กรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่น

๑๙๗ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น หมวดหมู่ -บึงบระเพ็ด -พิพิธภัณฑ์ ราชาจระเข้ยักษ์ “พญาด่างเกยไชย” -เขาถ้ำพระ -ตลาดเจ้าคะ -วัดเขาแก้ว ม.๒ ต ๑.๓ ม.2/๑ พูดและเขียน บรรยายเกี่ยวกับ ตนเอง กิจวัตร ประจำวัน ประสบการณ์ และข่าว / เหตุการณ์ ที่ อยู่ในความสนใจ ของสังคม การบรรยายข้อมูลเกี่ยวกับตนเอง กิจวัตรประจำวัน ประสบการณ์ ข่าว/เหตุการณ์ที่อยู่ในความสนใจ ของสังคม เช่น การเดินทาง การ รับประทานอาหาร การเล่นกีฬา / ดนตรี การฟังเพลง การอ่าน หนังสือ การท่องเที่ยว การศึกษา สภาพสังคม เศรษฐกิจ บุคคลใกล้ตัว 1. บุคคลสำคัญ เช่น -หลวงพ่อจ้อย -หลวงพ่ออยู่ -หลวงพ่ออ่อน จันทโชโต วัดบาง มะฝ่อ -หลวงพ่อเฮง -หลวงพ่อเดิม พุทธสโรเรื่องใกล้ ตัว -สภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) เช่น แม่น้ำปิง แม่น้ำวัง แม่น้ำยม แม่น้ำ น่าน แม่น้ำ เจ้าพระยา ฤดูกาล -อาชีพ เช่น เกษตรกรรม หัตถกรรม ค้าขาย -สินค้าผลิตภัณฑ์ (OTOP) เช่น 2. สภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) 3.อาชีพเศรษฐกิจ และสังคม 6. บุคคลสำคัญ 7.แหล่งท่องเที่ยว 9. สินค้า ผลิตภัณฑ์ (OTOP)

๑๙๘ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น หมวดหมู่ ขนมเปี๊ยะโมจิ ผล ฝรั่ง น้ำตาลสดเกย ไชย ปลาร้าจ่าวิรัช แหล่งท่องเที่ยว เช่น -บึงบระเพ็ด -พิพิธภัณฑ์ ราชาจระเข้ยักษ์ “พญาด่างเกยไชย” -เขาถ้ำพระ -ตลาดเจ้าคะ -วัดเขาแก้ว ม.๓ ต ๑.๓ ม.3/๑ พูดและเขียน บรรยายเกี่ยวกับ ตนเอง ประสบการณ์ ข่าว/เหตุการณ์ / เรื่อง/ ประเด็น ต่างๆ ที่อยู่ใน ความสนใจของ สังคม การบรรยายเกี่ยวกับตนเอง ประสบการณ์ ข่าว/เหตุการณ์/ ประเด็นที่อยู่ในความสนใจของ สังคม เช่น การเดินทาง การ รับประทานอาหาร การเล่นกีฬา / ดนตรี การฟังเพลง การอ่าน หนังสือ การท่องเที่ยว การศึกษา สภาพสังคม เศรษฐกิจ บุคคลใกล้ตัว 1. บุคคลสำคัญ เช่น -หลวงพ่อจ้อย -หลวงพ่ออยู่ -หลวงพ่ออ่อน จันทโชโต วัดบาง มะฝ่อ -หลวงพ่อเฮง -หลวงพ่อเดิม พุทธสโร เรื่องใกล้ตัว -สภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) เช่น แม่น้ำปิง แม่น้ำวัง แม่น้ำยม แม่น้ำ 2. สภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) 3.อาชีพเศรษฐกิจ และสังคม 6. บุคคลสำคัญ 7.แหล่งท่องเที่ยว 9. สินค้า ผลิตภัณฑ์ (OTOP)

๑๙๙ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น หมวดหมู่ น่าน แม่น้ำ เจ้าพระยา ฤดูกาล -อาชีพ เช่น เกษตรกรรม หัตถกรรม ค้าขาย -สินค้าผลิตภัณฑ์ (OTOP) เช่น ขนมเปี๊ยะโมจิ ผล ฝรั่ง น้ำตาลสดเกย ไชย ปลาร้าจ่าวิรัช แหล่งท่องเที่ยว เช่น -บึงบระเพ็ด -พิพิธภัณฑ์ ราชาจระเข้ยักษ์ “พญาด่างเกยไชย” -เขาถ้ำพระ -ตลาดเจ้าคะ -วัดเขาแก้ว

๒๐๐ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง ภาษาไทย สื่อต่างๆ เกี่ยวกับบุคคลสำคัญ แหล่งท่องเที่ยว ประวัติศาสตร์ โบราณสถานโบราณวัตถุ อาชีพ เศรษฐกิจ ภูมิปัญญาและเทคโนโลยี สินค้าผลิตภัณฑ์ (OTOP) ลักษณะของคน สัตว์ สิ่งของ สถานที่เกี่ยวกับประวัติศาสตร์สภาพทางภูมิศาสตร์(กายภาพและสิ่งแวดล้อม) เพลงพื้นบ้าน ตำนานวรรณคดีและวรรณกรรมที่เกี่ยวกับวัฒนธรรมประเพณีและงาน เทศกาลที่พบในท้องถิ่นในแต่ละอำเภอ คณิตศาสตร์ - การนับจำนวนสัตว์เลี้ยง จำนวนพืชผัก จำนวนผลไม้จำนวนเครื่องปั้นดินเผา ในท้องถิ่น - การเปรียบเทียบ การเขียนอัตราส่วนของการทำไร่การทำนา การทำสวน การปลูกพืชผัก การเลี้ยงสัตว์และผลิตภัณฑ์ในท้องถิ่น - การวัดความยาวของแปลงผัก ความยาวของนา/สวน/ไร่ ในท้องถิ่น - การวัดและเปรียบเทียบน้ำหนักของสัตว์น้ำหนักของพืชผักและผลไม้ในท้องถิ่น - การวัดความยาวรอบรูป การหาพื้นที่โบราณสถาน โบราณวัตถุตามอำเภอต่างๆ - การวัดและเปรียบเทียบความยาวรอบรูปของแปลงผัก/นา/สวน/ไร่ในท้องถิ่น - การหาพื้นที่ผิว และการหาปริมาตรของเครื่องปั้นดินเผา ในท้องถิ่น - วัด โบราณสถาน โบราณวัตถุ สิ่งก่อสร้างต่าง ๆ ที่มีองค์ประกอบเป็นรูปเรขาคณิตสองมิติ เช่นมีลักษณะของรูปหลายเหลี่ยม วงกลม และวงรีเป็นส่วนประกอบ การเขียนรูป เรขาคณิตสองมิติโดยใช้แบบรูปจากสิ่งก่อสร้างที่มีในวัดแต่ละแห่งในท้องถิ่น - วัด โบราณสถาน โบราณวัตถุ สิ่งก่อสร้างต่าง ๆ ที่มีองค์ประกอบเป็นรูปเรขาคณิตสามมิติ เช่น ประตู เสา ในแหล่งเรียนรู้นอกสถานที่ เช่น วัด โบราณสถาน โบราณวัตถุ ตามอำเภอ ต่าง ๆ สิ่งก่อสร้างต่าง ๆ ในท้องถิ่น การหาพื้นที่ผิว การหาปริมาตรของพีระมิด กรวย และ ทรงกลม - วัด โบราณสถาน โบราณวัตถุ สิ่งก่อสร้างต่าง ๆ ที่มีองค์ประกอบเป็นรูปเรขาคณิตสองมิติ เช่นมีลักษณะของรูปหลายเหลี่ยม วงกลม และวงรีเป็นส่วนประกอบ - การเขียนรูปเรขาคณิตสองมิติโดยใช้แบบรูปจากสิ่งก่อสร้างที่มีในวัดแต่ละแห่ง - การนำความรู้เกี่ยวกับการแปลงทางเรขาคณิตไปสร้างลายเครื่องปั้นดินเผา ออกแบบลาย ทอพรมเช็ดเท้า ออกแบบลายแกะสลักไม้มงคล ออกแบบลายเครื่องจักสาน - แผนภูมิรูปภาพ แผนภูมิแท่ง กราฟเส้นของสัตว์เลี้ยง พืชผัก และผลไม้ในท้องถิ่น - แผนภูมิรูปวงกลม แสดงข้อมูลที่เกี่ยวกับ อำเภอเมืองนครสวรรค์ อำเภอชุมแสง อำเภอ เก้าเลี้ยว อำเภอพยุหะคีรี และอำเภอโกรกพระ - สถิติการทำอุตสาหกรรมในชุมชน - การนำเสนอข้อมูลและการวิเคราะห์ข้อมูลสภาพทางภูมิศาสตร์(กายภาพและสิ่งแวดล้อม) อาชีพและการประกอบอาชีพของอำเภอต่าง ๆ

๒๐๑ กลุ่มสาระการเรียนรู้ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง วิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี - ชื่อสิ่งมีชีวิต พืชและสัตว์โครงสร้าง ลักษณะ และหน้าที่ของส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย มนุษย์ สัตว์ และพืช สภาพแวดล้อมที่เหมาะสมในแต่ละแหล่งที่อยู่ ของสิ่งมีชีวิต พืชและ สัตว์ความสัมพันธ์ของสิ่งมีชีวิต ที่พบในบริเวณโรงเรียน ชุมชน และในท้องถิ่น - การปลูกพืช การขยายพันธุ์พืช และการดูแลรักษาจากแหล่งเรียนรู้ในท้องถิ่น - อาหารใน ท้องถิ่น - การจำแนก การจัดกลุ่มสิ่งมีชีวิต และสิ่งไม่มีชีวิตที่พบในท้องถิ่น การสืบพันธุ์การ ถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรม - การประกอบอาชีพการประมง การปศุสัตว์ ในท้องถิ่นของตน - สมบัติของวัสดุที่ใช้ทำอุปกรณ์และเครื่องมือในการเกษตร ของเล่น และของใช้ในท้องถิ่น - สถานะ การจัดเรียงอนุภาค แรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค การเคลื่อนที่ของอนุภาคของ ผลิตภัณฑ์แปรรูปในท้องถิ่น เช่นน้ำตาลสด น้ำตาลปึก น้ำฝรั่งน้ำอ้อย น้ำข้าวโพด ขนม เปี๊ยะโมจิเครื่องปั้นดินเผา ฯลฯ - แรงมีผลต่อการเคลื่อนที่ของวัตถุแรงอาจทำให้วัตถุเกิดการเคลื่อนที่โดยเปลี่ยนตำแหน่ง จากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง เช่นการแข่งเรือ - แหล่งที่มาของเสียงรอบ ๆ โรงเรียน /ชุมชน ตัวกลางของเสียงเสียงจากงานประเพณีและ เทศกาลต่างๆ - ดาวบนท้องฟ้าในเวลากลางวันและกลางคืน ที่บ้าน โรงเรียน - ระบบดวงดาวจากหลักฐานเชิงประจักษ์ในท้องถิ่นและชุมชนของตนหรือจากแหล่งเรียนรู้ ที่มีในท้องถิ่น - ข้อมูลแหล่งน้ำในท้องถิ่น - การแปรรูปของอาหารในท้องถิ่น สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ประวัติสาวก ชาดก/เรื่องเล่าและศาสนิกชนตัวอย่าง การปฏิบัติตนในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันสำคัญทางศาสนา ประเพณีและวัฒนธรรมในท้องถิ่น อาหารในท้องถิ่น ภูมิปัญญา ท้องถิ่น สถานที่สำคัญ/แหล่งท่องเที่ยวในท้องถิ่น สินค้าและบริการที่ใช้อยู่ในชีวิตประจำวัน ตัวอย่างการผลิตสินค้าและบริการที่มีอยู่ในท้องถิ่นหรือแหล่งผลิตสินค้าและบริการในชุมชน อาชีพ สินค้าและบริการต่าง ๆ ที่ผลิตในชุมชน แหล่งข้อมูลและหลักฐานทางประวัติศาสตร์ ที่มีอยู่ในท้องถิ่นที่เกิดขึ้นตามช่วงเวลาต่างๆ ความเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม สิ่งของ เครื่องใช้ หรือการดำเนินชีวิตของอดีตกับปัจจุบันที่เป็นรูปธรรมและใกล้ตัวเด็ก วิถีชีวิต ของคนในชุมชน และสาเหตุของการเปลี่ยนแปลงวิถีชีวิตของคนในชุมชน ปัจจัย การตั้งถิ่นฐานของชุมชนซึ่งขึ้นอยู่กับปัจจัยทางภูมิศาสตร์ และปัจจัยทางสังคม ขนบธรรมเนียม ประเพณีและวัฒนธรรมชุมชนของตนที่เกิดจากปัจจัยทางภูมิศาสตร์ และปัจจัยทางสังคม การเข้ามาของวัฒนธรรมต่างชาติในสังคมไทย เอกลักษณ์อื่น ๆ (อาหาร ,วัฒนธรรมประเพณี) โบราณสถานโบราณวัตถุวัฒนธรรมประเพณีสิ่งแวดล้อม ที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติและที่มนุษย์สร้างขึ้นที่บ้านและที่โรงเรียน สิ่งต่าง ๆ ที่เป็น ธรรมชาติกับที่มนุษย์ สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏระหว่างโรงเรียน กับบ้าน สภาพทางภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม

๒๐๒ กลุ่มสาระการเรียนรู้ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง สุขศึกษาและพล ศึกษา เกม เช่น กินวิบาก ลูกโป่งน้ำ ชิงธง ทายภาพวาด ปิดตาตีหม้อ เกมส์วัดใจ ฉุบต่อแถว เกม รวมเหรียญ กีฬาพื้นบ้าน เช่น วิ่งผลัดกระสอบ วิ่งเปี้ยวSuperman วิ่งสามขา ฟุตบอล 7 คน วิ่ง กางเกงตัวเดียว ตะกร้อ หมากรุก ชักเย่อ เตะปิ๊บไกล มวยไทย มวยทะเล แข่งว่าว แข่งเรือ การละเล่นพื้นบ้าน เช่น ม้าก้านกล้วย กระโดดเชือก หมากเก็บ กระโดดหนังยาง กระต่าย ขาเดียว ขี่ม้าส่งเมือง ลิงชิงหลัก อีตัก ตีขอบกระด้ง โพงพาง มอญซ่อนผ้า หมาบ้า ตีไก่คน ตาล็อกต๊อกแต๊ก ตี่จับ แย้ลงรู อีเตะ ยิงกาบบ้ง ทอยจ็อก เตย กระทะหมุน และหึ่มกาบ มะพร้าว แม่งูเอ๋ย รีรีข้าวสาร เดินกะลา กาฟักไข่ เล่นซ่อนหา งูกินหาง ซ่อนแอบ ศิลปะ ดนตรีและ นาฏศิลป์ ทัศนศิลป์ รูปร่าง ลักษณะ และขนาดของสิ่งต่าง ๆ รอบตัวในธรรมชาติและสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น เรื่องราวในงานทัศนศิลป์การใช้เส้น รูปร่าง รูปทรงสี และพื้นผิว วาดภาพถ่ายทอด ความคิดความรู้สึก รูปร่าง รูปทรง ในธรรมชาติ สิ่งแวดล้อมและงานทัศนศิลป์ประโยชน์ และคุณค่าของงานทัศนศิลป์เอกภาพความกลมกลืนของเรื่องราวในงานปั้นหรืองานสื่อผสม จากลวดลายเครื่องปั้นดินเผาบ้านมอญ อาชีพช่างปั้น อาชีพช่างเขียนลายเครื่องปั้นดินเผา บ้านมอญ งานทัศนศิลป์ในท้องถิ่น ที่มาของเครื่องปั้นดินเผาบ้านมอญ วัสดุ อุปกรณ์ และ วิธีการสร้างเครื่องปั้นดินเผาบ้านมอญ งานทัศนศิลป์ในวัฒนธรรมท้องถิ่น งานทัศนศิลป์ จากวัฒนธรรม ลักษณะรูปแบบของงานทัศนศิลป์สถาปัตยกรรมพาสาน งานทัศนศิลป์ที่ สะท้อนวัฒนธรรมและภูมิปัญญาในท้องถิ่น งานทัศนศิลป์จากอิทธิพลศาสนา วัฒนธรรมที่ สะท้อนในงานทัศนศิลป์ของวัฒนธรรมชนชาวมอญ ชาวไทยเชื้อสายจีน งานทัศนศิลป์กับ การสะท้อนคุณค่าของวัฒนธรรมชนชาวมอญ ชาวไทยเชื้อสายจีน ดนตรี ความหมายของเนื้อหาในบทเพลง ลักษณะของเสียงนักร้องกลุ่มต่าง ๆ และลักษณะเสียง ของวงดนตรีประเภทต่าง ๆ การบรรยายความรู้สึกและแสดงความคิดเห็นที่มีต่อบทเพลง การร้องและการบรรเลงเครื่องดนตรีประกอบการร้องจากบทเพลงพื้นบ้าน การเคลื่อนไหว ประกอบเนื้อหาในบทเพลง และการเล่นเครื่องดนตรีประกอบเพลง อิทธิพลของดนตรีต่อ บุคคล สังคม จากเพลงพื้นบ้าน ที่มาของบทเพลงในท้องถิ่น ลักษณะของเสียงร้อง เสียง เครื่องดนตรีดนตรีต่อการดำเนินชีวิตของคน ในท้องถิ่น เรื่องราวในบทเพลงกับวิถีชีวิต ดนตรี กับงานประเพณีดนตรีไทยในประวัติศาสตร์ นาฏศิลป์ - การเป็นผู้ชมที่ดีจากการดูหรือการแสดง - การฝึกภาษาท่าสื่อความหมายแทนอากัปกิริยา - การฝึกนาฏยศัพท์ในส่วนลำตัวจากการแสดง - การแสดงนาฏศิลป์ ประเภทคู่และหมู่

๒๐๓ กลุ่มสาระการเรียนรู้ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง - การแสดงละคร - หลักในการชมการแสดง - รูปแบบการแสดงนาฏศิลป์ในท้องถิ่น - หลักและวิธีการปฏิบัตินาฏศิลป์ ศิลปะแขนงอื่น ๆ กับการแสดง แสง สี เสียง ฉาก เครื่องแต่งกาย อุปกรณ์ภาษาท่าหรือภาษาทางนาฏศิลป์ภาษาท่าที่มาจากธรรมชาติ และ ภาษาท่าที่มาจากการประดิษฐ์จากการแสดง - ความเป็นมาของนาฏศิลป์หรือชุดการแสดงอย่างง่าย ๆ เช่น ประวัติความเป็นมา คุณค่า ของการแสดง - ปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของนาฏศิลป์พื้นบ้าน ความสำคัญและบทบาท และการ อนุรักษ์นาฏศิลป์ในท้องถิ่น - การแสดงนาฏศิลป์พื้นบ้านหรือท้องถิ่นของตน เช่น การแสดงมังกรทอง การแสดงเชิด สิงโต การแสดงลิเก การแสดงรำกลองยาว การแสดงเต้นกำรำเคียว การแสดงรำโทน การ แสดงรำพิษฐานช้าเจ้าโลม การแสดงรำจีน การแสดงเอ็งกอพะบู๊การแสดงเต้นกำรำเคียว การงานอาชีพ อุปกรณ์และเครื่องมือของอาชีพท้องถิ่น วิธีการเพาะพันธุ์พืชในท้องถิ่น ภูมิปัญญาใน ท้องถิ่น การปลูกพืช การปลูกไม้ดอกไม้ประดับในท้องถิ่น การประดิษฐ์ของใช้ของตกแต่ง จากวัสดุธรรมชาติและจากวัสดุเหลือใช้ที่มีอยู่ในท้องถิ่น การเลี้ยงสัตว์ชนิดต่างๆ การแปร รูปผลิตภัณฑ์ในท้องถิ่น การประกอบอาหารคาวหวานในท้องถิ่น/อาหารพื้นบ้าน การถนอม อาหาร และผลไม้ในท้องถิ่นตามฤดูกาล การประดิษฐ์ของเล่น ของใช้จากเศษวัสดุธรรมชาติ ในท้องถิ่น - การแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร งานตกแต่งบ้าน บริเวณบ้านด้วยวัสดุในท้องถิ่น - การประกอบอาหารและเครื่องดื่มสมุนไพรในท้องถิ่น การเลี้ยงสัตว์ประเภทสวยงาม - การใช้เทคโนโลยีในการออกแบบผลิตภัณฑ์การประกอบอาหารประเภทสำรับตาม ภูมิภาคต่างๆ ผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในครัวเรือน ผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพ การประดิษฐ์บรรจุภัณฑ์ จากวัสดุธรรมชาติในท้องถิ่น การแกะสลัก ผักและผลไม้ในท้องถิ่น การทำเว็บไซต์เผยแพร่ ประชาสัมพันธ์ผลิตภัณฑ์ในท้องถิ่น • อาชีพ และความแตกต่างของอาชีพในท้องถิ่น แหล่ง เรียนรู้ภูมิปัญญา และแหล่งเรียนรู้อื่นๆในท้องถิ่น สินค้าผลิตภัณฑ์ในท้องถิ่น ภาษาต่างประเทศ - คำ กลุ่มคำ และความหมายเกี่ยวกับสภาพทางภูมิศาสตร์ (กายภาพและสิ่งแวดล้อม) เวลาว่างและนันทนาการ วัฒนธรรม ประเพณีและเทศกาล สินค้าผลิตภัณฑ์ OTOP - บทอ่านเกี่ยวกับนิทานพื้นบ้าน ที่มีภาพประกอบ ประโยคคำถาม และคำตอบ - คำ กลุ่มคำ ประโยคเดี่ยว (simple sentence) และความหมาย เกี่ยวกับสภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและสิ่งแวดล้อม) เวลาว่างและนันทนาการ วัฒนธรรม ประเพณีและ เทศกาล สินค้าผลิตภัณฑ์ OTOP - ประโยค บทสนทนา หรือนิทานพื้นบ้าน ที่มีภาพประกอบ ประโยคคำถาม และคำตอบ - กลุ่มคำ ประโยคเดี่ยว สัญลักษณ์ และความหมายเกี่ยวกับสภาพทางภูมิศาสตร์ (กายภาพ และสิ่งแวดล้อม) เวลาว่างและนันทนาการ วัฒนธรรม ประเพณีและเทศกาล สินค้า ผลิตภัณฑ์ OTOP

๒๐๔ กลุ่มสาระการเรียนรู้ สารสนเทศที่เกี่ยวข้อง - ประโยค บทสนทนา หรือนิทานพื้นบ้านที่มีภาพประกอบประโยคคำถาม และคำตอบ - กลุ่มคำ ประโยคเดี่ยว สัญลักษณ์ เครื่องหมาย และความหมาย เกี่ยวกับสภาพทาง ภูมิศาสตร์ (กายภาพและสิ่งแวดล้อม) เวลาว่างและนันทนาการ วัฒนธรรม ประเพณีและ เทศกาล สินค้าผลิตภัณฑ์ OTOP - ประโยค บทสนทนา นิทานพื้นบ้าน หรือเรื่องสั้นๆ คำถามเกี่ยวกับ ใจความสำคัญของเรื่อง เช่น ใครทำอะไร ที่ไหน เมื่อไร ประโยค บทสนทนา นิทานพื้นบ้าน หรือเรื่องเล่า คำถามเกี่ยวกับ ใจความสำคัญ ของเรื่อง เช่น ใครทำอะไร ที่ไหน เมื่อไร อย่างไร ทำไม - ประโยค หรือข้อความ และความหมายเกี่ยวกับสภาพทางภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) อาชีพและเศรษฐกิจ การเดินทางท่องเที่ยวและการบริการ แหล่งท่องเที่ยวใน ท้องถิ่น/โบราณสถาน โบราณวัตถุวัฒนธรรม ประเพณีและเทศกาล ภูมิปัญญาและ เทคโนโลยีท้องถิ่น สินค้าผลิตภัณฑ์ OTOP - บทสนทนาพื้นบ้าน นิทานพื้นบ้าน เรื่องสั้นพื้นบ้าน - คำ ข้อความและประโยคที่ใช้ในการพูดให้ข้อมูลเกี่ยวกับบุคคลสำคัญ สภาพทาง ภูมิศาสตร์(กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) อาชีพ สินค้าผลิตภัณฑ์ (OTOP) - ประโยคและข้อความที่ใช้ในการบรรยายเกี่ยวกับบุคคลสำคัญ สภาพทางภูมิศาสตร์ (กายภาพและ สิ่งแวดล้อม) อาชีพ สินค้าผลิตภัณฑ์ (OTOP)

๒๐๕ ส่วนที่ 4 การประเมินคุณภาพผู้เรียนระดับท้องถิ่น การประเมินคุณภาพผู้เรียนระดับท้องถิ่น นับเป็นภารกิจสำคัญในการวัดและประเมินให้สอดคล้องและ ครอบคลุมกับมาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ (ด้านความรู้ทักษะและคุณลักษณะ) และธรรมชาติของ เนื้อหาสาระเพื่อให้ผลการประเมินให้ชัดเจนมีความเป็นไปได้และเหมะสมกับศักยภาพผู้เรียนโดยเฉพาะการวัดผล และประเมินผลควบคู่ไปกับการจัดการเรียนรู้ตามสภาพจริง ให้ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมและนำผลการประเมินมา วิเคราะห์ซ่อมเสริมและพัฒนาคุณภาพผู้เรียนโดยมีหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ เป็นแนวทางกำหนดกรอบการประเมินคุณภาพ หลักการ สิ่งที่ต้องคำนึงถึงในการประเมินคุณภาพผู้เรียนระดับท้องถิ่นตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้น พื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ มีหลักการที่สำคัญ ดังนี้ ๑. เป็นหลักสูตรการศึกษาเพื่อความเป็นเอกภาพของชาติ มีจุดหมายและมาตรฐานการเรียนรู้เป็น เป้าหมายสาหรับพัฒนาเด็กและเยาวชนให้มีความรู้ ทักษะ เจตคติ และคุณธรรมบนพื้นฐาน ของความเป็นไทย ควบคู่กับความเป็นสากล ๒. เป็นหลักสูตรการศึกษาเพื่อปวงชน ที่ประชาชนทุกคนมีโอกาสได้รับการศึกษาอย่างเสมอภาคและมี คุณภาพ ๓. เป็นหลักสูตรการศึกษาที่สนองการกระจายอำนาจ ให้สังคมมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาให้ สอดคล้องกับสภาพและความต้องการของท้องถิ่น ๔. เป็นหลักสูตรการศึกษาที่มีโครงสร้างยืดหยุ่นทั้งด้านสาระการเรียนรู้ เวลาและการจัดการเรียนรู้ ๕. เป็นหลักสูตรการศึกษาที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ๖. เป็นหลักสูตรการศึกษาสำหรับการศึกษาในระบบ นอกระบบ และตามอัธยาศัย ครอบคลุมทุก กลุ่มเป้าหมาย สามารถเทียบโอนผลการเรียนรู้ และประสบการณ์ จุดหมาย หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้เป็นคนดี มีปัญญามี ความสุข มีศักยภาพในการศึกษาต่อและประกอบอาชีพ จึงกำหนดเป็นจุดหมายเพื่อให้เกิดกับผู้เรียนเมื่อจบ การศึกษาขั้นพื้นฐานดังนี้ ๑. มีคุณธรรม จริยธรรม และค่านิยมที่พึงประสงค์ เห็นคุณค่าของตนเอง มีวินัยและปฏิบัติตนตาม หลักธรรมของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ยึดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ๒. มีความรู้ ความสามารถในการสื่อสาร การคิด การแก้ปัญหา การใช้เทคโนโลยี และมีทักษะชีวิต ๓. มีสุขภาพกายและสุขภาพจิตที่ดี มีสุขนิสัย และรักการออกกำลังกาย ๔. มีความรักชาติ มีจิตสำนึกในความเป็นพลเมืองไทยและพลโลก ยึดมั่นในวิถีชีวิตและการปกครองตาม ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ๕. มีจิตสำนึกในการอนุรักษ์วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย การอนุรักษ์และพัฒนาสิ่งแวดล้อม มีจิต สาธารณะที่มุ่งทำประโยชน์และสร้างสิ่งที่ดีงามในสังคม และอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างมีความสุข

๒๐๖ แนวทางในการวัด และประเมินคุณภาพผู้เรียนตามกรอบหลักสูตรท้องถิ่น เป้าหมาย / จุดเน้น เนื้อหาสาระ วิธีการวัด และ ประเมินผล เครื่องมือวัด และ ประเมินผล 1. มีความรู้เกี่ยวกับ ประวัติ และเรื่องราว ของชุมชนท้องถิ่น ซึ่ง เป็นสภาพแวดล้อมใน ชีวิตจริงของตนเอง ประวัติความเป็นมา คำ ขวัญ สถานที่ตั้ง อาณา เขต ทดสอบ - วัดความรู้ความเข้าใจ และวิเคราะห์ เขียน เรียงความ - ให้นักเรียนสืบค้นแล้ว จัดทำรายงานแบบ เรียงความ แบบทดสอบ 1. แบบปรนัย ชนิด 4 ตัวเลือก และ/หรือ เติม คำ 2. แบบอัตนัย เขียน เรียงความเรื่องชุมชน ของฉัน หรืออื่นๆ 3. แบบประเมินการเขียน เรียงความ 2. รู้เรื่องราว สภาพ สังคม และสิ่งแวดล้อม ของชุมชนในท้องถิ่น 1. สภาพภูมิอากาศ 2. สภาพภูมิประเทศ 3. สภาพสังคม - เชื้อชาติ - ศาสนา - อาชีพ 1. ทดสอบความรู้ ความ เข้าใจ และการคิด วิเคราะห์ 2. ประเมิน จากการ อภิปราย และการ เขียนรายงานสรุป แบบทดสอบ 1. แบบปรนัย ชนิด 4 ตัวเลือก และหรือเติมคำ 2. แบบอัตนัยการเขียน เรื่อง 3. แบบสังเกต 4. แบบประเมินชิ้นงาน 3. เกิดความรัก และ ความผูกพันกับชุมชน ท้องถิ่น 1. ขนบธรรมเนียม ประเพณี และ วัฒนธรรมของชุมชน 2. บุคคลสำคัญใน ชุมชน 1. สอบถาม และรายงาน การเข้าร่วมกิจกรรม 2. ประเมินการนำเสนอ บอร์ด นิทรรศการ ป้ายนิเทศ ฯลฯ 3. ประเมินผลงานการ เขียนรายงานตาม ประเด็นที่กำหนด แบบสอบถาม แบบสังเกต แบบประเมินผลงาน 4. ภูมิใจในบ้านเกิด เมืองนอน สถานที่สำคัญของชุมชน - โบราณสถาน - ศาสนสถาน - สถานที่ราชการ 1. ประเมินความรู้ เกี่ยวกับสถานที่สำคัญ ในชุมชน 2. ประเมินผลงานการ จัดทำรายงานการ สืบค้น 3. ประเมินการนำเสนอ การออกแบบ แบบทดสอบความรู้ แบบประเมินผลงาน

๒๐๗ เป้าหมาย / จุดเน้น เนื้อหาสาระ วิธีการวัด และ ประเมินผล เครื่องมือวัด และ ประเมินผล อุปกรณ์/เครื่องมือ/ วิธีการการนำเสนอ การสื่อสารเรื่องราวที่ เหมาะสม 5. สามารถแก้ปัญหา พัฒนาตนเอง ภูมิปัญญาท้องถิ่น ประเมินงานเขียน เรียงความเรื่องการนำภูมิ ปัญญาท้องถิ่นมาแก้ไข ปัญหา ด้านความ ครอบคลุมเนื้อหา สะท้อน ถึงวิธีการแก้ปัญหา โดย การนำภูมิปัญญาท้องถิ่น มาใช้อย่างสมเหตุสมผล แบบประเมินผลงาน 6. พัฒนาอาชีพ ครอบครัว และสังคม อาชีพในท้องถิ่น 1. ประเมินโครงงานฝึก อาชีพตามภูมิปัญญา ท้องถิ่น พิจารณาจาก ความเป็นมา วัตถุประสงค์ วิธี การศึกษาค้นคว้า / การดำเนินงาน การ วิเคราะห์ และการ สรุปผลการศึกษา 2. ประเมินการนำเสนอ ผลงานอาชีพท้องถิ่น พิจารณาจากความ ถูกต้องของข้อมูล การออกแบบวิธีการ นำเสนอ แบบประเมินผลงาน

๒๐๘ ส่วนที่ ๕ การนำกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่นไปใช้ การบริหารจัดการหลักสูตรระดับท้องถิ่น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา เป็นหน่วยงานที่มีบทบาทสำคัญในการเชื่อมโยงหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ และความต้องการของท้องถิ่น สู่การพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาและ การจัดการเรียนการสอนในชั้นเรียน อีกทั้งเป็นหน่วยงานที่มีภารกิจหลักในการชับเคลื่อนการจัดการศึกษาของ โรงเรียนภายใต้การดูแลรับผิดชอบในเขตพื้นที่ ให้จัดการศึกษาได้อย่างมีคุณภาพและประสิทธิภาพ เพื่อพัฒนา ผู้เรียนไปสู่มาตรฐานการเรียนรู้ ซึ่งเป็นเป้าหมายที่กำหนดไว้ร่วมกันในระดับชาติ ตามหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาชั้นพื้นฐาน นอกจากนั้นสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ยังมีภารกิจในการจัดทำกรอบหลักสูตรท้องถิ่น เพื่อให้สถานศึกษานำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดการศึกษาเรื่องราวที่เกี่ยวกับท้องถิ่น เพื่อปลูกฝังให้ผู้เรียนเป็น สมาชิกที่ดีของชุมชน มีความรักความภาคภูมีใจในบ้านเกิดเมืองนอนและท้องถิ่นของตน โดยดำเนินการให้ฝ่าย ต่างๆ อาทิ โรงเรียน ผู้ปกครอง ปราชญ์ในท้องถิ่น หน่วยงาน/องค์กรต่างๆ ได้มีส่วนร่วมในกระบวนการจัดทำ เพื่อให้ได้มุมมองที่หลากหลาย ครอบคลุมเรื่องราวสำคัญในท้องถิ่นที่ผู้เรียนควรรู้ และมีความสอดคล้องกับสภาพ ปัญหา และความต้องการของท้องถิ่นอย่างแท้จริง การจัดทำหลักสูตรโดยเฉพาะในส่วนที่เกี่ยวข้องกับท้องถิ่นนั้นสิ่งที่ควรทำความเข้าใจให้ตรงกันคือ ๑. หลักสูตรที่ใช้ในการจัดการเรียนการสอนในระดับสถานศึกษาคือ "หลักสูตรสถานศึกษา" ๒. สิ่งที่ผู้เรียนต้องเรียนรู้เกี่ยวกับท้องถิ่น สามารถสอดแทรกเข้าไปในรายวิชาพื้นฐานทั้ง ๘ กลุ่มสาระ การเรียนรู้ได้ หรือหากสถานศึกษาเห็นว่ามีสิ่งสำคัญที่ต้องการจะเน้นและแยกสอนเป็นการเฉพาะเช่น การสอน ทอเสื่อกกเพื่ออนุรักษ์ภูมิปัญญาท้องถิ่น ก็สามารถเปิดเป็นรายวิชาเพิ่มเติมได้ แต่ไม่ว่าจะเป็นลักษณะใดก็อยู่ใน หลักสูตรสถานศึกษาทั้งสิ้น มิใช่แยกเป็นหลักสูตรสถานศึกษาและหลักสูตรท้องถิ่นจากกัน เพราะการกระจาย อำนาจให้โรงเรียนจัดทำหลักสูตรสถานศึกษา ก็เพื่อให้สอดคล้องกับสภาพและความต้องการของท้องถิ่น ซึ่งมี ลักษณะแตกต่างกันไป ๓. กรอบสาระการเรียนรู้ท้องถิ่นที่เขตพื้นที่การศึกษารับผิดชอบจัดทำในระดับท้องถิ่นนั้น เป็นกรอบ แนวทางกว้างๆ ที่ระบุเป้าหมาย/จุดเน้นของท้องถิ่นสาระการเรียนรู้หรือเรื่องต่างๆ เกี่ยวกับท้องถิ่น และแนวทาง การประเมินคุณภาพผู้เรียนในท้องถิ่น สถานศึกษาสามารถนำไปเป็นแนวทางจัดการเรียนการสอนเพื่อให้ผู้เรียน ได้มีความรู้ความเข้าใจเรื่องเหล่านั้นในฐานะที่เป็นสมาชิกในสังคมนั้นๆ ในเอกสารกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่น ที่ นำเสนอเป็นเพียงแนวทางและตัวอย่างของรายวิชาเพิ่มเติมเกี่ยวกับท้องถิ่น มิใช่สิ่งที่กำหนดให้โรงเรียนต้องสอน แนวทางการนำกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่นไปใช้ สถานศึกษาสามารถดำเนินการตามศักยภาพความพร้อม และจุดเน้นของสถานศึกษา ทั้งประถมศึกษา และมัธยมศึกษาตอนต้น ดังนี้ ๑. การนำเป้าหมาย/จุดเน้นไปใช้ สถานศึกษาควรศึกษา เป้าหมาย/จุดเน้นด้านคุณภาพของผู้เรียนตามที่ กำหนดให้มีความชัดเจน เพื่อนำไปกำหนดทิศทางในการพัฒนาผู้เรียน โดยอาจนำไปกำหนดไว้เป็นยุทธศาสตร์ ของการพัฒนาในแผนปฏิบัติการประจำปี ๒. สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น เป็นกรอบสาระที่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้ในชุมชน ท้องถิ่นของจังหวัด

๒๐๙ นครสวรรค์ ซึ่งได้กำหนดเป็นประเด็นกว้างๆ ครูผู้สอนสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดการเรียนรู้เกี่ยวกับ ท้องถิ่นได้ เช่น ประวัติความเป็นมาของจังหวัดนครสวรรค์ สภาพภูมิอากาศ ภูมิประเทศ สังคม วิถีชีวิต ศิลปวัฒนธรรม ประเพณี หรือเหตุการณ์สำคัญๆ ในชุมชน ซึ่งสามารถดำเนินการได้ ๒ ลักษณะ คือ ๒.๑ บูรณาการสาระการเรียนรู้ท้องถิ่นกับสาระการเรียนรู้ในหลักสูตรสถานศึกษา ทั้ง ๘ กลุ่ม สาระการเรียนรู้ โดยศึกษาจากคำสำคัญจากมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัดรายปี/ช่วงชั้น ที่มีความเกี่ยวข้อง สัมพันธ์กับการเรียนรู้ในท้องถิ่นซึ่งสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 ได้วิเคราะห์ มาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัดในส่วนที่เกี่ยวข้องกับชุมชนและท้องถิ่นไว้ให้แล้ว ๒.๒ การกำหนดเป็นรายวิชาเพิ่มเติม ซึ่งสถานศึกษาเห็นว่ามีสิ่งสำคัญที่ต้องการปลูกฝังและให้ นักเรียนเรียนรู้เกี่ยวกับท้องถิ่นเป็นการเฉพาะ และเป็นจุดเน้นของสถานศึกษา เช่น รายวิชาเพิ่มเติมเกี่ยวกับการ ถนอมอาหารปลาแดดเดียว รายวิชาเพิ่มเติม เกี่ยวกับอาชีพมัคคุเทศน้อย 2.3 กำหนดสาระการเรียนรู้ท้องถิ่นในหลักสูตรสถานศึกษา เป็นกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน ๓. การจัดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับหลักสูตรระดับท้องถิ่นนี้ ครูผู้สอน ควรศึกษามาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัดรายปี/ช่วงชั้น ที่เกี่ยวช้องกับชุมชน/ท้องถิ่น และนาไปออกแบบหน่วยการเรียนรู้อิงมาตรฐาน จัดทำ แผนการจัดการเรียนรู้ ซึ่งควรให้นักเรียนมีประสบการณ์ตรงกับการเรียนรู้ เช่น การนำไปศึกษาแหล่งเรียนรู้ การ เรียนรู้จากภูมิปัญญา ๔. การนำเสนอ การวิเคราะห์มาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัดรายปี/ช่วงชั้น ทั้ง ๘ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ต่อไปนี้ ครูสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการนำไปออกแบบหน่วยการเรียนรู้ใด้ โดยได้เสนอแนะสาระการ เรียนรู้ท้องถิ่นไว้ ซึ่งเป็นการนำเสนอทั้งในด้าน สิ่งที่ควรเรียนรู้ แหล่งเรียนรู้ และภูมิปัญญาท้องถิ่นของจังหวัด นครสวรรค์ โดยครูสามารถปรับใช้ได้ตามความเหมาะสมและสอดคล้องกับบริบทของโรงเรียน ชุมชนบริเวณ โรงเรียนตำบลหรืออำเภอที่นักเรียนอาศัยอยู่ การจัดการเรียนรู้ การจัดการเรียนรู้เป็นกระบวนการสำคัญในการนำกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่น สู่การเรียนรู้และการ ปฏิบัติจริงให้เกิดผลกับผู้เรียน ตามจุดหมาย สมรรถณะสำคัญของผู้เรียน และคุณลักษณะที่พึงประสงค์ ที่กำหนด ในหลักสูตรสถานศึกษา 1. หลักการจัดการเรียนรู้ เพื่อให้ผู้เรียนมีความรู้ความสามารถตามจุดหมาย สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน และคุณลักษณะอันพึง ประสงค์ที่กำหนดไว้ในหลักสูตรสถานศึกษา ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ และสาระภูมิศาสตร์ใน กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) โดยยึดหลักผู้เรียนสำคัญ ที่สุด เชื่อว่าทุกคนสามารถเรียนรู้และพัฒนาตนเองได้ยึดประโยชน์ ที่เกิดกับผู้เรียน กระบวนการเรียนรู้ต้อง ส่งเสริมให้ผู้เรียน สามารถพัฒนาตามธรรมชาติและเต็มตามศักยภาพ คำนึงถึงความแตกต่งระหว่างบุคคล และ พัฒนาการทางสมองเน้นให้ความสำคัญทั้งความรู้ และคุณธรรม 2. กระบวนการเรียนรู้ การจัดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ สถานศึกษาต้องจัดกระบวนการเรียนรู้ที่หลากหลาย เน้น การมีส่วนร่วม โดยนำภูมิปัญญาท้องถิ่น เพื่อให้บรรลุผลตามเป้าหมายของกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่น สำนักงาน เขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 กระบวนการเรียนรู้ที่จำเป็นได้แก่กระบวนการเรียนรู้แบบ

๒๑๐ บูรณาการ กระบวนการสร้างความรู้ กระบวนการคิด กระบวนการทางสังคม กระบวนการเผชิญสถานการณ์และ กระบวนการแก้ปัญหา กระบวนการเรียนรู้จากประสบการณ์จริง กระบวนการปฏิบัติจริง กระบวนการเรียนรู้ด้วย ตนเอง กระบวนการพัฒนาคุณลักษณะนิสัย กระบวนการเหล่านี้เป็นแนวทางในการจัดการเรียนรู้ที่ผู้เรียนควรได้รับการฝึกฝน พัฒนาเพื่อช่วยให้ ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ได้ดี บรรลุเป้าหมายของหลักสูตร ดังนั้น ผู้สอนจึงจำเป็นต้องทำความเข้าใจในกระบวนการ เรียนรู้ต่างๆ และเลือกใช้ในการจัดกระบวนการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

๒๑๑ บรรณานุกรม กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. พิมพ์ครั้งที่ 3. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัดกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ และสาระภูมิศาสตร์ในกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษาศานา และวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. พิมพ์ครั้งที่ 1. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. พิมพ์ครั้งที่ 1. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี(ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. พิมพ์ครั้งที่ 1. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระภูมิศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษาศานา และวัฒนธรรม ตามหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และแนวการจัดกิจกรรมการเรียนรู้. พิมพ์ครั้งที่ 1. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). แนวทางการบริหารจัดการหลักสูตร ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษา ขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. พิมพ์ครั้งที่ 2. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย : กรุงเทพมหานคร. สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษานครสวรรค์ เขต 1. กรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่นจังหวัดนครสวรรค์ (ฉบับปรับปรุง ปี พ.ศ. 2561) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานพุทธศักราช 2551 :กลุ่ม งานพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานและกระบวนการเรียนรู้.

๒๑๒ คณะผู้จัดทำ ที่ปรึกษา ว่าที่ร้อยเอกสาโรช ยกให้ ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื่นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 นายศุภวิชญ์ ดิษเจริญ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื่นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 นายนิรันดร สุขสุวานนท์ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื่นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 นายอภิเชษฐ์ ฉิมพลีสวรรค์ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื่นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 1 นางสาวสุนันทา ถีติปริวัตร์ ผู้อำนวยการกลุ่มนิเทศ ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษา คณะผู้จัดทำกรอบหลักสูตรระดับท้องถิ่น นายมารุต เหล่าแก้วก่อง ศึกษานิเทศก์ นางเสาวลักษณ์ สร้อยสวน ศึกษานิเทศก์ นางสาวกนกพร เพิ่มพูน ศึกษานิเทศก์ นายอุเทน ฮ้อสิทธิสมบูรณ์ ศึกษานิเทศก์ นางสาวกฤษณาพร สายรอด ศึกษานิเทศก์ นางอัจฉรา ทิวาพรภานุกูล ศึกษานิเทศก์ นางศิริวรรณ ปัญญาพรพิพัชญ์ ศึกษานิเทศก์ นางนารีรัตน์ คล้ายสุข ศึกษานิเทศก์ นางวิชิรตา วรธาดาสวัสดิ์ ศึกษานิเทศก์ นางมณฑิรา บุตโยธี ศึกษานิเทศก์ นางวิลาวัณย์ ฮ้อสิทธิสมบูรณ์ ศึกษานิเทศก์ นายสถาพร สมอุทัย ศึกษานิเทศก์ นางพรทิพย์ แสงแก้ว ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดนากลาง นางสาวศุนิษา มาลัยทอง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านเนินเวียง นางสาวนพวรรณ ประกายสกุล ผู้อำนวยการโรงเรียนราษฎร์อุทิศ นายศรายุธ ต่วนชัย ผู้อำนวยการโรงเรียนย่านคีรี นายสุวิทย์ พุทธรักษา ผู้อำนวยการโรงเรียนเขาสระนางสรง นายจิตกร แข็งธัญญกรรม ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดสุบรรณาราม นางสาววัลภา สมประสงค์ ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านสามัคคีธรรม นางสาวพิตะวัน เนตรทอง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านห้วยบง นางสุวรรณ์ สายเส็ง ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดหาดทรายงาม นางสาวมิณญฎา เมืองนิล ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านห้วยรั้ว(เสนาณรงค์อุปถัมภ์) นางสาวเพ็ญศรี หอมหวล ผู้อำนวยการโรงเรียนสระวิทยา นางสุรีรัตน์ โชติวิชาศิริกุล ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดแสงรังสรรค์ นางสลิลทิพ ชูชาติ ผู้อำนวยการโรงเรียนอนุบาลโกรกพระ(ประชาชนูทิศ) นายจำเริญ อากาศสุภา ผู้อำนวยการโรงเรียนอนุบาลพยุหะคีรี(วัดพระปรางค์เหลือง) นางสาวรัชชดา พิมพ์นพพันธุ์โชติ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดท่าซุด (เจริญศิลป์) นางกรกนก สิงห์โตทอง ผู้อำนวยการโรงเรียนชุมชนวัดบ้านหว้า“ประชาประสาทวิทย์”

๒๑๓ ว่าที่ร.ต.จิรภัทร แจ้งชัยภูมิ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดหนองปลิง นางพรรณปกรณ์ สัมฤทธิ์โพธิ์ทอง ผู้อำนวยการโรงเรียนอนุบาลเก้าเลี้ยว(วัดเก้าเลี้ยว) นางสาวจารุวรรณ สดสะอาด ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดดงเมือง(เข่งฟื้นราษฎร์อุปถัมภ์) นายอมรศักดิ์ กองสิงห์ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดเกาะแก้ว นางสุมาลี พุทธวงษ์ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดคลองคาง(แดงประชานุกูล) นางวราภรณ์ ไชยเดช ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดนิเวศวุฒาราม นายวิทยา ทองโสม ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดสันติธรรม นางดุจดาว วิมูล ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดบ้านไร่ นางพิกุล สุรินทร์ ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านใหม่ศึกษา นางสาวนพวรรณ ประกายสกุล ผู้อำนวยการโรงเรียนราษฎร์อุทิศ นางวรรณธญา พงศ์ปัญญาโชติ ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดดอนสนวน นางเสาวลักษณ์ จริตงาม ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดศรีสวรรค์สังฆาราม นางสาวขวัญนภา จันทร์อุบล รองผู้อำนวยการโรงเรียนวัดหนองกระโดน นางสาวจิรัชญา แตงไทย รองผู้อำนวยการโรงเรียนเขาทอง นางสาวชลดา พูลเผ่าว์ ครู โรงเรียนวัดบางมะฝ่อ"จันทโชตอนุสรณ์" นางสาวจรัญญา พันธุรัตน์ ครู โรงเรียนราษฎร์อุทิศ นางสาวชลธิชา สามล ครู โรงเรียนชุมชนวัดบ้านหว้า“ประชาประสาทวิทย์” นางสาวน้ำฝน ศักดี ครู โรงเรียนอนุบาลโกรกพระ(ประชาชนูทิศ) นางสาวลัดดา มิ่งเมือง ครู โรงเรียนวัดนากลาง นางสาวศิริวรรณ ฤทธิ์มหันต์ ครู โรงเรียนวัดศาลาแดง นางโฉมฉาย จาดประทุม ครู โรงเรียนวัดนากลาง นางสาวจันจิรา เพ็งผจญ ครู โรงเรียนเขาทอง นางวันเพ็ญ อร่างวงศ์ไพบูลย์ ครู โรงเรียนเขาทอง นายพิษณุพงษ์ สุขจิตร ครู โรงเรียนวัดบ้านบน นายเกรียงศักดิ์ โชติวิชาศิริกุล ครู โรงเรียนวัดหัวถนน นางสาวจิราภรณ์สุขโต ครู โรงเรียนอนุบาลพยุหะคีรี(วัดพระปรางค์เหลือง) นางสาวอ้อมใจ ยังเฟื่อง ครู โรงเรียนไทยรัฐวิทยา 107(บ้านหนองไม้แดง) นางสาวนริศรา วงษ์ทองดี ครู โรงเรียนบ้านห้วยบง นายปิยะพงศ์ เทพกฤช ครู โรงเรียนวัดบ้านไร่ นางณฐพร ชาวลุ่มบัว ครู โรงเรียนบ้านช่อกระถินพัฒนา นางพิไลวรรณ คำแก้ว ครู โรงเรียนวัดบางม่วง นางสวนสนธ์ พิบูรณ์ ครู โรงเรียนวัดหนองปลิง นางสาวจุไรรัตน์ วังกุ่ม ครู โรงเรียนบ้านมะเกลือ นางสาวศศิธร ศีติสาร ครู โรงเรียนวัดหนองปลิง นางสาวกนกวรรณ หมวกเอี่ยม ครู โรงเรียนวัดท่าทอง นางสาวจุฑามาศ แสงรัตน์ ครู โรงเรียนวัดหนองกระโดน นางสาวพีรนันท์ เทศขำ ครู โรงเรียนบ้านท่าเตียน

๒๑๔ นายรติบดี หน่อทอง ครู โรงเรียนวัดดอนสนวน นายวชิรวิทย์ นึกรวย ครู โรงเรียนอนุบาลชุมแสง(วัดทับกฤชกลาง) นายธัญพงศ์แจ้งชัยภูมิ ครู โรงเรียนวัดแสงรังสรรค์ นางสาวปัทมาวดีขจรเกียรติสกุล ครู โรงเรียนอนุบาลนครสวรรค์ นางออรันดา บุญชายสินธุ์ ครู โรงเรียนอนุบาลนครสวรรค์ นางสาวจารุณี ยอดจิ๋ว ครู โรงเรียนบ้านใหม่ศึกษา นางสาวศิริพร ทองแพ ครู โรงเรียนสระวิทยา นางสาวกุลนาถ สิทธิกูล ครู โรงเรียนวัดบางมะฝ่อ"จันทโชตอนุสรณ์" นางสาวรัตนาภรณ์ ไล้ทองคำ ครู โรงเรียนวัดท่าซุด (เจริญศิลป์) นางสาวดาวเรือง เพิ่มการค้า ครู โรงเรียนสระวิทยา 2.5.8 นางสาวกัญชพร เชื่อมชิต ครู โรงเรียนชุมชนวัดบ้านหว้า“ประชาประสาทวิทย์” นางสาวชมพูนุชศรีลักษณ์ปัญญา ครู โรงเรียนชุมชนวัดบ้านหว้า“ประชาประสาทวิทย์” นางสาวรัตนา อินทมาศน์ ครู โรงเรียนวัดมรรครังสฤษดิ์ นางสาวปรียานุช บุตรสะลา ครู โรงเรียนวัดหนองปลิง นายสัญญา โฉมจันทร์ ครู โรงเรียนบ้านเนินพะยอม นางสาวศิริลักษณ์ กลิ่นธูป ครู โรงเรียนบ้านเนินพะยอม นางภณิดา ศิลป์เจริญ ครู โรงเรียนอนุบาลเก้าเลี้ยว(วัดเก้าเลี้ยว) นางสาววิชญา พุ่มกล่อม ครู โรงเรียนวัดดงเมือง(เข่งฟื้นราษฎร์อุปถัมภ์) นางสาวอุษา สุขปฏิภาค ครูโรงเรียนวัดมหาโพธิเหนือ นางสาวธนวรรณ ดิษฐเจริญ ครู โรงเรียนวัดเกาะแก้ว นางสาวงามตา สาดเจริญวัฒนา ครู โรงเรียนวัดเกาะแก้ว นางสาวอาทิตยา กลิ่นเจริญ ครู โรงเรียนวัดเกาะแก้ว นายศรุฒ ธรรมเกษตร ครู โรงเรียนวัดเกาะแก้ว นางจรรยา สมบูรณ์กิตติกร ครู โรงเรียนอนุบาลชุมแสง(วัดทับกฤชกลาง) นายอภิชัย เขม้นเขตการ ครู โรงเรียนอนุบาลชุมแสง(วัดทับกฤชกลาง) นางพัชรี คันธมาส ครู โรงเรียนชุมชนวัดเกยไชยเหนือ(นิรภัย-ประชานุกูล) นางสาวณิชาภัทร แย้มนวน ครู โรงเรียนวัดเกาะแก้ว นางสาววรินทร์ลดา แพงเพชร ครู โรงเรียนวัดศรีอัมพวัลย์ นายชัยมงคล คล้ายยอม ครู โรงเรียนวัดคลองคาง(แดงประชานุกูล) นางฐิติภา ปรางนาค ครู โรงเรียนวัดนิเวศวุฒาราม นางสาวนันทิดา สีทาโส ครู โรงเรียนวัดสันติธรรม นายอดิศร บุญมาก ครู โรงเรียนวัดหนองกระโดน นายรฐนนท์ พรหมรำไพวงศ์ ครู โรงเรียนวัดคลองบางเดื่อ นางรัชนก แสงขำ ครู โรงเรียนอนุบาลโกรกพระ (ประชาชนูทิศ) นางนันท์ฐพร เฟื่องจันทร์ ครู โรงเรียนวัดศรีอัมพวัลย์ นางสาวปิยาภรณ์รำไพ ครู โรงเรียนวัดคลองคาง (แดงประชานุกูล) นางกันตินันท์ การะวิง ครู โรงเรียนอนุบาลเมืองนครสวรรค์(เขากบ วิวรณ์สุขวิทยา)

๒๑๕ คณะบรรณาธิการกิจ นางอัจฉรา ทิวาพรภานุกูล ศึกษานิเทศก์ นางศิริวรรณ ปัญญาพรพิพัชญ์ ศึกษานิเทศก์ นางวิชิรตา วรธาดาสวัสดิ์ ศึกษานิเทศก์ นางนารีรัตน์ คล้ายสุข ศึกษานิเทศก์ นางมณฑิรา บุตโยธี ศึกษานิเทศก์ นางวิลาวัณย์ ฮ้อสิทธิสมบูรณ์ ศึกษานิเทศก์ นางสาวชญานิน บวบทอง ครู โรงเรียนอนุบาลเมืองนครสวรรค์(เขากบ วิวรณ์สุขวิทยา) นางพิยะดา เกษมญาติ ครู โรงเรียนอนุบาลนครสวรรค์ นางศิรินาฏ กิจติยา ครู โรงเรียนอนุบาลนครสวรรค์ นางสมพร พิรอดรัตน์ ครู โรงเรียนอนุบาลเก้าเลี้ยว (วัดเก้าเลี้ยว) นางสาวสุวิมล โกฎแก้ว ครู โรงเรียนอนุบาลชุมแสง(วัดทับกฤชกลาง) นางสาวสลินลา วัฒนุญาณ ครู โรงเรียนวัดบ้านไร่ นางนริศรา กล่ำชัย ครู โรงเรียนวัดสุบรรณาราม นางยุวดี สงตาล ครู โรงเรียนอนุบาลพยุหะคีรี(วัดพระปรางค์เหลือง)