آسان خوان آیین دادرسی مدنی

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪156‬‬

‫ﻣﺎده ‪:275‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه ﺧﻮاﻧﺪه در ﭘﺎﺳﺦ ﺧﻮاﻫﺎن ادﻋﺎﯾﯽ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ‬
‫ﺑﺮاﺋﺖ ذﻣﻪ از ﺳﻮي ﺧﻮاﻫﺎن‬
‫ﯾﺎ درﯾﺎﻓﺖ ﻣﺎل ﻣﻮرد ادﻋﺎ‬
‫ﯾﺎ ﺻﻠﺢ و ﻫﺒﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن‬

‫و ﯾﺎ ﺗﻤﻠﯿﮏ ﻣﺎل ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﯾﮑﯽ از ﻋﻘﻮد ﻧﺎﻗﻠﻪ‬
‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬دﻋﻮا ﻣﻨﻘﻠﺐ ﺷﺪه‪ ،‬ﺧﻮاﻫﺎن‪ ،‬ﺧﻮاﻧﺪه و ﺧﻮاﻧﺪه‪ ،‬ﺧﻮاﻫﺎن ﺗﻠﻘﯽ ﻣﯽﺷﻮد و ﺣﺴﺐ‬

‫ﻣﻮرد ﺑﺎ آﻧﺎن رﻓﺘﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:276‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﺧﻮاﻧﺪه در ﺟﻠﺴﻪ دادرﺳﯽ در ﻗﺒﺎل ادﻋﺎي ﺧﻮاﻫﺎن ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻋﺎرﺿﻪاي از ﻗﺒﯿﻞ ﻟﮑﻨﺖ زﺑﺎن ﯾﺎ‬
‫ﻻل ﺑﻮدن ﺳﮑﻮت ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻗﺎﺿﯽ دادﮔﺎه رأﺳﺎً ﯾﺎ ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ ﻣﺘﺮﺟﻢ ﯾﺎ ﻣﺘﺨﺼﺺ اﻣﺮ ﻣﺮاد وي را ﮐﺸﻒ‬
‫ﯾﺎ ﻋﺎرﺿﻪ را ﺑﺮﻃﺮف ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﮑﻮت ﺧﻮاﻧﺪه و اﺳﺘﻨﮑﺎف وي از ﺑﺎب ﺗﻌﻤ‪‬ﺪ و اﯾﺬاء ﺑﺎﺷﺪ‬
‫دادﮔﺎه ﺿﻤﻦ ﺗﺬﮐﺮ ﻋﻮاﻗﺐ ﺷﺮﻋﯽ و ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮐﺘﻤﺎن ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬ﺳﻪ ﺑﺎر ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﺪه اﺧﻄﺎر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ‬
‫در ﻧﺘﯿﺠﻪ اﺳﺘﻨﮑﺎف‪ ،‬ﻧﺎﮐﻞ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺧﻮاﻫﺎن دﻋﻮا ﺛﺎﺑﺖ و ﺣﮑﻢ‬

‫ﺑﺮ ﻣﺤﮑﻮﻣﯿﺖ ﺧﻮاﻧﺪه ﺻﺎدر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪157 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:277‬‬

‫در ﮐﻠﯿﻪ دﻋﺎوي ﻣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﻋﻠﺖ و ﺳﺒﺒﯽ ﺑﻪ ذّﻣﻪ ﺗﻌﻠﻖ ﻣﯽﮔﯿﺮد‬

‫از ﻗﺒﯿﻞ ﻗﺮض‪ ،‬ﺛﻤﻦ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ‪ ،‬ﻣﺎلاﻻﺟﺎره‪ ،‬دﯾﻪ ﺟﻨﺎﯾﺎت‪ ،‬ﻣﻬﺮﯾﻪ‪ ،‬ﻧﻔﻘﻪ‪ ،‬ﺿﻤﺎن‬
‫ﺑﻪ ﺗﻠﻒ ﯾﺎ اﺗﻼف‬

‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ دﻋﺎوي ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد از آن ﻣﺎل اﺳﺖ‬

‫از ﻗﺒﯿﻞ ﺑﯿﻊ‪ ،‬ﺻﻠﺢ‪ ،‬اﺟﺎره‪ ،‬ﻫﺒﻪ‪ ،‬وﺻﯿﺖ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻣﺪﻋﯽ‪ ،‬ﺟﻨﺎﯾﺖ ﺧﻄﺎﯾﯽ و ﺷﺒﻪ‬
‫ﻋﻤﺪ ﻣﻮﺟﺐ دﯾﻪ‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﺮاي ﺧﻮاﻫﺎن اﻣﮑﺎن اﻗﺎﻣﻪ ﺑﯿﻨﻪ ﺷﺮﻋﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ‬

‫ﺑﻪ ﺿﻤﯿﻤﻪ ﯾﮏ ﺳﻮﮔﻨﺪ ادﻋﺎي ﺧﻮد را اﺛﺒﺎت ﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﯾﮏ ﮔﻮاه ﻣﺮد‬
‫ﯾﺎ دو ﮔﻮاه زن‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬
‫در ﻣﻮاد ﻣﺬﮐﻮر در اﯾﻦ ﻣﺎده اﺑﺘﺪاء ﮔﻮاه واﺟﺪ ﺷﺮاﯾﻂ‪ ،‬ﺷﻬﺎدت ﻣﯽدﻫﺪ ﺳﭙﺲ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﻮﺳﻂ‬

‫ﺧﻮاﻫﺎن اداء ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﮑﻤﯿﻠﯽ در ﻣﻮاردي اﺳﺖ ﮐﻪ دﻟﯿﻞ ﻣﺪﻋﯽ‪ ،‬ﺷﻬﺎدت ﺷﻬﻮد اﺳﺖ وﻟﯽ ﺗﻌﺪاد ﺷﻬﻮد اوﮐﺎﻓﯽ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﮑﻤﯿﻠﯽ ﺑﺮ ﻋﻬﺪه ﻣﺪﻋﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﮑﻤﯿﻠﯽ ﻓﻘﻂ دردﻋﺎوي ﻣﺎﻟﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﭘﺲ از اﻗﺎﻣﻪ ﺑ ‪‬ﯿﻨﻪ‪،‬‬ ‫ﻣﺎده ‪:278‬‬
‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺧﻮاﻫﺎن ﻧﯿﺰ ﻻزم اﺳﺖ‬ ‫در دﻋﻮاي ﺑﺮ ﻣﯿ‪‬ﺖ‬
‫و در ﺻﻮرت اﻣﺘﻨﺎع از ﺳﻮﮔﻨﺪ‪ ،‬ﺣﻖ وي ﺳﺎﻗﻂ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪158‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﮐﻠﯿﻪ دﻋﺎوي ﻋﻠﯿﻪ ﻣﯿ‪‬ﺖ ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ادﻟﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻮاﻫﺎن ﻣﮑﻠﻒ اﺳﺖ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺳﺎﯾﺮ‬
‫ادﻟﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻧﯿﺰ ﯾﺎد ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ آن ﺳﻮﮔﻨﺪ اﺳﺘﻈﻬﺎري ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺳﻮﮔﻨﺪ اﺳﺘﻈﻬﺎري ﻧﯿﺰ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﮑﻤﯿﻠﯽ و ﺑﺮﺧﻼف ﺳﻮﮐﻨﺪ ﺑ ّﺘﯽ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ رد ﺑﻪ ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ‬
‫ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:279‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه ﺧﻮاﻫﺎن‪ ،‬در دﻋﻮاي ﺑﺮ ﻣﯿ‪‬ﺖ‪ ،‬وارث ﺻﺎﺣﺐ ﺣﻖ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺮ اﺛﺒﺎت ادﻋﺎي ﺧﻮد اﻗﺎﻣﻪ ﺑﯿ‪‬ﻨﻪ ﮐﻨﺪ‬
‫ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﺑﺎﯾﺪ اداي ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﺗﯿﺎن ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺣﻖ ﻣﻮرد ادﻋﺎ ﺳﺎﻗﻂ ﺧﻮاﻫﺪ‬

‫ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:1‬‬
‫در ﺻﻮرت ﺗﻌﺪد وراث ﻫﺮﯾﮏ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻬﻢ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺪ اداي ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻌﻀﯽ اداي‬
‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻧﻤﻮده و ﺑﻌﻀﯽ ﻧﮑﻮل ﮐﻨﻨﺪ ادﻋﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ اداي ﺳﻮﮔﻨﺪ ﮐﺮده ﺛﺎﺑﺖ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬

‫ﻧﮑﻮل ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﺳﺎﻗﻂ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫وراث ﺧﻮاﻧﺪه ﻣﺘﻌﺪد ﺑﺎﺷﻨﺪ‬ ‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:2‬‬
‫و ﺧﻮاﻫﺎن ﺷﺨﺺ دﯾﮕﺮي ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬
‫ﭘﺲ از اﻗﺎﻣﻪ ﺑ ‪‬ﯿﻨﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮاﻫﺎن‪ ،‬اداي ﯾﮏ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﮐﻔﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:280‬‬

‫در ﺣﺪود ﺷﺮﻋﯽ ﺣﻖ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻧﯿﺴﺖ‬
‫ﻣﮕﺮ در ﺳﺮﻗﺖ ﮐﻪ ﻓﻘﻂ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﺣﻖاﻟﻨﺎﺳﯽ آن ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ‬

‫وﻟﯽ ﺣﺪ ﺳﺮﻗﺖ ﺑﺎ آن ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪159 ¤‬‬

‫ﻣﺎده‪:281‬‬
‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺮار دادﮔﺎه و ﺑﺎ ﻟﻔﻆ ﺟﻼﻟﻪ )واﻟﻠﻪ – ﺑﺎﻟﻠﻪ – ﺗﺎﻟﻠﻪ( ﯾـﺎ ﻧـﺎم ﺧﺪاوﻧـﺪ ﻣﺘﻌـﺎل ﺑـﻪ‬
‫ﺳﺎﯾﺮ زﺑﺎﻧﻬﺎ ادا ﮔﺮدد و در ﺻﻮرت ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﺗﻐﻠﯿﻆ دادﮔﺎه ﮐﯿﻔﯿﺖ اداي آن را از ﺣﯿﺚ زﻣﺎن‪ ،‬ﻣﮑـﺎن و‬
‫اﻟﻔﺎظ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در ﻫﺮ ﺣﺎل ﻓﺮﻗﯽ ﺑـﯿﻦ ﻣﺴـﻠﻤﺎن و ﻏﯿﺮﻣﺴـﻠﻤﺎن در اداي ﺳـﻮﮔﻨﺪ ﺑـﻪ ﻧـﺎم‬

‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﻌﺎل ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺮاﺗﺐ اﺗﯿﺎن ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺻﻮرﺗﺠﻠﺴﻪ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:282‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬دادﮔﺎه ﻣﺤﻞ اداي ﺳﻮﮔﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻌﯿﯿﻦ وﻗﺖ ﻧﻤﻮده و ﻃﺮﻓﯿﻦ را‬

‫اﺣﻀﺎر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در اﺣﻀﺎرﻧﺎﻣﻪ ﻋﻠﺖ ﺣﻀﻮر ﻗﯿﺪ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:283‬‬
‫دادﮔﺎه ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺪون درﺧﻮاﺳﺖ اﺻﺤﺎب دﻋﻮا ﺳﻮﮔﻨﺪ دﻫﺪ‬

‫و اﮔﺮ ﺳﻮﮔﻨﺪ داد اﺛﺮي ﺑﺮ آن ﻣﺘﺮﺗﺐ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬
‫و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﭘﺲ از آن‪ ،‬درﺧﻮاﺳﺖ اﺟﺮاي ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺷﻮد ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﺳﺘﺜﻨﺎﺋ ًﺎ در ﺳﻮﮔﻨﺪ اﺳﺘﻈﻬﺎري ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﻣﺎده ‪ 1333‬ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺪﻧﯽ‪ ،‬ﻗﺎﺿﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ راﺳ ًﺎ ﻧﯿﺰ ﻣﺪﻋﯽ‬
‫را ﺳﻮﮔﻨﺪ دﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:284‬‬

‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﻔﺎﻫﯽ‬ ‫درﺧﻮاﺳﺖ ﺳﻮﮔﻨﺪ از ﺳﻮي ﻣﺘﻘﺎﺿﺎي ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ‬

‫ﯾﺎ ﮐﺘﺒﯽ‬

‫در ﺻﻮرت ﻣﺠﻠﺲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه‬ ‫درﺧﻮاﺳﺖ ﺷﻔﺎﻫﯽ‬

‫و ﺑﻪ اﻣﻀﺎي درﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﻣﯽرﺳﺪ‬

‫و اﯾﻦ درﺧﻮاﺳﺖ را ﺗﺎ ﭘﺎﯾﺎن دادرﺳﯽ ﻣﯽﺗﻮان اﻧﺠﺎم داد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪160‬‬

‫ﻣﺎده ‪:285‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ از ﺳﻮي ﻣﻨﮑﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺑﺮ ﻋﺪم وﺟﻮد ﯾﺎ ﻋﺪم وﻗﻮع ادﻋﺎي ﻣﺪﻋﯽ‪ ،‬ﯾﺎد‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ از ﺳﻮي ﻣﺪﻋﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺑﺮ وﺟﻮد ﯾﺎ وﻗﻮع ادﻋﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻨﮑﺮ ﺑﻪ‬
‫ﻋﻤﻞ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﺮﺣﺎل ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻘﺼﻮد درﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻣﻌﻠﻮم و ﺻﺮﯾﺢ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ‬

‫ﮐﺪاﻣﯿﮏ از اﯾﻦ اﻣﻮر اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:286‬‬

‫ﺑﻌﺪ از ﺻﺪور ﻗﺮار اﺗﯿﺎن ﺳﻮﮔﻨﺪ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺷﺨﺼﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﯾﺎد ﮐﻨﺪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎﺷﺪ دادﮔﺎه در ﻫﻤﺎن ﺟﻠﺴﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻣﯽدﻫﺪ‬

‫و در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺣﻀﻮر ﺗﻌﯿﯿﻦ وﻗﺖ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻃﺮﻓﯿﻦ را دﻋﻮت ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﻮل ﻣﺤﺴﻮب و دادﮔﺎه اﺗﯿﺎن‬ ‫اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﯾﺎد ﮐﻨﺪ‬
‫ﺳﻮﮔﻨﺪ را ﺑﻪ ﻃﺮف دﻋﻮا رد ﻣﯽﮐﻨﺪ‬ ‫ﺑﺪون ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺸﻮد‬
‫ﯾﺎ ﺑﻌﺪ از ﺣﻀﻮر از ﺳﻮﮔﻨﺪ اﻣﺘﻨﺎع ﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫و ﺑﺎ اﺗﯿﺎن ﺳﻮﮔﻨﺪ‪ ،‬ﺣﮑﻢ ﺻﺎدر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬

‫وﮔﺮﻧﻪ دﻋﻮا ﺳﺎﻗﻂ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﺟﻬﺖ ﺣﻀﻮر‬ ‫در ﺑﺮگ اﺣﻀﺎرﯾﻪ‬
‫و ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻋﺪم ﺣﻀﻮر‬
‫ﺑﺎﯾﺪ ﻗﯿﺪ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:287‬‬
‫اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﯾﺎد ﮐﻨﺪ ﺑﺮاي ﻗﺒﻮل‬
‫ﯾﺎ رد‬

‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻣﻬﻠﺖ ﺑﺨﻮاﻫﺪ‪ ،‬دادﮔﺎه ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازهاي ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺿﺮر ﻃﺮف ﻧﺸﻮد ﺑﻪ او‬
‫ﯾﮏ ﺑﺎر ﻣﻬﻠﺖ ﺑﺪﻫﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪161 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:288‬‬

‫اﺗﯿﺎن ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ در ﺟﻠﺴﻪ دادﮔﺎه رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪه ﺑﻪ دﻋﻮا اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪.‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ اداء ﮐﻨﻨﺪه ﺳﻮﮔﻨﺪ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ ﻧﺘﻮاﻧﺪ در دادﮔﺎه ﺣﻀﻮر ﯾﺎﺑﺪ‪،‬‬
‫دادﮔﺎه‪ ،‬ﺣﺴﺐ اﻗﺘﻀﺎي ﻣﻮرد‪،‬‬

‫وﻗﺖ دﯾﮕﺮي ﺑﺮاي ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫ﯾﺎ دادرس دادﮔﺎه ﻧﺰد او ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯽﺷﻮد‬

‫ﯾﺎ ﺑﻪ ﻗﺎﺿﯽ دﯾﮕﺮ ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻣﯽدﻫﺪ ﺗﺎ او را ﺳﻮﮔﻨﺪ داده و ﺻﻮرت ﻣﺠﻠﺲ را ﺑﺮاي‬
‫دادﮔﺎه ارﺳﺎل ﮐﻨﺪ و ﺑﺮ اﺳﺎس آن راي ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:289‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه ﮐﺴﯽ ﮐﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﮐﺮده اﺳﺖ از ﺗﻘﺎﺿﺎي ﺧﻮد ﺻﺮفﻧﻈﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫دادﮔﺎه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺴﺘﻨﺪات ﺑﻪ دﻋﻮا رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﻤﻮده و راي ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺻﺎدر‬
‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪162‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ ﻫﺸﺘﻢ‪ :‬ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻗﻀﺎﯾﯽ‬

‫ﻣﺎده‪:290‬‬

‫ﮐﻪ ﻣﯽﺑﺎﯾﺴﺖ‬ ‫در ﻫﺮ ﻣﻮردي ﮐﻪ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ دﻻﯾﻠﯽ از ﻗﺒﯿﻞ‬
‫ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت از ﻣﻄﻠﻌﯿﻦ و ﮔﻮاﻫﺎن‬
‫ﯾﺎ ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ ﻣﺤﻠﯽ‬
‫و ﯾﺎ ﻫﺮ اﻗﺪام دﯾﮕﺮي‬

‫ﺧﺎرج از ﻣﻘﺮ دادﮔﺎه رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪه ﺑﻪ دﻋﻮا اﻧﺠﺎم ﮔﯿﺮد‬

‫و ﻣﺒﺎﺷﺮت دادﮔﺎه ﺷﺮط ﻧﺒﺎﺷﺪ‪،‬‬

‫ﻣﺮﺟﻊ ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﻼﺣﯿﺘﺪار ﻣﺤﻞ ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻣﯽدﻫﺪ ﺗﺎ ﺣﺴﺐ ﻣﻮرد اﻗﺪام ﻻزم‬
‫اﻗﺪﻣاﻌﻣﺎﻤﻮتلﻣوﺬ ﻧﮐﺘﻮﯿرﺠدﻪر راﺻﻮﻃرﺗﯽﯽﺻﻣﻮﻌرﺘﺒتﺮ ﻣﺧﺠﻮﻠاﻫﺪﺲ ﺑﺑﻮﻪدداﮐدﻪﮔﺎﻣهﻮﻧرﯿدﺎﺑوﺛﺖﻮدقﻫﻨداﺪدهﮔاﺎره ﺑﺳﺎﺎﺷلﺪﻧ‪.‬ﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺬﮐﻮر در ﺻﻮرﺗﯽ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻮرد وﺛﻮق دادﮔﺎه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺻﺪور ﻗﺮارﻫﺎي اﻋﺪادي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺮار ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻗﺮار ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ ﻣﺤﻞ ﯾﺎ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻣﺤﻠﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﯿﺎﺑﺖ‬
‫ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻗﺎﺿﯽ‪ ،‬اﺟﺮاي آﻧﻬﺎ را ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻧﯿﺎﺑﺖ دادن دادﮔﺎهﻫﺎي داﺧﻞ ﺑﻪ داﺧﻞ‪ ،‬ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺎﻟﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﻋﺎﻟﯽ ﻧﯿﺎﺑﺖ ﺑﺪﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻧﯿﺎﺑﺖ‪ ،‬ﺻﻼﺣﯿﺖ ذاﺗﯽ دادﮔﺎهﻫﺎ ﺑﺎﯾﺪ رﻋﺎﯾﺖ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ دادﮔﺎه ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ دادﮔﺎه‬
‫اﻧﻘﻼب ﻧﯿﺎﺑﺖ دﻫﺪ و ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻗﻀﺎﯾﯽ در ﺻﻮرﺗﯽ ﻣﺠﺎز اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺒﺎﺷﺮت دادﮔﺎه در اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻻزم ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ اﮔﺮ ﻣﺒﻨﺎي راي دادﮔﺎه‪ ،‬ﺷﻬﺎدت ﺷﻬﻮد ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺳﺘﻤﺎع ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻗﻀﺎﯾﯽ ﻣﻤﮑﻦ‬

‫ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪163 ¤‬‬

‫ﻣﺎده‪:291‬‬
‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﺎﯾﺪ ﺧﺎرج از ﮐﺸﻮر اﯾﺮان ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﯾﺪ‪ ،‬دادﮔﺎه در ﺣﺪود ﻣﻘـﺮرات ﻣﻌﻬـﻮد‬
‫ﺑﯿﻦ دوﻟﺖ اﯾﺮان و ﮐﺸﻮر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺑﻪ دادﮔﺎه ﮐﺸﻮري ﮐﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﺎﯾﺪ در ﻗﻠﻤﺮو آن اﻧﺠﺎم ﺷـﻮد‬

‫ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻣﯽدﻫﺪ ﺗﺎ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت را ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آورده و ﺻﻮرت ﻣﺠﻠﺲ را ارﺳﺎل دارد‪.‬‬
‫ﺗﺮﺗﯿﺐ اﺛﺮ ﺑﺮ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﻌﻤﻮﻟﻪ در ﺧﺎرج از ﮐﺸﻮر ﻣﺘﻮﻗﻒ ﺑـﺮ وﺛـﻮق دادﮔـﺎه ﺑـﻪ ﻧﺘﯿﺠـﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘـﺎت‬

‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:292‬‬
‫دادﮔﺎﻫﻬﺎي اﯾﺮان ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺷﺮط ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﻧﯿﺎﺑﺘﯽ ﮐﻪ از ﻃﺮف دادﮔﺎﻫﻬﺎي ﮐﺸﻮرﻫﺎي‬

‫دﯾﮕﺮ راﺟﻊ ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻗﻀﺎﯾﯽ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ داده ﻣﯽﺷﻮد ﻗﺒﻮل ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:293‬‬
‫دادﮔﺎهﻫﺎي اﯾﺮان ﻧﯿﺎﺑﺖ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻗﻀﺎﯾﯽ را ﺑﺮاﺑﺮ ﻗﺎﻧﻮن اﯾﺮان اﻧﺠﺎم ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻟﮑﻦ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دادﮔﺎه‬

‫ﮐﺸﻮر ﺧﺎرﺟﯽ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺧﺎﺻﯽ ﺑﺮاي رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﻌﯿﻦ ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬

‫ﻣﻮازﯾﻦ اﺳﻼم‬ ‫دادﮔﺎه اﯾﺮان ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ‬
‫ﺑﻪ ﺷﺮط ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ‬
‫و در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺎ‬

‫ﻧﻈﻢ ﻋﻤﻮﻣﯽ‬ ‫و ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬

‫و اﺧﻼق ﺣﺴﻨﻪ‬

‫ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﺮاﺑﺮ آن ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪164‬‬

‫ﻣﺎده ‪:294‬‬

‫در ﻧﯿﺎﺑﺖ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻗﻀﺎﯾﯽ ﺧﺎرج از ﮐﺸﻮر‪ ،‬دادﮔﺎه‬
‫ﻧﺤﻮه ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﺤﻘﯿﻖ را ﺑﺮاﺑﺮ ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﯾﺮان ﺗﻌﯿﯿﻦ‬

‫و از دادﮔﺎه ﺧﺎرﺟﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ آن ﻧﯿﺎﺑﺖ داده ﻣﯽﺷﻮد ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺮاﺳﺎس آن ﮐﺎر‬
‫ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت را اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪.‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ دادﮔﺎه ﯾﺎد ﺷﺪه ﺑﻪ ﻃﺮﯾﻖ دﯾﮕﺮي اﻗﺪام ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬
‫اﻋﺘﺒﺎر آن ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﻧﻈﺮ دادﮔﺎه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪165 ¤‬‬

‫ﻓﺼﻞ ﯾﺎزدﻫﻢ‪ :‬راي‬

‫ﻣﺒﺤﺚ اول‪ :‬ﺻﺪور و اﻧﺸﺎء راي‬

‫ﻣﺎده ‪:295‬‬

‫ﭘﺲ از اﻋﻼم ﺧﺘﻢ دادرﺳﯽ‬

‫در ﺻﻮرت اﻣﮑﺎن دادﮔﺎه در ﻫﻤﺎن ﺟﻠﺴﻪ اﻧﺸﺎء راي ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ اﺻﺤﺎب دﻋﻮا‬
‫اﻋﻼم ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫راي ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬ ‫اﻧﺸﺎء‬ ‫در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺣﺪاﮐﺜﺮ‬
‫و اﻋﻼم‬ ‫ﻇﺮف ﯾﮏ ﻫﻔﺘﻪ‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺧﺘﻢ دادرﺳﯽ‪ ،‬زﻣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺮوﻧﺪه آﻣﺎده ﺻﺪور راي اﺳﺖ و ﻫﯿﭻ اﻗﺪام دﯾﮕﺮي ﺑﺮاي‬
‫رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ ﭘﺮوﻧﺪه ﻻزم ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬راي دادﮔﺎه ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﺻﺪور ﻗﺎﺑﻞ اﻋﻼم ﺑﻪ اﺻﺤﺎب دﻋﻮي اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از ﭘﺎﮐﻨﻮﯾﺲ و‬
‫اﻣﻀﺎء ﺷﺪن ﻗﺎﺑﻞ اﺑﻼغ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه‬ ‫ﻣﺎده ‪:296‬‬
‫و ﺑﻪ اﻣﻀﺎء دادرس ﯾﺎ دادرﺳﺎن ﺑﺮﺳﺪ‬ ‫راي دادﮔﺎه ﭘﺲ از اﻧﺸﺎء ﻟﻔﻈﯽ ﺑﺎﯾﺪ‬

‫و ﻧﮑﺎت زﯾﺮ در آن رﻋﺎﯾﺖ ﮔﺮدد‪:‬‬
‫‪ -1‬ﺗﺎرﯾﺦ ﺻﺪور راي‪.‬‬

‫‪ -2‬ﻣﺸﺨﺼﺎت اﺻﺤﺎب دﻋﻮا ﯾﺎ وﮐﯿﻞ ﯾﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ آﻧﺎن ﺑﺎ ﻗﯿﺪ اﻗﺎﻣﺘﮕﺎه‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻣﻮﺿﻮع دﻋﻮا و درﺧﻮاﺳﺖ ﻃﺮﻓﯿﻦ‪.‬‬

‫‪ -4‬ﺟﻬﺎت‪ ،‬دﻻﯾﻞ‪ ،‬ﻣﺴﺘﻨﺪات‪ ،‬اﺻﻮل و ﻣﻮاد ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮐﻪ راي ﺑﺮ اﺳﺎس آنﻫﺎ ﺻﺎدر ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -5‬ﻣﺸﺨﺼﺎت و ﺳﻤﺖ دادرس ﯾﺎ دادرﺳﺎن دادﮔﺎه‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪166‬‬

‫ﻣﺎده ‪:297‬‬

‫ﻇﺮف ﭘﻨﺞ روز از ﺗﺎرﯾﺦ ﺻﺪور ﭘﺎﮐﻨﻮﯾﺲ ﺷﺪه‬ ‫راي دادﮔﺎه ﺑﺎﯾﺪ‬
‫و ﺑﻪ اﻣﻀﺎي دادرس ﯾﺎ دادرﺳﺎن ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه راي ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬راي ﭘﺎك ﻧﻮﯾﺲ ﺷﺪه را دادﻧﺎﻣﻪ ﻣﯽﻧﺎﻣﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺰﯾﻪ ﺑﻮده‬ ‫ﻣﺎده ‪:298‬‬
‫و ﻓﻘﻂ ﻗﺴﻤﺘﯽ از آن ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺻﺪور راي ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ دﻋﻮا‬

‫دادﮔﺎه ﻣﮑﻠﻒ ﺑﻪ اﻧﺸﺎء راي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻗﺴﻤﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﺑﺎ درﺧﻮاﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺎن‪،‬‬
‫و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ دﯾﮕﺮ‪ ،‬رﺳﯿﺪﮔﯽ را اداﻣﻪ ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:299‬‬

‫راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺎﻫﯿﺖ دﻋﻮا‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ راي دادﮔﺎه‬

‫ﺟﺰﯾﯽ‬ ‫و ﻗﺎﻃﻊ آن ﺑﻪ ﻃﻮر‬

‫ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫ﯾﺎ ﮐﻠﯽ‬

‫ﺣﮑﻢ‪ ،‬و در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻗﺮار ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪167 ¤‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ دوم‪ :‬اﺑﻼغ راي‬

‫ﻣﺎده‪:300‬‬
‫ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﻣﻮﻇﻒ اﺳﺖ ﻓﻮري ﭘﺲ از اﻣﻀﺎي دادﻧﺎﻣﻪ‪ ،‬روﻧﻮﺷﺖ آن را ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد اﺻﺤﺎب‬
‫دﻋﻮا ﺗﻬﯿﻪ و در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺷﺨﺼ ٌﺎ ﯾﺎ وﮐﯿﻞ ﯾﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ آﻧﻬﺎ ﺣﻀﻮر دارﻧﺪ ﺑﻪ آﻧﺎن اﺑﻼغ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫وا ّﻻ ﺑﻪ ﻣﺄﻣﻮر اﺑﻼغ ﺗﺴﻠﯿﻢ و ﺗﻮﺳﻂ وي ﺑﻪ اﺻﺤﺎب دﻋﻮا اﺑﻼغ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:301‬‬

‫ﻣﺪﯾﺮ ﯾﺎ اﻋﻀﺎي دﻓﺘﺮ ﻗﺒﻞ از آن ﮐﻪ رأي ﯾﺎ دادﻧﺎﻣﻪ ﺑﻪ اﻣﻀﺎي دادرس ﯾـﺎ دادرسﻫـﺎ ﺑﺮﺳـﺪ‪ ،‬ﻧﺒﺎﯾـﺪ‬
‫روﻧﻮﺷﺖ آن را ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﺗﺨﻠﻒ ﻣﺮﺗﮑﺐ ﺑﻪ ﺣﮑﻢ ﻫﯿﺄﺗﻬـﺎي رﺳـﯿﺪﮔﯽ ﺑـﻪ‬
‫ﺗﺨﻠﻔﺎت اداري ﺑﻪ ﻣﺠﺎزات ﺑﻨﺪ )ب( ﻣﺎده )‪ (9‬ﻗﺎﻧﻮن رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻔـﺎت اداري‪ -‬ﻣﺼـﻮب ‪-1372‬‬

‫و ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻣﺤﮑﻮم ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﺠﺎزات ﺑﻨﺪ )ب( ﻣﺎده )‪ (9‬ﻗﺎﻧﻮن رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ ﺗﺨﻠﻔﺎت اداري‪ ،‬ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺗﻮﺑﯿﺦ ﮐﺘﺒﯽ ﺑﺎ درج‬
‫در ﭘﺮوﻧﺪه‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:302‬‬

‫ﺣﮑﻢ‬ ‫ﻫﯿﭻ‬
‫ﯾﺎ ﻗﺮاري‬
‫را ﻧﻤﯽﺗﻮان اﺟﺮا ﻧﻤﻮد ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﺣﻀﻮري‬ ‫ﺑﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﯾﺎ وﮐﯿﻞ آﻧﺎن اﺑﻼغ‬
‫ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫و ﯾﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت دادﻧﺎﻣﻪ‬
‫ﯾﺎ روﻧﻮﺷﺖ ﮔﻮاﻫﯽ ﺷﺪه آن‬

‫ﻧﺤﻮه اﺑﻼغ دادﻧﺎﻣﻪ و روﻧﻮﺷﺖ آن ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘﺮرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬

‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫اﺑﻼغ دادﺧﻮاﺳﺖ‬
‫و ﺳﺎﯾﺮ اوراق رﺳﻤﯽ‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪168‬‬
‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ راي دادﮔﺎه ﻏﯿﺎﺑﯽ ﺑﻮده و ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ ﻣﺠﻬﻮلاﻟﻤﮑﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻔﺎد راي ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ‬
‫آﮔﻬﯽ در ﯾﮑﯽ از روزﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﮐﺜﯿﺮاﻻﻧﺘﺸﺎر‬

‫ﺑﺎ ﻫﺰﯾﻨﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﺑﺮاي ﯾﮏ ﺑﺎر ﺑﻪ ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ اﺑﻼغ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺮﮐﺰ‬
‫ﯾﺎ ﻣﺤﻠﯽ‬

‫ﺗﺎرﯾﺦ اﻧﺘﺸﺎر آﮔﻬﯽ‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ راي ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪169 ¤‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ ﺳﻮم‪ :‬ﺣﮑﻢ ﺣﻀﻮري و ﻏﯿﺎﺑﯽ‬

‫ﻣﺎده ‪:303‬‬

‫ﺧﻮاﻧﺪه‬ ‫ﺣﮑﻢ دادﮔﺎه ﺣﻀﻮري اﺳﺖ ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ‬

‫ﯾﺎ وﮐﯿﻞ‬

‫ﯾﺎ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم‬

‫ﯾﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ وي‬

‫در ﻫﯿﭻ ﯾﮏ از ﺟﻠﺴﺎت دادﮔﺎه ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺸﺪه‬

‫و ﺑﻄﻮر ﮐﺘﺒﯽ ﻧﯿﺰ دﻓﺎع ﻧﻨﻤﻮده ﺑﺎﺷﺪ‬

‫و ﯾﺎ اﺧﻄﺎرﯾﻪ اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻗﺮارﻫﺎ ﺑﻪ ﺣﻀﻮري و ﻏﯿﺎﺑﯽ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻧﻤﯽ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺣﮑﻢ ﺑﻪ ﺣﻀﻮري و ﻏﯿﺎﺑﯽ‪ ،‬ﻓﻘﻂ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﺪه اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﺣﮑﻢ‬
‫ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺣﻀﻮري اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:304‬‬

‫ﺧﻮاﻧﺪﮔﺎن ﻣﺘﻌﺪد ﺑﺎﺷﻨﺪ‬ ‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ‬

‫و ﻓﻘﻂ ﺑﻌﻀﯽ از آﻧﺎن در ﺟﻠﺴﻪ دادﮔﺎه ﺣﺎﺿﺮ ﺷﻮﻧﺪ‬

‫و ﯾﺎ ﻻﯾﺤﻪ دﻓﺎﻋﯿﻪ ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪،‬‬

‫دادﮔﺎه ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﻋﻮا ﻣﻄﺮوﺣﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﮐﻠﯿﻪ ﺧﻮاﻧﺪﮔﺎن رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﺮده ﺳﭙﺲ‬
‫ﻣﺒﺎدرت ﺑﻪ ﺻﺪور راي ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬راي دادﮔﺎه ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ‬

‫ﻏﯿﺎﺑﯽ‪ ،‬ﻣﺤﺴﻮب اﺳﺖ‪.‬‬ ‫در ﺟﻠﺴﺎت ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺸﺪه‬
‫و ﻻﯾﺤﻪ دﻓﺎﻋﯿﻪ ﻧﺪادهاﻧﺪ‬

‫و ﯾﺎ اﺧﻄﺎرﯾﻪ‪ ،‬اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪170‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ ﭼﻬﺎرم‪ :‬واﺧﻮاﻫﯽ‬

‫ﻣﺎده ‪:305‬‬
‫ﻣﺤﮑﻮم ﻋﻠﯿﻪ ﻏﺎﯾﺐ ﺣﻖ دارد ﺑﻪ ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ اﻋﺘﺮاض ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﻋﺘﺮاض واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ در دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬واﺧﻮاﻫﯽ از روش ﻫﺎي ﻋﺪوﻟﯽ ﺷﮑﺎﯾﺖ از راي اﺳﺖ و ﻫﻤﺎن ﺷﻌﺒﻪ ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه راي در ﺻﻮرت‬
‫اﻗﺘﻀﺎء از راي ﺧﻮد ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ داراي اﺛﺮ اﻧﺘﻘﺎﻟﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬واﺧﻮاﻫﯽ ﻓﻘﻂ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺣﮑﺎم اﻣﮑﺎن ﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺻﺪور ﻗﺮار ﻏﯿﺎﺑﯽ ﻣﻨﺘﻔﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﮔﺮ ﺣﮑﻢ ﻋﻠﯿﻪ ﺧﻮاﻫﺎن و ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻏﯿﺎﺑﯽ ﺗﻠﻘﯽ ﻧﺸﺪه و ﻗﺎﺑﻞ واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در واﺧﻮاﻫﯽ ﻫﯿﭻ ادﻋﺎي ﺟﺪﯾﺪي از ﺧﻮاﻫﺎن ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ در واﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬دﻋﻮي اﺿﺎﻓﯽ و‬
‫اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪ راه ﻧﺪارد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:306‬‬
‫ﻣﻬﻠﺖ واﺧﻮاﻫﯽ از اﺣﮑﺎم ﻏﯿﺎﺑﯽ‬
‫ﺑﺮاي ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﻘﯿﻢ ﮐﺸﻮرﻧﺪ ﺑﯿﺴﺖ )‪ (20‬روز‬
‫و ﺑﺮاي ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺧﺎرج از ﮐﺸﻮر اﻗﺎﻣﺖ دارﻧﺪ دو ﻣﺎه‬
‫از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﻣﻌﺘﺮض ﺑﻪ ﺣﮑﻢ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻋﺪم اﻗﺪام ﺑﻪ واﺧﻮاﻫﯽ در اﯾﻦ ﻣﻬﻠﺖ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ‬
‫ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎﯾﺪ دﻻﯾﻞ ﻣﻮﺟﻪ ﺑﻮدن ﻋﺬر ﺧﻮد را ﺿﻤﻦ دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ ﺑﻪ‬

‫دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه راي اﻋﻼم ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻗﺮار ﻗﺒﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ را ﺻﺎدر‬ ‫اﮔﺮ دادﮔﺎه ادﻋﺎ را ﻣﻮﺟﻪ ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫﺪ‬

‫و اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ ﻧﯿﺰ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪171 ¤‬‬

‫ﺟﻬﺎت زﯾﺮ ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﮔﺮدد‪:‬‬

‫‪ -1‬ﻣﺮﺿﯽ ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻊ ﺣﺮﮐﺖ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﯾﮑﯽ از واﻟﺪﯾﻦ‬ ‫‪ -2‬ﻓﻮت‬

‫ﯾﺎ ﻫﻤﺴﺮ‬

‫ﯾﺎ اوﻻد‬

‫‪ -3‬ﺣﻮادث ﻗﻬﺮﯾﻪ از ﻗﺒﯿﻞ ﺳﯿﻞ‪ ،‬زﻟﺰﻟﻪ و ﺣﺮﯾﻖ ﮐﻪ ﺑﺮ اﺛﺮ آن ﺗﻘﺪﯾﻢ دادﺧﻮاﺳﺖ‬
‫واﺧﻮاﻫﯽ در ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر ﻣﻤﮑﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﮐﻪ ﻧﺘﻮان در ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر‬ ‫ﺗﻮﻗﯿﻒ‬ ‫‪-4‬‬
‫دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﮐﺮد‪.‬‬ ‫ﯾﺎ ﺣﺒﺲ ﺑﻮدن‬

‫آن اﺑﻼغ ﻣﻌﺘﺒﺮ‬ ‫اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ ﻣﯿﺴﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ‬ ‫ﺗﺒﺼﺮه‪:1‬‬
‫ﺑﻮده و ﺣﮑﻢ‬ ‫و اﺑﻼغ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﯾﺪ‪،‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬
‫ﻏﯿﺎﺑﯽ ﭘﺲ از‬

‫اﻧﻘﻀﺎي ﻣﻬﻠﺖ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ اﺟﺮا ﮔﺬارده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫و ﻗﻄﻌﯽ ﺷﺪن‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪172‬‬

‫ﺣﮑﻢ اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ‬

‫و ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ ﻣﺪﻋﯽ ﻋﺪم اﻃﻼع از ﻣﻔﺎد راي ﺑﺎﺷﺪ‬

‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ ﺗﻘﺪﯾﻢ دارد‪.‬‬

‫دادﮔﺎه ﺑﺪواً ﺧﺎرج از ﻧﻮﺑﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﻤﻮده ﻗﺮار رد‬
‫ﯾﺎ ﻗﺒﻮل‬
‫دادﺧﻮاﺳﺖ را ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻗﺮار ﻗﺒﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ ﻣﺎﻧﻊ اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:2‬‬

‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺿﺎﻣﻦ ﻣﻌﺘﺒﺮ‬ ‫اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ ﻣﻨﻮط‬

‫ﯾﺎ اﺧﺬ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ از ﻣﺤﮑﻮمﻟﻪ‬

‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫دادﻧﺎﻣﻪ‬ ‫ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ‬
‫ﺑﻪ ﻣﺤﮑﻮم ﻋﻠﯿﻪ ﻏﺎﯾﺐ اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﺷﺪه‬ ‫ﯾﺎ اﺟﺮاﯾﯿﻪ‬

‫و ﻧﺎﻣﺒﺮده در ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ دادﻧﺎﻣﻪ واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﮑﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:3‬‬
‫ﺗﻘﺪﯾﻢ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺎرج از ﻣﻬﻠﺖ ﯾﺎد ﺷﺪه ﺑﺪون ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘﺮرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻓﻮت‪ ،‬ﺣﺠﺮ ﯾﺎ ورﺷﮑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺤﮑﻮم ﻋﻠﯿﻪ در ﻣﺪت ﺑﯿﺴﺖ روز واﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬ﻣﻮﺟﺐ اﺑﻼغ ﻣﺠﺪد راي ﺑﻪ‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪173 ¤‬‬

‫وارث‪ ،‬ﻗﯿﻢ ﯾﺎ ﻣﺪﯾﺮ ﺗﺼﻔﯿﻪ و ﺗﻤﺪﯾﺪ ﻣﻬﻠﺖ واﺧﻮاﻫﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬واﺧﻮاﻫﯽ داراي اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ در واﺧﻮاﻫﯽ ﺧﺎرج از ﻣﻮﻋﺪ‪ ،‬ﺻﺮف ﺗﻘﺪﯾﻢ دادﺧﻮاﺳﺖ‬

‫واﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬داراي اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ ﻧﯿﺴﺖ؛ ﺑﻠﮑﻪ ﺻﺪور ﻗﺮار ﻗﺒﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ واﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬داراي اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ‪ ،‬ﻣﯿﺰان ﺗﺎﻣﯿﻦ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺿﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻮع و ﻣﯿﺰان ﺗﺄﻣﯿﻦ و ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺿﯽ در‬

‫ﺧﺼﻮص ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮدن ﯾﺎ ﻧﺒﻮدن ﺗﺄﻣﯿﻦ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﻘﺪﯾﻢ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ در ﻣﻬﻠﺖ واﺧﻮاﻫﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﻪ اﺳﻘﺎط ﺣﻖ واﺧﻮاﻫﯽ اﺳﺖ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ‬

‫دادﺧﻮاﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻮرد رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:307‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ ﻏﺎﯾﺐ ﭘﺲ از اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ‪ ،‬واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫و در رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻌﺪي ﺣﮑﻢ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ او ﺻﺎدر ﺷﻮد‪،‬‬

‫ﺧﻮاﻫﺎن ﻣﻠﺰم ﺑﻪ ﺟﺒﺮان ﺧﺴﺎرت ﻧﺎﺷﯽ از اﺟﺮاي ﺣﮑﻢ اوﻟﯽ ﺑﻪ واﺧﻮاه ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:308‬‬

‫راﯾﯽ ﮐﻪ ﭘﺲ از رﺳﯿﺪﮔﯽ واﺧﻮاﻫﯽ ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد‬

‫ﻓﻘﻂ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ واﺧﻮاه و واﺧﻮاﻧﺪه ﻣﻮﺛﺮ اﺳﺖ‬

‫و ﺷﺎﻣﻞ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﮑﺮده اﺳﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‬

‫ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ راي ﺻﺎدره ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﻔﮑﯿﮏ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ‬

‫ﻧﯿﺰ ﺗﺴﺮي ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﺸﻤﻮل ﺣﮑﻢ ﻏﯿﺎﺑﯽ ﺑﻮده‬
‫وﻟﯽ واﺧﻮاﻫﯽ ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻣﺮﺣﻠﻪ واﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬اﻣﮑﺎن ورود ﺷﺨﺺ ﺛﺎﻟﺚ ﯾﺎ ﺟﻠﺐ ﺛﺎﻟﺚ وﺟﻮد دارد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪174‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬ﺗﺼﺤﯿﺢ راي‬

‫ﻣﺎده ‪:309‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه در ﺗﻨﻈﯿﻢ و ﻧﻮﺷﺘﻦ راي دادﮔﺎه ﺳﻬﻮ ﻗﻠﻢ رخ دﻫﺪ ﻣﺜﻞ‬

‫ﺗﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ از آن درﺧﻮاﺳﺖ‬ ‫از ﻗﻠﻢ اﻓﺘﺎدن ﮐﻠﻤﻪاي‬
‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﺸﺪه‪ ،‬دادﮔﺎه‬ ‫ﯾﺎ زﯾﺎد ﺷﺪن آن‬

‫و ﯾﺎ اﺷﺘﺒﺎﻫﯽ در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬

‫راﺳ ًﺎ‬ ‫راي را ﺗﺼﺤﯿﺢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬
‫ﯾﺎ ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ذي ﻧﻔﻊ‪،‬‬

‫راي ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ ﺑﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ اﺑﻼغ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺗﺴﻠﯿﻢ روﻧﻮﺷﺖ راي اﺻﻠﯽ ﺑﺪون روﻧﻮﺷﺖ راي ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ‪.‬‬

‫درﻗﺴﻤﺘﯽ ﮐﻪ اﺷﺘﺒﺎه ﻧﺒﻮده‬ ‫ﺣﮑﻢ دادﮔﺎه‬
‫در ﺻﻮرت ﻗﻄﻌﯿﺖ‬
‫اﺟﺮا ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:1‬‬

‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ اﺻﻞ ﺣﮑﻢ‬
‫دادﮔﺎه‬

‫ﯾﺎ ﻗﺮار‬

‫اﺳﺖ ﺗﺼﺤﯿﺢ آن ﻧﯿﺰ در ﻣﺪت ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‬ ‫واﺧﻮاﻫﯽ‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ‬
‫ﻗﺎﺑﻞ واﺧﻮاﻫﯽ ﯾﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﯾﺎ ﻓﺮﺟﺎم‬ ‫ﯾﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﯾﺎ ﻓﺮﺟﺎم‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪175 ¤‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:2‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ رأي ﻣﻮرد ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ واﺧﻮاﻫﯽ ﯾﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﯾﺎ ﻓﺮﺟﺎم ﻧﻘﺾ ﮔﺮدد رأي ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ‬

‫ﻧﯿﺰ از اﻋﺘﺒﺎر ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻋﺘﺮاض ﺑﻪ راي ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ‪ ،‬ﺗﺎﺑﻊ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻋﺘﺮاض ﺑﻪ راي اﺻﻠﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺻﻮرت ﺗﺼﺤﯿﺢ راي و ﭘﺲ از اﺑﻼغ راي ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ‪ ،‬ﻓﻘﻂ ﻗﺴﻤﺘﯽ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﺗﺼﺤﯿﺢ واﻗﻊ ﺷﺪه‬

‫اﺳﺖ ﻗﺎﺑﻞ واﺧﻮاﻫﯽ ﯾﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪176‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺸﻢ‪ :‬دادرﺳﯽ ﻓﻮري‬

‫ﻣﺎده‪:310‬‬

‫در اﻣﻮري ﮐﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺗﮑﻠﯿﻒ آن ﻓﻮرﯾﺖ دارد‪ ،‬دادﮔﺎه ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ذيﻧﻔﻊ ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻮارد زﯾﺮ دﺳﺘﻮر‬
‫ﻣﻮﻗﺖ ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﺎﻫﯿﺘ ًﺎ درﺧﻮاﺳﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻗﺎﻟﺐ ﻗﺮار ﺻﺎدر ﻣﯽ ﺷﻮد و از ﺟﻤﻠﻪ ﻗﺮارﻫﺎي ﺗﺄﻣﯿﻨﯽ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:311‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا در دادﮔﺎﻫﯽ ﻣﻄﺮح ﺑﺎﺷﺪ‬
‫ﻣﺮﺟﻊ درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬ﻫﻤﺎن دادﮔﺎه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬

‫و در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻣﺮﺟﻊ درﺧﻮاﺳﺖ‪ ،‬دادﮔﺎﻫﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺻﻼﺣﯿﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا را‬
‫دارد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:312‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه ﻣﻮﺿﻮع درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬در ﻣﻘﺮ دادﮔﺎﻫﯽ ﻏﯿﺮ از دادﮔﺎهﻫﺎي ﯾﺎد ﺷﺪه در‬
‫ﻣﺎده ﻗﺒﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ از آن دادﮔﺎه ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻣﯽآﯾﺪ‪،‬‬
‫اﮔﺮ ﭼﻪ ﺻﻼﺣﯿﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا را ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺮ ﺧﻼف ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ‪ ،‬ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ در ﺻﻼﺣﯿﺖ ﻫﻤﺎن دادﮔﺎﻫﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮع‬
‫دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ در ﻣﻘﺮ آن واﻗﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ و از ﺣﯿﺚ ﺻﻼﺣﯿﺖ ذاﺗﯽ ﺗﺎﺑﻊ اﺻﻞ دﻋﻮا اﺳﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪177 ¤‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 111‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﻣﻮرد ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻣﺎده ‪:313‬‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﮐﺘﺒﯽ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﯾﺎ ﺷﻔﺎﻫﯽ‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ ﺷﻔﺎﻫﯽ در ﺻﻮرت ﻣﺠﻠﺲ ﻗﯿﺪ و ﺑﻪ اﻣﻀﺎي درﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﻣﯽرﺳﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻗﺎﻧﻮن داوري ﺗﺠﺎري ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ‪ ،‬ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺗﻮﺳﻂ داور ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ‬
‫ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺗﻮﺳﻂ دادﮔﺎه ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در داوري داﺧﻠﯽ‪ ،‬ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺗﻮﺳﻂ داور ﯾﺎ دادﮔﺎه ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:314‬‬

‫ﺑﺮاي رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ اﻣﻮر ﻓﻮري‪ ،‬دادﮔﺎه‬

‫روز و ﺳﺎﻋﺎت ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ را ﺗﻌﯿﯿﻦ‬
‫و ﻃﺮﻓﯿﻦ را ﺑﻪ دادﮔﺎه دﻋﻮت ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ ﻓﻮرﯾﺖ ﮐﺎر اﻗﺘﻀﺎء ﮐﻨﺪ ﻣﯽﺗﻮان‬

‫ﺑﺪون ﺗﻌﯿﯿﻦ وﻗﺖ‬

‫ﺑﻪ اﻣﻮر ﯾﺎد ﺷﺪه رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫و دﻋﻮت از ﻃﺮﻓﯿﻦ‬
‫و ﺣﺘﯽ در اوﻗﺎت ﺗﻌﻄﯿﻞ‬

‫و ﯾﺎ در ﻏﯿﺮ ﻣﺤﻞ دادﮔﺎه‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺮاي رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬ﻋﻠﯽاﻻﺻﻮل وﻗﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد‪) .‬ﻣﮕﺮ در‬
‫اﻣﻮر ﻓﻮري(‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺮاي ﺻﺪور ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ وﻗﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪) .‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 115‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد(‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪178‬‬

‫ﻣﺎده ‪:315‬‬
‫ﺗﺸﺨﯿﺺ ﻓﻮري ﺑﻮدن ﻣﻮﺿﻮع درﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺎ دادﮔﺎﻫﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺻﻼﺣﯿﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ را دارد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:316‬‬

‫ﺗﻮﻗﯿﻒ ﻣﺎل‬ ‫دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ داﯾﺮ ﺑﺮ‬

‫ﯾﺎ اﻧﺠﺎم ﻋﻤﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫و ﯾﺎ ﻣﻨﻊ از اﻣﺮي‬

‫ﻣﺎده ‪:317‬‬
‫دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ دادﮔﺎه ﺑﻪ ﻫﯿﭻ وﺟﻪ ﺗﺄﺛﯿﺮي در اﺻﻞ دﻋﻮا ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﻮﺿﻮع دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع ﺧﻮاﺳﺘﻪ دﻋﻮي ﯾﮑﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻮﺿﻮع آن ﻫﻤﯿﺸﻪ از‬
‫اﻣﻮر ﻓﺮﻋﯽ و ﺗﺒﻌﯽ دﻋﻮي اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:318‬‬

‫ﭘﺲ از ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ از ﻗﺒﻞ اﻗﺎﻣﻪ دﻋﻮا ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻨﻨﺪه ﺑﺎﯾﺪ ﺣﺪاﮐﺜﺮ ﻇﺮف ﺑﯿﺴﺖ )‪ (20‬روز از ﺗﺎرﯾﺦ ﺻﺪور دﺳﺘﻮر‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫ﻣﻨﻈﻮر اﺛﺒﺎت دﻋﻮاي ﺧﻮد‬

‫ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﺎﻟﺢ ﻣﺮاﺟﻌﻪ و دادﺧﻮاﺳﺖ ﺧﻮد را ﺗﻘﺪﯾﻢ‬
‫و ﮔﻮاﻫﯽ آن را ﺑﻪ دادﮔﺎﻫﯽ ﮐﻪ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺻﺎدر ﮐﺮده ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‬ ‫در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت‬

‫ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ﻃﺮف‪ ،‬از آن رﻓﻊ اﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪179 ¤‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﻮاد ‪ 108‬و ‪ 112‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:319‬‬
‫دادﮔﺎه ﻣﮑﻠﻒ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان ﺧﺴﺎرت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﮐﻪ از دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد از ﺧﻮاﻫـﺎن‬

‫ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ اﺧﺬ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺳﭙﺮدن ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﯿﺰان ﺧﺴﺎرت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻗﺎﺿﯽ اﺳﺖ و ﺑﺮ ﺧﻼف ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ‪ ،‬ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ‬
‫ﻧﻘﺪ ﯾﺎ ﻏﯿﺮ ﻧﻘﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﯿﺰان ﺧﺴﺎرت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ‪ ،‬از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮاﻫﺎن و ﺧﻮاﻧﺪه ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﻬﻠﺖ ﺧﻮاﻫﺎن ﺑﺮاي ﺳﭙﺮدن ﺧﺴﺎرت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ‪ ،‬ﯾﮏ ﻣﻮﻋﺪ ﻗﻀﺎﯾﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﺷﺨﺎص ﻣﻌﺎف از ﻫﺰﯾﻨﻪ دادرﺳﯽ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻌﺴﺮ‪ ،‬از ﺳﭙﺮدن ﺧﺴﺎرت اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﻣﻌﺎف ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﺑﻨﺪ ‪ 6‬ﻣﺎده ‪ 108‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‪ .‬در ﺧﺼﻮص ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:320‬‬
‫دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﭘﺲ از اﺑﻼغ ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺮاﺳﺖ‬
‫و ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻓﻮرﯾﺖ ﮐﺎر‪ ،‬دادﮔﺎه ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺮر دارد ﮐﻪ ﻗﺒﻞ از اﺑﻼغ اﺟﺮا ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻋﻠﯽ اﻻﺻﻮل ﺑﻌﺪ از اﺑﻼغ ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﺪه اﺟﺮا ﻣﯽ ﮔﺮدد‪ ،‬ﻣﮕﺮ در‬
‫ﻣﻮارد ﻓﻮري‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:321‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻃﺮف دﻋﻮا ﺗﺄﻣﯿﻨﯽ ﺑﺪﻫﺪ‬
‫ﮐﻪ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫دادﮔﺎه در ﺻﻮرت ﻣﺼﻠﺤﺖ از دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ رﻓﻊ اﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪180‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 125‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺗﺄﻣﯿﻦ در ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:322‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه ﺟﻬﺘﯽ ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺷﻮد‪،‬‬

‫دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ آن را ﻟﻐﻮ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬
‫و اﮔﺮ اﺻﻞ دﻋﻮا در دادﮔﺎه ﻣﻄﺮح ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬

‫دادﮔﺎه رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪه‪ ،‬دﺳﺘﻮر را ﻟﻐﻮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:323‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺎده )‪ (318‬اﻗﺎﻣﻪ دﻋﻮا ﻧﺸﻮد‬
‫و ﯾﺎ در ﺻﻮرت اﻗﺎﻣﻪ دﻋﻮا‪ ،‬ادﻋﺎي ﺧﻮاﻫﺎن رد ﺷﻮد‪،‬‬
‫ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺑﻪ ﺟﺒﺮان ﺧﺴﺎراﺗﯽ ﮐﻪ ﻃﺮف دﻋﻮا در اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ﻣﺘﺤﻤﻞ ﺷﺪه‬

‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺤﮑﻮم ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:324‬‬

‫در ﺧﺼﻮص ﺗﺄﻣﯿﻦ اﺧﺬ ﺷﺪه از ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﯾﺎ رﻓﻊ اﺛﺮ از آن‪،‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻇﺮف ﯾﮏ ﻣﺎه از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ راي ﻧﻬﺎﯾﯽ‪ ،‬ﺑﺮاي ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ ﺧﺴﺎرت‬
‫ﻃﺮح دﻋﻮا ﻧﺸﻮد‪،‬‬

‫ﺑﻪ دﺳﺘﻮر دادﮔﺎه‪ ،‬از ﻣﺎل ﻣﻮرد ﺗﺄﻣﯿﻦ رﻓﻊ ﺗﻮﻗﯿﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 120‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺷﺮاﯾﻂ ﺟﺒﺮان ﺧﺴﺎرت‪ ،‬ﺧﻮاﻧﺪه ﻗﺮار ﺗﺎﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪181 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:325‬‬

‫درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‬ ‫ﻗﺒﻮل‬
‫ﯾﺎ رد‬

‫اﻋﺘﺮاض‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﻼً ﻗﺎﺑﻞ‬

‫و ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫و ﻓﺮﺟﺎم‬

‫ﻟﮑﻦ ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺿﻤﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎي ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﺻﻞ راي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن ﻧﯿﺰ اﻋﺘﺮاض و‬
‫درﺧﻮاﺳﺖ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬وﻟﯽ در ﻫﺮ ﺣﺎل رد ﯾﺎ ﻗﺒﻮل درﺧﻮاﺳﺖ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ‬

‫ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:1‬‬
‫اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺗﺎﯾﯿﺪ رﺋﯿﺲ ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:2‬‬
‫درﺧﻮاﺳﺖ ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﭘﺮداﺧﺖ ﻫﺰﯾﻨﻪ دادرﺳﯽ ﻣﻌﺎدل دﻋﺎوي ﻏﯿﺮﻣﺎﻟﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺎده دادرﺳﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬اﻣﺎ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﻋﺘﺮاض ﺛﺎﻟﺚ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﻮاد ‪ 119 ،116‬و ‪ 140‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺻﺮﻓﺎً اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ )ﻧﻪ ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ( ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺗﺎﺋﯿﺪ رﯾﺲ ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ ﻣﺤﻞ اﺟﺮاء‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻧﻈﺮ رﺋﯿﺲ ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ در ﺗﺎﺋﯿﺪ ﯾﺎ ﻋﺪم ﺗﺎﺋﯿﺪ دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ ﺻﺎدره از ﺟﺎﻧﺐ دادﮔﺎه ﺧﺎﻧﻮاده‪ ،‬در اﻣﻮري از ﻗﺒﯿﻞ ﻧﻔﻘﻪ زوﺟﻪ ﯾﺎ ﺣﻀﺎﻧﺖ و ﻧﮕﻬﺪاري‬
‫ﻃﻔﻞ ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ ﺳﭙﺮدن ﺗﺄﻣﯿﻦ و ﺗﺎﺋﯿﺪ رﺋﯿﺲ ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺻﺪور دﺳﺘﻮر ﻣﻮﻗﺖ در دﻋﺎوي ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺗﺼﺮف ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺎده ‪ 174‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﻧﯿﺰ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﺳﭙﺮدن‬
‫ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻧﺪارد و اﺟﺮاي آن ﻧﯿﺰ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺗﺄﯾﯿﺪ رﺋﯿﺲ ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪182‬‬

‫ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ :‬ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﻓﺼﻞ اول‪ :‬اﺣﮑﺎم و ﻗﺮارﻫﺎي ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻘﺾ و ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﻣﺎده ‪:326‬‬
‫ﻣﻨﺴﻮخ ﺷﺪه اﺳﺖ‪(1).‬‬

‫ﻣﺎده ‪:327‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻗﺎﺿﯽ ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي ﻣﺘﻮﺟﻪ اﺷﺘﺒﺎه ﺧﻮد ﺷﻮد ﻣﺴﺘﺪ ًﻻ ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬
‫ارﺳﺎل ﻣﯽدارد‪ .‬دادﮔﺎه ﯾﺎد ﺷﺪه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ اﺑﺮازي‪ ،‬رأي ﺻﺎدره را ﻧﻘﺾ و رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﺎﻫﻮي‬

‫ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:328‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻫﺮﯾﮏ از ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻨﺪرج در ﺗﺒﺼﺮه )‪ (1‬ﻣﺎده )‪ (326‬ﭘﯽ ﺑﻪ اﺷﺘﺒﺎه رأي ﺻﺎدره‬
‫ﺑﺒﺮﻧﺪ ﺑﺎ ذﮐﺮ اﺳﺘﺪﻻل ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ارﺳﺎل ﻣﯽدارﻧﺪ‪ .‬دادﮔﺎه ﯾﺎد ﺷﺪه در ﺻﻮرت‬
‫ﭘﺬﯾﺮش اﺳﺘﺪﻻل ﺗﺬﮐﺮدﻫﻨﺪه‪ ،‬رأي را ﻧﻘﺾ و رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﺎﻫﻮي ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ واﻻ رأي را ﺗﺄﯾﯿﺪ و ﺑﺮاي‬

‫اﺟﺮاء ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺑﺪوي اﻋﺎده ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:329‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻋﺪم ﺻﻼﺣﯿﺖ ﻗﺎﺿﯽ ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي ادﻋﺎ ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ اﺑﺘﺪا ﺑﻪ اﺻﻞ‬

‫ادﻋﺎ رﺳﯿﺪﮔﯽ و در ﺻﻮرت اﺣﺮاز‪ ،‬رأي را ﻧﻘﺾ و دوﺑﺎره رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫‪ -1‬اﺻﻼح ﻗﺎﻧﻮن ﺗﺸﮑﯿﻞ دادﮔﺎﻫﻬﺎي ﻋﻤﻮﻣﯽ و اﻧﻘﻼب ﻣﺼﻮب ‪ -1381/7/28‬روزﻧﺎﻣﻪ رﺳﻤﯽ ﺷﻤﺎره ‪-16823‬‬
‫‪.1381/9/7‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪183 ¤‬‬

‫ﻓﺼﻞ دوم‪ :‬آراي ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ‬

‫ﻣﺎده‪:330‬‬

‫ﻋﻤﻮﻣﯽ‬ ‫آراي دادﮔﺎهﻫﺎي‬

‫و اﻧﻘﻼب‬

‫در اﻣﻮر ﺣﻘﻮﻗﯽ ﻗﻄﻌﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ در ﻣﻮاردي ﮐﻪ ﻃﺒﻖ ﻗﺎﻧﻮن ﻗﺎﺑﻞ درﺧﻮاﺳﺖ‬
‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬از ﺟﻨﺒﻪ ﺗﺌﻮري‪ ،‬اﺻﻞ ﺑﺮ ﻗﻄﻌﯿﺖ آراء ﻣﺤﺎﮐﻢ در اﻣﻮر ﺣﻘﻮﻗﯽ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ ﻗﺎﻧﻮﻧﮕﺬار ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاد‬
‫‪ 331‬و ‪ 332‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‪ ،‬اﮐﺜﺮﯾﺖ آراء را ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ و از اﯾﻦ ﺟﻬﺖ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﺑﻪ اﮐﺜﺮ رخ‬

‫داده اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬داراي اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ و اﺛﺮ اﻧﺘﻘﺎﻟﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ در ﺷﻤﺎر روش ﻫﺎي اﺻﻼﺣﯽ ﺷﮑﺎﯾﺖ از راي اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:331‬‬

‫اﺣﮑﺎم زﯾﺮ ﻗﺎﺑﻞ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬

‫ﺧﻮاﺳﺘﻪ‬ ‫اﻟﻒ‪ -‬در دﻋﺎوي ﻣﺎﻟﯽ ﮐﻪ‬

‫ﯾﺎ ارزش آن‬

‫از ﺳﻪ ﻣﯿﻠﯿﻮن)‪ (3/000/000‬رﯾﺎل ﻣﺘﺠﺎوز ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ب ‪ -‬ﮐﻠﯿﻪ اﺣﮑﺎم ﺻﺎدره در دﻋﺎوي ﻏﯿﺮ ﻣﺎﻟﯽ‪.‬‬

‫ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺘﻔﺮﻋﺎت دﻋﻮا‬ ‫ج‪-‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪184‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬

‫ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ اﻗﺮار در دادﮔﺎه‬ ‫اﺣﮑﺎم‬

‫ﯾﺎ ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ راي ﯾﮏ ﯾﺎ ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﮐﺘﺒ ًﺎ راي آﻧﺎن را‬
‫ﻗﺎﻃﻊ دﻋﻮا ﻗﺮار داده ﺑﺎﺷﻨﺪ‬

‫ﻗﺎﺑﻞ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﯿﺴﺖ ﻣﮕﺮ در ﺧﺼﻮص‬
‫ﺻﻼﺣﯿﺖ دادﮔﺎه‬

‫ﯾﺎ ﻗﺎﺿﯽ ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺻﻮرت ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪ‪ ،‬ﻣﻼك ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﯾﺎ اﻓﺰاﯾﺶ‬
‫ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬آراء ﺻﺎدره در ﺧﺼﻮص ﺧﺴﺎرت ﻧﺎﺷﯽ از اﺟﺮاي ﻗﺮار ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺎده ‪ 120‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‬
‫ﻗﻄﻌﯽ ﺑﻮده و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻣﻨﻈﻮر از ﺻﻼﺣﯿﺖ دادﮔﺎه‪ ،‬اﻋﻢ از ﺻﻼﺣﯿﺖ ذاﺗﯽ و ﻧﺴﺒﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺮاي ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺻﻼﺣﯿﺖ ﻗﺎﺿﯽ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 91‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:332‬‬

‫ﻗﺮارﻫﺎي زﯾﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ اﺳﺖ‪،‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا ﻗﺎﺑﻞ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻗﺮار اﺑﻄﺎل دادﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺎ رد دادﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ از دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﺷﻮد‪.‬‬

‫ب ‪ -‬ﻗﺮار رد دﻋﻮا ﯾﺎ ﻋﺪم اﺳﺘﻤﺎع دﻋﻮا‪.‬‬
‫ج ‪ -‬ﻗﺮار ﺳﻘﻮط دﻋﻮا‪.‬‬

‫د‪ -‬ﻗﺮار ﻋﺪم اﻫﻠﯿﺖ ﯾﮑﯽ از ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪185 ¤‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻗﺮارﻫﺎي اﺑﻄﺎل دادﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺎ رد دادﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ از ﺳﻮي ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ‬
‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﯿﺴﺖ؛ ﺑﻠﮑﻪ ﻇﺮف ‪ 10‬روز ﻧﺰد ﻗﺎﺿﯽ ﻫﻤﺎن ﺷﻌﺒﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:333‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا ﺑﺎ ﺗﻮاﻓﻖ ﮐﺘﺒﯽ ﺣﻖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ﺧﻮد را‬
‫ﺳﺎﻗﻂ ﮐﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‬

‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ آﻧﺎن ﻣﺴﻤﻮع ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻣﮕﺮ در ﺧﺼﻮص‬
‫ﺻﻼﺣﯿﺖ دادﮔﺎه‬

‫ﯾﺎ ﻗﺎﺿﯽ ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 369‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:334‬‬
‫ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ آراي دادﮔﺎﻫﻬﺎي ﻋﻤﻮﻣﯽ و اﻧﻘﻼب ﻫﺮ ﺣﻮزهاي‪ ،‬دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﺮﮐﺰ ﻫﻤﺎن‬

‫اﺳﺘﺎن ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:335‬‬
‫اﺷﺨﺎص زﯾﺮ ﺣﻖ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ دارﻧﺪ ‪:‬‬
‫اﻟﻒ‪ -‬ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا ﯾﺎ وﮐﻼ و ﯾﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ آﻧﻬﺎ‬
‫ب‪ -‬ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻨﺪرج در ﺗﺒﺼﺮه )‪ (1‬ﻣﺎده )‪ (326‬در ﺣﺪود وﻇﺎﯾﻒ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺧﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪186‬‬

‫ﻓﺼﻞ ﺳﻮم‪ :‬ﻣﻬﻠﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﻣﺎده ‪:336‬‬

‫ﻣﻬﻠﺖ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ اﺻﺤﺎب دﻋﻮا‪،‬‬
‫ﺑﺮاي اﺷﺨﺎص ﻣﻘﯿﻢ اﯾﺮان ﺑﯿﺴﺖ )‪ (20‬روز‬
‫و ﺑﺮاي اﺷﺨﺎص ﻣﻘﯿﻢ ﺧﺎرج از ﮐﺸﻮر دو )‪ (2‬ﻣﺎه‬

‫از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ‬
‫ﯾﺎ اﻧﻘﻀﺎي ﻣﺪت واﺧﻮاﻫﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:337‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه ﯾﮑﯽ از ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺣﻖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ دارﻧﺪ‬

‫ورﺷﮑﺴﺘﻪ‬ ‫ﻗﺒﻞ از اﻧﻘﻀﺎي ﻣﻬﻠﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬
‫ﯾﺎ ﻣﺤﺠﻮر ﺷﻮد‪،‬‬

‫ﯾﺎ ﻓﻮت‬

‫ﻣﻬﻠﺖ ﺟﺪﯾﺪ از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ ﺣﮑﻢ‬

‫ﯾﺎ ﻗﺮار‬

‫در ﻣﻮرد ورﺷﮑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﺪﯾﺮ ﺗﺼﻔﯿﻪ‬

‫و در ﻣﻮرد ﻣﺤﺠﻮر ﺑﻪ ﻗﯿﻢ‬

‫و در ﺻﻮرت ﻓﻮت ﺑﻪ‬ ‫وارث‬
‫ﯾﺎ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم‬
‫ﺷﺮوع ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫ﯾﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪه ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ وارث‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪187 ¤‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 105‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺗﻮﻗﯿﻒ دادرﺳﯽ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:338‬‬
‫اﮔﺮ ﺳﻤﺖ ﯾﮑﯽ از اﺷﺨﺎص ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﯽ از ﻗﺒﯿﻞ وﻻﯾﺖ ﯾﺎ ﻗﯿﻤﻮﻣﺖ و ﯾﺎ وﺻﺎﯾﺖ در‬
‫دﻋﻮا دﺧﺎﻟﺖ داﺷﺘﻪاﻧﺪ ﻗﺒﻞ از اﻧﻘﻀﺎي ﻣﺪت ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ زاﯾﻞ ﮔﺮدد‪ ،‬ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر از ﺗﺎرﯾﺦ‬
‫اﺑﻼغ ﺣﮑﻢ ﯾﺎ ﻗﺮار ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﻤﺖ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﺷﺮوع ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و اﮔﺮ زوال اﯾﻦ‬
‫ﺳﻤﺖ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ رﻓﻊ ﺣﺠﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻬﻠﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ازﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ ﺣﮑﻢ ﯾﺎ ﻗﺮار ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ‬

‫از وي رﻓﻊ ﺣﺠﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺷﺮوع ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪188‬‬

‫ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم‪ :‬دادﺧﻮاﺳﺖ و ﻣﻘﺪﻣﺎت رﺳﯿﺪﮔﯽ‬

‫ﻣﺎده ‪:339‬‬

‫ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎﯾﺪ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺧﻮد را ﻇﺮف ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر‬

‫ﺑﻪ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي‬

‫ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﯾﺎ دﻓﺘﺮ ﺷﻌﺒﻪ اول دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﯾﺎ ﺑﻪ دﻓﺘﺮ ﺑﺎزداﺷﺘﮕﺎﻫﯽ ﮐﻪ در آﻧﺠﺎ ﺗﻮﻗﯿﻒ اﺳﺖ‪،‬‬

‫ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻣﺮاﺟﻊ ﯾﺎد ﺷﺪه در ﺑﺎﻻ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺲ از وﺻﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ آن را ﺛﺒﺖ و رﺳﯿﺪي‬
‫ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﻧﺎم ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ و ﻃﺮف دﻋﻮا‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﺴﻠﯿﻢ‪ ،‬ﺷﻤﺎره ﺛﺒﺖ و دادﻧﺎﻣﻪ ﺑﻪ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﮐﻨﻨﺪه ﺗﺴﻠﯿﻢ‬

‫و در روي ﮐﻠﯿﻪ ﺑﺮگﻫﺎي دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻫﻤﺎن ﺗﺎرﯾﺦ را ﻗﯿﺪ ﮐﻨﺪ‪.‬‬
‫اﯾﻦ ﺗﺎرﯾﺦ‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:1‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺑﻪ دﻓﺘﺮ ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﯾﺎ ﺑﺎزداﺷﺘﮕﺎه داده ﺷﻮد ﺑﻪ ﺷﺮح ﺑـﺎﻻ اﻗـﺪام و‬
‫دادﺧﻮاﺳﺖ را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي ارﺳﺎل ﻣﯽدارد‪.‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ در ﻣﻬﻠﺖ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺑﺪوي ﭘﺲ‬
‫از ﺗﮑﻤﯿﻞ آن‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه را ﻇﺮف دو روز‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ارﺳﺎل ﻣﯽدارد‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:2‬‬

‫دادﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺎرج از ﻣﻬﻠﺖ داده ﺷﻮد‬ ‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ‬

‫و ﯾﺎ در ﻣﻬﻠﺖ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ رﻓﻊ ﻧﻘﺺ ﻧﮕﺮدد‪،‬‬
‫ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻗﺮار دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي ﺑﺪوي رد ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫اﯾﻦ ﻗﺮار ﻇﺮف ﺑﯿﺴﺖ )‪ (20‬روز از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ در ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض اﺳﺖ‪،‬‬
‫راي دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻗﻄﻌﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪189 ¤‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه ‪:3‬‬
‫دادﮔﺎه ﺑﺎﯾﺪ ذﯾﻞ رأي ﺧﻮد‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻮدن ﯾﺎ ﻧﺒﻮدن رأي و ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ آن را ﻣﻌﯿﻦ‬
‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﻣﺮ ﻣﺎﻧﻊ از آن ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ رأي دادﮔﺎه ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻮده و دادﮔﺎه آن را‬

‫ﻗﻄﻌﯽ اﻋﻼم ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻫﺮﯾﮏ از ﻃﺮﻓﯿﻦ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻫﺮﮔﺎه از دادﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺪوي در ﻣﻬﻠﺖ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ رﻓﻊ ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﯿﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ ﻗﺮار رد‬
‫دادﺧﻮاﺳﺖ را ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺎده ‪ 66‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺻﺎدر ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬اﻋﺘﺮاض ﺑﻪ ﻗﺮار ﺻﺎدره‪ ،‬در دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﮐﻨﻨﺪه ﻗﺮار‬

‫ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻣﯽآﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:340‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ در ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻣﺮاﺟﻊ ﻣﺬﮐﻮر در ﻣﺎده ﻗﺒﻞ ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻧﺸﺪه‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺘﻘﺎﺿﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎ دﻟﯿﻞ و ﺑﯿﺎن ﻋﺬر ﺧﻮد ﺗﻘﺎﺿﺎي ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه‬

‫راي ﺗﻘﺪﯾﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫دادﮔﺎه ﻣﮑﻠﻒ اﺳﺖ‬

‫اﺑﺘﺪا ﺑﻪ ﻋﺬر ﻋﻨﻮان ﺷﺪه ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻋﺪم ﺗﻘﺪﯾﻢ دادﺧﻮاﺳﺖ در ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر‬
‫ﺑﻮده رﺳﯿﺪﮔﯽ‬

‫و در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻋﺬر ﻣﻮ ‪‬ﺟﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭘﺬﯾﺮش دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ اﺗﺨﺎذ‬
‫ﺗﺼﻤﯿﻢ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬
‫ﺟﻬﺎت ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﻮارد ﻣﺬﮐﻮر در ذﯾﻞ ﻣﺎده )‪ (306‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:341‬‬
‫در دادﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﻧﮑﺎت زﯾﺮ ﻗﯿﺪ ﺷﻮد ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻧﺎم و ﻧﺎم ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ و اﻗﺎﻣﺘﮕﺎه و ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاه و وﮐﯿﻞ او در ﺻـﻮرﺗﯽ ﮐـﻪ‬

‫دادﺧﻮاﺳﺖ را وﮐﯿﻞ داده ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪190‬‬

‫‪ -2‬ﻧﺎم و ﻧﺎم ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ‪ ،‬اﻗﺎﻣﺘﮕﺎه و ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻧﺪه‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺣﮑﻢ ﯾﺎ ﻗﺮاري ﮐﻪ از آن درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -4‬دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي‪.‬‬
‫‪ -5‬ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ رأي‪.‬‬
‫‪ -6‬دﻻﯾﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:342‬‬
‫ﻫﺮﮔﺎه دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﻋﻨﻮان ﻗﯿﻤﻮﻣﺖ ﯾﺎ وﻻﯾﺖ ﯾﺎ وﺻﺎﯾﺖ ﯾﺎ وﮐﺎﻟﺖ ﯾﺎ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﺮﮐﺖ و اﻣﺜﺎل‬
‫آن را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﯾﺪ روﻧﻮﺷﺖ ﯾـﺎ ﺗﺼـﻮﯾﺮ ﺳـﻨﺪي را ﮐـﻪ ‪‬ﻣﺜﺒـﺖ ﺳـﻤﺖ او ﻣـﯽﺑﺎﺷـﺪ‪ ،‬ﭘﯿﻮﺳـﺖ‬

‫دادﺧﻮاﺳﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:343‬‬
‫دادﺧﻮاﺳﺖ و ﺑﺮﮔﻬﺎي ﭘﯿﻮﺳﺖ آن ﺑﺎﯾﺪ در دو ﻧﺴﺨﻪ و در ﺻﻮرت ﻣﺘﻌﺪد ﺑﻮدن ﻃﺮف ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد آﻧﻬﺎ‬

‫ﺑﻌﻼوه ﯾﮏ ﻧﺴﺨﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:344‬‬

‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاه در دادﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻌﯿﻦ ﻧﺸﺪه‬ ‫اﮔﺮ‬
‫و ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﭼﻪ ﮐﺴﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‬

‫ﯾﺎ اﻗﺎﻣﺘﮕﺎه او ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺒﺎﺷﺪ‬

‫و ﻗﺒﻞ از اﻧﻘﻀﺎي ﻣﻬﻠﺖ‪ ،‬دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﮑﻤﯿﻞ ﯾﺎ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﺸﻮد‪،‬‬
‫ﭘﺲ از اﻧﻘﻀﺎي ﻣﻬﻠﺖ‪ ،‬دادﺧﻮاﺳﺖ ﯾﺎد ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻗﺮار دادﮔﺎﻫﯽ ﮐﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ را درﯾﺎﻓﺖ‬

‫ﻧﻤﻮده رد ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬
‫اﯾﻦ ﻗﺮار ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺻﺤﺎب دﻋﻮا ﻇﺮف ده )‪ (10‬روز از ﺗﺎرﯾﺦ اﻟﺼﺎق ﺑﻪ دﯾﻮار دادﮔﺎه ﻗﺎﺑﻞ‬

‫اﻋﺘﺮاض در دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪191 ¤‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬
‫ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻘﺮر در اﯾﻦ ﻣﺎده و ﻣﺎده )‪ (336‬ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد ﻧﻘﺾ ﻣﺬﮐﻮر در ﻣﺎده )‪ (326‬ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﻮاد ‪ 56‬و ‪ 384‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:345‬‬
‫ﻫﺮ دادﺧﻮاﺳﺘﯽ ﮐﻪ ﻧﮑﺎت ﯾﺎد ﺷـﺪه در ﺑﻨـﺪﻫﺎي )‪ 5 ،4 ،3 ،2‬و ‪ (6‬ﻣـﺎده )‪ (341‬و ﻣـﻮاد )‪ (342‬و‬
‫)‪ (343‬در آن رﻋﺎﯾﺖ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺟﺮﯾﺎن ﻧﻤﯽاﻓﺘﺪ و ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺑﺪوي ﻇﺮف دو )‪ (2‬روز‬
‫از ﺗﺎرﯾﺦ وﺻﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻘﺎﯾﺺ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﺘﺒـﯽ اﻃـﻼع‬
‫داده و از روز اﺑﻼغ ده )‪ (10‬روز ﺑﻪ او ﻣﻬﻠﺖ ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﻧﻘـﺎﯾﺺ را رﻓـﻊ ﮐﻨـﺪ و اﮔـﺮ ﻣﺤﺘـﺎج ﺑـﻪ‬
‫ﺗﺠﺪﯾﺪ دادﺧﻮاﺳﺖ اﺳﺖ آن را ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪،‬در ﻏﯿﺮ اﯾـﻦ ﺻـﻮرت ﺑﺮاﺑـﺮ ﺗﺒﺼـﺮه )‪ (2‬ﻣـﺎده )‪(339‬‬

‫اﻗﺪام ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:346‬‬

‫ﻣﺪﯾﺮ دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺑﺪوي ﻇﺮف دو )‪ (2‬روز از ﺗﺎرﯾﺦ‬
‫وﺻﻮل دادﺧﻮاﺳﺖ و ﺿﻤﺎﺋﻢ آن‬
‫و ﯾﺎ ﭘﺲ از رﻓﻊ ﻧﻘﺺ‪،‬‬

‫ﯾﮏ ﻧﺴﺨﻪ از دادﺧﻮاﺳﺖ و ﭘﯿﻮﺳﺖﻫﺎي آن را ﺑﺮاي ﻃﺮف دﻋﻮا ﻣﯽﻓﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ ﻇﺮف ده )‪ (10‬روز‬
‫از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ ﭘﺎﺳﺦ دﻫﺪ‪ ،‬ﭘﺲ از اﻧﻘﻀﺎي ﻣﻬﻠﺖ ﯾﺎد ﺷﺪه اﻋﻢ از اﯾﻦ ﮐﻪ ﭘﺎﺳﺨﯽ رﺳﯿﺪه ﯾﺎ ﻧﺮﺳﯿﺪه‬

‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﯽﻓﺮﺳﺘﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬ﻣﺪت ﺗﺒﺎدل ﻟﻮاﯾﺢ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺎده ‪ 385‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ‪ 20‬روز از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ ﺑﻪ ﻃﺮف دﻋﻮا‬
‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:347‬‬
‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ از آراي ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﮐﻪ در ﻗﺎﻧﻮن اﺣﺼﺎء ﮔﺮدﯾﺪه ﻣﺎﻧﻊ اﺟﺮاي ﺣﮑـﻢ ﺧﻮاﻫـﺪ‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪192‬‬

‫ﺑﻮد‪ ،‬ﻫﺮﭼﻨﺪ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي آن را ﻗﻄﻌﯽ اﻋﻼم ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷـﺪ ﻣﮕـﺮ در ﻣـﻮاردي ﮐـﻪ ﻃﺒـﻖ‬
‫ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺘﺜﻨﺎء ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ‪ ،‬داراي اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﯾﻌﻨﯽ ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬راي اﺟﺮا‬
‫ﻧﻤﯽﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﺳﺘﺜﻨﺎً در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد‪ ،‬ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻓﺎﻗﺪ اﺛﺮ ﺗﻌﻠﯿﻘﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻞ اﺣﮑﺎم ﺻﺎدره در دﻋﺎوي ﺳﻪ‬
‫ﮔﺎﻧﻪ ﺗﺼﺮف ﯾﺎ ﺣﮑﻢ ورﺷﮑﺴﺘﮕﯽ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪193 ¤‬‬

‫ﻓﺼﻞ ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬ﺟﻬﺎت ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﻣﺎده ‪:348‬‬

‫ﺟﻬﺎت درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻗﺮار زﯾﺮ اﺳﺖ‪:‬‬

‫اﻟﻒ‪ -‬ادﻋﺎي ﻋﺪم اﻋﺘﺒﺎر ﻣﺴﺘﻨﺪات دادﮔﺎه‪.‬‬

‫ب‪ -‬ادﻋﺎي ﻓﻘﺪان ﺷﺮاﯾﻂ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺷﻬﺎدت ﺷﻬﻮد‪.‬‬

‫ج‪ -‬ادﻋﺎي ﻋﺪم ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺎﺿﯽ ﺑﻪ دﻻﯾﻞ اﺑﺮازي‪.‬‬

‫ﻗﺎﺿﯽ‬ ‫د‪ -‬ادﻋﺎي ﻋﺪم ﺻﻼﺣﯿﺖ‬
‫ﯾﺎ دادﮔﺎه‬
‫ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي‪.‬‬

‫ﻣﻮازﯾﻦ ﺷﺮﻋﯽ‬ ‫ﻫـ‪ -‬ادﻋﺎي ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﻮدن راي ﺑﺎ‬

‫و ﯾﺎ ﻣﻘﺮرات ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬
‫اﮔﺮ درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﯾﮑﯽ از ﺟﻬﺎت ﻣﺬﮐﻮر در اﯾﻦ ﻣﺎده ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻣﺪه ﺑﺎﺷﺪ در‬

‫ﺻﻮرت وﺟﻮد ﺟﻬﺎت دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ آن ﺟﻬﺖ ﻫﻢ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺟﻬﺎت ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﯽ ﻣﺬﮐﻮر در ﻣﺎده ﻓﻮق‪ ،‬ﺗﻤﺜﯿﻠﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 426‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﻣﻮرد ﺟﻬﺎت اﻋﺎده دادرﺳﯽ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﺒﺼﺮه ﻣﺎده ‪ 348‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺑﺎ ﻣﻮاد ‪ 377‬و‪ 436‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪194‬‬

‫رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺎده ‪:349‬‬
‫ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻮرد ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ اﺳﺖ‬
‫و در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﻣﻮرد ﺣﮑﻢ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‬

‫ﻣﺎده‪:350‬‬

‫ﻋﺪم رﻋﺎﯾﺖ ﺷﺮاﯾﻂ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ دادﺧﻮاﺳﺖ‬
‫وﯾﺎ ﻋﺪم رﻓﻊ ﻧﻘﺺ آن در ﻣﻮﻋﺪ ﻣﻘﺮر ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺪوي‪،‬‬
‫ﻣﻮﺟﺐ ﻧﻘﺾ راي در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫در اﯾﻦ ﻣﻮارد دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﺑﺪوي اﺧﻄﺎر ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻇﺮف ده )‪ (10‬روز‬

‫از ﺗﺎرﯾﺦ اﺑﻼغ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ رﻓﻊ ﻧﻘﺾ اﻗﺪام ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﻗﺪام‬

‫و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺳﻤﺖ دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﻣﺤﺮز ﻧﺒﺎﺷﺪ‬

‫راي ﺻﺎدره را ﻧﻘﺾ‬ ‫دادﮔﺎه‬
‫و ﻗﺮار رد دﻋﻮي ﺑﺪوي را ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﻤﺖ دادﺧﻮاﺳﺖ دﻫﻨﺪه ﺑﺪوي ﻣﺤﺮز ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺑﺪون ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﺻﺪور اﺧﻄﺎر‬
‫رﻓﻊ ﻧﻘﺺ‪ ،‬راي دادﮔﺎه ﺑﺪوي را ﻧﻘﺾ و ﻗﺮار رد دﻋﻮي ﺑﺪوي را ﺻﺎدر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺻﻮرت ﻧﻘﺺ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺪوي‪ ،‬دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﺑﺪوي‪ ،‬اﺧﻄﺎر رﻓﻊ ﻧﻘﺺ‬
‫ﺻﺎدر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ در ﻇﺮف ﻣﻬﻠﺖ ‪ 10‬روز اﻗﺪام ﺑﻪ رﻓﻊ ﻧﻘﺺ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در ﺻﻮرت ﻋﺪم رﻓﻊ ﻧﻘﺺ‪ ،‬دادﮔﺎه‬

‫ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ راي ﺑﺪوي ﺻﺎدره را ﻧﻘﺺ و ﻗﺮار رد دﻋﻮاي ﺑﺪوي را ﺻﺎدر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺻﻮرت ﻧﻘﺺ دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ‪ ،‬دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺿﻤﻦ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﻮاﻗﺺ‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه را ﺟﻬﺖ‬
‫ﺗﮑﻤﯿﻞ ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺑﺪوي ﺑﺮ ﻣﯽ ﮔﺮداﻧﺪ ﺗﺎ اﻗﺪام ﺑﻪ رﻓﻊ ﻧﻘﺺ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪195 ¤‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ راي ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﻋﺪم اﺳﺘﻤﺎع دﻋﻮاي ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ را‬
‫ﺻﺎدر ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:351‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ در راي ﺑﺪوي ﻏﯿﺮ از اﺷﺘﺒﺎﻫﺎﺗﯽ از ﻗﺒﯿﻞ اﻋﺪاد‪ ،‬ارﻗﺎم‪ ،‬ﺳﻬﻮ‬
‫ﻗﻠﻢ‪ ،‬ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻃﺮﻓﯿﻦ و ﯾﺎ از ﻗﻠﻢ اﻓﺘﺎدﮔﯽ در آن ﻗﺴﻤﺖ از ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت‬
‫رﺳﯿﺪه اﺷﮑﺎل دﯾﮕﺮي ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﮑﻨﺪ‬

‫ﺿﻤﻦ اﺻﻼح راي‪،‬‬
‫آن را ﺗﺎﯾﯿﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:352‬‬

‫ﻣﺤﻠﯽ‬ ‫ﻫﺮﮔﺎه دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬دادﮔﺎه ﺑﺪوي را ﻓﺎﻗﺪ ﺻﻼﺣﯿﺖ‬
‫ﯾﺎ ذاﺗﯽ‬
‫ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫﺪ‬ ‫راي را ﻧﻘﺾ‬
‫و ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺻﺎﻟﺢ ارﺳﺎل ﻣﯽدارد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﺑﻨﺪ ‪ 1‬ﻣﺎده ‪ 371‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‪ .‬ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:353‬‬
‫دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻗﺮار ﻣﻮرد ﺷﮑﺎﯾﺖ را ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻣﻮازﯾﻦ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫـﺪ‪ ،‬آن‬
‫را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﭘﺲ از ﻧﻘﺾ‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑـﺮاي رﺳـﯿﺪﮔﯽ ﻣـﺎﻫﻮي ﺑـﻪ دادﮔـﺎه‬

‫ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه ﻗﺮار ﻋﻮدت ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﺑﻨﺪ اﻟﻒ ﻣﺎده ‪ 401‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﮔﺮ دﻟﯿﻞ ﻧﻘﺾ ﻗﺮار‪ ،‬ﻋﺪم ﺻﻼﺣﯿﺖ دادﮔﺎه ﺑﺪوي ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺎده ‪ 352‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺟﻬﺖ‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪196‬‬

‫رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺻﺎﻟﺢ ارﺳﺎل ﻣﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:354‬‬

‫ﻗﺮار ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ ﻣﺤﻞ در دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺗﻮﺳﻂ رﯾﯿﺲ دادﮔﺎه ﯾﺎ ﺑﻪ دﺳﺘﻮر او ﺗﻮﺳﻂ ﯾﮑـﯽ‬
‫از ﻣﺴﺘﺸﺎران ﺷﻌﺒﻪ اﺟﺮا ﻣﯽﺷﻮد و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺤﻞ اﺟﺮاي ﻗﺮار در ﺷﻬﺮ دﯾﮕـﺮ ﻫﻤـﺎن اﺳـﺘﺎن ﺑﺎﺷـﺪ‬
‫دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ اﺟﺮاي ﻗﺮار را از دادﮔﺎه ﻣﺤﻞ درﺧﻮاﺳﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐـﻪ ﻣﺤـﻞ‬
‫اﺟﺮاي ﻗﺮار در ﺣﻮزه ﻗﻀﺎﯾﯽ اﺳﺘﺎن دﯾﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎ اﻋﻄﺎي ﻧﯿﺎﺑﺖ ﻗﻀﺎﯾﯽ ﺑﻪ دادﮔﺎه ﻣﺤﻞ‪ ،‬درﺧﻮاﺳـﺖ‬

‫اﺟﺮاي ﻗﺮار را ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬

‫ﺗﺒﺼﺮه‪:‬‬

‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ ﻣﺒﻨﺎي راي دادﮔﺎه ﻓﻘﻂ‬

‫ﮔﻮاﻫﯽ ﮔﻮاه‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‬

‫ﯾﺎ ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ ﻣﺤﻞ‬

‫ﺗﻮﺳﻂ ﻗﺎﺿﯽ ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي اﻧﺠﺎم ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻣﮕﺮ اﯾﻨﮑﻪ ﮔﺰارش ﻣﻮرد‬
‫وﺛﻮق دادﮔﺎه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:355‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻗﺮار دادﮔﺎه ﺑﺪوي را در ﻣﻮرد رد ﯾﺎ ﻋﺪم اﺳﺘﻤﺎع دﻋﻮا ﺑﻪ ﺟﻬﺖ‬
‫ﯾﺎد ﺷﺪه در ﻗﺮار‪ ،‬ﻣﻮﺟﻪ ﻧﺪاﻧﺪ وﻟﯽ ﺑﻪ ﺟﻬﺎت ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ دﯾﮕﺮ دﻋﻮا را ﻣﺮدود ﯾﺎ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻤﺎع‬

‫ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫﺪ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻗﺮار ﺻﺎدره را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:356‬‬
‫ﻣﻘﺮراﺗﯽ ﮐﻪ در دادرﺳﯽ ﺑﺪوي رﻋﺎﯾﺖ ﻣﯽﺷﻮد در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﯿﺰ ﺟﺎري اﺳﺖ ﻣﮕﺮ اﯾﻦ ﮐﻪ‬

‫ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻗﺎﻧﻮن ﺗﺮﺗﯿﺐ دﯾﮕﺮي ﻣﻘﺮر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻣﮑﺎن ﺗﺒﺎدل ﻟﻮاﯾﺢ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺟﻠﺴﻪ در اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ اﻟﺰاﻣﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪197 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:357‬‬

‫ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا‬ ‫ﻏﯿﺮ از‬

‫ﯾﺎ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ آﻧﺎن‪،‬‬

‫ﮐﺲ دﯾﮕﺮي ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ وارد ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﮕﺮ در ﻣﻮاردي ﮐﻪ‬
‫ﻗﺎﻧﻮن ﻣﻘﺮر ﻣﯽدارد‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬ورود ﺛﺎﻟﺚ و ﺟﻠﺐ ﺛﺎﻟﺚ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ ﻃﺮح دﻋﻮي اﺿﺎﻓﯽ و دﻋﻮي ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ‬
‫ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:358‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ادﻋﺎي ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاه را ﻣﻮﺟﻪ ﺗﺸﺨﯿﺺ دﻫﺪ‪،‬‬
‫راي دادﮔﺎه ﺑﺪوي را ﻧﻘﺾ‬

‫و راي ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺑﺪوي اﻋﺎده‬ ‫رد درﺧﻮاﺳﺖ‬ ‫در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﺑﺎ‬
‫ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬ ‫و ﺗﺎﯾﯿﺪ راي‪،‬‬

‫ﻣﺎده ‪:359‬‬

‫راي دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻏﯿﺮ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪،‬‬

‫ﻣﮕﺮ در ﻣﻮاردي ﮐﻪ راي ﺻﺎدره ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﻔﮑﯿﮏ ﻧﺒﺎﺷﺪ‬
‫ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺷﺨﺎص دﯾﮕﺮ ﻫﻢ ﮐﻪ ﻣﺸﻤﻮل راي ﺑﺪوي ﺑﻮده و‬

‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺴﺮي ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪198‬‬

‫ﻣﺎده‪:360‬‬

‫ﻫﺮﮔﺎه در ﺗﻨﻈﯿﻢ و ﻧﻮﺷﺘﻦ رأي دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺳﻬﻮ ﯾـﺎ اﺷـﺘﺒﺎﻫﯽ رخ دﻫـﺪ ﻫﻤـﺎن دادﮔـﺎه ﺑـﺎ‬
‫رﻋﺎﯾﺖ ﻣﺎده )‪ (309‬آن را اﺻﻼح ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:361‬‬

‫ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﻘﺮر در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺪوي ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺗﻨﻈﯿﻢ دادﻧﺎﻣﻪ‬
‫و اﺑﻼغ آن‬

‫ﻣﺎده ‪:362‬‬

‫ادﻋﺎي ﺟﺪﯾﺪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﺴﻤﻮع ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد وﻟﯽ ﻣﻮارد زﯾﺮ ادﻋﺎي ﺟﺪﯾﺪ‬
‫ﻣﺤﺴﻮب ﻧﻤﯽﺷﻮد‪:‬‬

‫ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ ﻗﯿﻤﺖ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﮐﻪ ﻋﯿﻦ آن‪ ،‬ﻣﻮﺿﻮع راي ﺑﺪوي ﺑﻮده‬ ‫‪-1‬‬

‫و ﯾﺎ ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ ﻋﯿﻦ ﻣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻗﯿﻤﺖ آن در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺪوي ﻣﻮرد ﺣﮑﻢ ﻗﺮار‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬

‫‪ -2‬ادﻋﺎي اﺟﺎره ﺑﻬﺎ و ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ ﺑﻘﯿﻪ اﻗﺴﺎط آن و اﺟﺮتاﻟﻤﺜﻞ و دﯾﻮﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﻮﻋﺪ‬
‫ﭘﺮداﺧﺖ آن در ﺟﺮﯾﺎن رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﺪوي‪ ،‬رﺳﯿﺪه و ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺘﻔﺮﻋﺎت از ﻗﺒﯿﻞ ﺿﺮر و زﯾﺎن‬
‫ﮐﻪ در زﻣﺎن ﺟﺮﯾﺎن دﻋﻮا ﯾﺎ ﺑﻌﺪ از ﺻﺪور راي ﺑﺪوي ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﺗﻌﻠﻖ ﮔﺮﻓﺘﻪ و‬

‫ﻣﻮرد ﺣﮑﻢ واﻗﻊ ﻧﺸﺪه ﯾﺎ ﻣﻮﻋﺪ ﭘﺮداﺧﺖ آن ﺑﻌﺪ از ﺻﺪور راي رﺳﯿﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫‪ -3‬ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻋﻨﻮان ﺧﻮاﺳﺘﻪ از اﺟﺮتاﻟﻤﺴ ‪‬ﻤﯽ ﺑﻪ اﺟﺮتاﻟﻤﺜﻞ ﯾﺎ ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﻗﺪاﻣﺎت ﻓﻮق‪ ،‬ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از ﺧﺘﻢ دادرﺳﯽ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻣﺠﺎز اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻫﺮﭼﻨﺪ ادﻋﺎي ﺟﺪﯾﺪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻣﺴﻤﻮع ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬اﻣﺎ دﻟﯿﻞ ﺟﺪﯾﺪ ﻣﺴﻤﻮع اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪ و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاﺳﺘﻪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪199 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:363‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺧﻮد را ﻣﺴﺘﺮد ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪،‬‬
‫ﻣﺮﺟﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬ﻗﺮار اﺑﻄﺎل دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ را ﺻﺎدر ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬اﺳﺘﺮداد دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺑﺮﺧﻼف اﺳﺘﺮداد دادﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺪوي‪ ،‬ﻣﺤﺪود ﺑﻪ زﻣﺎن ﻧﯿﺴﺖ )ﺗﺎ‬
‫ﻗﺒﻞ از ﺧﺘﻢ دادرﺳﯽ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺠﺎم اﺳﺖ( و در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻗﺮار اﺑﻄﺎل دادﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 107‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺷﺮاﯾﻂ اﺳﺘﺮداد دادﺧﻮاﺳﺖ و دﻋﻮي ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:364‬‬

‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ‬
‫راي دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﻣﺤﮑﻮﻣﯿﺖ ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ‬
‫و ﺧﻮاﻧﺪه ﯾﺎ وﮐﯿﻞ او در ﻫﯿﭻ ﯾﮏ از ﻣﺮاﺣﻞ دادرﺳﯽ ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺒﻮده‬

‫و ﻻﯾﺤﻪ دﻓﺎﻋﯿﻪ و ﯾﺎ اﻋﺘﺮاﺿﯿﻪاي ﻫﻢ ﻧﺪاده ﺑﺎﺷﻨﺪ‬
‫راي دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻇﺮف ﻣﺪت ﺑﯿﺴﺖ )‪ (20‬روز ﭘﺲ از اﺑﻼغ واﻗﻌﯽ ﺑﻪ‬
‫ﻣﺤﮑﻮمﻋﻠﯿﻪ ﯾﺎ وﮐﯿﻞ او ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض و رﺳﯿﺪﮔﯽ در ﻫﻤﺎن دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬

‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬راي ﺻﺎدره ﻗﻄﻌﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﻮق‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﻓﺮﺿﯽ ﮐﻪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ از ﺳﻮي ﯾﮑﯽ از ﻃﺮﻓﯿﻦ اﻗﺪام‬
‫ﺑﻪ ﺟﻠﺐ ﺛﺎﻟﺚ ﺻﻮرت ﮔﯿﺮد و ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﺷﺨﺺ ﺛﺎﻟﺜﯽ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻃﺮﻓﯿﺖ ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮاي اﺻﻠﯽ‬
‫ﯾﺎ ﯾﮑﯽ از آﻧﺎن اﻗﺪام ﺑﻪ ورود ﺛﺎﻟﺚ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﺣﺼﻮل ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﻘﺮر در ﻣﺎده ‪ 303‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‪ .‬ﺻﺪور راي ﻏﯿﺎﺑﯽ‬

‫در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻣﺘﺼﻮر اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:365‬‬
‫آراي ﺻﺎدره در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺟﺰ در ﻣﻮارد ﻣﻘﺮر در ﻣﺎده )‪ (326‬ﻗﻄﻌﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪200‬‬

‫ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ‬

‫ﻓﺼﻞ اول‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ در اﻣﻮر ﻣﺪﻧﯽ‬

‫ﻣﺒﺤﺚ اول‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ و آراي ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم‬

‫ﻣﺎده ‪:366‬‬

‫رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺗﺸﺨﯿﺺ‬

‫ﻣﻮازﯾﻦ ﺷﺮﻋﯽ‬ ‫راي ﻣﻮرد درﺧﻮاﺳﺖ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺑﺎ‬ ‫اﻧﻄﺒﺎق‬
‫و ﻣﻘﺮرات ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‪.‬‬ ‫ﯾﺎ ﻋﺪم اﻧﻄﺒﺎق‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم‪ ،‬رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺷﮑﻠﯽ ﺑﻪ راي اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻣﺎﻫﻮي ﺑﻪ دﻋﻮي‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم‪ ،‬ﻧﻪ روش ﻋﺪوﻟﯽ اﺳﺖ و ﻧﻪ روش اﺻﻼﺣﯽ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ از روش ﻫﺎي ﻓﻮق اﻟﻌﺎده ﺷﮑﺎﯾﺖ از راي‬

‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ داراي اﺛﺮ اﻧﺘﻘﺎﻟﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:367‬‬
‫آراي دادﮔﺎﻫﻬﺎي ﺑﺪوي ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻋﺪم درﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﻗﻄﻌﯿﺖ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم ﺧـﻮاﻫﯽ‬

‫ﻧﯿﺴﺖ ﻣﮕﺮ در ﻣﻮارد زﯾﺮ ‪:‬‬
‫اﻟﻒ ‪ -‬اﺣﮑﺎم ‪:‬‬

‫‪ - 1‬اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ آن ﺑﯿﺶ از ﻣﺒﻠﻎ ﺑﯿﺴﺖ ﻣﯿﻠﯿﻮن)‪ (20/000/000‬رﯾﺎل ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ - 2‬اﺣﮑﺎم راﺟﻊ ﺑﻪ اﺻﻞ ﻧﮑﺎح و ﻓﺴﺦ آن‪ ،‬ﻃﻼق‪ ،‬ﻧﺴﺐ‪ ،‬ﺣﺠﺮ‪ ،‬وﻗﻒ‪ ،‬ﺛﻠﺚ‪ ،‬ﺣﺒﺲ و ﺗﻮﻟﯿﺖ‪.‬‬
‫ب ‪ -‬ﻗﺮارﻫﺎي زﯾﺮ ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻪ اﺻﻞ ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫‪ - 1‬ﻗﺮار اﺑﻄﺎل ﯾﺎ رد دادﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ از دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ - 2‬ﻗﺮار ﺳﻘﻮط دﻋﻮا ﯾﺎ ﻋﺪم اﻫﻠﯿﺖ ﯾﮑﯽ از ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﺮﺧﻼف روﯾﻪ ﻗﻀﺎﯾﯽ‪ ،‬از ﻧﻈﺮ اﺳﺘﺎد دﮐﺘﺮ ﺷﻤﺲ ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آراء ﺻﺎدره از دادﮔﺎهﻫﺎي ﺑﺪوي‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪201 ¤‬‬

‫ﺗﻨﻬﺎ در آن دﺳﺘﻪ از دﻋﺎوي ﻣﺎﻟﯽ اﻣﮑﺎن ﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ آن وﺟﻪ راﯾﺞ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﻗﺮار رد دادﺧﻮاﺳﺘﯽ ﮐﻪ از ﺳﻮي دﻓﺘﺮ دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد )ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻮاد ‪ 54‬و‪ 56‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م( ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم‬

‫ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻇﺮف ‪ 10‬روز در ﻧﺰد ﻗﺎﺿﯽ ﻫﻤﺎن ﺷﻌﺒﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﺮاض اﺳﺖ‪ ) .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻫﻢ ﻧﯿﺴﺖ(‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﺣﺴﺒﯽ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در ﻗﺎﻧﻮن اﻣﻮر ﺣﺴﺒﯽ ﺻﺮاﺣﺘ ًﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم‬

‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ :‬ﺣﮑﻢ ﻋﺰل وﺻﯽ‪ ،‬ﻋﺰل ﻗﯿﻢ‪ ،‬ﺿﻢ اﻣﯿﻦ )ﻣﺎده ‪ 47‬ق‪.‬ا‪.‬ح(‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺛﻠﺚ‪ ،‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺳﻮم اﻣﻮال ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺻﺮف در اﻣﻮر ﺧﯿﺮ و‬

‫ﻋﺎماﻟﻤﻨﻔﻌﻪ وﺻﯿﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:368‬‬
‫آراي دادﮔﺎهﻫﺎي ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ اﺳﺘﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻣﮕﺮ در ﻣﻮارد زﯾﺮ ‪:‬‬

‫اﻟﻒ ‪ -‬اﺣﮑﺎم ‪:‬‬
‫اﺣﮑﺎم راﺟﻊ ﺑﻪ اﺻﻞ ﻧﮑﺎح و ﻓﺴﺦ آن‪ ،‬ﻃﻼق ‪ ،‬ﻧﺴﺐ‪ ،‬ﺣﺠﺮ و وﻗﻒ‪.‬‬
‫ب‪ -‬ﻗﺮارﻫﺎي زﯾﺮ ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻪ اﺻﻞ ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ - 1‬ﻗﺮار اﺑﻄﺎل ﯾﺎ رد دادﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ از دادﮔﺎه ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫‪ - 2‬ﻗﺮار ﺳﻘﻮط دﻋﻮا ﯾﺎ ﻋﺪم اﻫﻠﯿﺖ ﯾﮑﯽ از ﻃﺮﻓﯿﻦ دﻋﻮا‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:369‬‬
‫اﺣﮑﺎم زﯾﺮ اﮔﺮ ﭼﻪ از ﻣﺼﺎدﯾﻖ ﺑﻨﺪﻫﺎي )اﻟﻒ( در دو ﻣﺎده ﻗﺒﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﺣﺴﺐ ﻣـﻮرد ﻗﺎﺑـﻞ رﺳـﯿﺪﮔﯽ‬

‫ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪:‬‬
‫‪ - 1‬اﺣﮑﺎم ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ اﻗﺮار ﻗﺎﻃﻊ دﻋﻮا در دادﮔﺎه‪.‬‬
‫‪ - 2‬اﺣﮑﺎم ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮﯾﻪ ﯾﮏ ﯾﺎ ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﺘﺒـﯽ رأي آﻧﻬـﺎ را‬

‫ﻗﺎﻃﻊ دﻋﻮا ﻗﺮار داده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ - 3‬اﺣﮑﺎم ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﺎﻃﻊ دﻋﻮا ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ - 4‬اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺣﻖ ﻓﺮﺟﺎمﺧﻮاﻫﯽ ﺧﻮد را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن ﺳﺎﻗﻂ ﮐﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ - 5‬اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺿﻤﻦ ﯾﺎ ﺑﻌﺪ از رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ دﻋﺎوي اﺻﻠﯽ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺘﻔﺮﻋﺎت آن ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد‪،‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺣﮑﻢ راﺟﻊ ﺑﻪ اﺻﻞ دﻋﻮا ﻗﺎﺑﻞ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ - 6‬اﺣﮑﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺧﺎص ﻏﯿﺮﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم ﺧﻮاﻫﯽ اﺳﺖ‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪202‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬آراي ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻗﺎﻃﻊ دﻋﻮي‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮﺟﺎم ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺒﺼﺮه ﻣﺎده ‪ 331‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‬
‫ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﺗﺒﺼﺮه ﻣﺎده ‪ 331‬و ﻣﺎده ‪ 333‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص اﺳﺘﺜﻨﺎﺋﺎت ﭘﺮوﻧﺪه ﻫﺎي ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ‬
‫ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪203 ¤‬‬

‫ﻣﺒﺤﺚ دوم‪ :‬ﻣﻮارد ﻧﻘﺾ‬

‫ﻣﺎده‪:370‬‬
‫ﺷﻌﺒﻪ رﺳﯿﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪه ﭘﺲ از رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑـﺎ ﻧﻈـﺮ اﮐﺜﺮﯾـﺖ اﻋﻀـﺎء در اﺑـﺮام ﯾـﺎ ﻧﻘـﺾ رأي ﻓﺮﺟـﺎم‬
‫ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺗﺨﺎذ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ رأي ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻗﺎﻧﻮن و دﻻﯾﻞ ﻣﻮﺟﻮد در ﭘﺮوﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺿﻤﻦ‬

‫اﺑﺮام آن‪ ،‬ﭘﺮوﻧﺪه را ﺑﻪ دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه اﻋﺎده ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ واﻻ ﻃﺒﻖ ﻣﻘﺮرات آﺗﯽ اﻗﺪام ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺎده‪:371‬‬

‫ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮔﺮدد‪:‬‬ ‫در ﻣﻮارد زﯾﺮ ﺣﮑﻢ‬
‫ﯾﺎ ﻗﺮار‬

‫‪ -1‬دادﮔﺎه ﺻﺎدرﮐﻨﻨﺪه راي‪،‬‬

‫ﺻﻼﺣﯿﺖ ذاﺗﯽ ﺑﺮاي رﺳﯿﺪﮔﯽ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع را ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬

‫و در ﻣﻮرد ﻋﺪم رﻋﺎﯾﺖ ﺻﻼﺣﯿﺖ ﻣﺤﻠﯽ‪ ،‬وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن اﯾﺮاد ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﻮازﯾﻦ ﺷﺮﻋﯽ‬ ‫‪ -2‬راي ﺻﺎدره ﺧﻼف‬
‫و ﻣﻘﺮرات ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‬
‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ درﺟﻪاي‬ ‫اﺻﻮل دادرﺳﯽ‬ ‫‪ - 3‬ﻋﺪم رﻋﺎﯾﺖ‬
‫از اﻫﻤﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ راي را از‬ ‫و ﻗﻮاﻋﺪ آﻣﺮه‬

‫اﻋﺘﺒﺎر ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺑﯿﻨﺪازد‪.‬‬ ‫و ﺣﻘﻮق اﺻﺤﺎب دﻋﻮا‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ‬ ‫‪204‬‬

‫ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫‪ -4‬آراء ﻣﻐﺎﯾﺮ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺑﺪون ﺳﺒﺐ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‬
‫در ﯾﮏ ﻣﻮﺿﻮع‬

‫و ﺑﯿﻦ ﻫﻤﺎن اﺻﺤﺎب دﻋﻮا‬

‫ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻧﺎﻗﺺ ﺑﻮده‬ ‫‪-5‬‬
‫و ﯾﺎ ﺑﻪ دﻻﯾﻞ و ﻣﺪاﻓﻌﺎت ﻃﺮﻓﯿﻦ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺧﺼﻮص ﺑﻨﺪ ‪ 1‬ﻣﺎده ﻓﻮق ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 352‬ق‪ .‬آ‪ .‬د‪ .‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬آراي ﻣﻐﺎﯾﺮ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﻧﺪارد ﮐﻪ از ﯾﮏ دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ از دو ﯾﺎ ﭼﻨﺪ‬

‫دادﮔﺎه ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺧﺼﻮص ﺑﻨﺪ ‪ 4‬ﻣﺎده ‪ 371‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺑﻪ ﻣﻮاد ‪ 376‬و ﺑﻨﺪ ‪ 4‬ﻣﺎده ‪ 426‬و ﻣﺎده ‪ 439‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م‪ .‬ﺗﻮﺟﻪ‬

‫ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬در ﺧﺼﻮص ﺑﻨﺪ ‪ 2‬ﻣﺎده ‪ 371‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺑﻪ ﻣﺎده ‪ 372‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:372‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ رأي ﺻﺎدره ﺑﺎ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺣﺎﮐﻢ در زﻣﺎن ﺻﺪور آن ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﻘﺾ ﻧﻤﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:373‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻔﺎد رأي ﺻﺎدره ﺑﺎ ﯾﮑﯽ از ﻣﻮاد ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻟﮑﻦ اﺳﺒﺎب ﺗـﻮﺟﯿﻬﯽ آن ﺑـﺎ‬

‫ﻣﺎدهاي ﮐﻪ داراي ﻣﻌﻨﺎي دﯾﮕﺮي اﺳﺖ ﺗﻄﺒﯿﻖ ﺷﺪه‪ ،‬رأي ﯾﺎد ﺷﺪه ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:374‬‬
‫در ﻣﻮاردي ﮐﻪ دﻋﻮا ﻧﺎﺷﯽ از ﻗﺮارداد ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﻣﻔﺎد ﺻﺮﯾﺢ ﺳﻨﺪ ﯾـﺎ ﻗـﺎﻧﻮن ﯾـﺎ آﯾـﯿﻦ ﻧﺎﻣـﻪ‬
‫ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﻗﺮارداد ﻣﻌﻨﺎي دﯾﮕﺮي ﻏﯿﺮ از ﻣﻌﻨﺎي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ دادﮔﺎه ﺻـﺎدرﮐﻨﻨﺪه رأي داده ﺷـﻮد‪،‬‬

‫رأي ﺻﺎدره در آن ﺧﺼﻮص ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫آﺳﺎن ﺧﻮان ﻗﺎﻧﻮن آﯾﯿﻦ دادرﺳﯽ ﻣﺪﻧﯽ ‪205 ¤‬‬

‫ﻣﺎده ‪:375‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﺪم ﺻﺤﺖ ﻣﺪارك‪ ،‬اﺳﻨﺎد و ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎي ﻣﺒﻨﺎي رأي ﮐﻪ ﻃﺮﻓﯿﻦ در ﺟﺮﯾﺎن دادرﺳﯽ اراﯾـﻪ‬
‫ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد‪ ،‬رأي ﺻﺎدره ﻧﻘﺾ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:376‬‬

‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻣﻮﺿﻮع ﯾﮏ دﻋﻮا آراي ﻣﻐﺎﯾﺮي ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‬

‫ﻃﺮﻓﯿﻦ‬ ‫ﺑﺪون اﯾﻦ ﮐﻪ‬

‫ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‬

‫و ﯾﺎ ﺻﻮرت اﺧﺘﻼف‬

‫ﺗﺠﺪﯾﺪﻧﻈﺮ‬ ‫و ﯾﺎ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ‬
‫ﯾﺎ اﻋﺎده دادرﺳﯽ‬
‫راي دادﮔﺎه ﻧﻘﺾ ﺷﻮد‪،‬‬

‫راي ﻣﻮﺧﺮ ﺑﯽ اﻋﺘﺒﺎر ﺑﻮده‬
‫و ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ذي ﻧﻔﻊ ﺑﯽ اﻋﺘﺒﺎري آن اﻋﻼم ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ راي اول در ﺻﻮرت ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻧﻘﺾ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬اﻋﻢ از اﯾﻨﮑﻪ آراي‬
‫ﯾﺎد ﺷﺪه از‬

‫ﺻﺎدر ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﯾﮏ دادﮔﺎه‬
‫ﯾﺎ دادﮔﺎهﻫﺎي ﻣﺘﻌﺪد‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﺑﻨﺪ ‪ 4‬ﻣﺎده ‪ 371‬و ﺑﻨﺪ ‪ 4‬ﻣﺎده ‪ 426‬و ﻣﺎده ‪ 439‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬

‫ﻣﺎده ‪:377‬‬
‫در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﯾﮑﯽ از ﻣﻮﺟﺒﺎت ﻧﻘـﺾ‪ ،‬رأي ﻣـﻮرد ﺗﻘﺎﺿـﺎي ﻓﺮﺟـﺎم ﻧﻘـﺾ ﻣـﯽﺷـﻮد اﮔـﺮ ﭼـﻪ‬

‫ﻓﺮﺟﺎمﺧﻮاه ﺑﻪ آن ﺟﻬﺖ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﻧﻘﺾ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﻧﮑﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻧﮑﺘﻪ‪ :‬ﺑﻪ ﻣﻮاد ‪ 348‬و ‪ 436‬ق‪.‬آ‪.‬د‪.‬م در ﺧﺼﻮص ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﯽ و اﻋﺎده دادرﺳﯽ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﻮد‪.‬‬