
ร้อยละ 27.5 ระดับไขมนั HDL - Cholesterol ในเลือดตำ่� ( < 40 มก./ดล.) ร้อยละ 26.2 และเบาหวาน (ระดบั นำ้� ตาลในเลือด
≥ 126 มก./ดล.) ร้อยละ 1.7
1.3.2 การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างเส้นรอบวงคอกับความเส่ียงของโรคหัวใจและหลอดเลือด เป็น
โครงการวจิ ยั รว่ มกบั พ.อ.รศ.นครนิ ทร์ ศนั สนยทุ ธ โดยไดร้ บั การอนมุ ตั โิ ครงการวจิ ยั จาก ทบ. เรยี บรอ้ ยแลว้ และจะเรม่ิ ดำ� เนนิ การ
เก็บขอ้ มลู ในปงี บประมาณ 2561
2. แผนกผลติ และควบคุมมาตรฐาน
2.1 โครงการเฝา้ ตรวจคณุ ภาพนำ้� ในทต่ี งั้ หนว่ ยทหาร พน้ื ทกี่ องทพั ภาคท่ี 1 ไดเ้ ขา้ ตรวจคณุ ภาพนำ้� ในพนื้ ที่
หน่วยทหาร และโรงพยาบาลกองทัพบกในพนื้ ท่ีกองทพั ภาคท่ี 1 จำ� นวนท้งั หมด 592 ตัวอยา่ ง พบว่า น�้ำอปุ โภค - น�้ำบรโิ ภค
ANNUAL REPORT 2017 xxix
สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
570 ตัวอยา่ ง ผ่านเกณฑ์มาตรฐาน 463 ตวั อย่าง และไม่ผา่ นเกณฑม์ าตรฐาน 107 ตัวอย่าง สาเหตทุ ไ่ี มผ่ ่านเกณฑ์ เกดิ จาก
ตรวจพบว่าปริมาณสารคลอรีนตกค้างในน�้ำประปาต่�ำกว่าเกณฑ์มาตรฐาน ส่วนน�้ำเสีย - น�้ำท้ิง จ�ำนวน 22 ตัวอย่าง
ผ่านเกณฑ์มาตรฐาน 8 ตวั อยา่ ง และไม่ผ่านเกณฑ์มาตรฐาน 14 ตัวอยา่ ง สาเหตเุ กิดจากค่า BOD สูงกวา่ เกณฑม์ าตรฐาน
ซง่ึ ได้ดำ� เนนิ การรายงานผลการตรวจ และช้แี จงสาเหตุใหก้ ับหนว่ ยรบั บรกิ ารเพอื่ ด�ำเนนิ การแกไ้ ขต่อไป
2.2 งานบรกิ ารตรวจคณุ ภาพนำ้� ไดใ้ ห้บริการตรวจคุณภาพนำ�้ แก่หน่วยงานตา่ งๆ เช่น โรงเรียนเตรยี มทหาร
หน่วยวิจัยฝ่ายสหรัฐฯ โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า ฯลฯ รวมจ�ำนวนท้ังส้ิน 185 ตัวอย่าง แบ่งเป็นน�้ำอุปโภค - น้�ำบริโภค
จ�ำนวน 127 ตัวอย่าง และน�้ำเสีย - น�้ำทิ้ง จ�ำนวน 58 ตัวอย่าง ผลการด�ำเนินงานพบว่า น�้ำอุปโภค - บริโภคผ่านเกณฑ์
มาตรฐาน จ�ำนวน 79 ตวั อย่าง และน้ำ� เสยี - นำ�้ ทิ้ง ผ่านเกณฑม์ าตรฐาน จำ� นวน 30 ตวั อยา่ ง
2.3 งานอาชีวอนามยั และความปลอดภัยภายในโรงงานอุตสาหกรรมทหาร
2.3.1 ตรวจวดั คณุ ภาพส่งิ แวดล้อมภายในกองซ่อมเคร่อื งสือ่ สาร - อิเล็กทรอนิกส์ กรมการทหาร
สอ่ื สาร เพื่อส่งเสริมสุขลักษณะทีเ่ หมาะสมของสิง่ แวดล้อมในสถานทีป่ ฏบิ ตั ิงาน และส่งเสริมสขุ ภาพของก�ำลงั พลกองทัพบก
ใหม้ ีสขุ ภาพแขง็ แรง โดยดำ� เนินการตรวจวดั คุณภาพส่ิงแวดลอ้ มทัง้ หมด 4 ดา้ น ได้แก่ ดา้ นกายภาพ ดา้ นสารเคมีในอากาศ
ดา้ นปรมิ าณก๊าซในอากาศ และด้านจลุ ชีพในอากาศ
ผลการตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อม ด้านกายภาพ พบว่ามีความช้ืนสัมพัทธ์สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 3 จุด
จากจำ� นวน 35 จดุ (ร้อยละ 8.6) อุณหภูมิสูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 2 จดุ จากจ�ำนวน 35 จุด (รอ้ ยละ 5.7) ความสว่างของแสง
ต�่ำกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 162 จุด จากจ�ำนวน 173 จุด (ร้อยละ 93.6) ด้านสารเคมีในอากาศ พบว่า สารอินทรีย์ระเหยง่าย
สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 2 จดุ จากจ�ำนวน 35 จดุ (รอ้ ยละ 5.7) โทลูอนี สูงกวา่ เกณฑม์ าตรฐาน 24 จุด จากจ�ำนวน 34 จุด
(ร้อยละ 70.6) ปริมาณก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐานท้ังหมด จากจ�ำนวน 34 จุด (ร้อยละ 100) เบนซิน
สงู กวา่ เกณฑม์ าตรฐาน 8 จดุ จากจำ� นวน 26 จดุ (รอ้ ยละ 30.8) ดา้ นปรมิ าณกา๊ ซในอากาศ พบวา่ ปรมิ าณกา๊ ซคารบ์ อนไดออกไซด์
สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 12 จุด จากจ�ำนวน 35 จดุ (ร้อยละ 34.3) ดา้ นจุลชีพในอากาศ พบว่า สูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 12 จดุ
จากจำ� นวน 19 จดุ (รอ้ ยละ 63.2)
2.3.2 ตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อมภายใน กองผลิตสิ่งอุปกรณ์สายส่ือสาร กรมการทหารส่ือสาร
(กผสป.สส) ผลการตรวจวัดคุณภาพส่ิงแวดล้อม พบว่า ปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ สารอินทรีย์ระเหยง่าย โทลูอีน
เบนซิน ซลั เฟอร์ไดออกไซด์ ไมอ่ ยใู่ นเกณฑ์มาตรฐาน
2.4 งานสนับสนนุ การตรวจดา้ นอาชีวอนามัย
2.4.1 การตรวจคุณภาพสิ่งแวดล้อมภายในโรงพยาบาลค่ายนวมินทราชินี จังหวัดชลบุรี
ผลการดำ� เนนิ งาน พบวา่ ผลการตรวจวดั ดา้ นกายภาพ ไดแ้ ก่ อณุ หภมู ิ ความเรว็ ลม ความสวา่ งของแสง กา๊ ซคารบ์ อนไดออกไซด์
และด้านจุลชพี ในอากาศ (แบคทีเรีย/เช้อื รา) ไม่อยใู่ นเกณฑ์มาตรฐาน
2.4.2 การตรวจวดั ความสวา่ งของแสง หอ้ งทำ� งาน ผอ.ศพม. และหอ้ งประชมุ ศพม. ผลการดำ� เนนิ งาน
พบว่า ความสวา่ งของแสงในหอ้ งท�ำงาน ผอ.ศพม. อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน สว่ นความสว่างของแสงในห้องประชมุ ศพม. ไมอ่ ยู่
ในเกณฑ์มาตรฐาน
2.4.3 โครงการ “สวพท. ส่งเสริมสุขอนามัยสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน เฉลิมพระเกียรติสมเด็จ
พระเจ้าอยู่หัว เน่ืองในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษาครบ 65 พรรษา” ณ โรงเรียนสวนมิสกวัน กรุงเทพฯ
ผลการดำ� เนินงานเป็นดงั น ี้ ตรวจวดั ความสว่างของแสงทั้งหมด 230 จดุ ผ่านเกณฑม์ าตรฐาน 170 จุด คิดเปน็ ร้อยละ 73.91
ไม่ผ่านเกณฑม์ าตรฐาน 60 จดุ คดิ เปน็ รอ้ ยละ 26.09 และผลการตรวจวเิ คราะหค์ ณุ ภาพนำ�้ อปุ โภค - บรโิ ภค ภายในโรงเรยี น
สวนมสิ กวนั พบว่า ผา่ นเกณฑ์มาตรฐานทัง้ หมด
2.4.4 หอ้ งปฏบิ ตั กิ าร สวพท. จากโครงการ ISO 15189 ด�ำเนนิ การตรวจวดั คุณภาพสง่ิ แวดลอ้ ม 3 ด้าน
ไดแ้ ก่ ดา้ นกายภาพ ดา้ นปริมาณก๊าซในอากาศ และด้านสารเคมีในอากาศ พบวา่ ผา่ นเกณฑม์ าตรฐานท้ังหมด
2.4.5 หอ้ งปฏบิ ตั กิ ารชว่ั คราวของแผนกชวี เคมี กวค.สวพท. ดำ� เนนิ การตรวจวดั สารอนิ ทรยี ร์ ะเหยงา่ ย
เบนซนิ โทลูอีน ปรมิ าณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ จุลชพี ในอากาศ (แบคทีเรยี ) พบวา่ ไม่อย่ใู นเกณฑ์มาตรฐาน
xxx รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
3. แผนกยาเสพตดิ และพิษวทิ ยา
3.1 งานเฝา้ ตรวจสารเสพตดิ ใหโ้ ทษในทหาร ดำ� เนนิ การตรวจหาสารเสพตดิ ใหโ้ ทษประเภท เมทแอมเฟตามนี
กัญชา และมอร์ฟีน ในปัสสาวะของทหารกองประจ�ำการผลัดท่ี 2/59 และทหารกองประจ�ำการผลัดที่ 1/60 สังกัดหน่วย
สว่ นกลางและหนว่ ยในพนื้ ทกี่ องทพั ภาคท่ี 1 จำ� นวน 23 หนว่ ย ยอดกำ� ลงั พลเขา้ รบั การตรวจทง้ั สนิ้ 2,818 นาย พบวา่ มอี ตั รา
การใชส้ ารเสพตดิ ประเภทเมทแอมเฟตามนี รอ้ ยละ 4.3 (121 นาย) กัญชา รอ้ ยละ 4.5 (126 นาย) และมอร์ฟนี ร้อยละ 0.07
(2 นาย) จากผลการตรวจดงั กลา่ ว พบวา่ อตั ราการใช้สารเสพติดประเภทเมทแอมเฟตามนี มแี นวโน้มลดลง ส่วนกญั ชา และ
มอรฟ์ ีนมีแนวโน้มเพิ่มข้นึ เมื่อเทยี บกับปกี อ่ น
3.2 โครงการหน่วยทหารสีขาว ด�ำเนินการตรวจสารเสพติดประเภทเมทแอมเฟตามีน กัญชา และ มอร์ฟีน
ในปัสสาวะของก�ำลงั พลกองทัพบกที่ต้องสงสัย ได้แก่ ทหารประจำ� การ พนักงานราชการ และลูกจา้ ง จ�ำนวน 13 หน่วย ยอด
ก�ำลังพล เข้ารับการตรวจทั้งส้ิน 494 นาย พบว่ามีอัตราการใช้สารเสพติดประเภทเมทแอมเฟตามีน ร้อยละ 2.8 (14 นาย)
กญั ชา รอ้ ยละ 0.6 (3 นาย) และมอรฟ์ นี รอ้ ยละ 0.4 (2 นาย) โดยอตั ราการใชส้ ารเสพตดิ ประเภทเมทแอมเฟตามนี และมอรฟ์ นี
มีแนวโนม้ เพ่ิมขนึ้ ส่วนกัญชามแี นวโน้มลดลง จากผลการตรวจดังกล่าว ท�ำให้มมี าตรการเน้นย้�ำให้หน่วยทหาร และหน่วยฝกึ
ทกุ หน่วยเฝ้าระวังพฤติกรรมของก�ำลังพลท่ตี อ้ งสงสัยอย่างต่อเน่ือง และใหม้ ีการตรวจซ้�ำเพ่ือเปน็ การเฝ้าระวังมิใหม้ ีการแพร่
ระบาดของสารเสพติดในหนว่ ยทหาร
3.3 งานบริการตรวจสารเสพติดทางห้องปฏิบัติการ ได้จัดให้บริการตรวจหาสารเสพติดในปัสสาวะส�ำหรับ
หนว่ ยงานตา่ งๆ จ�ำนวน 10 หนว่ ย รวมจ�ำนวนตัวอยา่ งทง้ั สน้ิ 4,931 ตัวอย่าง รายละเอียดดงั น้ี
3.3.1 ตรวจหาสารเสพตดิ ในปสั สาวะของผสู้ อบผา่ นภาควชิ าการ หลกั สตู รนกั เรยี นนายสบิ ทหารบก จำ� นวน
3,766 ตัวอยา่ ง ตรวจพบ สารเสพติดประเภทเมทแอมเฟตามีน 14 ราย คดิ เปน็ รอ้ ยละ 0.4
3.3.2 ตรวจหาสารเสพตดิ ในปสั สาวะของผสู้ อบผา่ นภาควชิ าการ หลกั สตู รนกั เรยี นโรงเรยี นชา่ งฝมี อื ทหาร
จ�ำนวน 741 ตัวอยา่ ง ตรวจไมพ่ บสารเสพตดิ ประเภทเมทแอมเฟตามีน
3.3.3 ตรวจหาสารเสพติดในปัสสาวะของผู้สอบผ่านภาควิชาการ หลักสูตรนักเรียนพยาบาล วิทยาลัย
พยาบาลกองทพั บก จำ� นวน 298 ตัวอย่าง ตรวจไมพ่ บสารเสพติดประเภทเมทแอมเฟตามีน และมอรฟ์ นี
3.3.4 ตรวจหาสารเสพตดิ ในปสั สาวะของเจา้ หนา้ ทใ่ี นหนว่ ยงาน โรงพยาบาลโรงงานยาสบู องคก์ ารคา้ ของ
ส�ำนกั งานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดกิ ารและสวสั ดภิ าพครูและบคุ ลากรทางการศึกษา (สกสค.) สำ� นักงานแพทย์ ส�ำนักงาน
สนับสนุน ส�ำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม (สนพ.สสน.สป.) โรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า หน่วยทหารมหาดเล็กราชวัลลภ
รักษาพระองค์ บริษัท เอ็น.บี.ที.ซัพพลาย จ�ำกัด และบริษัทเฟล็กซ่ีแพลน ดีไซน์ จ�ำกัด จ�ำนวน 126 ตัวอย่าง ตรวจพบ
สารเสพตดิ ประเภทเมทแอมเฟตามนี 5 ตัวอย่าง คิดเป็นร้อยละ 4.0
3.4 งานพัฒนาระบบคุณภาพห้องปฏิบัติการ ห้องปฏิบัติการยาเสพติดและพิษวิทยาผ่านการรับรอง
ความสามารถตามมาตรฐาน ISO 15189: 2012 ตามข้อก�ำหนดและเง่ือนไขการรบั รองความสามารถห้องปฏบิ ัตกิ ารทดสอบ
ด้านการแพทย์ และสาธารณสุขของส�ำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการ ในรายการการตรวจเบื้องต้นของการทดสอบสารเสพติด
ประเภท เมทแอมเฟตามนี กญั ชา มอรฟ์ นี และการตรวจยนื ยนั ของการทดสอบสารเสพตดิ ประเภทเมทแอมเฟตามนี และ ISO
15190: 2003 ด้านความปลอดภัยของหอ้ งปฏิบตั กิ ารทางการแพทย์
3.5 โครงการวิจัย เร่ือง การพัฒนาชุดทดสอบส�ำหรับการตรวจคัดกรองยาบ้าในปัสสาวะโดยวิธีเทียบสี ของ
พ.ท.หญิง ดรุณี อุเทนนาม ผ่านการรับรองโครงร่างการวิจัยโดยคณะอนุกรรมการจริยธรรมกรมแพทย์ทหารบก เม่ือวันที่ 5
ก.ย. 60 เรียบร้อยแล้ว ขณะนอี้ ยรู่ ะหวา่ งการด�ำเนนิ การวจิ ัย
4. แผนกสตั วท์ ดลอง
4.1 งานใช้สัตวเ์ พื่อการวิจัยทางวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์
4.1.1 การศกึ ษาผลของ Pro Fi Plus ตอ่ ระบบภมู คิ มุ้ กนั ของทางเดนิ อาหารในหนถู บี จกั ร เปน็ โครงการ
วจิ ัยทีแ่ ผนกสัตวท์ ดลอง กวค.สวพท. รว่ มกบั คลนิ กิ ชายวยั ทอง โรงพยาบาลพระมงกฎุ เกล้า โดยมีวตั ถปุ ระสงคเ์ พอื่ ศึกษาวา่
Pro Fi Plus ซงึ่ เปน็ อาหารเสรมิ จากผลติ ภณั ฑธ์ รรมชาติ ประกอบดว้ ยสาร inulin, rice flour, fibersol, oat fiber และ proprietary
ANNUAL REPORT 2017 xxxi
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
probiotic blend มีผลต่อการลดภาวะท้องผูก และเสริมสร้างระบบภูมิคุ้มกันของระบบทางเดินอาหารของหนูถีบจักร (ICR
mice) อย่างไร การศึกษานี้ได้รับอนุมัติได้รับอนุมัติการพิจารณาด้านจรรยาบรรณการใช้สัตว์ จากคณะกรรมการก�ำกับดูแล
การเลย้ี งสตั วแ์ ละใชส้ ตั ว์เพือ่ งานทางวิทยาศาสตร์การแพทย์ ของ สวพท. รหัสโครงการ ARAC 1/59 ซ่ึงผลการศึกษาพบวา่
Pro Fi Plus สามารถบรรเทาภาวะท้องผูกของหนูทดลองได้
4.1.2 การคน้ หาโปรตนี ชนดิ ใหมข่ องเชอ้ื เลปโตสไปราสายพนั ธก์ุ อ่ โรคทจี่ บั กบั Factor H complement
regulator (fHbps) เพ่ือนำ� มาพฒั นาเป็นวัคซีนส�ำหรับโรคเลปโตสไปโรซสิ เป็นโครงการวิจยั ร่วมกับคณะแพทยศาสตร์
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้รับทุนวิจัยจากส�ำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ และได้รับอนุมัติการพิจารณา
ดา้ นจรรยาบรรณการใชส้ ตั ว์ จากคณะกรรมการกำ� กบั ดแู ลการเลย้ี งสตั วแ์ ละใชส้ ตั วเ์ พอื่ งานทางวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ ของ สวพท.
รหัสโครงการ ARAC 1/60 โครงการวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ fHbps ของเชื้อเลปโตสไปราสายพันธุ์ก่อโรค ได้แก่ LigA
domain 7 - 13, LenA, LcpA และ Lsa23 เปน็ วคั ซนี รปู แบบโปรตนี รวม (multiple subunit vaccine) และทดสอบประสทิ ธภิ าพ
ในแฮมสเตอร์ ผลการศึกษาพบวา่ recombinant LigA domain 7 - 13, LenA, LcpA และ Lsa23 ท่ีผลิตได้ มคี ุณสมบตั ใิ นการ
จบั กับ human factor H ในหลอดทดลอง การทดสอบประสทิ ธิภาพของวคั ซนี ในแฮมสเตอร์ ท�ำโดยปลกู วัคซีน 3 คร้ัง ห่างกนั
2 สัปดาห์ หลังจากน้ันตรวจวัดระดับแอนติบอดีท่ีจ�ำเพาะด้วยวิธี ELISA ผลการศึกษาพบว่าวัคซีนรูปแบบโปรตีนรวม
ซง่ึ ประกอบดว้ ยโปรตนี LigA domain 7 - 13, LenA, LcpA, และ Lsa23 ท่ใี ห้รว่ มกับ LMQ adjuvant ผ่านทางใตผ้ วิ หนงั
สามารถกระตนุ้ แอนตบิ อดที จี่ ำ� เพาะตอ่ โปรตนี LigA และ LenA เทา่ นนั้ เมอื่ ทำ� การ challenge แฮมสเตอรด์ ว้ ยเชอื้ เลปโตสไปรา
ที่มีคุณสมบัติก่อโรค แฮมสเตอร์กลุ่มท่ีได้รับวัคซีนรูปแบบโปรตีนรวมร่วมกับ LMQ adjuvant ผ่านทางใต้ผิวหนังมีอัตรา
การรอดชีวิตสูงถงึ รอ้ ยละ 60
4.1.3 การส�ำรวจโรคเลปโตสไปโรสิสในสุนัขทหารในพื้นที่ของหน่วยขึ้นตรงของกรมการสัตว์
ทหารบก เปน็ โครงการวจิ ยั รว่ มกบั กองวทิ ยาการ กรมการสตั วท์ หารบก และศนู ยก์ ารสนุ ขั ทหาร กรมการสตั วท์ หารบก ไดร้ บั
ทุนวิจัยจากมูลนิธิท่านผู้หญิงวิระยา ชวกุล เพ่ือสถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร และได้รับอนุมัติการพิจารณา
ด้านจรรยาบรรณการใช้สัตว์ จากคณะกรรมการก�ำกับดูแลการเล้ียงสัตว์และใช้สัตว์เพ่ืองานทางวิทยาศาสตร์การแพทย์ ของ
สวพท. รหัสโครงการ ARAC 2/60 โครงการวิจัยน้ีมีวัตถุประสงค์เพ่ือศึกษาอัตราติดเช้ือและสายพันธุ์ของเช้ือเลปโตสไปรา
ในสนุ ขั ทหารทป่ี ฏบิ ตั หิ นา้ ทภี่ ายในบรเิ วณพน้ื ทปี่ ฏบิ ตั กิ ารทางทหาร ศนู ยก์ ารสนุ ขั ทหาร และกองพนั สนุ ขั ทหาร โดยการตรวจหา
แอนติบอดีต่อเช้ือเลปโตสไปรา ด้วยเทคนิค Microscopic Agglutination test (MAT) ในข้ันต้นได้ท�ำการเก็บตัวอย่างเลือด
จากสนุ ัขจำ� นวน 60 ตวั
4.2 งานส�ำรวจโรคเลปโตสไปโรสสิ
4.2.1 การส�ำรวจหาเชื้อเลปโตสไปราในพื้นท่ีเส่ียงรอบแปลงนาสาธิตการเกษตร รร.จปร. ได้ให้
ความร่วมมือกับโรงพยาบาลโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า (รพ.รร.จปร.) จังหวัดนครนายก ในการส�ำรวจหาเช้ือเลปโต
สไปรา ในพน้ื ทเ่ี สยี่ งรอบๆ แปลงนาสาธติ การเกษตร รร.จปร. เพอื่ เปน็ การถวายความปลอดภยั ทางการแพทยแ์ ด่ พลเอกหญงิ
สมเดจ็ พระเทพรตั นราชสดุ า สยามบรมราชกมุ ารี ซง่ึ เสดจ็ แปลงนาสาธติ การเกษตร รร.จปร. เพอื่ ทรงปลกู ขา้ วและทรงเกยี่ วขา้ ว
ผลการดำ� เนนิ งาน ดกั หนไู ด้ 4 ตวั เกบ็ ตวั อยา่ งนำ�้ 35 ตวั อยา่ ง เกบ็ ตวั อยา่ งดนิ ในแปลงนา 58 ตวั อยา่ ง และนำ� ตวั อยา่ งทงั้ หมด
มาเพาะแยกเชอื้ เลปโตสไปรา พบเช้อื เลปโตสไปราชนดิ ไม่ก่อโรคในตัวอยา่ งดนิ 6 ตัวอยา่ ง และในตวั อย่างน�้ำ 2 ตวั อย่าง
4.2.2 การส�ำรวจเชื้อเลปโตสไปร่าในพื้นที่ กลล.สุรนารี จว.ศรีสะเกษ ผลการด�ำเนินงาน ดักหนูได้
ทง้ั ส้นิ 18 ตวั น�ำตัวอยา่ งไตของหนมู าเพาะแยกเชอื้ เลปโตสไปรา ไม่พบเช้อื เลปโตสไปรา่
การศกึ ษา ดงู าน ณ กวค.สวพท.
1. ร.อ. Atsushi Kurakawa แพทย์ทหารจากกองก�ำลังป้องกันตนเองทางบก ประเทศญ่ีปุ่น เข้าศึกษาดูงาน
ด้านการเพาะแยกเชือ้ Orientia tsutsugamushi ในหนถู ีบจักร
การฝึกประสบการณ์ นกั ศึกษา ณ กวค.สวพท.
1. นักศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาเคมี คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโยลี มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย
xxxii รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบนั วิจัยวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
จ�ำนวน 2 คน ฝึกประสบการณ์ด้านอาชีวอนามัย และความปลอดภัย โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน กวค.สวพท.
ระหว่างวนั ท่ี 3 มกราคม – 15 มีนาคม 2560
2. นกั ศกึ ษาระดบั ปรญิ ญาตรี สาขาวทิ ยาศาสตรส์ ขุ ภาพ และความงาม คณะสหเวชศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั ราชภฏั
สวนสุนันทา จ�ำนวน 2 คน ฝึกประสบการณ์ด้านการบริการ ตรวจสุขภาพการตรวจทางห้องปฏิบัติการด้านโลหิตวิทยา
ดา้ นเคมคี ลนิ กิ และดา้ นจลุ ทรรศนศาสตรค์ ลนิ กิ รวมทงั้ การวเิ คราะห์ และรายงานผลการตรวจสขุ ภาพ โดย แผนกชวี เคมี กวค.
สวพท. ระหวา่ งวนั ที่ 4 มกราคม – 28 กุมภาพันธ์ 2560
3. นักศึกษาระดับปริญญาโท จ�ำนวน 2 คน และนักศึกษาระดับปริญญาตรี จ�ำนวน 2 คน คณะวิทยาศาสตร์
มหาวิทยาลัยนเรศวร ฝึกประสบการณ์ด้านอาชีวอนามัย และความปลอดภัย โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน กวค.
สวพท. ระหวา่ งวันที่ 20 – 24 กมุ ภาพันธ์ 2560
4. นกั ศกึ ษาระดบั ปรญิ ญาตรี สาขาอาชวี อนามยั และความปลอดภยั คณะวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลยั
ราชภฏั สวนดสุ ติ จำ� นวน 1 คน ฝึกประสบการณ์ดา้ นอาชวี อนามยั และความปลอดภยั โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน
กวค.สวพท. ระหว่างวันท่ี 15 พฤษภาคม – 4 สงิ หาคม 2560
5. นักศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาวิทยาศาสตร์ส่ิงแวดล้อม คณะวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัย
ราชภฏั สวนสนุ นั ทา จำ� นวน 3 คน ฝกึ ประสบการณด์ า้ นอาชวี อนามยั และความปลอดภยั โดย แผนกผลติ และควบคมุ มาตรฐาน
กวค.สวพท. ระหว่างวนั ท่ี 22 พฤษภาคม – 21 กรกฎาคม 2560
6. นกั ศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาเดมี คณะวทิ ยาศาสตร์ และเทคโนโลยี มหาวิทยาลยั ราชภฏั สวนสนุ นั ทา
จ�ำนวน 2 คน ฝึกประสบการณ์ด้านอาชีวอนามัย และความปลอดภัย โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน กวค.สวพท.
ระหวา่ งวนั ที่ 1 มิถนุ ายน – 4 สิงหาคม 2560
7. นักศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาเทคโนโลยีชีวภาพ คณะวิทยาศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า
เจ้าคุณทหารลาดกระบัง จำ� นวน 2 คน ฝกึ ประสบการณด์ า้ นอาชวี อนามัย และความปลอดภยั โดย แผนกผลติ และควบคมุ
มาตรฐาน กวค.สวพท. ระหวา่ งวันที่ 1 มถิ ุนายน – 28 กรกฎาคม 2560
8. นกั ศกึ ษาระดบั ปรญิ ญาตรี สาขาเทคโนโลยชี วี ภาพ คณะวทิ ยาศาสตร์ และเทคโนโลยี มหาวทิ ยาลยั ธรรมศาสตร์
จ�ำนวน 1 คน ฝึกประสบการณ์ด้านอาชีวอนามัย และความปลอดภัย โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน กวค.สวพท.
ระหว่างวนั ที่ 19 มถิ นุ ายน – 28 กรกฎาคม 2560
9. นกั ศกึ ษาระดบั ปรญิ ญาตรี คณะวทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ มหาวทิ ยาลยั นเรศวร จำ� นวน 1 คน ฝกึ ประสบการณ์
ด้านอาชีวอนามัย และความปลอดภัย โดย แผนกผลิต และควบคุมมาตรฐาน กวค.สวพท. ระหว่างวันที่ 15 สิงหาคม – 4
ธันวาคม 2560
การเผยแพรผ่ ลงาน
1. ผลงานนำ� เสนอระดบั นานาชาติ
1.1 ผลงานเรื่อง “Protective Efficacy of Doxycycline on Malaria Prophylaxis in the Soldiers Deployed to
the Thai - Cambodia Border” โดย พ.อ.คุณากร คณา น�ำเสนอรูปแบบ Poster presentation ในการประชุม The Joint
International Tropical Medicine Meeting (JITMM 2016) ระหวา่ ง 7 - 9 ธนั วาคม 2559 ณ โรงแรม Amari Watergate
กรงุ เทพฯ
1.2 ผลงานเรื่อง “Future Role and Training Needs of RTA-Vet Corps to Promote Health of Military
Personnel” โดย พ.อ.หญงิ ดวงพร พลู สุขสมบัติ นำ� เสนอรูปแบบ Oral presentation ในการประชมุ Asia Pacific Military
Health Exchange (APMHE) 2017 ระหวา่ ง 22 - 26 พฤษภาคม 2560 ณ ประเทศสิงคโปร์
1.3 ผลงานเร่ือง “ONE HEALTH: Interdisciplinary Approach to Promote Health and Prevent Diseases in
Military Installation and Community” โดย พ.อ.หญิง ดวงพร พลู สขุ สมบัติ น�ำเสนอรูปแบบ Poster presentation ในการ
ประชุม Asia Pacific Military Health Exchange (APMHE) 2017 ระหว่าง 22 - 26 พฤษภาคม 2560 ณ ประเทศสงิ คโปร์
ANNUAL REPORT 2017 xxxiii
สถาบนั วจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
1.4 ผลงานเรื่อง “Prevalence of Zoonotic Nematodes Cysticercus fasciolaris and Capilaria hepatica
in Native Rats at Border Area of Thailand in 2015” โดย ร.อ.ภัทร กอมณี น�ำเสนอรูปแบบ Poster presentation ใน
การประชมุ Asia Pacific Military Health Exchange (APMHE) 2017 ระหว่าง 22 - 26 พฤษภาคม 2560 ณ ประเทศสิงคโปร์
1.5 ผลงานเรอื่ ง “The First Case Report: Canine Intranasal Malignant Melanoma in Thailand” โดย ร.อ.ภทั ร
กอมณี นำ� เสนอรปู แบบ Poster presentation ในการประชุม The 10th VPAT Regional Veterinary Congress 2017 ระหว่าง
23 - 26 กรกฎาคม 2560 ณ ศูนย์ประชุม Impact เมืองทองธานี กรงุ เทพฯ
1.6 ผลงานเรอื่ ง “Leptospirosis: Zoonotic Disease Risks in Military Operations to Rescue Flood Victims”
โดย พ.ท.นพดล แสงจันทร์ น�ำเสนอรูปแบบ Oral presentation ในการประชุม SMEE on Zoonosis Control จัดโดย
ศูนย์แพทยท์ หารอาเซียน ศปก.ทบ. ระหว่าง 31 กรกฎาคม - 4 สิงหาคม 2560 ณ โรงแรม J Park จังหวัดชลบรุ ี
1.7 ผลงานเรื่อง “DNA Sequence Analysis, Culture and Identification of Intermediate Leptospira spp.
from Water and Soil Samples” โดย พ.อ.หญิง ดวงพร พูลสุขสมบัติ และ พ.ท.นพดล แสงจันทร์ นำ� เสนอรปู แบบ Poster
presentation ในการประชุม The 2nd International Conference of Military Medical Schools (ICMMS 2017) ระหว่าง
13 - 15 กนั ยายน 2560 ณ วทิ ยาลยั แพทยศาสตรพ์ ระมงกฎุ เกลา้ กรุงเทพฯ
2. ผลงานนำ� เสนอระดบั ประเทศ/ในประเทศ
2.1 ผลงานเร่ือง “แผนท่ีภูมิสารสนเทศแสดง ข้อมูลอัตราการใช้สารเสพติดในชายไทยท่ีผ่านการตรวจเลือก
เขา้ เป็นทหารกองประจำ� การ กองทัพบก ประจำ� ปี 2558” โดย จ.ส.ท.อาทติ ย์ แสงสวา่ ง น�ำเสนอรปู แบบ Poster presentation
ในการประชมุ วชิ าการเครอื ขา่ ยพยาธวิ ทิ ยาคลนิ กิ ครง้ั ท่ี 13 ในวนั ท่ี 18 พฤศจกิ ายน 2559 และการประชมุ วชิ าการพระมงกฎุ เกลา้
ครง้ั ที่ 44 ระหว่าง 22 - 24 พฤศจกิ ายน 2559 ณ โรงพยาบาลพระมงกฎุ เกลา้ กรุงเทพฯ
2.2 ผลงานเรื่อง “The Successful of Modified Leptospira spp. Isolation Technique from Water and Soil
Samples” โดย พ.ท.นพดล แสงจนั ทร์ น�ำเสนอรปู แบบ Poster presentation ในการประชุมวิชาการพระมงกฎุ เกลา้ คร้ังที่ 44
ระหว่าง 22 - 24 พฤศจกิ ายน 2559 ณ โรงพยาบาลพระมงกฎุ เกลา้ กรงุ เทพฯ
2.3 ผลงานเรอ่ื ง “Health Screening Other Than Routine: Addressing Dyslipidemia and Diabetes Mellitus
among Army Personnel under the Age of 35 in Bangkok, Thailand” โดย ร.อ.หญงิ พอฤทยั กฤตกิ านารา นำ� เสนอรปู แบบ
Poster presentation ในการประชุมวิชาการพระมงกุฎเกลา้ คร้ังที่ 44 ระหวา่ ง 22 - 24 พฤศจิกายน 2559 ณ โรงพยาบาล
พระมงกุฎเกล้า กรงุ เทพฯ
2.4 ผลงานเร่ือง “The Optimal Cut - off Points of Waist Circumference of Metabolic Syndrome in Royal
Thai Army Personnel in Bangkok and Suburban” โดย ร.อ.หญงิ พอฤทยั กฤตกิ านารา นำ� เสนอรปู แบบ Poster presentation
ในการประชมุ วชิ าการพระมงกฎุ เกลา้ ครง้ั ที่ 44 ระหวา่ ง 22 - 24 พฤศจกิ ายน 2559 ณ โรงพยาบาลพระมงกฎุ เกลา้ กรงุ เทพฯ
2.5 ผลงานเรื่อง “Protective Efficacy of Doxycycline on Malaria Prophylaxis in the Soldiers Deployed to
the Thai - Cambodia Border” โดย พ.อ.คณุ ากร คณา นำ� เสนอรปู แบบ Oral presentation ในการประชมุ Emerging Infectious
Diseases (EID) Forum โครงการด้านมาลาเรีย จัดโดยโปรแกรมเทคโนโลยีเพื่อเตรียมพร้อมป้องกันโรคติดเชื้ออุบัติใหม่
อุบัติซ้�ำ ส�ำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ในวันท่ี 19 ธันวาคม 2559 ณ สวทช. กระทรวง
วทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี กรงุ เทพฯ
ผลงานท่ีไดร้ บั รางวลั
ผลงานวิจัย เร่อื ง “The Optimal Cut-off Points of Waist Circumference of Metabolic Syndrome in Royal
Thai Army Personnel in Bangkok and Suburban” ของ ร.อ.หญงิ พอฤทัย กฤตกิ านารา ได้รบั รางวลั ชมเชย ประเภทนพิ นธ์
ต้นฉบบั ในงานประชมุ วิชาการโรงพยาบาลพระมงกฎุ เกลา้ ครั้งท่ี 44 วันท่ี 24 พ.ย. 59
xxxiv รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
การเฝ้าระวงั โรคมาลาเรียสำ� หรบั ทหารท่ีปฏิบตั ภิ ารกจิ ตามแนวชายแดน
นิธินาถ ชายทวีป, สุชชนา แทบประสิทธิ์, ขวัญอนงค์ ยังพะกูล, นฤพน คุตตะสิงคี, ไชยยะ จันทร์ชู,
อัศราวฒุ ิ บุญเชียงมา, และ สุจติ รา สุขวทิ ย์
สถาบันวจิ ัยวทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
รายงานความกา้ วหน้า
โรคมาลาเรยี เปน็ ปัญหาส�ำคัญดา้ นสาธารณสขุ และยงั คงเปน็ อปุ สรรคตอ่ การปฏิบัติการทางทหารตามแนวชายแดน
สถาบันวจิ ัยวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร ได้ด�ำเนนิ การเฝ้าระวังโรคมาลาเรียในทหารทป่ี ฏบิ ตั หิ น้าที่ตามแนวชายแดน ตั้งแต่
ปี 2538 เพื่อติดตามสถานการณ์การเจ็บป่วย เฝ้าระวังเชิงรุก และควบคุมการระบาดของโรคมาลาเรียในก�ำลังพลท่ีปฏิบัติ
ภารกจิ ในพน้ื ทร่ี ะบาดของโรคมาลาเรีย ตามแนวชายแดนไทย – พม่า พนื้ ที่ กกล.สรุ สีห์ (จว.ก.จ. จว.พ.บ. จว.ร.บ. จว.ป.ข.)
กกล.นเรศวร (จว.ต.ก.) กกล.ผาเมอื ง (จว.ช.ม. จว.ช.ร.) กกล.เทพสตรี (จว.ช.พ. จว.ร.น.) และไทย – กมั พชู า พนื้ ที่ กกล.บรู พา
(จว.ส.ก.) กกล.สุรนารี (จว.บ.ร.จว.ศ.ก. จว.ส.ร. จว.อ.บ.) อย่างต่อเน่อื งมาโดยตลอด
การดำ� เนินงาน
ท�ำการเฝ้าระวังมาลาเรียเชิงรุก (Active surveillance) คอื ค้นหาก�ำลังพลตดิ เชือ้ แลว้ รักษาใหห้ ายขาด เพ่อื ตัดวงจร
ระบาดของโรคในพนื้ ที่ โดยตรวจการติดเชือ้ มาลาเรียจากหยดเลอื ดปลายน้ิว ทกุ 2 – 3 เดอื น หากตรวจพบผ้ตู ดิ เชอ้ื จะแจ้ง
หน่วยในพ้ืนที่ส่งรักษาตามสายการส่งกลับผู้ป่วยเจ็บ พร้อมท้ังติดตามเก็บรวบรวมข้อมูลการเจ็บป่วยด้วยโรคมาลาเรียของ
กำ� ลงั พล จากบนั ทกึ รายงานสง่ ปว่ ยของหนว่ ยทหาร และจากบนั ทกึ ผปู้ ว่ ยโรคมาลาเรยี ของหนว่ ยงานสาธารณสขุ ในพน้ื ที่ เพอื่
ใหไ้ ดข้ อ้ มลู ครอบคลมุ ท้งั หมด
ผลการด�ำเนินงานในปีงบประมาณ 2560
การคน้ หากำ� ลงั พลปว่ ยดว้ ยโรคมาลาเรยี เชงิ รกุ (Active surveillance) ใน 4 กองทพั ภาค มยี อดตรวจเลอื ด 8,038 ราย
ตรวจพบผู้ตดิ เชอ้ื มาลาเรีย พลาสโมเดยี มฟัลชปิ ารัม (Plasmodium falciparum) 7 ราย พลาสโมเดยี มไวแวกซ์ (Plasmodium
vivax) 11 ราย ดงั ตารางท่ี 1
ตารางที่ 1 สรปุ ผลการปฏิบตั ิงานเฝา้ ระวงั มาลาเรยี เชิงรุก (Active surveillance) ปงี บประมาณ 2560
ทภ. หน่วย การ(เคฝรา้ ้งั ร)ะวงั ยอดตรวจเลือด ผลตรวจการตดิ เชอ้ื มาลาเรีย
1 (ราย) (ราย)
1 กกล.สุรสหี ์ 1 267 0
1 กกล.บูรพา 4 374 0
2 กกล.สุรนารี 1 6,091
3 กกล.ผาเมอื ง 1 603 18 (PF 7, PV 11)
3 กกล.นเรศวร 1 582 0
4 กกล.เทพสตรี 121 0
0
รวม 9 8,038 18 (PF 7, PV 11)
ANNUAL REPORT 2017 1
สถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตรก์ ารแพทย์ทหาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
พนื้ ทชี่ ายแดนไทย – กมั พชู า เขตจงั หวดั สรุ นิ ทร์ ศรสี ะเกษ และอบุ ลราชธานี ดำ� เนนิ การตรวจเลอื ดปลายนว้ิ กำ� ลงั พล
เพอ่ื คน้ หาการตดิ เชอ้ื มาลาเรยี 6,465 นาย พบก�ำลงั พลตดิ เชอ้ื 18 นาย เปน็ เชอ้ื พลาสโมเดยี มฟลั ชปิ ารมั 7 นาย และเชอื้ พลาส
โมเดียมไวแวกซ์ 11 นาย การเก็บข้อมูลผู้ป่วยมาลาเรียในพ้ืนที่ ห้วงปีงบประมาณ 2560 มีรายงานก�ำลังพลป่วยด้วย
โรคมาลาเรยี 142 นาย เปน็ เชอื้ พลาสโมเดยี มฟลั ชปิ ารมั 28 นาย พลาสโมเดยี มไวแวกซ์ 95 นาย และตดิ เชอ้ื พลาสโมเดยี มฟลั ชปิ ารมั
รว่ มกบั พลาสโมเดยี มไวแวกซ์ 19 นาย ขอ้ มูลพลเรอื นป่วยดว้ ยโรคมาลาเรยี ปี 2560 พ้นื ทีจ่ งั หวดั ศรีสะเกษ 719 ราย เพ่มิ ขึน้
จากปี 2559 (271 ราย) และจังหวดั อบุ ลราชธานี มีผู้ตดิ เช้อื มาลาเรยี จ�ำนวน 219 ราย ลดลงจากปี 2559 (699 ราย) พลเรอื น
ทัง้ ประเทศมอี ตั ราการติดเชอ้ื มาลาเรยี รอ้ ยละ 0.14 ลดลงจากปี 2559 (รอ้ ยละ 0.21) ดงั ตารางท่ี 2 และแผนภมู ิที่ 1
ตารางท่ี 2 ข้อมลู ก�ำลังพลปว่ ยด้วยโรคมาลาเรีย ในพนื้ ทีป่ ฏิบตั กิ ารทางทหารตามแนวชายแดนไทย – กมั พชู า
หนว่ ย ปงี บประมาณ PV การติดเช้ือมาลาเรยี (นาย) รวม
PF Mix
กกล.สุรนารี 2558 138 43 104 285
2559 60 46 80 186
2560 95 28 19 142
กำ�ลังพลป่วยโรคไขม้ าลาเรีย กองกำ�ลงั สรนุ ารี ปีงบประมาณ 2547 – 2560
ราย
1200
1000
800
600
400
200
0
เชื้อ ป 2547 2548 2549 2550 2551 2552 2553 2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560
รวม 75 36 67 98 41 799 1,169 444 401 570 333 285* 186* 142
PF 35 11 18 50 22 211 234 70 55 82 60 43 46 28
PV 32 20 48 43 16 563 891 366 338 479 242 138 60 95
2 เชื้อ 8 5 1 5 3 25 44 8 8 9 31 104 80 19
* ใชช้ ดุ ตรวจ SD Malaria Ag P.f/Pan ท่ีแยกไดเ้ ฉพาะติดเช้อื PF และไม่ใชเ่ ช้อื PF
แผนภมู ทิ ี่ 1 ขอ้ มลู กำ� ลงั พลปว่ ยเปน็ ไขม้ าลาเรยี ในพนื้ ทปี่ ฏบิ ตั กิ ารของ กกล.สรุ นารี ตามแนวชายแดนไทย – กมั พชู า ระหวา่ ง
ปงี บประมาณ 2547-2560
2 รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
จำนวน ูผ ปวยมาเลเ ีรย (ราย) สถาบันวิจยั วทิ ยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
300
250
2556
200
2553
150
100 2554
50
2560
0
ต.ค. พ.ย. ธ.ค. ม.ค. ก.พ. ม.ี ค. เม.ย. พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย.
2553 62 195 69 73 52 45 12 28 33 21 43 48
2554 127 122 92 74 41 46 35 55 90 84 97 58
2555 78 144 83 51 38 41 36 61 89 97 31 31
2556 59 221 265 132 63 44 45 44 47 48 29 19
2557 29 68 46 32 7 17 9 38 50 28 28 8
2558 26 65 43 17 11 19 16 9 18 20 22 19
2559 37 41 47 33 15 4 3 0 2 2 2 0
2560 4 8 5 11 5 3 2 21 38 22 18 5
แผนภูมทิ ี่ 2 ข้อมลู ก�ำลังพลปว่ ยเปน็ ไขม้ าลาเรีย ในพื้นทีป่ ฏบิ ัตกิ ารของ กกล.สุรนารี ระหว่างปีงบประมาณ 2553 – 2560
แสดงเปน็ รายเดอื น
อตั ราปว่ ยดว้ ยไขม้ าลาเรยี ของกำ� ลงั พลทปี่ ฏบิ ตั ภิ ารกจิ ในพนื้ ทช่ี ายแดนไทย – กมั พชู า ในความรบั ผดิ ชอบของ กกล.
สรุ นารี จะเพิม่ สงู ในสองชว่ ง คือ ช่วงเดือน ต.ค. – ธ.ค. และช่วงเดือน ม.ิ ย. – ส.ค. ของทุกปี (แผนภมู ิที่ 2) ซงึ่ เปน็ ชว่ งหลงั จาก
ก�ำลังพลผลัดใหม่เข้าปฏิบัติการในพ้ืนที่ ก�ำลังพลใหม่เหล่าน้ีเป็นประชากรนอกพื้นท่ีระบาดของโรคมาลาเรีย แล้วเข้ามา
ในพน้ื ทเ่ี สยี่ งต่อการแพร่ระบาดของโรค
พนื้ ทช่ี ายแดนไทย –เมยี นมาร์ บรเิ วณจงั หวดั เชยี งราย เชยี งใหม่ ตาก กาญจนบรุ ี ราชบรุ ี เพชรบรุ ี ประจวบครี ขี นั ธ์
ระนอง และชมุ พร ยอดตรวจเลือดคน้ หาผูต้ ิดเช้อื 1,573 นาย ตรวจไมพ่ บก�ำลงั พลติดเชอื้ มาลาเรยี จากการเก็บรวบรวมข้อมลู
พบกำ� ลงั พลป่วยดว้ ยโรคมาลาเรยี 5 นาย ยอดผูป้ ว่ ยไม่แตกตา่ งจากของปี 2559 (ตารางที่ 3)
ANNUAL REPORT 2017 3
สถาบนั วิจัยวิทยาศาสตร์การแพทยท์ หาร
ARMED FORCES RESEARCH INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES
ตารางท่ี 3 ขอ้ มูลก�ำลงั พลปว่ ยดว้ ยโรคมาลาเรีย ในพ้นื ทีป่ ฏบิ ตั กิ ารทางทหารตามแนวชายแดนไทย – เมียนมาร์
หน่วย ปงี บประมาณ PV การตดิ เช้ือมาลาเรยี (นาย) รวม
กกล.นเรศวร 5 PF Mix 7
2558 2 20 4
กกล.สุรสีห์ 2559 4 20 4
2560 0 00 1
2558 0 10 0
2559 0 00 1
2560 01
สรปุ ผลการดำ� เนินงาน
โรคมาลาเรียในพ้นื ที่ชายแดนไทย – กัมพูชา ยงั คงเปน็ ปัญหาตอ่ การปฏิบัตกิ ารทางทหาร การเฝ้าระวงั เชิงรุกโดย
การตรวจเลอื ดค้นหาผ้ตู ดิ เชอ้ื มาลาเรีย ยังพบผู้ติดเช้อื ตลอดห้วงเวลาที่เฝ้าระวัง สว่ นแนวชายแดนไทย – เมยี นมาร์ ไมพ่ บ
ผตู้ ดิ เชอ้ื แตย่ งั ตอ้ งดำ� เนนิ การเฝา้ ระวงั ตอ่ ไป พรอ้ มทงั้ ใหค้ ำ� แนะนำ� เนน้ ยำ้� การปอ้ งกนั ตนเอง และการควบคมุ โรคแกห่ นว่ ยทหาร
ในพ้ืนท่ี ฝึกอบรมให้นายสิบเสนารักษ์ในพ้ืนท่ีระบาดของโรคมาลาเรียท่ีทุรกันดาร มีขีดความสามารถในการตรวจรักษา
การตดิ เชื้อมาลาเรยี พร้อมทัง้ สนับสนุนชดุ เจาะเลอื ด ชุดตรวจมาลาเรีย และยารักษา เพอ่ื ตัดวงจรระบาดของโรค และอนุรักษ์
กำ� ลังรบ ลดอัตราการสญู เสียของก�ำลงั พล
4 รายงานประจำ�ปี ๒๕๖๐
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
E1 รายงานประจำปี 2560 สถาบันวิทยาศาสตร์การแพทย์ทหาร
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search