แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ 2564

33

3. ผลการประเมินคุณภาพภายนอกรอบส่ี
โรงเรยี นสรรพวิทยาคม รับการประเมินประเมินคุณภาพภายนอกรอบสาม จากสำนักงานรบั รอง

มาตรฐานและประเมนิ คณุ ภาพการศึกษา (สมศ.) เมื่อวนั ที่ 6 และ 9 ธนั วาคม พ.ศ.2562 มีผลการประเมนิ ดงั น้ี

34

35

36

2. ระบุวิธีการพฒั นา/ผลท่เี กิดจากการพฒั นา ขอ้ มูล หลักฐาน เอกสารเชงิ ประจักษ์ ทีส่ นับสนุนผลการ
ประเมินตนเองรายมาตรฐาน

2.1 วธิ ีการพัฒนา/ผลทเ่ี กดิ จากการพัฒนา
ด้านการพัฒนาคุณภาพผู้เรียน โรงเรียนสรรพวิทยาคมได้จัดกระบวนการพัฒนาผู้เรียนด้วยวิธีการ

ที่หลากหลาย จัดการเรียนรู้ให้เป็นไปตามศักยภาพของผู้เรียนเป็นไปตามมาตรฐานและตัวชี้วัดของหลักสูตร
มีการออกแบบการจัดการเรียนรู้ที่เหมาะสมโดยเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ส่งเสริมให้ผู้เรียนสามารถแสดงออก
ทางด้านสมรรถนะสำคัญ ทักษะต่าง ๆ ทั้งในและนอกห้องเรียน เช่น การจัดกิจกรรมการเรียนการสอนโดยใช้
โครงงาน บูรณาการกบั เศรษฐกิจพอเพียง เรียนรู้จากประสบการณต์ รงหรือจากสถานการณ์ตา่ ง ๆ สง่ เสริมการ
เปิดห้องเรียนพิเศษที่เพิ่มคุณภาพทางการศึกษา ได้แก่ ห้องเรียนพิเศษวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ตามแนวทาง
ของสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มีการพัฒนาหลักสูตรที่เป็นทางเลือกให้นักเรียนอย่าง
หลากหลาย ตามความต้องการ ความสนใจ และความถนดั ของนกั เรียน ทัง้ ในดา้ นวิชาการและวชิ าชีพ โดยบรู ณา
การเข้ากับทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ ทั้งนี้ เพื่อรองรับรองรับการส่งเสริมและพัฒนาในเขตเศรษฐกิจพิเศษ นักเรียน
สามารถสื่อสารได้อย่างน้อย 2 ภาษา โดยเน้นภาษาอังกฤษซึ่งเป็นภาษากลางและภาษาอาเซียน คุณครูทุกกลุ่ม
สาระการเรียนรู้มีเครื่องมือวัดและประเมินผลที่สอดคล้องกับตัวชี้วัดหรือผลการเรียนรู้ โดยใช้วิธีการประเมินที่
หลากหลาย มีการรายงานผลการเรียนให้ผู้ปกครองและผู้เกี่ยวข้อทราบทุกภาคเรียน ทำหน้าที่เป็นครูที่ปรึกษา
และพ่อครู แมค่ รู ให้คำปรึกษา จนจบชว่ งชั้น โดยไดจ้ ัดระบบการดแู ลช่วยเหลอื นกั เรยี นอย่างเต็มรปู แบบ ในดา้ น
การส่งเสริมคณุ ธรรม จริยธรรมและคา่ นยิ มอันพึงประสงค์ ให้นักเรียนได้ประพฤติ ปฏิบัติตามคุณลักษณะอันพงึ
ประสงค์ โดยมีโครงการพัฒนาส่งเสริมคณุ ธรรม จริยธรรม และกิจกรรมวันสำคัญทางพุทธศาสนาและประเพณี
ของท้องถิ่นร่วมกับชมุ ชน กิจกรรมประกวดมารยาทไทย มีสมุดบันทึกความดีสำหรบั นกั เรียนทุกคน ส่งเสริมให้
นักเรียนทำความดีมีน้ำใจ เสริมสร้างวินัยและประชาธิปไตยในโรงเรียน นักเรียนมีส่วนร่วมบำเพ็ญประโยชน์ต่อ
สว่ นรวม ทงั้ ในและนอกสถานศึกษา

ด้านการบริหารจัดการ โรงเรียนสรรพวิทยาคมจัดการบริหารคุณภาพด้วยวงจรคุณภาพในทุกระดับ
การจัดกิจกรรม /โครงการต่าง ๆ ตอบสนองต่อนโยบายของหน่วยงานต้นสังกัด และมุ่งเน้นการมีส่วนร่วมของผู้มี
ส่วนเกี่ยวข้อง จัดการวิเคราะห์องค์กรโดยใช้ SWOT Analysis มีการประชุมร่วมกัน ระหว่างผู้บริหารโรงเรียน
คณะครูและบุคลากรทางการศึกษา คณะกรรมการสถานศึกษา ตัวแทนผู้ปกครองนักเรียน ตัวแทนชุมชน และ
คณะกรรมการนักเรียน ดำเนินงานพัฒนาวิชาการที่เน้นคุณภาพผู้เรียนรอบด้านตามหลักสูตรสถานศึกษาและ
ทกุ กล่มุ เปา้ หมายพฒั นาครแู ละบคุ ลากรใหม้ คี วามเช่ียวชาญทางวชิ าชีพ จดั สภาพแวดล้อมทางกายภาพและสังคม
ที่เอื้อต่อการจัดการเรียนรู้อย่างมีคุณภาพ จัดระบบเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อสนับสนุนการบริหารจัดการและ
การจัดการเรียนรู้ รวมทั้งการวิเคราะห์ปัญหาองค์กรที่จะขับเคลื่อนทุกครั้ง เพื่อปรับให้สอดคล้องกับนโยบาย
สถานการณ์ที่เปลยี่ นแปลงไป มีการนำผลสรปุ จากขอ้ คิดเหน็ มาพัฒนาปรับปรุงอย่างต่อเนือ่ ง

ด้านกระบวนการจัดการเรียนรู้ โรงเรียนได้ดำเนินการส่งเสริมให้ครูจัดการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียน
เปน็ สำคัญ โดยการดำเนินงาน/กิจกรรมอย่างหลากหลาย ปรบั การเรียนการสอนตามแนวการจัดทักษะการเรียนรู้
ในศตวรรษที่ 21 ทีเ่ น้นสมรรถนะทางสาขาวชิ าชพี แกผ่ ู้เรียนในอนาคต โดยเปดิ รายวชิ าเพิ่มเตมิ อาชพี หลากหลาย
ให้นักเรียนเลอื กเรยี น ทั้งภาคทฤษฎี ภาคปฏิบตั ิ และฝึกทักษะกระบวนการทำงานอาชีพ และได้เรียนวชิ าเพิ่มเติม

37

อาชีพ ลักษณะ Shopping course และ Block course รวมถึงมีห้องเรียนพิเศษเฉพาะให้เลือกเรียน มีการบูร
ณาการภาระงาน ชิ้นงาน โดยทุกระดับชั้นจัดทำหน่วยบูรณาการอาเซียน เศรษฐกิจพอเพียง ปรับโครงสร้าง
รายวชิ า หน่วยการเรียนรู้ลดเวลาเรยี น เพิ่มเวลารู้ สัดส่วนคะแนนแต่ละหน่วย กำหนดคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์ที่
สอดคลอ้ งกบั หน่วยการเรยี นรู้ สนบั สนุนให้ครูจัดการเรียนการสอนที่สรา้ งโอกาสใหน้ ักเรยี นทุกคนมีส่วนรว่ ม ได้ลง
มือปฏบิ ตั ิจรงิ จนสรุปความรู้ไดด้ ว้ ยตนเอง จดั การเรยี นการสอนที่เน้นทักษะการคิด เช่น จดั การเรียนรู้ด้วยโครงงาน
ครูมีการมอบหมายหน้าที่ให้นักเรียนจัดป้ายนิเทศ และบรรยากาศตามสถานที่ต่าง ๆทั้งภายในห้องเรียนและนอก
ห้องเรียน ครูใช้สื่อการเรียนการสอน นวัตกรรมและเทคโนโลยี ภูมิปัญญาท้องถิ่น มีการประเมินคุณภาพและ
ประสิทธิภาพของสื่อการสอนที่ใช้ ครูทุกคนจัดทำวิจัยในชั้นเรียน ปีการศึกษาละ ๑ เรื่อง มีเครื่องมือวัดและ
ประเมนิ ผลทีส่ อดคลอ้ งกับตวั ชี้วัดหรือผลการเรียนรู้ โดยใชว้ ิธีการประเมินท่ีหลากหลาย มีการรายงานผลการเรียน
ให้ผู้ปกครองและผู้เกี่ยวข้องทราบทุกภาคเรยี น นอกจากนั้นยังทำหน้าที่เปน็ ครูท่ีปรึกษา และพ่อครู แม่ครู ที่ต้อง
ดูแลนักเรียน ให้คำปรึกษาจนจบช่วงชั้น โดยได้จัดระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนอย่างเต็มรูปแบบ

2.2 ขอ้ มลู หลกั ฐาน เอกสารเชงิ ประจกั ษ์ ทีส่ นับสนุนผลการประเมนิ ตนเอง
2.2.1 ด้านคุณภาพผเู้ รยี น
1. ผลการทดสอบทางการศึกษาระดบั ชาติข้ันพื้นฐาน (O-NET) ชนั้ มัธยมศกึ ษาปีท่ี 3
ปกี ารศกึ ษา 2562 มีคา่ เฉล่ยี ระดับโรงเรยี นทุกรายวิชา สงู กวา่ ระดับจงั หวดั ระดบั เขตพื้นที่
ระดับ สพฐ. และระดับประเทศ
2. ผลการทดสอบทางการศกึ ษาระดับชาตขิ น้ั พ้นื ฐาน (O-NET) ชนั้ มัธยมศกึ ษาปที ี่ 6
ปีการศึกษา 2562 มคี า่ เฉล่ียระดับโรงเรียนทุกรายวิชา สงู กว่า ระดบั จังหวัด ระดบั เขตพื้นท่ี
ระดับ สพฐ. และระดบั ประเทศ
3. ผลสมั ฤทธิท์ างการเรยี น ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2561 ระดับช้นั มธั ยมศึกษาปีท่ี 1-6
ผลสัมฤทธ์ิทางการเรยี นระดบั 3 ขน้ึ ไปทุกรายวชิ าเฉลย่ี ร้อยละ 77.32
4. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรยี น ภาคเรยี นที่ 2 ปีการศึกษา 2561 ระดบั ช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ 1-6
ผลสมั ฤทธิท์ างการเรียนระดบั 3 ข้นึ ไปทุกรายวชิ าเฉล่ยี รอ้ ยละ 77.89
5. ถว้ ยรางวัลชนะเลิศ 3 เหรียญทอง 2 เหรยี ญเงนิ และรางวลั Performance Award ในแขง่ ขัน
หนุ่ ยนตน์ านาชาติ World Robot Games 2019 ณ ประเทศไทย
6. รางวัลชนะเลิศ ระดบั ประเทศ ในการประกวดสนุ ทรพจน์ ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย
จดั โดยสำนกั งานเลขาธกิ ารวุฒสิ ภารว่ มกับมูลนธิ ิคอนราดอาเดนาวร์
7. โล่รางวัล คะแนนยอดเยีย่ มอันดับที่ 1 ระดับประเทศ โครงการทดสอบวัดความรู้ General
Aptitude Test (GAT)
8. โล่รางวัล คะแนนยอดเย่ียมอันดับท่ี 1 ระดบั ประเทศ โครงการทดสอบวดั ความรู้ General
English Proficiency Test
9. ผ่านการสอบคัดเลอื กไดเ้ ป็นผู้แทนศูนยโ์ ครงการสง่ เสรมิ โอลิมปิกวิชาการและพฒั นามาตรฐาน
วิทยาศาสตร์ คณติ ศาสตร์ศึกษา (สอวน.) มหาวิทยาลยั นเรศวร ประจำปกี ารศกึ ษา 2562
เพือ่ เป็นตัวแทนร่วมแข่งขนั ในระดับประเทศ (ค่าย 3 )

38

10. ผา่ นการสอบคัดเลอื กโครงการส่งเสริมโอลิมปิกวชิ าการและพฒั นามาตรฐานวิทยาศาสตร์
คณิตศาสตร์ศกึ ษา (สอวน.) ค่าย 1 เพือ่ เข้าฝึกอบรม ค่าย 2 ประจำปกี ารศึกษา 2562
จำนวน 7 คน

11. ชนะเลิศ การแข่งขนั ศิลปหัตถกรรมนกั เรียน ครั้งที่ ๖๙ ระดับชาติ (ภาคเหนอื )
12. ผลการแขง่ ขนั ศิลปหตั ถกรรมนักเรยี น ครั้งท่ี ๖๙ ระดับชาติ (ภาคเหนือ) แข่งขนั

จำนวน 59 รายการ ไดเ้ หรียญทอง 24 รายการ เหรียญเงิน 23 รายการ
เหรยี ญทองแดง 8 รายการ และเข้ารว่ ม 4 รายการ
13. ชนะเลศิ การประกวดบรรยายธรรม ระดบั ภาคคณะสงฆ์ ภาค 5 จัดโดยกรมการศาสนา

2.2.2 ดา้ นบรหิ ารจดั การ ได้รบั รางวลั ตา่ ง ๆ ดงั นี้
1. สถานศกึ ษารางวลั พระราชทาน โรงเรยี นมัธยมศกึ ษาขนาดใหญ่ ปีการศึกษา 2561
จากกระทรวงศึกษาธกิ าร
2. รางวลั “สถานศึกษาปลอดภยั ” ดเี ดน่ จากกระทรวงแรงงาน
3. รางวลั ดเี ด่น ดา้ นการนำเสนอนทิ รรศการ เวทีศักยภาพโรงเรยี นมาตรฐานสากล ระดบั ชาติ
(World-Class Standard School Symposium) ครั้งท่ี 3 ภาคเหนอื จากสำนักงาน
คณะกรรมการการศกึ ษาข้ันพื้นฐาน
4. รางวัลโรงเรยี นปลอดขยะดีเด่น (Zero Waste School) จากสำนักงานเขตพืน้ ทกี่ ารศึกษา
มธั ยมศึกษา เขต 38
5. รางวลั ดเี ด่น “ด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน” ในการทดสอบทางการศกึ ษาระดับชาติข้ัน
พน้ื ฐาน (O-NET) ช้นั มัธยมศึกษาปที ่ี 3 ปีการศึกษา 2561 ประเภทโรงเรยี น “ขนาดใหญ่
พเิ ศษ” ระดบั เขตพืน้ ที่การศกึ ษา
6. รางวัลดีเดน่ “ดา้ นการพัฒนาผลสมั ฤทธ์ิทางการเรียน” ระหว่างปีการศึกษา 2560 – 2561
ในการทดสอบทางการศึกษาระดับชาตขิ ัน้ พนื้ ฐาน (O-NET) ช้นั มัธยมศกึ ษาปีที่ 3
ปกี ารศึกษา 2561 ประเภทโรงเรียน “ขนาดใหญ่พิเศษ” ระดบั เขตพน้ื ท่กี ารศึกษา
7. รางวัลส่งเสรมิ สุขภาพ ระดบั ทอง ปีการศึกษา 2562 จากสำนกั งานสาธารณสุขอำเภอแม่สอด
8. รบั การประเมินคุณภาพการศึกษาภายนอกรอบสี่ จากสำนักงานคณะกรรมการรับรอง
มาตรฐานและประเมนิ คุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน)
9. ครผู ่านการประเมินเพอ่ื ขอมีและเล่ือนวิทยฐานะ จำนวน 10 คน
10. นายวินยั หาญพรม ครู คศ.3 ได้รับรางวัลเชดิ ชูเกียรติ "ครูดใี นดวงใจ" จากสำนักงาน
คณะกรรมการการศกึ ษาข้นั พ้ืนฐาน
11. นายพันตรี สขี าว ครู คศ.2 ได้รับการคดั เลือกจากสมาคมฟุลไบรท์ (Fulbright Association)
ประเทศสหรัฐอเมริกา ให้ไดร้ ับทุนฟุลไบร์ท "2019-20 Fulbright Teaching Excellence
and Achievement Program (Fulbright TEA)" และจะเดินทางไปอบรม ณ ประเทศ
สหรฐั อเมรกิ า ชว่ งระหวา่ งเดือน กนั ยายน-ตุลาคม 2563 โดยผา่ นการคัดเลือกจำนวน 167
คน จากบุคลากรดา้ นการศึกษาทว่ั โลก กวา่ 3,000 คน

39

12. รางวลั ผมู้ สี ว่ นร่วมในการพฒั นาคุณภาพและมาตรฐานการศึกษาจนประสบผลสำเรจ็ ใหไ้ ด้รับ
สถานศึกษารางวลั พระราชทาน โรงเรยี นมธั ยมศึกษาขนาดใหญ่ ปีการศึกษา 2561
รวมจำนวน 180 คน คิดเป็นร้อยละ 100

2.2.3 ด้านการจัดการเรยี นการสอน
ครูมกี ารจัดกระบวนการเรยี นการสอนที่เนน้ ผเู้ รยี นเป็นสำคัญ สง่ ผลต่อการพฒั นาคุณภาพผเู้ รียน

และพฒั นาตนเอง ดังน้ี
1. นายธาราวฒุ ิ สุวรรณใจ ครูผชู้ ว่ ย ไดร้ บั รางวัลผู้ส่งเสรมิ สนับสนนุ นักเรยี นในการแข่งขัน
กลา่ วสนุ ทรพจน์ระดบั ประเทศ
2. รางวลั ชนะเลิศ ครูผูฝ้ ึกสอน การแข่งขันศลิ ปหตั ถกรรมนักเรียน ระดบั ชาติ (ภาคเหนอื )
ครง้ั ที่ 69 จำนวน 6 คน
3. รางวลั ครผู ฝู้ ึกสอน การแข่งขันศลิ ปหตั ถกรรมนักเรียน ระดับชาติ (ภาคเหนือ) ครงั้ ท่ี 69
ได้รบั รางวลั เหรียญทอง 24 รายการ เหรียญเงิน 23 รายการ และเหรยี ญทองแดง 8 รายการ
เข้ารว่ ม 4 รายการ รวมจำนวน 65 คน
4. นายประเสรฐิ ศกั ดิ์ วาดเอ้ยวงศ์ ไดร้ บั รางวลั ครผู ฝู้ กึ สอนดีเด่น ด้านการบรรยายธรรมนักเรียน
การประกวดบรรยายธรรม ระดับภาคคณะสงฆ์ ภาค 5
5. นางพชั ราภรณ์ ศรดี าเดช ครู คศ.3 ได้รบั รางวัลครูดีไม่มีอบายมขุ ระดับสำนักงาน
คณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พ้ืนฐาน
6. นายศกั ด์ินรนิ ทร์ สุกันทา ครู คศ.3 ได้รบั รางวลั ครดู ีไม่มีอบายมขุ ระดับสำนักงาน
คณะกรรมการการศกึ ษาขัน้ พื้นฐาน
7. รางวัลครูผู้ฝกึ สอน การแขง่ ขันศลิ ปหตั ถกรรมนักเรยี น ระดับเขตพ้ืนท่ี ครงั้ ที่ 69
ได้รบั รางวัล เหรียญทอง 130 รายการ เหรียญเงนิ 10 รายการ และเหรยี ญทองแดง
5 รายการ รวมจำนวน 120 คน

3. ระบจุ ุดเด่น จดุ ทคี่ วรพัฒนา แผนพัฒนาคณุ ภาพเพอ่ื ยกระดับให้สงู ขึ้น
จดุ เดน่ จดุ ทคี่ วรพัฒนา

ด้านคุณภาพผเู้ รียน 1. การสง่ เสรมิ ให้ผู้เรียนได้รับการฝกึ ฝนดา้ นการคิด
1. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนที่มคี ่าเฉลย่ี สูงกว่า ค่าเฉลีย่ วเิ คราะหค์ ิดอย่างมวี จิ ารณญาณและคิดสร้างสรรค์

ระดับจังหวดั ระดบั เขตพน้ื ที่ และระดับประเทศ 2. สง่ เสรมิ การจดั กิจกรรมการเรียนรู้ของผเู้ รียนในสาระ
2. ด้านความสามารถและทกั ษะทางดา้ นวิชาการ ศลิ ปะ การเรยี นรู้ทม่ี ผี ลสมั ฤทธ์ิทางการเรียนและการ
ทดสอบระดับชาติอยู่ในระดับปรบั ปรงุ ถึงพอใช้
ดนตรี ได้รบั รางวลั จากการแข่งขนั ศิลปหตั ถกรรม เป็น จัดกิจกรรมโดยคำนึงถึงศักยภาพการเรยี นรู้ของ
ตวั แทนของเขตพืน้ ที่ในการเข้าแข่งขนั ในระดับชาติ ผู้เรยี นทแ่ี ตกต่างกัน
(ภาคเหนือ)
3. ดา้ นคณุ ธรรม จริยธรรมไดร้ บั คำชมเชยและรางวลั
เกียรติบัตรมจี ำนวนเพมิ่ มากข้ึน

40

จดุ เดน่ จุดทค่ี วรพัฒนา
4. รว่ มกจิ กรรมท่สี ง่ เสริมทักษะการเรียนร้ขู องผูเ้ รยี น มี
1. การเสรมิ สร้างความเข้มแขง็ ของบุคลากร
แนวทางในการเลือก ตดั สินใจดา้ นการศึกษาต่อและ ท้งั ในดา้ นวิชาการและ จรรยาบรรณวชิ าชีพ
อาชีพได้ ตามความถนัดและความสนใจ
ด้านกระบวนการบริหารและการจัดการ 2. การพัฒนาสารสนเทศอย่างเปน็ ระบบและเป็น
1. ผบู้ รหิ ารมวี สิ ัยทศั น์ และมีความสามารถ ปัจจุบัน
ทำให้บริหารการจัดการดา้ นต่าง ๆ มปี ระสทิ ธภิ าพ
2. การนำเทคโนโลยีที่ทันสมัยมาใช้ในการบรหิ ารจัดการ 3. การสร้างเครอื ขา่ ยความรว่ มมอื กบั ผมู้ ีส่วนเก่ียวข้อง
ทำให้การดำเนินงานมีประสิทธภิ าพ ทำให้ผู้รับบริการมี ในการจัดการศึกษาของโรงเรยี นให้มีความเขม้ แข็ง มี
ความพึงพอใจ สว่ นรว่ มรบั ผดิ ชอบต่อผลการจัดการศึกษา และการ
3. ผู้บริหารสง่ เสริม พัฒนาครูและบุคลากรให้มคี วามรู้ ขับเคล่ือนคุณภาพการจัดการศกึ ษา
ความสามารถ คุณธรรม จรยิ ธรรม มกี ารพัฒนาตนเอง
สง่ ผลใหป้ ฏิบัตหิ น้าที่อยา่ งเต็มศกั ยภาพ จดุ ที่ควรพฒั นา
4. มรี ะบบการประกนั คณุ ภาพการศึกษาทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพ
5. ชุมชนมสี ว่ นรว่ มการจดั การศึกษา คณะกรรมการ จดั การเรยี นการสอนด้วยวิธีการทห่ี ลากหลาย
สถานศกึ ษา ผู้ปกครอง ชมุ ชน ปฏิบตั งิ านตามบทบาท สอดคลอ้ งกับมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวช้วี ดั ตามหลกั สตู ร
หน้าทอี่ ยา่ งมีประสิทธภิ าพและเกิดประสิทธิผล การศึกษาข้ันพืน้ ฐานและฝึกใหน้ กั เรยี นได้คิด วิเคราะห์
คน้ คว้าหาความรู้จากแหลง่ เรียนรู้ ส่อื เทคโนโลยีใหม้ าก
จดุ เด่น ขึน้ และพฒั นาสื่อ แหล่งเรยี นรู้ จดั เตรียม
ด้านกระบวนการจดั การเรยี นการสอนที่เนน้ ผเู้ รยี นเปน็ ห้องปฏิบตั กิ ารให้อยใู่ นสภาพดแี ละพร้อมใช้งานเสมอ
สำคัญ
1. ครพู ัฒนาตนเองอยเู่ สมอ มคี วามตั้งใจ ม่งุ ม่ัน ในการ

ปฏบิ ัตหิ นา้ ทอ่ี ยา่ งเตม็ เวลาและความสามารถ
2. ครจู ัดกจิ กรรมให้ผเู้ รียนแสวงหาความรูจ้ ากส่อื

เทคโนโลยดี ้วยตนเองอย่างต่อเน่ือง
3. ครูใหผ้ เู้ รียนมีส่วนร่วมในการจดั บรรยากาศ

สภาพแวดลอ้ มทเี่ อื้อต่อการเรียนรู้
4. ครูจัดกจิ กรรมใหผ้ ูเ้ รยี นเรียนรู้จากการคิดได้ปฏบิ ตั จิ รงิ

ดว้ ยวธิ กี ารและแหลง่ เรยี นรู้ที่หลากหลาย

41

แผนพฒั นาคุณภาพเพือ่ ยกระดับใหส้ ูงขึ้น
1. ด้านคุณภาพผ้เู รยี น การยกระดบั ผลสมั ฤทธิ์ทางการเรียนและผลการทดสอบระดับชาติ โดยจดั ทำบนั ทึก

ข้อตกลง และกำกับ ติดตามผลการพฒั นา
2. ด้านกระบวนการบรหิ ารและการจดั การ การพฒั นาบคุ ลากรในด้านวิชาการและวชิ าชพี โดยจัดทำ

แผนพัฒนาบุคลากร และการนเิ ทศกำกับติดตามโดยใชก้ ระบวนการ PLC
3. ด้านกระบวนการจัดการเรียนการสอนทีเ่ น้นผูเ้ รียนเป็นสำคัญ การบูรณาการการจดั กจิ กรรมการเรียนรู้

เพ่ือพฒั นาความสามารถและทกั ษะ นักเรียนในศตวรรษท่ี 21 ผ่านกระบวนการสร้างนวัตกรรม
กระบวนการสะเต็มศึกษา

42

ผลงานดเี ด่น

ด้านสถานศึกษา
ด้านครู
ดา้ นนกั เรียน

43

ผลงานลำ้ เลิศ เชิดชูสรรพวทิ ยาคม ปกี ารศึกษา 2562

ผลงานเดน่ ด้านการพฒั นาสถานศกึ ษา
1. สถานศกึ ษารางวลั พระราชทาน โรงเรยี นมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ ปีการศึกษา 2561
จากกระทรวงศึกษาธกิ าร
2. รางวัล “สถานศกึ ษาปลอดภยั ” ดีเดน่ จากกระทรวงแรงงาน
3. รางวลั ดีเดน่ ดา้ นการนำเสนอนิทรรศการ เวทีศักยภาพโรงเรยี นมาตรฐานสากล ระดับชาติ
(World-Class Standard School Symposium) ครงั้ ท่ี 3 ภาคเหนอื จากสำนกั งาน
คณะกรรมการการศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน
4. รางวลั โรงเรียนปลอดขยะดเี ด่น (Zero Waste School) จากสำนักงานเขตพ้ืนท่ีการศึกษา
มธั ยมศึกษาเขต 38
5. รางวลั ดีเดน่ “ด้านผลสมั ฤทธิ์ทางการเรียน” ในการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติขั้นพื้นฐาน
( O-NET ) ชน้ั มธั ยมศึกษาปีที่ 3 ปีการศกึ ษา 2561 ประเภทโรงเรียน “ขนาดใหญ่พเิ ศษ”
ระดบั เขตพนื้ ที่การศึกษา
6. รางวลั ดเี ดน่ “ดา้ นการพัฒนาผลสัมฤทธิท์ างการเรียน” ระหว่างปกี ารศึกษา 2560 – 2561 ใน
การทดสอบทางการศึกษาระดับชาติขัน้ พืน้ ฐาน ( O-NET) ช้ันมธั ยมศกึ ษาปีท่ี 3 ปีการศึกษา
2561 ประเภทโรงเรียน “ขนาดใหญพ่ เิ ศษ” ระดบั เขตพน้ื ท่ีการศึกษา
7. รางวลั สง่ เสรมิ สุขภาพ ระดบั ทอง ปกี ารศกึ ษา 2562 จากสำนักงานสาธารณสขุ อำเภอแม่สอด
8. รบั การประเมินคณุ ภาพการศึกษาภายนอกรอบสี่ จากสำนักงานคณะกรรมการรบั รองมาตรฐาน
และประเมนิ คุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน)

44

ผลงานดีเดน่ ด้านสถานศกึ ษา

สถานศกึ ษารางวัลพระราชทาน โรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่
ปีการศึกษา 2561 จากกระทรวงศึกษาธิการ

45

ผลงานดีเด่นด้านสถานศกึ ษา

รางวัล “สถานศึกษาปลอดภยั ” ดเี ด่น จากกระทรวงแรงงาน

46

ผลงานดีเดน่ ดา้ นสถานศกึ ษา

รางวัลดเี ด่น ดา้ นการนำเสนอนทิ รรศการ เวทีศักยภาพโรงเรยี นมาตรฐานสากล
ระดบั ชาติ (World-Class Standard School Symposium) ครง้ั ท่ี 3
ภาคเหนอื จากสำนักงานคณะกรรมการการศกึ ษาข้นั พ้นื ฐาน

47

ผลงานดเี ด่นดา้ นสถานศกึ ษา

โล่เกยี รตคิ ุณ โรงเรยี นปลอดขยะดเี ด่น (Zero Waste School)
จากสำนกั งานเขตพืน้ ที่การศึกษามธั ยมศึกษา เขต 38

48

ผลงานดเี ด่นดา้ นสถานศกึ ษา

49

ผลงานดเี ด่นดา้ นสถานศกึ ษา

รางวัลสง่ เสริมสขุ ภาพ ระดับทอง ปกี ารศึกษา 2562
จากสำนกั งานสาธารณสุขอำเภอแม่สอด

50

ผลงานดีเด่นด้านสถานศกึ ษา

รบั การประเมินคุณภาพการศึกษาภายนอกรอบส่ี จากสำนักงาน
คณะกรรมการรบั รองมาตรฐาน

และประเมนิ คุณภาพการศกึ ษา (องค์การมหาชน)

51

ผลงานล้ำเลิศ เชดิ ชูสรรพวทิ ยาคม ปกี ารศึกษา ๒๕๖๒

ผลงานเด่นดา้ นการพัฒนาครแู ละบคุ ลากร

1. นายวนิ ยั หาญพรม ครู คศ.3 ไดร้ ับรางวลั เชิดชูเกยี รติ "ครูดีในดวงใจ" จากสำนักงานคณะกรรมการ
การศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน

2. นายธาราวุฒิ สุวรรณใจ ครผู ชู้ ว่ ย ได้รับรางวลั ผูส้ ง่ เสริม สนับสนุนนกั เรียนในการแข่งขัน
กล่าวสุนทรพจน์ ระดบั ประเทศ

3. นายพันตรี สขี าว ครู คศ.2 ได้รบั การคัดเลือกจากสมาคมฟุลไบรท์ (Fulbright Association)
ประเทศสหรัฐอเมรกิ า ให้ไดร้ ับทนุ ฟุลไบร์ท "2019-20 Fulbright Teaching Excellence and
Achievement Program (Fulbright TEA)" และจะเดนิ ทางไปอบรม ณ ประเทศสหรฐั อเมรกิ า
ช่วงระหว่างเดือน กนั ยายน - ตลุ าคม 2563 โดยผ่านการคัดเลอื กจำนวน 167 คน จากบุคลากร
ด้านการศึกษาทวั่ โลก กวา่ 3,000 คน

4. นางพชั ราภรณ์ ศรดี าเดช ครู คศ.3 ได้รับรางวัลครดู ีไมม่ ีอบายมขุ ระดับสำนักงานคณะกรรมการ
การศกึ ษาขัน้ พื้นฐาน

5. นายศกั ดน์ิ รินทร์ สุกันทา ครู คศ.3 ได้รับรางวัลครูดีไม่มีอบายมขุ ระดับสำนักงานคณะกรรมการ
การศกึ ษาขั้นพน้ื ฐาน

6. นายประเสรฐิ ศักด์ิ วาดเอ้ยวงศ์ ไดร้ ับรางวลั ครผู ฝู้ กึ สอนดีเดน่ ด้านการบรรยายธรรมนักเรียน
ในการประกวดบรรยายธรรม ระดับภาคคณะสงฆ์ ภาค 5

7. ครูผ่านการประเมินเพอื่ ขอมีและเลือ่ นวิทยฐานะ จำนวน 10 คน
8. รางวลั ชนะเลิศ ครผู ้ฝู กึ สอน การแข่งขันศิลปหัตถกรรมนกั เรียน ระดบั ชาติ (ภาคเหนอื ) ครงั้ ที่ 69

จำนวน 6 คน
9. รางวัลครผู ฝู้ กึ สอน การแข่งขันศิลปหตั ถกรรมนักเรยี น ระดับชาติ (ภาคเหนือ) คร้งั ที่ 69 ไดร้ ับรางวลั

เหรยี ญทอง 24 รายการ เหรียญเงนิ 23 รายการ และเหรียญทองแดง 8 รายการ เขา้ ร่วม 4
รายการ รวมจำนวน 65 คน
10. รางวลั ครูผู้ฝกึ สอน การแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ระดับเขตพนื้ ท่ี คร้ังที่ 69 ได้รับรางวัล
เหรียญทอง 130 รายการ เหรียญเงิน 10 รายการ และเหรยี ญทองแดง 5 รายการ รวมจำนวน
120 คน
11. รางวลั ผู้มีส่วนร่วมในการพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานการศกึ ษาจนประสบผลสำเร็จใหไ้ ด้รับ
สถานศกึ ษารางวลั พระราชทาน โรงเรียนมธั ยมศกึ ษาขนาดใหญ่ ปีการศกึ ษา 2561
รวมจำนวน 150 คน

52

ผลงานดีเดน่ ด้านการพฒั นาบคุ ลากร

53

ผลงานล้ำเลิศ เชดิ ชสู รรพวทิ ยาคม ปีการศึกษา ๒๕๖๒

ผลงานเดน่ ด้านการพฒั นานกั เรยี น

1. ถ้วยรางวัลชนะเลศิ 3 เหรียญทอง 2 เหรยี ญเงนิ และรางวลั Performance Award ในแขง่ ขัน
ห่นุ ยนต์นานาชาติ World Robot Games 2019 ณ ประเทศไทย

2. ชนะเลศิ การแข่งขนั "PIM Robotics Playground 2019" มหกรรมสนามเด็กเล่นหุน่ ยนต์ และการ
แขง่ ขนั หนุ่ ยนตย์ ุวชนชิงชนะเลิศประเทศไทย ประจำปี 2562 ณ สถาบนั การจัดการปญั ญาภวิ ฒั น์
(PIM)

3. รางวัลชนะเลิศ ระดบั ประเทศ ในการประกวดสุนทรพจน์ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย จัดโดย
สำนักงานเลขาธิการวฒุ สิ ภาร่วมกบั มลู นิธคิ อนราดอาเดนาวร์

4. โลร่ างวลั คะแนนยอดเย่ยี มอันดบั ที่ 1 ระดบั ประเทศ โครงการทดสอบวัดความรู้ General Aptitude
Test (GAT)

5. โลร่ างวัล คะแนนยอดเยยี่ มอันดบั ท่ี 1 ระดับประเทศ โครงการทดสอบวัดความรู้ General English
Proficiency Test

6. ผา่ นการสอบคดั เลือก ไดเ้ ป็นผู้แทนศูนย์โครงการส่งเสริมโอลิมปกิ วิชาการและพฒั นามาตรฐาน
วทิ ยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ศึกษา (สอวน.) มหาวิทยาลัยนเรศวร ประจำปีการศึกษา 2562
เพื่อเปน็ ตัวแทนรว่ มแข่งขนั ในระดบั ประเทศ (คา่ ย 3 )

7. ผ่านการสอบคัดเลอื กโครงการสง่ เสริมโอลมิ ปิกวชิ าการและพัฒนามาตรฐานวิทยาศาสตร์
คณิตศาสตร์ศึกษา (สอวน.) ค่าย 1 เพื่อเขา้ ฝึกอบรม ค่าย 2 ประจำปีการศึกษา 2562 จำนวน 7 คน

8. รางวัลชนะเลศิ 3 เหรยี ญทอง การแขง่ ขนั ศลิ ปหัตถกรรมนักเรยี น ครงั้ ที่ 69 ระดับชาติ (ภาคเหนือ)
9. ผลการแข่งขนั ศลิ ปหตั ถกรรมนกั เรียน คร้งั ที่ 69 ระดบั ชาติ (ภาคเหนอื ) แข่งขันจำนวน 59

รายการ ไดเ้ หรียญทอง 24 รายการ เหรียญเงิน 23 รายการ เหรียญทองแดง 8 รายการ และเขา้
รว่ ม 4 รายการ
10. ผลการแขง่ ขนั ศิลปหตั ถกรรมนกั เรยี น ครง้ั ที่ 69 ระดับเขตพื้นท่ีการศึกษาตาก กลุม่ 2 เข้าร่วม
แขง่ ขัน จำนวน 145 รายการ ได้เหรยี ญทอง 130 รายการ เหรียญเงนิ 10 รายการ และเหรียญ
ทองแดง 5 รายการ

54

ผลงานดีเด่นด้านการพฒั นานกั เรยี น

ถว้ ยรางวัลชนะเลศิ 3 เหรียญทอง 2 เหรียญเงิน และรางวัล Performance Award
ในแขง่ ขันหนุ่ ยนตน์ านาชาติ World Robot Games 2019 ณ ประเทศไทย

55

ผลงานดีเดน่ ดา้ นการพฒั นานักเรยี น

56

ผลงานดเี ดน่ ด้านการพัฒนานกั เรยี น

57

ผลงานเด่นของสถานศกึ ษา

ปีการศึกษา ๒๕๕๔ - ๒๕๖๑

58

ผลงานเดน่ ดา้ นการพัฒนาคุณภาพสถานศกึ ษา
โรงเรยี นสรรพวิทยาคม จังหวดั ตาก

ท่ี ระดบั รางวลั ชอ่ื รางวัลท่ีได้รบั
ปกี ารศกึ ษา 2554
1 ประเทศ รางวัลสถานศกึ ษารางวัลพระราชทาน ระดับมธั ยมศึกษาขนาดใหญ่ จากกระทรวงศึกษาธกิ าร
รางวัลยอดเย่ยี ม รบั โลพ่ ระราชทานสมเดจ็ พระเทพรัตนร์ าชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี
2 ประเทศ การประกวด โครงงานคุณธรรมเฉลิมพระเกียรติ “เยาวชนไทย ทำดี ถวายในหลวง”
จากสำนกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขั้นพนื้ ฐาน
ปกี ารศึกษา 2555
1 ประเทศ โรงเรยี นส่งเสรมิ สขุ ภาพระดบั เพชร จากกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข
2 ประเทศ โรงเรยี นดเี ดน่ ดา้ นคณุ ธรรมและจรยิ ธรรม จากสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน
รางวลั ดเี ดน่ การประกวดโครงงานคณุ ธรรมเฉลมิ พระเกียรตฯิ
3 ประเทศ จากสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน
รางวัลดีเดน่ การประกวดโครงงานสขุ ภาพดา้ นการส่งเสรมิ สุขภาพ จากกรมอนามยั
4 ประเทศ กระทรวงสาธารณสุข
รางวลั เกียรติคุณ การประกวดสวดมนตห์ มู่สรรเสรญิ พระรัตนตรยั ทำนองสรภญั ญะ
5 ประเทศ จากกระทรวงวฒั นธรรม
ผา่ นการประเมินคณุ ภาพภายนอกรอบสาม จากสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมนิ
6 ประเทศ คณุ ภาพการศึกษา (สมศ.)
ชนะเลศิ การประกวดสวดมนตห์ ม่สู รรเสรญิ พระรตั นตรัยทำนองสรภญั ญะ
7 ภมู ภิ าค จากสำนักงานวฒั นธรรม จงั หวดั อุตรดติ ถ์
โล่รางวลั ดเี ดน่ โรงเรยี นมีผลสอบ O-NET สูงสดุ จากสำนกั งานเขตพื้นที่การศึกษามธั ยมศึกษา
8 เขตพื้นที่ เขต 38
การศึกษา ชนะเลศิ การประกวดดนตรี เพื่อเฉลมิ พระเกียรตพิ ระบาทสมเดจ็ พระเจ้าอยูห่ ัวภูมิพล
อดุลยเดชฯ จากสำนกั งานเขตพืน้ ท่ีการศกึ ษามธั ยมศึกษา เขต ๓๘
9 เขตพน้ื ที่ รางวัลเหรียญทอง การนำเสนอผลงานสถานศึกษา เพอ่ื ขอรับรางวัลทรงคณุ ค่า สพฐ.
การศึกษา (OBEC AWARDS) จากสำนักงานเขตพ้นื ที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 38

10 เขตพนื้ ที่ โลพ่ ระราชทาน รางวัลยอดเย่ียม การประกวดโครงงานคุณธรรมเฉลิมพระเกียรตฯิ
การศกึ ษา จากสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พนื้ ฐาน
ผา่ นการประเมินสถานศึกษาเปน็ ศนู ยก์ ารเรยี นร้ตู ามหลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง
ปีการศึกษา 2556 ด้านการศึกษา จากสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน

1 ประเทศ

2 ประเทศ

59

ที่ ระดบั รางวลั ชอื่ รางวัลท่ีไดร้ บั
3 ประเทศ เกียรติบตั รรางวลั สง่ เสรมิ สขุ ภาพระดบั ทองอย่างต่อเน่ืองสมัยที่ 2 จากกระทรวงสาธารณสุข
4 จงั หวัด โลร่ างวลั ชนะเลิศ การประกวดมารยาทไทย จากผู้ว่าราชการจงั หวดั ตาก
5 จังหวดั โล่รางวลั ชนะเลศิ การแข่งขันแฟนพนั ธแ์ุ ทอ้ าเซยี น จากจังหวดั ตาก
6 จงั หวดั โลป่ ระกาศเกยี รตคิ ณุ รางวัลชนะเลศิ สดุ ยอดห้องนำ้ แห่งปี ๒๕๕๖ ประเภทโรงเรียน
7 จงั หวดั มธั ยมศึกษา จากจงั หวัดตาก
ปีการศกึ ษา 2557 เกียรตบิ ัตรรางวลั ห้องน้ำสะอาด ไดม้ าตรฐาน จากจังหวัดตาก
1 ประเทศ
รางวัลดีเด่น รบั โลเ่ กยี รติคุณ สุดยอดโรงเรยี นสง่ เสรมิ สขุ ภาพระดบั เพชร ระดับประเทศ
2 ประเทศ จากกรมอนามยั
รางวัลเหรยี ญทอง รับโลเ่ กยี รติคณุ ผลงานหน่ึงโรงเรียน หน่งึ นวัตกรรม ระดับประเทศ
3 ประเทศ ดา้ นการจัดกระบวนการเรียนรู้ จากสำนักงานคณะกรรมการการศกึ ษาข้นั พนื้ ฐาน
โลเ่ กียรติคุณ หน่วยงานที่เป็นพลังสำคญั ในการขยายผลการขับเคล่อื นปรชั ญาของเศรษฐกิจ
4 ประเทศ พอเพยี งดา้ นการศึกษา จากศูนยส์ ถานศกึ ษาพอเพียง มลู นิธิสถิรคณุ
โลป่ ระกาศกิตตคิ ุณ การประกวดโครงงานคณุ ธรรมเฉลมิ พระเกียรติ “เยาวชนไทย ทำดี
5 ประเทศ ถวายในหลวง” จากกล่มุ กลั ยาณมติ รเพื่อเครือขา่ ยวิถพี ุทธ (กคพ.)
เกยี รตบิ ตั ร โรงเรียนทส่ี ง่ เสริมและพฒั นาการเรียนการสอนภาษาไทยประสบผลสำเร็จ
6 กลุ่มจงั หวัด โครงการรักษ์ภาษาไทย เนื่องในวันภาษาไทยแห่งชาติ สำนกั งานคณะกรรมการการศึกษา
ปกี ารศกึ ษา 2558 ขัน้ พนื้ ฐาน
1 ประเทศ เกยี รตบิ ตั ร สถานศึกษาท่มี ีนักเรียน มีคะแนนสอบ GAT ครัง้ ท่ี 1/2558 สูงสุด
ในการสอบเขา้ มหาวิทยาลยั นเรศวร
2 ประเทศ
โลร่ างวัลยอดเยย่ี ม สถานศึกษาทจี่ ัดการแนะแนวดีเดน่ ประเภทมัธยมศึกษา จากสมาคมแนะ
3 ประเทศ แนวแห่งประเทศไทย
โลร่ างวัลยกยอ่ งเชดิ ชูเกียรติสถานศึกษาดเี ด่นทางวัฒนธรรมดา้ นดนตรีไทยและดนตรพี ื้นบา้ น
4 ประเทศ จากกระทรวงวัฒนธรรม
โล่ประกาศเกียรตคิ ณุ รางวลั ผลงานดเี ดน่ ดา้ นการควบคุมการบรโิ ภคเครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์
5 ภาคสงฆ์ เนื่องใน "วันงดดื่มสรุ าแหง่ ชาติ” จากกระทรวงสาธารณสุข
โลร่ างวัล การประกวดสวดมนต์หมสู่ รรเสรญิ คุณพระรตั นตรัย ทำนองสรภัญญะ
ระดับช้ันมัธยมศึกษาตอนปลาย จากมหาวทิ ยาลัยจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลยั
โล่เกียรตยิ ศรางวัลชนะเลิศ การประกวดสวดมนตห์ มสู่ รรเสรญิ คุณพระรัตนตรัย ทำนอง
สรภญั ญะ ระดับชนั้ มธั ยมศึกษาตอนปลาย จากวทิ ยาลัยสงฆ์พุทธชนิ ราช
มหาวทิ ยาลยั จุฬาลงกรณ์ ราชวิทยาลัย

60

ที่ ระดับรางวัล ชือ่ รางวัลท่ไี ดร้ บั
ถว้ ยรางวลั ชนะเลิศ การประกวดดนตรีสตรงิ To Be Number One Season 4
6 เขตพื้นที่ จากสำนกั งานเขตพน้ื ท่ีการศกึ ษามัธยมศึกษา เขต 38
การศึกษา โล่เกยี รตยิ ศ สถานศึกษาดเี ด่น ด้านระบบการดูแลชว่ ยเหลอื นักเรยี น ระดบั ทอง
จากสำนักงานเขตพ้นื ทก่ี ารศกึ ษามัธยมศึกษา เขต 38
7 เขตพน้ื ที่ โลแ่ ละเกยี รตบิ ตั ร รางวลั ชนะเลศิ การแขง่ ขนั ตอบปัญหากฎหมาย ระดบั มัธยมศึกษา
การศกึ ษา ตอนปลาย “วนั รพี” จากศาลจงั หวัดแม่สอด
เกยี รตบิ ัตรดเี ดน่ โครงการส่งเสรมิ และพฒั นาเพื่อเสริมสรา้ งพลังพฤติกรรมเชงิ บวกคนวัยทีน
8 จังหวัด สรา้ งปาฏหิ าริย์แห่งชวี ิตสู่การใหเ้ พ่ือสังคม ภายใตโ้ ครงการปาฏหิ ารยิ ์แหง่ ชวี ติ
(Miracle of Life) จากกรมพฒั นาสงั คมและสวสั ดกิ าร กระทรวงการพฒั นาสงั คม
9 จังหวัด และความมนั่ คงของมนษุ ย์

ปีการศกึ ษา 2559 โล่ เกยี รติยศ รางวลั พระราชทาน ประโยชน์สขุ แหง่ มหาชน โครงงานคุณธรรมเฉลิมพระเกียรติ
1 ประเทศ ฯ จากสำนักงานคณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พ้ืนฐานและมหาวิทยาลัยจฬุ าลงกรณ์ราชวทิ ยาลัย
2 ประเทศ โล่เชิดชเู กยี รติ รางวลั เสมา ปปส. ผลงานดเี ดน่ ระดับเงิน โครงการสถานศึกษาสีขาว
3 ประเทศ ปลอดยาเสพติดและอบายมุข ปีการศึกษา ๒๕๕๘ จากกระทรวงศึกษาธิการ
ผา่ นเกณฑ์การประเมนิ ผ่านการประเมินการบริหารจัดการด้วยระบบคณุ ภาพ ระดับองคก์ ร
4 ประเทศ (School Quality Award : SCQA) จากสำนักงานเขตพื้นที่การศกึ ษามัธยมศกึ ษา เขต 38
โล่ รางวัล สถานศกึ ษาที่พัฒนาคุณภาพการจดั การศึกษาเป็นศูนยก์ ลางการศึกษาในภูมิภาค
5 ภมู ิภาค อาเซียน Thailand Education Hub : Academic Festival 2016 จากสำนักงาน
คณะกรรมการการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน
6 เขตพื้นท่ี ชนะเลศิ การแขง่ ขนั ฟตุ บอลธนาคารโรงเรยี น จากธนาคารออมสนิ แห่งประเทศไทย
การศึกษา ชนะเลิศ การประกวดดนตรี TO BE NUMBER ONE ประเภทดนตรสี ตรงิ Season 5
จากสำนกั งานเขตพ้นื ทก่ี ารศกึ ษามัธยมศึกษา เขต 38
7 เขตพื้นที่ เกียรติบตั ร โรงเรยี นที่มกี ารบริหารจัดการขยะเป็นแบบอย่างของสำนักงานเขตพื้นท่กี ารศึกษา
การศกึ ษา มธั ยมศึกษา เขต 38
ชนะเลิศ การนำเสนอวิธปี ฏบิ ตั ทิ ีด่ ี (Best Practice) รปู แบบนวตั กรรมการบริหารจดั การ
8 เขตพืน้ ที่ เพอ่ื พฒั นาทักษะการเรยี นร้สู ู่ประชาคมอาเซยี น ในศตวรรษที่ 21 จากสำนักงานเขตพ้ืนท่ี
การศกึ ษา การศกึ ษามธั ยมศึกษา เขต 38
ชนะเลศิ การแข่งขนั ตอบปัญหาเนอ่ื งในวนั รพี จากศาลจังหวัดแม่สอด
9 จงั หวัด ชนะเลศิ การประกวดสุดยอดห้องน้ำแห่งปี 2559 ระดับจังหวดั ตาก ประเภทโรงเรียน
มัธยมศึกษาขนาดใหญ่พิเศษของรฐั บาล จากผวู้ ่าราชการจังหวัดตาก
10 จังหวัด

ปีการศึกษา 2560

61

ท่ี ระดับรางวัล ช่ือรางวัลท่ไี ด้รบั

1 นานาชาติ ไดร้ บั รางวลั 3 เหรยี ญทอง 4 เหรยี ญเงนิ 4 เหรยี ญทองแดง ในการแข่งขันหนุ่ ยนตน์ านาชาติ
World Robot Games ๒๐๑๗ ณ ประเทศสงิ คโปร์

รางวัลพระราชทาน โล่เกยี รติยศ “ประโยชนส์ ุขแห่งมหาชน” ตามโครงการคุณธรรม

2 ประเทศ เฉลมิ พระเกยี รติ กิตติคุณ ตามโครงการพฒั นาโครงงานคณุ ธรรมเฉลมิ พระเกียรตฯิ “เยาวชน
ไทย ทำดี ถวายในหลวง” จากมูลนธิ ยิ วุ สถิรคณุ ร่วมกบั สำนักงานคณะกรรมการการศึกษา

ขนั้ พ้นื ฐาน

3 ประเทศ รางวัล THAILAND MASTER YOUTH 2018 รางวลั เกียรติยศเชดิ ชูเกียรตเิ ยาวชนตน้ แบบแหง่
ปี สาขาวิชาการ ชมรมสรา้ งสรรค์และพฒั นาเยาวชนแหง่ ประเทศไทย

โลร่ างวัล รองชนะเลิศอันดบั ๓ การแขง่ ขนั ห่นุ ยนตย์ วุ ชนชิงแชมปป์ ระเทศไทย ครงั้ ที่ 6

4 ประเทศ ชงิ ถ้วยรางวัล “สมเด็จพระเทพรตั นราชสุดาฯสยามบรมราชกมุ ารี” ณ Convention Hall

สถาบันการจดั การปัญญาภิวัฒน์

5 ประเทศ โล่รางวัลชนะเลิศ การแขง่ ขันหุน่ ยนต์ World Robot Games Thailand Championship
2017 และเป็นตวั แทนประเทศไทยเขา้ รว่ มแขง่ ขันหนุ่ ยนตน์ านาชาติ จำนวน 10 รายการ

6 ประเทศ โลร่ างวัล MOE AWARSD ปกี ารศกึ ษา 2560 ผลงานระดับดีเดน่ ประเภทสถานศึกษา
สาขาหลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง จากกระทรวงศึกษาธกิ าร

7 ประเทศ เกียรติบัตร รางวลั สถานศึกษาทีส่ ่งเสรมิ และสนบั สนนุ โครงการเยาวชนตน้ แบบดา้ นดนตรไี ทย
ประจำปี 2560 จากกระทรวงวัฒนธรรม

8 ประเทศ รางวลั ระบบการดูแลชว่ ยเหลือนักเรียน ประจำปี 2560 ประเภทสถานศึกษาขนาดใหญ่ ระดับ
เงิน จากสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน

9 ภูมภิ าค เกียรติบตั ร รางวัล Best Practice การบริหารจดั การขยะ โรงเรยี นปลอดขยะ (OBEC ZERO
WASTE SCHOOL) ระดับภูมิภาค จากสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน

เกยี รตบิ ัตร รางวลั Best Practice การบรหิ ารจดั การขยะ โรงเรยี นปลอดขยะ (OBEC ZERO

10 ภูมิภาค WASTE SCHOOL) ระดับภมู ิภาค โรงเรยี นทมี่ ีความโดดเด่น ดา้ นการสรา้ งเครือข่ายโรงเรียน

ปลอดขยะ จากสำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาข้นั พ้ืนฐาน

11 ภมู ิภาค ถ้วยรางวลั รองชนะเลศิ อนั ดบั 1 การแข่งขนั ฟุตบอลธนาคารโรงเรียน ประจำปี 2560
ระดบั ภมู ิภาค จดั โดยธนาคารออมสินแห่งประเทศไทย

12 เขตพื้นท่ี เกยี รติบัตร โรงเรียนท่ีมกี ารบรหิ ารจัดการขยะ ของเสียอนั ตรายและส่ิงแวดลอ้ ม ท่เี ป็น
แบบอยา่ งทดี่ ีเยย่ี ม (Best Practice) จากสำนักงานเขตพื้นทก่ี ารศึกษามธั ยมศึกษา เขต 38

13 เขตพ้นื ที่ รางวัลระบบดแู ลช่วยเหลอื นกั เรียน ประจำปี 2560 ประเภทสถานศึกษาขนาดใหญ่/ใหญ่พเิ ศษ
ระดับทอง จากสำนักงานเขตพ้นื ท่ีการศกึ ษามัธยมศึกษา เขต ๓๘

14 จงั หวดั โลร่ างวัล องคก์ รที่มผี ลงานเด่น ดา้ นชมรม TO BE NUMBER ONE จากผวู้ ่าราชการ
จงั หวดั ตาก

62

ที่ ระดับรางวัล ชอ่ื รางวัลทไ่ี ดร้ บั
15 จังหวัด เกียรตบิ ตั รระดบั ดีเลศิ ในการยกยอ่ งชมเชยส่วนราชการท่ีมีผลการเบกิ จา่ ยเงินงบประมาณ
16 ประเทศ รายจา่ ยลงทุนจังหวัดตากเป็นไปตามนโยบายรัฐบาลประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2560
ปีการศึกษา 2561 คดิ เป็นร้อยละ 100 จากผ้วู ่าราชการจงั หวดั ตาก
๑ นานาชาติ รบั การประเมนิ การบริหารจดั การดว้ ยระบบคุณภาพ ตามเกณฑร์ างวัลคณุ ภาพ OBECQA จาก
๒ ประเทศ สำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพนื้ ฐาน โดยคณะกรรมการโรงเรยี นมาตรฐานสากล กลุม่
๓ ประเทศ ภาคที่ 1 กรงุ เทพมหานคร
๔ ประเทศ
ได้รบั รางวลั ชนะเลิศ ๓ เหรยี ญทอง ๔ เหรยี ญเงนิ ๔ เหรยี ญทองแดง และรางวลั
๕ ประเทศ Performance Award Thailand ในแข่งขนั หนุ่ ยนตน์ านาชาติ World Robot Games ๒๐๑๘
ณ ประเทศฟลิ ปิ ปนิ ส์
6 ประเทศ โลเ่ กียรติยศ ดเี ยย่ี ม ระดบั ประเทศ ในการประกวดโครงงานคุณธรรมเฉลมิ พระเกยี รติ
7 ประเทศ เยาวชนไทย ทำดี ถวายในหลวง จากกลุ่มกัลยาณมติ รเพอ่ื เครอื ขา่ ยวิถีพทุ ธรว่ มกับสำนกั งาน
8 ประเทศ คณะกรรมการการศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน
โล่พระราชทาน รางวัลชมเชย การประกวดบรรยายธรรม ระดบั ประเทศ ชิงถ้วยพระราชทาน
สมเดจ็ พระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกมุ ารี จากกระทรวงวฒั นธรรม
ได้รบั โล่รางวัลคุณภาพแหง่ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขนั้ พน้ื ฐาน (Office Of the
Basic Education Commission Quality Award : OBECQA) ปี 2559-2560 จาก
กระทรวงศกึ ษาธิการ เม่ือวนั ที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
เกยี รติบตั ร ผา่ นการประเมินรางวัลคุณภาพแห่งสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขัน้ พน้ื ฐาน
(Office Of the Basic Education Commission Quality Award : OBECQA) ซึ่งแสดงถึง
การบริหารจัดการ ดว้ ยระบบคุณภาพของโรงเรียนมาตรฐานสากล ประจำปี
พทุ ธศกั ราช ๒๕๖๐
เกียรติบัตร โรงเรยี นดีไม่มอี บายมขุ เนอ่ื งในวนั ครูแหง่ ชาติ จากสำนกั งานคณะกรรมการ
การศกึ ษาขั้นพนื้ ฐานร่วมกบั มหาวิทยาลยั มหาจุฬาลงกรณ์ราชวทิ ยาลยั และสำนกั งานเครือขา่ ย
องค์กรงดเหลา้
รับถ้วยรางวลั ชนะเลิศ ของ พลเอกประยุทธ์ จันทรโ์ อชา นายกรัฐมนตรี ในการแขง่ ขันหุ่นยนต์
ยวุ ชน ชงิ ชนะเลิศประเทศไทย ประเภทหุ่นยนต์อตั โนมตั ิ Sumo Motocross พรอ้ มรางวัล
ทุนการศึกษา 949,000 บาท จัดโดยสถาบนั การจัดการปัญญาภวิ ัฒน์
รับถ้วยรางวลั รองชนะเลิศอนั ดบั 3 ของนายพเิ ชฐ ดุรงคเวโรจน์ รัฐมนตรวี า่ การกระทรวง
ดจิ ทิ ัล เพอ่ื เศรษฐกจิ และสังคม ในการแขง่ ขันหนุ่ ยนต์ยุวชนชิงชนะเลศิ ประเทศไทย ประเภท
หนุ่ ยนต์อัตโนมตั ิ Sumo Motocros จดั โดยสถาบันการจดั การปญั ญาภิวัฒน์

63

ท่ี ระดับรางวลั ชอ่ื รางวัลทไ่ี ด้รบั

ไดร้ ับเกียรติบตั รและไดพ้ ิมพผ์ ลงานลงวารสารนำเสนอผลงานวิจยั ระดบั ประเทศ ในการ

9 ประเทศ ประกวด Thailand Junior Water Prize ๒๐๑๘ จัดโดยสถาบนั ส่งเสริมการสอนวทิ ยาศาสตร์

และเทคโนโลยี (สสวท.)

ไดร้ บั เกยี รติบตั รและเงินรางวัล จากการประกวดออกแบบภายใตแ้ นวคดิ “การพัฒนาต้นแบบ

10 ภาคเหนอื ผลติ ภณั ฑ์ หรือบริการจากความหลากหลายทางชีวภาพและภูมปิ ัญญาท่โี ดดเด่นในท้องถ่ิน
ภายใต้นโยบาย Thailand ๔.๐” ประจำปี ๒๕๖๑ และเปน็ ตวั แทนภาคเหนือเข้าร่วมแขง่ ขัน

ระดับประเทศ จัดโดยสำนกั พฒั นาเศรษฐกจิ จากฐานชวี ภาพ (องค์การมหาชน)

11 ภูมภิ าค รางวลั ชนะเลศิ การแข่งขันตอบปัญหาทางวทิ ยาศาสตร์ ระดับมัธยมศึกษาตอนตน้ ในงาน
สัปดาห์วทิ ยาศาสตรแ์ ห่งชาติ จดั โดยมหาวิทยาลยั นเรศวร

12 เขตพื้นท่ี รางวลั ยอดเย่ยี ม ดา้ นการเผยแพร่ประชาสมั พนั ธ์ข้อมูลขา่ วสาร จาก สพม.๓๘

13 เขตพืน้ ท่ี โลร่ างวัลระบบการดูแลชว่ ยเหลือนักเรียนดีเด่น ระดบั เงิน ประจำปี ๒๕๖๑ ประเภท
สถานศกึ ษาขนาดใหญ่ /ใหญ่พิเศษ จากสำนักงานเขตพนื้ ที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต ๓๘

14 เขตพืน้ ท่ี รางวัลโรงเรยี นปลอดขยะดีเด่น (Zero waste school) ประจำปี ๒๕๖๑ ระดับ สพม.๓๘

15 จังหวัด รางวลั รองชนะเลิศอนั ดบั ๑ การแข่งขันตอบปัญหาวันรพี จัดโดยศาลจังหวัดแม่สอด

ท่มี า : งานประกนั คณุ ภาพการศกึ ษา โรงเรียนสรรพวิทยาคม

64

สว่ นท่ี 2
ทิศทางการพัฒนาการศกึ ษา
โรงเรียนสรรพวทิ ยาคม อำเภอแมส่ อด จังหวัดตาก

1. การน้อมนำศาสตรพ์ ระราชาสู่การปฏิบัติ

1.1 “ศาสตร์พระราชา” ตำราแหง่ ชวี ติ
พลเอกประยทุ ธ์ จันทร์โอชา นายกรฐั มนตรี กลา่ วในรายการ “ศาสตรพ์ ระราชาส่กู ารพัฒนาอยา่ งย่ังยืน”

เมอ่ื วนั ศุกร์ท่ี 23 ธันวาคม 2559 ดังนี้ “ดว้ ยสมเดจ็ พระเจ้าอย่หู ัวมหาวชิราลงกรณ บดนิ ทรเทพยวรางกูร
พระราชทาน พระบรมราชวโรกาส ใหร้ ัฐมนตรี ซ่งึ ไดร้ บั พระกรุณาโปรดเกลา้ ฯ แตง่ ต้ังให้เฝา้ ทูลละอองธุลีพระบาท
ถวายสัตยป์ ฏิญาณก่อนเขา้ รบั หนา้ ที่ เมอื่ วันท่ี 20 ธันวาคม ที่ผ่านมา ณ ทน่ี ั่งอมั พรสถาน พระราชวังดสุ ิต

ในโอกาสนี้ผมขออันเชิญกระแสพระราชดำรัสของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพ
ยวรางกูร อันมใี จความสำคัญ เป็นสิรมิ งคลแกค่ ณะรัฐมนตรี และปวงพสกนิกรทกุ หมเู่ หล่า ผมเห็นวา่ พวกเราทุกคน
ควรไดร้ ะลึกและรบั ใสเ่ กล้าใสก่ ระหมอ่ ม น้อมนำไปสูก่ ารปฏิบตั ิ สรปุ ใจความได้ว่า

“...ขอใหน้ ้อมนำศาสตร์พระราชา” แห่งองค์พระบาทสมเดจ็ พระปรมินทรมหาภูมิพลอดลุ เดช รัชกาลที่ 9
โดยให้ศึกษาวิเคราะห์พระราชดำริและแนวทางพระราชทานนานัปการ ตลอดระยะเวลา 70 ปีที่ผ่านมา รวมท้ัง
พระราชกรณียกิจที่ทรงปฏิบัติมาสำหรับประยุกต์ใช้ในการบริหารราชการแผ่นดิน การประกอบกิจการและการ
ปฏิบตั หิ นา้ ท่ตี ่าง ๆ ในความรับผิดชอบ รวมทัง้ ยืดถอื เป็นแบบอย่างที่ดีในกจิ วัตรประจำวนั อันจะเป็นสิรมิ งคล เป็น
พระค้มุ ครองและเปน็ “แสงสวา่ งนำทาง”ให้แกป่ วงชนชาวไทยทุกคนตลอดไป เพ่อื สนองพระราชปณิธาน และเพ่ือ
ประโบชน์สขุ ของประชาชนชาวไทยท้ังปวง อย่างไรก็ตามการปฏิบัติงานใด ๆ ยอ่ มมปี ญั หา ย่อมมอี ปุ สรรค ก็ขอให้
ปรึกษากัน หาข้อมูลที่ถูกต้อง และปฏิบัติด้วยความรอบคอบ ทันกาล เหมาะสมกับสถานการณ์และมีเหตุผล ทั้งนี้
ปัญหาและอุปสรรคเหล่านั้น นอกจากเป็นเสมือน “บททดสอบ บทเรียน” แล้ว ยังเป็นสิ่งที่ช่วย “เพิ่ม”
ความสามารถให้กับเราทุกคนด้วย ดังนั้น ต้องมีความตั้งใจ มีขันติ มีความอดทน ตลอดจนมีความกระตือรือร้นที่
จะศึกษาปญั หาและแกไ้ ขให้รอบคอบ ก็จะได้ผลต่อประเทศและเปน็ บญุ เปน็ กุศลกบั ตนเองดว้ ย ...” นะครบั

“ ศาสตร์พระราชา” ถือว่าเป็น “ตำราแห่งชชีวิต” เพราะบันทึกจากประสบการณ์ จากการทรงงาน ที่ทำ
ให้ประเทศไทยสามารถผ่านวิกฤตการณ์ตา่ ง ๆ มาได้ทุกมิติ ผมขอชื่นชมสื่อทุกแขนงที่ได้นำเสนอในรูปแบบต่าง ๆ
สู่สายตาประชาชนและเยาวชนรุ่นใหม่ให้รับรู้เข้าใจได้ลึกซึ้งและถ่องแท้มากยิ่งขึ้นเพื่อสามารถน้อมนำไปสู่การ
ปฏิบัติไดเ้ ป็นอยา่ งดี

1.2 23 หลกั การทรงงาน พระบาทสมเด็จพระเจา้ อย่หู วั รัชกาลที่ 9
ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงเป็นพระมหากษัตริย์ที่นอกจากจะทรงด้วยทศพิธราชธรรมแล้ว ทรงยังเป็น

พระราชาที่เป็นแบบอย่างในการดำเนินชีวิตและการทำงานแก่พสกนิกรของพระองค์และนานาประเทศอีกด้วย
ผู้คนต่างประจักษ์ถึงพระอัจฉริยภาพของพระองค์ และมีความสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณเป็นล้นพ้นอันหาที่สุด
มไิ ด้ ซงึ่ แนวคิดหรือหลักการทรงงานของในหลวงรัชกาลท่ี 9 มคี วามน่าสนใจทส่ี มควรนำมาประยุกต์ใช้กับชีวิตการ
ทำงานเป็นอย่างยิ่ง หากท่านใดต้องการปฏิบัติตามรอยเบื้องพระยุคลลาท ท่านสามารถนำหลักการทรงงานของ
พระองคไ์ ปปรบั ใช้ใหเ้ กดิ ประโยชนไ์ ด้ ดังนี้

65

1. จะทำอะไรต้องศกึ ษาข้อมลู ให้เป็นระบบ
ทรงศึกษาข้อมูลรายละเอียดอย่างเป็นระบบจากข้อมูลเบื้องต้น ทั้งเอกสาร แผนที่ สอบถามจาก

เจ้าหน้าที่ นักวิชาการ และราษฎรในพื้นที่ให้ได้รายละเอียดที่ถูกต้อง เพื่อนำข้อมูลเหล่านั้นไปใช้ประโยชน์ได้จริง
อย่างถูกต้อง รวดเร็ว และตรงตามเป้าหมาย

2. ระเบดิ จากภายใน
จะทำการใดๆ ตอ้ งเร่ิมจากคนทเ่ี กยี่ วข้องเสยี ก่อน ตอ้ งสร้างความเขม้ แข็งจากภายในให้เกิดความเข้าใจ

และอยากทำ ไม่ใช่การสั่งให้ทำ คนไม่เข้าใจก็อาจจะไม่ทำก็เปน็ ได้ ในการทำงานนั้นอาจจะต้องคุยหรือประชุมกับ
ลกู นอ้ ง เพือ่ นรว่ มงาน หรือคนในทีมเสียก่อน เพือ่ ให้ทราบถงึ เปา้ หมายและวิธีการตอ่ ไป

3. แก้ปญั หาจากจุดเล็ก
ควรมองปญั หาภาพรวมก่อนเสมอ แตเ่ มื่อจะลงมอื แก้ปัญหาน้ัน ควรมองในส่งิ ทค่ี นมักจะมองข้าม แล้ว

เริ่มแก้ปัญหาจากจุดเล็กๆ เสียก่อน เมื่อสำเร็จแล้วจึงค่อยๆ ขยับขยายแก้ไปเรื่อยๆ ทีละจุด เราสามารถเอามา
ประยุกต์ใช้กับการทำงานได้ โดยมองไปที่เป้าหมายใหญ่ของงานแต่ละชิ้น แล้วเริ่มลงมือทำจากจุดเล็กๆ ก่อน
ค่อยๆ ทำ ค่อยๆ แก้ไปทีละจุด งานแต่ละชิ้นก็จะลุลวงไปได้ตามเป้าหมายที่วางไว้ “ถ้าปวดหัวคิดอะไรไม่ออก ก็
ต้องแก้ไขการปวดหัวนีก้ ่อน มันไม่ได้แก้อาการจริง แต่ต้องแก้ปัญหาที่ทำให้เราปวดหัวให้ไดเ้ สียก่อน เพ่ือจะให้อยู่
ในสภาพที่ดไี ด้…”

4. ทำตามลำดบั ขนั้
เร่ิมตน้ จากการลงมือทำในสิง่ ท่จี ำเป็นก่อน เมื่อสำเรจ็ แลว้ กเ็ ร่มิ ลงมือสิ่งท่จี ำเป็นลำดับต่อไป ด้วยความ

รอบคอบและระมดั ระวัง ถา้ ทำตามหลกั น้ีได้ งานทุกสิ่งกจ็ ะสำเร็จได้โดยง่าย… ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงเร่ิมต้นจาก
ส่ิงที่จำเป็นที่สุดของประชาชนเสียก่อน ได้แก่ สุขภาพสาธารณสุข จากนั้นจึงเป็นเรื่องสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐาน
และสิ่งจำเป็นในการประกอบอาชีพ อาทิ ถนน แหล่งน้ำเพื่อการเกษตร การอุปโภคบริโภค เน้นการปรับใช้ภูมิ
ปัญญาท้องถิ่นที่ราษฎรสามารถนำไปปฏิบัติได้ และเกิดประโยชน์สูงสุด “การพัฒนาประเทศจำเป็นต้องทำ
ตามลำดับขัน้ ตอ้ งสรา้ งพ้ืนฐาน คอื ความพอมี พอกนิ พอใช้ของประชาชนสว่ นใหญเ่ ปน็ เบือ้ งต้นกอ่ น ใช้วธิ กี ารและ
อุปกรณ์ที่ประหยัด แต่ถูกต้องตามหลักวิชา เมื่อได้พื้นฐานที่มั่นคงพร้อมพอสมควร สามารถปฏิบัติได้แล้วจึงค่อย
สร้างเสริมความเจริญและฐานะเศรษฐกิจขั้นที่สูงขึ้นโดยลำดับต่อไป…” พระบรมราโชวาทของในหลวงรัชกาลที่ 9
เม่ือวนั ที่ 18 กรกฎาคม 2517

5. ภูมิสงั คม ภูมิศาสตร์ สังคมศาสตร์
การพัฒนาใด ๆ ต้องคำนึงถึงสภาพภูมิประเทศของบริเวณนั้นว่าเป็นอย่างไร และสังคมวิทยาเกี่ยวกบั

ลักษณะนิสัยใจคอคน ตลอดจนวัฒนธรรมประเพณีในแต่ละท้องถ่ินทม่ี ีความแตกตา่ งกนั “การพัฒนาจะต้องเป็นไป
ตามภูมิประเทศทางภูมิศาสตร์และภูมิประเทศทางสังคมศาสตร์ ในสังคมวิทยา คือนิสัยใจคอของคนเรา จะไป
บังคับให้คนอื่นคิดอย่างอื่นไม่ได้ เราต้องแนะนำ เข้าไปดูว่าเขาต้องการอะไรจริง ๆ แล้วก็อธิบายให้เขาเข้าใจ
หลักการของการพัฒนานกี้ ็จะเกดิ ประโยชน์อย่างยงิ่ ”

6. ทำงานแบบองค์รวม
ใช้วิธีคิดเพื่อการทำงาน โดยวิธีคิดอย่างองค์รวม คือการมองสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดอย่างเป็นระบบครบวงจร

ทกุ ส่ิงทกุ อย่างมีมิตเิ ช่อื มตอ่ กัน มองสิ่งท่ีเกดิ ขนึ้ และแนวทางแก้ไขอย่างเชื่อมโยง

66

7. ไมต่ ดิ ตำรา
เมื่อเราจะทำการใดนั้น ควรทำงานอย่างยืดหยุ่นกับสภาพและสถานการณ์นั้นๆ ไม่ใช่การยึดติดอยู่กับ

แค่ในตำราวิชาการ เพราะบางที่ความรู้ท่วมหัว เอาตัวไม่รอด บางครั้งเรายึดติดทฤษฎีมากจนเกินไปจนทำอะไร
ไม่ได้เลย สิง่ ท่เี ราทำบางครั้งตอ้ งโอบออ้ มต่อสภาพธรรมชาติ ส่ิงแวดลอ้ ม สงั คม และจิตวทิ ยาด้วย

8. ร้จู กั ประหยดั เรียบงา่ ย ได้ประโยชนส์ งู สุด
ในการพัฒนาและช่วยเหลอื ราษฎร ในหลวงรัชกาลท่ี 9 ทรงใชห้ ลกั ในการแกป้ ัญหาด้วยความเรียบง่าย

และประหยัด ราษฎรสามารถทำได้เอง หาได้ในท้องถิ่นและประยุกต์ใช้สิ่งท่ีมีอยู่ในภูมิภาคนั้นมาแก้ไข ปรับปรุง
โดยไม่ต้องลงทุนสูงหรือใช้เทคโนโลยีที่ยุ่งยากมากนัก ดังพระราชดำรัสตอนหนึ่งว่า “…ให้ปลูกป่าโดยไม่ต้องปลูก
โดยปล่อยใหข้ นึ้ เองตามธรรมชาติจะได้ประหยัดงบประมาณ…”

9. ทำใหง้ า่ ย
ทรงคิดค้น ดัดแปลง ปรับปรุงและแก้ไขงาน การพัฒนาประเทศตามแนวพระราชดำริไปได้โดยง่าย ไม่

ยุ่งยากซบั ซอ้ นและท่ีสำคัญอยา่ งยิ่งคือ สอดคล้องกับสภาพความเป็นอยู่ของประชาชนและระบบนิเวศโดยรวม “ทำ
ให้งา่ ย”

10. การมีสว่ นร่วม
ทรงเป็นนักประชาธิปไตย ทรงเปิดโอกาสให้สาธารณชน ประชาชนหรือเจ้าหน้าที่ทุกระดับได้มาร่วม

แสดงความคิดเห็น “สำคัญที่สุดจะต้องหัดทำใจให้กว้างขวาง หนักแน่น รู้จักรับฟังความคิดเห็น แม้กระทั่ง ความ
วิพากษ์วิจารณ์จากผู้อื่นอย่างฉลาดนั้น แท้จริงคือ การระดมสติปัญญาละประสบการณ์อันหลากหลายมา
อำนวยการปฏบิ ัติบริหารงานใหป้ ระสบผลสำเร็จทสี่ มบรู ณ์นั่นเอง”

11. ต้องยดึ ประโยชนส์ ่วนรวม
ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงระลึกถึงประโยชน์ของส่วนรวมเป็นสำคัญ ดังพระราชดำรัสตอนหนึ่งว่า “…

ใครต่อใครบอกว่า ขอให้เสียสละสว่ นตวั เพื่อส่วนรวม อันนี้ฟังจนเบื่อ อาจรำคาญด้วยซ้ำวา่ ใครต่อใครมาก็บอกว่า
ขอให้คิดถึงประโยชน์ส่วนรวม อาจมานึกในใจว่า ให้ๆ อยู่เรื่อยแล้วส่วนตัวจะได้อะไร ขอให้คิดว่าคนที่ให้เป็นเพ่ือ
สว่ นรวมนั้น มิได้ให้ส่วนรวมแตอ่ ย่างเดียว เปน็ การให้เพื่อตัวเองสามารถที่จะมีสว่ นรวมที่จะอาศยั ได…้ ”

12. บรกิ ารที่จุดเดียว
ทรงมีพระราชดำริมากว่า 20 ปีแล้ว ให้บริหารศูนย์ศึกษาการพัฒนาหลายแห่งทั่วประเทศโดยใช้

หลักการ “การบริการรวมที่จุดเดียว : One Stop Service” โดยทรงเน้นเรื่องรู้รักสามคั คีและการร่วมมือร่วมแรง
ร่วมใจกันดว้ ยการปรบั ลดช่องวา่ งระหวา่ งหน่วยงานที่เก่ียวขอ้ ง

13. ใชธ้ รรมชาตชิ ่วยธรรมชาติ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงเข้าใจถึงธรรมชาติและต้องการให้ประชาชนใกล้ชิดกับ

ทรพั ยากรธรรมชาติ ทรงมองปัญหาธรรมชาติอย่างละเอียด โดยหากเราต้องการแก้ไขธรรมชาติจะต้องใช้ธรรมชาติ
เข้าช่วยเหลือเราด้วย

67

14. ใชอ้ ธรรมปราบอธรรม
ทรงนำความจริงในเรื่องธรรมชาติและกฎเกณฑ์ของธรรมชาติมาเป็นหลัก การแนวทางปฏิบัติในการ

แก้ไขปัญหาและปรับปรุงสภาวะที่ไม่ปกติเข้าสู่ระบบที่ปกติ เช่น การบำบัดน้ำเน่าเสียโดยให้ผักตบชวา ซึ่งมีตาม
ธรรมชาตใิ หด้ ูดซึมสง่ิ สกปรกปนเปือ้ นในนำ้

15. ปลกู ปา่ ในใจคน
การจะทำการใดสำเร็จต้องปลูกจิตสำนึกของคนเสียก่อน ต้องให้เห็นคุณค่า เห็นประโยชน์กับสิ่งที่จะ

ทำ…. “เจ้าหน้าที่ป่าไม้ควรจะปลูกต้นไม้ลงในใจคนเสียก่อน แล้วคนเหล่านั้นก็จะพากันปลูกต้นไม้ลงบนแผ่นดิน
และจะรกั ษาต้นไม้ด้วยตนเอง”

16. ขาดทุนคอื กำไร
หลักการในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ที่มีต่อพสกนิกรไทย “การให้” และ “การ

เสียสละ” เป็นการกระทำอันมผี ลเปน็ กำไร คอื ความอยู่ดีมสี ุขของราษฎร
17. การพง่ึ พาตนเอง
การพัฒนาตามแนวพระราชดำริ เพื่อการแก้ไขปัญหาในเบื้องต้นด้วยการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า

เพื่อให้มีความแข็งแรงพอที่จะดำรงชีวิตได้ต่อไป แล้วขั้นต่อไปก็คือ การพัฒนาให้ประชาชนสามารถอยู่ในสังคมได้
ตามสภาพแวดล้อมและสามารถ พึ่งตนเองได้ในท่สี ดุ

18. พออยูพ่ อกิน
ให้ประชาชนสามารถอยู่อย่าง “พออยู่พอกิน” ให้ได้เสียก่อน แล้วจงึ ค่อยขยับขยายให้มีขีดสมรรถนะ

ท่กี ้าวหนา้ ตอ่ ไป
19. เศรษฐกิจพอเพียง
เป็นปรัชญาทีใ่ นหลวงรชั กาลที่ 9 พระราชทานพระราชดำรัสช้ีแนะแนวทางการดำเนนิ ชวี ิต ให้ดำเนิน

ไปบน “ทางสายกลาง” เพื่อให้รอดพ้นและสามารถดำรงอยู่ได้อย่างมัน่ คงและยั่งยนื ภายใตก้ ระแสโลกาภิวัตน์และ
การเปลยี่ นแปลงต่างๆ ซึ่งปรัชญานีส้ ามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ทั้งระดับบุคคล องคก์ ร และชมุ ชน

20. ความซอ่ื สัตยส์ จุ รติ จริงใจตอ่ กนั
ผู้ที่มีความสุจริตและบริสุทธิ์ใจ แม้จะมีความรู้นอ้ ย ก็ย่อมทำประโยชน์ให้แก่สว่ นรวมได้มากกว่าผ้ทู ี่มี

ความร้มู าก แต่ไมม่ คี วามสจุ ริต ไม่มคี วามบริสุทธ์ใิ จ
21. ทำงานอย่างมคี วามสขุ
ทำงานต้องมีความสุขด้วย ถ้าเราทำอย่างไม่มีความสุขเราจะแพ้ แต่ถ้าเรามีความสุขเราจะชนะ สนุก

กับการทำงานเพียงเท่านั้น ถือว่าเราชนะแล้ว หรือจะทำงานโดยคำนึงถึงความสุขที่เกิดจากการได้ทำประโยชน์
ใหก้ ับผอู้ ื่นก็สามารถทำได้ “…ทำงานกับฉัน ฉนั ไม่มอี ะไรจะให้ นอกจากการมีความสุขร่วมกัน ในการทำประโยชน์
ให้กับผู้อ่นื …”

22. ความเพียร
การเริ่มต้นทำงานหรือทำสิ่งใดนั้นอาจจะไม่ได้มีความพร้อม ต้องอาศัยความอดทนและความมุ่งมั่น

ดังเช่นพระราชนิพนธ์ “พระมหาชนก” กษัตริย์ผู้เพียรพยายามแม้จะไม่เห็นฝั่งก็จะว่ายน้ำต่อไป เพราะถ้าไม่เพียร
วา่ ยกจ็ ะตกเป็นอาหารปู ปลาและไม่ไดพ้ บกบั เทวดาทีช่ ่วยเหลอื มใิ หจ้ มน้ำ

68

23. รู้ รัก สามัคคี
รู้ คอื รู้ปญั หาและรู้วิธแี ก้ปัญหานัน้
รกั คอื เม่อื เรารู้ถึงปัญหาและวธิ ีแกแ้ ลว้ เราต้องมีความรกั ที่จะลงมือทำ ลงมอื แก้ไขปัญหานน้ั
สามคั คี คือ การแกไ้ ขปัญหาต่าง ๆ ไม่สามารถลงมอื ทำคนเดียวได้ ต้องอาศยั ความรว่ มมือร่วมใจกนั

2. พระปฐมบรมราชโองการ รัชกาลท่ี 10

“เราจะสบื สาน รกั ษา และต่อยอด และครองแผน่ ดนิ โดยธรรม
เพ่ือประโยชนส์ ุขแห่งอาณาราษฎรตลอดไป”

พระปฐมบรมราชโองการ พระบาทสมเดจ็ พระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรวชิรางกรณ พระวชริ เกลา้
เจา้ อย่หู วั รชั กาลท่ี 10 วันท่ี 4 พฤษภาคม พุทธศักราช 2562

3. พระบรมราโชบายในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธบิ ดี ศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกลา้
เจา้ อย่หู ัว รัชกาลที่ 10 กบั การพฒั นาการศกึ ษา

การศึกษาต้องมุ่งสร้างพน้ื ฐานให้แก่ผเู้ รียน 4 ดา้ น
1. มีทัศนคติท่ถี กู ตอ้ งต่อบ้านเมอื ง ประกอบด้วย

1.1 ความรู้ความเข้าใจต่อชาตบิ ้านเมอื ง
1.2 ยดึ มนั่ ในศาสนา
1.3 ม่ันคงในสถาบนั พระมหากษัตริย์
1.4 มคี วามเอ้ืออาทรต่อครอบครวั และชมุ ชนของตน
2. มีพน้ื ฐานชวี ิตท่มี ่ันคง – มีคณุ ธรรม ประกอบดว้ ย
2.1 รู้จักแยกแยะสง่ิ ทผี่ ดิ – ชอบ/ชว่ั – ดี
2.2 ปฏิบตั ิแตส่ ิง่ ที่ชอบ ส่งิ ทด่ี ีงาม
2.3 ปฏิเสธส่งิ ทผ่ี ดิ สิง่ ท่ชี วั่
2.4 ชว่ ยกันสร้างคนดีใหแ้ ก่บ้านเมือง
3. มงี านทำ – มีอาชีพ ประกอบด้วย
3.1 การเล้ยี งดูลกู หลานในครอบครวั หรอื การฝึกฝนอบรมในสถานศกึ ษาต้องมุ่งให้เดก็ และเยาวชนรกั งาน
สูง้ าน ทำจนงานสำเร็จ
3.2 การฝึกฝนอบรมทั้งในหลักสูตรและนอกหลกั สตู รต้องมีจดุ มงุ่ หมายให้ผเู้ รียนทำงานเปน็ และมีงานทำ ในที่สุด
3.3 ต้องสนับสนนุ ผสู้ ำเร็จหลักสูตรมีอาชีพ มงี านทำ จนสามารถเลย้ี งตวั เองและครอบครัว
4. เปน็ พลเมอื งดี ประกอบดว้ ย
1.1 การเป็นพลเมืองดี เปน็ หนา้ ที่ของทกุ คน
1.2 ครอบครวั – สถานศกึ ษา และสถานประกอบการ ต้องส่งเสรมิ ใหท้ กุ คนมโี อกาสทำหน้าทีเ่ ปน็ พลเมืองดี
1.3 การเป็นพลเมืองดีคือ “เห็นอะไรที่จะทำเพือ่ บ้านเมืองไดก้ ็ต้องทำ” เช่น งานอาสาสมัคร งานบำเพญ็
ประโยชนง์ านสาธารณกศุ ล ให้ทำด้วยความมีน้ำใจและความเอ้ืออาทร

69

4. ยุทธศาสตรช์ าติ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580)

โดยที่รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย มาตรา 65 กําหนดให้รัฐพึงจัดให้มียุทธศาสตร์ชาติ
เป็นเป้าหมายการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน ตามหลักธรรมาภิบาลเพื่อใช้เป็นกรอบในการจัดทําแผนต่าง ๆ
ให้สอดคล้องและบูรณาการกันเพื่อให้เกิดเป็นพลังผลักดันร่วมกันไปสู่เป้าหมายดังกล่าว โดยให้เป็นไป ตามท่ี
กําหนดในกฎหมายว่าดว้ ยการจัดทํายุทธศาสตร์ชาติ และตอ่ มาได้มีการตราพระราชบัญญัติ การจัดทํายุทธศาสตร์
ชาติ พ.ศ. 2560 มีผลบังคับใช้เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม 2560 โดยกําหนดให้มี การแต่งตั้งคณะกรรมการยุทธศาสตร์
ชาติ เพื่อรับผิดชอบในการจัดทาํ ร่างยทุ ธศาสตร์ชาติ กําหนดวิธีการ การมีส่วนร่วมของประชาชนในการจัดทํารา่ ง
ยทุ ธศาสตรช์ าติ ในการติดตาม การตรวจสอบ และการ ประเมนิ ผล รวมทง้ั กาํ หนดมาตรการสง่ เสรมิ และสนับสนุน
ให้ประชาชนทกุ ภาคสว่ นดาํ เนินการ ให้สอดคลอ้ งกับยทุ ธศาสตร์ชาติ

ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) เป็นยุทธศาสตร์ชาติฉบับแรกของประเทศไทย
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ซึ่งจะต้องนําไปสู่การปฏิบัติเพื่อให้ประเทศไทยบรรลุวิสัยทัศน์ “ประเทศ
ไทยมีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน เป็นประเทศพัฒนาแล้ว ด้วยการพัฒนาตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง”
ภายในชว่ งเวลาดังกลา่ ว เพื่อความสขุ ของคนไทยทกุ คน

วิสยั ทัศน์ประเทศไทย … “ประเทศไทยมีความมนั่ คง มง่ั คั่ง ย่งั ยนื เป็นประเทศพัฒนาแล้ว ดว้ ยการพฒั นา
ตามหลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง” หรือเป็นคติพจน์ประจาํ ชาตวิ ่า “มัน่ คง ม่งั คงั่ ยั่งยืน”

70

ความมนั่ คง หมายถึง การมีความมั่นคงปลอดภัยจากภัยและการเปลีย่ นแปลงทั้งภายในประเทศ และ
ภายนอกประเทศในทุกระดับ ทั้งระดบั ประเทศ สงั คม ชมุ ชน ครวั เรอื น และปจั เจกบุคคล และ มีความมัน่ คงในทุก
มิติ ทัง้ มติ ิทางการทหาร เศรษฐกจิ สงั คม ส่ิงแวดล้อม และการเมอื ง เช่น ประเทศ มีความมนั่ คงในเอกราชและ
อธิปไตย มีการปกครองระบอบประชาธิปไตยท่ีมีพระมหากษัตริย์ทรงเปน็ ประมุข สถาบันชาติ ศาสนา
พระมหากษัตรยิ ์มีความเขม้ แขง็ เปน็ ศนู ย์กลางและเป็นทีย่ ดึ เหนย่ี วจติ ใจ ของประชาชน มรี ะบบการเมืองทีม่ ่นั คง
เป็นกลไกท่นี ําไปสู่การบรหิ ารประเทศที่ตอ่ เน่อื งและโปร่งใสตามหลกั ธรรมาภิบาล สงั คมมีความปรองดองและ
ความสามคั คี สามารถผนกึ กาํ ลงั เพ่ือพฒั นาประเทศ ชุมชน มคี วามเข้มแข็ง ครอบครัวมีความอบอนุ่ ประชาชนมี
ความม่นั คงในชีวติ มีงานและรายไดท้ ่มี ่ันคงพอเพยี ง กับการดํารงชวี ิต มีการออมสาํ หรบั วัยเกษยี ณ ความมน่ั คง
ของอาหาร พลังงาน และน้ำ มที ่อี ยู่อาศัย และความปลอดภยั ในชวี ติ ทรพั ย์สิน

ความมั่งคง่ั หมายถึง ประเทศไทยมีการขยายตัวของเศรษฐกิจอย่างต่อเน่ืองและมคี วามย่ังยนื จนเข้าสู่
กลุ่มประเทศรายไดส้ งู ความเหลือ่ มล้ำของการพัฒนาลดลง ประชากรมคี วามอยูด่ ีมสี ุขได้รบั ผลประโยชน์จากการ
พัฒนาอย่างเทา่ เทียมกันมากขึน้ และมีการพัฒนาอย่างท่ัวถึงทุกภาคสว่ น มีคณุ ภาพชีวิตตามมาตรฐานขององค์การ
สหประชาชาติ ไมม่ ปี ระชาชนที่อยใู่ นภาวะความยากจน เศรษฐกจิ ในประเทศมีความเขม้ แขง็ ขณะเดยี วกันตอ้ งมี
ความสามารถในการแข่งขันกับประเทศตา่ ง ๆ ท้ังในตลาดโลกและตลาดภายในประเทศเพอื่ ให้สามารถสรา้ งรายได้
ทง้ั จากภายในและภายนอกประเทศ ตลอดจนมีการสร้างฐานเศรษฐกจิ และสงั คมแหง่ อนาคตเพื่อใหส้ อดรับกบั
บริบทการพฒั นา ท่ีเปลี่ยนแปลงไป และประเทศไทยมีบทบาทท่ีสําคญั ในเวทีโลก และมีความสัมพนั ธ์ทาง
เศรษฐกจิ และการค้าอย่างแนน่ แฟน้ กบั ประเทศในภมู ภิ าคเอเชยี เปน็ จดุ สาํ คัญของการเชือ่ มโยงในภูมิภาค ทั้งการ
คมนาคมขนส่ง การผลิต การค้า การลงทุน และการทาํ ธุรกิจ เพ่ือใหเ้ ป็นพลังในการพัฒนา นอกจากน้ี ยงั มคี วาม
สมบรู ณใ์ นทุนทจ่ี ะสามารถสร้างการพัฒนาตอ่ เนื่องไปได้ ได้แก่ ทุนมนุษย์ ทุนทางปญั ญา ทุนทางการเงนิ ทุนทเี่ ป็น
เครอ่ื งมือเครอ่ื งจักร ทนุ ทางสังคม และทนุ ทรัพยากรธรรมชาติและสง่ิ แวดลอ้ ม

71

ความย่ังยนื หมายถึง การพัฒนาที่สามารถสรา้ งความเจริญ รายได้ และคณุ ภาพชีวติ ของ ประชาชนให้
เพิม่ ข้ึนอยา่ งต่อเนื่อง ซึง่ เปน็ การเจริญเตบิ โตของเศรษฐกิจท่ีอยบู่ นหลกั การใช้ การรักษา และการฟื้นฟฐู าน
ทรัพยากรธรรมชาติอยา่ งยงั่ ยืน ไมใ่ ชท้ รพั ยากรธรรมชาติจนเกินพอดี ไม่สร้างมลภาวะ ต่อส่งิ แวดลอ้ มจนเกิน
ความสามารถในการรองรบั และเยียวยาของระบบนเิ วศ การผลิตและการบรโิ ภค เปน็ มิตรกับสง่ิ แวดล้อม และ
สอดคล้องกับเปา้ หมายการพัฒนาทยี่ ง่ั ยืน ทรพั ยากรธรรมชาตมิ ี ความอุดมสมบรู ณ์มากขึ้นและสิง่ แวดล้อมมี
คณุ ภาพดีขึน้ คนมีความรับผิดชอบต่อสงั คม มีความ เอ้ืออาทร เสยี สละเพ่ือผลประโยชนส์ ่วนรวม รฐั บาลมี
นโยบายท่มี ุ่งประโยชน์ส่วนรวมอย่างย่งั ยนื และให้ความสาํ คัญกับการมสี ว่ นร่วมของประชาชน และทกุ ภาคส่วนใน
สงั คมยึดถือและปฏบิ ัติตาม หลักปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียงเพื่อการพัฒนาอย่างสมดุล มเี สถยี รภาพ และยงั่ ยืน

เป้าหมายและประเดน็ การพฒั นาตามยทุ ธศาสตร์
1. ยุทธศาสตร์ชาติดา้ นความม่ันคง มีเปา้ หมายการพัฒนาที่สาํ คญั คือ ประเทศชาติม่ันคง ประชาชนมีความสุข
เน้นการบริหารจัดการสภาวะแวดล้อมของประเทศใหม้ ีความม่ันคง ปลอดภัย เอกราช อธิปไตย และมคี วามสงบ
เรยี บร้อยในทุกระดบั ตั้งแตร่ ะดับชาติ สงั คม ชมุ ชน มุ่งเน้นการพัฒนาคน เครื่องมือ เทคโนโลยี และระบบ
ฐานขอ้ มูลขนาดใหญใ่ ห้มคี วามพรอ้ มสามารถรบั มือกับภัยคุกคาม และภัยพบิ ัติไดท้ ุกรูปแบบ และทุกระดับความ
รุนแรง ควบคไู่ ปกบั การป้องกันและแก้ไขปัญหา ด้านความมัน่ คงที่มีอยู่ในปัจจุบัน และที่อาจจะเกดิ ขึ้นในอนาคต
ใช้กลไกการแก้ไขปัญหาแบบบรู ณาการ ท้งั กบั สว่ นราชการ ภาคเอกชน ประชาสงั คม และองคก์ รท่ไี ม่ใช่รฐั รวมถึง
ประเทศเพื่อนบา้ น และมติ รประเทศท่วั โลกบนพ้นื ฐานของหลกั ธรรมาภิบาล เพื่อเออื้ อํานวยประโยชนต์ ่อการ
ดาํ เนนิ การ ของยทุ ธศาสตรช์ าตดิ ้านอืน่ ๆ ให้สามารถขับเคลื่อนไปไดต้ ามทศิ ทางและเป้าหมายที่กําหนด

1. การรกั ษาความสงบภายในประเทศ
1. การพัฒนาและเสรมิ สร้างคนในทุกภาคสว่ นใหม้ ีความเข้มแขง็ มีความพร้อม ตระหนักในเร่ืองความ

ม่นั คง และมีสว่ นร่วมในการแก้ไขปัญหา
2. การพฒั นาและเสริมสรา้ งความจงรักภกั ดีต่อสถาบันหลกั ของชาติ
3. การพฒั นาและเสรมิ สรา้ งการเมอื งในระบอบประชาธิปไตยอันมี พระมหากษัตรยิ ์ทรงเปน็ ประมุขท่มี ี

เสถียรภาพและมีธรรมาภบิ าล เหน็ แก่ประโยชน์ของประเทศชาติ มากกวา่ ประโยชน์ส่วนตน
4. การพฒั นาและเสรมิ สร้างกลไกทีส่ ามารถป้องกนั และขจัดสาเหตุของประเด็น ปญั หาความม่ันคงที่สาํ คัญ

2. การปอ้ งกันและแก้ไขปัญหาท่ีมผี ลกระทบตอ่ ความมน่ั คง
1. การแก้ไขปัญหาความมน่ั คงในปัจจุบนั
2. การตดิ ตาม เฝ้าระวงั ป้องกัน และแกไ้ ขปญั หาที่อาจอบุ ัตขิ ้ึนใหม่
3. การสร้างความปลอดภยั และความสันติสุขอย่างถาวรในพื้นทจ่ี ังหวดั ชายแดนภาคใต้
4. การรกั ษาความมั่นคงและผลประโยชน์ทางทรพั ยากรธรรมชาติ และสง่ิ แวดล้อมทัง้ ทางบกและทางทะเล

3. การพฒั นาศกั ยภาพของประเทศใหพ้ ร้อมเผชญิ ภยั คกุ คามท่ีกระทบตอ่ ความมนั่ คงของชาติ
1. การพฒั นาระบบงานขา่ วกรองแหง่ ชาติแบบบูรณาการอยา่ งมีประสทิ ธภิ าพ

72

2. การพัฒนาและผนึกพลงั อาํ นาจแห่งชาติ กองทพั และหน่วยงานความม่นั คง รวมทัง้ ภาครัฐและภาค
ประชาชน ใหพ้ รอ้ มป้องกนั และรกั ษาอธปิ ไตยของประเทศ และเผชิญกับภยั คุกคามได้ทุกมิตทิ ุกรูปแบบ
และทกุ ระดบั
3. การพัฒนาระบบเตรียมพร้อมแห่งชาติและการบริหารจดั การภยั คุกคาม ใหม้ ีประสิทธิภาพ
4. การบูรณาการความรว่ มมือดา้ นความม่ันคงกับอาเซียนและนานาชาติ รวมถงึ องค์กร ภาครฐั และทม่ี ิใชภ่ าครฐั
1. การเสรมิ สร้างและรักษาดุลยภาพสภาวะแวดลอ้ มระหว่างประเทศ
2. การเสรมิ สรา้ งและธํารงไวซ้ ึ่งสันติภาพและความมัน่ คงของภมู ิภาค
3. การรว่ มมอื ทางการพัฒนากับประเทศเพื่อนบา้ น ภูมิภาค โลก รวมถงึ องค์กร ภาครฐั และท่ีมิใช่ภาครัฐ
5. การพฒั นากลไกการบริหารจัดการความมัน่ คงแบบองคร์ วม
1. การพัฒนากลไกให้พร้อมสําหรับการตดิ ตาม เฝ้าระวงั แจ้งเตอื น ปอ้ งกัน และแก้ไขปัญหาความม่นั คง

แบบองค์รวมอย่างเป็นรปู ธรรม
2. การบรหิ ารจัดการความมัน่ คงใหเ้ อ้ืออาํ นวยตอ่ การพฒั นาประเทศในมติ ิอ่ืน ๆ
3. การพฒั นากลไกและองค์กรขับเคลือ่ นยุทธศาสตรช์ าติดา้ นความมนั่ คง

2. ยุทธศาสตรช์ าติดา้ นการสรา้ งความสามารถในการแขง่ ขนั มเี ป้าหมายการพัฒนา ท่ีมงุ่ เน้นการยกระดบั
ศักยภาพของประเทศในหลากหลายมติ ิ บนพืน้ ฐานแนวคดิ 3 ประการ ได้แก่ (1) “ต่อยอดอดตี ” โดยมองกลับไปที่
รากเหงา้ ทางเศรษฐกิจ อตั ลกั ษณ์ วัฒนธรรม ประเพณี วิถชี วี ิต และจุดเดน่ ทางทรัพยากรธรรมชาตทิ หี่ ลากหลาย
รวมทงั้ ความไดเ้ ปรยี บเชงิ เปรียบเทยี บของประเทศ ในด้านอน่ื ๆ นํามาประยุกต์ผสมผสานกับเทคโนโลยแี ละ
นวัตกรรม เพ่ือใหส้ อดรบั กบั บรบิ ทของ เศรษฐกิจและสังคมโลกสมัยใหม่ (2) “ปรับปัจจุบัน” เพือ่ ปูทางสู่อนาคต
ผ่านการพัฒนาโครงสร้าง พ้นื ฐานของประเทศในมติ ิต่าง ๆ ทง้ั โครงข่ายระบบคมนาคมและขนส่ง โครงสร้าง
พน้ื ฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และดิจิทัล และการปรับสภาพแวดลอ้ มใหเ้ อื้อต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมและ
บริการอนาคต และ (3) “สร้างคุณค่าใหม่ในอนาคต” ดว้ ยการเพม่ิ ศักยภาพของผปู้ ระกอบการ พฒั นาคนรนุ่ ใหม่
รวมถึงปรบั รูปแบบธรุ กจิ เพ่ือตอบสนองตอ่ ความตอ้ งการของตลาด ผสมผสานกบั ยทุ ธศาสตร์ทรี่ องรบั อนาคต
บนพื้นฐานของการต่อยอดอดีตและปรับปจั จุบัน พร้อมทัง้ การสง่ เสริมและสนบั สนนุ จากภาครัฐ ให้ประเทศไทย
สามารถสร้างฐานรายได้และการจ้างงานใหม่ ขยายโอกาสทางการค้าและการลงทุน ในเวทีโลก ควบคู่ไปกบั การ
ยกระดับรายได้และการกินดอี ยดู่ ี รวมถงึ การเพ่มิ ข้นึ ของคนชน้ั กลาง และลดความเหลื่อมล้ำของคนในประเทศได้
ในคราวเดียวกนั

1. การเกษตรสร้างมูลค่า
1. เกษตรอัตลักษณ์พน้ื ถน่ิ
2. เกษตรปลอดภัย
3. เกษตรชีวภาพ
4. เกษตรแปรรูป
5. เกษตรอัจฉริยะ

73

2. อตุ สาหกรรมและบริการแห่งอนาคต
1. อตุ สาหกรรมชีวภาพ
2. อุตสาหกรรมและบริการการแพทย์ครบวงจร
3. อุตสาหกรรมและบรกิ ารดิจิทลั ข้อมูล และปญั ญาประดิษฐ์
4. อุตสาหกรรมและบริการขนส่งและโลจิสตกิ ส์
5. อตุ สาหกรรมความมนั่ คงของประเทศ

3. สรา้ งความหลากหลายดา้ นการทอ่ งเท่ียว
1. ทอ่ งเที่ยวเชิงสรา้ งสรรคแ์ ละวฒั นธรรม
2. ท่องเทย่ี วเชงิ ธุรกิจ
3. ทอ่ งเที่ยวเชงิ สุขภาพ ความงาม และแพทย์แผนไทย
4. ทอ่ งเที่ยวสําราญทางนำ้
5. ทอ่ งเทีย่ วเชอ่ื มโยงภมู ภิ าค

4. โครงสร้างพื้นฐาน เช่อื มไทย เช่ือมโลก
1. เชื่อมโยงโครงขา่ ยคมนาคมไรร้ อยต่อ
2. สร้างและพัฒนาเขตเศรษฐกจิ พเิ ศษ
3. เพม่ิ พ้ืนทแี่ ละเมอื งเศรษฐกิจ
4. พัฒนาโครงสรา้ งพ้ืนฐานเทคโนโลยีสมยั ใหม่
5. รกั ษาและเสรมิ สรา้ งเสถยี รภาพทางเศรษฐกจิ มหภาค

5. พฒั นาเศรษฐกิจบนพืน้ ฐานผปู้ ระกอบการยุคใหม่
1. สรา้ งผปู้ ระกอบการอจั ฉรยิ ะ
2. สร้างโอกาสเขา้ ถึงบริการทางการเงนิ
3. สรา้ งโอกาสเข้าถึงตลาด
4. สร้างโอกาสเข้าถึงข้อมลู
5. ปรับบทบาทและโอกาสการเขา้ ถงึ บริการภาครัฐ

3. ยทุ ธศาสตร์ชาติดา้ นการพฒั นาและเสริมสร้างศกั ยภาพทรัพยากรมนุษย์ มีเปา้ หมาย การพัฒนาทสี่ ําคญั
เพื่อพัฒนาคนในทกุ มติ ิและในทุกช่วงวยั ให้เปน็ คนดี เก่ง และมีคุณภาพ โดยคนไทย มีความพร้อมทงั้ กาย ใจ
สติปัญญา มพี ัฒนาการท่ดี ีรอบดา้ นและมสี ุขภาวะท่ีดีในทกุ ช่วงวยั มจี ิตสาธารณะ รบั ผิดชอบตอ่ สงั คมและผูอ้ ื่น
มธั ยัสถ์ อดออม โอบอ้อมอารี มวี ินยั รกั ษาศีลธรรม และเป็นพลเมอื งดีของชาติ มีหลกั คดิ ท่ีถูกต้อง มีทกั ษะท่ี
จาํ เปน็ ในศตวรรษที่ 21 มีทักษะส่อื สาร ภาษาอังกฤษและภาษาทส่ี าม และอนุรกั ษ์ภาษาท้องถน่ิ มนี ิสัยรักการ
เรียนร้แู ละการพฒั นาตนเอง อย่างต่อเนือ่ งตลอดชวี ติ สกู่ ารเป็นคนไทยทมี่ ที ักษะสงู เปน็ นวตั กร นกั คดิ
ผปู้ ระกอบการ เกษตรกรยุคใหม่ และอน่ื ๆ โดยมีสมั มาชีพตามความถนดั ของตนเอง

74

1. การปรบั เปล่ียนคา่ นิยมและวัฒนธรรม
1. การปลูกฝังค่านยิ มและวฒั นธรรมผา่ นการเลย้ี งดใู นครอบครัว
2. การบูรณาการเร่ืองความซ่ือสัตย์ วนิ ัย คณุ ธรรม จริยธรรม ในการจดั การ เรียนการสอนในสถานศึกษา
3. การสร้างความเข้มแข็งในสถาบนั ทางศาสนา
4. การปลูกฝังค่านยิ มและวฒั นธรรมโดยใชช้ ุมชนเป็นฐาน
5. การสรา้ งค่านยิ มและวัฒนธรรมท่ีพงึ ประสงค์จากภาคธรุ กจิ
6. การใช้สอื่ และสื่อสารมวลชนในการปลกู ฝังค่านิยมและวฒั นธรรมของคนในสังคม
7. การสง่ เสรมิ ให้คนไทยมีจิตสาธารณะและมคี วามรบั ผิดชอบต่อสว่ นรวม

2. การพฒั นาศักยภาพคนตลอดช่วงชีวิต
1. ชว่ งการต้งั ครรภ/์ ปฐมวยั
2. ช่วงวยั เรียน/วัยรุน่
3. ช่วงวัยแรงงาน
4. ชว่ งวยั ผสู้ ูงอายุ

3. ปฏริ ปู กระบวนการเรยี นรู้ทีต่ อบสนองต่อการเปล่ียนแปลงในศตวรรษท่ี 21
1. การปรับเปลีย่ นระบบการเรยี นรูใ้ ห้เออ้ื ต่อการพฒั นาทักษะสาํ หรบั ศตวรรษท่ี 21
2. การเปล่ียนโฉมบทบาท ‘คร’ู ใหเ้ ป็นครูยุคใหม่
3. การเพิม่ ประสิทธภิ าพระบบบริหารจัดการศึกษาในทุกระดับ ทกุ ประเภท
4. การพัฒนาระบบการเรยี นร้ตู ลอดชวี ิต
5. การสร้างความตน่ื ตัวให้คนไทยตระหนกั ถึงบทบาท ความรับผิดชอบ และ การวางตําแหนง่ ของ
ประเทศไทยในภมู ภิ าคเอเชยี อาคเนย์และประชาคมโลก
6. การวางพนื้ ฐานระบบรองรับการเรียนรโู้ ดยใช้ดจิ ทิ ัลแพลตฟอร์ม
7. การสร้างระบบการศกึ ษาเพือ่ เปน็ เลิศทางวิชาการระดบั นานาชาติ

4. การตระหนกั ถงึ พหปุ ัญญาของมนษุ ย์ที่หลากหลาย
1. การพัฒนาและสง่ เสริมพหุปัญญาผ่านครอบครวั ระบบสถานศกึ ษา สภาพแวดล้อม รวมทงั้ สื่อ
2. การสรา้ งเส้นทางอาชพี สภาพแวดลอ้ มการทํางาน และระบบสนบั สนนุ ทเี่ หมาะสมสําหรับผมู้ ี
ความสามารถพิเศษผ่านกลไกต่าง ๆ
3. การดงึ ดูดกลมุ่ ผเู้ ช่ยี วชาญตา่ งชาติและคนไทยทีม่ ีความสามารถ ในตา่ งประเทศให้มาสรา้ งและพัฒนา
เทคโนโลยีและนวตั กรรมให้กับประเทศ

5. การเสรมิ สรา้ งให้คนไทยมีสุขภาวะที่ดี
1. การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาวะ
2. การป้องกนั และควบคุมปจั จยั เสยี่ งทีค่ กุ คามสขุ ภาวะ
3. การสร้างสภาพแวดลอ้ มท่ีเอือ้ ต่อการมสี ุขภาวะท่ีดี
4. การพัฒนาระบบบริการสุขภาพทีท่ ันสมยั สนบั สนนุ การสรา้ งสขุ ภาวะทีด่ ี
5. การสง่ เสริมใหช้ ุมชนเป็นฐานในการสร้างสขุ ภาวะทด่ี ีในทกุ พ้ืนท่ี

75

6. การสรา้ งสภาพแวดลอ้ มทีเ่ อ้อื ต่อการพฒั นาและเสริมสร้างศกั ยภาพทรพั ยากรมนุษย์
1. การสรา้ งความอยู่ดมี สี ุขของครอบครัวไทย
2. การส่งเสริมบทบาทการมีส่วนร่วมของภาครัฐ ภาคเอกชน องคก์ รปกครอง ส่วนท้องถิ่น ครอบครัวและ
3. ชุมชนในการพฒั นาทรัพยากรมนุษย์
4. การปลกู ฝังและพัฒนาทักษะนอกห้องเรียน
5. การพฒั นาระบบฐานข้อมูลเพ่ือการพัฒนาทรพั ยากรมนุษย์

7. การเสรมิ สรา้ งศกั ยภาพการกฬี าในการสร้างคุณคา่ ทางสงั คมและพฒั นาประเทศ
1. การส่งเสริมการออกกาํ ลังกาย และกฬี าขนั้ พ้นื ฐานให้กลายเปน็ วถิ ีชีวติ
2. การส่งเสรมิ ใหป้ ระชาชนมีส่วนร่วมในกิจกรรมออกกาํ ลงั กาย กีฬา และนนั ทนาการ
3. การส่งเสริมการกีฬาเพ่อื พัฒนาสู่ระดบั อาชีพ
4. การพฒั นาบุคลากรด้านการกีฬาและนนั ทนาการเพ่ือรองรับการเตบิ โตของอุตสาหกรรมกฬี า

4. ยทุ ธศาสตร์ชาตดิ ้านการปรับเปลย่ี นค่านยิ มและวฒั นธรรม การสรา้ งโอกาสและความเสมอภาคทางสังคม
มีเป้าหมาย การพัฒนาที่ใหค้ วามสาํ คญั กับการดึงเอาพลังของภาคสว่ นตา่ ง ๆ ท้งั ภาคเอกชน ประชาสงั คม ชุมชน
ท้องถ่นิ มารว่ มขับเคลื่อน โดยการสนับสนุนการรวมตัวของประชาชนในการรว่ มคิดรว่ มทํา เพื่อสว่ นรวม การ
กระจายอํานาจและความรบั ผิดชอบไปสู่กลไกบรหิ ารราชการแผ่นดินในระดับท้องถ่ิน การเสริมสรา้ งความเข้มแขง็
ของชมุ ชนในการจัดการตนเอง และการเตรียมความพร้อมของประชากรไทย ท้งั ในมิตสิ ุขภาพ เศรษฐกจิ สังคม
และสภาพแวดล้อมให้เป็นประชากรท่มี ีคณุ ภาพ สามารถพึ่งตนเอง และทําประโยชน์แก่ครอบครัว ชุมชน และ
สังคมใหน้ านทีส่ ุด โดยรฐั ใหห้ ลักประกันการเข้าถึงบริการและ สวัสดิการทม่ี ีคุณภาพอย่างเปน็ ธรรมและท่ัวถึง

1. การลดความเหลือ่ มล้ำ สรา้ งความเปน็ ธรรมในทกุ มติ ิ
1. ปรับโครงสร้างเศรษฐกิจฐานราก
2. ปฏิรูประบบภาษีและการคุ้มครองผบู้ รโิ ภค
3. กระจายการถือครองท่ดี นิ และการเข้าถงึ ทรัพยากร
4. เพม่ิ ผลิตภาพและค้มุ ครองแรงงานไทย ให้เป็นแรงงานฝมี ือที่มคี ุณภาพ และความรเิ ริ่มสรา้ งสรรค์
มีความปลอดภยั ในการทํางาน
5. สร้างหลกั ประกันทางสังคมที่ครอบคลุมและเหมาะสมกบั คนทุกชว่ งวัย ทุกเพศภาวะและทุกกลมุ่
6. ลงทุนทางสังคมแบบมงุ่ เป้าเพอ่ื ช่วยเหลอื กลุ่มคนยากจนและกลุ่ม ผู้ด้อยโอกาสโดยตรง
7. สรา้ งความเป็นธรรมในการเขา้ ถึงบริการสาธารณสขุ และการศกึ ษา โดยเฉพาะสาํ หรับผ้มู รี ายได้น้อย
และกล่มุ ผดู้ ้อยโอกาส
8. สรา้ งความเปน็ ธรรมในการเขา้ ถงึ กระบวนการยตุ ิธรรมอยา่ งทวั่ ถึง

2. การกระจายศูนย์กลางความเจริญทางเศรษฐกิจ สังคม และเทคโนโลยี
1. พัฒนาศูนย์กลางความเจริญทางเศรษฐกิจ สงั คม และเทคโนโลยใี นภูมิภาค
2. กาํ หนดแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสงั คมของแต่ละกลุ่มจงั หวดั ในมติ ติ า่ ง ๆ

76

3. จดั ระบบเมอื งทีเ่ ออ้ื ต่อการสร้างชีวิตและสงั คมท่ีมีคณุ ภาพและปลอดภยั ใหส้ ามารถตอบสนองต่อ
สังคมสูงวยั และแนวโนม้ ของการขยายตัวของเมืองในอนาคต
4. ปรับโครงสร้างและแก้ไขกฎหมายระเบียบบรหิ ารราชการแผ่นดิน เพอ่ื วาง ระบบและกลไกการ
บรหิ ารงานในระดับภาค กลุ่มจงั หวัด
5. สนับสนนุ การพฒั นาพื้นที่บนฐานข้อมูลความรู้ เทคโนโลยี และนวตั กรรม
6. การพัฒนากาํ ลังแรงงานในพื้นที่
3. การเสรมิ สร้างพลังทางสังคม
1. สร้างสงั คมเข้มแขง็ ทแี่ บ่งปัน ไมท่ อดท้ิงกัน และมีคุณธรรม
2. การรองรับสังคมสูงวยั อยา่ งมีคุณภาพ
3. สนบั สนนุ ความรว่ มมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน ภาควชิ าการ ภาคประชา สงั คมและภาคประชาชน
4. สง่ เสรมิ ความเสมอภาคทางเพศและบทบาทของสตรใี นการสรา้ งสรรคส์ ังคม
5. สนบั สนนุ การพัฒนาบนฐานทุนทางสังคมและวฒั นธรรม
6. สนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยสี ารสนเทศและสือ่ สร้างสรรค์ เพอ่ื รองรบั สังคมยุคดจิ ิทัล
4. การเพม่ิ ขดี ความสามารถของชมุ ชนท้องถ่นิ ในการพัฒนา การพง่ึ ตนเองและการ จัดการตนเอง
1. สง่ เสริมการปรับพฤติกรรมในระดบั ครวั เรือน ใหม้ ขี ีดความสามารถใน การจดั การวางแผนชวี ิต สุขภาพ
ครอบครัว การเงินและอาชีพ
2. เสรมิ สร้างศกั ยภาพของชมุ ชนในการพงึ่ ตนเองและการพึ่งพากันเอง
3. สรา้ งการมสี ่วนร่วมของภาคสว่ นตา่ ง ๆ เพอ่ื สร้างประชาธิปไตยชุมชน
4. สรา้ งภูมิคมุ้ กนั ทางปัญญาให้กบั ชุมชน

5. ยุทธศาสตร์ชาตดิ า้ นการสร้างการเติบโตบนคุณภาพชวี ิตทเ่ี ป็นมติ รกับส่ิงแวดล้อม มีเปา้ หมายการพฒั นาที่
สําคญั เพื่อนาํ ไปส่กู ารบรรลุเป้าหมายการพฒั นาที่ยัง่ ยืนในทุกมิติ ทั้งด้านสังคม เศรษฐกจิ สิง่ แวดลอ้ ม ธรรมาภบิ าล
และความเปน็ หุ้นสว่ นความร่วมมอื ระหวา่ งกนั ทั้งภายในและภายนอกประเทศอย่างบูรณาการ ใชพ้ ้ืนท่เี ปน็ ตัวตง้ั
ในการกาํ หนดกลยทุ ธ์และแผนงาน และการให้ทุกฝ่ายที่เก่ียวข้องไดเ้ ข้ามามสี ่วนร่วมในแบบทางตรงให้มากท่ีสดุ
เท่าที่จะเป็นไปได้ โดยเปน็ การดาํ เนนิ การบนพ้ืนฐานการเติบโตรว่ มกนั ไมว่ า่ จะเป็นทางเศรษฐกจิ สิ่งแวดล้อม
และคณุ ภาพชวี ิต โดยให้ความสําคญั กบั การสร้างสมดุลทั้ง 3 ดา้ น อันจะนําไปสคู่ วามย่ังยืนเพ่อื คนรุ่นต่อไปอยา่ ง
แทจ้ ริง

1. สรา้ งการเติบโตอย่างยง่ั ยืนบนสงั คมเศรษฐกิจสเี ขียว
1. เพม่ิ มูลคา่ ของเศรษฐกิจฐานชวี ภาพให้สอดคล้องกบั ยุทธศาสตร์ดา้ นการ สร้างความสามารถในการแข่งขนั
2. อนุรักษแ์ ละฟน้ื ฟูความหลากหลายทางชวี ภาพในและนอกถิ่นกาํ เนดิ
3. อนรุ ักษ์และฟนื้ ฟแู มน่ ้ำลําคลองและแหล่งน้ำธรรมชาติทว่ั ประเทศ
4. รกั ษาและเพ่ิมพนื้ ท่ีสเี ขยี วทเี่ ป็นมิตรกับสง่ิ แวดล้อม
5. ส่งเสริมการบริโภคและการผลิตทีย่ งั่ ยืน

77

2. สรา้ งการเตบิ โตอย่างยั่งยืนบนสงั คมเศรษฐกจิ ภาคทะเล
1. เพิ่มมูลคา่ ของเศรษฐกจิ ฐานชวี ภาพทางทะเล
2. ปรับปรงุ ฟ้ืนฟู และสร้างใหม่ทรพั ยากรทางทะเลและชายฝ่งั ท้งั ระบบฟ้นื ฟชู ายหาดทีเ่ ปน็ แหล่ง
ทอ่ งเทีย่ ว ชายฝัง่ ทะเลไดร้ ับการป้องกนั และแก้ไข ทงั้ ระบบ และมีนโยบายการ
3. จดั การชายฝั่งแบบบรู ณาการอยา่ งเป็นองค์รวม
4. พัฒนาและเพม่ิ สดั สว่ นกิจกรรมทางทะเลท่ีเป็นมติ รต่อส่งิ แวดลอ้ ม

3. สรา้ งการเติบโตอยา่ งย่ังยืนบนสงั คมท่ีเปน็ มติ รต่อสภาพภูมอิ ากาศ
1. ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก
2. มีการปรบั ตวั เพ่ือลดความสญู เสยี และเสียหายจากภัยธรรมชาติ และผลกระทบที่เกย่ี วข้องกบั การ
เปลย่ี นแปลงสภาพภมู ิอากาศ
3. มงุ่ เป้าสกู่ ารลงทนุ ทีเ่ ป็นมิตรต่อสภาพภมู อิ ากาศในการพัฒนาโครงสรา้ ง พน้ื ฐาน ของภาครัฐและภาคเอกชน
4. พฒั นาและสรา้ งระบบรบั มือปรบั ตวั ต่อโรคอุบตั ิใหมแ่ ละโรคอุบตั ิซาํ้ ที่เกิด จากการเปลย่ี นแปลงภูมิอากาศ

4. พฒั นาพ้ืนทเ่ี มือง ชนบท เกษตรกรรมและอตุ สาหกรรมเชงิ นิเวศ มุ่งเน้นความเป็น เมืองท่เี ติบโตอย่าง
ตอ่ เนือ่ งจัดทาํ แผนผังภูมินเิ วศเพ่ือการพฒั นาเมอื ง ชนบท พ้นื ทเ่ี กษตรกรรม และอุตสาหกรรม รวมถงึ พืน้ ที่
อนรุ กั ษต์ ามศักยภาพและความเหมาะสมทางภมู นิ เิ วศอย่างเป็น เอกภาพ

1. พฒั นาพื้นท่ีเมือง ชนบท เกษตรกรรม และ อุตสาหกรรมเชงิ นิเวศ ทีม่ ี การบรหิ ารจัดการตามแผนผัง
ภมู นิ ิเวศอย่างยง่ั ยืน

2. จัดการมลพษิ ที่มผี ลกระทบตอ่ ส่งิ แวดลอ้ ม และสารเคมีในภาคเกษตร ท้งั ระบบ ใหเ้ ป็นไปตาม
มาตรฐานสากลและคา่ มาตรฐานสากล

3. สงวนรกั ษา อนรุ กั ษ์ ฟน้ื ฟู และพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติ มรดก ทางสถาปตั ยกรรมและ
ศลิ ปวัฒนธรรม อัตลกั ษณ์ และวิถชี วี ิตพน้ื ถน่ิ บนฐานธรรมชาติ และฐาน วัฒนธรรมอย่างยง่ั ยืน

4. พัฒนาเครอื ขา่ ยองค์กรพฒั นาเมืองและชุมชน รวมท้ังกลุ่มอาสาสมัคร ด้วยกลไกการมีส่วนร่วมของ
ทุกภาคสว่ นในทอ้ งถ่ิน

5. เสรมิ สร้างระบบสาธารณสุขและอนามยั สง่ิ แวดล้อม และยกระดับ ความสามารถในการป้องกนั โรค
อุบตั ิใหมแ่ ละอุบตั ซิ ้ำ

5. พัฒนาความมั่นคงน้ำ พลังงาน และเกษตรที่เป็นมติ รต่อสิ่งแวดลอ้ ม
1. พฒั นาการจัดการน้ำเชงิ ลมุ่ น้ำทงั้ ระบบเพ่ือเพิ่มความมน่ั คงดา้ นน้ำ ของประเทศ
2. เพ่มิ ผลิตภาพของน้ำทัง้ ระบบในการใช้น้ำอย่างประหยดั รูค้ ณุ คา่ และสร้าง มลู ค่าเพ่ิมจากการใชน้ ้ำ
ใหท้ ัดเทียมกับระดับสากล
3. พัฒนาความมนั่ คงพลงั งานของประเทศ และส่งเสรมิ การใชพ้ ลงั งาน ทีเ่ ปน็ มิตรตอ่ สิ่งแวดล้อม
4. เพมิ่ ประสทิ ธภิ าพการใช้พลงั งานโดยลดความเข้มข้นของการใช้พลังงาน
5. พัฒนาความมน่ั คงดา้ นการเกษตรและอาหารของประเทศและชมุ ชน ในมิติปริมาณ คุณภาพ ราคา
และการเข้าถึงอาหาร

78

6. ยกระดับกระบวนทศั น์เพื่อกําหนดอนาคตประเทศ
1. สง่ เสรมิ คณุ ลักษณะและพฤติกรรมท่ีพงึ ประสงค์ด้านสิง่ แวดล้อม และคุณภาพชีวติ ที่ดขี องคนไทย
2. พัฒนาเครอื่ งมือ กลไกและระบบยตุ ิธรรม และระบบประชาธิปไตย สง่ิ แวดล้อม
3. จดั โครงสร้างเชิงสถาบันเพ่ือจัดการประเดน็ รว่ ม ด้านการบริหารจัดการ ทรพั ยากรธรรมชาติและ
ส่ิงแวดลอ้ มทส่ี าํ คญั
4. พฒั นาและดาํ เนนิ โครงการทีย่ กระดับกระบวนทศั น์เพอ่ื กําหนดอนาคต ประเทศ ดา้ นทรัพยากร
ธรรมชาติ สง่ิ แวดล้อมและวัฒนธรรม บนหลกั ของการมีสว่ นร่วม และธรรมาภบิ าล

6. ยทุ ธศาสตรช์ าติดา้ นการปรบั สมดลุ และพัฒนาระบบการบรหิ ารจดั การภาครฐั มเี ปา้ หมายการพฒั นาท่สี ําคัญ
เพอ่ื ปรบั เปล่ียนภาครัฐทีย่ ดึ หลกั “ภาครัฐของประชาชนเพ่ือประชาชน และประโยชน์ส่วนรวม” โดยภาครฐั ต้องมี
ขนาดท่ีเหมาะสมกับบทบาทภารกิจ แยกแยะบทบาท หน่วยงานของรัฐท่ีทาํ หนา้ ท่ีในการกํากบั หรือในการ
ใหบ้ ริการในระบบเศรษฐกจิ ที่มกี ารแข่งขัน มีสมรรถนะสงู ยึดหลักธรรมาภบิ าล ปรบั วัฒนธรรมการทาํ งานให้ม่งุ
ผลสัมฤทธแ์ิ ละผลประโยชน์สว่ นรวม มคี วามทนั สมยั และพร้อมที่จะปรับตัวให้ทนั ต่อการเปล่ียนแปลงของโลกอยู่
ตลอดเวลา โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การนํานวัตกรรม เทคโนโลยขี อ้ มลู ขนาดใหญ่ ระบบการทาํ งานที่เปน็ ดจิ ิทัลเข้ามา
ประยกุ ตใ์ ช้อย่างคมุ้ ค่า และปฏิบัติงานเทียบได้กับมาตรฐานสากล รวมท้งั มีลักษณะเปิดกวา้ ง เชอ่ื มโยงถึงกนั และ
เปิดโอกาสให้ ทุกภาคส่วนเข้ามามีส่วนรว่ มเพ่ือตอบสนองความต้องการของประชาชนได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และ
โปรง่ ใส โดยทุกภาคส่วนในสังคมต้องรว่ มกนั ปลกู ฝังคา่ นยิ มความซือ่ สตั ย์สุจริต ความมธั ยสั ถ์ และสรา้ งจติ สาํ นกึ ใน
การปฏิเสธไม่ยอมรบั การทจุ ริตประพฤติมิชอบอย่างสิ้นเชงิ นอกจากนั้น กฎหมายต้องมีความชัดเจน มีเพยี งเท่าที่
จาํ เปน็ มีความทันสมัย มีความเปน็ สากล มีประสิทธภิ าพ และนําไปสกู่ ารลด ความเหลอื่ มล้ำและเออื้ ต่อการพัฒนา
โดยกระบวนการยุตธิ รรมมีการบรหิ ารท่ีมปี ระสิทธภิ าพ เป็นธรรม ไม่เลือกปฏิบัติ และการอาํ นวยความยุติธรรม
ตามหลักนติ ธิ รรม

1. ภาครัฐท่ยี ึดประชาชนเปน็ ศูนย์กลาง ตอบสนองความต้องการ และให้บรกิ ารอยา่ ง สะดวกรวดเรว็
โปร่งใส

1. การใหบ้ ริการสาธารณะของภาครฐั ได้มาตรฐานสากลและเป็นระดบั แนวหนา้ ของภมู ิภาค
2. ภาครัฐมคี วามเชื่อมโยงในการใหบ้ ริการสาธารณะต่าง ๆ ผ่านการ นาํ เทคโนโลยดี ิจิทลั มาประยุกต์ใช้
2. ภาครฐั บรหิ ารงานแบบบูรณาการโดยมียุทธศาสตรช์ าตเิ ปน็ เปา้ หมายและเชื่อมโยง การพัฒนาในทุกระดับ
ทกุ ประเดน็ ทกุ ภารกจิ และทุกพนื้ ที่
1. ให้ยทุ ธศาสตรช์ าตเิ ป็นกลไกขบั เคลื่อนการพฒั นาประเทศ
2. ระบบการเงินการคลังประเทศสนับสนนุ การขบั เคลอ่ื นยุทธศาสตร์ชาติ
3. ระบบตดิ ตามประเมินผลท่ีสะท้อนการบรรลุเปา้ หมายยุทธศาสตร์ชาติ ในทกุ ระดับ
3. ภาครัฐมีขนาดเล็กลง เหมาะสมกับภารกิจ ส่งเสริมให้ประชาชนและทกุ ภาคส่วน มสี ่วนรว่ มในการพฒั นา
ประเทศ
1. ภาครัฐมีขนาดท่เี หมาะสม
2. ทกุ ภาคสว่ นมสี ่วนร่วมในการพฒั นาประเทศ

79

3. สง่ เสรมิ การกระจายอาํ นาจและสนบั สนุนบทบาทชมุ ชนท้องถ่นิ ให้องค์กร ปกครองส่วนท้องถิ่นเป็น
หน่วยงานที่มสี มรรถนะสงู ต้ังอย่บู นหลกั ธรรมาภบิ าล
4. ภาครฐั มีความทันสมัย
1. องค์กรภาครัฐมีความยดื หย่นุ เหมาะสมกับบรบิ ทการพัฒนาประเทศ
2. พฒั นาและปรับระบบวิธีการปฏบิ ัตริ าชการให้ทันสมัย
5. บุคลากรภาครัฐเป็นคนดแี ละเก่ง ยดึ หลักคุณธรรม จรยิ ธรรม มีจติ สํานึก มีความสามารถสงู มุ่งมน่ั
และเปน็ มอื อาชีพ
1. ภาครัฐมีการบริหารกาํ ลังคนทม่ี ีความคลอ่ งตัว ยดึ ระบบคณุ ธรรม
2. บุคลากรภาครฐั ยดึ คา่ นยิ มในการทํางานเพื่อประชาชน มคี ุณธรรม และมกี ารพัฒนาตามเส้นทาง
ความกา้ วหน้าในอาชพี
6. ภาครัฐมคี วามโปร่งใส ปลอดการทุจริตและประพฤติมิชอบ
1. ประชาชนและภาคตี ่าง ๆ ในสังคมร่วมมือกนั ในการป้องกนั การทจุ ริต และประพฤตมิ ิชอบ
2. บุคลากรภาครฐั ยดึ มั่นในหลกั คณุ ธรรม จรยิ ธรรมและความซอื่ สตั ยส์ ุจริต
3. การปราบปรามการทจุ ริตประพฤตมิ ิชอบมีประสิทธภิ าพมคี วามเด็ดขาด เป็นธรรม และตรวจสอบได้
4. การบรหิ ารจัดการการป้องกันและปราบปรามการทุจรติ อย่างเปน็ ระบบ แบบบรู ณาการ
7. กฎหมายมคี วามสอดคลอ้ งเหมาะสมกับบริบทตา่ ง ๆ และมเี ท่าทจี่ าํ เป็น
1. ภาครฐั จดั ให้มีกฎหมายทส่ี อดคล้องและเหมาะสมกับบริบทต่าง ๆ ที่เปล่ยี นแปลง
2. มีกฎหมายเท่าท่จี ําเป็น
3. การบงั คบั ใช้กฎหมายอย่างมีประสิทธภิ าพ
8. กระบวนการยตุ ิธรรมเคารพสิทธิมนุษยชนและปฏบิ ัตติ ่อประชาชนโดยเสมอภาค
1. บคุ ลากรและหนว่ ยงานในกระบวนการยุติธรรมเคารพและยดึ ม่นั ในหลกั ประชาธิปไตย เคารพศักดิศ์ รี
2. ความเป็นมนุษย์ที่พึงไดร้ ับการปฏบิ ัตอิ ย่างเท่าเทยี ม
3. ทุกหนว่ ยงานในกระบวนการยตุ ิธรรม มบี ทบาทเชงิ รุกรว่ มกันในทุกขั้นตอน ของการค้นหาความจรงิ
4. หน่วยงานในกระบวนการยุตธิ รรมทงั้ ทางแพง่ อาญา และปกครอง มเี ปา้ หมายและยุทธศาสตรร์ ่วมกนั
สง่ เสรมิ ระบบยตุ ธิ รรมทางเลอื ก ระบบยุตธิ รรมชุมชน และการมสี ่วนรว่ ม ของประชาชนในกระบวนการยตุ ธิ รรม
5. พัฒนามาตรการอืน่ แทนโทษทางอาญา

แผนยทุ ธศาสตร์ชาติ 20 ปี

80

5. นโยบายของรฐั บาล

นโยบายหลัก 12 ดา้ น
นโยบายหรือยทุ ธศาสตร์ท่ี พล.อ.ประยุทธ์ ตอกยำ้ อยู่เสมอ คอื ประเทศไทยต้องหลดุ พน้ จากกบั ดัก

ประเทศรายได้ปานกลางไปสู่ประเทศทม่ี ีรายได้สูง และต้องลดความเหลื่อมล้ำทางรายไดร้ ะหว่างคนจนและคนรวย
โดยไม่ทง้ิ ใครไว้ข้างหลงั ดงั น้ันการสานตอ่ ความมงุ่ มน่ั ดงั กล่าวจึงกลายเป็นที่มาของการกำหนดวิสยั ทศั นข์ อง
รฐั บาลชดุ น้ี มงุ่ มนั่ ให้ประเทศไทยเปน็ ประเทศทีพ่ ัฒนาแลว้ ในศตวรรษท่ี 21 โดยรัฐบาลไดก้ ําหนดนโยบายในการ
บรหิ ารราชการแผ่นดนิ สำหรับนโยบายในช่วง 4 ปถี ดั ไป ด้วยนโยบายหลัก 12 ดา้ น ประกอบด้วย

1. การปกปอ้ งและเชดิ ชูสถาบันพระมหากษัตรยิ ์
2. การสรา้ งความมั่นคงและความปลอดภยั ของประเทศ และความสงบสุขของประเทศ
3. การทาํ นบุ าํ รงุ ศาสนา ศลิ ปะ และวฒั นธรรม
4. การสร้างบทบาทของไทยในเวทีโลก
5. การพฒั นาเศรษฐกิจและความสามารถในการแข่งขนั ของไทย
6. การพัฒนาพ้ืนท่เี ศรษฐกิจและการกระจายความเจรญิ สภู่ มู ภิ าค
7. การพฒั นาสรา้ งความเขม้ แข็งจากฐานราก
8. การปฏริ ปู กระบวนการเรยี นรู้และการพัฒนาศักยภาพของคนไทยทุกช่วงวัย
9. การพัฒนาระบบสาธารณสขุ และหลักประกนั ทางสังคม
10. การฟน้ื ฟูทรัพยากรธรรมชาติและการรักษาสิง่ แวดล้อมเพื่อสรา้ งการเติบโตอย่างย่งั ยืน
11. การปฏริ ปู การบรหิ ารจัดการภาครัฐ
12. การป้องกนั และปราบปรามการทุจริตและประพฤตมิ ชิ อบ และกระบวนการยุติธรรม
นโยบายรัฐบาล ท่เี ก่ยี วกบั การศกึ ษา ( ข้อ 8 )
1. การปฏิรปู กระบวนการเรยี นรูแ้ ละการพฒั นาศักยภาพของคนไทยทกุ ชว่ งวัย
1.1 สง่ เสรมิ การพฒั นาเด็กปฐมวัย

1.1.1 จัดให้มีระบบพัฒนาเด็กแรกเกิดอย่างต่อเนื่องจนถึงเด็กวัยเรียนให้มีโอกาสพัฒนาตาม
ศักยภาพ เพื่อสร้างคนไทยที่มีพัฒนาการเต็มตามศักยภาพผ่านครอบครัวที่อบอุ่นในทุกรูปแบบครอบครัว เพื่อส่ง
ตอ่ การพัฒนาเด็กไทยให้มีคุณภาพสู่การพัฒนาในระยะถดั ไปบนฐานการให้ความช่วยเหลือท่ีคำนึงถึงศักยภาพของ
ครอบครัวและพื้นที่ เตรียมความพร้อมการเป็นพ่อแม่ ความรู้เรื่องโภชนาการและสุขภาพการอบรมเลี้ยงดู
การส่งเสริมพัฒนาการเด็กปฐมวัยผ่านการให้บริการสาธารณะที่เกี่ยวข้องโดยเฉพาะการยกระดับคุณภาพสถา น
พัฒนาเด็กปฐมวยั ท่ัวประเทศให้ไดม้ าตรฐาน และพฒั นาศักยภาพของบคุ ลากรทางการศกึ ษาและผดู้ ูแลเด็กปฐมวัย
ให้สามารถจดั การศกึ ษาไดอ้ ย่างมคี ุณภาพ

1.1.2 ส่งเสริมการพัฒนาเด็กปฐมวัย โดยคำนึงถึงพหุปัญญาที่หลากหลายของเด็กแต่ละคนให้
ได้รับการส่งเสริมและพัฒนาอย่างเต็มตามศักยภาพ ผ่านการออกแบบการจัดการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงกับระบบ
โรงเรยี นปกติทเ่ี ป็นระบบและมที ศิ ทางทช่ี ดั เจน

81

1.2 พัฒนาบัณฑติ พันธใุ์ หม่
1.2.1 ปรับรูปแบบการเรียนรู้และการสอนเพื่อพัฒนาทักษะและอาชีพของคนทุกช่วงวัยสำหรับ

ศตวรรษที่ 21 โดยปรับโครงสร้างหลักสูตรการศึกษาให้ทันสมัย มีการนำเทคโนโลยีและการเรียนรู้ผ่าน
ประสบการณ์จริงเข้ามามีส่วนในการจัดการเรียนเป็นครูยุคใหม่ที่สามารถออกแบบและจัดระบบการสร้างความรู้
สร้างวินัย กระตุ้น และสร้างแรงบันดาลใจ เปิดโลกทัศน์มุมมองของเด็กและครูด้วยการสอนในเชิงแสดงความ
คดิ เหน็ ให้มากขึน้ ควบคูก่ ับหลักการทางวิชาการ

1.2.2 จัดการศึกษาเชิงบูรณาการกับการทำงานเพื่อพัฒนาสมรรถนะของผู้เรียนทั้งในส่วน
ฐานความรู้และระบบความคิดในลักษณะสหวิทยาการ และตรงกับความต้องการของประเทศในอนาคต และเป็น
ผู้เรียนที่สามารถปฏิบัติได้จริงและสามารถกำกับการเรียนรู้ของตนเองได้ รวมถึงมีทักษะด้านภาษาอังกฤษและ
ภาษาที่สามที่สามารถสื่อสารและแสวงหาความรู้ได้ มีความพร้อมทั้งทักษะความรู้ ทักษะอาชีพ และทักษะชีวิต
ก่อนเขา้ ส่ตู ลาดแรงงาน

1.3 พัฒนาอาชีวะ พัฒนาคุณภาพวิชาชีพ และพัฒนาแรงงานรองรับอุตสาหกรรม 4.0 โดยการจัดระบบ
และกลไกความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐและเอกชนที่ชัดเจนเป็นระบบในการพัฒนากำลังคนท่ีมีทักษะข้นั
สงู ให้สามารถนำความรแู้ ละทักษะมาใช้ในการแก้ไขปัญหา รวมถงึ การสร้างและพัฒนานวัตกรรม ซ่งึ ต้องครอบคลุม
การพัฒนากำลังคนที่อยู่ในอุตสาหกรรมแล้ว กำลังคนที่กำลังจะเข้าสู่อุตสาหกรรม และเตรียมการสำหรับผลิ ต
กำลังคนในสาขาที่ขาดแคลน เพื่อรองรับอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีในอนาคต รวมทั้งเร่งรัดและขยายผลระบบ
คุณวุฒวิ ิชาชีพ การยกระดบั ฝมี ือแรงงานในกลมุ่ อตุ สาหกรรมท่มี ีศักยภาพและอุตสาหกรรมท่ีใช้แรงงานเขม้ ขน้

1.4 ดึงดูดคนเก่งจากทั่วโลกเข้ามาร่วมทำงานกับคนไทย และส่งเสริมผู้มีความสามารถสูง สนับสนุนให้
ธรุ กจิ ช้ันนำในประเทศดึงดูดบุคคลที่มคี วามสามารถระดับสูงจากท่ัวโลกโดยเฉพาะคนไทย เพ่ือกลบั มาเปน็ ผ้นู ำการ
เปลี่ยนแปลงและถ่ายทอดประสบการณ์ความรู้ ความเชี่ยวชาญให้แก่บุคลากรในองค์กร ซึ่งจะช่วยกระตุ้นให้เกิด
การสร้างธุรกจิ ผลติ ภัณฑแ์ ละนวัตกรรมใหม่ ๆ ใหก้ บั ประเทศ โดยในระยะแรกให้ความสำคัญกบั การดงึ ดูดนักวิจัย
ผู้เชี่ยวชาญจากต่างประเทศมาร่วมวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีชั้นแนวหน้าในสาขาอุตสาหกรรมเปา้ หมายรวมทั้งมี
พื้นที่ให้กลุ่มผู้มีความสามารถพิเศษที่มีศักยภาพสูงได้ทำงานร่วมกัน หรือร่วมกับเครือข่ายอื่ น ๆ เพื่อสร้างองค์
ความรแู้ ละนวตั กรรมใหม่ ๆ ให้กับประเทศ

1.5 วจิ ยั และพัฒนานวัตกรรมท่ตี อบโจทย์การพฒั นาประเทศ
1.5.1 ส่งเสริมการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมเพื่อขจัดความเหลื่อมล้ำและความยากจน ยกระดับ

คุณภาพชีวิตของประชาชน โดยมุ่งเน้นการพัฒนานวัตกรรมเชิงสังคมและนวัตกรรมในเชิงพื้นที่ที่สามารถช่วย
แก้ปญั หาความเหลอื่ มล้ำ สรา้ งโอกาสสำหรบั ผู้ด้อยโอกาส และยกระดบั คณุ ภาพชีวติ ผ้สู ูงวัยควบคไู่ ปกับการพัฒนา
ทุนมนุษย์ให้พร้อมสำหรับโลกยุคดิจิทัลและอุตสาหกรรม 4.0 ตามความเหมาะสมได้อย่างเป็นรูปธรรมโดย
ระยะแรกจะให้ความสำคญั กับการส่งเสรมิ การวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพของประชาชนอยา่ งครบวงจร ท้ังระบบ
ยา วคั ซนี เวชภัณฑ์ และเทคโนโลยีทท่ี นั สมยั

1.5.2 ส่งเสรมิ การวิจยั และพฒั นานวัตกรรมทางด้านวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยีขั้นสูง เพ่ือสร้าง
ความได้เปรียบในการแข่งขัน สามารถตอบสนองต่อความเปลี่ยนแปลง และสร้างความเป็นเลิศของประเทศใน

82

อนาคต โดยมุ่งเน้นการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมเพื่อนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ในเชิงธุรกิจ กำหนดวาระการวิจัย
แหง่ ชาติ ส่งเสรมิ ความร่วมมอื และการเปน็ หุ้นสว่ นของทุกฝา่ ยท้ังภาครฐั ภาคการศึกษา ชมุ ชน และภาคเอกชน
ในทุกสาขาการผลิตและบริการ สร้างสภาพแวดล้อมและองค์ประกอบของระบบวิจัยและการพัฒนานวัตกรรมให้
เขม้ แข็ง รวมทัง้ บรู ณาการการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมกบั การนำไปใช้ประโยชนใ์ นเชงิ พาณชิ ย์

1.5.3 สรา้ งเครือขา่ ยการทำวจิ ยั ระหวา่ งภาคสว่ นตา่ ง ๆ ปฏิรปู และบรู ณาการระบบการเรียนการ
สอนกับระบบงานวิจัยและพัฒนา ให้เอื้อต่อการเพิ่มศักยภาพด้านนวัตกรรมของประเทศ เพื่อสนับสนุนการสร้าง
ความเข้มแข็งของธุรกิจไทยทุกระดับในเวทีการค้าโลก สง่ เสรมิ กระบวนการการทำงานของภาครัฐและภาคเอกชน
ในการวิจัยและพัฒนาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี นวตั กรรมให้เปน็ ระบบเปดิ และมีการบูรณาการการทำงานกนั อย่าง
มีประสิทธิภาพ รวมท้ังเชื่อมโยงระบบการศึกษากับภาคปฏิบัติจริงในภาคธุรกิจ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการสร้าง
นกั วิจัยมืออาชพี และนวัตกรท่ีสามารถสร้างมลู คา่ เพ่ิมและยกระดับงานวิจัย สกู่ ารเพิ่มศกั ยภาพด้านเทคโนโลยีและ
นวตั กรรมของประเทศ

1.6 ส่งเสรมิ การเรยี นร้แู ละพัฒนาทกั ษะทุกชว่ งวัย
1.6.1 มุ่งเน้นการพัฒนาโรงเรียนควบคู่กับการพัฒนาครูเพิ่มประสิทธิภาพระบบบริหารจัด

การศกึ ษาในทุกระดับบนพ้ืนฐานการสนบั สนนุ ท่ีคำนึงถงึ ความจำเป็นและศักยภาพของสถาบนั การศึกษาแต่ละแห่ง
พร้อมทั้งจัดให้มีมาตรฐานขั้นต่ำของโรงเรียนในทุกระดับ และสร้างระบบวัดผลโรงเรียนและครูที่สะท้ อนความ
รบั ผิดชอบต่อผลลัพธ์ทเ่ี กิดกับผู้เรียน คืนครใู ห้นักเรียนโดยลดภาระงานท่ีไมจ่ ำเปน็ รวมถงึ จดั ให้มีระบบฐานข้อมูล
เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ โดยการเชื่อมโยงหรือส่งต่อข้อมูลครอบครัวและผู้เรียนระหว่างหน่วยงานต่าง ๆ
ต้งั แตแ่ รกเกดิ จนถึงการพัฒนาตลอดช่วงชวี ิต ตลอดจนพฒั นาช่องทางให้ภาคเอกชนมสี ว่ นรว่ มในการจัดการศึกษา
และการเรียนรตู้ ลอดชีวิต

1.6.2 พัฒนาแพลตฟอร์มการเรียนรู้ผ่านระบบดิจิทัล พร้อมทั้งส่งเสริมให้มีการนำเทคโนโลยี
สารสนเทศและการสร้างสรรค์ที่เหมาะสมมาใช้ในการเรียนการสอนออนไลน์แบบเปิดที่หลากหลาย เพื่อส่งเสริม
การเรียนรู้ด้วยตนเองตามความสนใจและเหมาะสมกับช่วงวัย ตลอดจนพัฒนาแหล่งเรียนรู้และอุทยานการเรียนรู้
สำหรับเยาวชนที่เชื่อมโยงเทคโนโลยีกับวิถีชีวิต และส่งเสริมการเรียนการสอนที่เหมาะสมสำหรับผู้ที่เข้าสู่สังคม
สงู วัย

1.6.3 ลดความเหลื่อมล้ำ ทางการศึกษา โดยบูรณาการการดำเนินงานระหว่างหน่วยจัด
การศึกษากับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา มุ่งเน้นกลุ่มเด็กด้อยโอกาสและกลุ่มเด็กนอกระบบ
การศึกษา ปรับเปลี่ยนการจัดสรรงบประมาณให้สอดคล้องกับความจำเป็นของผู้เรียนและลักษณะพื้นที่ของ
สถานศึกษา จัดระบบโรงเรยี นพ่ีเลย้ี งจับคู่ระหวา่ งโรงเรียนขนาดใหญ่ทม่ี ีคุณภาพการศึกษาดีกับโรงเรียนขนาดเล็ก
เพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษา และการส่งเสริมให้ภาคเอกชน ชุมชนในพื้นที่เข้ามามีส่วนร่วมในการออกแบบ
การศึกษาในพืน้ ที่ สนับสนนุ เดก็ ท่มี ีความสามารถแต่ไม่มีทนุ ทรัพยเ์ ป็นกรณีพเิ ศษ ตลอดจนแก้ไขปัญหาหนี้สินทาง
การศึกษา โดยการปรับโครงสร้างหนี้กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา และทบทวนรูปแบบการให้กู้ยืม
เพือ่ การศกึ ษาทีเ่ หมาะสม

1.6.4 พัฒนาทักษะอาชีพทุกช่วงวัย โดยกำหนดระบบที่เอื้อต่อการพัฒนาทักษะและเพิ่ม
ประสิทธิภาพของทุกช่วงวัย อาทิ การพัฒนาคุณภาพมาตรฐานการศึกษาให้เชื่อมโยงกับระบบคุณวุฒิวิชาชีพ