แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้าและสมบัติการนำไฟฟ้า เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง กระแสไฟฟ้า และประเภทของไฟฟ้า เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า ประเภทของไฟฟ้า 2. สาระสำคัญ กระแสไฟฟ้าเกิดจากการเคลื่อนที่ของอิเล็กตรอนจากอะตอมหนึ่งไปยังอะตอมหนึ่ง โดยไฟฟ้ามี 2 ประเภท ได้แก่ ไฟฟ้าสถิตและไฟฟ้ากระแส 3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายความหมายของกระแสไฟฟ้าและอนุภาคที่เกี่ยวข้องกับการนำไฟฟ้าของสารได้ 2. บอกประเภทของไฟฟ้าและวิธีการที่ทำให้เกิดไฟฟ้าแต่ละประเภทได้ ด้านทักษะ 3. นักเรียนสามารถวิเคราะห์การเกิดกระแสไฟฟ้าและแยกประเภทของไฟฟ้าได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 4. ซื่อสัตย์สุจริต 5. มีวินัย 6. ใฝ่เรียนรู้ 7. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง กระแสไฟฟ้าเกิดจากการเคลื่อนที่ของอิเล็กตรอนจากอะตอมหนึ่งไปยังอีกอะตอมหนึ่งอย่างต่อเนื่อง โดยสารทุกชนิดประกอบด้วยอะตอมและอะตอมจะประกอบด้วยอนุภาคมูลฐาน 3 ชนิด คือ โปรตอน นิวตรอน และอิเล็กตรอน อะตอมเป็นกลางทางไฟฟ้า เนื่องจากมีจำนวนโปรตอนเท่ากับจำนวนอิเล็กตรอน อิเล็กตรอนที่ วิ่งนอกสุดของแต่ละอะตอมจะเป็นสิ่งที่แสดงสมบัติด้านไฟฟ้าและเคมีเรียกว่า เวเลนซ์อิเล็กตรอน ถ้าเวเลนซ์
อิเล็กตรอนได้รับพลังงาน จะทำให้อิเล็กตรอนหลุดออกไป จึงมีประจุไฟฟ้าเป็นบวก แต่ถ้าสูญเสียพลังงาน อะตอมจะรับอิเล็กตรอนเข้ามา ทำให้มีประจุไฟฟ้าเป็นลบ ไฟฟ้ามี 2 ประเภท ได้แก่ ไฟฟ้าสถิต เกิดจากการเสียดสีของวัตถุต่างชนิดกัน ทำให้อิเล็กตรอนจาก อะตอมของวัตถุชนิดหนึ่งเคลื่อนที่ไปอยู่กับอะตอมของวัตถุอีกชนิดหนึ่ง ทำให้วัตถุชนิดที่ 1 มีประจุไฟฟ้าเป็น บวก และวัตถุชนิดที่ 2 มีประจุไฟฟ้าเป็นลบ จึงดึงดูดกัน และไฟฟ้ากระแส เกิดจากอิเล็กตรอนเคลื่อนที่จาก อะตอมหนึ่งไปยังอีกอะตอมหนึ่งอย่างต่อเนื่องไปเรื่อย ๆ 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูนำเข้าสู่บทเรียนโดยให้นักเรียนสังเกตวงจรไฟฟ้า อุปกรณ์ไฟฟ้าในชั้นเรียน พร้อมตั้งประเด็นคำถามดังนี้ - นักเรียนคิดว่าเครื่องใช้ไฟฟ้าในชั้นเรียนสามารถทำงานได้อย่างไร - ไฟฟ้าหรือกระแสไฟฟ้าเกิดขึ้นได้อย่างไร 2. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายคำตอบตามประสบการณ์ของนักเรียนแต่ละคนเพื่อเชื่อมโยงสู่ การเรียนเรื่อง ไฟฟ้า ขั้นสอน 3. ครูให้ความรู้กับนักเรียนเกี่ยวกับเรื่อง การเกิดกระแสไฟฟ้า ประเภทของไฟฟ้า และให้นักเรียน ศึกษาความรู้เพิ่มเติมจากใบความรู้ 4. ครูให้นักเรียนทำใบกิจกรรม 1.1 เรื่อง ไฟฟ้า ขั้นสรุป 5. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปราย และแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการเกิดกระแสไฟฟ้า ประเภทของ ไฟฟ้า และร่วมกันเฉลยแบบฝึกหัด 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ 1. PowerPoint เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า 2. ใบกิจกรรม 1.1 เรื่อง ไฟฟ้า แหล่งการเรียนรู้ ใบความรู้ เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า 7. การวัดและประเมินผล
จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายความหมายของ กระแสไฟฟ้าและอนุภาคที่เกี่ยวข้อง กับการนำไฟฟ้าของสารได้ 2. บอกประเภทของไฟฟ้าและวิธีการ ที่ทำให้เกิดไฟฟ้าแต่ละประเภทได้ - ตรวจใบกิจกรรม - ใบกิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ 3. นักเรียนสามารถวิเคราะห์การเกิด กระแสไฟฟ้าและแยกประเภทของ ไฟฟ้าได้ - ตรวจใบกิจกรรม - ใบกิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 4. ซื่อสัตย์สุจริต 5. มีวินัย 6. ใฝ่เรียนรู้ 7. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี 8. บันทึกผลหลังการสอน
8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ ลงชื่อ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา กิจกรรม 1.1 ไฟฟ้า
ให้นักเรียนสรุปเนื้อหาที่ศึกษาเป็นผังมโนทัศน์เกี่ยวกับไฟฟ้า ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้าและประเภทของไฟฟ้า
❖ จงเติมคำหรือข้อความลงในช่องว่างให้ถูกต้อง 1. สิ่งที่ทำให้เกิดกระแสไฟฟ้า คือ ………………………………………………………………………..……………………………….. ………………………..……………………………………………………………………….…………..………………………………………..…. 2. อะตอมของสารทุกชนิดประกอบด้วยอนุภาค.........ชนิด คือ............................................................................ 3. อนุภาคที่ทำให้เกิดกระแสไฟฟ้า คือ……………………………………..……………………………….................................. 4. ถ้า X คือ อะตอมของธาตุ ดังนั้น X + เกิดจาก.......................................................................................ซึ่งจะมี การเปลี่ยนแปลงพลังงานดังนี้………………………………………………………………………..……………………….……………… ………………………..……………………………………………………………………….…………..…………………………………………… 5. ในฤดูหนาว เมื่อใช้หวีพลาสติกหวีผม สักครู่จะเห็นเส้นผมดูดติดกับหวี เป็นเพราะ......................................... ............................................................................................................................. ................................................ ไฟฟ้าที่เกิดขึ้นเรียกว่า..................................................................................................... ..................................... 6. ไฟฟ้ากระแสเกิดขึ้นได้ดังนี้.............................................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................ ............................................................................................................................................................................. แบบสังเกตพฤติกรรมนักเรียน
คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน หน่วยที่ 1 ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า
1. ความรู้เกี่ยวกับกระแสไฟฟ้าและประเภทของไฟฟ้า 1.1 กระแสไฟฟ้า Electronic current กระแสไฟฟ้าเกิดจากการเคลื่อนที่ของ อิเล็กตรอนจากอะตอมหนึ่งไปยังอีกอะตอมหนึ่ง อย่างต่อเนื่อง โดยสารทุกชนิดประกอบด้วยอะตอม และอะตอมจะประกอบด้วยอนุภาคมูลฐาน 3 ชนิด คือ โปรตอน (Proton) นิวตรอน (Neutron) และ อิเล็กตรอน (Electron) ดังรูป อะตอมเป็นกลางทางไฟฟ้าเนื่องจากมีจำนวนโปรตอนเท่ากับจำนวนอิเล็กตรอนและอะตอมของธาตุแต่ละชนิด จะมีโปรตอนเป็นค่าเฉพาะไม่เท่ากัน อะตอมของธาตุบางชนิดมีโปรตอนน้อยจึงมีอิเล็กตรอนน้อย ทำให้มีชั้น ของอิเล็กตรอนน้อยแต่อะตอมบางชนิดมีโปรตอนมาก จึงมีอิเล็กตรอนมาก ทำให้มีชั้นอิเล็กตรอนมากขึ้นด้วย อย่างไรก็ตามอิเล็กตรอนที่วิ่งนอกสุดของแต่ละอะตอมจะเป็นสิ่งที่แสดงสมบัติด้านไฟฟ้าและเคมีเรียกว่า เวเลนซ์อิเล็กตรอน ถ้าเวเลนซ์อิเล็กตรอนได้รับพลังงาน จะทำให้อิเล็กตรอนหลุดออกไป จึงมีประจุไฟฟ้าเป็น บวก แต่ถ้าสูญเสียพลังงานอะตอมจะรับอิเล็กตรอนเข้ามา ทำให้มีประจุไฟฟ้าเป็นลบ อิเล็กตรอน (ประจุไฟฟ้า -1) เคลื่อนที่อยู่ รอบนิวเคลียสเป็นชั้นๆ นิวเคลียสเคลื่อนที่ไม่ได้ ประกอบด้วย โปรตอน (ประจุไฟฟ้า +1) และนิวตรอน (เป็นกลางทางไฟฟ้า) อะตอม + พลังงาน ประจุไฟฟ้าบวก + อิเล็กตรอนที่หลุดออก (เป็นกลางทางไฟฟ้า) (ได้รับ) อะตอม + อิเล็กตรอน ประจุไฟฟ้าลบ + พลังงาน (เป็นกลางทางไฟฟ้า) (สูญเสียไป)
1.2 ประเภทของไฟฟ้า ไฟฟ้ามี 2 ประเภทได้แก่ไฟฟ้าสถิต และไฟฟ้ากระแส 1. ไฟฟ้าสถิต (Static Electricity) เกิดจากการเสียดสี ของวัตถุต่างชนิดกัน ทำให้อิเล็กตรอนจากอะตอมของวัตถุ ชนิดหนึ่งเคลื่อนที่ไปอยู่กับอะตอมของวัตถุอีกชนิดหนึ่ง ทำให้วัตถุ ชนิดที่ 1 มีประจุไฟฟ้าเป็นบวก และวัตถุชนิดที่ 2 มีประจุไฟฟ้า เป็นลบ จึงดึงดูดกัน เช่น เมื่อนำแท่งแก้วไปถูกับผ้าไหม ทำให้ แท่งแก้วมีประจุไฟฟ้าเป็นบวก และผ้าไหมมีประจุไฟฟ้าเป็นลบ เมื่อนำมาใกล้กันจึงเกิดการดึงดูดกัน แต่ไม่มี อิเล็กตรอนไหล ในชีวิตประจำวันอาจพบว่าเครื่องใช้พลาสติกใหม่ๆ จะดูดกับขนแขน หรือในช่วงฤดูหนาว อากาศแห้งผ้าสังเคราะห์เสียดสีกันจะทำให้เกิดไฟฟ้าสถิต ผ้าจึงดูดติดกับลำตัว 2. ไฟฟ้ากระแส (Current Electricity) เกิดจากอิเล็กตรอนเคลื่อนที่จากอะตอมหนึ่งไปยังอีกอะตอมหนึ่ง อย่างต่อเนื่องไปเรื่อยๆ ทำให้เกิดกระแสไฟฟ้าไหลในทิศทางตรงกันข้ามกับทิศทางการไหลของอิเล็กตรอน อิเล็กตรอนจะเคลื่อนที่จากจุดที่มีศักย์ไฟฟ้าต่ำไปยังจุดที่มีศักย์ไฟฟ้าสูง ส่วนกระแสไฟฟ้าจะไหลจากจุดที่มี ศักย์ไฟฟ้าสูงไปยังจุดที่มีศักย์ไฟฟ้าต่ำ ไฟฟ้ากระแสสามารถเปลี่ยนรูปพลังงานเป็นพลังงานรูปอื่นได้หลายรูป จึงสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้มากมายจนกลายเป็นสิ่งสำคัญจำเป็น ไฟฟ้ากระแสเกิดขึ้นได้ หลายวิธีเช่น - ไฟฟ้าจากปฏิกิริยาเคมีเช่น ถ่านไฟฉาย แบตเตอรี่รถยนต์ แบตเตอรี่โทรศัพท์มือถือ แบตเตอรี่นาฬิกาข้อมือ - ไฟฟ้าเหนี่ยวนำ เกิดจากขดลวดเคลื่อนที่ตัดกับสนามแม่เหล็ก หรือเกิดจากสนามแม่เหล็กเคลื่อนที่ตัดกับขดลวด - ไฟฟ้าที่เกิดจากการเปลี่ยนรูปพลังงานแสงเป็นพลังงานไฟฟ้า โดยใช้สารกึ่งตัวนำ เช่น เซลล์สุริยะหรือเซลล์แสงอาทิตย์ (Solar Cell) วัตถุชนิดเดียวกันเสียดสี กันไม่เกิดไฟฟ้าสถิต
แบบประเมินใบกิจกรรม คำชี้แจง ให้ผู้บันทึกทำเครื่องหมาย ✓ลงในช่องคะแนนตามความคิดเห็นของตน คุณภาพ 9 - 10 คะแนน ดีมาก 7 - 8 คะแนน ดี 5 - 6 คะแนน พอใช้ ต่ำกว่า 5 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ……………………………….ผู้ประเมิน (……………………………….) …………/…………/……….. พฤติกรรม เลขที่ นักเรียนสามารถเขียนตอบ คำถามได้ นักเรียนมีความคิด สร้างสรรค์ นักเรียนส่งใบกิจกรรม ตามเวลาที่กำหนด รวม 4 3 2 1 3 2 1 3 2 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
เกณฑ์การให้คะแนน รายการประเมิน ระดับคะแนน 4 3 2 1 1. นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง ชัดเจน สมบูรณ์ นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง บางส่วน นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้องเป็นส่วน น้อย 2. นักเรียนมี ความคิดสร้างสรรค์ นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้น่าสนใจ อ่าน แล้วเข้าใจง่าย ชัดเจน นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้น่าสนใจ นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้ 3. นักเรียนส่งใบ กิจกรรมตามเวลาที่ กำหนด นักเรียนส่งใบ กิจกรรมตามเวลาที่ กำหนด นักเรียนส่งใบ กิจกรรมช้ากว่า เวลาที่กำหนด 1-7 วัน นักเรียนส่งใบ กิจกรรมช้ากว่า เวลาที่กำหนดตั้งแต่ 7 วัน เป็นต้นไป
แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้าและสมบัติการนำไฟฟ้า เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง สมบัติการนำไฟฟ้า และการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้า เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร และการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของ สารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ 2. สาระสำคัญ สารที่ยอมให้กระแสไฟฟ้าผ่านได้เรียกว่า ตัวนำไฟฟ้า ส่วนสารที่ไม่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่าน เรียกว่า ฉนวน และสารที่นำไฟฟ้าได้น้อยกว่าตัวนำ เรียกว่า สารกึ่งตัวนำ 3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำและวิธีการเพิ่มสมบัติในการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ได้ ด้านทักษะ 2. จำแนกประเภทของสารตามสมบัติการนำไฟฟ้าและยกตัวอย่างได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง สารที่พบในชีวิตประจำวันมี 3 สถานะคือ ของแข็ง ของเหลว และแก๊ส ซึ่งสารทั้ง 3 สถานะมีสมบัติใน การนำไฟฟ้าต่างกัน สามารถจำแนกสารตามสมบัติในการนำไฟฟ้าเป็น 3 ประเภท ได้แก่ ตัวนำไฟฟ้า หมายถึง สารที่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่านได้ ส่วนใหญ่จะมีสถานะเป็นของแข็ง เช่น โลหะต่างๆ ส่วนของเหลวที่นำไฟฟ้าได้ (อิเล็กโทรไลต์) จะต้องเป็นของเหลวที่เป็นสารละลายละลายสามารถแตกตัวเป็น
ไอออนได้ เช่น สารละลายเกลือแกง น้ำอัดลม น้ำส้มสายชู ส่วนสารที่อยู่ในสถานะแก๊สในภาวะปกติจะไม่นำ ไฟฟ้า ยกเว้นกรณีอยู่ในภาวะที่ความดันต่ำมากๆ จึงจะนำไฟฟ้าได้ ฉนวนไฟฟ้า หมายถึง สารที่ไม่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่าน เช่น อโลหะ แก้ว ไม้ พลาสติก กระเบื้องเคลือบ ของเหลวบริสุทธิ์ส่วนใหญ่ไม่นำไฟฟ้าเช่น น้ำบริสุทธิ์ คาร์บอนไดซัลไฟด์ เอทานอล เฮกเซน สารกึ่งตัวนำเป็นสารที่ในภาวะปกตินำไฟฟ้าได้ดีกว่าฉนวน แต่นำไฟฟ้าได้น้อยกว่าตัวนำไฟฟ้า ส่วนใหญ่เป็น ธาตุกึ่งโลหะ (Metalloid) ได้แก่ ซิลิคอน (Si) เจอร์เมเนียม (Ge) ซึ่งเป็นธาตุที่อะตอมมีอิเล็กตรอนวงนอก เท่ากับ 4 ธาตุประเภทนี้ปกติมีความต้านทานไฟฟ้าสูงมาก จึงนำไฟฟ้าได้น้อย สารกึ่งตัวนำที่มีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 4 มีความต้านทานไฟฟ้าสูง นำไฟฟ้าได้น้อย แต่สามารถทำให้นำ ไฟฟ้าได้ดี โดยการเติมธาตุอื่นลงไปในสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ ทำให้กลายเป็นสารกึ่งตัวนำไม่บริสุทธิ์และนำไฟฟ้า ได้ดีขึ้น โดยการโดป 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูทบทวนความรู้ เรื่อง ไฟฟ้า โดยใช้คำถาม - ไฟฟ้าเกิดขึ้นได้อย่างไร - ไฟฟ้ามีกี่ประเภท แต่ละประเภทเกิดขึ้นได้อย่างไร 2. ครูใช้คำถามกระตุ้นผู้เรียน - สารคืออะไร - สารในชีวิตประจำวันมีกี่สถานะ อะไรบ้าง ขั้นสอน 3. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายถึงความหมายของสาร และสารในชีวิตประจำวันมีกี่สถานะ อะไรบ้าง 4. ครูอธิบายความหมายของสาร และสถานะสารในชีวิตประจำวัน 5. ครูให้ความรู้เกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร ซึ่งได้แก่ ตัวนำไฟฟ้า หมายถึง สารที่ยอมให้ กระแสไฟฟ้าไหลผ่านได้ ส่วนใหญ่จะมีสถานะเป็นของแข็ง เช่น โลหะต่างๆ ส่วนของเหลวที่นำไฟฟ้าได้ (อิเล็กโทรไลต์) จะต้องเป็นของเหลวที่เป็นสารละลายละลายสามารถแตกตัวเป็นไอออนได้ เช่น สารละลาย เกลือแกง น้ำอัดลม น้ำส้มสายชู ส่วนสารที่อยู่ในสถานะแก๊สในภาวะปกติจะไม่นำไฟฟ้า ยกเว้นกรณีอยู่ใน ภาวะที่ความดันต่ำมากๆ จึงจะนำไฟฟ้าได้ฉนวนไฟฟ้า หมายถึง สารที่ไม่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่าน เช่น อโลหะ แก้ว ไม้ พลาสติก กระเบื้องเคลือบ ของเหลวบริสุทธิ์ส่วนใหญ่ไม่นำไฟฟ้าเช่น น้ำบริสุทธิ์ คาร์บอนได ซัลไฟด์ เอทานอล เฮกเซน และสารกึ่งตัวนำเป็นสารที่ในภาวะปกตินำไฟฟ้าได้ดีกว่าฉนวน แต่นำไฟฟ้าได้น้อย กว่าตัวนำไฟฟ้า ส่วนใหญ่เป็นธาตุกึ่งโลหะ (Metalloid) ได้แก่ ซิลิคอน (Si) เจอร์เมเนียม (Ge) ซึ่งเป็นธาตุที่ อะตอมมีอิเล็กตรอนวงนอกเท่ากับ 4 ธาตุประเภทนี้ปกติมีความต้านทานไฟฟ้าสูงมาก จึงนำไฟฟ้าได้น้อย 6. ครูให้ความรู้เกี่ยวกับการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ โดยใช้วิธีการโดป ที่เป็น
การเติมธาตุอื่นลงไปในสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ให้กลายเป็นสารกึ่งนำไม่บริสุทธิ์ 7. นักเรียนทำใบกิจกรรม 1.2 เรื่อง ฝึกทักษะการคิดเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร และ 1.3 เรื่อง ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ ขั้นสรุป 8. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร โดยสารที่ยอมให้ กระแสไฟฟ้าผ่านได้เรียกว่า ตัวนำไฟฟ้า ส่วนสารที่ไม่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่าน เรียกว่า ฉนวน และสารที่ นำไฟฟ้าได้น้อยกว่าตัวนำ เรียกว่า สารกึ่งตัวนำ 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ 1. PowerPoint เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า 2. ใบกิจกรรม 1.2 เรื่อง ฝึกทักษะการคิดเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร 3. ใบกิจกรรม 1.3 เรื่อง ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่ง ตัวนำบริสุทธิ์ แหล่งการเรียนรู้ ใบความรู้ เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้า 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร กึ่งตัวนำและวิธีการเพิ่มสมบัติในการ นำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ได้ - ตรวจใบกิจกรรม - ใบกิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ 2. จำแนกประเภทของสารตามสมบัติ การนำไฟฟ้าและยกตัวอย่างได้ - ตรวจใบกิจกรรม - ใบกิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี
8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ......................................... (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ........................................... ลงชื่อ........................................ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา 2. สมบัติการนำไฟฟ้าของสาร
สารที่พบในชีวิตประจำวันมี 3 สถานะคือ ของแข็ง ของเหลว และแก๊ส ซึ่งสารทั้ง 3 สถานะมีสมบัติในการนำ ไฟฟ้าต่างกัน สามารถจำแนกสารตามสมบัติในการนำไฟฟ้าเป็น 3 ประเภทดังนี้ 2.1 ตัวนำไฟฟ้า (Conductor) การนำไฟฟ้าของโลหะ การนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำ การนำไฟฟ้าของอิเล็กโทรไลต์ 2.2 ฉนวนไฟฟ้า (Insulator) ตัวนำไฟฟ้า หมายถึงสารที่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่านได้ ส่วน ใหญ่จะมีสถานะเป็นของแข็ง เช่น โลหะต่างๆ อะตอมของโลหะ จะมีอิเล็กตรอนวงนอกสุดที่เคลื่อนที่ได้อิสระ ส่วนของเหลวที่นำ ไฟฟ้าได้ (อิเล็กโทรไลต์) จะต้องเป็นของเหลวที่เป็นสารละลาย ละลายสามารถแตกตัวเป็นไอออนได้ เช่นสารละลายเกลือแกง น้ำอัดลม น้ำส้มสายชู ส่วนสารที่อยู่ในสถานะแก๊สในภาวะปกติ จะไม่นำไฟฟ้า ยกเว้นกรณีอยู่ในภาวะที่ความดันต่ำมากๆ จึงจะ นำไฟฟ้าได้ โลหะเงินเป็นตัวนำไฟฟ้าที่ดีที่สุด ที่อุณหภูมิปกติ ฉนวนไฟฟ้า หมายถึง สารที่ไม่ยอมให้กระแสไฟฟ้าไหล ผ่าน เช่น อโลหะ แก้ว ไม้ พลาสติก กระเบื้องเคลือบ ของเหลวบริสุทธิ์ส่วนใหญ่ไม่นำไฟฟ้าเช่น น้ำ บริสุทธิ์ คาร์บอนไดซัลไฟด์ เอทานอล เฮกเซน สารที่มีความต้านทานไฟฟ้ามาก จะนำไฟฟ้าได้น้อย
2.3 สารกึ่งตัวนำ (Semiconductor) กิจกรรม 1.2 ฝึกทักษะการคิดเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร ให้นักเรียนเขียนผังความคิดเกี่ยวกับการน าไฟฟ้าของสารลงในช่องว่างที่ก าหนดให้ สารกึ่งตัวนำเป็นสารที่ในภาวะปกตินำไฟฟ้าได้ดีกว่าฉนวน แต่ นำไฟฟ้าได้น้อยกว่าตัวนำไฟฟ้า ส่วนใหญ่เป็นธาตุกึ่งโลหะ (Metalloid) ได้แก่ ซิลิคอน (Si) เจอร์เมเนียม (Ge) ซึ่งเป็น ธาตุที่อะตอมมีอิเล็กตรอนวงนอกเท่ากับ 4 ธาตุประเภทนี้ปกติ มีความต้านทานไฟฟ้าสูงมาก จึงนำไฟฟ้าได้น้อย (สารที่มีความต้านทานไฟฟ้ามากจะนำไฟฟ้าได้น้อย)
3. การเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ การนำ ไฟฟ้า ของสาร ของเหลวที่ ไม่มีไอออน อากาศที่อยู่ใน ภาวะปกติ ไม้ สารกึ่งตัวนำ แก๊สที่มี ความดัน ต่ำมากๆ โลหะ เจอร์เมเนียม (Ge) สารกึ่งตัวนำที่นิยมใช้ ได้แก่ ซิลิคอน (Si) และเจอร์เมเนียม (Ge) ซึ่งเป็นธาตุกึ่งโลหะที่หาง่ายและราคาค่อนข้างถูก อะตอม ของธาตุทั้ง 2 ชนิดนี้จะมีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 4 มีความ ต้านทานไฟฟ้าสูง นำไฟฟ้าได้น้อย แต่สามารถทำให้นำไฟฟ้าได้ ดี โดยการเติมธาตุอื่นลงไปในสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ ทำให้ กลายเป็นสารกึ่งตัวนำไม่บริสุทธิ์และนำไฟฟ้าได้ดีขึ้น เวเลนซ์อิเล็กตรอน
ธาตุที่เติมลงไปจะต้องเป็นอะตอมที่มีอิเล็กตรอนวงนอกเป็น 3 หรือ 5 เท่านั้น ดังนั้นการเพิ่มสมบัติการนำ ไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์จึงแบ่งได้เป็น 2 ลักษณะดังนี้ โครงสร้างอะตอมของ Si 28 14 1. เติมธาตุที่มีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 3 เช่น โบรอน (B) อะลูมิเนียม (Al) แกลเลียม (Ga) ทำให้รวมกับสารกึ่ง ตัวนำและมีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 7 ตัว ขาด อิเล็กตรอน 1 ตัว จึงจะอยู่ในภาวะที่เสถียร จึงเกิดโฮล (hole) ขึ้น สามารถรับอิเล็กตรอนได้อีก 1 ตัว สารกึ่ง ตัวนำชนิดนี้เรียกว่า สารกึ่งตัวนำชนิดพี (P-type semiconductor) มีประจุไฟฟ้าเป็นบวก เรียกว่า สาร ผู้รับอิเล็กตรอน ยิ่งเติมอะลูมิเนียมหรือแกลเลียมเข้าไป มาก ก็จะยิ่งเกิดโฮลมาก และนำไฟฟ้าได้ดีขึ้น สามารถ ดึงดูดอิเล็กตรอนจากภายนอกเข้ามาได้ง่าย รูปแสดง โครงสร้างของสารกึ่งตัวนำชนิด P แบบ หนึ่ง โดยสารกึ่งตัวนำที่ใช้คือ ซิลิคอน (Si) แล้ว เติมธาตุโบรอน (B) ลงไป ทำให้เกิดโฮล (hole) ขึ้น จึงสามารถรับอิเล็กตรอนได้อีก 1 ตัว 2. การเติมธาตุที่มีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 5 เช่น ฟอสฟอรัส (P) อาร์เซนิกหรือสารหนู (As) พลวง (Sb) เรียกว่า สารเจือปนผู้ให้เมื่อเติมลงไป ในธาตุกึ่งตัวนำบริสุทธิ์จะทำให้มีเวเลนซ์อิเล็กตรอน รวมเป็น 9 ซึ่งเกิน 8 มา 1 ตัว ทำให้เกิด อิเล็กตรอนอิสระ 1 ตัว ซึ่งพร้อมที่จะนำไฟฟ้าได้ หากมีพลังงานไฟฟ้าภายนอกมากระตุ้นเพียง เล็กน้อย เรียกสารกึ่งตัวนำไม่บริสุทธิ์ที่เกิดขึ้น การเติมธาตุอื่นลงไปใน สารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ทำให้ เป็นสารกึ่งตัวนำไม่ บริสุทธิ์และนำไฟฟ้าได้ ดีกว่าเดิมเรียกว่า การโดป (Dope) อะตอมทุกชนิดพยายามที่ จะทำให้มีเวเลนซ์ อิเล็กตรอนเท่ากับ 8 จึงจะมี ความเสถียร
กิจกรรม 1.3 ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ จงเติมข้อความลงในผังมโนทัศน์ต่อไปนี้ รูปแสดง โครงสร้างของสารกึ่งตัวนำชนิด N แบบหนึ่ง โดยสารกึ่งตัวนำที่ใช้คือ ซิลิคอน (Si) แล้วเติมธาตุ พลวง (Sb) ลงไป ทำให้เกิดอิเล็กตรอนอิสระ 1 ตัว ซึ่ง พร้อมที่จะนำไฟฟ้าได้ หากมีพลังงานไฟฟ้าภายนอก มากระตุ้นเพียงเล็กน้อย ถ้าเกิดฟอสฟอรัสหรือสารหนูมากเกินไปจะ ทำให้มีอิเล็กตรอนอิสระมากซึ่งจะเป็นผลทำ ให้นำไฟฟ้าได้ดีมากจนกลายเป็นตัวนำไฟฟ้า สารกึ่งตัวนำชนิด P และ N P ย่อมาจาก Positive N ย่อมาจาก Negative
กิจกรรมทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร การโดป ธาตุที่เติมคือ ประจุไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำที่ได้ ชื่อของสารกึ่งตัวนำ การนำไฟฟ้าเกิดจาก
ให้นักเรียนส ารวจตรวจสอบของเหลวหรือสารละลายในชีวิตประจ าวันที่เกี่ยวข้องกับสมบัติการน า ไฟฟ้าและความเป็นกรด-เบสของสารละลาย แล้วตอบค าถามต่อไปนี้ 1. ของเหลวบริสุทธิ์นำไฟฟ้าหรือไม่........................................................................................................ ............................................................................................................................. ................................................. 2. สารละลายทุกชนิดนำไฟฟ้าได้หรือไม่................................................................................................. ............................................................................................................................. ................................................. 3. สารละลายที่มีสมบัติเป็นกรดหรือเบสนำไฟฟ้าได้หรือไม่.................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. 4. สารละลายที่มีสมบัติเป้นกลางนำไฟฟ้าได้หรือไม่............................................................................... ............................................................................................................................. ................................................. แบบสังเกตพฤติกรรม
คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน
แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับกระแสไฟฟ้าและสมบัติการนำไฟฟ้า เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 3 เรื่อง การจัดเรียงอิเล็กตรอน เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับสมบัติการนำไฟฟ้าของสาร และการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของ สารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ 2. สาระสำคัญ การจัดเรียงอิเล็กตรอน หมายถึง อิเล็กตรอนในแต่ละอะตอมจะมีการจัดเรียงตามระดับพลังงานหลักและระดับ พลังงานย่อย โดยมีการแบ่งชั้นที่แน่นอน เรียงไปเรื่อย ๆ ตามเลขอะตอม 3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายการจัดเรียงอิเล็กตรอนของธาตุต่างๆ ได้ ด้านทักษะ 2. คำนวณหาเวเลนซ์อิเล็กตรอนของธาตุต่างๆ ได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง การจัดเรียงอิเล็กตรอน หมายถึง อิเล็กตรอนในแต่ละอะตอมจะมีการจัดเรียงตามระดับพลังงานหลัก และระดับพลังงานย่อย โดยมีการแบ่งชั้นที่แน่นอน เรียงไปเรื่อย ๆ ตามเลขอะตอม ระดับพลังงานหลัก เป็นระดับพลังงานชั้นใหญ่ ๆ ของอิเล็กตรอน ระดับพลังงานชั้นในสุดหรือระดับพลังงานที่ n=1 จะมีอิเล็กตรอนได้มากที่สุด 2 ตัว ระดับชั้นถัดมา 2,3,4 จะมีได้มากที่สุด 8,18 และ 32 ตามลำดับ โดย ระดับพลังงานที่มากกว่า 4 ขึ้นไปก็จะมีได้มากที่สุดเพียง 32 ตัวเท่านั้น
ระดับพลังงานย่อย เป็นระดับพลังงานย่อยที่อยู่ในแต่ละระดับพลังงานใหญ่ โดยระดับพลังงานย่อยจะมี 4 ประเภทใหญ่ คือ s,p,d และ f และแต่ละชนิดก็จะมีรูปร่างต่างกันอีก 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูทบทวนความรู้ เรื่อง สมบัติการนำไฟฟ้า และการเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำบริสุทธิ์ โดยใช้ คำถาม ดังนี้ - สมบัติการนำไฟฟ้า มีอะไรบ้าง - เราสามารถเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าได้อย่างไร 2. ครูซักถามถึงความรู้เดิมที่นักเรียนมีเกี่ยวกับตารางธาตุ เนื่องจากเป็นเนื้อหาพื้นฐานที่ใช้ใน การจัดเรียงอิเล็กตรอน ขั้นสอน 3. ครูและนักเรียนร่วมกันศึกษาเกี่ยวกับตารางธาตุและสัญลักษณ์นิวเคลียร์ และการหาจำนวน อิเล็กตรอนจากสัญลักษณ์นิวเคลียร์ในตารางธาตุ 4. ครูอธิบายหลักการในการจัดเรียงอิเล็กตรอน และยกตัวอย่างการจัดเรียงอิเล็กตรอนของธาตุต่างๆ 5. ครูให้นักเรียนทำแบบฝึกเรื่องการจัดเรียงอิเล็กตรอนลงในสมุด 6. ครูจัดการแข่งขันการหาเวเลนซ์อิเล็กตรอนของธาตุต่างๆ โดยให้นักเรียนแข่งขันเป็นรายบุคคล เพื่อ กระตุ้นความสนใจใฝ่เรียนรู้ และความท้าท้ายให้แก่ผู้เรียน ขั้นสรุป 8. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับหลักการจัดเรียงอิเล็กตรอน 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ PowerPoint เรื่อง การจัดเรียงอิเล็กตรอน 7. การวัดและประเมินผล
จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายการจัดเรียงอิเล็กตรอนของ ธาตุต่างๆ ได้ - ตรวจสมุดเรียน - แบบประเมินการ จัดเรียงอิเล็กตรอน - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ 2. คำนวณหาเวเลนซ์อิเล็กตรอนของ ธาตุต่างๆ ได้ - ตรวจสมุดเรียน - แบบประเมินการ จัดเรียงอิเล็กตรอน - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่ พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี 8. บันทึกผลหลังการสอน
8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ......................................... (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ........................................... ลงชื่อ........................................ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา แบบสังเกตพฤติกรรม
คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน
แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอิเล็กทรอนิกส์ เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 4 เรื่อง เครื่องใช้ไฟฟ้าและความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ 1. วิเคราะห์แยกแยะประเภทของเครื่องใช้ไฟฟ้า และประเภทเครื่องใช้อิเล็กทรอนิกส์ได้ 2. อธิบายความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ได้ถูกต้อง 2. สาระสำคัญ เครื่องใช้ไฟฟ้าประเภทอิเล็กทรอนิกส์ เป็นเครื่องใช้ไฟฟ้าที่มีอุปกรณ์ควบคุมปริมาณกระแสไฟฟ้าหรือควบคุม การส่งสัญญาณในวงจรของเครื่องใช้ไฟฟ้าให้เป็นไปตามที่ต้องการได้ 3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ได้ถูกต้อง ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. วิเคราะห์ แยกแยะประเภทของเครื่องใช้ไฟฟ้า และประเภทเครื่องใช้อิเล็กทรอนิกส์ได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ 1. เครื่องใช้ไฟฟ้า 2. ความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูทบทวนความรู้ในบทเรียนที่ผ่านมา โดยใช้คำถามดังนี้ - กระแสไฟฟ้าเกิดขึ้นได้อย่างไร และมีกี่ประเภท - สมบัติการนำไฟฟ้าของสสารมีกี่ประเภท อะไรบ้าง - การเพิ่มสมบัติการนำไฟฟ้าของสารกึ่งตัวนำมีกี่แบบ แต่ละแบบมีลักษณะอย่างไร
2. ครูตรวจสอบความรู้เดิมของนักเรียนมีเกี่ยวกับประเภทของพลังงาน ขั้นสอน 3. ครูและนักเรียนร่วมกันศึกษาเกี่ยวกับประเภทของเครื่องใช้ไฟฟ้า และการเปลี่ยนรูปพลังงานของ เครื่องใช้ไฟฟ้า เป็นพลังงานรูปแบบอื่นๆ 4. ครูอภิปรายเกี่ยวกับประเภทและการเปลี่ยนรูปพลังงานไฟฟ้าของเครื่องใช้ไฟฟ้าไปเป็นพลังงานใน รูปแบบอื่นๆ 5. ครูให้นักเรียนเล่นเกมเกี่ยวกับเครื่องใช้ไฟฟ้าและการเปลี่ยนรูปพลังงาน 6. ครูใช้ความรู้เกี่ยวกับความหมายของอิเล็กทรอนิกส์และเครื่องใช้ไฟฟ้าอิเล็กทรอนิกส์ ขั้นสรุป 7. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับประเภทและการเปลี่ยนรูปพลังงานไฟฟ้าของ เครื่องใช้ไฟฟ้าไปเป็นพลังงานในรูปแบบอื่นๆ และความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ - PowerPoint เรื่อง เครื่องใช้ไฟฟ้าอิเล็กทรอนิกส์ แหล่งการเรียนรู้ - ใบความรู้ เรื่อง เครื่องใช้ไฟฟ้า 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายความหมายของ อิเล็กทรอนิกส์ได้ถูกต้อง - การตอบคำถาม - คำถาม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. วิเคราะห์ แยกแยะประเภทของ เครื่องใช้ไฟฟ้า และประเภทเครื่องใช้ อิเล็กทรอนิกส์ได้ - การตอบคำถาม - คำถาม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี 8. บันทึกผลหลังการสอน
8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ......................................... (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ........................................... ลงชื่อ........................................ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา แบบสังเกตพฤติกรรมนักเรียน
คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน
หน ่ วยท ี ่ 2ความร ู ้ พ ้ ื นฐานเก ี ่ ยวกบ ั อ ิ เลก ็ ทรอน ิ กส ์ 1. เครื่องใช้ไฟฟ้า เครื่องใช้ไฟฟ้า หมายถึง อุปกรณ์ที่ให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่านและเปลี่ยนรูปพลังงานไฟฟ้าให้เป็น พลังงานรูปอื่นที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ตามความต้องการ ซึ่งมีหลายประเภทดังนี้ 1. ให้พลังงานความร้อน 2. ให้พลังงานแสงสว่าง 3. ให้พลังงานกล 4. ให้พลังงานเสียง ประเภทของ เครื่องใช้ไฟฟ้า 1. ให้พลังงานความร้อน 2. ให้พลังงานแสงสว่าง 3. ให้พลังงานกล 4. ให้พลังงานเสียง
เครื่องใช้ไฟฟ้าธรรมดาจะไม่มีอุปกรณ์ควบคุมปริมาณกระแสไฟฟ้าหรือการควบคุมการส่งสัญญาณ เช่น หลอด ไฟฟ้าที่ให้ความสว่างค่าเดียว เตาไฟฟ้าที่ไม่มีอุปกรณ์ควบคุมการไหลของกระแสไฟฟ้า เพื่อให้มีความร้อนมาก หรือน้อยตามที่ต้องการ ซึ่งในปัจจุบันเครื่องใช้ไฟฟ้าส่วนใหญ่จะมีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ในวงจรไฟฟ้า เพื่อทำ หน้าที่เปลี่ยนแปลงปริมาณหรือทิศทางของกระแสไฟฟ้าในวงจรของเครื่องใช้ไฟฟ้าให้มีปริมาณหรือทิศทางตาม ความต้องการได้ 2. ความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ อิเล็กทรอนิกส์ (Electronics) หมายถึง การควบคุมหรือออกแบบการไหลของกระแสไฟฟ้าใน วงจรไฟฟ้า ซึ่งมีอุปกรณ์หรือชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์เป็นส่วนประกอบของวงจร ทำหน้าที่ควบคุมการไหลของ กระแสไฟฟ้า เพื่อให้เกิดความเข้าใจจึงเขียนความสัมพันธ์ได้ดังรูป 3. สัญญาณของอิเล็กทรอนิกส์ สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ (Electronic Signal) อาจ เรียกว่า สัญญาณไฟฟ้า ก็ได้ ซึ่งหมายถึง กระแสไฟฟ้าที่มี การเปลี่ยนแปลงค่าได้ เพื่อใช้แทนข้อมูล หรืออาจกล่าวได้ว่า สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์คือค่าของกระแสไฟฟ้า ความต่าง ศักย์ไฟฟ้า หรือพลังงานไฟฟ้า ซึ่งสามารถวัดค่าได้โดยใช้ อุปกรณ์ต่างๆ เช่น แอมมิเตอร์ โวลต์มิเตอร์มัลติมิเตอร์ สัญญาณ คือ สิ่งที่ได้จากการวัดและ เปลี่ยนแปลงเป็นตัวเลข เช่น เครื่องชั่ง น้ำหนัก ซึ่งสามารถแสดงน้ำหนักและ เปลี่ยนแปลงเป็นตัวเลขให้ทราบค่า ของน้ำหนักที่วัดได้
แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอิเล็กทรอนิกส์ เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 5 เรื่อง สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ อธิบายรูปแบบสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ได้อย่างถูกต้อง 2. สาระสำคัญ สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์หรือสัญญาณไฟฟ้ามี 2 ประเภท คือ สัญญาณอะนาล็อกซึ่งถูกรบกวนได้ง่ายและ สัญญาณดิจิตอลซึ่งถูกรบกวนได้ยากจึงมีความคมชัดกว่าสัญญาณอะนาล็อก 3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายรูปแบบสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ได้อย่างถูกต้อง ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. วิเคราะห์ แยกแยะประเภทของสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ - สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูทบทวนความรู้ เรื่อง ประเภทเครื่องใช้ไฟฟ้า โดยใช้คำถามดังนี้ - เครื่องใช้ไฟฟ้าแบ่งออกเป็นกี่ประเภท ได้แก่อะไรบ้าง - สิ่งใดเป็นสิ่งที่เราใช้ควบคุมปริมาณกระแสไฟฟ้าภายในวงจรของเครื่องใช้ไฟฟ้า ขั้นสอน 2. ครูและนักเรียนร่วมกันศึกษาเกี่ยวกับประเภทของสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ว่าสัญญาณ
อิเล็กทรอนิกส์หรือสัญญาณไฟฟ้ามี 2 ประเภท คือ สัญญาณอะนาล็อกซึ่งถูกรบกวนได้ง่าย และสัญญาณ ดิจิตอลซึ่งถูกรบกวนได้ยากจึงมีความคมชัดกว่าสัญญาณอะนาล็อก 3. ครูอภิปรายเกี่ยวกับเครื่องใช้ไฟฟ้าต่างๆ ภายในบ้านว่าเครื่องใช้ไฟฟ้าใดเป็นแบบอะนาล็อก และ เครื่องใช้ไฟฟ้าใดเป็นแบบดิจิตอล 4. ครูให้นักเรียนยกตัวอย่างเครื่องใช้ไฟฟ้าแบบอะนาล็อก และเครื่องใช้ไฟฟ้าแบบดิจิตอลภายในบ้าน ของตนเอง และทำใบกิจกรรม 2.1 เรื่อง ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องเครื่องใช้ไฟฟ้ากับ อิเล็กทรอนิกส์ ขั้นสรุป 5. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับประเภทของสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ ว่า สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์หรือสัญญาณไฟฟ้ามี ประเภท คือ สัญญาณอะนาล็อกซึ่งถูกรบกวนได้ง่าย และ สัญญาณดิจิตอลซึ่งถูกรบกวนได้ยากจึงมีความคมชัดกว่าสัญญาณอะนาล็อก และเครื่องใช้ไฟฟ้าใดเป็นแบบ อะนาล็อก และเครื่องใช้ไฟฟ้าใดเป็นแบบดิจิตอล 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ - PowerPoint เรื่อง สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ - ใบกิจกรรม 2.1 ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องเครื่องใช้ไฟฟ้ากับอิเล็กทรอนิกส์ แหล่งการเรียนรู้ - ใบความรู้ เรื่อง สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายรูปแบบสัญญาณ อิเล็กทรอนิกส์ได้อย่างถูกต้อง - ตรวจใบกิจกรรม - แบบประเมินใบ กิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. วิเคราะห์ แยกแยะประเภทของ สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ได้ - ตรวจใบกิจกรรม - แบบประเมินใบ กิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี
8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ......................................... (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ........................................... ลงชื่อ........................................ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา
แบบสังเกตพฤติกรรมนักเรียน คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน
แบบประเมินใบกิจกรรม คำชี้แจง ให้ผู้บันทึกทำเครื่องหมาย ✓ลงในช่องคะแนนตามความคิดเห็นของตน คุณภาพ 9 - 10 คะแนน ดีมาก 7 - 8 คะแนน ดี 5 - 6 คะแนน พอใช้ ต่ำกว่า 5 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ……………………………….ผู้ประเมิน (……………………………….) …………/…………/……….. พฤติกรรม เลขที่ นักเรียนสามารถเขียนตอบ คำถามได้ นักเรียนมีความคิด สร้างสรรค์ นักเรียนส่งใบกิจกรรม ตามเวลาที่กำหนด รวม 4 3 2 1 3 2 1 3 2 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
เกณฑ์การให้คะแนน รายการประเมิน ระดับคะแนน 4 3 2 1 1. นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง ชัดเจน สมบูรณ์ นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้อง บางส่วน นักเรียนสามารถ เขียนตอบคำถามได้ ถูกต้องเป็นส่วน น้อย 2. นักเรียนมี ความคิดสร้างสรรค์ นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้น่าสนใจ อ่าน แล้วเข้าใจง่าย ชัดเจน นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้น่าสนใจ นักเรียนสามารถทำ ใบกิจกรรมออกมา ได้ 3. นักเรียนส่งใบ กิจกรรมตามเวลาที่ กำหนด นักเรียนส่งใบ กิจกรรมตามเวลาที่ กำหนด นักเรียนส่งใบ กิจกรรมช้ากว่า เวลาที่กำหนด 1-7 วัน นักเรียนส่งใบ กิจกรรมช้ากว่า เวลาที่กำหนดตั้งแต่ 7 วัน เป็นต้นไป
หน ่ วยท ี ่ 2ความร ู ้ พ ้ ื นฐานเก ี ่ ยวกบ ั อ ิ เลก ็ ทรอน ิ กส ์ 2. ความหมายของอิเล็กทรอนิกส์ อิเล็กทรอนิกส์ (Electronics) หมายถึง การควบคุมหรือออกแบบการไหลของกระแสไฟฟ้าใน วงจรไฟฟ้า ซึ่งมีอุปกรณ์หรือชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์เป็นส่วนประกอบของวงจร ทำหน้าที่ควบคุมการไหลของ กระแสไฟฟ้า เพื่อให้เกิดความเข้าใจจึงเขียนความสัมพันธ์ได้ดังรูป 3. สัญญาณของอิเล็กทรอนิกส์ สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ (Electronic Signal) อาจ เรียกว่า สัญญาณไฟฟ้า ก็ได้ ซึ่งหมายถึง กระแสไฟฟ้าที่มี การเปลี่ยนแปลงค่าได้ เพื่อใช้แทนข้อมูล หรืออาจกล่าวได้ว่า สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์คือค่าของกระแสไฟฟ้า ความต่าง ศักย์ไฟฟ้า หรือพลังงานไฟฟ้า ซึ่งสามารถวัดค่าได้โดยใช้ อุปกรณ์ต่างๆ เช่น แอมมิเตอร์ โวลต์มิเตอร์มัลติมิเตอร์ สัญญาณ คือ สิ่งที่ได้จากการวัดและ เปลี่ยนแปลงเป็นตัวเลข เช่น เครื่องชั่ง น้ำหนัก ซึ่งสามารถแสดงน้ำหนักและ เปลี่ยนแปลงเป็นตัวเลขให้ทราบค่า ของน้ำหนักที่วัดได้
สัญญาณอิเล็กทรอนิกส์แบ่งตามลักษณะของสัญญาณที่วัดได้ดังนี้ 3.1 สัญญาณอะนาล็อก สัญญาณอะนาล็อก ( Analog Signal) เป็น สัญญาณไฟฟ้าที่มีลักษณะต่อเนื่องจากน้อยไปหามาก มีลักษณะเป็นคลื่นคล้ายกับคลื่นที่เกิดจากการสะบัด เส้นเชือก สัญญาณอะนาล็อกถูกรบกวนได้ง่าย เช่น คลื่นวิทยุ สัญญาณโทรทัศน์ ที่เป็นสัญญาณอะนาล็อกจะถูก รบกวนได้ง่าย ทำให้มีเสียงแทรกหรือถ้าเป็นภาพ ภาพ จะไม่ชัด ดังนั้นในการส่งสัญญาณที่ต้องการ ความ แม่นยำสูงจึงไม่ใช้สัญญาณอะนาล็อก 3.2 สัญญาณดิจิตอล สัญญาณดิจิตอล (Digital Signal) เป็นสัญญาณไฟฟ้าที่ มีลักษณะเป็นขั้นบันได ถูกรบกวนได้น้อย ปัจจุบัน อุปกรณ์ต่างๆนิยมใช้สัญญาณดิจิตอลเป็นส่วนใหญ่ เช่น กล้องถ่ายรูป โทรศัพท์เคลื่อนที่ คอมพิวเตอร์ เครื่อง เล่น CD ในชีวิตประจำวัน เรามักจะใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าหลายชนิด เครื่องใช้ไฟฟ้าชนิดใดบ้างที่มีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ และสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์ของอุปกรณ์เหล่านี้เป็น สัญญาณแบบอะนาล็อกหรือดิจิตอล นักเรียนสามารถ คิด วิเคราะห์ และหาคำตอบได้ด้วยตนเองจากการทำ กิจกรรม 2.1 สัญญาณอะนาล็อก สัญญาณอะนาล็อกที่ถูกรบกวน สัญญาณดิจิตอล สัญญาณดิจิตอลที่ถูกรบกวน
กิจกรรม 2.1 ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องเครื่องใช้ไฟฟ้ากับอิเล็กทรอนิกส์ ให้นักเรียนเขียนเครื่องหมาย ✓ลงใน ที่ตรงกับความเข้าใจของนักเรียน พร้อมทั้งให้เหตุผลประกอบ สิ่งที่กำหนดให้ อุปกรณ์ ไฟฟ้า เครื่องใช้ไฟฟ้า แบบธรรมดา เครื่องใช้ไฟฟ้าอิเล็กทรอนิกส์ เหตุผล ระบบอะนาล็อก ระบบดิจิตอล 1. สายไฟ 2. หม้อหุงข้าว ไฟฟ้า 3. เตารีดไฟฟ้า 4. หลอดไฟ ชนิดมีไส้ ขนาด 10 W 5. ฟิวส์ 6. โวลต์มิเตอร์ 7. กล้องถ่ายรูป
แผนการจัดการเรียนรู้ รหัสวิชา ว23201 รายวิชา อิเล็กทรอนิกส์เบื้องต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอิเล็กทรอนิกส์ เวลา 8 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 6 เรื่อง อุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง 1. ผลการเรียนรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับอิเล็กทรอนิกส์ 2. สาระสำคัญ ในวงจรไฟฟ้าและการเชื่อมต่อวงจรไฟฟ้าจะมีอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องหลายชนิด เช่น ถ่านไฟฉาย หรือแหล่งกำเนิด ไฟฟ้า แอมมิเตอร์ โวลต์มิเตอร์ ตัวต้านทาน สวิตซ์ หัวแร้งและตะกั่วบัดกรี ไขควงตรวจสอบไฟฟ้า3. จุดประสงค์ ด้านความรู้ 1. อธิบายหน้าที่ของอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าได้ ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. บอกขั้นตอนการต่อของอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าได้ ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 4. สาระการเรียนรู้ - อุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า 5. กิจกรรมการเรียนการสอน ขั้นนำ 1. ครูใช้คำถามเพื่อตรวจสอบความรู้เดิมเกี่ยวกับอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า ดังนี้ - นักเรียนรู้จักอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าชนิดใดบ้าง - อุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าที่นักเรียนรู้จักมีหน้าที่อย่างไรในวงจร และมีวิธีการต่อเข้ากับวงจรไฟฟ้าอย่างไร ขั้นสอน 2. ครูและนักเรียนร่วมกันศึกษาเกี่ยวกับอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าทั้ง 10 ชนิด ได้แก่ ถ่านไฟฉาย
หรือแหล่งกำเนิดไฟฟ้า แอมมิเตอร์ โวลต์มิเตอร์ ตัวต้านทาน สวิตซ์ ต่อต่อประกอบวงจร ฐานประกอบวงจรตัว ต่อเทอมินอล ไขควงตรวจสอบไฟฟ้า หัวแร้งและตะกั่วบัดกรี 3. ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าทั้ง 10 ชนิด ว่ามีหน้าที่และ วิธีการต่อเข้ากับวงจรไฟฟ้าอย่างไร และมีข้อควรระวังในการใช้งานอย่างไรบ้าง 4. ครูให้นักเรียนยกทำใบกิจกรรม 2.2 เรื่อง ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับอุปกรณ์พื้นฐานใน วงจรไฟฟ้า ขั้นสรุป 5. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับหน้าที่และการต่ออุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า 6. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ สื่อการเรียนรู้ - PowerPoint เรื่อง อุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า - ใบกิจกรรม 2.2 เรื่อง ทดสอบความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับอุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า แหล่งการเรียนรู้ - ใบความรู้ เรื่อง อุปกรณ์พื้นฐานในวงจรไฟฟ้า 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือที่ใช้ เกณฑ์ในการวัด และประเมิน ด้านความรู้ 1. อธิบายหน้าที่ของอุปกรณ์พื้นฐานใน วงจรไฟฟ้าได้ - ตรวจใบกิจกรรม - แบบประเมินใบ กิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านทักษะ/กระบวนการ 2. บอกขั้นตอนการต่อของอุปกรณ์ พื้นฐานในวงจรไฟฟ้าได้ - ตรวจใบกิจกรรม - แบบประเมินใบ กิจกรรม - เกณฑ์การผ่าน ตั้งแต่พอใช้ขึ้นไป ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 3. ซื่อสัตย์สุจริต 4. มีวินัย 5. ใฝ่เรียนรู้ 6. มุ่งมั่นในการทำงาน - สังเกตพฤติกรรม - แบบการสังเกต พฤติกรรม - ผ่านเกณฑ์ในระดับ คุณภาพดี 8. บันทึกผลหลังการสอน
8.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ……………………………………………………………………………………………………..…………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.2 ปัญหาอุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 8.3 ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ……………………………….……………... (นางสาววรรณิสา ร้อยกรอง) ครูผู้สอน 9. ข้อเสนอแนะของหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้/หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ลงชื่อ......................................... (นางพรรณปพร นนทธิ) หัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ลงชื่อ........................................... ลงชื่อ........................................ (.......................................) (นายละเอียด จันไทย) ผู้นิเทศการสอน รองผู้บริหารกลุ่มงานวิชาการ ลงชื่อ (นางสาวจันทร์เพ็ญ ทรัพย์ประชา) ผู้อำนวยการโรงเรียนสวรรค์อนันต์วิทยา แบบสังเกตพฤติกรรมนักเรียน
คำชี้แจง ให้ทำเครื่องหมาย √ ลงในช่องพฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก คุณภาพ 3 คะแนน ดี 2 คะแนน พอใช้ 1 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ…………..…………………….ผู้สังเกต (………………………….…………….) …………/…………/………… แบบประเมินใบกิจกรรม ชื่อ-สกุล พฤติกรรมที่นักเรียนแสดงออก ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน รวม การทำงาน
คำชี้แจง ให้ผู้บันทึกทำเครื่องหมาย ✓ลงในช่องคะแนนตามความคิดเห็นของตน คุณภาพ 9 - 10 คะแนน ดีมาก 7 - 8 คะแนน ดี 5 - 6 คะแนน พอใช้ ต่ำกว่า 5 คะแนน ปรับปรุง ลงชื่อ……………………………….ผู้ประเมิน (……………………………….) …………/…………/……….. เกณฑ์การให้คะแนน พฤติกรรม เลขที่ นักเรียนสามารถเขียนตอบ คำถามได้ นักเรียนมีความคิด สร้างสรรค์ นักเรียนส่งใบกิจกรรม ตามเวลาที่กำหนด รวม 4 3 2 1 3 2 1 3 2 1 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15