โรงเรียรี นอนุบนุาลศรีสุ รี ทโธ | แผนการจัดการเรียนรู้ ปีการศึกษา 2566 ภาคเรียนที่ 2 นางสาวกันตพร สุดาทิพย์ รหัสนักศึกษา 63040113130 นักศึกษาฝึกปฏิบัติการสอนในสถานศัึกษา วิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประถมศึกษาปีที่ 5
ค ำอธิบำยรำยวิชำ รำยวิชำ ว15101 วิทยำศำสตร์ กลุ่มสำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 5 ภำคเรียนที่ 2 เวลำ 60 ชั่วโมง จ ำนวน 1.5 หน่วยกิต ศึกษำและเรียนรู้เกี่ยวกับโครงสร้ำงและลักษณะของสิ่งมีชีวิตที่เหมำะสมในแต่ละแหล่งที่อยู่ ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงสิ่งมีชีวิตกับสิ่งมีชีวิต และควำมสัมพันธ์กับสิ่งไม่มีชีวิต โซ่อำหำรและบทบำทหน้ำที่ของ สิ่งมีชีวิตที่เป็นผู้ผลิตและผู้บริโภคในโซ่อำหำร ตระหนักในคุณค่ำของสิ่งแวดล้อมที่มีต่อกำรด ำรงชีวิตของ สิ่งมีชีวิต ลักษณะทำงพันธุกรรมที่มีกำรถ่ำยทอดจำกพ่อแม่สู่ลูกของพืช สัตว์ และมนุษย์ ลักษณะที่คล้ำยคลึง กันของตนเองกับพ่อแม่ กำรหำแรงลัพธ์ของแรงหลำยแรงในแนวเดียวกันที่กระท ำต่อวัตถุในกรณีที่วัตถุอยู่นิ่ง กำรเขียนแผนภำพแสดงแรงที่กระท ำต่อวัตถุที่อยู่ในแนวเดียวกันและแรงลัพธ์ที่กระท ำต่อวัตถุ กำรใช้เครื่องชั่ง สปริงในกำรวัดแรงที่กระท ำต่อวัตถุ ผลของแรงเสียดทำนที่มีต่อกำรเปลี่ยนแปลงกำรเคลื่อนที่ของวัตถุ กำร เขียนแผนภำพแสดงแรงเสียดทำนและแรงที่อยู่ในแนวเดียวกันที่กระท ำต่อวัตถุ กำรได้ยินเสียงผ่ำนตัวกลำง กำรเกิดเสียงสูง เสียงต่ ำ กำรเกิดเสียงดัง เสียงค่อย กำรวัดระดับเสียงโดยใช้เครื่องมือวัดระดับเสียง และ เสนอแนะแนวทำงในกำรหลีกเลี่ยงและลดมลพิษทำงเสียง กำรเปลี่ยนสถำนะของสสำรเมื่อท ำให้สสำรร้อนขึ้น หรือเย็นลง กำรละลำยของสำรในน้ ำกำรเปลี่ยนแปลงของสำรเมื่อเกิดกำรเปลี่ยนแปลงทำงเคมี กำร เปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และกำรเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับไม่ได้ปริมำณน้ ำในแต่ละแหล่งและปริมำณน้ ำที่มนุษย์ สำมำรถน ำมำใช้ประโยชน์ได้ ตระหนักถึงคุณค่ำของน้ ำโดยเสนอแนวทำงกำรใช้น้ ำอย่ำงประหยัดและกำร อนุรักษ์น้ ำ สร้ำงแบบจ ำลองที่อธิบำยกำรหมุนเวียนของน้ ำในวัฏจักรน้ ำ กระบวนกำรเกิดเมฆ หมอก น้ ำค้ำง น้ ำค้ำงแข็ง ฝน หิมะ และลูกเห็บ ควำมแตกต่ำงของดำวเครำะห์และดำวฤกษ์ กำรใช้แผนที่ดำวระบุต ำแหน่ง และเส้นทำงกำรขึ้นและตกของกลุ่มดำวฤกษ์บนท้องฟ้ำ รวมทั้งแบบรูปเส้นทำงกำรขึ้นและตกของกลุ่มดำว ฤกษ์บนท้องฟ้ำในรอบปี โดยมุ่งหวังให้ผู้เรียนได้เรียนรู้วิทยำศำสตร์ที่สำมำรถน ำไปใช้อธิบำย แก้ไขปัญหำ หรือสร้ำงสรรค์ พัฒนำงำนในชีวิตจริงได้ ซึ่งเน้นกำรเชื่อมโยงควำมรู้ทำงวิทยำศำสตร์ คณิตตำสตร์ และเทคโนโลยี กับ กระบวนกำรทำงวิศวกรรมศำสตร์ และให้มีทักษะส ำคัญในกำรดันคว้ำและสร้ำงองค์ควำมรู้ โดยใช้กระบวนกำร สืบเสำะหำควำมรู้และกำรแก้ปัญหำที่หลำกหลำย เพื่อให้ผู้เรียนเกิดควำมรู้ ควำมเข้ำใจ มีทักษะกำรคิด และมีส่วนร่วมในกำรเรียนรู้ทุกขั้นตอน รวมทั้ง ส่งเสริมให้ผู้เรียนเกิดจิตวิทยำศำสตร์และมีเจตคติที่ดีต่อกำรเรียนวิทยำศำสตร์
ตัวชี้วัด ว 1.1 ป.5/1 ป.5/2 ป.5/3 ป.5/4 ว 1.3 ป.5/1 ป.5/2 ว 2.1 ป.5/1 ป.5/2 ป.5/3 ป.5/4 ว 2.2 ป.5/1 ป.5/2 ป.5/3 ป.5/4 ป.5/5 ว 2.3 ป.5/1 ป.5/2 ป.5/3 ป.5/4 ป.5/5 ว 3.1 ป.5/1 ป.5/2 ว 3.2 ป.5/1 ป.5/2 ป.5/3 ป.5/4 ป.5/5 รวม 27 ตัวชี้วัด
โครงสร้ำงรำยวิชำ กลุ่มสำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 5 รำยวิชำ วิทยำศำสตร์ รหัสวิชำ ว15101 จ ำนวน 1.5 หน่วยกิต จ ำนวนเวลำ 60 ชั่วโมง ล ำดับ ที่ ชื่อหน่วย กำรเรียนรู้ ชื่อบท มำตรฐำน กำรเรียนรู้/ ตัวชี้วัด สำระส ำคัญ เวลำ (ชั่วโมง) น้ ำหนัก คะแนน 1. กำร เปลี่ยนแปลง บทที่ 1 เรียนรู้กำร เปลี่ยนแปลง ทำง กำยภำพ ว 2.1 ป.5/1 ว 2.1 ป.5/2 สสำรที่อยู่รอบตัวเรำมี หลำยชนิด สสำรแต่ละ ชนิดที่พบใน ชีวิตประจ ำวันอำจมี สถำนะเป็นของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส ซึ่ง สสำรอำเปลี่ยนจำก สถำนะหนึ่งไปเป็นอีก สถำนะหนึ่งได้ โดยอำศัย กำรเพิ่มหรือลดควำม ร้อนให้แก่สสำรไปจนถึง ระดับหนึ่ง เรียกว่ำ กำร เปลี่ยนสถำนะ กำร ระเหิด เป็นกำรเปลี่ยน สถำนะจำกของแข็งเป็น แก๊ส โดยเมื่อเพิ่มควำม ร้อนให้กับสสำรที่อยู่ใน สถำนะของแข็งบำงชนิด จนถึงระดับหนึ่งจะท ำให้ สสำรนั้นเปลี่ยนสถำนะ จำกของแข็งเป็นแก๊ส โดยไม่ผ่ำนกำรเป็น ของเหลว 17 10
กำรระเหิดกลับ เป็น กำรเปลี่ยนสถำนะจำก ของแก๊สเป็นของแข็ง โดยเมื่อลดควำมร้อน ให้กับสสำรที่อยู่ใน สถำนะแก๊สบำงชนิด จนถึงระดับหนึ่งจะท ำให้ สสำรนั้นเปลี่ยนสถำนะ จำกของแก๊สเป็น ของแข็ง โดยไม่ผ่ำนกำร เป็นของเหลว กำรละลำยเป็นกำร เปลี่ยนแปลงทำง กำยภำพของสำรที่ เกิดขึ้นจำกกำรน ำสำรใส่ ลงในน้ ำ แล้วสำรนั้น ผสมรวมกับน้ ำอย่ำง กลมกลืนจนมองเห็นเป็น เนื้อเดียวกันทุกส่วน โดยสำรที่ได้ยังคงเป็น สำรเดิม เรียกว่ำ สำรละลำย โดยสำรต่ำง ๆ อำจอยู่ในสถำนะ ของแข็ง ของเหลว หรือ แก๊ส ซึ่งสำรบำงชนิด ละลำยน้ ำได้ ส่วนสำร บำงชนิดไม่สำมำรถ ละลำยน้ ำได้ แต่สำมำรถ ละลำยในสำรละลำยอื่น ได้แทน กำรละลำยของสำร ในน้ ำท ำให้เกิดสำรสะ
ลำย ซึ่งเป็นสำรเนื้อเดียว โดยในสำรละลำยจะมี องค์ประกอบ 2 ส่วน คือ ตัวท ำละลำยและตัว ละลำย โดยสำรที่มี ปริมำณมำกกว่ำและมี สถำนะเดียวกับ สำรละลำย เรียกว่ำ ตัว ท ำละลำย และสำรที่มี ปริมำณน้อยกว่ำ เรียกว่ำ ตัวละลำย 1. กำร เปลี่ยนแปลง บทที่ 2 กำร เปลี่ยนแปลง ทำงเคมี ว 2.1 ป.5/3 กำรเปลี่ยนแปลงทำง เคมี คือ กำร เปลี่ยนแปลงของสำร ชนิดเดียว หรือกำรท ำ ปฏิกิริยำระหว่ำงสำร 2 ชนิด ขึ้นไปแล้วเกิด สำรใหม่ขึ้น ซึ่งมีสมบัติ ต่ำงไปจำกสำรเดิม และ เมื่อเกิดกำรเปลี่ยนแปลง แล้วจะท ำให้กลับมำเป็น สำรเดิมยำก โดยกำร เปลี่ยนแปลงทำงเคมี หรือกำรเกิดปฏิกิริยำ เคมีที่ท ำให้เกิดสำรใหม่ สำมำรถสังเกตได้จำก กำรเปลี่ยนแปลงต่ำง ๆ ของสำร เช่น กำรมีสีที่ ต่ำงจำกเดิม กำรมีกลิ่นที่ ต่ำงจำกเดิม กำรมีฟอง แก๊สเกิดขึ้น กำรมี อุณหภูมิเพิ่มขึ้นหรือ 16 20
ลดลง กำรมีตะกอน เกิดขึ้น เป็นต้น
ล ำดับ ที่ ชื่อหน่วยกำร เรียนรู้ ชื่อบท มำตรฐำน กำรเรียนรู้/ ตัวชี้วัด สำระส ำคัญ เวลำ (ชั่วโมง) น้ ำหนัก คะแนน ที่อยู่ เพื่อให้ด ำรงชีวิต และอยู่รอดได้ ซึ่งใน แหล่งที่อยู่หนึ่งๆ สิ่งมีชีวิตจะมี ควำมสัมพันธ์ซึ่งกันและ กัน และสัมพันธ์กับ สิ่งมีชีวิต เพื่อประโยชน์ ต่อกำรด ำรงชีวิต บทที่ 2 ลักษณะ ทำง พันธุกรรม ของ สิ่งมีชีวิต ว 1.3 ป.5/1 ว 1.3 ป.5/2 สิ่งมีชีวิตทั้งพืช สัตว์ และมนุษย์ เมื่อ เจริญเติบโตเต็มที่แล้ว จะมีกำรสืบพันธุ์เพื่อเพิ่ม จ ำนวนและด ำรงชีวิต โดยลูกที่เกิดมำจะได้รับ กำรถ่ำยทอดลักษณะ ทำงพันธุกรรมจำกพ่อแม่ จึงท ำให้มีลักษณะที่ คล้ำยกับพ่อแม่ แต่จะ แตกต่ำงจำกสิ่งมีชีวิตอื่น 14 10 3 แรงใน ชีวิตประจ ำวัน บทที่ 1 แรงลัพธ์ ว 2.2 ป.5/1 ว 2.2 ป.5/2 ว 2.2 ป.5/3 แรงลัพธ์ คือ ผลรวม ของแรงหลำยแรงที่ กระท ำต่อวัตถุเดียวกัน ในทิศทำงเดียวกัน หรือ ผลต่ำงของแรงสองแงที่ กระท ำต่อวัตถุในทิศ ทำงตรงข้ำมกัน ส ำหรับ วัตถุที่อยู่นิ่งแรงลัพธ์จะมี ค่ำเป็นศูนย์ 4 10
ล ำดับ ที่ ชื่อหน่วยกำร เรียนรู้ ชื่อบท มำตรฐำน กำรเรียนรู้/ ตัวชี้วัด สำระส ำคัญ เวลำ (ชั่วโมง) น้ ำหนัก คะแนน บทที่ 2 แรงเสียด ทำน ว 2.2 ป.5/4 ว 2.2 ป.5/5 แรงเสียดทำน คือ แรงที่เกิดขึ้นระหว่ำง ผิวสัมผัสของวัตถุสอง ชนิด เพื่อต้ำนกำร เคลื่อนที่ของวัตถุนั้นๆ และมีทิศทำงตรงข้ำมกับ กำรเคลื่อนที่ของวัตถุ นั้นๆ 6 10 4 พลังงำนเสียง บทที่ 1 เสียง รอบตัวเรำ ว 2.3 ป.5/1 ว 2.3 ป.5/2 ว 2.3 ป.5/3 ว 2.3 ป.5/4 ว 2.3 ป.5/5 เสียงเกิดจำกกำร สั่นสะเทือนของวัตถุที่ เป็นแหล่งก ำเนิดเสียง เสียงเคลื่อนที่ได้ทุก ทิศทำงโดยอำศัย ตัวกลำง ได้แก่ ของแข็ง ของเหลว และอำกำศ มำถึงหูของเรำ เสียงจำกแหล่งก ำเนิด เสียงต่ำงๆ จะมีเสียงสูง เสียงต่ ำ หรือมีเสียงดัง เสียงค่อย แตกต่ำงกัน หำกเสียงมีควำมดัง มำกๆ จะก่อให้เกิด อันตรำยต่อกำรได้ยิน เสียงของเรำ 16 15 รวมระหว่ำงภำค 59 70 ปลำยภำค 1 30 รวมตลอดภำคเรียน 60 100
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รายวิชาวิทยาศาสตร์ รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การละลายของสารในน้้า เวลา 4 ชั่วโมง โรงเรียนอนุบาลศรีสุทโธ ครูผู้สอน นางสาวกันตพร สุดาทิพย์ 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.5/2 อธิบายการละลายของสารในน้้าโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายการการละลายของสารที่เป็นของแข็ง ของเหลว และแก๊สในน้้าได้ (K) 2. ปฏิบัติกิจกรรมการละลายของสารในน้้าได้อย่างถูกต้องและเป็นล้าดับขั้นตอน (P) 3. มีความใฝ่เรียนรู้และให้ความร่วมมือในการท้ากิจกรรมกลุ่ม (A) 3. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น เมื่อใส่สารลงในน้้าแล้วสารนั้นรวมเป็นเนื้อ เดียวกับน้้าทั่วทุกส่วน แสดงว่าสารเกิดการละลาย เรียกสารผสมที่ได้ว่าสารละลาย พิจารณาตามหลักสูตรของสถานศึกษา 4. สาระส้าคัญ/ความคิดรวบยอด การละลายเป็นการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของสารที่เกิดขึ้นจากการน้าสารใส่ลงในน้้า แล้วสารนั้น ผสมรวมกับน้้าอย่างกลมกลืนจนมองเห็นเป็นเนื้อเดียวกันทุกส่วน โดยสารที่ได้ยังคงเป็นสารเดิม เรียกว่า สารละลาย โดยสารต่างๆ อาจอยู่ในสถานะของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส ซึ่งสารบางชนิดละลายน้้าได้ ส่วนสารบางชนิดไม่สามารถละลายน้้าได้ แต่สามารถละลายในสารละลายอื่นได้แทน
การละลายของสารในน้้าท้าให้เกิดสารสะลาย ซึ่งเป็นสารเนื้อเดียว โดยในสารละลายจะมี องค์ประกอบ 2 ส่วน คือ ตัวท้าละลายและตัวละลาย โดยสารที่มีปริมาณมากกว่าและมีสถานะเดียวกับ สารละลาย เรียกว่า ตัวท้าละลาย และสารที่มีปริมาณน้อยกว่า เรียกว่า ตัวละลาย 5. สมรรถนะส้าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะส้าคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการสังเกต 2) ทักษะการทดลอง 3) ทักษะการตั้งสมมติฐาน 4) ทักษะการท้างานร่วมกัน 5) ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเน 6) ทักษะการตีความหมายข้อมูลและลง ข้อสรุป 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 4. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัยรับผิดชอบ 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. ซื่อสัตย์ สุจริต 4. มุ่งมั่นในการท้างาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แนวคิด/รูปแบบการสอน/วิธีการสอน/เทคนิค : สืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ขั้นที่ 1 กระตุ้นความสนใจ (Engage) 1. ครูทักทายกับนักเรียน จากนั้นครูน้าน้้าตาลทรายแดง และน้้าเปล่าที่บรรจุในแก้วใส มาให้นักเรียนสังเกตสถานะของสสารทั้ง 2 อย่างที่ครูเตรียมมา ครูน้าน้้าตาลทรายแดง ใส่ลงใน น้้าเปล่า และคนสสารทั้ง 2 ชนิดอย่างช้า ๆ ประมาณ 5 นาที แล้วตั้งทิ้งไว้ และให้นักเรียนสังเกต การเปลี่ยนแปลงสถานะของสสารทั้ง 2 ชนิด 2. ครูตั้งประเด็นค้าถามกระตุ้นความคิดนักเรียนว่า “น้้าตาลทรายแดงและน้้าเปล่า มีสถานของสสาร เป็นอย่างไร และเมื่อท้าการคนสสารทั้ง 2 ชนิด แล้วตั้งทิ้งไว้ จะได้ผลเป็นอย่างไร” ชั่วโมงที่ 1 ขั้นน ำ
โดยให้แต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความคิดเห็นอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด (แนวตอบ : น้้าตาลทรายแดง มีสถานะเป็นของแข็ง ส่วนน้้าเปล่าในแก้ว มีสถานะเป็นของเหลว ซึ่งเมื่อคนสสารทั้ง 2 ชนิดประมาณ 5 นาที แล้วตั้งทิ้งไว้ พบว่าน้้าตาลทรายแดงจะละลายเป็น เนื้อเดียวกับน้้าเปล่า ได้เป็นของเหลวเหมือนน้้า และมีสีน้้าตาลเหมือนน้้าตาลทรายแดง) ขั้นที่ 2 ส้ารวจค้นหา (Explore) 1.ครูแบ่งกลุ่มนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 7-8 คน โดยในกรณีที่ต้องการกลุ่ม 8 คน ครูให้นักเรียน นับเลขต่อกัน เริ่มจากเลข 1 ถึง 8 วนไปจนครบทุกคน และให้นักเรียนที่นับเลขเดียวกันอยู่กลุ่ม เดียวกัน 2. เมื่อนักเรียนแบ่งกลุ่มเรียบร้อย ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับ เรื่อง การละลายของสาร จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายเรื่องที่ได้ศึกษา จากนั้นให้นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปความรู้ ที่ได้จากการศึกษาค้นคว้าลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน เพื่อน้าส่งครูท้ายชั่วโมง (หมายเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมการท้างานกลุ่ม) 5. ครูตั้งประเด็นค้าถามกระตุ้นความสนใจนักเรียนว่า “สารละลายคืออะไร และเกิดขึ้นได้อย่างไร” โดยให้แต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายเพื่อหาค้าตอบ (แนวตอบ : สารละลาย คือ สารที่ผสมรวมตัวกับน้้าอย่างกลมกลืนและมองเห็นเป็นเนื้อเดียวกัน โดยที่สารนั้นยังคงคุณสมบัติของสารเป็นสารเดิม ซึ่งสารละลายเกิดจากการที่สารสามารถละลาย รวมตัวกับน้้าได้) ขั้นที่ 2 ส ำรวจค้นหำ(Explore) (ต่อ) 6. ครูจัดเตรียมวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3กำรละลำยของสำรในน้ ำจากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 มาวางไว้หน้าชั้นเรียน ดังนี้ - ดินร่วน 1 ถุง - แป้งมัน 1 ถุง - เกลือป่น 1 ถุง - น้้ามันพืช 1 ขวด - ช้อนตักสาร 6 อัน - แท่งแก้วคนสาร 6 อัน ขั้นสอน ชั่วโมงที่ 2-3 ขั้นสอน
- น้้าส้มสายชู 1 ขวด - น้้าปริมาตร 600 มิลลิลิตร - สีผสมอาหารชนิดน้้า 1 ขวด - ตะแกรงวางหลอดทดลอง 1 อัน - หลอดทดลองขนาดใหญ่ 6 หลอด 7. นักเรียนแบ่งกลุ่ม ๆ ละ 5 คน ตามความสมัครใจ จากนั้นให้นักเรียนแต่ละกลุ่มจัดเตรียมอุปกรณ์ ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน้้า จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 8. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน้้า ให้นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนว ทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 9. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน้้า โดยปฏิบัติกิจกรรม ดังนี้ 1) ศึกษาขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรมจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 อย่างละเอียด หากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 2) ร่วมกันก้าหนดปัญหาและตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกผลลงในสมุดประจ้าตัว นักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยำศำสตร์ ป.5 เล่ม 2 3) ร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนให้ครบถ้วนและถูกต้องทุกขั้นตอน จากนั้นบันทึกผลลงใน สมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ป.5 เล่ม 2 (หมายเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมการท างานกลุ่ม) 10. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการทดลอง ขั้นที่ 3 อธิบำยควำมรู้(Explain) 11. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาน้าเสนอผลการท้ากิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิด จนครบทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนน้าเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียน มีความเข้าใจที่ถูกต้อง (หมายเหตุ: ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบประเมินการน าเสนอผลงาน) 12. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมที่ 3การละลายของสารในน้้า ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “เมื่อน าเกลือปนนใส่ลงในหลอดทดลองประมาณ 1/4ของหลอดทดลอง จากนั้นเทน้ าลงในหลอดทดลองประมาณ 3/4 ของหลอดทดลอง จากนั้นคนสารในหลอดทดลอง พบว่า เกลือปนนละลายเป็นเนื้อเดียวกับน้ า ซึ่งเมื่อทดลองเปลี่ยนเกลือปนนเป็นน้ าส้มสายชูหรือ สีผสมอาหารชนิดน้ า พบว่าจะได้ผลการทดลองเช่นเดียวกันคือน้ าส้มสายชูหรือสีผสมอาหารชนิด น้ าจะละลายเป็นเนื้อเดียวกับน้ า แต่เมื่อทดลองโดยเปลี่ยนเป็นดินร่วมหรือแป้งมันหรือน้ ามันพืช พบว่าสารดังกล่าวไม่ละลายเป็นเนื้อเดียวกับน้ า แสดงว่าเกลือปนน น้ าส้มสายชู และสีผสมอาหาร สามารถละลายน้ าได้ ส่วนดินร่วน แป้งมัน และน้ ามันพืชไม่สามารถละลายน้ าได้” 13. ครูตั้งประเด็นค้าถามจากการทดลองว่า “เมื่อน าเกลือปนนละลายกับน้ า แล้วได้สารละลายที่เป็น เนื้อเดียวกัน นักเรียนคิดว่า ระหว่างเกลือปนนกับน้ า สารใดเป็นตัวท าละลายและสารใดเป็น ตัวละลาย เพราะเหตุใด”
(แนวตอบ : น้ า เป็นตัวท าละลาย เนื่องจากการทดลองดังกล่าว น้ ามีปริมาณมากกว่า คือ มีปริมาณ 3/4 ของหลอดทดลอง และน้ า มีสถานะเดียวกับสารละลายที่ได้ ส่วนเกลือปนนเป็น ตัวละลาย เนื่องจากมีปริมาณน้อยกว่า คือมีปริมาณ 1/4 ของหลอดทดลอง) 14. นักเรียนแต่ละคนท้ากิจกรรมหนูตอบได้ จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 โดยตอบ ค้าถามลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยำศำสตร์ ป.5 เล่ม 2 ขั้นที่ 4 ขยำยควำมเข้ำใจ (Elaborate) 15. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในชั้นเรียน ตามความสมัครใจ โดยใช้โทรศัพท์มือถือสแกน QR Code เรื่อง กำรละลำยในน้ ำของสำรจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 จากนั้นครูตั้งประเด็น ค้าถามกระตุ้นความคิดนักเรียนว่า “มีสารชนิดใดบ้างที่ท าหน้าที่เป็นตัวท าละลายได้เช่นเดียวกับ น้ า และสามารถละลายสารชนิดใดได้” (แนวตอบ : แอลกอฮอล์ โดยสามารถละลายลูกเหม็นหรือเชลแล็ก (Shellac) ได้) 16. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นให้แต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูล เกี่ยวกับ เรื่อง การละลายในน้้าของสารที่อยู่ในสถานะของแข็ง ของเหลว และแก๊ส จากหนังสือ เรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต 17. ครูสุ่มนักเรียน จ้านวน 3 คน ให้ยกตัวอย่างการละลายในน้้าของสารที่อยู่ในสถานะต่าง ๆ คนละ 1 ตัวอย่าง ดังนี้ คนที่ 1 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน้้าของสารที่อยู่ในสถานะของแข็ง คนที่ 2 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน้้าของสารที่อยู่ในสถานะของเหลว คนที่ 3 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน้้าของสารที่อยู่ในสถานะแก๊ส 18. ครูอธิบายเพิ่มเติมให้นักเรียนเข้าใจเกี่ยวกับการละลายของสารในน้้าว่า “การละลายของสารในน้ า คือ การน าสารชนิดหนึ่งซึ่งมีสถานะเป็นของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส มาผสมกับน้ า แล้วสารชนิด นั้น สามารถผสมรวมเป็นสารเนื้อเดียวกันกับน้ าได้ทุกส่วน โดยเราเรียกสารผสมที่เกิดขึ้นว่า สารละลาย โดยมีน้ าเป็นตัวท าละลายและสารที่น ามาผสมกับน้ าเป็นตัวละลาย” 19. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง การละลายของสารในน้้าและให้ความรู้ เพิ่มเติมจากค้าถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง กำรละลำยของสำรในน้ ำ ในการอธิบายเพิ่มเติม 20. นักเรียนตอบค้าถามท้าทายการคิดขั้นสูง จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 ลงในสมุด ประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 ชั่วโมงที่ 4 ขั้นสอน
21. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในชั้นเรียน ตามความสมัครใจ จากนั้นครูให้นักเรียนท้าใบงำนที่ 5.3.1 เรื่องกำรละลำยของสำรในน้ ำ 22. ครูสุ่มนักเรียน 2-3 คู่ ออกมาน้าเสนอค้าตอบของตนเอง โดยครูให้นักเรียนร่วมกันพิจารณา ว่าค้าตอบใดถูกต้อง จากนั้นครูเฉลยค้าตอบที่ถูกต้องให้นักเรียน 23. นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปสาระส้าคัญประจ้า บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ โดยเขียน เป็นแผนผังมโนทัศน์ ลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน 24. นักเรียนแต่ละคนท้ากิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 ลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 25. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากนั้นให้แต่ละคู่ศึกษากิจกรรมสร้างสรรค์ผลงาน จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 โดยให้แต่ละกลุ่มท้าชิ้นงานเกี่ยวกับ เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ที่ส่วนผสม สามารถละลายน้้าได้ 26. นักเรียนแต่ละกลุ่มน้าเสนอชิ้นงานหน้าชั้นเรียน โดยระบุสารที่น้ามาผสมกับน้้า พร้อมบอกว่าสิ่งใด เป็นตัวท้าละลายและตัวละลาย จากนั้นให้เพื่อนกลุ่มอื่น ๆ ชิมเครื่องดื่มของกลุ่มตนเอง โดยครูให้ ค้าแนะน้าและเสนอแนะส่วนที่บกพร่อง ขั้นที่ 5 ตรวจสอบผล (Evaluate) 1. นักเรียนแต่ละคนดูตารางตรวจสอบตนเอง จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 จากนั้นครูถามนักเรียนเป็นรายบุคคลตามรายการข้อ 1-5 เพื่อเป็นการตรวจสอบความรู้ ความเข้าใจของนักเรียนหลังจากการเรียนจบบทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ 2. ครูประเมินผล โดยการสังเกตพฤติกรรมการตอบค้าถาม พฤติกรรมการท้างานรายบุคคล พฤติกรรมการท้างานกลุ่ม และจากการน้าเสนอผลการท้ากิจกรรมหน้าชั้นเรียน 3. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมที่ 3การละลายของสารในน้้า ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ป.5 เล่ม 2 4. ครูตรวจสอบผลการท้ากิจกรรมหนูตอบได้ ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 5. ครูตรวจ ค้าถามท้าทายการคิดขั้นสูง ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 6. ครูตรวจสอบผลการท้าใบงานที่ 5.3.1 เรื่อง การละลายของสารในน้้า 7. ครูตรวจสอบผลการท้ากิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ ในสมุดประจ้าตัว นักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 8. ครูตรวจชิ้นงาน/ผลงาน เครื่องดื่มแสนอร่อย ของนักเรียนแต่ละกลุ่ม ขั้นสรุป
9. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการละลายของสารในน้้า ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “การละลาย ของสารในน้ า คือ การที่สารชนิดหนึ่งสามารถผสมรวมตัวกับน้ าอย่างกลมกลืนเป็นเนื้อเดียวกัน เรียกว่าสารละลาย โดยสารละลายที่ได้ยังคงมีคุณสมบัติเช่นเดียวกับสารเดิม” 7. กำรวัดและประเมินผล รำยกำรวัด วิธีกำร เครื่องมือ เกณฑ์กำรประเมิน 7.1 ประเมินระหว่ำง กำรจัดกิจกรรม กำรเรียนรู้ 1) ผลบันทึกการปฏิบัติ กิจกรรมที่ 3 การละลายของ สารในน้้า - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 2) กิจกรรมหนูตอบได้ - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 3) กิจกรรมท้าทาย การคิดขั้นสูง - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 4) การละลายของ สารในน้้า - ตรวจใบงานที่ 5.3.1 - ใบงานที่ 5.3.1 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 5) กิจกรรมสรุป สาระส้าคัญประจ้า บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลง ทางกายภาพ - ตรวจสมุดประจ้าตัว - สมุดประจ้าตัว - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 6) กิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลง ทางกายภาพ - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
รำยกำรวัด วิธีกำร เครื่องมือ เกณฑ์กำรประเมิน 7) การน้าเสนอ ผลงาน/ผลการ ปฏิบัติกิจกรรม - ประเมินการน้าเสนอ ผลงาน/ผลการปฏิบัติ กิจกรรม - แบบประเมินการ น้าเสนอผลงาน - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8) พฤติกรรมการ ท้างานรายบุคคล - สังเกตพฤติกรรม การท้างานรายบุคคล - แบบสังเกตพฤติกรรม การท้างานรายบุคคล - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 9) พฤติกรรมการ ท้างานกลุ่ม - สังเกตพฤติกรรม การท้างานกลุ่ม - แบบสังเกตพฤติกรรม การท้างานกลุ่ม - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 10)คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - สังเกตความมีวินัย รับผิดชอบ ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่นในการ ท้างาน - แบบประเมิน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 7.2 กำรประเมินชิ้นงำน/ ภำระงำน (รวบยอด) - ตรวจชิ้นงาน เครื่องดื่มแสนอร่อย - แบบประเมินชิ้นงาน/ ภาระงาน (รวบยอด) - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ 8.1 สื่อกำรเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 2) แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 3) ใบงานที่ 5.3.1 เรื่อง การละลายของสารในน้้า 4) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน้้า 5) PowerPoint เรื่อง การละลายของสารในน้้า 6) น้้าตาลทรายแดง และน้้าเปล่าที่บรรจุในแก้วใส 7) QR Code เรื่อง การละลายในน้้าของสาร 8) สมุดประจ้าตัวนักเรียน 8.2 แหล่งกำรเรียนรู้ 1) ห้องเรียน 2)อินเทอร์เน็ต 2
เฉลย ใบงำนที่ 5.3.1 เรื่อง กำรละลำยของสำรในน้ ำ ค ำชี้แจง : เติมข้อควำมที่เกี่ยวข้องกับกำรละลำยของสำรในน้ ำลงในช่องว่ำงให้ถูกต้อง กำรละลำยของสำรในน้ ำ หมำยถึงอะไร ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................... ................................ สำรตัวอย่ำงด้ำนล่ำงนี้ สำมำรถละลำยในน้ ำได้หรือไม่ เกลือ ....................................................................................... เกล็ดด่ำงทับทิม ....................................................................................... น้ ำตำลทรำยแดง ....................................................................................... แอลกอฮอล์ ....................................................................................... แก๊สออกซิเจน ....................................................................................... ลูกเหม็น ....................................................................................... ผงตะไบเหล็ก ....................................................................................... แก๊สคำร์บอนไดออกไซด์ ....................................................................................... สีผสมอำหำร ....................................................................................... ทรำย ....................................................................................... ใบงำนที่ 5.3.1
เรื่อง กำรละลำยของสำรในน้ ำ ค ำชี้แจง : เติมข้อควำมที่เกี่ยวข้องกับกำรละลำยของสำรในน้ ำลงในช่องว่ำงให้ถูกต้อง กำรละลำยของสำรในน้ ำ หมำยถึงอะไร กำรละลำยของสำรในน้ ำ หมำยถึง กระบวนกำรที่สำรชนิดหนึ่งผสมรวมตัวกับน้ ำอย่ำง กลมกลืน มองเห็นเป็นเนื้อเดียวกันทุกส่วน แต่ยังคงมีคุณสมบัติเดิมของสำรนั้น สำรตัวอย่ำงด้ำนล่ำงนี้ สำมำรถละลำยในน้ ำได้หรือไม่ เกลือ สำมำรถละลำยน้ ำได้ เกล็ดด่ำงทับทิม สำมำรถละลำยน้ ำได้ น้ ำตำลทรำยแดง สำมำรถละลำยน้ ำได้ แอลกอฮอล์ สำมำรถละลำยน้ ำได้ แก๊สออกซิเจน สำมำรถละลำยน้ ำได้ ลูกเหม็น ไม่สำมำรถละลำยน้ ำได้ ผงตะไบเหล็ก ไม่สำมำรถละลำยน้ ำได้ แก๊สคำร์บอนไดออกไซด์ สำมำรถละลำยน้ ำได้ สีผสมอำหำร สำมำรถละลำยน้ ำได้ ทรำย ไม่สำมำรถละลำยน้ ำได้ ชิ้นงำน/ภำระงำน (รวบยอด)
เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ค ำชี้แจง : นักเรียนแบ่งกลุ่ม ๆ ละ 7-8คน ท้าชิ้นงานเกี่ยวกับ เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ที่ส่วนผสมสามารถ ละลายน้้าได้ โดยระบุสารที่น้ามาผสมกับน้้า พร้อมบอกว่าสิ่งใดเป็นตัวท้าละลายและตัวละลาย
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รายวิชาวิทยาศาสตร์ รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การระเหิด เวลา 4 ชั่วโมง โรงเรียนอนุบาลศรีสุทโธ ครูผู้สอน นางสาวกันตพร สุดาทิพย์ 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.5/1 อธิบายการเปลี่ยนสถานะของสสาร เมื่อท าให้สสารร้อนขึ้นหรือเย็นลง โดยใช้หลักฐาน เชิงประจักษ์ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายการระเหิดของสสารได้ (K) 2. อธิบายการเปลี่ยนสถานะของสสาร เมื่อเพิ่มหรือลดความร้อนได้ (P) 3. ปฏิบัติกิจกรรมการระเหิดและการระเหิดกลับได้อย่างถูกต้องและเป็นล าดับขั้นตอน (P) 4. มีความใฝ่เรียนรู้และให้ความร่วมมือในการท ากิจกรรมกลุ่ม (A) 3. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น สสารบางชนิดสามารถเปลี่ยนสถานะจากของแข็ง เป็นแก๊สโดยไม่ผ่านกา รเป็นของเหลว เรียกว่า การระเหิด ส่วนแก๊สบางชนิดสามารถเปลี่ยนแปลง สถานะเป็นของแข็งโดยไม่ผ่านการเป็นของเห ลว เรียกว่า การระเหิดกลับ พิจารณาตามหลักสูตรของสถานศึกษา
4. สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด การระเหิด เป็นการเปลี่ยนสถานะจากของแข็งเป็นแก๊ส โดยเมื่อเพิ่มความร้อนให้กับสสารที่อยู่ใน สถานะของแข็งบางชนิดจนถึงระดับหนึ่งจะท าให้สสารนั้นเปลี่ยนสถานะจากของแข็งเป็นแก๊ส โดยไม่ผ่าน การเป็นของเหลว การระเหิดกลับ เป็นการเปลี่ยนสถานะจากของแก๊สเป็นของแข็ง โดยเมื่อลดความร้อนให้กับสสารที่ อยู่ในสถานะแก๊สบางชนิดจนถึงระดับหนึ่งจะท าให้สสารนั้นเปลี่ยนสถานะจากของแก๊สเป็นของแข็ง โดยไม่ ผ่านการเป็นของเหลว 5. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการวัด 2) ทักษะการสังเกต 3) ทักษะการทดลอง 4) ทักษะการตั้งสมมติฐาน 5) ทักษะการท างานร่วมกัน 6) ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเน 7) ทักษะการตีความหมายข้อมูลและลงข้อสรุป 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 4. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัยรับผิดชอบ 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. ซื่อสัตย์ สุจริต 4. มุ่งมั่นในการท างาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แนวคิด/รูปแบบการสอน/วิธีการสอน/เทคนิค : สืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ขั้นที่ 1 กระตุ้นความสนใจ(Engage) 1. ครูทักทายนักเรียน จากนั้นครูทบทวนความรู้เดิมเกี่ยวกับ เรื่องการเปลี่ยนสถานะของสสาร โดยครูแจกกระดาษสี Post it ประกอบด้วย สีชมพู สีเหลือง สีเขียว และสีส้ม ให้นักเรียน ชั่วโมงที่ 1 ขั้นน า
คนละ 4 แผ่น คละสีกัน จากนั้นครูชี้แจงให้นักเรียนปฏิบัติ ดังนี้ กระดาษสีชมพูให้นักเรียนเขียนตัวอย่างของสสารที่มีการเปลี่ยนแปลงโดยการหลอมเหลว กระดาษสีเหลืองให้นักเรียนเขียนตัวอย่างของสสารที่มีการเปลี่ยนแปลงโดยการแข็งตัว กระดาษสีเขียวให้นักเรียนเขียนตัวอย่างของสสารที่มีการเปลี่ยนแปลงโดยการกลายเป็นไอ กระดาษสีส้มให้นักเรียนเขียนตัวอย่างของสสารที่มีการเปลี่ยนแปลงโดยการควบแน่น 2. ครูแบ่งพื้นที่บนกระดานด าออกเป็น 4 ส่วน จากนั้นครูเขียนค าว่า “การหลอมเหลว การกลาย เป็นไอ การควบแน่น การแข็งตัว”ลงบนกระดานด า 3. นักเรียนแต่ละคนเขียนตัวอย่างของสสารที่มีการเปลี่ยนแปลงสถานะลงในกระดาษสี Post it ที่ตนเองได้รับ เมื่อเขียนเสร็จ ครูสุ่มนักเรียน จ านวน 5 คน ให้มาแปะค าตอบที่เขียนลงในกระดาษ สี Post it หน้าชั้นเรียน โดยครูให้นักเรียนร่วมกันพิจารณาว่าค าตอบใดถูกต้อง จากนั้นครูเฉลย ค าตอบที่ถูกต้องให้นักเรียน ขั้นที่ 2 ส ารวจค้นหา(Explore) 1. ครูเปิดวีดิทัศน์เกี่ยวกับการระเหิดของน้ าแข็งแห้ง ให้นักเรียนดู จากนั้นครูตั้งประเด็นค าถาม กระตุ้นความคิดนักเรียนว่า “น ้าแข็งแห้งมีกระบวนการเปลี่ยนแปลงของสสารอย่างไร เหมือนหรือ ต่างจากการเปลี่ยนแปลงสถานะของน ้าแข็งก้อนหรือไม่”โดยให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกันอภิปราย แสดงความคิดเห็นอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด (แนวตอบ : น ้าแข็งแห้ง มีกระบวนการเปลี่ยนแปลงสถานะจากของแข็งเป็นแก๊ส ซึ่งต่างจาก น ้าแข็งก้อนที่เปลี่ยนสถานะจากของแข็งเป็นของเหลว) 2. ครูอธิบายเพิ่มเติมว่า “การเปลี่ยนแปลงสถานะของสสาร นอกจากกระบวนการหลอมเหลว การกลายเป็นไอ การแข็งตัว และการควบแน่น แล้วยังมีกระบวนการอื่นอีก ได้แก่ การระเหิด และการระเหิดกลับ” 3. ครูจัดเตรียมวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 2การระเหิดและการระเหิดกลับ จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 มาวางไว้หน้าชั้นเรียน ดังนี้ - ช้อนตวง 2 อัน - เกลือแกง 2 ช้อน - นาฬิกาจับเวลา 1 เรือน - ที่จับหลอดทดลอง 1 อัน - ชุดตะเกียงแอลกอฮอล์ 1 ชุด - ตะแกรงวางหลอดทดลอง 1อัน - หลอดทดลองขนาดใหญ่ 2 หลอด - ขาตั้งและที่จับหลอดทดลอง 1 ชุด - จุกยาง 2 อัน - ไม้ขีดไฟ 1 กลัก - เกล็ดไอโอดีน 2 ช้อน - น้ าอุณหภูมิห้อง 150 มิลลิลิตร 1 ใบ - บีกเกอร์ใส่น้ าผสมน้ าแข็ง 1 ใบ - บีกเกอร์ขนาด 250 มิลลิลิตร 1 ใบ ขั้นสอน
- กระบอกตวงขนาด 150 มิลลิลิตร 1 ใบ 4. นักเรียนแบ่งกลุ่ม ๆ ละ 6 คน ตามความสมัครใจ จากนั้นครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มจัดเตรียม อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 2 การระเหิดและการระเหิดกลับ จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 5. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมที่ 2 การระเหิดและการระเหิดกลับ ให้นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนว ทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมที่ 2 การระเหิดและการระเหิดกลับ โดยปฏิบัติกิจกรรม ดังนี้ 1) ศึกษาขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรมจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 อย่างละเอียด หากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 2) ร่วมกันก าหนดปัญหาและตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกผลลงในสมุดประจ าตัว นักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 3) ร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนให้ครบถ้วนและถูกต้องทุกขั้นตอน จากนั้นบันทึกผลลงใน สมุดประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 (หมายเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมการท้างานกลุ่ม) 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการทดลอง ขั้นที่ 3 อธิบายความรู้(Explain) 8. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาน าเสนอผลการปฏิบัติกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิด จนครบทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนน าเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียน มีความเข้าใจที่ถูกต้อง (หมายเหตุ: ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบประเมินการน้าเสนอผลงาน) 9. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมที่ 2 การระเหิดและการระเหิดกลับ ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “เมื่อน้าหลอดทดลองที่มีเกล็ดไอโอดีนหรือเกลือแกงไปจุ่มลงในน ้าเดือด ประมาณ 2 นาที พบว่า เกล็ดไอโอดีนหรือเกลือแกงที่เป็นของแข็งจะเปลี่ยนสถานะเป็นแก๊ส เรียกการเปลี่ยนแปลงของสถานะสสารนี ว่า การระเหิด และเมื่อน้าหลอดทดลองที่มีแก๊สของเกล็ด ไอโอดีนหรือเกลือแกงมาตั งทิ งไว้ที่อุณหภูมิห้องประมาณ 1 นาที แล้วไปจุ่มลงในบีกเกอร์ที่มีน ้า เย็นจัดประมาณ 3 – 5 นาที พบว่าแก๊สในหลอดทดลองจะเปลี่ยนสถานะเป็นของแข็ง ชั่วโมงที่ 2 ขั้นสอน
เรียกการเปลี่ยนแปลงของสถานะสสารนี ว่า การระเหิดกลับ” 10. นักเรียนแต่ละคนท ากิจกรรมหนูตอบได้ จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 โดยตอบ ค าถามลงในสมุดประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 ขั้นที่ 4 ขยายความเข้าใจ (Elaborate) 11. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นให้แต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูล เกี่ยวกับ เรื่อง การระเหิด และผลที่เกิดจากการเปลี่ยนสถานะของสสาร จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต 12. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายเรื่องที่ได้ศึกษา จากนั้นให้นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปความรู้ ที่ได้จากการศึกษาค้นคว้าลงในสมุดประจ าตัวนักเรียน (หมายเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมการท้างานกลุ่ม) 13. ครูอธิบายเพิ่มเติมให้นักเรียนเข้าใจเกี่ยวกับการระเหิดและการระเหิดกลับว่า “การระเหิดเป็นการ เปลี่ยนสถานะของสสารจากของแข็งเป็นแก๊ส โดยการเพิ่มความร้อนให้กับสสารจนถึงระดับหนึ่ง สสารนั นจะเปลี่ยนสถานะจากของแข็งเป็นแก๊ส ส่วนการระเหิดกลับเป็นการเปลี่ยนสถานะของ สสารจากแก๊สเป็นของแข็ง โดยการลดความร้อนให้กับสสารจนถึงระดับหนึ่ง สสารนั นจะเปลี่ยน สถานะจากแก๊สเป็นของแข็ง” 14. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง การระเหิด และให้ความรู้เพิ่มเติมจากค าถาม ของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง การระเหิด ในการอธิบายเพิ่มเติม 15. นักเรียนตอบค าถามท้าทายการคิดขั้นสูง จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 ลงในสมุด ประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 16. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในชั้นเรียน ตามความสมัครใจ จากนั้นครูให้นักเรียนท า ใบงานที่ 5.2.1 เรื่อง การระเหิดและการระเหิดกลับ 17. ครูสุ่มนักเรียน 2-3 คู่ ออกมาน าเสนอค าตอบของตนเอง โดยครูให้นักเรียนร่วมกันพิจารณา ว่าค าตอบใดถูกต้อง จากนั้นครูเฉลยค าตอบที่ถูกต้องให้นักเรียน ขั้นที่ 5 ตรวจสอบผล (Evaluate) 1. ครูประเมินผล โดยการสังเกตพฤติกรรมการตอบค าถาม พฤติกรรมการท างานรายบุคคล พฤติกรรมการท างานกลุ่ม และจากการน าเสนอผลการท ากิจกรรมหน้าชั้นเรียน 2. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมที่ 2การระเหิดและการระเหิดกลับ ในสมุดประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ป.5 เล่ม 2 ขั้นสรุป
3. ครูตรวจสอบผลการท ากิจกรรมหนูตอบได้ ในสมุดประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 4. ครูตรวจ ค าถามท้าทายการคิดขั้นสูง ในสมุดประจ าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 5. ครูตรวจสอบผลการท าใบงานที่ 5.2.1 เรื่อง การระเหิดและการระเหิดกลับ 6. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการระเหิด ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “กระบวนการเปลี่ยน สถานะของสสารจากของแข็งเป็นแก๊ส โดยอาศัยปัจจัยหลักคือการเพิ่มความร้อน เรียกว่า การระเหิด และกระบวนการเปลี่ยนสถานะของสสารจากแก๊สเป็นของแข็ง โดยอาศัยปัจจัยหลัก คือ การลดความร้อน เรียกว่า การระเหิดกลับ” 7. การวัดและประเมินผล รายการวัด วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 7.1 ประเมินระหว่าง การจัดกิจกรรม การเรียนรู้ 1) ผลบันทึกการปฏิบัติ กิจกรรมที่ 2 การระเหิดและ การระเหิดกลับ - ตรวจสมุดประจ าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 2) กิจกรรมหนูตอบได้ - ตรวจสมุดประจ าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.2 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 3) กิจกรรมท้าทาย การคิดขั้นสูง - ตรวจสมุดประจ าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.2 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 4) การระเหิดและการ ระเหิดกลับ - ตรวจใบงานที่ 5.2.1 - ใบงานที่ 5.2.1 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 5) การน าเสนอผลการ ปฏิบัติกิจกรรม - ประเมินการน าเสนอ ผลปฏิบัติกิจกรรม - แบบประเมินการ น าเสนอผลงาน - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์
รายการวัด วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 6) พฤติกรรมการ ท างานรายบุคคล - สังเกตพฤติกรรม การท างานรายบุคคล - แบบสังเกตพฤติกรรม การท างานรายบุคคล - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 7) พฤติกรรมการ ท างานกลุ่ม - สังเกตพฤติกรรม การท างานกลุ่ม - แบบสังเกตพฤติกรรม การท างานกลุ่ม - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8)คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - สังเกตความมีวินัย รับผิดชอบ ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่นในการ ท างาน - แบบประเมิน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 2) แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 3) ใบงานที่ 5.2.1 เรื่อง การระเหิดและการระเหิดกลับ 4) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 2 การระเหิดและการระเหิดกลับ 5) PowerPoint เรื่อง การระเหิด 6) กระดาษสี Post it ประกอบด้วย สีชมพู สีเหลือง สีเขียว และสีส้ม 7) วีดิทัศน์เกี่ยวกับการระเหิดของน้ าแข็งแห้ง จากhttps://www.youtube.com/watch?v=A96L1z8L2nU 8) สมุดประจ าตัวนักเรียน 8.2 แหล่งการเรียนรู้ 1) ห้องเรียน 2) อินเทอร์เน็ต
ใบงานที่ 5.2.1 เรื่อง การระเหิดและการระเหิดกลับ ค าชี้แจง : ให้นักเรียนใช้ค าในสี่เหลี่ยมด้านล่างนี้ เติมลงในช่องว่างที่ก าหนด การหลอมเหลว การกลายเป็นไอ การระเหิด การแข็งตัว การควบแน่น การระเหิดกลับ ปรากฏการณ์ที่อุณหภูมิเฉลี่ยของโลกสูงขึ้น ซึ่งเรียกว่า ภาวะโลกร้อน (Global Warming) นั้น นักเรียนคิดว่าส่งผลท าให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของสสารอย่างไร ...................................................................................................................................................... ...................................................................................................................................................... ...................................................................................................................................................... ...................................................................................................................................................... ....................................................................................................................................................... ของแข็ง ของเหลว แก๊ส............................. .............................
เฉลย ใบงานที่ 5.2.1 เรื่อง การระเหิดและการระเหิดกลับ ค าชี้แจง : ให้นักเรียนใช้ค าในสี่เหลี่ยมด้านล่างนี้ เติมลงในช่องว่างที่ก าหนด การหลอมเหลว การกลายเป็นไอ การระเหิด การแข็งตัว การควบแน่น การระเหิดกลับ ของแข็ง ของเหลว การระเหิด การระเหิดกลับ 2. ปรากฏการณ์ที่อุณหภูมิเฉลี่ยของโลกสูงขึ้น ซึ่งเรียกว่า ภาวะโลกร้อน (Global Warming) นั้นนักเรียนคิดว่าส่งผลท าให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของสสารอย่างไร ปรากฏการณ์ภาวะโลกร้อน ท าให้น้ าแข็งบริเวณขั้วโลกเกิดกระบวนการหลอมเหลว ซึ่งส่งผลต่อการเพิ่มปริมาณน้ าในมหาสมุทรบริเวณขั้วโลก และอาจท าให้น้ าท่วมได้
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 3 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รายวิชาวิทยาศาสตร์ รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และผันกลับไม่ได้ของสาร เวลา 4 ชั่วโมง โรงเรียนอนุบาลศรีสุทโธ ครูผู้สอน นางสาวกันตพร สุดาทิพย์ 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.5/2 อธิบายการละลายของสารในน ้าโดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายการการละลายของสารที่เป็นของแข็ง ของเหลว และแก๊สในน ้าได้ (K) 2. ปฏิบัติกิจกรรมการละลายของสารในน ้าได้อย่างถูกต้องและเป็นล้าดับขั นตอน (P) 3. มีความใฝ่เรียนรู้และให้ความร่วมมือในการท้ากิจกรรมกลุ่ม (A) 3. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น เมื่อใส่สา รลงในน ้าแล้วสารนั นรวมเป็นเนื อ เดียวกับน ้าทั่วทุกส่วน แสดงว่าสารเกิดการละลาย เรียกสารผสมที่ได้ว่าสารละลาย พิจารณาตามหลักสูตรของสถานศึกษา 4. สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด การละลายเป็นการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของสารที่เกิดขึ นจากการน้าสารใส่ลงในน ้า แล้วสารนั น ผสมรวมกับน ้าอย่างกลมกลืนจนมองเห็นเป็นเนื อเดียวกันทุกส่วน โดยสารที่ได้ยังคงเป็นสารเดิม เรียกว่า
สารละลาย โดยสารต่างๆ อาจอยู่ในสถานะของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส ซึ่งสารบางชนิดละลายน ้าได้ ส่วนสารบางชนิดไม่สามารถละลายน ้าได้ แต่สามารถละลายในสารละลายอื่นได้แทน การละลายของสารในน ้าท้าให้เกิดสารสะลาย ซึ่งเป็นสารเนื อเดียว โดยในสารละลายจะมี องค์ประกอบ 2 ส่วน คือ ตัวท้าละลายและตัวละลาย โดยสารที่มีปริมาณมากกว่าและมีสถานะเดียวกับ สารละลาย เรียกว่า ตัวท้าละลาย และสารที่มีปริมาณน้อยกว่า เรียกว่า ตัวละลาย 5. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการสังเกต 2) ทักษะการทดลอง 3) ทักษะการตั งสมมติฐาน 4) ทักษะการท้างานร่วมกัน 5) ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเน 6) ทักษะการตีความหมายข้อมูลและลง ข้อสรุป 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 4. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัยรับผิดชอบ 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. ซื่อสัตย์ สุจริต 4. มุ่งมั่นในการท้างาน
6. กิจกรรมการเรียนรู้ แนวคิด/รูปแบบการสอน/วิธีการสอน/เทคนิค : สืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ขั้นที่ 1 กระตุ้นความสนใจ(Engage) 1. ครูทักทายกับนักเรียน จากนั นครูน้าน้ าตาลทรายแดง และน้ าเปล่าที่บรรจุในแก้วใส มาให้นักเรียนสังเกตสถานะของสสารทั ง 2 อย่างที่ครูเตรียมมา ครูน้าน ้าตาลทรายแดง ใส่ลงใน น ้าเปล่า และคนสสารทั ง 2 ชนิดอย่างช้า ๆ ประมาณ 5 นาที แล้วตั งทิ งไว้ และให้นักเรียนสังเกต การเปลี่ยนแปลงสถานะของสสารทั ง 2ชนิด 2. ครูตั งประเด็นค้าถามกระตุ้นความคิดนักเรียนว่า “น ้ำตำลทรำยแดงและน ้ำเปล่ำ มีสถำนของสสำร เป็นอย่ำงไรและเมื่อท้ำกำรคนสสำรทั ง 2 ชนิด แล้วตั งทิ งไว้ จะได้ผลเป็นอย่ำงไร” โดยให้แต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความคิดเห็นอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด (แนวตอบ : น ้ำตำลทรำยแดง มีสถำนะเป็นของแข็ง ส่วนน ้ำเปล่ำในแก้ว มีสถำนะเป็นของเหลว ซึ่งเมื่อคนสสำรทั ง 2 ชนิดประมำณ 5 นำทีแล้วตั งทิ งไว้ พบว่ำน ้ำตำลทรำยแดงจะละลำยเป็น เนื อเดียวกับน ้ำเปล่ำ ได้เป็นของเหลวเหมือนน ้ำ และมีสีน ้ำตำลเหมือนน ้ำตำลทรำยแดง) ขั้นที่ 2 ส ารวจค้นหา(Explore) 1. นักเรียนเล่นเกมจับกลุ่ม เพื่อแบ่งกลุ่มนักเรียนออกเป็นกลุ่ม ๆ ละ 5คน โดยเตรียมบัตรค ามาตรา ตัวสะกด มาให้นักเรียน ในบัตรค้ามาตราตัวสะกดจะประกอบไปด้วยตัวสะกด จ้านวน 4 ตัว ได้แก่ ล ย ะ า 2. จากนั นให้นักเรียนแต่ละคนสุ่มหยิบบัตรค้าคนละ 1 ใบ แล้วจับกลุ่มกัน กลุ่มละ 5 คน โดยจะต้อง รวมตัวสะกดตามบัตรค้าที่หยิบได้ให้เป็นค้าว่า “ล ะ ล ำ ย” 3. เมื่อนักเรียนแบ่งกลุ่มเรียบร้อย ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับ เรื่อง การละลายของสาร จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายเรื่องที่ได้ศึกษา จากนั นให้นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปความรู้ ที่ได้จากการศึกษาค้นคว้าลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน เพื่อน้าส่งครูท้ายชั่วโมง (หมำยเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมกำรท้ำงำนกลุ่ม) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นน า ขั้นสอน
5. ครูตั งประเด็นค้าถามกระตุ้นความสนใจนักเรียนว่า “สำรละลำยคืออะไร และเกิดขึ นได้อย่ำงไร” โดยให้แต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายเพื่อหาค้าตอบ (แนวตอบ : สำรละลำย คือ สำรที่ผสมรวมตัวกับน ้ำอย่ำงกลมกลืนและมองเห็นเป็นเนื อเดียวกัน โดยที่สำรนั นยังคงคุณสมบัติของสำรเป็นสำรเดิม ซึ่งสำรละลำยเกิดจำกกำรที่สำรสำมำรถละลำย รวมตัวกับน ้ำได้) ขั้นที่ 2 ส ารวจค้นหา(Explore) (ต่อ) 6. ครูจัดเตรียมวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3การละลายของสารในน้ าจากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 มาวางไว้หน้าชั นเรียน ดังนี - ดินร่วน 1 ถุง - แป้งมัน 1 ถุง - เกลือป่น 1 ถุง - น ้ามันพืช 1 ขวด - ช้อนตักสาร 6 อัน - แท่งแก้วคนสาร 6 อัน - ร ้าส้มสายชู 1 ขวด - น ้าปริมาตร 600 มิลลิลิตร - สีผสมอาหารชนิดน ้า 1 ขวด - ตะแกรงวางหลอดทดลอง 1 อัน - หลอดทดลองขนาดใหญ่ 6 หลอด 7. นักเรียนแบ่งกลุ่ม ๆ ละ 5 คน ตามความสมัครใจ จากนั นให้นักเรียนแต่ละกลุ่มจัดเตรียมอุปกรณ์ ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน ้า จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 8. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน ้า ให้นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนว ทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 9. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน ้า โดยปฏิบัติกิจกรรม ดังนี 1) ศึกษาขั นตอนการปฏิบัติกิจกรรมจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 อย่างละเอียด หากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 2) ร่วมกันก้าหนดปัญหาและตั งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกผลลงในสมุดประจ้าตัว นักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 3) ร่วมกันปฏิบัติกิจกรรมตามขั นตอนให้ครบถ้วนและถูกต้องทุกขั นตอน จากนั นบันทึกผลลงใน สมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 (หมำยเหตุ : ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบสังเกตพฤติกรรมกำรท้ำงำนกลุ่ม) 10. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการทดลอง ชั่วโมงที่ 2-3 ขั้นสอน
ขั้นที่ 3 อธิบายความรู้(Explain) 11. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาน้าเสนอผลการท้ากิจกรรมหน้าชั นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิด จนครบทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนน้าเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียน มีความเข้าใจที่ถูกต้อง (หมำยเหตุ: ครูเริ่มประเมินนักเรียน โดยใช้แบบประเมินกำรน้ำเสนอผลงำน) 12. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมที่ 3การละลายของสารในน ้า ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “เมื่อน้ำเกลือปนนใส่ลงในหลอดทดลองประมำณ 1/4ของหลอดทดลอง จำกนั นเทน ้ำลงในหลอดทดลองประมำณ 3/4 ของหลอดทดลอง จำกนั นคนสำรในหลอดทดลอง พบว่ำ เกลือปนนละลำยเป็นเนื อเดียวกับน ้ำ ซึ่งเมื่อทดลองเปลี่ยนเกลือปนนเป็นน ้ำส้มสำยชูหรือ สีผสมอำหำรชนิดน ้ำ พบว่ำจะได้ผลกำรทดลองเช่นเดียวกันคือน ้ำส้มสำยชูหรือสีผสมอำหำรชนิด น ้ำจะละลำยเป็นเนื อเดียวกับน ้ำ แต่เมื่อทดลองโดยเปลี่ยนเป็นดินร่วมหรือแป้งมันหรือน ้ำมันพืช พบว่ำสำรดังกล่ำวไม่ละลำยเป็นเนื อเดียวกับน ้ำ แสดงว่ำเกลือปนน น ้ำส้มสำยชู และสีผสมอำหำร สำมำรถละลำยน ้ำได้ ส่วนดินร่วน แป้งมัน และน ้ำมันพืชไม่สำมำรถละลำยน ้ำได้” 13. ครูตั งประเด็นค้าถามจากการทดลองว่า “เมื่อน้ำเกลือปนนละลำยกับน ้ำ แล้วได้สำรละลำยที่เป็น เนื อเดียวกัน นักเรียนคิดว่ำ ระหว่ำงเกลือปนนกับน ้ำ สำรใดเป็นตัวท้ำละลำยและสำรใดเป็น ตัวละลำย เพรำะเหตุใด” (แนวตอบ : น ้ำ เป็นตัวท้ำละลำย เนื่องจำกกำรทดลองดังกล่ำว น ้ำมีปริมำณมำกกว่ำ คือ มีปริมำณ 3/4 ของหลอดทดลอง และน ้ำ มีสถำนะเดียวกับสำรละลำยที่ได้ ส่วนเกลือปนนเป็น ตัวละลำย เนื่องจำกมีปริมำณน้อยกว่ำ คือมีปริมำณ 1/4 ของหลอดทดลอง) 14. นักเรียนแต่ละคนท้ากิจกรรมหนูตอบได้ จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 โดยตอบ ค้าถามลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 ขั้นที่ 4 ขยายความเข้าใจ (Elaborate) 15. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในชั นเรียน ตามความสมัครใจ โดยใช้โทรศัพท์มือถือสแกน QR Code เรื่อง การละลายในน้ าของสารจากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.2 เล่ม 2 จากนั นครูตั งประเด็น ค้าถามกระตุ้นความคิดนักเรียนว่า “มีสำรชนิดใดบ้ำงที่ท้ำหน้ำที่เป็นตัวท้ำละลำยได้เช่นเดียวกับ น ้ำ และสำมำรถละลำยสำรชนิดใดได้” (แนวตอบ : แอลกอฮอล์ โดยสำมำรถละลำยลูกเหม็นหรือเชลแล็ก (Shellac) ได้) 16. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั นให้แต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูล ชั่วโมงที่ 4 ขั้นสอน
เกี่ยวกับ เรื่อง การละลายในน ้าของสารที่อยู่ในสถานะของแข็ง ของเหลว และแก๊ส จากหนังสือ เรียนวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต 17. ครูสุ่มนักเรียน จ้านวน 3 คน ให้ยกตัวอย่างการละลายในน ้าของสารที่อยู่ในสถานะต่าง ๆ คนละ 1 ตัวอย่าง ดังนี คนที่ 1 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน ้าของสารที่อยู่ในสถานะของแข็ง คนที่ 2 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน ้าของสารที่อยู่ในสถานะของเหลว คนที่ 3 ให้ยกตัวอย่างการละลายในน ้าของสารที่อยู่ในสถานะแก๊ส 18. ครูอธิบายเพิ่มเติมให้นักเรียนเข้าใจเกี่ยวกับการละลายของสารในน ้าว่า “กำรละลำยของสำรในน ้ำ คือ กำรน้ำสำรชนิดหนึ่งซึ่งมีสถำนะเป็นของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส มำผสมกับน ้ำ แล้วสำรชนิด นั น สำมำรถผสมรวมเป็นสำรเนื อเดียวกันกับน ้ำได้ทุกส่วน โดยเรำเรียกสำรผสมที่เกิดขึ นว่ำ สำรละลำย โดยมีน ้ำเป็นตัวท้ำละลำยและสำรที่น้ำมำผสมกับน ้ำเป็นตัวละลำย” 19. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื อหาเกี่ยวกับ เรื่อง การละลายของสารในน ้าและให้ความรู้ เพิ่มเติมจากค้าถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง การละลายของสารในน้ า ในการอธิบายเพิ่มเติม 20. นักเรียนตอบค้าถามท้าทายการคิดขั นสูง จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 ลงในสมุด ประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 21. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในชั นเรียน ตามความสมัครใจ จากนั นครูให้นักเรียนท้าใบงานที่ 5.3.1 เรื่องการละลายของสารในน้ า 22. ครูสุ่มนักเรียน 2-3 คู่ ออกมาน้าเสนอค้าตอบของตนเอง โดยครูให้นักเรียนร่วมกันพิจารณา ว่าค้าตอบใดถูกต้อง จากนั นครูเฉลยค้าตอบที่ถูกต้องให้นักเรียน 23. นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปสาระส้าคัญประจ้า บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ โดยเขียน เป็นแผนผังมโนทัศน์ ลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน 24. นักเรียนแต่ละคนท้ากิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 ลงในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 25. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากนั นให้แต่ละคู่ศึกษากิจกรรมสร้างสรรค์ผลงาน จากหนังสือเรียน วิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 โดยให้แต่ละกลุ่มท้าชิ นงานเกี่ยวกับ เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ที่ส่วนผสม สามารถละลายน ้าได้ 26. นักเรียนแต่ละกลุ่มน้าเสนอชิ นงานหน้าชั นเรียน โดยระบุสารที่น้ามาผสมกับน ้า พร้อมบอกว่าสิ่งใด เป็นตัวท้าละลายและตัวละลาย จากนั นให้เพื่อนกลุ่มอื่น ๆ ชิมเครื่องดื่มของกลุ่มตนเอง โดยครูให้ ค้าแนะน้าและเสนอแนะส่วนที่บกพร่อง
ขั้นที่ 5 ตรวจสอบผล (Evaluate) 1. นักเรียนแต่ละคนดูตารางตรวจสอบตนเอง จากหนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 จากนั นครูถามนักเรียนเป็นรายบุคคลตามรายการข้อ 1-5 เพื่อเป็นการตรวจสอบความรู้ ความเข้าใจของนักเรียนหลังจากการเรียนจบบทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ 2. ครูประเมินผล โดยการสังเกตพฤติกรรมการตอบค้าถาม พฤติกรรมการท้างานรายบุคคล พฤติกรรมการท้างานกลุ่ม และจากการน้าเสนอผลการท้ากิจกรรมหน้าชั นเรียน 3. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมที่ 3การละลายของสารในน ้า ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ป.5 เล่ม 2 4. ครูตรวจสอบผลการท้ากิจกรรมหนูตอบได้ ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 5. ครูตรวจ ค้าถามท้าทายการคิดขั นสูง ในสมุดประจ้าตัวนักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 6. ครูตรวจสอบผลการท้าใบงานที่ 5.3.1 เรื่อง การละลายของสารในน ้า 7. ครูตรวจสอบผลการท้ากิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ ในสมุดประจ้าตัว นักเรียน หรือแบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 8. ครูตรวจชิ นงาน/ผลงาน เครื่องดื่มแสนอร่อย ของนักเรียนแต่ละกลุ่ม 9. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการละลายของสารในน ้า ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “กำรละลำย ของสำรในน ้ำ คือ กำรที่สำรชนิดหนึ่งสำมำรถผสมรวมตัวกับน ้ำอย่ำงกลมกลืนเป็นเนื อเดียวกัน เรียกว่ำสำรละลำย โดยสำรละลำยที่ได้ยังคงมีคุณสมบัติเช่นเดียวกับสำรเดิม” ขั้นสรุป
7. การวัดและประเมินผล รายการวัด วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 7.1 ประเมินระหว่าง การจัดกิจกรรม การเรียนรู้ 1) ผลบันทึกการปฏิบัติ กิจกรรมที่ 3 การละลายของ สารในน ้า - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 2) กิจกรรมหนูตอบได้ - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 3) กิจกรรมท้าทาย การคิดขั นสูง - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 4) การละลายของ สารในน ้า - ตรวจใบงานที่ 5.3.1 - ใบงานที่ 5.3.1 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 5) กิจกรรมสรุป สาระส้าคัญประจ้า บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลง ทางกายภาพ - ตรวจสมุดประจ้าตัว - สมุดประจ้าตัว - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 6) กิจกรรมฝึกทักษะ บทที่ 1 การเปลี่ยนแปลง ทางกายภาพ - ตรวจสมุดประจ้าตัว หรือแบบฝึกหัด วิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - สมุดประจ้าตัว หรือ แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 - ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์
รายการวัด วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 7) การน้าเสนอ ผลงาน/ผลการ ปฏิบัติกิจกรรม - ประเมินการน้าเสนอ ผลงาน/ผลการปฏิบัติ กิจกรรม - แบบประเมินการ น้าเสนอผลงาน - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8) พฤติกรรมการ ท้างานรายบุคคล - สังเกตพฤติกรรม การท้างานรายบุคคล - แบบสังเกตพฤติกรรม การท้างานรายบุคคล - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 9) พฤติกรรมการ ท้างานกลุ่ม - สังเกตพฤติกรรม การท้างานกลุ่ม - แบบสังเกตพฤติกรรม การท้างานกลุ่ม - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 10)คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - สังเกตความมีวินัย รับผิดชอบ ใฝ่เรียนรู้ และมุ่งมั่นในการ ท้างาน - แบบประเมิน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 7.2 การประเมินชิ้นงาน/ ภาระงาน (รวบยอด) - ตรวจชิ นงาน เครื่องดื่มแสนอร่อย - แบบประเมินชิ นงาน/ ภาระงาน (รวบยอด) - ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนวิทยาศาสตร์ ป.5เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 2) แบบฝึกหัดวิทยาศาสตร์ ป.5 เล่ม 2 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 3) ใบงานที่ 5.3.1 เรื่อง การละลายของสารในน ้า 4) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมที่ 3 การละลายของสารในน ้า 5) PowerPoint เรื่อง การละลายของสารในน ้า 6) บัตรค้ามาตราตัวสะกด 7) น ้าตาลทรายแดง และน ้าเปล่าที่บรรจุในแก้วใส 8) QR Code เรื่อง การละลายในน ้าของสาร 9) สมุดประจ้าตัวนักเรียน 8.2 แหล่งการเรียนรู้ 1) ห้องเรียน 2)อินเทอร์เน็ต
ใบงานที่ 5.3.1 เรื่อง การละลายของสารในน้ า ค าชี้แจง : เติมข้อความที่เกี่ยวข้องกับการละลายของสารในน้ าลงในช่องว่างให้ถูกต้อง การละลายของสารในน้ า หมายถึงอะไร ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................... ................................ สารตัวอย่างด้านล่างนี้ สามารถละลายในน้ าได้หรือไม่ เกลือ ....................................................................................... เกล็ดด่างทับทิม ....................................................................................... น้ าตาลทรายแดง ....................................................................................... แอลกอฮอล์ ....................................................................................... แก๊สออกซิเจน ....................................................................................... ลูกเหม็น ....................................................................................... ผงตะไบเหล็ก ....................................................................................... แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ ....................................................................................... สีผสมอาหาร ....................................................................................... ทราย .......................................................................................
ใบงานที่ 5.3.1 เฉลย เรื่อง การละลายของสารในน้ า ค าชี้แจง : เติมข้อความที่เกี่ยวข้องกับการละลายของสารในน้ าลงในช่องว่างให้ถูกต้อง การละลายของสารในน้ า หมายถึงอะไร การละลายของสารในน้ า หมายถึง กระบวนการที่สารชนิดหนึ่งผสมรวมตัวกับน้ าอย่าง กลมกลืน มองเห็นเป็นเนื้อเดียวกันทุกส่วน แต่ยังคงมีคุณสมบัติเดิมของสารนั้น สารตัวอย่างด้านล่างนี้ สามารถละลายในน้ าได้หรือไม่ เกลือ สามารถละลายน้ าได้ เกล็ดด่างทับทิม สามารถละลายน้ าได้ น้ าตาลทรายแดง สามารถละลายน้ าได้ แอลกอฮอล์ สามารถละลายน้ าได้ แก๊สออกซิเจน สามารถละลายน้ าได้ ลูกเหม็น ไม่สามารถละลายน้ าได้ ผงตะไบเหล็ก ไม่สามารถละลายน้ าได้ แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ สามารถละลายน้ าได้ สีผสมอาหาร สามารถละลายน้ าได้ ทราย ไม่สามารถละลายน้ าได้
ล ย ะ า บัตรค ามาตราตัวสะกด
เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ค าชี้แจง : นักเรียนแบ่งกลุ่ม ๆ ละ 5 คน ท้าชิ นงานเกี่ยวกับ เรื่อง เครื่องดื่มแสนอร่อย ที่ส่วนผสมสามารถ ละลายน ้าได้ โดยระบุสารที่น้ามาผสมกับน ้า พร้อมบอกว่าสิ่งใดเป็นตัวท้าละลายและตัวละลาย ชิ้นงาน/ภาระงาน (รวบยอด)
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 4 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รายวิชาวิทยาศาสตร์ รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การเปลี่ยนแปลงทางเคมีของสาร เวลา 3 ชั่วโมง โรงเรียนอนุบาลศรีสุทโธ ครูผู้สอน นางสาวกันตพร สุดาทิพย์ 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.5/3 วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมี โดยใช้หลักฐาน เชิงประจักษ์ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงของสารเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมีได้(K) 2. ปฏิบัติกิจกรรมการเปลี่ยนแปลงทางเคมีได้อย่างถูกต้องและเป็นล าดับขั้นตอน (P) 3. มีความใฝ่เรียนรู้และให้ความร่วมมือในการท ากิจกรรมกลุ่ม (A) 3. สาระการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น เมื่อผสมสาร 2 ชนิด ขึ้นไปแล้วมีสารใหม่เกิดขึ้น ซึ่งมีสมบัติต่างจากสารเดิมหรือเมื่อสารชนิดเดียวเกิด ก า ร เป ลี่ ย น แปลงแ ล้ วมี ส า รใหม่ เกิ ดขึ้ น ก า ร เปลี่ยนแปลงนี้เรียกว่า การเปลี่ยนแปลงทางเคมี ซึ่งสังเกตได้จากมีสีหรือกลิ่นต่างจากสารเดิม หรือ มีฟองแก๊ส หรือมีตะกอนเกิดขึ้น หรือมีการเพิ่มขึ้น หรือลดลงของอุณหภูมิ พิจารณาตามหลักสูตรของสถานศึกษา
4. สาระส าคัญ/ความคิดรวบยอด การเปลี่ยนแปลงทางเคมี คือ การเปลี่ยนแปลงของสารชนิดเดียว หรือการท าปฏิกิริยาระหว่างสาร 2 ชนิด ขึ้นไปแล้วเกิดสารใหม่ขึ้น ซึ่งมีสมบัติต่างไปจากสารเดิม และเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงแล้วจะท าให้ กลับมาเป็นสารเดิมยากโดยการเปลี่ยนแปลงทางเคมีหรือการเกิดปฏิกิริยาเคมีที่ท าให้เกิดสารใหม่ สามารถ สังเกตได้จากการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ของสาร เช่น การมีสีที่ต่างจากเดิม การมีกลิ่นที่ต่างจากเดิม การมี ฟองแก๊สเกิดขึ้น การมีอุณหภูมิเพิ่มขึ้นหรือลดลง การมีตะกอนเกิดขึ้น เป็นต้น 5. สมรรถนะส าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะส าคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 1) ทักษะการสังเกต 2) ทักษะการทดลอง 3) ทักษะการตั้งสมมติฐาน 4) ทักษะการท างานร่วมกัน 5) ทักษะการพยากรณ์หรือการคาดคะเน 6) ทักษะการตีความหมายข้อมูลและลง ข้อสรุป 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 4. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัยรับผิดชอบ 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. ซื่อสัตย์ สุจริต 4. มุ่งมั่นในการท างาน