tâm biết nhường nào? Nếu bạn là cha mẹ có đứa con như bạn thì bạn khổ não, buồn phiền đến mức nào. Khi nhận hiểu, bạn sẽ thấy xấu hổ và tự biết cách nói lời biết ơn đúng thời điểm với cha mẹ, biết cách hành động trong sự biết ơn đối với cha mẹ, an trú trong tâm niệm biết ơn và nguyện sống thật tốt, thật giá trị để cho cha mẹ tự hào. Đó là sự biết ơn cao thượng đối với cha mẹ. Biết ơn Vợ Đã là vợ chồng là có duyên với nhau bao nhiêu kiếp. Ở đời này, vợ chồng sống trong hai môi trường giáo dục khác nhau nên việc vợ chồng hòa hợp ngay từ đầu đến cuối con đường là rất hiếm có. Nhưng nếu bạn là chồng, hãy biết ơn những gì vợ đã hy sinh để về bên mình, chăm sóc, lo lắng cho mình, là mẹ của các con mình. Người vợ có vai trò vô cùng quan trọng trong gia đình nhưng cũng là người có sức khỏe yếu hơn đàn ông rất nhiều. Cấu trúc thần kinh về tâm lý lại khá phức tạp vì hooc môn trong hệ sinh sản khiến người phụ nữ luôn phải đối diện với chính mình cũng rất mệt rồi. Một người chồng thấu hiểu được thì cần phải tập cách nói biết ơn nhiều hơn cho đến khi thuần thục. Biết ơn vợ mạnh khỏe. Biết ơn vợ bên chồng. Biết ơn vợ đã nấu ăn. Biết ơn vợ rất nhiều. Biết ơn vợ với tất cả những gì vợ đã làm cho chồng và cho gia đình nhỏ.
Ngoài việc nói thì bạn phải thường xuyên nuôi dưỡng ý niệm biết ơn vợ trong tâm. Trong tất cả những hoàn cảnh xảy ra, bạn cứ lấy một tờ giấy và ghi ra những điều bạn biết ơn vợ. Nhìn vào đó đọc lại nhiều lần để cho sự biết ơn tự chuyển hóa trong tâm bạn trở thành sự biết ơn tự nhiên, lúc đó mọi phản ứng hành xử của bạn đối với vợ chỉ trong sự trân quý và biết ơn. Khi chồng thường xuyên nói lời biết ơn với vợ, thì người vợ sẽ tự cảm thấy được tôn trọng và sẽ tốt dần hơn, sẽ tự khắc thay đổi để tốt hơn bên chồng và gia đình nhỏ. Ngoài nói và nghĩ, chồng có thể tặng quà và hoa vào những dịp đặc biệt để tỏ lòng biết ơn và quan tâm đến vợ. Tôn trọng vợ là bạn đang tôn trọng chính mình.
Biết Ơn Chồng Với một nhân duyên nào đó, bạn đã đồng ý về bên người đàn ông này và người đàn ông này trở thành chồng của bạn. Thường thì phụ nữ hay có tính nói nhiều, thất thường cảm xúc khiến cho người đàn ông ở bên cạnh bạn mệt mỏi. Bạn hãy tập thường xuyên nói biết ơn chồng để khơi dậy tình yêu thương và trân quý đối với chồng. Vợ biết ơn chồng. Biết ơn chồng khỏe mạnh. Biết ơn chồng là chồng của vợ. Biết ơn chồng đã vất vả làm việc để gánh vác lo toan cho gia đình mình. Ngoài ra, việc biết ơn qua ý nghĩ cực kỳ quan trọng, bởi ý nghĩ sẽ quyết định thái độ phản ứng của bạn đối với chồng. Chính vì thế hãy luôn viết ra ít nhất 5 điều biết ơn chồng mỗi ngày và nuôi dưỡng sự biết ơn đó trong ý nghĩ, từ đó thái độ ứng xử, phản ứng của bạn thể hiện trọn vẹn trong sự biết ơn thật sự chứ không phải xã giao cho qua. Nhờ như vậy mà chồng bạn cảm thấy an toàn khi bên bạn. Lắng nghe bạn nhiều hơn và bạn sẽ hạnh phúc hơn nhờ sự nuôi dưỡng tâm biết ơn với chồng. Tôn trọng Chồng là cách bạn hòa hợp với mọi sự yêu cầu trong bạn.
Biết Ơn Con Khi chúng ta còn nhỏ, chúng ta chưa có chồng, chưa có vợ, cũng chẳng có con. Chúng ta chưa được gọi là bố hay mẹ gì cả. Nhưng khi chúng ta đủ duyên lập gia đình thì mới có những đứa con. Nhờ có con mà ngay lập tức chúng ta được chức danh mới là bố/mẹ rồi từ đó chúng ta tự định hình quyền hành của mình. Có nghĩa là người bố và người mẹ ra đời cùng một lúc với đứa con đó. Chúng ta có biết ai là người trao cho chúng ta chức danh đó không? Không phải bố mẹ chúng ta. Không phải ông bà hay thân bằng quyến thuộc trao cho chúng ta, mà chính là con chúng ta. Con bạn ra đời nó đã trao cho bạn chức danh đó. Con thì học cách làm con, còn bố mẹ học cách làm bố mẹ. Rồi từ đó bạn ái luyến và ảo tưởng về quyền hành với con mình. Bạn đã bao giờ nói biết ơn con chưa? Biết ơn con đã cho bố/mẹ được làm bố/mẹ. Biết ơn con đã cho bố/mẹ những nụ cười. Biết ơn con đã cho bố/mẹ có cơ hội chăm lo, lo lắng, quan tâm tới con. Biết ơn con khi con đang khỏe mạnh. Biết ơn con đã cho bố/mẹ học những bài học kiên nhẫn khi con thể hiện cá tính riêng của mình. Biết ơn con vì nhờ con mà bố/mẹ mới thấy thương ông/bà của các con nhiều hơn.
Biết Ơn Làng Xóm Quanh Mình Ông cha mình ngày xưa có câu nói:“Bán anh em xa, mua láng giềng gần” hay “Hàng xóm tối lửa, tắt đèn có nhau” để nhắn nhủ thông điệp cho chúng ta hiểu rằng: những người gần mình nhất là những người đến bên mình nhanh nhất. Dù không là người thân trong dòng tộc họ hàng của bạn nhưng bạn cần hiểu chắc chắn rằng họ là người gần bạn nhất. Bạn và những nhà hàng xóm bên cạnh nhà bạn phải có nhân duyên với nhau rất nhiều kiếp nên đời này bạn và họ mới ở cạnh nhau. Hãy trân quý và biết ơn sự hiện diện của những nhà hàng xóm quanh bạn nhé. Thường xuyên thực hành “tôi biết ơn” và cầu nguyện cho họ thật nhiều may mắn, sức khỏe, bình an, giàu sang, hạnh phúc. Việc biết ơn như vậy sẽ giúp bạn thay đổi thái độ sống, hoặc có thể tha thứ khi họ có điều không phù hợp với mình. Bạn sẽ hòa hợp với những nhà hàng xóm và nhận được sự trân quý của họ. Hướng tâm đến những nhà xung quanh nhà mình và nói tôi biết ơn… tôi biết ơn… tôi biết ơn… tôi biết ơn…
Biết Ơn Thầy Cô Giáo Phẩm hạnh của bậc chân nhân là biết nhớ ơn và đền ơn. Khi bạn sinh ra, bạn không biết gì, còn cho đến nay, bạn biết những gì? Tất cả đều nhờ công ơn thầy cô đã truyền dạy cho bạn. “Nhất tự vi sư – Bán tự vi sư”, câu thành ngữ này để người học trò luôn nhớ, một chữ cũng là thầy dạy mà nửa chữ cũng là thầy dạy. Không thể tự nhiên mà bạn biết được tất cả như ngày hôm nay. Nhớ ơn, tri ơn thầy cô là cách bạn đang tôn trọng tất cả những kiến thức mà mình đang có, những kiến thức giúp bạn thông hiểu và sống tốt hơn trong cuộc sống này. Những người thầy cầm phấn đã dạy cho chúng ta cái chữ trên lớp, chúng ta chắc chắn phải biết ơn và không thể quên điều đó được. Dù một năm dạy bạn hay mấy năm thì chúng ta cũng nên để một ngày hướng tâm về các thầy cô để biết ơn. Cách thực hành: bạn gợi nhớ lại những ngày tháng mà bạn được thầy cô chỉ dạy tận tình, nhất là những khoảnh khắc mà bạn nhớ nhất về thầy cô. Ngoài ra, còn những người thầy dạy nghề hay là những người bạn của chúng ta cũng dạy cho chúng ta rất nhiều điều để chúng ta thêm hành trang sống tốt hơn trên hành trình trải nghiệm này. Và có hai vị thầy tuyệt vời của chúng ta, họ chưa từng cầm phấn và cũng chưa từng lấy học phí của chúng ta dù một đồng nhưng ngày đêm lo lắng, dạy bảo, kèm cặp chúng ta một cách
chân thành vô điều kiện. Nói đến đây bạn nhận ra ai chưa? Đó chính là bố và mẹ chúng ta. Hai người thầy tuyệt vời mà chúng ta đáng phải mua hoa tặng và nói lời biết ơn tới họ. Bạn hãy làm ngay trong lễ 20/11 năm nay nhé: Bố ơi! Mẹ ơi! Bố mẹ là hai người thầy tuyệt vời của con. Dù bố mẹ chưa một lần cầm phấn, chưa một lần lấy học phí của con nhưng đã lặng lẽ dạy con, kèm cặp cho con, lo lắng cho con. Nay con mới biết nói lên lời biết ơn này. Con biết ơn bố mẹ, hai người thầy tuyệt vời của cuộc đời con. Bạn có thể lan truyền thông điệp này cho mọi người để những người con nhận ra và nói lên được lời biết ơn với hai người thầy tuyệt vời này để cho tình yêu thương và sự chăm sóc của bố mẹ được trân quý. Bố mẹ chúng ta vô cùng hạnh phúc với hành động nhỏ mà ý nghĩa lớn này của bạn.
Biết Ơn Trong Tình Yêu Trong tình yêu đôi lứa thì bạn cần nhận hiểu được một điều “Gió tầng nào ắt gặp mây tầng đó”, bên trong tâm thức bạn thế nào thì bạn sẽ hấp dẫn bạn khác phái như vậy. Thường thì bạn hay nói tôi không nghĩ là anh ta lại tệ với tôi như vậy hoặc cô ta không như tôi nghĩ. Nhưng thực ra là chính là những gì mà bạn đang có. Bạn cũng y chang như người đó nhưng bạn lại không nhận ra. Bạn cứ nghĩ mình tốt quá mà. Không đâu, bạn đang nhầm rồi đó. Bản lĩnh trong bạn chưa đủ để chính bạn nương tựa vào chính mình thì sao bạn lại mong ai ở bên mình. Không ai dám ở bên một người không có bản lĩnh làm chủ chính mình hay còn gọi là làm chủ chính cảm xúc và thái độ của mình. Thật sự là một sự nguy hại cho những ai mong chờ nương tựa vào người khác. Khi bạn nhận hiểu được điều này thì bạn sẽ quay về chăm sóc nội tâm nhiều hơn. Trân quý và biết ơn hiện tại. Hiểu ra được mối quan hệ tình yêu trong hiện tại là duyên, mà phải duyên với nhau thì đến để chăm sóc nhau, mà không phải duyên thì đến với nhau để hành nhau. Dù bạn đang trong giai đoạn nào của tình yêu đôi lứa thì hãy luôn tỉnh táo trong mối quan hệ này bằng phương pháp sám hối, biết ơn và nguyện mỗi ngày. Nếu là duyên lành sẽ được tăng trưởng thiện lành. Nếu là chướng duyên, là oan trái thì bạn cũng đủ tỉnh táo để vượt qua.
Thực hành: Hướng tâm về người mình yêu cúi đầu xuống niệm “Người yêu ơi, ở đời này chúng ta đã đủ duyên để gặp nhau. Nhưng anh/em không biết trong những kiếp tái sinh trước có từng làm cho anh/em đau khổ vì sự lầm lạc và không minh mẫn của tôi qua lời nói, qua hành động. Nay tôi cúi đầu xin lỗi anh/em, xin anh/em mở rộng lòng từ bi và trí tuệ cho tôi. Tôi cũng xin thành thật cho anh/em ở đời này hoặc trong vô lượng kiếp trước cũng vì lầm lạc và không minh mẫn đã có những lời nói, hành động và ý nghĩ gây ra sự tổn thương và đau khổ cho tôi, nay tôi nguyện tha thứ hết và cầu cho anh/em luôn khỏe mạnh, bình an, gặp nhiều may mắn và hạnh phúc. Tôi biết ơn ở đời này anh/em đã đến bên tôi, đã cho tôi trải nghiệm hương vị của tình yêu đôi lứa. Tôi biết ơn những gì mà anh/em đã dành cho tôi qua lời nói, cử chỉ, thái độ, hành động. Dù nhỏ nhất đến những điều lớn tôi đều trân quý và biết ơn. Tôi trân quý và biết ơn mối quan hệ này”. Bạn hướng tâm về người mình yêu và nói trong tâm như đang nói với người đó… tôi biết ơn… tôi biết ơn… tôi biết ơn… tôi biết ơn…
Chương V – Thiền A – Vấn Thiền Thiền Là Gì? Thiền là thiền.“Thiền để là chính mình, buông xuống thứ không thuộc về mình chứ không phải nhặt thêm vào gì cả”, cho nên trong thiền chỉ có thư giãn chứ không có gì ngoài thư giãn cả. Thiền giúp thân được trở về trạng thái ổn định, tâm định tĩnh, cảm giác thư thái nhẹ nhàng. Thiền giúp cho bạn tăng mức độ kiên nhẫn với trạng thái tâm lý không phản ứng vì người đã có hành thiền thì luôn lấy sự quan sát hơi thở vô, hơi thở ra làm việc chính. Cho thân và tâm trở về với chính nó. Ví như khi người ta đổ những viên bi nam châm ra giữa bàn thì sau một khoảng thời gian nhỏ, tất cả những viên bi tự ổn định và liên kết lại thành một khối vững chãi, bền chắc. Hãy bắt đầu với tâm thư giãn, không mong cầu để tự nhiên, nhẹ nhàng, rỗng lặng khi hành thiền. Nhớ nhé, đừng đặt nặng bất cứ điều gì khi vào thiền. Thiền là
buông xuống chứ không nhắc vào. Thiền là quan sát chứ không chạy theo. Những vọng tưởng, suy nghĩ, thái độ cảm giác, cảm xúc đều thuộc thế giới của quá khứ đã huân tập. Thiền là ngồi yên trong hiện tại để quan sát chính mình trong hiện tại. Hiện tại thân thể được sử dụng thế nào ghi nhận đúng như thế. Tất cả mọi thứ đều là quá khứ và vọng chứ không phải hiện tại. Hiện tại bạn đang thiền. Thiền là thiền chứ không có gì cả. Có bạn hỏi tôi: Ngồi thiền để làm gì? Tôi trả lời: Để không làm gì cả. Chính xác là hiện tại không làm gì cả. Hãy ghi nhận đúng như vậy. Bạn sẽ nhận ra được giá trị tuyệt vời của Chánh niệm. Từ đây, bạn sẽ quan sát được thân tâm của mình sử dụng như thế nào bạn có thể dừng lại nếu đó là bất thiện còn thân tâm đang hành thiện thì cho tiếp tục duy trì và phát triển quảng đại hơn. Từ đây, nghiệp bạn có thể chủ động chuyển hóa. Thiền là quay trở về quan sát, ghi nhận hiện tại chính mình, nhìn mọi sự lăng xăng của thân và tâm để huấn luyện tâm về với thiện lành, tăng năng lượng định tĩnh, bình tĩnh, bình thản, thong dong với mọi sự bộn bề, biến đổi trong cuộc sống. Thiền ngồi trong một khoảng thời gian bạn tự ấn định, thả lỏng toàn thân, trở về hơi thở, tập trung vào đề mục bạn muốn dẫn tâm vào thiền.
Trong thiền có thiền định và thiền Minh Sát. Cả hai loại thiền này đều cần song hành, có nhiều cách vào thiền như: thiền quán chiếu suy xét dựa trên những lời dạy của các bậc Giác Ngộ giúp tâm nhận ra và trở lại quân bình (đây là thuộc dạng thiền định). Hoặc thiền chú tâm vào đề mục, trụ tại đề mục đó thật tập trung và không quan tâm đến bất cứ gì ngoài đề mục đó (đây cũng là một dạng thiền định). Còn thiền Minh Sát thì dựa trên thân để quán thân trong hiện tại, lấy hơi thở hoặc sự phồng xẹp là đối tượng quan sát từ đó bạn sẽ nhận ra được sự không vững chắc trong thân này. Nơi thân này luôn có sự biến đổi và ẩn đổ vỡ trong sự lắp ghép nên thân này tiềm ẩn nguy cơ vỡ nát, đổ bệnh… Tâm bạn sẽ nhận ra điều cần làm cho thân này. Hoặc quán cảm giác cảm xúc, cảm giác bạn cũng sẽ thấy được chẳng gì là chắc chắn cả. Hoặc quán tâm thì bạn sẽ nhận ra nguồn gốc từng loại tâm khởi đều do bạn đã từng tiếp xúc ngoại cảnh và đã để tâm mê muội ôm vào rồi ủ, bạn sẽ nhận ra trong tâm khởi này không có ai cả, chỉ là do có sự tiếp xúc, có nhân tiếp xúc duyên tiếp xúc, chẳng có ai trong đó cả. Hoặc quán các Pháp nơi thân và tâm. Khởi lên rồi diệt, duy trì thì khổ đau, phiền não. Trong tất cả mọi lĩnh vực, không riêng gì một lĩnh vực nào thì cần bạn tập trung rốt ráo một thời gian với một đề mục, với một phương pháp hành thiền thì bạn mới đủ kinh nghiệm soi thấu, nhìn thấu ra vấn đề của chính mình, chính tâm bạn ngộ ra thì chính tâm khai tâm chứ không ai có thể làm điều đó giúp bạn được.
Quy luật tập trung trong thiền cực kỳ quan trọng. Tập trung ở đây là sự kiên nhẫn hành thiền và trụ thiền, kiên trì, kiên nhẫn. Đặc biệt không đưa một ý niệm mong cần vào thiền. Không tưởng tượng mà thực tại hiện tiền. Buông lỏng, buông thư, buông xả để tâm được thư giãn, thở và buông. Thiền Như Thế Nào? Có bốn trạng thái hành thiền (tất cả đều thấy biết ghi nhận ở thì hiện tại): Thiền đi (gọi là thiền chuyển động, thiền hành), thiền đứng, thiền ngồi (hay còn gọi tọa thiền), công thức ngồi thiền: Ngồi xuống + thả lỏng cơ thể + thở + cảm giác toàn thân + nội tâm tỉnh giác, thiền nằm, thiền thư giãn. Thường nếu bạn mới bắt đầu tập thiền thì nên tập thiền ngồi hay còn gọi là tọa thiền. Có rất nhiều phương pháp thiền khác nhau do các trường phái khác nhau chỉ dẫn. Ở đây, tôi chia sẻ tới bạn ba phương pháp thiền: 1. Thiền định: Trụ tâm vào một vật hoặc một điểm trên cơ thể hoặc một câu niệm nào đó. 2. Thiền Vipassana: An trụ trong sự quan sát thấy biết liên tục toàn bộ thân, cảm giác, cảm xúc, thái độ phản ứng nhưng không đi theo, rõ biết sự khởi, rõ biết sự duy trì, rõ biết sự kết thúc và rút ra bài học kinh nghiệm sau những lần kiên nhẫn quan sát đối tượng trên thân tâm mình.
3. Thiền quán tưởng: Ý dẫn thiền xuyên suốt thời thiền. Tùy từng thời điểm, không gian và sức khỏe để bạn sử dụng phương pháp thiền nào cho phù hợp. Với thiền biết ơn thì tôi khuyến khích bạn nên bật một chút nhạc thiền nhẹ nhàng để bạn khởi niệm “tôi biết ơn”. Trong thời gian đầu bạn bắt đầu thực hành thiền biết ơn thì bạn nên cho mình một khoảng thời gian nhỏ từ 5 phút mỗi ngày vào mỗi buổi sáng rồi dần tăng lên 7 phút, 10 phút, 15 phút, 20 phút, 30 phút, 40 phút, 50 phút, 1 giờ, 2 giờ… Trong khoảng thời gian bạn thực hành thiền biết ơn, bạn nên nghiêm túc để dạy cho tâm thức nhận hiểu về lời biết ơn này, vì tâm bạn ít được huấn luyện nên nó hay có sự đòi hỏi lý do, điều kiện để nó khởi niệm biết ơn. Bạn tập thường xuyên sẽ gieo cho tâm thức những niệm lành và cho đến một ngày sự biết ơn trong thiền trở thành thuần thục, bạn biết ơn tự nhiên không cần phải cố gắng tác ý nữa. Không hạn chế giờ nào thực hành mà thực hành vào bất cứ giờ nào mà bạn cảm thấy rảnh. Cũng không phải bắt buộc bạn ngồi bắt chéo chân kiết già mới thực hành, mà chỉ cần bạn tĩnh lại, dừng lại những xôn xao bên ngoài để cho mình một khoảng thời gian tập trung dạy cho tâm trí làm quen với lời biết ơn, bạn có thể ngồi tựa lưng vào ghế sofa (nếu bạn bị đau bệnh không tự ngồi được) hoặc đứng ngắm cảnh hoặc nằm nghỉ trưa... Nói tóm lại là đi, đứng, nằm, ngồi. Miễn sao là có sự rõ
biết hiện tại thân thể như thế nào biết rõ như thế ấy, cảm xúc, tư tưởng, suy nghĩ, sự nhận thức như thế nào biết rõ như vậy. Thấy rõ mới là quan trọng, không quan trọng ngồi bắt chân kiểu gì, tay đặt ra sao. Nếu bạn hành thiền quán tưởng hoặc thiền chỉ lời biết ơn thì tập trung duy trì đề mục biết ơn xuyên thời bạn thiền. Vì đây là giai đoạn đầu đang tập nên tâm thức chưa kịp học một phương pháp mới, sự thuần thục có được là phải làm nhiều lần, có môi trường tích cực duy trì trong tâm thức. Tùy hoàn cảnh mà bạn có thể thực hành nói lời biết ơn theo đề mục khác nhau. Sau khi hết thời gian nghiêm túc thực hành thì bạn chuyển qua duy trì sự biết ơn. Trong trường hợp không duy trì được sự biết ơn thì bạn cũng đừng áy náy, mà hãy nói: tôi biết ơn tôi khi tôi đã nhận ra tôi chưa duy trì sự biết ơn và niệm “tôi biết ơn” lại nhiều lần sẽ ổn lại.
Trí Tuệ Thiền Là Gì? ---Thấy rõ là trí tuệ của thiền.--- Thấy rõ gì? Thấy rõ thân và tâm của mình trong hiện tại đang diễn ra như thế nào. Thấy rõ là Trí tuệ của thiền. Nhờ thấy rõ sẽ không còn vọng thêm, cầu thêm gì cả. Thấy rõ giúp buông xuống mọi ngã chấp, phiền não. Hiện tướng cảnh giới đẹp nhất của thiền là thái độ và hành vi trong hiện tại. Khi tiếp xúc tâm không động không sầu, không uế nhiễm, an ổn. Thấy thế nào? Thấy rõ Thân thể được sử dụng thế nào biết rõ, thấy rõ thân như thế ấy. Thấy rõ cảm thọ: Cảm thọ lạc, cảm thọ khổ, cảm thọ bất khổ bất lạc. • Thấy rõ cảm thọ lạc thọ nơi thân hay thấy rõ cảm thọ lạc nơi tâm. • Thấy rõ cảm thọ khổ nơi thân hay thấy rõ cảm thọ khổ nơi tâm. • Thấy rõ cảm thọ bình thường nơi thân hay thấy rõ cảm thọ bình thường nơi tâm. Thấy rõ Tâm: • Tâm đang có tham ái thấy rõ thái độ tâm đang có tham ái dính mắc hoặc Tâm không có tham ái dính mắc thấy rõ thái độ tâm an tịnh không có tham ái dính mắc.
• Tâm đang có nóng giận thấy rõ đang có sự nóng giận trên thân và tâm hoặc tâm không có nóng giận thấy rõ tâm an ổn, không có nóng giận. • Tâm đang có sự yếu ớt, lười biếng, si mê, mê mờ thấy rõ tâm đang có sự mê mờ không tỉnh táo hoặc tâm không bị si ám thấy rõ tâm đang có tỉnh giác, tinh tấn. • Tâm đang thâu nhiếp hướng vào nội tại thấy rõ tâm đang có tâm hướng nội hoặc tâm đang tán loạn, lo lắng thấy rõ tâm đang tán loạn, lo lắng. • Tâm đang quảng đại, bố thí, thương yêu thấy rõ đang có tâm quảng đại, bố thí, thương yêu hoặc tâm đang ích kỷ, bỏn xẻn, hận thù thấy rõ tâm đang ích kỷ, bỏn xẻn, hận thù. • Tâm đang hữu hạn, chấp thủ, sở kiến thấy rõ tâm đang có hữu hạn, chấp thủ, sở kiến hoặc tâm đang vô ngã, rộng lớn, vô thượng thấy rõ thái độ tâm trong hiện tại là vô ngã, rộng lớn, vô thượng. • Tâm hiện tại đang có tĩnh lặng, định tâm thấy rõ tâm đang tĩnh lặng, định tâm hoặc tâm không có định thấy rõ tâm đang không có định. • Tâm đang được giải thoát khỏi phiền não lo lắng biết rõ tâm đang được giải thoát nhẹ nhàng hoặc tâm đang có sự trói cột thấy rõ tâm đang bị trói cột. Thấy rõ đúng thực tại đang là đó là Trí Tuệ của Thiền. Tất cả những gì bị thấy đều có sự đang thấy.
Thấy rõ các Pháp: • Thấy rõ đang có trong hiện tại năm sự làm ô nhiễm tâm tĩnh lặng và che mờ trí tuệ đang diễn ra nơi thân tâm trong hiện tại, đó là có tham hay không tham – có sân hay không sân – có dã dượi ngủ gật hay không có dã dượi ngủ gật – có bất an, hối tiếc hay không có bất an, hối tiếc – có nghi ngờ hay không có nghi ngờ. Thấy rõ Pháp → tiến trình từ khi chưa sanh khởi đến khi đã sanh khởi → từ khi đã sanh khởi đi đến đoạn diệt biến mất hoàn toàn. • Thấy rõ 5 nhóm thân, cảm xúc, tư tưởng, suy nghĩ, nhận thức hoạt động, dao động sanh diệt – diệt sanh. • Thấy rõ 6 nội xứ và sáu ngoại xứ giao thoa tiếp xúc khiến có các sự phản ứng khởi lên thấy rõ → đến khi đoạn diệt thấy rõ → cho đến hoàn toàn không khởi nữa thấy rõ. 6 Nội Xứ 6 Ngoại Xứ Mắt Sắc cảnh, hiện tướng Tai Âm thanh Mũi Các mùi hương Lưỡi Các vị Thân Sự tiếp xúc trên thân Ý Các Pháp trong tâm
Thấy rõ 7 Chi phần đưa đến sự Giác Ngộ có hiện khởi hay không có hiện khởi nơi nội tâm? Khi nội tâm chưa sanh nay đã hiện khởi vị ấy thấy rõ như vậy. Và 7 Giác Chi đã sanh nay được tu tập viên thành vị ấy thấy rõ như vậy. 7 Giác Chi là: • Niệm giác chi (Chánh Niệm sự thấy biết rõ ngay trong hiện tại của thân, cảm xúc, tư tưởng, ý nghĩ, nhận biết từ 6 giác quan). • Trạch Pháp giác chi (Chánh tư duy, Tuệ suy xét). • Tinh tấn giác chi (sự chuyên cần hướng tâm nhất hướng về Chánh trí, giải thoát, Giác ngộ Niết Bàn). • Hỷ giác chi (Hỷ lạc nơi tâm do sự buông xuống những gánh nặng chấp thủ). • Khinh an giác chi (Sự tĩnh lặng, nhẹ nhàng nơi nội tâm). • Định giác chi (Nội tâm không dao động, sự an tịnh vững chắc). • Xả giác chi (Tuệ thấy rõ Vô thường – khổ – vô ngã). Không còn dính mắc, không chấp chước bất cứ gì trên đời.
Vượt Qua Tê Chân Khi Hành Thiền Có nhiều bạn khi mới tập thiền hoặc tập hành thiền lâu rồi mà không sao vượt qua được sự đau đớn khó chịu của cơn tê chân. Việc không thể vượt qua được có rất nhiều nguyên nhân nhưng nguyên nhân lớn nhất là do bạn không có người thầy hướng dẫn thiền căn bản ngay từ ban đầu. Phương pháp cần thiết để bạn hành thiền là tư duy nhận hiểu về thiền đúng đắn. Bạn phải hiểu được cơ thể mình. Thật ra, không phải khi bạn hành thiền thì mới đau chân đâu mà bạn ngồi xổm hoặc giữ yên một thế lâu thì cũng đều tê như vậy. Vấn đề không nằm ở bị tê mà nằm ở thái độ khi cơn tê chân đến. Lời khuyên cho bạn là hãy thư giãn cơ thể, khởi động nhẹ nhàng trước khi hành thiền, luôn niệm thả lỏng cơ thể để cơ thể được thư giãn. Đặc biệt không được mang một ý niệm mong cầu nào khi vào hành thiền. Khởi tâm biết ơn để cho tâm được hoan hỷ. Khi cơn tê đến cứ hướng tâm nhận biết vào nơi tê đó và thở đều. Rõ biết đang có tê tê. Quan sát sâu vào cơn tê, bạn sẽ thấy sự khởi, sự chuyển động, sự thúc giục, sự nóng lên, sự co giãn rồi sẽ đến lúc tan. Trong trường hợp bạn không đủ kiên nhẫn thì hãy khởi tâm quán tới những người không có chân để ngồi thiền, những người bị bại liệt hoặc những người đang gặp những tai nạn về chân thì họ sẽ ra sao? Bạn sẽ nhận ra mình thật may mắn khi còn chân để hành thiền. Bạn khởi lên sự biết ơn và trân quý khi còn chân để ngồi thiền. Nếu đã đến ngưỡng không chịu nổi thì tác ý chuyển chân sang thế khác để ngồi tiếp.
Ngủ Gục Khi Hành Thiền Trường hợp thiền bị ngủ là chuyện bình thường. Bởi khi bạn thiền thì cơ thể bạn được thư giãn, nhẹ nhàng, khiến bạn dễ đi dần vào trạng thái nghỉ ngơi thụ động của tâm. Nhưng như vậy thì kết quả của hành thiền khai mở trí tuệ sẽ chắc chắn không thành. Dù bạn có hành thiền lâu bao nhiêu thì bạn chỉ là nghỉ ngơi ở dạng ngồi thôi. Phương pháp đơn giản nhất để bạn có thể vượt qua trạng thái ngủ trong thiền là trước tiên tập hành thiền đi, rồi thiền định mở mắt, thiền quán chiếu suy tư mở mắt, sau đó một thời gian đã thuần thục một trong các dạng hành thiền trên thì bạn mới bắt đầu thiền nhắm mắt. Mục đích của sự hướng dẫn này giúp tâm thức bạn định hình về thiền theo sự tỉnh giác, tỉnh táo, có sự rõ biết trong thời hành thiền, nhờ đó mà tâm sẽ có định hình mới về thiền. Trong khi bạn hành thiền đi trong sự chú tâm biết rõ, thiền định chú tâm rõ biết, thiền quán suy tư rõ biết thì bạn đang tập cho tâm chánh niệm được tăng trưởng. Khi bạn đã nhận hiểu và nắm bắt được khoảnh khắc Chánh niệm (rõ biết hiện tại) và nhận hiểu giá trị tuyệt đối của Chánh niệm thì bạn bắt đầu vào thiền nhắm mắt, dùng chánh niệm soi rọi thân và tâm, bạn liên tục ở trong Chánh niệm thì tâm bạn như đang có ánh sáng và sự thấu biết quan sát chính mình bằng Tuệ Giác thì sự buồn ngủ không có mặt. Bạn sẽ tỉnh táo vào thiền và
xả thiền đều tỉnh táo nhẹ nhàng từ đầu thời thiền đến cuối thời thiền. Gợi ý một bài dẫn Ngồi thiền quán suy tư để bạn nào chưa biết cách dẫn thiền thì dùng cho mình nhé: Trước khi vào ngồi thiền, bạn nên đi tắm hoặc đi rửa mặt cho tỉnh táo. Chuẩn bị không gian thiền thoáng, xem một video về thân xác vô thường hoặc những cảnh khổ nạn thiên tai lũ lụt… sau đó bật một bản nhạc nhẹ nhàng. Ngồi thiền mở mắt nhìn xuống về phía trước, thời gian ngồi hành thiền khoảng 35 phút. Bắt đầu vào thiền là bạn cần dùng suy tư dẫn tâm ngay, niệm thầm trong tâm “thở… biết rõ có hơi thở. Hơi thở vào hơi thở ra rõ thấy (quan sát hơi thở như vậy khoảng 3 hơi thở), cảm giác toàn thân… rõ biết thả lỏng từ trên đầu xuống vai, xuống lưng, ngực, bụng, tay, cánh tay, bàn tay, xuống hông, mông, đùi, ống chân, bàn chân. Cảm giác toàn thân, an tịnh thân hành. Nội tâm tỉnh giác. Tác ý thầm (tác động tâm ý để thức dậy sự trân quý trong tâm bạn với hiện tại): Niệm đây là giây phút hy hữu hiếm có khó gặp trong sự sống này của tôi. Vì cớ sao? Vì tôi đang có đầy đủ phước lành để tôi khỏe mạnh và được ngồi hành thiền đây. Tôi đang được ngồi trong không gian bình yên này. Vào giờ này có bao nhiêu người đang ngược xuôi tất bật ngoài đường để chạy theo công việc xô bồ của cuộc sống, có biết bao nhiêu người đang khổ não vì những nghịch cảnh, có biết bao nhiêu người đang sân hận nói lên những câu nói chì chiết trong sự bất lực của cảm xúc, có biết bao
nhiêu người đang gặp những tai nạn do thiên tai lũ lụt hoặc do những lý do khác như làm công xưởng hoặc chạy quá tốc độ ngoài đường… còn bao nhiêu sự vất vả, vô cùng vô cùng nhiều sự vất vả ngoài kia. Mà giây phút này đây tôi thật là may mắn, thật là phước báu lớn, thật tốt lành thay tôi được ngồi đây, trong sự bình an và yên tĩnh để hành thiền. Tôi trân quý thời thiền này. Trân quý phước lành mà tôi đang có (lúc này bạn cảm giác toàn thân để cảm nhận tâm thức đang có cảm xúc gì, hãy ghi nhận và tiếp tục dẫn tâm). Tâm ơi, hãy trân quý những gì mình đang có nha. Sự hy hữu này là một phước lành lớn trong hiện tại. Hãy biết ơn và trân quý nha. Ví như bao lâu nay, tâm đã ở trong bóng tối của một hang động tối tăm, một bóng tối bao trùm. Hang động thì dài, bạn lại đi một mình trong hang động dài thăm thẳm đó, dưới chân bạn đi là dòng nước lạnh buốt, những cạnh đá sắc nhọn, bạn bước mạnh thì đau mà không bước thì không thể ra khỏi hang động này. Trong hang động tối tăm đó bạn đã đói, lạnh, cô đơn và lo lắng. Và cuối hang động phía trước mặt xa xa là một kẽ hở có ánh sáng đang lọt vào. Việc của bạn là thở, không dao động tâm, bước từng bước nhẹ nhàng và đều đặn lặng lẽ trong sự rõ biết, không than vãn gì để bước tới cửa hang, để ra bên ngoài đầy nắng, gió, sự tự do, đầy đủ vật thực và an toàn. Lúc này bạn cảm giác toàn thân thấy rõ cảm xúc mình lúc này. Hướng tâm đến sự tha thứ cho mình và cho người, nguyện buông xuống mọi chấp ngã,
dính mắc và trân quý mọi sự sống trên đời. Nguyện sẽ luôn tỉnh giác, chánh niệm, sống một đời sống cống hiến và biết ơn mọi giá trị hiện tại. Sau đó, bạn niệm tôi biết ơn hơi thở này. Tôi biết ơn khoảnh khắc này. Tôi biết ơn nhịp đập trái tim của tôi và tôi biết ơn nhịp đập trái tim của mọi người, mọi loài. Tôi biết ơn… tôi biết ơn… tôi biết ơn… (niệm tôi biết ơn rộng khắp tới tất cả mọi nơi mà bạn muốn hướng tới, càng rộng càng tốt, ra đến các châu lục, bao quanh Trái đất, ra ngoài không gian vũ trụ rộng lớn và bao la ngoài kia) thật chân thành và trân quý.” Rồi bạn nhẹ nhàng tác ý, tôi xả thiền, tôi xả thiền, tôi xả thiền. Tôi an trú trạng thái tâm này từ thiền ngồi sang thiền chuyển động. Và bạn xả thiền.
Bị Phóng Tâm Khi Ngồi Thiền Việc thiền là quan sát chính mình. Quan sát (thấy tất cả hiện tượng xảy ra trong thời hiện tại). Có bạn hỏi tôi: Cô ơi, con cứ bị phóng tâm, không tài nào vào sự quan sát chuyên chú được. Tôi nói: Sao bạn biết bạn đang phóng tâm. Cái gì đang biết tâm đang bị phóng? Bạn có nhận ra cái thấy đó không phóng theo đúng không? Tôi tặng bạn khổ kệ này khi vào thiền bạn cứ như vậy mà thực hành: “Khi tâm đang chánh niệm, Biết rõ – tâm đang chánh niệm, Tức là đang có sự thấy rõ. Khi tâm đang phóng dật, Rõ biết – tâm đang phóng dật, Tức là đang có sự rõ thấy. ➔ Hãy an trú vào thấy biết rõ. Tất cả những gì thay đổi của thân và tâm để là đối tượng bị thấy, bị biết, bị soi chiếu. Chúng biến đổi theo duyên, khởi theo duyên, kết thúc theo duyên. Chớ nhầm mà chạy theo.”
Lý Do Thất Bại Trong Hành Thiền 1. Bạn không bắt đầu với sự hướng dẫn căn bản từ một vị thầy đã có kinh nghiệm. 2. Mong cầu quá nhiều trong khi hành thiền. 3. Không đều đặn và không duy trì sự chánh niệm. 4. Phá giới trầm trọng và sống nhiều với tâm ganh tỵ, bỏn xẻn. 5. Không xây dựng tâm biết ơn rộng lớn. 6. Yêu cầu bản thân đạt quá cao nhưng không tin vào sự duy trì thực hành đều đặn với một phương pháp. Nay nghe nói bên này chạy qua tập chút, mai nghe nơi khác tập chút. Tóm lại không tin vào sự thực hành tập trung đều đặn của chính mình. 7. Bị mắc kẹt bởi sự nghe lý thuyết quá nhiều, nghe người này nói đắc này, đắc kia rồi đi soi mói, lý luận, đánh giá, so sánh làm cho bị mắc kẹt, chấp thủ, khó hành thiền. 8. Khi đã thấy mình sai lại không dám từ bỏ thói quen cũ để thực hành một phương pháp mới lâu dài và nghiêm túc. 9. Lười biếng, ưa dễ dàng nhưng lại đòi kết quả siêu việt. 10. Không kiên nhẫn hành thiền. Từ bỏ sức mạnh vượt qua những pháp chướng ngại trong hành thiền của chính mình. 11. Tin vào lời thì thầm xúi giục bỏ cuộc của bản ngã. Chạy theo dục lạc.
12. Quá nhiều sự tưởng tượng về việc hành thiền sẽ thấy này thấy kia… rồi khi vào thiền chạy theo sự tìm cầu thấy gì đó trong khi thiền khiến loạn tâm, gặp ảo giác… Những Hiện Tượng Khác Thường 1. Ngủ ngon: Ngủ dễ dàng, ngủ nhiều hơn bình thường là điều bình thường vì có thể cơ thể bạn đang thư giãn và cần bù năng lượng. Bạn cứ ngủ trong sự rõ biết mình ngủ nhiều là được. Giữ việc cơ thể muốn ngủ khác với lười mà cố đi ngủ sẽ khác, nên bạn cần nhận ra là do nguyên nhân nào. 2. Mất ngủ: Khi bị mất ngủ do trước đó bạn đã có hành thiền cũng không sao cả, mất ngủ là do có thể bạn đã thực hành chánh niệm tỉnh giác và tâm trí vẫn đang nhớ sự tỉnh giác nên bạn có thể không thấy buồn ngủ. Kệ, không sao cả. Mất ngủ thì bạn đi đọc sách, đi thiền hành, cứ duy trì cho đến khi cơ thể muốn đi ngủ thì hãy đi ngủ. Đây chỉ là những giai đoạn chuyển giao trong thân tâm nên hoàn toàn bình thường. 3. Không thấy đói: Thậm chí cả ngày bạn bị mất khả năng muốn thèm ăn. Không sao cả, trong thiền đã có năng lượng và cơ thể hấp thụ được năng lượng đó, tự chuyển hóa khiến bạn không thấy cảm giác muốn ăn hoặc thèm ăn. Không sao cả, bạn có thể duy trì bằng việc uống nước khoáng có chút muối đường là được. Khi ổn định thì tự khắc cơ thể sẽ điều hòa lại, sự thèm ăn sẽ trở lại bình thường.
4. Không thích nói chuyện nhiều, không còn ham muốn đi chơi. Chuyện này là hoàn toàn bình thường. Vì khi tâm nhận ra trong mình còn nhiều việc phải làm thì nó tự khắc sẽ biết cần làm gì để bảo toàn cho phạm hạnh của chính mình. Cứ kệ nó và rõ biết, ghi nhận là vậy. 5. Không muốn sát hại chúng sanh và thích ăn chay. Xin chúc mừng bạn vì tâm từ bi của bạn đã được kích hoạt. Đó là sự thay đổi trong tâm thức của bạn. Cứ ăn chay khi bạn muốn thế nhé. 6. Hỷ lạc lạ thường, nhẹ nhàng được duy trì tự nhiên, vô tác, vô dục. Tốt, không sao cả. Cứ ghi nhận nó là vậy và chậm rãi trải nghiệm chính mình. Đây không phải bạn thể nhập tầng thiền nào đâu mà tâm bạn đang trong quá trình chuyển hóa nên sẽ có những khoảng thời gian cơ thể được trải nghiệm hiện tượng như vậy. Vì quy luật vô thường nên chỉ vài ngày hoặc vài tiếng là hết, lúc đó ghi nhận là như vậy chứ không cần vọng cầu hoặc cố tập gì đó để trở lại hiện tượng đó. 7. Thấy ánh sáng, thấy Phật, Thấy Chư Thiên hoặc cảnh giới ngoài hư không. Thấy xuất hồn đi chu du, người được nâng lên… Chớ có tin và chạy theo. Hãy quay lại soi xét chính mình còn tham không? Còn sân không? Còn ganh tỵ, mạn, quá mạn, tăng thưởng mạn không? Nếu còn thì tất cả những gì thấy đều là sản phẩm của ảo giác cấu uế vọng của tâm. Còn nếu bạn đã thật sự thanh tịnh thì việc thấy khi hành thiền hoặc không hành thiền thì sự thấy này rất rõ ràng, không bị
mất bởi bạn không còn tà kiến và không còn bị dao động tâm, sự thấy năng lượng là điều bình thường. 8. Vào các tầng Tuệ văn – Tuệ tư khiến cho việc học hiểu rất nhanh nhạy, có những lời nói trong sự thấu hiểu rất rõ ràng, nhưng chớ dừng lại thiền vì đây chưa Tuệ tu nên phần vi tế của tâm vẫn còn, khiến cho bạn vẫn còn những sự phóng dật, chưa chuyên chú chánh niệm. Hãy tiếp tục hành thiền chớ bị tự mãn khiến công phu thiền tập giảm sút, hoặc dừng lại. 9. Có khả năng chữa bệnh cho mình hoặc chữa bệnh cho người khác. Đừng vội mừng vì đây chỉ là một dạng năng lượng lành do bạn hành thiền có được. Chớ vì thế mà tự mãn rồi dừng hành thiền. Đây là một lợi ích hữu vi, quá nhỏ so với lợi ích to lớn hơn rất nhiều từ việc hành thiền. 10. Ngồi thiền được mấy giờ đồng hồ không đau chân, yên lặng, dễ chịu. Có thể bạn đang vào Định nhưng không có nghĩa là bạn có chánh niệm và đang có trí tuệ rõ biết thân tâm và Tứ diệu đế.
Niệm Chú Tất cả mọi sự khởi niệm chú đều có hướng tâm về sự thiện lành. Chắc chắn là vậy. Bất cứ bài chú nào cũng có năng lượng và uy lực của sự chuyển hóa. Bạn thích bài chú nào thì nên viết ra, thường xuyên đọc và nghĩ nhớ đến thì tác dụng chuyển hóa tâm rất tốt. Kèm theo việc tụng chú thì bạn nên kết hợp việc giữ gìn giới hạnh, phẩm hạnh, đạo đức và mọi ứng xử nhẹ nhàng, thanh tịnh. Có thể mới ban đầu bạn không làm ngay được nhưng bạn hãy phát nguyện sau mỗi lần niệm chú rằng: Xin cho công đức của thời công phu này sẽ là nhân lành giúp con ngày càng mở rộng trí tuệ và thể nhập được tâm hiền hòa, yêu thương, từ ái với mọi người, mọi loài. Dần dần bạn sẽ được chuyển hóa. Bạn theo tôn giáo nào thì bạn sẽ có những bài chú riêng của tôn giáo mình. Không có bài chú nào tốt hơn bài chú nào cả. Đặc điểm chung của các bài chú là phương tiện chuyển hóa nên bạn có thể tụng niệm bất cứ bài nào bạn thấy dễ chịu là được. Hoặc đơn giản bạn niệm “biết ơn… biết ơn… biết ơn… trong từng hơi thở vô, hơi thở ra, từng sự co tay duỗi tay, theo từng cử động của bước chân, thậm chí cả lúc gãi ngứa, lúc đang nhai nuốt… chỉ 2 từ “biết ơn… ”, đây là bài chú có hiệu quả ngay lập tức, ngay thời điểm thực hành.
B – Thực Hành Thiền Hướng Dẫn Thiền Đi (Thiền Hành) Giá trị của thiền đi là không thể nghĩ bàn. Thiền đi giúp bạn khống chế được sự thúc giục bên trong tâm, giúp bạn trở lại với trạng thái cân bằng tuyệt vời. Bạn sẽ không bị mất sức mà lại được phục hồi khí lực, sinh lực sau mỗi buổi thiền hành. Bạn sẽ cảm nhận được bước chân trần trên mặt đất thật tuyệt vời. Từ đó tâm an tịnh, những sự nóng vội (hay còn gọi là tập khí theo thói quen) bắt đầu giảm dần cho đến khi thân tâm tự cân bằng đến mức an toàn nhất. Thiền hành giúp bạn ăn tốt, tiêu hóa tốt, ngủ ngon, thức dậy khỏe khoắn, nhẹ nhàng. Tăng sự nhanh nhạy cho bộ não. Khi thực hành đã tốt thì bạn sẽ ứng dụng vào những khi bạn đi lại như đi chợ, lên xuống cầu thang, đi làm… Bạn sẽ cảm nhận sự an lạc, hạnh phúc trong từng bước chân, bạn sẽ yêu đi bộ nhờ vậy sức khỏe ngày càng tốt. Vào thực hành: Bạn thả lỏng cơ thể tự nhiên, cảm nhận hơi thở trong quá trình thiền đi, chân nhấc bước nhỏ, thật nhỏ, đi tự nhiên chậm rãi. Nhẹ nhàng, thư thả. Chân bước không để một trọng lượng nào áp đặt lên chân bước mà tập trung 100% nơi chân trụ sau. Quá trình thiền đi chỉ tiếp đất và trụ bằng hai gót chân là chính. Hai bàn tay bắt nhau đặt đằng trước hoặc đằng sau đều được. Bước chân nào trước rõ biết, khi nâng gót chân lên rõ biết, khi dựng bàn chân rõ biết, khi nhấc chân lên rõ biết, khi đặt bàn chân xuống thì gót xuống trước rồi sau đó mới chạm trọn vẹn mặt bàn chân
xuống. Cứ như vậy ở chân bên kia. Trong cả quãng thời gian đi (thiền hành) đều duy trì hơi thở và chú tâm quan sát chân bước. Khoảng cách thiền hành từ đầu này đến đầu kia là 3m – 5m. Khi đến điểm cần dừng thì chân bước về, hai chân song song rộng bằng vai. Cảm giác toàn cơ thể, rõ biết hai bàn chân đang tiếp xúc với sàn. Khi xoay người cũng cần xoay từ từ, trụ chân bên này rồi mới nhấc xoay chân bên kia, trong quá trình xoay bên chân nhấc vẫn là không có trọng lượng và bên chân trụ phải là 100% trọng lượng cơ thể. Khi xoay lại thì dừng lại, rõ biết thân đang xoay và rõ biết hơi thở, rồi tác ý bước tiếp. Thời gian thiền hành từ 5 phút trở lên cho đến 1 giờ. Khi thiền hành trọng tâm cơ thể luôn ở chân sau để chủ động được chân bước. Bạn nhớ là bước thật ngắn (tức là chỉ cách bàn chân trụ 5cm). Lưu ý: Không trụ vào chân bước để không đổ người về trước, mà trụ ở gót bàn chân sau để lưng thẳng, bước thong dong trụ người ở chân sau. Trong quá trình thiền hành nhớ rõ biết hơi thở và bước chân. Khi có bị ngứa thì rõ biết có ngứa, có ngứa, nếu chịu không nổi nữa thì đưa tay gãi, rõ biết tay đang gãi. Rồi cơn ngứa hết thì rõ biết cơn ngứa đã hết. Nếu có dòng suy nghĩ hoặc vọng tưởng thì biết có vọng tưởng, có suy nghĩ rồi kệ nó, quay lại đề mục chính theo dõi bước chân. Trong khi đi thiền hành thì bước đi thong thả là quan trọng nhất, chỉ chú tâm vào bước chân, không vì bất cứ gì mà mất đi sự chú tâm của mình trong bước chân hiện tại. Không vì tiếng chó sủa, chim kêu, tiếng mưa, tiếng gió, tiếng gọi hay bất cứ một điều gì. Ai nhìn
mặc kệ, ai khen mặc kệ, ai chê mặc kệ. Ta đi thong dong là ta cứ đi. Bạn sẽ hưởng trọn an lạc từng bước chân. Thiền Trong Đời Sống Sinh Hoạt Hàng Ngày Sự tập trung quan sát việc mình đang làm, mọi sự bên ngoài khiến tâm phóng đi đều phải nhắc tâm về thực tại. Ví dụ: Bạn đang ăn cơm thì cứ tập trung vào việc nhai và lưỡi đưa qua đưa lại. Tay cử động lấy thức ăn. Thế thôi. Còn lại có bất cứ tiếng ồn gì, hoặc có vọng tưởng, suy nghĩ gì kéo mình ra khỏi sự việc đang làm trong hiện tại thì phát giác ra rồi kéo nó về ngay. Nói với vọng tưởng: Thôi nha, thôi nha. Đang ăn nha, đừng có kéo tâm đi lang thang nha. Quay về rõ biết đang nhai, đang ăn. Quay về, quay về ngay nha. Và bất cứ bạn đang làm gì thì hãy tập trung hoàn thành vào việc đang làm, quan sát việc mình đang làm, trọn vẹn, chú tâm, quan sát. Nhắc nhở tâm khi phóng đi. Tập như vậy trong một thời gian dài, bạn sẽ thấy mọi việc bạn làm rất trọn vẹn, trí nhớ chi tiết sự việc càng ngày càng tốt, tránh được những sai sót trong việc làm, lời nói, thái độ trong hiện tại. Sớm phát hiện ra để sửa đổi chính mình. Tập trung, thận trọng, chú tâm, quan sát trong lúc nói làm.
Khi làm gì biết rõ mình đang làm việc đó. Sự rõ biết việc mình đang làm, thân thể được sử dụng như thế nào rõ biết như thế đó. Làm với sự trân quý cơ hội mình đang có sức khỏe để làm. Làm trọn vẹn với sự biết ơn những gì mình đang có và đang được nhận. Nguyện cống hiến một phần nhỏ sức mình tới nhân sinh. Hướng Dẫn Thiền Định Khi thực hành thiền định bạn có thể mở mắt hở nhẹ hoặc nhắm mắt nhẹ hoặc nhắm mắt và ngồi kiết già (chân bắt chéo nhau). Ngồi yên để đạt định tâm trên đề mục đã chọn. Sự định tâm trên một đối tượng. Tùy bạn lựa cho đối tượng bạn để tâm vào. Nếu bạn mở mắt thì bạn để một đối tượng bạn cho để quán như hình tròn trắng, đỏ, vàng… hoặc cốc nước, hoặc hình Phật, hoặc lá cây hoặc bất cứ đề mục nào mà bạn muốn trụ tâm vào. Tất cả quá trình thiền định đều lấy rõ biết hơi thở làm sự trở về của Tâm. Bạn nhìn vào đề mục, ngồi yên rõ biết cơ thể, rõ biết hơi thở đang vào ra, rõ biết mắt đang nhìn vào đề mục đó. Tất cả mọi vọng tưởng, suy nghĩ, âm thanh, mùi hương, sự xúc chạm của ruồi, muỗi, sức nóng… đều kệ, chỉ tập trung vào đề mục đang để trước mặt thấy và thở… thấy và thở… thấy và thở… cứ như vậy cho hết thời gian bạn muốn thiền (trong lúc thiền mở mắt nhìn vào đề mục thì bạn vẫn có thể chớp mắt). Bạn có thể áp dụng thiền này trong những khoảng thời gian bạn chờ xe bus,
khoảng nghỉ ca… thời gian không giới hạn, không có quy tắc gì trong thực hành thiền ngoài việc thư giãn toàn thân, trở về hiện tại, buông xuống những ồn ào bên ngoài đang mời gọi tâm phóng đi. Giúp bạn định tâm trên đề mục, thư giãn, và những khoảng thời gian trống sẽ không còn bị trống, hoặc vọng lăng xăng khiến tâm vọng. Nếu bạn có thời gian ngồi thiền kiết già hoặc bán già, hoặc chéo chân, lưng thẳng, nhắm mắt lại, an trú tâm trên hơi thở, rõ biết sự ra vào của hơi thở, giữ tâm thấy sự phồng dẹp đang diễn ra dưới bụng. Nhẹ nhàng theo dõi phồng xẹp của hơi thở vào ra, sẽ giúp bạn định tâm trọn vẹn trong bình an, an lạc của sự sống trong hiện tại. Đương nhiên sẽ có những bạn mới vào tập thiền sẽ ngồi thời gian được ít, cũng không sao, ít thì ngồi 10 phút, nhiều hơn thì 20 phút, 30 phút, lâu khoảng 1 năm rồi thì 40 phút, 50 phút hoặc 1 giờ. Khi ngồi thiền không mang bất cứ yêu cầu nào để vào thiền. Chỉ là nghỉ ngơi thôi, thư giãn, buông lỏng thân và tâm, nhẹ nhàng thở và quan sát phồng xẹp, trú tâm trên phồng xẹp đó. Tất cả mọi vọng tưởng, suy nghĩ, sự đau ngứa, kiến cắn… bạn nên có một mùng thiền để đảm bảo không có côn trùng như kiến, muỗi hoặc những côn trùng nhỏ bò lên người bạn, để việc hành thiền định của bạn được an toàn trong thời gian bạn hành thiền.
Hướng Dẫn Thiền VIPASSANĀ Bất cứ một ai trên đời này đều có thể thực hành được thiền Minh sát Vipassanā này. Chỉ cần người đó có được sự tỉnh táo trong bộ não. Chỉ là quan sát chính mình. Từ trẻ nhỏ, những người bận rộn, những người đang rơi vào bế tắc khổ não, những người bị bệnh liệt giường, những người mới tập thiền, những người bị thiếu thốn các căn. Tất cả, tất cả mọi người, ai cũng thực hành được phương pháp thiền Tứ Niệm Xứ này. Bất cứ ai trên đời này đều có thể thực hành được thiền Minh Sát này. Chỉ cần người đó có được sự tỉnh táo trong bộ não. Chỉ là quan sát chính mình. Trong thiền Minh Sát này không yêu cầu người hành thiền ngồi bất cứ một thế nào. Không yêu cầu bất cứ cách để tay như thế nào. Không yêu cầu bất cứ một nguyên tắc nào. Trả lại cho bạn sự tự nhiên để bạn tự quan sát chính mình. Thậm chí cả những người không chân vẫn có thể thực hành thiền Tứ Niệm Xứ, miễn sao có bộ não đang tỉnh táo. Hoặc người không tay không chân vẫn thực hành thiền quán miễn sao đang có sự tỉnh táo trong bộ não. Hoặc người bị mù, câm, điếc vẫn có thể hành thiền Minh sát Tuệ này miễn sao đang có bộ não tỉnh táo. Hoặc cả người đang bị bệnh nằm trên giường vẫn có thể hành thiền Vipassana này chỉ cần người đó đang có bộ não tỉnh táo. Huống chi là những người đang lành lặn tay chân và tỉnh táo thì lại càng dễ
dàng thực hành thiền Vipassana này. Bạn không phải băn khoăn “Ôi! Tôi mới thiền thì ngồi kiết già không được.” Hoặc “Tôi không ngồi lâu được.” Hoặc “Tôi đang thế này, tôi đang bị thế kia… ”, tất cả chỉ là trở về rõ biết hơi thở, quan sát thân và tâm, biết mình đang làm trong hiện tại, nghĩ trong hiện tại, nói trong hiện tại. Chỉ là thấy chính mình trong hiện tại nên chắc chắn bạn không có một lý do gì để nói không thể. Vì bạn đang thấy chính mình chứ không phải tìm cầu thấy thứ gì khác. Mà không ai hiểu bạn hơn chính bạn và gần bạn nhanh bằng bạn cả. Bạn là người duy nhất bên cạnh chính bạn. Ví dụ khi bạn bị đau bụng, cơn đau vừa nổi lên, ai là người đầu tiên biết cơn đau đó đang có? Đó chính là bạn, còn cha mẹ hoặc người thân đều là người biết sau bạn khi bạn nói ra thì họ mới biết. Lắng nghe chính mình và kịp thời hỗ trợ chính mình và từ đó điều chỉnh hành vi, thái độ, lời nói, ý nghĩ của chính mình cũng là chính bạn chứ không thể ai khác. Phương pháp này chỉ là bạn quan sát chính mình để ngộ ra được sự thật hoành tác của các thể khổ trên thân tứ đại, 5 uẩn này. Nhận ra có thân tâm này là có khổ, có sự thúc giục, dính mắc, chống đối, tham luyến cảm giác dễ dàng là khổ tập, nhận hiểu rõ thân tâm này là tổ nhóm phiền não sanh diệt, rỗng không, chẳng có gì bám níu cả thì nhàm chán, buông xả mọi chấp thủ, dính mắc, ly tham, sống trọn vẹn trong hiện tại và cống hiến rộng lớn cho đến ngày mạng chung (sự dừng lại hơi thở).
Thiền Minh Sát Vipassana là nhìn thấy các Pháp đúng như chính nó đang là… để bạn nhận ra sự thật. Đây là phương pháp thiền của Phật Thích Ca Mâu Ni (Maha Sakya Muni GoTaMa Buddha) dạy cho các đệ tử của Ngài. Trong bài Kinh “Đại Niệm Xứ” Ngài nói: “Đây là con đường độc nhất đưa đến thanh tịnh cho chúng sanh, vượt mọi sầu bi, diệt trừ khổ ưu thành tựu Chánh Trí, chứng ngộ Niết Bàn. Đó là bốn niệm xứ. Ở đây vị ấy quán thân trên thân, quán thọ trên các cảm thọ, quán tâm trên tâm và quán pháp trên các pháp. Nhiệt tâm, tinh cần, tỉnh giác, chánh niệm để chế ngự tham ưu ở đời. Có thân đây, có thọ đây, có tâm đây, có pháp đây vị ấy tuệ tri như vậy. Nên vị ấy không nương tựa, không chấp chước bất cứ gì trên đời.” Nhờ tuệ tri như thật thân, thọ, tâm, pháp trong hiện tại là vô thường, khổ, vô ngã, biến hoại, đoạn diệt. Vị ấy thấy được có thân này có khổ. Có thân tâm này tìm cầu các sự tiếp xúc là tham ái tìm cầu hỷ lạc chỗ này chỗ kia như dục ái, hữu ái, vô hữu ái khiến khổ tập khởi. Ngồi yên mà quan sát thấy như thật với Chánh trí tuệ như vậy vị ấy nhàm chán, do nhàm chán vị ấy ly tham, do ly tham vị ấy đoạn diệt hoàn toàn sự tập khởi khát ái trên năm thủ uẩn (Sắc thủ uẩn, thọ thủ uẩn, tưởng thủ uẩn, hành thủ uẩn, thức thủ uẩn) khiến năm thủ uẩn (thân và tâm hoặc danh và sắc) không thể sanh khởi trong tương lai. Nhờ quán như vậy mà Chánh Tri Kiến vị ấy khởi đúng như thật, Chánh tư duy khởi lên đúng như thật, Chánh ngữ của vị ấy khởi lên đúng như thật, Chánh nghiệp vị ấy khởi lên đúng như thật, Chánh mạng vị ấy khởi lên đúng như thật,
Chánh tinh tấn vị ấy khởi lên đúng như thật, Chánh niệm của vị ấy khởi lên đúng như thật, Chánh định của vị ấy khởi lên đúng như thật. Nhờ vậy Bảy Giác chi (bảy chi phần đưa đến giác ngộ: Niệm giác chi, Trạch pháp giác chi, Tinh tấn giác chi, Hỷ giác chi, Khinh an giác chi, Định giác chi, Xả giác chi) được tu tập viên mãn. Thiền Vipassana là quan sát những gì xảy ra trong thân và tâm. Trong mọi hoạt động, mọi nơi, mọi khoảnh khắc, trừ khi ngủ. Quan sát khi co tay, khi duỗi tay, khi giặt đồ, khi rửa bát, ăn, uống, đi vệ sinh, đứng lên, ngồi xuống, nhắm mắt, mở mắt, tắm, giặt, lái xe… Mỗi khoảnh khắc đều có rất nhiều hoạt động. Vậy nên thiền sinh chỉ quan sát liên tục thì mới thấy được. Thân này tánh chất là như vậy, bản tánh là như vậy, không thoát được khỏi bản chất ấy. Không chấp chước, không dính mắc, không nương tựa bất cứ gì trên đời. Buông… xả… buông… xả… Dù bất kể chuyện gì xảy ra trong thân và tâm thì thiền sinh cũng chỉ quan sát thôi. Đây chính là mục đích của thiền Vipassana tức là thấy được bản chất của thân và tâm (thiền ngồi, thiền đi và thiền sinh hoạt trong ngày) kết nối và hỗ trợ lẫn nhau. Thiếu 1 trong 3 thì không thể tiến bộ được quan sát, cẩn thận, cung kính. Từ khi thức dậy cho tới khi đi ngủ. Thiền Vipassana có rất nhiều cách gọi khác nhau nhưng đều có cùng một nội dung thực hành. Cân bằng động tức là dù thân tâm có dao động hoặc ở nơi ồn ào thì sự thấy biết của bạn vẫn an yên, tĩnh lặng như mặt hồ theo dõi tất cả nhưng không bị cuốn theo. Vì như người đứng trên bờ nhìn dòng nước vậy. Dù dòng nước
có chảy nhanh hay chậm, có nhiều rác hay không có rác thì người đứng trên bờ không bị cuốn theo. Khi mới giai đoạn đầu tập thiền Vipassana trong mọi hoạt động, luôn chú tâm quan sát thật kỹ tất cả mọi động tác từ ý. Khi hành thiền cần chú tâm quan sát sự phồng xẹp ở bụng là đề mục chính còn các đề mục phụ như cơn đau, vọng tưởng, suy nghĩ, sự khó chịu, sự dễ chịu thì quan sát tập trung rồi khi chúng biến mất thì quay lại đề mục chính ngay. Muốn chú tâm quan sát tốt cần phải làm thật chậm tất cả mọi động tác (cần quan sát từ ý muốn đến các động tác) ngay cả trong và sau thời thiền ngồi, duy trì đến thiền đứng, thiền đi, thiền trong sinh hoạt đời sống. Cần im lặng, độc cư, thư giãn, buông xả trong tâm để tâm trở về với sự tĩnh lặng trong sáng để việc thực hành chánh niệm được tốt. Khi đã bắt đầu thực hành thiền Vipassana thì cần nghiêm túc và liên tục trong thời gian dài để vượt khỏi sự thúc giục của thói quen, các tập khí đã huân tập lâu ngày. Các tên gọi khác của thiền Vipassana: Thiền minh sát Vipassana, thiền Minh sát tuệ, tuệ quán, thiền chánh niệm, thiền quán, thiền Tứ Niệm Xứ… mục đích của thiền là huấn luyện tâm trở nên bình lặng, không dao động. Biết rõ việc mình đang làm, thân được sử dụng như nào biết rõ như thế. Cảm giác như nào biết rõ như thế. Thái độ tâm như thế nào biết rõ như thế. Các pháp hiện tướng trên thân và tâm như thế nào biết rõ như thế. Không phóng tâm, không dính mắc thích thú, không nương tựa bất cứ gì bên ngoài.
Khi ngồi hành thiền Vipassana bạn ngồi bắt chéo chân kiết già cũng được hoặc ngồi đặt chân trên chân dưới bán già cũng được hoặc ngồi để hai chân không chồng lên nhau mà để chân trong chân ngoài cũng được. Khi ngồi hành thiền thì bạn nên nhắm mắt, còn các trạng thái khác như làm việc, nói chuyện... thì mở mắt bình thường, nhưng vẫn quan sát bằng sự thấy biết hiện tại chứ không phải quan sát bằng mắt. Quan sát bằng sự thấy biết hiện tại là như thế nào? Dù bạn nhắm mắt hay mở mắt thì sự thấy biết luôn đang diễn ra nơi thân tâm bạn. Chỉ là bạn không để ý nên không nhận ra. Ngay bây giờ bạn đang ngồi thử nhắm mắt lại. Bạn có biết bạn đang thở không? Bạn có biết bạn đang ngồi và đang nhắm mắt không? Bạn bị ngứa sau lưng. Bạn có biết mình đang bị ngứa sau lưng không? Bạn muốn theo dõi cơn ngứa nên cứ để nó như vậy. Bạn có đang thấy sự thúc giục của tay muốn gãi chỗ ngứa đó không? Bạn có thấy cường độ réo rắt dài ngắn của cơn ngứa không? Bạn có thấy được các sự tưởng tượng của bộ não nơi cơn ngứa đang diễn ra không? Bạn có thấy lời nói lầm thầm trong bộ não không? Bạn có biết mình đang có sự
thấy toàn bộ tiến trình cơn ngứa từ khi khởi đến khi dừng không? Hoặc khi bạn đi bạn có biết bạn đang đi không? Hoặc khi bạn ăn bạn có biết bạn đang ăn không? Bạn biết đúng không nào? Trong suốt quá trình thiền đều lấy hơi thở để làm sợi dây cho sự ghi nhận thấy biết. Dù bạn hành thiền ở bất cứ lúc nào thì hơi thở vô, hơi thở ra đều phải rõ biết đầu tiên rồi mới biết đến các đề mục khác. Dù quan sát đề mục khác thì vẫn rõ biết hơi thở vô, hơi thở ra. Bạn càng rõ duy trì sự biết hơi thở thì bạn càng tỉnh táo để theo dõi các đề mục mà bạn đang muốn theo dõi. Các đề mục bị bạn theo dõi càng lâu, càng kỹ thì chúng càng ngày càng hiện tướng rõ ràng. Chúng càng hiện tướng rõ ràng chừng nào thì lại càng nhanh bị tan biến chừng đó. Ví dụ một cơn nóng giận vì duyên tiếp xúc nào đó trong hiện tại mà hiện tướng nơi cảm giác của bạn khiến bạn khó chịu. Bạn là người đang thiền sẽ rõ biết hơi thở trong hiện tại và nhận ra sự khác thường của hơi thở, rõ biết vùng lồng ngực căng nóng lên, rõ biết toàn cơ thể đang bị nhiễm độc của cơn nóng giận, rõ biết những ác ngữ đang lầm thầm và thúc giục ra ngoài miệng, rõ biết bước chân đi lúc này. Bạn cứ thở và quan sát bạn sẽ nhận ra được kẻ gây hại cho bạn không phải là đối tượng kia mà chính là cơn nóng đang diễn ra trong bạn lúc này. Ngay lúc bạn nhận ra đó, một cảm giác mát lạnh tưới vào hơi thở, cảm giác toàn thân trở nên dễ chịu, cơn nóng giận tan dần và hoàn toàn biến mất. Hơi thở bạn trở nên nhẹ nhàng lại, suy nghĩ bạn trở nên hiền lành lại, không còn sự thúc giục chống đối
phản ứng trong bạn nữa. Không phải bạn cứ vào ngồi thiền thì bạn mới là đang thiền mà với thiền Vipassana khi bạn đi, đứng, nằm, ngồi, nói chuyện, làm việc… thì bạn đều dụng được. Thiền Vipassana hay còn gọi người canh cửa cho thân và tâm. Nắm bắt đối tượng trên thân, trên cảm giác, trên thái độ phản ứng, trên sự đang xúc chạm của các giác quan để quan sát nhưng không chạy theo. Thấy rõ đối tượng hoành tác, thấy rõ sự nguy hại trong thân tâm mình. Thấy được sự nô lệ của mình đối với thân này, với cảm giác trên thân này, thấy được thái độ của mình khi có những cảm giác hoặc cảm xúc không như ý. Qua đó bạn rút ra được bài học cho riêng mình. Từ đó mà tâm tính bạn thay đổi, hiền lành hơn, thấu hiểu người khác hơn, từ việc thấu hiểu,tâm bạn dễ bao dung, tha thứ cho mọi người. Sự biết ơn của bạn ngày càng lớn. Sau đây là một bài Pháp nhỏ, gửi tới bạn. Nếu bạn đọc hiểu được thông điệp từ bài Pháp này là bạn đã nắm được phần nào pháp hành Minh Sát Vipassana rồi. Cốt lõi nơi bài này cho bạn nhận ra được: Tất cả các pháp vốn không tên. Tất cả Pháp đang là… không có nói hay giải thích. Chúng ta hãy cứ im lặng mà thấy nó. Chẳng có gì là ta và của ta cả.
MINH SÁT TUỆ (thuyết giảng LyLii) Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật Thấy chỉ là cái thấy. Nghe chỉ là cái nghe. Cảm giác chỉ là cảm giác. Suy nghĩ chỉ là suy nghĩ. Bởi vì nó không nói. Mình hãy thấy nó đi. Ví dụ, khi nhìn vào một đồ vật thấy nó sao, nó không có nói. Nó không nói là bông hoa, nó không nói là chuông, nó không nói là mõ. Nó không nói là bóng đèn, nó không có nói. Tất cả nó không có nói mình hãy thấy nó đi. Mình sinh ra hai bàn tay trắng, chết đi hai bàn tay trắng. Chết đi, không có mang theo. Sống thì làm phước, làm lành, chia Phước, Tụng Kinh, Trì Chú, trì giới và thiền định. Hãy im lặng và biết thôi. Hãy im lặng và biết thôi, Bởi vì nó không có nói. Hãy im lặng để biết thôi. Bởi vì nó không nói cái này, nó không nói là cái này, nó không nói là cái này. Cái này chỉ im lặng và biết thôi.
Im lặng mà biết thôi. Nghe chỉ là cái nghe, nghe tiếng mưa thì biết thôi vì nó không có nói, im lặng mà biết thôi. Cảm giác chỉ là cảm giác. Biết cái cảm giác. Khát nước thì thấy nó đi. Biết cảm giác đói bụng, biết cảm giác buồn ngủ. Thấy nó đi. Cảm giác nó biết cảm giác. Suy nghĩ nó biết suy nghĩ. Hãy im lặng và biết thôi. Ví dụ: Khi Niệm “Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật” thì cái niệm nó biết cái niệm chứ cái biết nó không có nói. Chỉ im lặng và biết thôi. Thấy cái niệm phải biết hiện tại, biết quá khứ, biết tương lai. Hãy thấy nó đi. Khi ai đó gọi tên thì cái tên là cái mà con người tự đặt và gọi theo quy ước của họ, cái tên chỉ là cái tên. Cái tên nó không có nói. Cái tên nó vậy thôi. Bởi vì nó không có nói. Con người gọi là cái tên, còn tự tánh không có cái tên gọi nó chỉ im lặng biết thôi. Làm bất kỳ điều gì theo quy ước con người thì cứ làm thôi, còn tự tánh nó im lặng, nó chỉ biết thôi, nó không có nói. Hãy thấy nó đi. Cái suy nghĩ nó đến rồi nó đi. Hãy thấy nó đi. Cái niệm nó đến nó đi. Hãy thấy nó đi. Nam Mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật
Hướng Dẫn Dẫn Thiền Quán Tưởng Thiền quán chiếu hay gọi là thiền quán tưởng, thiền suy tư, thiền tư duy dẫn tâm hướng về xả ly những dính mắc trong hiện tại, vượt khỏi sự khống chế điều khiển từ bản ngã, giúp khai mở văn tuệ và tư tuệ, trả lời cho tâm đang bế tắc, vướng mắc hoặc phiền não do những sự bất như ý xảy đến, sẽ giải quyết ngay trong một thời thiền bằng phương pháp tác động tâm ý bằng sự dẫn tâm thấy thực tướng pháp. Giúp thiền sinh có câu trả lời hoặc giải quyết vấn đề vướng mắc, phiền muộn ngay trong một thời thiền. Khi thiền quán tưởng bạn chắc chắn phải mở mắt (Mắt mở nhẹ nhìn về phía trước nhưng không trụ vào một điểm nào cả, khi nhìn chỉ là nhìn, không trú để soi tính chất). Đây là thiền dẫn tâm nên cần có lời tư duy dắt tâm ngay từ đầu đến cuối bài thiền. Bạn nên soạn thảo (viết văn bản) sẵn một bài trọn vẹn và đọc qua mấy lượt cho chắc rồi bắt đầu vào tự dẫn thiền cho mình. Hoặc có thể bạn tự đọc trên nền
nhạc nhẹ nhàng, thu âm lại và bạn nghe lại khi hành thiền. Công thức bài thiền: Đề mục (tức là chủ đề hoặc câu hỏi) muốn khai mở trong thời hành thiền + Khởi động vào thiền + dẫn tâm vào thiền + phơi bày sự thật để khai tâm + dạy tâm + hướng tâm về sự xả bỏ vướng mắc, khổ não + An trú tâm vào hơi thở của tĩnh lặng + xả thiền. Ví dụ một bài dẫn thiền với chủ đề: Cởi bỏ sự dính mắc với cái tự cho “tôi là… ”. Sự thật bên trong cái tôi là gì? (Khởi động dẫn tâm vào thiền): Ngồi hai chân xếp song song hoặc chéo chân hoặc bắt chân kiết già hoặc bắt chân chồng lên nhau (bán già), tay phải đặt trên tay trái, mắt mở nhìn về phía trước, không trụ ở điểm nào, nhìn chỉ là nhìn thôi. Quan sát cơ thể trong hiện tại, thấy rõ sự sống qua hơi thở trong hiện tại, thấy rõ thân đang ngồi trong không gian
hiện tại và thở. Cảm giác toàn thân (thả lỏng toàn thân) từ trên đầu xuống vai, xuống tay, xuống cổ, xuống vai, xuống lưng, trước ngực, bụng, tay, cánh tay, mông, đùi, chân, ống chân, bàn chân. Cảm giác thả lỏng cơ thể, rõ biết toàn thân trong ngoài và thở. (Dẫn Tâm vào thiền): Niệm thầm (hoặc nghe lời dẫn thiền): an tịnh thân hành, đây là giây phút hy hữu hiếm có khó gặp trong hành trình hiện hữu này của ta. Vì vào giây phút này đây thật may mắn khi mình được ngồi đây trong sự tĩnh lặng để hành thiền. Bởi biết bao nhiêu con người ngoài kia đang phải gánh từng gánh hàng đi bán với gánh nặng oằn trên vai, mong bán hết hàng để về mà nằm nghỉ, họ lê bước từng bước chân thật nặng nề. Có bác xe thồ chiều mưa mà vẫn cố đứng ở góc đường vẫy gọi mong chờ có khách nào đó đi cho bác một cuốc xe để bác về có tiền nộp học cho con, cho cháu. Những người đang bị nóng giận chi phối điều khiển họ không biết thiền nên họ không biết cách nào thoát ra, họ khổ não và đau đớn thân tâm vô cùng. Cả những người đang gặp những biến cố trong cuộc sống, những người hấp hối với những hơi thở khó nhọc cuối cùng… Ôi! Thật là hy hữu và phước lành cho mình khi mình đang mạnh khỏe và đủ duyên được ngồi đây hành thiền để trở về với sự tĩnh lặng bình yên và trí tuệ của nội tâm. Con thật biết ơn điều con đang có. Biết ơn cha mẹ đã cho con cơ hội trải nghiệm sự sống này. Cám ơn Vũ trụ và Trái đất đủ đầy để con được sống an toàn. Con biết ơn các tế bào
trong con. Con biết ơn các hệ thống tuần hoàn, hô hấp, bài tiết, hệ thần kinh… đã làm việc phụng sự cho con vô điều kiện. Con biết ơn giây phút này. Phơi bày sự thật để khai tâm: Vào giây phút này tôi sẽ tạm thời bỏ xuống những thứ lắp ghép ra được thân này, những danh hiệu trên thân này. Tâm cùng tôi bỏ xuống nhé. Những cái gì không thuộc về tôi trước khi tôi chưa hình thành tôi sẽ bỏ xuống. Họ tên bỏ xuống, vậy là bây giờ thân này không có họ tên. Tất cả giấy tờ liên quan đến họ tên này bỏ xuống, vậy là thân này không còn họ tên và các giấy tờ liên quan đến họ tên này. Tất cả đồ dùng cá nhân như xe cộ, máy móc, điện thoại, nhà cửa, đất đai bỏ xuống. Vậy là thân này vô sản, vô tên, vô giấy tờ. Bỏ nghề nghiệp xuống, bỏ những sở trường cá nhân xuống. Bỏ những vui buồn, giận hờn được mất xuống. Giờ thân này chỉ còn là thân này. Bỏ tiếp những gì trên thân này xuống: bỏ tóc xuống, bỏ đôi mắt xuống, bỏ hai tai xuống, bỏ mũi xuống, bỏ lưỡi xuống, bỏ hết não, tim, phổi, gan, dạ dày, ruột, thận, xương, cơ, gân, da xuống. Giờ bạn nhìn vào đống đó đi. Cái tôi nằm ở đống nào? Nằm ở đống nào trong đống mới bỏ xuống đó? Chẳng có đống nào cả. Vậy Ta ở đâu? Cái gọi là ta thế này, ta thế kia ở đâu? Bạn đã nhận ra chúng ta đang bị ảo tưởng chưa nào? Bản chất thân này là vậy. Bản tánh nó chỉ có vậy. Không có gì khác hơn nữa. Bạn khi chưa sinh ra, khi chưa có thân này bạn có gì đâu. Sau khi có tinh cha kết hợp với noãn
mẹ, bạn mới bắt đầu tách từ tế bào của mẹ bạn ra để có được hình hài này. Bạn sinh ra thì thế giới đã có đủ cả rồi. Có không khí, ánh sáng, nước, môi trường sống, mọi người, cây cỏ, con vật, những người thầy, những bài học. Tất cả đều có trước khi bạn chào đời và sau khi bạn chào đời thì bạn vẫn là đến sau thế giới này và vay mượn tất cả mọi thứ của thế giới này chứ không phải bạn tạo ra thế giới này. Bạn không có gì trước khi đến thế giới này và sau một thời gian trải nghiệm trên thế giới này thì bạn cũng sẽ phải bỏ thân này cùng toàn bộ những thứ liên quan đến tên bạn ở lại thế giới này. Đến và đi đâu khác gì! Dạy Tâm + hướng tâm về sự xả bỏ vướng mắc sầu não: Vậy nên hãy nhớ mình đang vay mượn rất nhiều thứ trên thế giới này nghe chưa? Tất cả những gì đắp vào thân này đều sẽ rơi xuống sau khi tắt hơi thở nhé, nhớ nghe. Cho nên hãy trân quý những gì mình đang có và đang được nhận nha. Không mất thời gian cho những tranh cãi thừa thãi, những sự giận hờn thừa thãi, những ái luyến thừa thãi. Vì chẳng có ai ăn thay mình được, chẳng ai đi vệ sinh giúp mình được, chẳng ai bệnh thay mình được, chẳng chết thay mình được đâu. Hãy nhận ra và từ bỏ những giận hờn với người đi. Hãy tha thứ và bao dung với mọi người. Hãy khiêm hạ và biết ơn tất cả mọi nhân duyên để sống hòa hợp trong hành trình trải nghiệm trên Trái đất này, vào lần tái sinh này thật đẹp nhé. Cống hiến hết mình những gì học được để góp phần nào với nhân sinh, với Trái đất, với Vũ trụ này nha. Sống trọn vẹn, chết không hối tiếc.