รวมเล่มวิจัย-กชพร

๙๓ ๑๑. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีวัด เครื่องมือวัด เกณฑ์การประเมิน ๑. นักเรียนสามารถบอกความรู้ เบื้องต้นเกี่ยวกับอิศรญาณภาษิตได้ (K) ค าตอบในชั้น เรียน ค าถามในชั้นเรียน เกมออนไลน์ แบบทดสอบออนไลน์ ผ่าน ๘๐ คะแนนขึ้นไป ๒ .นั กเ รียนส รุปคว าม รู้เบื้องต้น เกี่ยวกับอิศรญาณภาษิตได้(P) แบบฝึกหัด แบบประเมิน แบบฝึกหัด ผ่าน ๘๐ คะแนนขึ้นไป ๓. นักเรียนมีส่วนร่วมในชั้นเรียน (A) สังเกตพฤติกรรม - แบบประเมิน พฤติกรรม นักเรียนมีคะแนน ประเมินการมีส่วนร่วม ในชั้นเรียน รวมเฉลี่ย ร้อยละ ๘๐ ขึ้นไป

๙๔ น าเสนอความรู้ในรูปแบบเกม Kahoot ๑. ใครคือผู้แต่งอิศรญาณภาษิต ก. เจ้าฟ้ากุ้ง ข. หม่อมเจ้าอิศรญาณ * ค. กรมหมื่นเทวะวงศ์วโรปการ ง. พระองค์เจ้าจิรประวัติวรเดช ๒. ข้อใดกล่าวผิด ก. ผู้แต่งเป็นกวีที่อยู่ในยุคสมัยรัชกาลที่ ๕ * ข. ผู้แต่ง แต่งเรื่องนี้ขึ้นขณะผนวชที่วัดบวรนิเวศวิหาร ค. ผู้แต่ง แต่งขึ้นเพราะความน้อยพระทัยที่ถูกต าหนิว่า ท าตัวประหลาด เหมือนคนสติไม่ดี ง. แต่งเรื่องนี้ขึ้นในเชิงประชดประชัน เสียดสีสังคม ๓. ข้อใดเป็นจุดมุ่งหมายในการแต่งอิศรญาณภาษิตผู้แต่ง ก. เทศนาค าไทยใหเป็นทาน * ข. ส าหรับขี่เป็นม้าอาชาไนย ค. โดยต านานศุภอรรถสวัสดี ง. อิศรญาณชาญกลอนอักษรสาร ๔. อิศรญาณภาษิตแต่งด้วยค าประพันธ์ใด ก. กลอนเสภา ข. กลอนสักวา ค. กลอนบทละคร ง. กลอนเพลงยาว * ๕. จากภาพ เป็นฉันทลักษณ์ของกลอนประเภทใด ก. กลอนเสภา ข. กลอนสักวา ค. กลอนบทละคร ง. กลอนเพลงยาว *

๙๕ ๖. ฉันทลักษณ์ของกลอนเพลงยาวมีลักษณะแบบใด ก. ๑ บทมี ๓ วรรค ขึ้นต้นด้วยสักวา ลงท้ายด้วยเอย ข. ๑ บทมี ๓ วรรค ขึ้นต้นด้วยวรรครับ ลงท้ายด้วยเอย * ค. ๑ บทมี ๔ วรรค ขึ้นต้นด้วยวรรครอง ลงท้ายด้วยเอย ง. ๑ บทมี ๔ วรรค ขึ้นต้นด้วยวรรคสดับ ลงท้ายด้วยเอย ๗. ข้อใดไม่ใช่ลักษณะที่ดีของอิศรญาณภาษิต ก. สะท้อนคุณภาพชีวิตของคนในสังคมสมัยนั้น ข. มีสัมผัสคล้องจองไพเราะ ค. น าเสนอค าสอนที่ใช้เป็นแนวทางในการปฏิบัติตน ง. มีทั้งการสอนแบบประชดประชัน เหน็บแนม เสียดสี * ๘. ประเด็นใดไม่ปรากฏในเรื่องอิศรญาณภาษิต ก. การไม่สบประมาทหรือดูแคลนผู้อื่น ข. สั่งสอนให้คนมีอยู่กับอดีต* ค. รู้จักเคารพผู้อาวุโสกตัญญูผู้ใหญ่ ง. ไม่หลงใหลกับค าเยินยอไตร่ตรองก่อนพูด

๙๖ อธิบายเนื้อหา ๑. ใครคือผู้แต่งอิศรญาณภาษิต โดยครูจะอธิบายเนื้อหาค าถามว่า คนที่แต่งอิศรญาณภาษิต คือ หม่อมเจ้าอิศรญาณ แต่งขึ้น ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเกล้าเจ้าอยู่หัว ( รัชกาลที่ ๔ ) เนื่องจากว่าขณะที่หม่องเจ้าอิศร ญาณผนวชอยู่ที่วัดวรนิเวศวิหาร รัชกาลที่ ๔ ได้กล่าวต าหนิว่าท่านอิศรญาณเป็นคนแปลก ท าให้ พระองค์น้อยพระทัยจึงได้แต่งอิศรญาณภาษิตนี้ขึ้น เพื่อพิสูจน์ให้คนอื่นเห็นว่าพระองค์ไม่ได้ผิดปกติ แต่อย่างใด ซึ่งจะสังเกตได้ว่า ชื่อวรรณคดีเรื่องนี้ มีชื่อเหมือนกับคนแต่ง เนื่องจากว่าเป็นการตั้งชื่อ เพื่อให้เกียรติผู้แต่งนั่นเอง ๒. ข้อใดกล่าวผิด ก. ผู้แต่งเป็นกวีที่อยู่ในยุคสมัยรัชกาลที่ ๕ ข. ผู้แต่ง แต่งเรื่องนี้ขึ้นขณะผนวชที่วัดบวรนิเวศวิหาร ค. ผู้แต่ง แต่งขึ้นเพราะความน้อยพระทัยที่ถูกต าหนิว่า ท าตัวประหลาด เหมือนคนสติไม่ดี ง. แต่งเรื่องนี้ขึ้นในเชิงประชดประชัน เสียดสีสังคม ๓. ข้อใดเป็นจุดมุ่งหมายในการแต่งอิศรญาณภาษิตผู้แต่ง จุดประสงค์ในการแต่งนอกจากจะแต่งเพื่อลบข้อครหาแล้ว ยังเป็นการระบายความในใจ อีก ทั้งวรรณคดีเรื่องนี้มีความพิเศษกว่าเรื่องอื่นเพราะ วรรณคดีเรื่องที่เรียนผ่านมาไม่ว่าจะเป็น เห็นแก่ลูก พระอภัยมณี ล้วนมีตัวละคร มีฉาก มีตอน มีเหตุการณ์ต่าง ๆ แต่วรรณคดีเรื่องอิศรญาณภาษิตไม่มี ทุก ๆ วรรค ทุก ๆบท ล้วนเป็นค าสอน แนวทางประพฤติ ปฏิบัติในการอยู่ร่วมกับผุ้อื่นในสังคมอย่างมี ความสุข อีกทั้ง เนื้อหาที่สอนเป็นสิ่งที่ปรับใช้ในชีวิตในปัจจุบันได้ แม้ว่าวรรณคดีเรื่องนี้จะแต่งขึ้น ตั้งแต่รัชกาลที่ ๔ เนื้อหาสอนในหลายด้านทั้งเตือนสติและแนะน าเกี่ยวกับการประพฤติปฏิบัติให้เป็น ที่พอใจของผู้อื่น โดยเฉพาะผู้ที่มีอ านาจมากกว่า สอนว่าควรจะท าอย่างไรจึงจะอยู่ในสังคมได้โดย ปราศจากภัย แก่ตน ท าอย่างไรจึงจะประสบความส าเร็จสมหวังบางตอนก็เน้นเรื่องการเห็นคุณค่าและ ความส าคัญของผู้อื่น โดยไม่สบประมาทหรือดูแคลนกัน โดยทั้งนี้การสอนบางครั้งอาจเป็นการบอก ตรงๆ หรือบางครั้งก็สอนโดยค า ประชดประชันเหน็บแนม เนื้อหาส่วนใหญ่จะสั่งสอนให้คนมีปัญญา ไม่หลงใหลกับค าเยินยอ สอนให้รู้จักคิด ไตร่ตรองก่อนพูด รู้จักเคารพผู้อาวุโส รู้จักท าตามที่ผู้ใหญ่ แนะน ารู้จักกตัญญูผู้ใหญ่ เป็นต้น ๔. ข้อใดไม่ใช่ลักษณะที่ดีของอิศรญาณภาษิต เนื่องจากแต่งด้วยความน้อยพระทัย ท าให้เนื้อหาประชดประชัน เสียดสีสังคม ซึ่งข้อก็สามารถ น าไปปรับใช้ได้ คือไม่ควรที่จะประชดประชัน เสียดสี แม้จะไม่พอใจ หรือน้อยใจก็ควรที่จะมีเหตุผล และยึดมั่น เชื่อมั่นในตนเอง อธิบายเหตุผลตนเองด้วยค าพูดที่ดี เหมาะสม การแสดงออกแบบนั้นจะ ดีกว่า

๙๗ ๕. จากภาพ เป็นฉันทลักษณ์ของกลอนประเภทใด จากภาพเป็นฉันทลักษณ์ของกลอนเพลงยาว นักเรียนสังเกตแล้วจะเห็นว่า มีลักษณะคล้าย กลอนสุภาพ เพราะมี ๘ ค า เหมือนกัน ซึ่งกลอนเพลงยาวมีเหมือนกลอนสุภาพ แต่มีข้อสังเกต ๒ อย่าง ๑. กลอนเพลงยาวจะขึ้นต้นด้วยวรรครับ สามารถแต่กี่บทก็ได้ และ ๒.เมื่อ จบจะต้องลงท้ายด้วยค าว่าเอย ให้นักเรียนดูตัวอย่างกลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิตบทแรกและบทลง ท้าย ตัวอย่าง อิศรญาณชาญกลอนอักษรสาร เทศนาค าไทยให้เป็นทาน โดยต านานศุภอรรถสวัสดี ...................................... ......................................... แสนประเสริฐเลิศภพจบธาตรี ยังจรลีเข้าสู่นพานเอยฯ หลักการอ่านอ่าน หรือท่องอาขยาน การเว้นวรรคเหมือนกลอนสุภาพทุกประการ มี ๗ ค า อ่าน ๒-๒-๓ มี ๘ ค า อ่าน ๓-๒-๓ มี ๙ ค าอ่าน ๓-๓-๓ ให้นักเรียนลองอ่านร้อยแก้วเว้น วรรคให้ถูกต้อง ชายข้าวเปลือกหญิงข้าวสารโบราณว่า น้ าพึ่งเรือเสือพึ่งป่าอัชฌาสัย เราก็จิตคิดดูเล่าเขาก็ใจ รักกันไว้ดีกว่าชังระวังการ ผู้ใดดีดีต่ออย่าก่อกิจ ผู้ใดผิดผ่อนพักอย่าหักหาญ สิบดีก็ไม่ถึงกับกึ่งพาล เป็นชายชาญอย่าเพ่อคาดประมาทชาย รักสั้นนั้นให้รู้อยู่เพียงสั้น รักยาวนั้นอย่าให้เยิ่นเกินกฎหมาย มิใช่ตายแต่เขาเราก็ตาย แหงนดูฟ้าอย่าให้อายแก่เทวดา อย่าดูถูกบุญกรรมว่าท าน้อย น้ าตาลย้อยมากเมื่อไรได้หนักหนา อย่านอนเปล่าเอากระจกยกออกมา ส่องดูหน้าเสียทีหนึ่งแล้วจึงนอน หม่อมเจ้าอิศรญาณ

๙๘ ฉันทลักษณ์กลอนเพลงยาว

๙๙ แบบสังเกตพฤติกรรมกำรเข้ำร่วมกิจกรรมกลุ่ม ค ำชี้แจง ให้ท าเครื่องหมาย / ลงในช่องรายการสังเกตพฤติกรรมที่นักเรียนปฏิบัติ เลข ที่ ชื่อ – สกุล รำยกำร รับผิดชอบ งำน ที่ได้รับ มอบหมำย (2 คะแนน) รับฟัง ควำมคิดเห็น ของผู้อื่น (2 คะแนน) ตั้งใจท ำ กิจกรรม (2 คะแนน) มีควำมคิด ริเริ่ม สร้ำงสรรค์ (2 คะแนน) ท ำงำนเสร็จ ตำมเวลำที่ ก ำหนด (2 คะแนน) รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ เกณฑ์กำรประเมิน คะแนน 9-10 ระดับ ดีมาก คะแนน 7-8 ระดับ ดี คะแนน 5-6 ระดับ พอใช้ คะแนน 0-4 ระดับ ควรปรับปรุง

๑๐๐ แบบประเมินการตอบค าถามในชั้นเรียน ลงชื่อ…………………………………………..ผู้ประเมิน ………………/………………/……… ล าดับที่ ชื่อ – สกุล ความ ถูกต้องตรง ประเด็น (๕) ความ รวดเร็ว (๕) ความชัด ถ้อยชัดค า (๕) รวม ๑๕ คะแนน หมายเหตุ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐

๑๐๑ แบบประเมินการตอบค าถาม (Rubric Scores) เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับ พอใช้ ขึ้นไป ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ สรุป ผ่าน ไม่ผ่าน ๑๒ – ๑๐ ดีมาก ๐๙ – ๐๗ ดี ๐๖ – ๐๔ พอใช้ ๐๓ – ๐๑ ปรับปรุง หมายเหตุ : ผู้สอนอาจประเมินเป็นภาพรวมได้ในกรณีที่นักเรียนมีจ านวนมาก ไม่สามารถถามได้ครบ ทุกคน ประเด็นการประเมิน แบบฝึกทักษะ เกณฑ์การให้คะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ ๑. ความถูกต้องตรง ประเด็น ตอบค าถาม ถูกต้อง ครบถ้วน ตรงประเด็น ตอบค าถามถูก แต่ขาดตกเล็กน้อย ตอบค าถามผิด ไม่ตรงประเด็น ไม่ตอบค าถาม ๒. ความรวดเร็ว ตอบค าถาม รวดเร็ว ตอบค าถามช้าเล็กน้อย ตอบค าถามช้า ปานกลาง ตอบค าถามช้ามาก ๓. ความชัดถ้อยชัดค า ตอบค าถาม ชัดเจน ตอบค าถามตะกุกตะกัก เล็กน้อย ตอบค าถามเสียงเบา ตะกุกตะกักเล็กน้อย ตอบค าถามเสียงเบา ตะกุกตะกักมาก

๑๐๒ บันทึกหลังการสอน ๑. ผลการจัดการเรียนการสอน ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ๒. ปัญหาและอุปสรรค ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ๓. ข้อเสนอแนะ/แนวทางแก้ไข ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ..................................................... ( นางสาวกชพร หน่ายโย ) ครูผู้สอน วันที่ ...........เดือน................พ.ศ……………..

๑๐๓ ๔.ความคิดเห็นครูพี่เลี้ยง ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ......................................................... (นายเมธี อายุยืน) วันที่ ...........เดือน................พ.ศ……………. ๕. ข้อเสนอแนะของผู้บริหารสถานศึกษา / ผู้ที่ได้รับมอบหมาย ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ......................................................... (ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ดวงสมร กิจโกศล) รองผู้อ านวยการโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี วันที่...........เดือน.......................พ.ศ.............

๑๐๔ สื่อ Power Point น าเสนอเรื่อง ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอิศรญาณภาษิต กิจกรรม Brain gym ชื่อกิจกรรมว่า “เกมฝึกสมอง”

๑๐๕ แอปพลิเคชัน Kahoot ใบความรู้ เรื่อง ประวัติความเป็นมาอิศรญาณภาษิต แบบประเมินสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 5 ด้ำน ชื่อ ................................................................................................ชั้น...ม…../...... เลขที่...................

๑๐๖ สมรรถนะที่ประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 1. ควำมสำมำรถในกำรสื่อสำร 1.1 มีความสามารถในการรับ – ส่งสาร 1.2 มีความสามารถในการถ่ายทอดความรู้ ความคิด ความเข้าใจของตนเอง โดยใช้ภาษา อย่างเหมาะสม 1.3 ใช้วิธีการสื่อสารที่เหมาะสม 1.4 วิเคราะห์แสดงความคิดเห็นอย่างมีเหตุผล 1.5 เขียนบันทึกเหตุการณ์ประจ าวันแล้วเล่าให้เพื่อนฟังได้ สรุปควำมสำมำรถในกำรสื่อสำร 2. ควำมสำมำรถในกำรคิด 2.1 มีความสามารถในการคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ 2.2 มีทักษะในการคิดนอกกรอบอย่างสร้างสรรค์ 2.3 สามารถคิดอย่างมีวิจารณญาณ 2.4 มีความสามารถในการคิดอย่างมีระบบ 2.5 ตัดสินใจแก้ปัญหาเกี่ยวกับตนเองได้ สรุปควำมสำมำรถในกำรคิด 3. ควำมสำมำรถในกำรแก้ปัญหำ 3.1 สามารถแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่เผชิญได้ 3.2 ใช้เหตุผลในการแก้ปัญหา 3.3 เข้าใจความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลงในสังคม 3.4 แสวงหาความรู้ ประยุกต์ความรู้มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา 3.5 สามารถตัดสินใจได้เหมาะสมตามวัย สรุปควำมสำมำรถในกำรแก้ปัญหำ 4. ควำมสำมำรถในกำรใช้ทักษะชีวิต 4.1 เรียนรู้ด้วยตนเองได้เหมาะสมตามวัย 4.2 สามารถท างานกลุ่มร่วมกับผู้อื่นได้ 4.3 น าความรู้ที่ได้ไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจ าวัน 4.4 จัดการปัญหาและความขัดแย้งได้เหมาะสม 4.5 หลีกเลี่ยงพฤติกรรมไม่พึงประสงค์ที่ส่งผลกระทบต่อตนเอง สรุปควำมสำมำรถในกำรใช้ทักษะชีวิต

๑๐๗ เกณฑ์กำรให้คะแนน : พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนบางครั้ง ให้ 1 คะแนน ลงชื่อ ........................................... ผู้ประเมิน (……………………………………………………………..)

๑๐๘ แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 8 ประกำร กลุ่มสำระกำรเรียนรู้......................................................ภำคเรียนที่...........ปีกำรศึกษำ.............. ชื่อ-สกุลนักเรียน.....................................................................ห้อง..............................เลขที่……. ค ำชี้แจง : ให้ ผู้สอน สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องว่างที่ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../............ เกณฑ์กำรให้คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติบางครั้ง ให้ 1 คะแนน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ด้ำน รำยกำรประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 ๑. มีวินัย รับผิดชอบ ๑.1 ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัวและ โรงเรียน ๑.2มีความตรงต่อเวลาในการปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ ในชีวิตประจ าวัน มีความรับผิดชอบ ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๒.1 ตั้งใจเรียน ๒.2 เอาใจใส่ในการเรียน และมีความเพียรพยายามในการเรียน ๒.3 เข้าร่วมกิจกรรมการเรียนรู้ต่างๆ ๒.4 ศึกษาค้นคว้า หาความรู้จากหนังสือ เอกสาร สิ่งพิมพ์ สื่อเทคโนโลยี ต่างๆ แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน และเลือกใช้สื่อได้ อย่างเหมาะสม ๒.5 บันทึกความรู้ วิเคราะห์ ตรวจสอบบางสิ่งที่เรียนรู้ สรุปเป็นองค์ ความรู้ ๒.6 แลกเปลี่ยนความรู้ ด้วยวิธีการต่างๆ และน าไปใช้ในชีวิตประจ าวัน ๓. มุ่งมั่นในกำร ท ำงำน ๓.1 มีความตั้งใจและพยายามในการท างานที่ได้รับมอบหมาย ๓.2 มีความอดทนและไม่ท้อแท้ต่ออุปสรรคเพื่อให้งานส าเร็จ

๑๐๙ แอปพลิเคชัน word wall

๑๑๐

๑๑๑

๑๑๒

๑๑๓

๑๑๔ แบบประเมินใบงำน ชื่อ-สกุล………………………………………………………………..ชั้น…………………..เลขที่……………. ค ำชี้แจง :ให้ผู้สอนประเมินใบงำนของนักเรียนตำมรำยกำรที่ก ำหนด แล้วขีด √ ลงในช่องที่ตรงกับ ระดับ คะแนน ล ำดับ ที่ รำยกำรประเมิน ระดับคะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ ๑ ควำมสอดคล้องกับจุดประสงค์ ๒ ควำมถูกต้องของเนื้อหำ ๓ ควำมคิดสร้ำงสรรค์ ๔ ควำมตรงต่อเวลำ รวม ลงชื่อ……………………………………ผู้ประเมิน ……………../………………………./…………………..

๑๑๕ เกณฑ์กำรประเมินใบงำน ประเด็นที่ ประเมิน ระดับคะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ 1. ความ สอดคล องกับจุดประสงค์ ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ ทุกประเด็น ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ เป็น สวนใหญ่ ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ บางประเด็น ผลงานไมสอดคล องกับจุดประสงค์ 2. ความถูกต้อง ของเนื้อหา เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง ครบถ้วน เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง เป็นส่วนใหญ่ เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง บางประเด็น เนื้อหาสาระของ ผลงาน ไมถูกต้อง เป็นส่วนใหญ่ 3. ความคิด สร้างสรรค์ ผลงานแสดงถึง ความคิด สร้างสรรค์แปลก ใหม่และเป็น ระบบ ผลงานแสดงถึง ความคิด สร้างสรรค์แปลก ใหม่แต่ยังไม่เป็น ระบบ ผลงานมีความ น่าสนใจแต่ยังไมมี แนวคิดแปลกใหม่ ผลงานไมมีความ น่าสนใจและไม แสดง ถึงแนวคิด แปลกใหม่ 4. ความตรงต่อ เวลา ส่งชิ้นงานงาน ภายในเวลาที่ ก าหนด ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 1 วัน ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 2 วัน ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 3 วันขึ้นไป เกณฑ์กำรตัดสินคุณภำพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภำพ 14-16 ดีมำก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ ำกว่ำ ๘ ปรับปรุง

๑๑๖ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๒ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๒ อิศรญาณภาษิต เวลา ๑๑ คาบ เรื่อง วิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและข้อคิดเรื่องการพูดจากเรื่องอิศรญาณภาษิต เวลา ๕๐ นาที ครูผู้สอน นางสาวกชพร หน่ายโย โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี วันที่สอน วันจันทร์ ที่ ๒๐ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๓ วันอังคาร ที่ ๒๑ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๒ วันพุธ ที่ ๒๒ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๑ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ๑.๑ มาตรฐานการเรียนรู้ ท ๑.๑ การอ่าน ใช้กระบวนการอ่านสร้างความรู้และความคิดเพื่อน าไปใช้ตัดสินใจ แก้ปัญหา ในการด าเนินชีวิตและมีนิสัยรักการอ่าน ท ๕.๑ วรรณคดีและวรรณกรรม เป็นสาระที่เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดี และวรรณกรรมไทยอย่างเห็นคุณค่า และน ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๑.๒ ตัวชี้วัด ท ๕.๑ ม. ๓/๑ สรุปเนื้อหาวรรณคดี วรรณกรรมและวรรณกรรมท้องถิ่นในระดับที่ยากยิ่งขึ้น ท ๕.๑ ม. ๓/๒ วิเคราะห์วิถีไทยและคุณค่าจากวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕/๑ ม. ๓/๓ สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านเพื่อน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๒.๑ นักเรียนบอกความหมายการวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและข้อคิดจากเรื่องอิศรญาณ ภาษิตได้(K) ๒.๒ นักเรียนวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและข้อคิดเรื่องการพูดจากเรื่องอิศรญาณภาษิตได้ (P) ๒.๓ นักเรียนกระตือรือร้นในการเรียน (A) ๓. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๓.๑ มีวินัย ๓.๒ ใฝ่เรียนรู้ ๓.๓ มุ่งมั่นในการท างาน ๔. สมรรถนะส าคัญ ๔.๑ ความสามารถในการสื่อสาร ๔.๒ ความสามารถในการคิด ๔.๓ ความสามารถในการแก้ปัญหา ๔.๔ ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

๑๑๗ ๕. สาระส าคัญ การวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและข้อคิดจากวรรณคดีเรื่องอิศรญาณภาษิต คือ เป็นการวิเคราะห์เนื้อหาของเรื่องที่ปรากฏในวรรณคดีเรื่องอิศรญาณภาษิต ได้แก่ เนื้อหาด้านความรู้ เนื้อหาด้านประวัติศาสตร์ เนื้อหาด้านสังคม วีถีชีวิต ความเชื่อ และวัฒนธรรม ซึ่งนักเรียนจะสามารถ มองเห็นจากตัวบทประพันธ์ในเรื่องที่ผู้เรียนต้องอ่านและวิเคราะห์โดยสาระส าคัญในการเรียนรู้นี้ จะเน้นข้อคิดที่ได้จากการพูด ซึ่งบทประพันธ์ที่เกี่ยวกับเรื่องการพูดในอิศรญาณภาษิตนี้ผู้เรียน จะวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหา และสามารถน ามาไตร่ตรองมาใช้ในชีวิตประจ าวันให้เกิดประโยชน์ ๖. สาระการเรียนรู้ ๖.๑ กลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิต (เรื่องการพูด) ๗. ชิ้นงานหรือภาระงาน ๗.๑ แบบทดสอบ ๗.๒ แผนผังความคิด ๗.๓ บันทึกเนื้อหาที่ส าคัญและยกตัวอย่างลงในสมุด ๘. กระบวนการจัดการเรียนรู้ การจัดการเรียนรู้โดยใช้ STAD ขั้นที่ ๑ ขั้นทบทวนความรู้ และให้ความรู้ใหม่ ๑. นักเรียนท ากิจกรรมน าเข้าสู่บทเรียน กิจกรรม “พระราชาสั่งว่า” ถ้าครูสั่งให้ท าอะไร โดย มีวลีว่า พระราชาสั่งว่า.... ให้นักเรียนท าตาม แต่ถ้าครูไม่ได้พูดว่าพระราชาสั่งว่า.... ห้ามท าตาม เพื่อให้นักเรียนมีสมาธิ เป็นการบริหารสมอง และยังสร้างความสนุก เตรียมความพร้อมก่อนเข้าสู่ บทเรียน ๒. ครูและนักเรียนทบทวนเนื้อหาในชั่วโมงที่ผ่านมา ผู้แต่ง ลักษณะค าประพันธ์ เนื้อเรื่องย่อ ของกลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิต ครูถามแล้วให้ผู้เรียนช่วยกันตอบ ๓. นักเรียนฟังนิทานสอนใจ เรื่อง พูดได้กับพูดเป็น ซึ่งเป็นนิทานที่ให้ข้อคิดเกี่ยวกับการพูด ว่ามีค าพูดมากมายที่จะใช้สื่อสาร ซึ่งถ้าเลือกใช้วิธีการพูดที่ไม่ถูกต้อง ก็จะส่งผลเสียต่อตนเอง แต่ถ้าเลือกใช้ค าพูดให้เป็น ก็จะส่งผลดีต่อตนเองด้วยเช่นกัน ดังประโยคที่ว่า ถ้ำเรื่องนั้น เป็นเรื่องจริง ก็สมควรพูด ถ้ำเรื่องนั้นเป็นเรื่องจริง แต่ไม่ถูกกาลเทศะก็ไม่สมควรพูด ถ้าเรื่องนั้นเป็นเรื่องจริง ถูกกาลเทศะ แต่ไม่มีประโยชน์ที่จะพูดก็ไม่ควรพูด เชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียนว่าอิศรญาณภาษิต ๔. นักเรียนบทประพันธ์ที่เกี่ยวข้องกับการพูดและการฟังต่อไปนี้และช่วยกันอภิปราย โดยให้ มีผู้สอนเป็นผู้ร่วมอธิบาย ดังนี้ ครูยกตัวอย่างเหตุการณ์เด็กเลี้ยงแกะให้นักเรียนฟัง โดยเล่านิทานโดยสรุปให้นักเรียน ฟัง และเริ่มถามนักเรียนว่านักเรียนคิดว่า เหตุการณ์ลักษณะนี้นักเรียนคิดว่าเกิดขึ้นในสังคมจริงไหม ถ้ามีนักเรียนเคยเห็นหรือเคยได้ยินที่ไหนลองเล่าให้คุณครูและเพื่อน ๆ ฟัง ( ให้นักเรียนอภิปรายแสดง ความคิดเห็น ทัศนะ)

๑๑๘ จากนั้นให้นักเรียนอ่านกลอน ๒ บทนี้ ทีละบท และให้นักเรียนช่วยกันอธิบายแนวคิดที่ได้ จากบทประพันธ์ ซึ่งมีแนวคิดเดียวกับนิทานเด็กเลี้ยงแกะ สอนให้พูดความจริง เพราะถ้าพูดโกหก พูดปด พูดมุสา ๑ ครั้ง แม้จะเป็นเล็กน้อย ๆ ต่อไปค าพูดของคนที่พูดโกหกก็จะไม่น่าเชื่อถืออีกต่อไป บทที่ ๒ ให้นักเรียนอ่านและอภิปราย - อย่าพูดปดให้จับได้พูดไพล่แพลง ทูลแล้วแบ่งมุสาอย่าให้เต็ม อันความเรื่องเดียวกันส าคัญกล่าว พูดไม่ดีแล้วก็เปล่าไม่แข็งเข้ม - พูดโกหกแต่แยบคายอุบายปด คนทั้งหมดนั่งฟังไม่กังขา ที่พูดซื่อถือแท้แน่เจรจา เขาก็ว่าพูดปดทุกบทไป - ผีตัวเรือนไม่ดีผีอื่นพลอย พูดพล่อยพล่อยไม่ดีปากขี้ริ้ว แต่ไม่ไผ่อันหนึ่งตันอันหนึ่งแขวะ สีแหยะแหยะตอกตะบันเป็นควันฉิว - อันเสาหินเสาหินแปดศอกตอกเป็นหลัก ไปมาผลักบ่อยเข้าเสายังไหว จงฟังหูไว้หูค่อยดูไป เชื่อน้ าใจดีกว่าอย่าเชื่อยุ ขั้นที่ ๒ กระบวนการกลุ่ม ๑. ครูแบ่งกลุ่มให้นักเรียนกลุ่มละ 4-5 คน แบ่งคนเก่งปานกลางและอ่อนคละกันในกลุ่ม ศึกษาเรื่องประวัติความเป็นอิศรญาณภาษิตอย่างละเอียด ช่วยกันท าแผนผังความคิดตามหัวข้อ ที่คุณครูให้และ อภิปรายร่วมกันช่วยเหลือกันภายในกลุ่ม ๒. สมาชิกในกลุ่มช่วยกันท าแผนผังความคิดสรุปหัวข้อการการพูดและการฟัง โดยอ่านกลอน เพลงยาวในหนังสือวรรณคดีและวรรณกรรมไทย เรื่องอิศรญาณภาษิตและแปลความเป็นภาษาของ ตนเองสรุปสั้น ๆ ว่ามีการการพูดและการฟังที่ดีควรเป็นอย่างไร เรื่องอะไรบ้างช่วยเหลือกันภายใน กลุ่ม โดยบทใดที่นักเรียนไม่เข้าใจสามารถถามครูได้ และคุณครูให้ตัวแทนกลุ่มน าเสนออภิปราย ร่วมกัน ตั้งแต่กลุ่มแรจนครบทุกกลุ่ม โดยน าเสนอไม่ให้ไม่ซ้ ากับกลุ่มก่อนหน้า จากนั้นคุณครูจะแจ้งว่า หลังจากท าแผนผังความคิดจะท าแบบทดสอบรายบุคคล และคิดคะแนนเฉลี่ยรายกลุ่ม เพื่อให้คนที่ เข้าใจเนื้อหาจะได้อธิบายให้คนที่ไม่เข้าใจได้ฟัง) ขั้นที่ ๓ ท าแบบทดสอบย่อรายบุคคล ๑. ครูให้นักเรียนท าแบบทดสอบใน Wordwall ๑๐ ข้อ โดยมีกติกาดังนี้ ๑.๑ ให้นักเรียนที่อยู่ในกลุ่มเดียวกันกระจายตัวกัน โดนสลับที่นั่งกับเพื่อน กลุ่มอื่น ๆ ๑.๒ ให้นักเรียนเข้า Wordwall จาก Link ที่คุณครูส่งให้ ๑.๓ ให้นักเรียนกรอกชื่อจริงพร้อมเลขที่ก่อนกดเล่นเกม ๒. ครูเปิดโอกาสนักเรียนสอบถามข้อสงสัยหลังจากท าแบบทดสอบเรียบร้อย

๑๑๙ ขั้นที่ ๔ ทราบผลคะแนน ๑. นักเรียนฟังคะแนนสอบความก้าวหน้ารายบุคคลของตนเองและของกลุ่ม และจัดล าดับ คะแนนสูงสุด ขั้นที่ ๕ สรุปความรู้ ๑. นักเรียนที่ท าคะแนนได้สูงสุดรายกลุ่มและรายบุคคลได้รับรางวัลและค าชมเชยจากผู้สอน ๒. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาเรื่องอิศรญาณภาษิต จากค าถามดังนี้ ๒.๑ การพูดควรค านึงถึงสิ่งใด ๒.๒ การฟังควรค านึงถึงสิ่งใด ๒.๓ ให้นักเรียนลองยกตัวอย่างผลเสียจะเกิดขึ้นหากพูดหรือฟังแบบไม่มีพิจารณา ไตร่ตรองพร้อมแนวทางการการน าไปใช้ที่เหมาะสมในสังคม (แนวค าตอบ : สามารถตอบได้หลากหลาย แต่ให้อยู่ในกรอบเรื่องการพูดและการฟัง) ๓.ย้ าเตือนคนที่ยังไม่ส่งงานให้รีบน าส่ง รวมถึงกลุ่มที่ยังไม่สอบอ่านออกเสียงด้วย จากนั้น ก็เลิกคาบเรียน ๙. การสร้างบรรยากาศเชิงบวก ๑. การให้รางวัล การชื่นชมและสร้างบรรยากาศเป็นกันเองในชั้นเรียน ๑๐. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ ๑๐.๑ หนังสือเรียนวรรณคดีวิจักษ์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ ๑๐.๒ ใบความรู้ เรื่อง ประวัติความเป็นมาอิศรญาณภาษิต ๑๐.๓ สื่อ Power Point ๑๐.๔ แอปพลิเคชัน word wall ๑๐.๕ นิทาน เรื่อง พูดได้กับพูดเป็น ๑๐.๖ แบบฝึกหัดเรื่อง วิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและข้อคิดเรื่องการพูดจากเรื่องอิศรญาณ ภาษิต

๑๒๐ ๑๑. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีวัด เครื่องมือวัด เกณฑ์การประเมิน ๑. นักเรียนบอกความหมาย การวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาและ ข้อคิดจากเรื่องอิศรญาณภาษิตได้(K) การตอบค าถาม แบบประเมิน การตอบค าถาม ผ่าน ๘๐ คะแนนขึ้นไป ๒.นักเรียนวิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหา และข้อคิดเรื่องการพูดจากเรื่องอิศร ญาณภาษิตได้(P) แบบฝึกหัด แบบประเมินการท า แบบฝึกหัด ผ่าน ๘๐ คะแนนขึ้นไป ๓. นักเรียนกระตือรือร้นในการเรียน (A) สังเกตพฤติกรรม แบบสังเกตพฤติกรรม ผ่าน ๘๐ คะแนนขึ้นไป

๑๒๑ แบบทดสอบระหว่างเรียน ๑. ค าประพันธ์ต่อไปนี้ค าว่า ท าเลียบ มีความหมายตรงกับข้อใด “เป็นผู้หญิงแม่หม้ายที่ไร้ผัว ชายมักยั่วท าเลียบเทียบข่มเหง” ก. พูดดูหมิ่น ข. พูดจาแทะโลม * ค. พูดใส่ร้าย ข่มขู่ ง. พูดด่าทอให้เสียหาย ๒. ค าประพันธ์ต่อไปนี้ไม่ได้ให้ข้อคิดในเรื่องใด “จงฟังหูเชื่อหูค่อยดูไป เชื่อน้ าใจดีกว่าอย่าเชื่อยุ” ก. ให้มีจิตใจแข็งเหมือนหิน อดทนต่อความยากล าบาก ข. ให้มีใจคอหนักแน่น ค. ไม่ให้หลงเชื่อค ายุยงโดยง่าย ง. ให้ไตร่ตรองให้ดีก่อนจะเชื่อค าพูดของผู้อื่น * ๓. ค าประพันธ์ต่อไปนี้ค าว่า ปากขี้ริ้ว มีความหมายตรงกับพฤติกรรมของใคร “ถึงมีปากมีเสียเปล่าเหมือนเต่าหอย พูดพล่อยพล่อยไม่ดีปากขี้ริ้ว” ก. โรสชอบพูดเสียงดัง ข. ลิลลี่ชอบพูดค าหยาบ ค. คิมมี่ชอบเย้ยหยันผู้อื่น * ง. มะลิรับประทานอาหารอย่างมูมมาม ๔. ข้อใดสอนให้มีวิจารณญาณในการการฟัง ก. จงฟังหูไว้หูคอยดูไป เชื่อน้ าใจดีกว่าอย่าเชื่อยุ * ข. จะเข้าหาคนผู้ดูอาการ ถือโบราณถูกเดาจึงเอาค า ค. อันยศศักดิ์มิใช่เหล้าเมาแต่พอ ถ้าเขายอเหมือนอย่างเกาให้เราคัน ง. หญิงเรียกแม่ชายเรียกพ่อยอไว้ใช้ มันชอบใจข้างปลอบไม่ชอบดุ

๑๒๒ ๕. ข้อใดไม่ได้สอนเกี่ยวกับการพูด ก. ไปพูดขัดเขาท าไมขัดใจเขา ข. ค่อยด าเนินตามไต่ผู้ไปหน้า * ค. พูดพล่อยพล่อยไม่ดีปากขี้ริ้ว ง. หญิงเรียกแม่ชายเรียกพ่อยอไว้ใช้ ๖. พิจารณาค าประพันธ์ต่อไปนี้ “อย่าพูดปดให้จับได้พูดไพล่แพลง พูดแล้วแบ่งมุสาอย่าให้เต็ม” ถ้าเราปฏิบัติตามค าประพันธ์นี้จะไม่ผิดศีลห้าข้อใด ก. ข้อ ๒ ข. ข้อ ๓ * ค. ข้อ ๔ ง. ข้อ ๕ ๗. นิทานเรื่องใดที่สอนเรื่องการพูดคล้ายกับวรรณคดีเรื่องอิศรญาณภาษิต ก. เด็กเลี้ยงแกะ * ข. หญิงม่ายกับแม่ไก่ ค. ลิงกับเต่า ง. ท าคุณบูชาโทษ อ่านค าประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถาม ข้อ ๘ อย่าพูดปดให้จับได้พูดไพล่แพลง ทูลแล้วแบ่งมุสาอย่าให้เต็ม อันความเรื่องเดียวกันส าคัญกล่าว พูดไม่ดีแล้วก็เปล่าไม่แข็งเข้ม ๘. จากค าประพันธ์ข้างต้นให้ข้อคิดในเรื่องใด ก. ไม่ควรน าเรื่องภายในครอบครัวไปพูดให้คนอื่นฟัง ข. ค าพูดของคนพูดเป็นมักมีน้ าหนักกว่าค าพูดคนอื่น ค. ค าพูดของพ่อแม่ศักดิ์สิทธิ์เสมอแม้จะตายเป็นผีแล้วก็ตาม ง. ไม่ควรพูดโกหกแม้เรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ เพราะค าพูดคนโกหกมักไม่มีใครเชื่อเสมอ*

๑๒๓ อ่านค าประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถาม ข้อ ๙ พูดโกหกแต่แยบคายอุบายปด คนทั้งหมดนั่งฟังไม่กังขา ที่พูดซื่อถือแท้แน่เจรจา เขาก็ว่าพูดปดทุกบทไป ๙. จากบทประพันธ์ข้างต้นให้ข้อคิดในเรื่องใด ก. ไม่ควรน าเรื่องภายในครอบครัวไปพูดให้คนอื่นฟัง ข. ค าพูดของพ่อแม่ศักดิ์สิทธิ์เสมอแม้จะตายเป็นผีแล้วก็ตาม ค. ไม่ควรพูดโกหกแม้เรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ เพราะค าพูดคนโกหกมักไม่มีใครเชื่อเสมอ ง. ค าพูดของคนโกหกมักน่าเชื่อถือกว่าคนพูดความจริง ดังนั้นเวลาฟังใครก็ควรที่จะไตรตอง ให้ดีเสียก่อน * อ่านค าประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถาม ข้อ ๑๐ ผีตัวเรือนไม่ดีผีอื่นพลอย พูดพล่อยพล่อยไม่ดีปากขี้ริ้ว แต่ไม่ไผ่อันหนึ่งตันอันหนึ่งแขวะ สีแหยะแหยะตอกตะบันเป็นควันฉิว ๑๐. จากบทประพันธ์ข้างต้นให้ข้อคิดในเรื่องใด ก. ไม่ควรน าเรื่องภายในครอบครัวไปพูดให้คนอื่นฟัง * ข. ค าพูดของคนพูดเป็นมักมีน้ าหนักกว่าค าพูดคนอื่น ค. ค าพูดของพ่อแม่ศักดิ์สิทธิ์เสมอแม้จะตายเป็นผีแล้วก็ตาม ง. ไม่ควรพูดโกหกแม้เรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ เพราะค าพูดคนโกหกมักไม่มีใครเชื่อเสมอ

๑๒๔ บันทึกหลังการสอน ๑. ผลการจัดการเรียนการสอน ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ๒. ปัญหาและอุปสรรค ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ๓. ข้อเสนอแนะ/แนวทางแก้ไข ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ..................................................... ( นางสาวกชพร หน่ายโย ) ครูผู้สอน วันที่ ...........เดือน................พ.ศ……………..

๑๒๕ ๔.ความคิดเห็นครูพี่เลี้ยง ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ......................................................... (นายเมธี อายุยืน) วันที่ ...........เดือน................พ.ศ……………. ๕. ข้อเสนอแนะของผู้บริหารสถานศึกษา / ผู้ที่ได้รับมอบหมาย ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ................................................................................................................................................................ ลงชื่อ......................................................... (ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ดวงสมร กิจโกศล) รองผู้อ านวยการโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี วันที่...........เดือน.......................พ.ศ.............

๑๒๖ แบบสังเกตพฤติกรรมกำรเข้ำร่วมกิจกรรมกลุ่ม ค ำชี้แจง ให้ท าเครื่องหมาย / ลงในช่องรายการสังเกตพฤติกรรมที่นักเรียนปฏิบัติ เลข ที่ ชื่อ – สกุล รำยกำร รับผิดชอบ งำน ที่ได้รับ มอบหมำย (2 คะแนน) รับฟัง ควำมคิดเห็น ของผู้อื่น (2 คะแนน) ตั้งใจท ำ กิจกรรม (2 คะแนน) มีควำมคิด ริเริ่ม สร้ำงสรรค์ (2 คะแนน) ท ำงำนเสร็จ ตำมเวลำที่ ก ำหนด (2 คะแนน) รวม ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐ เกณฑ์กำรประเมิน คะแนน 9-10 ระดับ ดีมาก คะแนน 7-8 ระดับ ดี คะแนน 5-6 ระดับ พอใช้ คะแนน 0-4 ระดับ ควรปรับปรุง

๑๒๗ แบบประเมินการตอบค าถามในชั้นเรียน ลงชื่อ…………………………………………..ผู้ประเมิน ………………/………………/……… ล าดับที่ ชื่อ – สกุล ความ ถูกต้องตรง ประเด็น (๕) ความ รวดเร็ว (๕) ความชัด ถ้อยชัดค า (๕) รวม ๑๕ คะแนน หมายเหตุ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ ๑๖ ๑๗ ๑๘ ๑๙ ๒๐

๑๒๘ แบบประเมินการตอบค าถาม (Rubric Scores) ประเด็นการประเมิน แบบฝึกทักษะ เกณฑ์การให้คะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ ๑. ความถูกต้องตรง ประเด็น ตอบค าถาม ถูกต้อง ครบถ้วน ตรงประเด็น ตอบค าถามถูก แต่ขาดตกเล็กน้อย ตอบค าถามผิด ไม่ตรงประเด็น ไม่ตอบค าถาม ๒. ความรวดเร็ว ตอบค าถาม รวดเร็ว ตอบค าถามช้าเล็กน้อย ตอบค าถามช้า ปานกลาง ตอบค าถามช้ามาก ๓. ความชัดถ้อยชัดค า ตอบค าถาม ชัดเจน ตอบค าถามตะกุกตะกัก เล็กน้อย ตอบค าถามเสียงเบา ตะกุกตะกักเล็กน้อย ตอบค าถามเสียงเบา ตะกุกตะกักมาก เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก = ๔ ดี = ๓ พอใช้ = ๒ ปรับปรุง = ๑ เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับ พอใช้ ขึ้นไป ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ สรุป ผ่าน ไม่ผ่าน ๑๒ – ๑๐ ดีมาก ๐๙ – ๐๗ ดี ๐๖ – ๐๔ พอใช้ ๐๓ – ๐๑ ปรับปรุง หมายเหตุ : ผู้สอนอาจประเมินเป็นภาพรวมได้ในกรณีที่นักเรียนมีจ านวนมาก ไม่สามารถถามได้ครบ ทุกคน

๑๒๙ แบบประเมินสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 5 ด้ำน ชื่อ ................................................................................................ชั้น...ม…../...... เลขที่................... สมรรถนะที่ประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 1. ควำมสำมำรถในกำรสื่อสำร 1.1 มีความสามารถในการรับ – ส่งสาร 1.2 มีความสามารถในการถ่ายทอดความรู้ ความคิด ความเข้าใจของตนเอง โดยใช้ภาษา อย่างเหมาะสม 1.3 ใช้วิธีการสื่อสารที่เหมาะสม 1.4 วิเคราะห์แสดงความคิดเห็นอย่างมีเหตุผล 1.5 เขียนบันทึกเหตุการณ์ประจ าวันแล้วเล่าให้เพื่อนฟังได้ สรุปควำมสำมำรถในกำรสื่อสำร 2. ควำมสำมำรถในกำรคิด 2.1 มีความสามารถในการคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ 2.2 มีทักษะในการคิดนอกกรอบอย่างสร้างสรรค์ 2.3 สามารถคิดอย่างมีวิจารณญาณ 2.4 มีความสามารถในการคิดอย่างมีระบบ 2.5 ตัดสินใจแก้ปัญหาเกี่ยวกับตนเองได้ สรุปควำมสำมำรถในกำรคิด 3. ควำมสำมำรถในกำรแก้ปัญหำ 3.1 สามารถแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่เผชิญได้ 3.2 ใช้เหตุผลในการแก้ปัญหา 3.3 เข้าใจความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลงในสังคม 3.4 แสวงหาความรู้ ประยุกต์ความรู้มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา 3.5 สามารถตัดสินใจได้เหมาะสมตามวัย สรุปควำมสำมำรถในกำรแก้ปัญหำ 4. ควำมสำมำรถในกำรใช้ทักษะชีวิต 4.1 เรียนรู้ด้วยตนเองได้เหมาะสมตามวัย 4.2 สามารถท างานกลุ่มร่วมกับผู้อื่นได้ 4.3 น าความรู้ที่ได้ไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจ าวัน 4.4 จัดการปัญหาและความขัดแย้งได้เหมาะสม 4.5 หลีกเลี่ยงพฤติกรรมไม่พึงประสงค์ที่ส่งผลกระทบต่อตนเอง สรุปควำมสำมำรถในกำรใช้ทักษะชีวิต

๑๓๐ เกณฑ์กำรให้คะแนน : พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนบางครั้ง ให้ 1 คะแนน ลงชื่อ ........................................... ผู้ประเมิน (……………………………………………………………..)

๑๓๑ แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 8 ประกำร กลุ่มสำระกำรเรียนรู้......................................................ภำคเรียนที่...........ปีกำรศึกษำ.............. ชื่อ-สกุลนักเรียน.....................................................................ห้อง..............................เลขที่……. ค ำชี้แจง : ให้ ผู้สอน สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ลงในช่องว่างที่ตรงกับระดับคะแนน ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............../.................../............ เกณฑ์กำรให้คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ าเสมอ ให้ 3 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติบางครั้ง ให้ 1 คะแนน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ด้ำน รำยกำรประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 ๑. มีวินัย รับผิดชอบ ๑.1 ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัวและ โรงเรียน ๑.2มีความตรงต่อเวลาในการปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ ในชีวิตประจ าวัน มีความรับผิดชอบ ๒. ใฝ่เรียนรู้ ๒.1 ตั้งใจเรียน ๒.2 เอาใจใส่ในการเรียน และมีความเพียรพยายามในการเรียน ๒.3 เข้าร่วมกิจกรรมการเรียนรู้ต่างๆ ๒.4 ศึกษาค้นคว้า หาความรู้จากหนังสือ เอกสาร สิ่งพิมพ์ สื่อเทคโนโลยี ต่างๆ แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน และเลือกใช้สื่อได้ อย่างเหมาะสม ๒.5 บันทึกความรู้ วิเคราะห์ ตรวจสอบบางสิ่งที่เรียนรู้ สรุปเป็นองค์ ความรู้ ๒.6 แลกเปลี่ยนความรู้ ด้วยวิธีการต่างๆ และน าไปใช้ในชีวิตประจ าวัน ๓. มุ่งมั่นในกำร ท ำงำน ๓.1 มีความตั้งใจและพยายามในการท างานที่ได้รับมอบหมาย ๓.2 มีความอดทนและไม่ท้อแท้ต่ออุปสรรคเพื่อให้งานส าเร็จ

๑๓๒ แอปพลิเคชัน word wall

๑๓๓ สื่อ Power Point นิทาน เรื่อง พูดได้กับพูดเป็น ใบความรู้ เรื่อง ประวัติความเป็นมาอิศรญาณภาษิต

๑๓๔ แบบประเมินการสังเกตพฤติกรรม ค าชี้แจง ให้ผู้สอนท าเครื่องหมาย ลงในช่องรายการการตอบค าถามที่นักเรียนปฏิบัติ ล าดับ ที่ ชื่อ - สกุล สนใจกิจกรรมที่ครูน ามาให้ (๓) มีมารยาทการฟังและการพูด (๓) ตอบค าถามและปฏิบัติตามได้ถูกต้อง (๓) กระตือรือร้นในการท ากิจกรรม (๓) ให้ความร่วมมือในการเรียน (๓) รวม ๑๕ คะแนน ผลการประเมิน ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙ ๑๐ ๑๑ ๑๒ ๑๓ ๑๔ ๑๕ เกณฑ์การให้คะแนน ๓ = ดี, ๒ = พอใช้, ๑ = ปรับปรุง ลงชื่อ........................................................... (นางสาวกชพร หน่ายโย) วันที่…..…..เดือน…………..……..พ.ศ. …………..

๑๓๕ เกณฑ์การให้คะแนนการสังเกตพฤติกรรมของผู้เรียนในชั้นเรียน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ : เกณฑ์การผ่านตั้งแต่ระดับ ดีขึ้นไป ช่วงชั้นคะแนน ระดับคุณภาพ ๑๒ – ๑๕ ดีมาก ๘ – ๑๑ ดี ๔ – ๗ พอใช้ ๐ – ๓ ปรับปรุง ประเด็นการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ๓ ๒ ๑ ๑. สนใจกิจกรรมที่ครูน ามาให้ นักเ รียนมีคว ามสนใจ ตั้งใจฟังกฎระเบียบ และค าสั่งเป็นอย่างดี ถ ามเมื่ อเกิ ดข้อ สง สั ย เกี่ยวกับงาน สนใจงานแต่ไม่สามารถ ปฏิบัติตามค าชี้แจง ได้ครบถ้วน ท าได้เพียง บ างข้อห รือมักจะถ าม ค าถามซ้ า ๆ ไม่สนใจและไม่สามารถ ปฏิบัติตามค าสั่งได้ ๒. มีมารยาทการฟังและการพูด นักเรียนตั้งใจฟัง และเกิดค าถาม เมื่อครู ชี้แจงเสร็จแล้ว พูดมี หางเสียง ไม่พูดค าหยาบ ตั้งใจฟังค าชี้แจง และพูด ในประเด็นเรื่องที่สอนไม่ นอกเรื่องจนเกินไป พูดและเล่านอกเรื่อง พูดค าหย าบ และท า กระท าสิ่งที่ก่อให้เกิด เสียงดังรบกวน ๓. ตอบค าถามและปฏิบัติตาม ได้ถูกต้อง ให้ความร่วมมือ ในการ ตอบค าถาม เสียงดัง ฟังชัด มีความมั่นใจ และปฏิบัติได้ถูกต้อง ตอบบางค าถาม ตอบเสียง เบา และปฏิบัติตามได้ เพียงบางข้อ ไม่ตอบค าถาม ปฏิบัติ ตามค าสั่งไม่ได้ ๔ . ก ร ะ ตื อ รื อ ร้ นใน ก า ร ท า กิจกรรม มีความกระตือรือร้น สนใจในการท ากิจกรรม ไม่แสดงปฏิกิริยาโต้ตอบ แต่ปฏิบัติตามทุกอย่าง ไ ม่ ส น ใ จ ใ น ก า ร ท า กิจกรรมและไม่ปฏิบัติ ตามค าสั่ง ๕. ให้ความร่วมมือในการเรียน ให้ความร่วมมือ ในทุกขั้นตอน ให้ความร่วมมือในการท า กิจกรรมเป็นบางครั้ง ไม่ให้ความร่วมมือใน การท ากิจกรรม

๑๓๖ แบบประเมินใบงำน ชื่อ-สกุล……………………………………………………………………………..ชั้น………………….. เลขที่……………. ค ำชี้แจง :ให้ผู้สอนประเมินใบงำนของนักเรียนตำมรำยกำรที่ก ำหนด แล้วขีด √ ลงในช่องที่ตรงกับ ระดับ คะแนน ล ำดับ ที่ รำยกำรประเมิน ระดับคะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ ๑ ควำมสอดคล้องกับจุดประสงค์ ๒ ควำมถูกต้องของเนื้อหำ ๓ ควำมคิดสร้ำงสรรค์ ๔ ควำมตรงต่อเวลำ รวม ลงชื่อ……………………………………ผู้ประเมิน ……………../………………………./…………………..

๑๓๗ ชื่อ สกุล เลขที่ ชั้น ๑. จงเลือกคำประพันธ์ที่มีข้อคิดเกี่ยวกับการพูดในเรื่อง อิศรญาณภาษิตมา ๑ คำประพันธ์ พร้อมบอกเหตุผล ๒. วิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาของคำประพันธ์ต่อไปนี้ อย่าพูดปดให้จับได้พูดไพล่แพลง ทูลแล้วแบ่งมุสาอย่าให้เต็ม อันความเรื่องเดียวกันสำคัญกล่าว พูดไม่ดีแล้วก็เปล่าไม่แข็งเข้ม จากคำประพันธ์ข้างต้นถอดความหมายได้ว่าอย่างไร ใบงาน ข้อคิดเรื่องการพูด จากเรื่องอิศรญาณภาษิต

๑๓๘ เกณฑ์กำรประเมินใบงำน ประเด็นที่ ประเมิน ระดับคะแนน ๔ ๓ ๒ ๑ 1. ความ สอดคล องกับจุดประสงค์ ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ ทุกประเด็น ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ เป็น สวนใหญ่ ผลงานสอดคลอง กับ จุดประสงค์ บางประเด็น ผลงานไมสอดคล องกับจุดประสงค์ 2. ความถูกต้อง ของเนื้อหา เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง ครบถ้วน เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง เป็นส่วนใหญ่ เนื้อหาสาระของ ผลงาน ถูกต้อง บางประเด็น เนื้อหาสาระของ ผลงาน ไมถูกต้อง เป็นส่วนใหญ่ 3. ความคิด สร้างสรรค์ ผลงานแสดงถึง ความคิด สร้างสรรค์แปลก ใหม่และเป็น ระบบ ผลงานแสดงถึง ความคิด สร้างสรรค์แปลก ใหม่แต่ยังไม่เป็น ระบบ ผลงานมีความ น่าสนใจแต่ยังไมมี แนวคิดแปลกใหม่ ผลงานไมมีความ น่าสนใจและไม แสดง ถึงแนวคิด แปลกใหม่ 4. ความตรงต่อ เวลา ส่งชิ้นงานงาน ภายในเวลาที่ ก าหนด ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 1 วัน ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 2 วัน ส่งชิ้นงานช้ากว่า เวลาที่ก าหนด 3 วันขึ้นไป เกณฑ์กำรตัดสินคุณภำพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภำพ 14-16 ดีมำก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ ำกว่ำ ๘ ปรับปรุง

๑๓๙ ชื่อ สกุล เลขที่ ชั้น ผีตัวเรือนไม่ดีผีอื่นพลอย พูดพล่อยพล่อยไม่ดีปากขี้ริ้ว แต่ไม่ไผ่อันหนึ่งตันอันหนึ่งแขวะ สีแหยะแหยะตอกตะบันเป็นควันฉิว เหตุผลเพราะว่า หากถอดค าประพันธ์จะได้ว่า คนในบ้านนั่นแหละเป็นใจช่วยให้คนนอกบ้านเข้ามาท าความ เสียหาย การพูดพล่อย ๆ โดยไม่คิดเป็นสิ่งที่ไม่ควรท า ซึ่งเป็นการกล่าวถึงข้อคิดเรื่องการพูดที่เป็นเรื่องภายใน บ้าน หรือในครอบครัว เป็นสิ่งใกล้ตัวี่ช่วยเตือนสติคนในครอบครัวได้เป็นอย่างดี เรื่องที่พูดไปแล้วท าให้เสียหาย หรือสถานการณ์เลวร้ายลงไม่ควรพูด แต่อย่าไปโกหกปิดบัง จนถูกจับได้ ควรเลือกพูดเป็นบางส่วน ไม่ต้องพูดทั้งหมด เ ลยใบงาน ข้อคิดเรื่อง การพูดจากเรื่อง อิศรญาณภาษิต ๑. จงเลือกคำประพันธ์ที่มีข้อคิดเกี่ยวกับการพูดในเรื่อง อิศรญาณภาษิตมา ๑ คำประพันธ์ พร้อมบอกเหตุผล ๒. วิเคราะห์คุณค่าด้านเนื้อหาของคำประพันธ์ต่อไปนี้ อย่าพูดปดให้จับได้พูดไพล่แพลง ทูลแล้วแบ่งมุสาอย่าให้เต็ม อันความเรื่องเดียวกันสำคัญกล่าว พูดไม่ดีแล้วก็เปล่าไม่แข็งเข้ม จากคำประพันธ์ข้างต้นถอดความหมายได้ว่าอย่างไร

๑๔๐ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๓ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ หน่วยการเรียนรู้ที่ ๒ อิศรญาณภาษิต เวลา ๑๑ คาบ เรื่อง เนื้อหาและข้อคิดด้านการคบมิตร เวลา ๕๐ นาที ครูผู้สอน นางสาวกชพร หน่ายโย โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี วันที่สอน วันพุธ ที่ ๒๒ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๓ วันพฤหัสบดี ที่ ๒๓ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๒ วันพฤหัสบดี ที่ ๒๓ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๖๖ ห้อง ม.๓/๑ ๑. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ๑.๑ มาตรฐานการเรียนรู้ ท ๑.๑ การอ่าน ใช้กระบวนการอ่านสร้างความรู้และความคิดเพื่อน าไปใช้ตัดสินใจ แก้ปัญหา ในการด าเนินชีวิตและมีนิสัยรักการอ่าน ท ๕.๑ วรรณคดีและวรรณกรรม เป็นสาระที่เข้าใจและแสดงความคิดเห็น วิจารณ์วรรณคดี และวรรณกรรมไทยอย่างเห็นคุณค่า และน ามาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๑.๒ ตัวชี้วัด ท ๑.๑ ม. ๓/๑ มีมารยาทในการฟัง ท ๕.๑ ม. ๓/๑ สรุปเนื้อหาวรรณคดี วรรณกรรมและวรรณกรรมท้องถิ่นในระดับที่ยากยิ่งขึ้น ท ๕.๑ ม. ๓/๒ วิเคราะห์วิถีไทยและคุณค่าจากวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน ท ๕/๑ ม. ๓/๓ สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านเพื่อน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง ๒. จุดประสงค์การเรียนรู้ ๒.๑ นักเรียนบอกเนื้อหาและข้อคิดด้านการคบมิตรจากกลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิตได้ (K) ๒.๒ นักเรียนพูดอภิปรายเกี่ยวกับแนวคิดด้านการคบมิตรของเพลงยาวอิศรญาณภาษิตได้(P) ๒.๓ นักเรียนให้ความร่วมมือในการท ากิจกรรม (A) ๓. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๓.๑ มีวินัย ๓.๒ ใฝ่เรียนรู้ ๓.๓ มุ่งมั่นในการท างาน ๔. สมรรถนะส าคัญ ๔.๑ ความสามารถในการสื่อสาร ๔.๒ ความสามารถในการคิด ๔.๓ ความสามารถในการแก้ปัญหา ๔.๔ ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต

๑๔๑ ๕. สาระส าคัญ อิศรญาณเป็นวรรณคดีที่มีจุดมุ่งหมายเพื่อสอน โดยเฉพาะเรื่องการปฏิบัติตนที่จะท าให้อยู่ใน สังคมอย่างเป็นปกติสุข ดังนั้น การอ่านวรรณคดีประเภทนี้จึงเป็นประโยชน์อย่างยิ่งกับสังคมไทยใน ปัจจุบันซึ่งผู้อ่านจะได้ข้อคิดต่าง ๆ และสามารถน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจ าวันได้ โดยขึ้นอยู่กับวัย และประสบการณ์ของแต่ละบุคคล รวมถึงการคบมิตร ในปัจจุบันสังคมปะปนไปทั้งคนดีและคนไม่ดี ดังนั้นการมีหลักยึดในการคบมิตรจึงเป็นสิ่งส าคัญ ซึ่งอิศรญาณภาษิตได้ให้ข้อคิดประการ กวีได้แสดง ทัศนะประการส าคัญ คือ การคบมิตรจะต้องเลือกคบบุคคลที่มีความรู้ ฉลาด และเป็นคนดีเพราะจะ น าพาไปสู่หนทางที่เจริญ ผิดกับคนพาลจะพาเราไปสู่หนทางแห่งอบาย ๖. สาระการเรียนรู้ ๖.๑ กลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิต (ด้านการคบมิตร) ๗. ชิ้นงานหรือภาระงาน ๗.๑ แบบทดสอบ ๗.๒ แผนผังความคิด ๗.๓ บันทึกเนื้อหาที่ส าคัญและยกตัวอย่างลงในสมุด ๗.๔ แบบฝึกหัด ๘. กระบวนการจัดการเรียนรู้ การจัดการเรียนรู้โดยใช้ STAD ขั้นที่ ๑ ขั้นทบทวนความรู้ และให้ความรู้ใหม่ ๑. นักเรียนและให้นักเรียนท ากิจกรรม Brain gym เพื่อให้นักเรียนมีสมาธิและยังเป็นการ บริหารสมอง เพื่อเตรียมความพร้อมก่อนเข้าสู่บทเรียน ๒. ครูและนักเรียนทบทวนเนื้อหาในชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียนเรื่องอิศร ญาณภาษิตที่ครูเลือกมา คือกลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิตเรื่องการพูดและการฟัง ๓. นักเรียนดูหนังสั้น เรื่อง เพื่อนทิพย์ ซึ่งเป็นหนังสั้นที่มีเนื้อหาให้ข้อคิดเกี่ยวกับมิตรภาพ ระหว่างเพื่อน แต่เป็นมิตรภาพที่ไม่น่าจดจ า ให้ข้อคิดเรื่องการคบเพื่อน จากนั้นเชื่อมโยงเข้าสู่บทเรียน เรื่องอิศรญาณภาษิตโดยถอดบทเรียนที่ครูเลือกมา คือกลอนเพลงยาวอิศรญาณภาษิตด้านการคบมิตร ๔. นักเรียนช่วยกันถอดบทประพันธ์ที่เกี่ยวข้องกับการคบมิตรต่อไปนี้และช่วยกันอภิปราย โดยให้มีครูเป็นผู้ร่วมอธิบาย - จะคบมิตรสนิทนักมักเป็นโทษ เกิดขึ้งโกรธต่างต่างเพราะวางจิต ทันระวังตัวที่ไหนไม่ทันคิด เหตุสักนิดแล้วก็ได้ขัดใจกัน - อย่าคบมิตรจิตพาลสันดานชั่ว จะพาตัวให้เสื่อมที่เลื่อมใส คบนักปราชญ์นั่นแหละดีมีก าไร ท่านย่อมให้ความสบายหลายประตู - ถึงเพื่อนฝูงที่ชอบพอขอกันได้ ตบหัวผางเดียวม้วนจึงควรล้อ พ่อแม่เลี้ยงปิดปกเป็นกกกอ จนแล้วหนอเหมือนเปรตเหตุด้วยจน

๑๔๒ - คดสิ่งอื่นหมื่นแสนแม้นก าหนด โกฏิล้านคดซ้อนซับพอนับถ้วน คดของคนล้นล้ าคดน้ านวล เหลือกระบวนที่จะจับนับคดค้อม - ดูตระกูลกิริยาดูอากัป ดูทิศจับเอาที่ผลต้นพฤษกษา ดูฉลาดเล่าก็เล่าก็เห็นที่เจรจา ดูคงคาก็พึงหมายสายอุบล ขั้นที่ ๒ กระบวนการกลุ่ม ๑. ครูแบ่งกลุ่มให้นักเรียนกลุ่มละ 4-5 คน แบ่งคนเก่งปานกลางและอ่อนคละกันในกลุ่ม ศึกษาเรื่องประวัติความเป็นอิศรญาณภาษิตอย่างละเอียด ช่วยกันท าแผนผังความคิดตามหัวข้อที่ คุณครูให้และอภิปรายร่วมกันช่วยเหลือกันภายในกลุ่ม ๒. สมาชิกในกลุ่มช่วยกันท าแผนผังความคิดสรุปหัวข้อคบมิตร โดยอ่านกลอนเพลงยาวใน หนังสือวรรณคดีวิจักษ์ เรื่องอิศรญาณภาษิตและแปลความเป็นภาษาของตนเองสรุปสั้น ๆ ว่าใน วรรณคดีเรื่องนี้ สอนเกี่ยวกับการคบมิตรในเรื่องใด อย่างไรบ้าง โดยช่วยเหลือกันภายในกลุ่ม โดยบท ใดที่นักเรียนไม่เข้าใจสามารถถามครูได้ และคุณครูให้ตัวแทนกลุ่มน าเสนออภิปรายร่วมกัน ตั้งแต่กลุ่ม แรกจนครบทุกกลุ่ม โดยน าเสนอไม่ให้ไม่ซ้ ากับกลุ่มก่อนหน้า จากนั้นคุณครูจะแจ้งว่าหลังจากท า แผนผังความคิดจะท าแบบทดสอบรายบุคคล และคิดคะแนนเฉลี่ยรายกลุ่ม เพื่อให้คนที่เข้าใจเนื้อหา จะได้อธิบายให้คนที่ไม่เข้าใจได้ฟัง ขั้นที่ ๓ ท าแบบทดสอบย่อยรายบุคคล ๑. ครูให้นักเรียนท าแบบทดสอบใน Wordwall ๑๐ ข้อ โดยมีกติกาดังนี้ ๑.๑ ให้นักเรียนที่อยู่ในกลุ่มเดียวกันกระจายตัวกัน โดนสลับที่นั่งกับเพื่อนกลุ่มอื่น ๆ ๑.๒ ให้นักเรียนเข้า Wordwall จาก Link ที่คุณครูส่งให้ ๑.๓ ให้นักเรียนกรอกชื่อจริงพร้อมเลขที่ก่อนกดเล่นเกม ๒. ครูเปิดโอกาสนักเรียนสอบถามข้อสงสัยหลังจากท าแบบทดสอบเรียบร้อย ขั้นที่ ๔ ทราบผลคะแนน ๑. นักเรียนฟังคะแนนสอบความก้าวหน้า รายบุคคลของตนเองและของกลุ่ม และจัดล าดับ คะแนนสูงสุด ขั้นที่ ๕ สรุปความรู้ ๑. นักเรียนที่ท าคะแนนได้สูงสุดรายกลุ่มและรายบุคคลได้รับรางวัลและค าชมเชยจากครู ๒. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปเนื้อหาเรื่องอิศรญาณภาษิต จากค าถามดังนี้ ๒.๑ การคบมิตรที่ดีส่งผลอย่างไรต่อชีวิต ๒.๒ การคบมิตรที่ไม่ดีส่งผลอย่างไรต่อชีวิต ๒.๓ ให้นักเรียนลองยกตัวอย่างเหตุการณ์การคบมิตรของนักเรียนที่นักเรียน ประทับใจหรือการคบมิตรที่ไม่ดีเป็นอุทาหรณ์ในชีวิตและจดจ าไม่ลืม (แนวค าตอบ : สามารถตอบได้หลากหลาย แต่ให้อยู่ในกรอบเรื่องการพูดและการฟัง)