ການວັດ ແລະ ການປະເມີນຜົນ-ອ. ຄໍາເພັດ

135 - ເລ ່ອງເລົ ່າ - ຂອ້ຍຕອງ້ການຂຽນເລ ່ອງກ່ ຽວກບັຄາດຕະກາ ປດິສະໜາ ຕາຕະລາງ 7.8: ການສະທອ້ນຕນົ ເອງຂອງນກັ ຮຽນຊັນ້ປະຖມົ ສກຶ ສາ ຜນົສະທອ້ນ ຊ ່ດວງລດັ ໄຊຍະສດິວນັທີ ຂອ້ ຍເລອ ກຜນົ ງານນີ ້ ເພາະ: ຂອ້ ຍຄດິ ວ່າຂອ້ ຍຂຽນດວ້ ຍລາຍມທ ີ ່ ງາມ ແລະ ເປັນເລ ່ ອງທີ ່ ກ່ ຽວກບັ ຕນົ ເອງ,ພອນ ສະຫວນັ ແລະໝ່ສະູ ນດິ ສີ ່ ທີ ່ ຂອ້ ຍຮຽນຮູຈາກ ້ ການຂຽນຜົນງານນີ ້ແມ່ ນ: ເມ ່ ອເຈົ ້າກາ້ທີ ່ ຈະເປີດໝວກຂອງເຈົ ້າ ເຈົ ້າກ ຈະໄດໃນ້ ສີ ່ ທີ ່ ເຈົ ້າ ຕອ້ງການ ສີ ່ ງທີ ່ຂອ້ຍຕອ້ງການຈະປ່ ຽນແປງຫ ແກໄຂ້ ໃນຜນົ ງານນີ ້ແມ່ນ:ຂອ້ຍຄວິ່າໜາ້ຈະຂຽນໃຫຍາວ ້ ກ່ວານີ ້ອກີຈກັນອ້ຍໜ ່ ງ ນກັ ຮຽນຕອ້ງມສີ່ ວນຮ່ ວມໃນການປະເມນີເພ ່ ອສະເໜີເຊີ ່ ງສີ ່ ນີມ້ ປະີ ໂຫຍດຢ່ າງຍິ ່ ງ ໂດຍສະເພາະເມ ່ອນກັ ຮຽນ ຈະເລີ ່ມໃຊການ ້ ສະທອ້ນຕນົ ເອງ ແລະຄພະຍາຍາມ ູ ທີ ່ຈະສາ້ງບນັຍາກາດແຫ່ງການໄວວາງ ້ ໃຈຂ ້ນເປົ ້ າໝາຍຂອງການປະ ເມນີໝ່ເູພ ່ອນເຊັ ່ນ:ການວເຄາະ ິ ແລະອະນຸມາ,ການວຈິ ານໃນດາ້ນສາ້ງສນັ ແລະລກັ ສະນະເດັ ່ນຕ່າງໆຂອງຜນົ ງານເຮາົມີ ຕວົຢ່ າງໃນເລ ່ ອງການໃຊຂ້ ມ້ ູນຕອບກບັ ແກ່ ນກັ ຮຽນ 3 ຕວົ ຢ່ າງໃນສະຖານະການນີ ້ນກັ ຮຽນຖກຶ ຂ ້ໃຫເຄະແນນແກ່ ໝ່ ູ ເພ ່ອນຈາກຜນົ ງານທີ ່ ເລອ ກມາ (Lambdim and Walker,1994) ເມ ່ອຂອ້ ຍຄດັ ເລອ ກແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງ ທາ້ວນນັທະພນົມາເບີ ່ ງແລວ້ ເຫນັ ວ່າມຫ າຍ ີ ສີ ່ ງທີ ່ ຂອ້ ຍສາມາດ ເຮດັ ໄດຫ າຍ ້ ຂ ້ນເຊັ ່ນ:ການແກໂຈດ ້ ຂອ້ຍເຮດັບ ່ ໄດດ້ປານ ີ ໃດ ເພາະເປນັ ໄລຍະຕົນ້ພາກຮຽນ ແລະຂອ້ຍຍງັບ ່ ເຄຍີຮຽນມາ ກ່ອນ ມ ້ຂອ້ ຍເຮດັວຽກຮ່ ວມກບັທາ້ວປະຕພິ ນັ ລາວຊ່ ວຍໃຫຂ້ ອ້ ຍເຫນັຫ າຍຢ່ າງໃນຜນົ ງານຂອງຂອ້ ຍແຕ່ ສີ ່ ງທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດ ແມ່ນລາວຊ່ ວຍເຮດັ ໃຫຂ້ ອ້ ຍຄດັ ເລອ ກຜນົ ງານທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດອອກມາໄດເ້ຊັ ່ນ: ເລ ່ ອງ“ໃນຫ່ ອງສະມຸດມໜີ ງັສຈ ກັ ເຫ ັມ້ ” ຜນົ ງານນີ ້ສະແດງໃຫເ້ຫນັ ເຖງີການໃຫເ້ຫດຜນົ ,ການປະເມນີ,ການສງັເກດ,ເປນັ ຕົນ້ເຊີ ່ ງເປນັ ສ່ທີ ່ ເຮດັ ໃຫຜ້ ນົ ງານມຄວາ ີ ໂດດເດັ ່ນສະແດງໃຫເ້ຫນັ ວ່າຜນົ ງານຂອງຂອຍ້ ເປັນແນວໃດນອກຈາກນັນ້ ຍງັເປນັ ສີ ່ ງທີ ່ທາ້ທາຍ ແລະ ເຮດັ ໃຫຂ້ ອ້ ຕ ້ນ ເຕນັຫ າຍ ເຖີງວ່າຂອ້ ຍຈະປະເມນີວ່າມໜີ ງັສປະມານ 5,600 ເຫ ັມ້ ໃນຂະນະທີ ່ ຄວາມເປນັ ຈງິມີ19,000 ເຫ ັມ້ ກ ຕາມ ແຕ່ຄວາມຄດິຂອ້ຍ ແລະທດັສະນະຄະຕຂອງ ິ ຂອ້ຍທີ ່ມຕີ ່ ໂຄງການນີກ້ ່ຍງັເປນັ ສີ ່ ງທີ ່ດຢີູ ່ . ມ ້ຂອ້ຍຮ່ວມວຽກກບັທາ້ວອາດສີກັ ລາວຊ່ວຍໃຫຂ້ອ້ຍເຫນັຂ ຜ້ ດິພາດຂອງຕນົ ເອງຂອ້ ຍມເີຄ ່ອງຖອດລະຫດັ ເຊີ ່ ງ ຂອ້ຍບ ່ຮູວ້່າມນັ ເຮດັແນວໃດ,ແຕ່ລາວກ ່ຊ່ວຍໄດລ້າວບອກຂອ້ຍເພີ ່ມຄ າອະທບິ າຍລງົໄປອກີ ,ຂອ້ ຍຄດິວ່າເປຮັ ຜນົ ງານທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດສະແດງໃຫເ້ຫນັ ທຸກສີ ່ ງທີ ່ ຂອ້ ຍຕອ້ ງການບນັ ຫາເຮດັ ອດຂອງ ີ ຂອ້ ຍແມ່ ນການນ າສະເໜຜີ ົນງນແບບໃດ ແຕ່ ຜນົ ງານນີ ້ ເປນັການອະທບິາຍເຖງີບນັຫາ ແລະສີ ່ ງທີ ່ ເຮາົເຮດັຢູ ່ . ການສະທອ້ນກບັທີ ່ມຄວາມຄວບ ີ ຄຸມຫ າຍກ່ວານີ ້ໂດຍຈະເຮດັກບັ ເນ ້ອໃນທງັໝດົ ໃນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານເມ ່ອ ສນີສຸດພາກຮຽນການປະເມນີຈະແນ່ ໃສ່ເປົ ້ າໝາຍໃນການຮຽນໂດຍທົ ່ວໄປຫ າຍກ່ວາເຮາົລອງມາພຈິ າລະນາວ່າຄ າຖາມ ຕ ່ ໄປນີ ້ແຕກຕ່າງຈາກຄ າຖາມທີ ່ພຈິາລະນາຕວົຢ່າງດຽວຈາກແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານແບບໃດ(Camp,1992)

136 ເຈົ ້າມຄວາມ ີ ເຫນັແນວໃດແດ່ກບັຜນົ ງານທີ ່ລາ້ສຸດຂອງເຈົ ້າ? ເຈົ ້າຄດິວ່າການຂຽນຂອງຕນົ ເອງມການ ີ ປ່ ຽນແປງໄປຫ ບ ່ ? ເຈົ ້າໄດຮູ້ຫ້ ຍງັທີ ່ບ ່ ເຄຍີຮູມາ ້ ກ່ອນບ ່ ? ເຈົ ້າພບົກບັອນັ ໃດໃໝ່ໆກ່ ຽວກບັການຂຽນບ ່ ? ເຈົ ້າເຫນັຫຍງັໃນການຂຽນຂອງຕນົ ເອງປ່ ຽນແປງຫ ບ ່ຫ ງັຈາກທີ ່ ເຫນັວ່າຕນົ ເອງເປນັ ນກັ ຮຽນ? ຜນົ ງານຂອງເຈົ ້າມການ ີ ປ່ ຽນແປງຫ ບ ່ ເຊັ ່ ນ:ສີ ່ ງທີ ່ ເມ ່ອກ່ ອນເຈົ ້າມກັ ແຕ່ ດຽວນີ ້ບ ່ມກັ ຖາ້ມຫີ ຍງັເຮດັ ໃຫເ້ຈົ ້າປ່ ຽນ ໃຈ? ເຈົ ້າຄດິວ່າການອ່ານຂອງເຈົ ້າມຜີນົຕ ່ການຂຽນຫ ບ ່ (? ຕ ່ ໄປນີ ້ ເປນັການຕອບຄ າຖາມໃນເບ ່ອງຕົນ້ ຂອງນກັ ຮຽນຊັນ້ມດັທະຍມົ ປີທ6ີຄນົໜ ່ ງ (Camp,1992) ເມ ່ອຂອ້ ຍ ຍອ້ ນກບັ ໄປເບີ ່ ງຜນົ ງານການຂຽນຂອງຂອ້ ຍຕັ ້ງແຕ່ ຕົນ້ ປີເປັນຕົນ້ ມາ ຂອ້ ຍກ ່ຮູວ້່າຕນົ ເອງໄດປ້່ ຽນໄປ ເປນັ ຮຽນແລຢ້່ າງ ໜາ້ຕກົ ໃຈຜນົ ງານຜ່ານມາຂອງຂອ້ ຍບ ່ມຄວາມ ີ ຊດັ ເຈນບ ຄກ ບັທີ ່ ຂອ້ ຍຂຽນໃນໄລຍະຜ່ານມານີ…້ ຕອນນີ ້ຂອ້ ຍຮູແ້ລວ້ ວ່າການກວດຜນົ ງານເຮດັ ໃຫຜ້ ນົ ງານມຄຸນີ ນະພາບຫ າຍດັ ່ງທີ ່ ຄູຂອ້ ຍໄດເ້ວົ ້າວ່າ “ບ ່ມຫີ ຍງັຈະສມົ ບູນແບບໃນການເຮດັ ຄັ ້ງເຮດັ ອດິ ”ຜນົ ງານແຕ່ ລະອນັ ເຮດັ ໃຫຂ້ ອ້ ຍຮອບຄອບຂ ້ນເລ ່ອຍໆວ່າແມ່ນຫຍງັທີ ່ ຈະເຮຫດໃຫນ້ ກັ ຂຽນທີ ່ ດຫີ ງັຈາກ ຂອ້ຍໄດປ້່ ຽນແປງຕນົ ເອງແລວ້ ຂອ້ ຍຮູສ້ ກຶ ວ່າຕນົ ເອງເປນັ ນກັ ຮຽນທີ ່ມຄວາມ ີ ຊ່ ຽວຊານຫ າຍຂ ້ນຕອນຕົນ້ ປີຂອ້ ຍຄດິວ່າ ຜນົ ງານ“ສຸພາບສະຕກີບັ ເສອ ” ເປນັ ຜນົ ງານທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດທີ ່ ເຄຍີ ເຮດັມາ ແຕ່ ເມ ່ອກບັມາເບີ ່ ງອກີ ເທ ່ອໜ ່ ງຂອ້ ຍເຫນັວ່າຈຸດທີ ່ ຕອ້ງການແກໄຂ້ ເພ ່ອເຮດັ ໃຫມ້ ນັສມົ ບູນມຫ າຍ ີ ຂ ້ນ. ການສະທອ້ນຕນົ ເອງໃນຮູບແບບທີ ່ມໂຄງ ີ ສາ້ງຫ າຍກ່ວານີ ້ສະແດງໄວໃນ້ ຕາຕາລາງ9.9 ເຊີ ່ ງເປນັ ວຊິ າສງັຄມົ ຂອງ ນກັ ຮຽນມດັທະຍມົ ສກຶ ສາຕອນຕົນ້ ຕາຕະລາງ 7.9: ການປະເມນີແຟມ້ ສວັມຜນົ ງານໂດຍນກັ ຮຽນຢ່າງມໂຄງການ ີ ການປະເມນີແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານສ່ວນບຸກຄນົ ເຖງີນກັ ຮຽນ: ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານປະກອບດວ້ ຍບດົຂຽນທງັໝດົທີ ່ ເຮດັ ໃນາັນຮຽນວຊິ າສງັຄມົ ຮ່າງປະເມນີຈະ ຊ່ວຍໃຫເ້ຈົ ້າໃນການກວດສອບແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ ແລະ ເຮດັ ໃຫເ້ຫນັຈຸດດ-ີຈຖດອ່ອນໃນບດົຂຽນຂອງເຈົ ້າ ສ່ວນທີ ່ 1:ອ່ານຂ ຄ້ ວາມຕ ່ ໄປນີ ້ແລວ້ຂຽນຕວົ ເລກປະເມນີຕນົ ເອງໃຫກ້ງົກບັຄວາມຈງິຫ າຍທີ ່ສຸດ (ມລີະດບັແຕ່ 1-5:5=ດ,4= ີ ຂອ້ນຂາ້ງດ,3= ີ ປານກາງ,2=ຂອ້ນຂາ້ງອ່ອນ,1=ອ່ອນ 1. ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງຂອ້ຍມສີ ີ ່ທີ ່ນາຍຄູຕອ້ງກາຢ່າງຄຢບຖວ້ ນ 2. ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງຂອ້ຍມຫີ ກັຖານທີ ່ຊດັ ເຈນ ເຊີ ່ສະແດງເຖງີພດັທະນາການໃນວຊິານີ ້ 3. ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງຂອ້ຍມຫີ ກັຖານທີ ່ຊດັ ເຈນ ເຊີ ່ ງສະແດງເຖງີຄວາສາມາດຂອງຂອ້ ຍໃນການລາຍຂ ມ້ ູນ ທີ ່ ເປນັ ຄວາມຈງິ 4. ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງຂອ້ຍມຫີ ກັຖານທີ ່ຊດັ ເຈນ ເຊີ ່ ງແດງເຖງີຄວາມສາມາດຂອງຂອ້ຍ ໃນການຂຽນຢ່ າງມີ ປະສດິທພາບ ິ 5. ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງຂອ້ຍມຫີ ກັຖານທີ ່ຊດັ ເຈນ ເຊີ ່ ງສະແດງເຖງີຄວາມສາມາດຂອງຂອ້ ຍ ໃນການຄົນ້ ຄດິ

137 ແລະຂຽນຢ່າງສາ້ງສນັ ສ່ວນທີ ່ 2:ຂຽນຫວົຂ ້ໃນແຕ່ ລະບດົຂອງເຈົ ້າລງົໃນຫວ່າງບອນລ່ ຸມນີ ້ແລະ ໃຫຄະ້ ແນນຄວາມພະຍາຍາມທີ ່ ໃຊສ້າ້ງ ໃນແຕ່ ລະບດົ (5=ໃຊຄ້ ວາມພະຍາຍາມຫ າຍທີ ່ ສຸດ;1=ໃຊຄວາມ ້ ພະຍາຍາມໜອ້ ຍທີ ່ ສຸດ)ພອ້ ມທງັແນວທາງການ ປບັ ປຸງແຕ່ລະບດົ 1. ………………………………………………………………………………………….. 2. ………………………………………………………………………………………….. 3. ………………………………………………………………………………………….. 4. …………………………………………………………………………………………. 5. …………………………………………………………………………………………. ສ່ວນທ3ີ:ຈາກການປະເມນີແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານໂດຍລວມຂອງຂອ້ຍເອງຜນົປະກດົວ່າ(ເລອ ກ 1 ຂ ້) - ພໃຈ ຫ າຍ- ພ ໃຈ - ຂອ້ນຂາ້ງພ ໃຈ- ບ ່ພໃຈ ສ່ວນທີ ່ 4:ຕ ້ ເປົ ້ າໝາຍ 3 ວທິ ການ ີ ຂອງເຈົ ້າລງົໃນບ່ອນຫວ່າງລຸມນີ ້ ເປົ ້ າໝາຍ:…………………………………………………………………………………. ວທິ ການ ີ 1. …………………………………………………………………………………. 2. …………………………………………………………………………………. 3. …………………………………………………………………………………. ໃນການສະທອ້ ນຕນົ ເອງຂອງນກັ ຮຽນສາມາດເພີ ່ມຄ າວຈິ ານ ແລະການກວດສອບໂດຍຜູປ້ ົກຄອງລງົໄປໄດອ້ ກີ ຈຸດດອີກີປະການໜຶ ່ ງຂອງການໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ ແມ່ນຜູປ້ກົ ຄອງສາມາດມສີ່ວນຮ່ວມງ່າຍຂຶ ້ນໃນຕົນ້ປເີຊີ ່ ງງອາດ ຈະຕອ້ງໄດອະ້ ທະບາຍໃຫຜູ້ປ້ ົກຄອງຮບັ ຊາບວ່າແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານແມ່ນຫຍງັ ແລະພວກເຂາົຈະມສີ່ ວນຮ່ ວມໄດ້ ແນວໃດ,ນກັ ຮຽນກ ່ສາມາດປກຶ ສາຜູປ້ ປົກຄອງໃນການເລອ ກຜນົ ງານໄດໃນ້ ຂະນະດຽວກນັ ຜູປ້ ກົ ຄອງກ ່ ຊ່ ວຍຜນົ ສະ ທອ້ ນຄໃນ ຜນົ ງານແຕ່ ລະບດົ ເຊິ ່ ງເປນັ ໃນລກັ ສະນະຂອງການສະໜບັ ສະໜນູ ຢ່ າງບ ່ ເປນັ ທາງການສ່ ວນໃນແບບທີ ່ ເປັນ ທາງການນັນ້ຜູປກົ ຄອງສາມາດຮ່າງແບບຟອມສ າລບັຕອບຄ າຖາມສະເພາະຈາກຄູ.ຕວົຢ່ າງການກວດສອບດັ ່ງກ່າວນີ ້ສະ ແດງໃນຕາຕະລາງ9.10ຈະເຫນັວ່ານກັ ຮຽນກບັຜູປ້ກົ ຄອງໃນການວຈານ ິ ແລະ ໃຫຄ້ າແນະນາ ໃນການສະທອ້ນຕນົ ເອງ. ຕາຕະລາງ 7.10:ຕວົຢ່າງຮ່າງແບບຟອມການກວດສອບ ແລະ ການປະເມນີໂດຍຜູປ້ກົ ຄອງ ການກວດສອບແຟມ້ ໂດຍຜູປ້ກົ ຄອງ ຊ ່ນກັ ຮຽນ: ຜູອ້່ານ: ວນັທ…………………. ີ ກະລຸນາອ່ານບດົ ຂຽນທຸກໆບດົ ຂອງນກັ ຮຽນ(ລວມທງັສະບບັ ຮ່າງ ແລະຄ າວຈິ ານ)ໂດຍຜນົ ງານຈະລຽງລ າດບັ ຈາກຫງັ ມາຫາໜາ້ ແລະຈາກສະບບັຮ່າງສ່ ູສະບບັສມົ ບູນນອກຈາກນັນ້ ໃນແຕ່ ລະລະບບົຍງັມຄີ າວຈິ ານຂອງຄູແລະຕວົນກັ ຮຽນ

138 ເອງສະແດງເຖງິຄວາມກາ້ວໜາ້ ແລະສຸດທາ້ຍໃນແຟມ້ ຈະມແບບ ີ ສອບຖາມເຊິ ່ ງນກັ ຮຽນຈະຂຽນກ່ ຽວກບັ ຈຸດດຈຸດີ ອ່ອນໃນບດົຂຽນຂອງຕນົ ເອງ ຮາົເຊ ່ ອແນ່ ວ່ າການປະເມນີ ບດົ ຂຽນຂອງນກັ ຮຽນທີ ່ ດີທີ ່ ສຸດນັນ້ ຕອ້ ງເລີ ່ ມແຕ່ ຕວົ ຂອງນກັ ຮຽນເອງ ແຕ່ ກ ່ ຢາກໃຫ້ ທດັສະນະທີ ່ກວາ້ງຂ ້ນໂດຍໃຫມ້ ຜີູອ້່ານຫ າຍເຮາົຈິ ່ ງສະໜບັສະໜນູ ໃຫທ້່ານເປນັ ຜູອ້່ານຄນົໜ ່ ງ. ເມ ່ອທ່ານອ່ານແຟມ້ ແລວ້ກະລຸນາສນົທະນາກບັລູກຂອງທ່ານກ່ ຽວກບັບດົຂຽນແລະຕອບຄ າຖາມລ່ ຸມນີ ້ : ຜນົ ງານບດົ ໃດທີ ່ ໃຫຂ້ ມ້ ູນທ່າໃນເລ ່ອງກນຂຽນຂອງລູກຫ າຍສຸດ,ບອກສິ ່ ງໃດແດ່ກບັທ່ານ ທ່ານເຫນັຈຸດເດັ ່ນອນັ ໃດໃນບດົຂຽນຂອງລູກທ່ານ ທ່ານເຫນັວ່າຕອ້ງຕ ່ມສິ ່ ງໃດອກີ ເພ ່ອໃຫລູ້ກຂອງທ່ານເປນັ ນກັ ຂຽນທີ ່ດີ ທ່ານມຂີ ແ້ນະນາ ຕ ່ມອກີຫບ ່ ຂ ສະ້ ເໜທີ ີ ່ຢາກແນະນາ ອ ່ນໆ ຂອບໃຈສ າລບັການສະຫ ະເວລາໃນການກວດສອບຜນົ ງານຂອງນກັ ຮຽນ 7.3.4 ການປະເມນີໂດຍຄູ ຄູຈະເຮດັ ການເມນີ ເນ ້ອໃນຢູ ່ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງາດວ້ ຍວທິ ການ ີ ຕ່າງໆຫ າຍຮູບແບບເຊິ ່ ງປະກອບມແບບກວດ ີ ສອບເນ ້ອໃນ,ການປະເມນີຄຸນນະພາບໂດຍລວມຂອງແຟມສງັລວມຜນົ ງານໃນດາ້ນການລວບລວມປະເມນີຜນົ ງານແຕ່ ລະບດົ ,ປະເມນີການບນັ ລຸເປົ ້ າໝາຍທາງການຮຽນທີ ່ ສະແດງອອກໃນຜນົ ງານແຕ່ ລະບດົ ເຊິ ່ ງເຮາົຈະພຈິ າລະນາແຕ່ ລະ ສ່ວນດັ ່ງນີ ້ : ແບບກວດສອບເນ ້ອໃນເປນັການສະຫຸ ບເພ ່ອໃຫແ້ນ່ ໃຈວ່າເນ ້ອໃນຂອງແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານມຄວາມ ີ ສມົ ບູນຫ ບ ່ ຈາກການກວດສອບ ເຊິ ່ ງແບບກວດສອບຈະແຕກຕ່າງກນັ ໄປຕາມລະດບັຄວາມຕອ້ງການ ແລະຜູອ້່ານ,ແບບກວດສອບ ບາງແບບຈະສັນ້ ໆ ແຕ່ ບາງແບບກ ່ຍາວ ແລະມລາຍ ີ ລະອຽດຫ າຍອນັ ,ແບບກວດສອບຂອງນກັ ກຮຽນດັ ່ງທີ ່ ສະແດງໃນ ຕາຕະລາງທ7ີ.11ທີ ່ສາມາດນາ ເອາົໄປປບັ ປຸງເພ ່ອໃຊກ້ ບັຄູແລະ ໂຮງຮຽນເຊິ ່ ງມຄວາມ ີ ຍາວ ແລະຊບັຊອ້ນກວ່າ ຕາຕະລາງ 7.11:ຕວົຢ່າງແບບກວດສອບແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງນກັ ຮຽນ ແບບກວດສອບແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ (ສ າລບັວຊິາພາສາດເທົ ່ານັນ້) ຊ ່ :......................................................, ວນັທ:..................................... ີ ເມ ່ອປດິພາກຮຽນ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງທ່ານຄວນຈະມການ ີ ສ າເນາົຂອງບດົຕ ່ ໄປນີ ້ : ຈດົໝາຍປະເມນີການຮຽນ ບນັທກຶການອ່ານ ແບບທດົສອບທດັສະນະຄະຕໃນິ ການອ່ານ ຕວົຢ່າງບດົຂຽນ

139 ແບບປະເມນີໂຄງສາ້ງແຟທ້ ສງັລວມຜນົ ງານເຮາົສາມາດປະເມນີແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານໄດຕາມ ້ ຄວາມສາມາດທີ ່ ນກັ ຮຽນສະແດງອອກມາໃນການເຮດັ ໃຫໂຄງ ້ ສາ້ງຂອງແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານເປັນໄປຕາມຄວາມຕອ້ງການເຊັ ່ນ: ການ ເລອ ກຕວົຢ່າງ,ຄວາມສະດວກໃນການອ່ານ,ຮູບຮ່າງ,ການສະທອ້ນຕ ່ຕນົ ເອງ ແລະການຈດັການລກັ ສະນະເຫ ົ ່ານີ ້ສາມາດ ປະເມນີໄດໂດຍ ້ ການໃຫແ້ຕ່ລະດາ້ນຕາມຮູບແບບທີ ່ກາ ນດົ (5=ຍອດຍຽ້ມ, 1=ອ່ອນ) ແລະການຂຽນຄ າວຈິ ານເມ ່ອຈະ ເຮດັ ການປະເມນີການຄດັ ເລອ ກຜນົ ງານເຮາົຕອ້ງພຈິ າລະນາຄວາມຫ າກຫ າຍຂອງຕວົ ຢ່ າງໃນເວລາທີ ່ ນ າສະເໜແີລະ ຄວາມເໝາະສມົ ທົ ່ ວໆໄປ,ຄຸນນະພາບຂອງການສະທອ້ ນກບັ ໂດຍນກັ ຮຽນສາມາດຕດັ ສນິ ໃຈໄດຈ້ າກຄວາມຊດັ ເຈນ ແລະຄວາມເລກິຂອງຄວາມຄດິ,ລະດບັຂອງການວເຄາະ ິ ແລະຄວາມຊດັ ເຈນຂອງການສ ່ສານ.ການຈດັການສາມາດປະ ເມນີໄດຈາກ ້ ການາ ໃຊແບບ ້ ກວດສອບກ່ ຽວກບັອງົປະກອບທີ ່ຄວນຈະມຄວາມ ີ ເໝາະສມົ ຂອງລ າດບັ ແລະຄວາມຊດັ ເຈ ນຂອງຊ ່ກ ການປະເມນີບດົ ເປນັ ລາຍບຸກຄນົ ,ການປະເມນີບດົ ເປນັ ແຕ່ ລະບດົ ໃນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງາຍສາມາດເຮດັ ໄດໂດຍ ້ ມເກນ ີ ການໃຫຄະ້ ແນນທີ ່ ໄດເ້ວົ ້າເຖງິໃນບດົທີ8 ເຖງິແມ່ນວ່າໃນການນ າມາໃຊກ້ ບັ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານນັນ້ ຈະຕອ້ງ ໃຊມາດຖານ ້ ທີ ່ ຕ ່າລງົກ ່ຕາມ,ຄູສ່ ວນຫ າຍຄນົພບົວ່າການໃຫຂ້ ມ້ ູນປອ້ ນກບັຢ່ າງບ ່ ເປັນທາງການກບັບດົ ແຕ່ ລະບດົຈະມີ ປະສດິທພາບ ິ ຫ າຍກວ່າໂດຍສະເພາະແມ່ນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານມຫ າຍ ີ ບດົ ນອກຈາກນີ ້ຍງັມແນວ ີ ໂນມ້ ອກີ ວ່າແຕ່ ລະ ບດົຈະບ ່ຖກ ປະເມນີດວ້ຍວທິ ດີຽວກນັ ເຖງິແນວໃດກ ່ຕາມສິ ່ ງທີ ່ສ າຄນັກ ່ຕອ້ງໃຫຂ້ ມ້ ູນປອ້ ນກບັຕ ່ທຸກໆບດົ ໃຫນ້ ກັ ຮຽນ ໄດຮູ້ວ້່າບດົນັນ້ດສີ ່າໃດຫ ຕ ອ້ງໄດປ້ບັ ປຸງອນັ ໃດແດ່ . ການປະເມນີເນ ້ອໃນທີ ່ ເອາົມາໃສ່ ເປົ ້ າໝາຍໃນການຮຽນຮູຂອງ ້ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານທົ ່ວໆໄປນັນ້ບ ່ ຄກ ບັແຕ່ ລະ ບດົທີ ່ ເອາົມາໃສ່ .ດັ ່ງນັນ້,ເກນໃນຕດັສນິເປົ ້ າໝາຍການຮຽນໂດຍທົ ່ວໄປຈຶ ່ ງແຕກຕ່າງຈາກເກນທີ ່ ໃຊຕ້ ດັສນິ ໃຈໃນແຕ່ ລະ ບດົ ເຊິ ່ ງພາສາແມ່ນການປະເມນີສະທອ້ ນໃຫເ້ຫນັ ເຖງິຄວາມເໝາະສມົ ກບັ ເປົ ້ າໝາຍໂດຍທົ ່ ວໄປຫ າຍກວ່າ.ນອກຈາກ ນັນ້ ຍງັແນ່ ໃສ່ ການພດັທະນາການ ແລະຄວາມກາ້ວໜາ້ຂອງນກັ ຮຽນ.ສະນັນ້ ປະໂຫຍກທີ ່ ວ່າ “ມການ ີ ປະເມນີຕນົ ເອງ ຫ າຍຂຶ ້ນ” ຫ “ມຄວາມ ີ ສາມາດໃນການ” ຈຶ ່ ງຖກ ນາ ມາໃຊ.້ການໃຫຄະ້ ແນນມແນວ ີ ໂນມ້ ໃນແບບຄຣ໌ ວມເນ ່ອງຈາກບດົ ຈ ານວນຫ າຍຈຶ ່ ງຕອ້ງເຮດັ ການຕດັ ສນິ ໃຈແບບລວມໆ.ຕ ່ ໄປນີ ້ແມ່ນຕວົ ຢ່ າງທີ ່ ຄູ ູໄດອ້ ະທບິ າຍໃນການຄດິ ໄລ່ ຄະແນນ ຂອງຄຣ໌ ວມໃນການນາ ໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານວຊິາຄະນດິສາດ (Stenmark, 1991). ເມ ່ອເຖິງເວລາໃນການຄດິ ໄລ່ ເກຣດຂາ້ພພະເຈົ ້າໄດນ້ າໃຊຂະ້ ບວນແບບຂອງຄຣ໌ ວມ ເຊິ ່ ງໄດຈ້ ດັລຽງແຟມ້ ສງັ ລວມຜນົ ງານອອກເປນັ 3 ກອງໃຫຍ່ ແລະ ໄດພ້ ບົ ວ່າການຕດັສນິ ໃຈຂອງຕນົ ເອງນັນ້ຂຶ ້ນກບັບດົທີ ່ ໄດເ້ລອ ກມາໂດຍມີ ແນວໂນມ້ ຈະໃຫຄະ້ ແນນກບັບດົ ຂຽນຫ າຍກວ່າທີ ່ ສະແດງໃຫເ້ຫນັການຄ ານວນໂດຍກງົ.ນອກຈາກນັນ້ຍງັພຈິ າລະນາ ຄຸນນະພາບຂອງບດົ ເຊິ ່ ງຈະເນັນ້ໜກັ ຜນົ ງານທີ ່ສະແດງອອກຫ າຍກວ່າຄວາມເຂົ ້າໃຈໃນທາງຄະນດິສາດ. ຕວົຢາງເກນການໃຫຄ້ ະແນນໂດຍໃຊການ ້ ຕດັສນິ ໃຈໂດຍທົ ່ວໄປດັ ່ງທີ ່ ສະແດງໃນຕາຕະລາງທີ9.12 ນອກຈາກ ນັນ້ເຮາົຍງັຕອ້ງແນ່ ໃຈວ່າມການ ີ ໃຫຄ້ າວຈິ ານກບັນກັ ຮຽນແຕ່ ລະຄນົດວ້ ຍການສະຫຸ ບຜນົ ງານ ແລະຄວາມກາ້ວໜາ້ເຊິ ່ ງ ຄວນຈເນັນ້ ໜກັ ການເຮດັ ໃຫເ້ຫນັການປ່ ຽນແປງ,ຈຸດດີແລະຈຸດທີ ່ ຈ າເປັນຕອ້ງປບັ ປຸງແກໄຂ້ .ວທິ ການ ີ ທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດແມ່ນ ການນບອກເຖງິຈຸດດີແລະພດັທະນາການກ່ ອນເປັນອນັ ດບັ ເຮດັ ອດິຈາກນັນ້ ຊີ ້ແຈງໃຫເ້ຫນັ ຈດຸ ອ່ ອນທີ ່ ຈ າເປັນຕອ້ ງ ປັບປຸງແກໄຂ້ ແຕ່ ຕອ້ ງບ ່ ເຮັດໃຫນ້ ກັ ຮຽນມຄວາມ ີ ຮູສ້ ຶກຜິດ,ຄວນໃຊຄ້ າເວົ ້າທີ ່ ມລີ ັກສະນະມການ ີ ປັບປຸງ,ມການ ີ ພດັທະນາບາງສ່ວນຫ ກີລຽ້ງຄ າວ່າຍອມຮບັ ບ ່ ໄດລ້ບ ່ດພີ.

140 ການປະເມນີໂດຍທົ ່ວໄປຍງັສາມາດບົ ່ງບອກເຖງິຄວາມພະຍາຍາມ ແລຄວາມເຕມັ ໃຈຂອງນກັ ຮຽນໃນການຮຽນ ໄດນ້ າອກີ ເຮາົສາມາດນ າໃຊມາດຕະຖານ ້ ວດັ ແທກແບບງ່າຍໆ(ພະຍາຍາມທີ ່ ຈະຮຽນຢ່ າງໜກັ ,ຂອ້ ນຂາ້ງພະຍາຍາມທີ ່ ຈະຮຽນ,ຕ ່ຕາ້ນການຮຽນ)ຫ ຄ າວຈິານເປນັ ລາຍບຸກຄນົກ ່ ໄດ.້ ຕາຕະລາງ 7.12: ເກນການໃຫຄະ້ ແນນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂຽນ ນກັ ຮຽນຮູບ້ ່ວ່າ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານແມ່ນຫຍງັ ນກັ ຮຽນຮູບ້ ່ວ່າ ເປນັຫຍງັແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຈງິມຄວາມ ີ ສ າຄນັ ນກັ ຮຽນມຄວາມ ີ ຮບັຜດິຊອບຫ ມ ສີ່ວນຮ່ວມໃນການກາ ນດົ ເນ ້ອໃນ ຕອ້ງມຈີາ ນວຜນົ ງານພຽງພ ແຕ່ຕອ້ງບ ່ຫ າຍເກນີໄປ ມສີາລະບານຫ ບ ່ ມການ ີ ກະກຽມຄ າຖາມທີ ່ ໃຊມນການ ້ ປະເມນີຕນົ ເອງຫ ບ ່ ແບບກວດສອບຈາກສາລະບານມຄວາມ ີ ສມົ ບູນຫ ບ ່ ເກນໃນການຄດິໄລ່ຄະແນນຈາກຄ າຖາມແຕ່ລະຂ ້ແລະ ເນ ້ອໃນມຄວາມ ີ ຊດັ ເຈນຫ ບ ່ ມການ ີ ໃຫຄ້ າຕຊິມົ ໂດຍຄູຫ ບ ່ ມການ ີ ປະຊຸມຮ່ວມກນັລະຫວ່າງຄູກບັນກັ ຮຽນຫ ບ ່ ຄວາມສມົ ບູນໃນການຮຽນຕອບສະໜອງຄວາມທາ້ທາ້ຍມການ ີ ຕັ ້ງ ແລະຮກັ ສາແນວທາງໄວ,້ມການ ີ ນ າໃຊເ້ຕກັ ນກິ ແລະການຄດັ ເລອ ກເນ ້ອໃນ;ມການ ີ ຄວບຄຸມຮູບແບບຄ າສບັ ແລະ ໂຄງສາ້ງປະໂຫຍກ;ຮູຄວາມ ້ ຕອ້ງການຂອງຜູອ້່ານ(ຈດັການ,ພດັທະນາ ແລະ ໃຊລາຍ ້ ລະອຽດ);ໃຊພາສາ ້ ,ສຽງ,ຮູບລກັ ສະນະ,ອາລມົ ແລະສ ານຽງ;ມອີາລມົ ຫວົມ່ວນ,ການປຽບທຽບ ແລະຄວາມຕະຫ ກົ . ລະດບັຄວາມສາມາດ ບ ່ມການສະ ີ ແດງອອກຜນົ ງານທີ ່ ຍງັບ ດພີຽງພ ຜນົ ງານທີ ່ພົນ້ເດັ ່ນ NE 1 2 3 4 5 6 ການໃຊຄວາມ ້ ກາ້ວໜາ້ ແລະຊບັພະຍາກອນໃນນການຂຽນ, ມການ ີ ໃຊກ້ ນົລະຍຸດກ່ອນການຂຽນທີ ່ມປີະສດິທພິ າບ,ໃຊກ້ ານຮ່າງ ເພ ່ ອຊອກຫາແລວທາງຂອງເລ ່ ອງ,ໃຊໂອກາດ ້ ໃນການປະຊຸມ(ກບັ ໝ່ ູເພ ່ ອນຫ ຄ ູ)ເພ ່ ອກັ ່ນຕອງເລ ່ ອງ,ໃຊການກວດ ້ ສອບທີ ່ ມປະີ ສດິທພາບ ິ (ການປບັ ເນ ້ອໃນ,ປບັ ຈຸດສ າຄນັກັ ່ນຕອງ) ລະດບັຄວາມສາມາດ ບ ່ມການສະ ີ ແດງອອກຜນົ ງານທີ ່ ຍງັບ ່ດພີຽງພ ຜນົ ງານພົນ້ເດັ ່ນ NE 1 2 3 4 5 6 ພດັທະນາການໃນຖານະນກັ ຂຽນ ຫ ກັ ຖານສະແດງເຖງິຄວາມທຸມ້ ເທໃນການຂດີຂຽນ ມກີ ານຂດີຂຽນຫ າຍຂຶ ້ນ,ມກີ ານພດັທະນາຄວາມຮູສ້ ກຶ ຂອງຕນົ ເອງໃນຖານະເປນັ ນກັ ຂຽ,ຄວາມສາມາດເຫນຈຸດເດັ ່ນ ແລະຄວາມ ຈາ ເປນັ ໃນການຂດີຂຽນ,ສະແດງເຖງິຄວາມກາ້ສ່ ຽງ ແລະ ແນວຄວາມຄດິ ໃໝ່ ໆໃນການດດັ ແກ,້ໃຊການ ້ ຂດີຂຽນເພ ່ອຫ າຍເປົ ້ າໝ າຍ ແລະຜູອ້່ານຫ າຍກ່ ຸມ,ມຄວາມ ີ ກາ້ວໜາ້ ແລະພດັທະນາການເມ ່ອທຽບກບັການຂດີຂຽນຄັ ້ງຫ ງັສຸດ. ລະດບັຄວາມສາມາດ ບ ່ມການສະ ີ ແດງອອກຜນົ ງານທີ ່ ຍງັບ ່ພຽງພ ຜນົ ງານທີ ່ພົນ້ເດັ ່ນ NE 1 2 3 4 5 6

141 7.3.5 ການປະຊຸມລະຫວ່າງນກັຮຽນກບັຄສອນ ູ ຂັນ້ ຕອນສຸດທາ້ຍໃນໃຊແ້ ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານກ່ ອນທີ ່ ຈະສົ ່ງແຟມ້ ຕ ່ ໃຫໂຮງຮຽນ ້ ຫ ສ ົ ່ງຄນ ໃຫແ້ກ່ ນກັ ຮຽນຈະ ຕອ້ງມການ ີ ປະຊຸມກບັນກັ ຮຽນແຕ່ ລະຄນົ ເພ ່ ອທບົທວນເນ ້ອໃນທີ ່ ຢູ ່ ໃນບດົ , ການສະທອ້ ນຜນົ ງານຂອງນກັ ຮຽນ ແລະ ການປະເມນີຜນົ ງານແຕ່ລະອນັ ແລະ ແຟມ້ ທົ ່ວໆໄປໂດຍພຈິາລະນາຕາມເປົ ້ າໝາຍໃນການຮຽນກ່ອນການປະຊູມຮ່ ວມ ກບັນກັ ຮຽນນີ ້ຄວນຈະມກີ ານຈດັຕະຫ ອດປີການສກຶ ສາມບາງ ີ ທ່ານໃຫຄ້ າແນະນ າວ່າໃນລະດບັປະຖມົ ຄວນຈດັ ເດອ ນ ລະຄັ ້ງໂດຍສະເພາະຢ່າງຍິ ່ ງໃນການປະຊຸມຊຸດເຮດັອດິ ເຮາົສາມາດຊແຈງ ີ ເປົ ້ າໝາຍຂອງຂະບວນການນີ ້ໃນການຕອບຄ າ ຖາມ ແລະການສາ້ງໃຫເ້ກດີມຄວາມ ີ ເຊຶ ່ອໃຈເຖງິແມ່ນວ່າການຈດັກອງປະຊຸມເຫ ົ ່ານີ ້ຕອ້ງໃຊເວລາ ້ ແຕ່ກ ່ບ ່ ເປນັ ໄລຍະທີ ່ ເຮດັ ໃຫເ້ກດີຄວາມເຊ ່ອມໂຍງທີ ່ສ າຄນັລະຫວ່າງຄູກບັນກັ ຮຽນ. ຖາ້ນກັ ຮຽນຮູແນວທາງ ້ ໃນການກະກຽມກອງປະຊຸມໃນແຕ່ ລະຄັ ້ງຈະເປັນການດທີ ີ ່ ສຸດໃນລະຫວ່າງທີ ່ ກ າລງັດ າ ເນນີກອງປະຊຸມຄວນອະນຸຍາດໃຫນ້ກັ ຮຽນໄດເ້ວົ ້າຫ າຍໆ,ໃຫນ້ກັ ຮຽນປຽບທຽບການສະທອ້ນກບັ ຂອງຕນົ ເອງກບັການປະເມນີຂອງເຮາົ ແລະວາງແຜນເພ ່ອເຮດັ ໃຫວຽກ ້ ມຄວາມ ີ ຕ ່ ເນ ່ອງສ່ ວນຂ ຜ້ ດິພາດນັນ້ ເຮາົ ຄວນປົກປິດໄວກ້່ ອນໂດຍໃຊວ້ ທິ ການ ີ ນ າພາໄປໃນທາງທີ ່ ກ ່ ໃຫເ້ກດີການພດັ ທະນາແທນເຊິ ່ ງໃນຕອນທາ້ຍຂອງກອງ ປະຊຸມຕອ້ງເຮດັ ໃຫແ້ນ່ ໃຈວ່າມການວາງ ີ ແຜນໃຫກ້ ບັ ນກັ ຮຽນໃນອານາຄດົ .ນອກຈາກນີ ້ໃນກອງປະຊຸມແຕ່ ລະຄັ ້ງບ ່ ຄວນໃຊເວລາ ້ ເກນີ 10-15ນາທີແລະອາດຈະຕອ້ງໃຫນ້ກັ ຮຽນຈດົບນັທກຶ ສ່ ວນຕວົນ າອກີ ໂດຍໃຫແນ້ ໃສ່ ບນັຫາທີ ່ ເປນັ ຈຸດສ າຄັນບ ່ ເກີນ 2 ຫົວຂ ມ້ ິ ່ ງເຫ ົ ່ ານີ ້ຈະເຮດັ ໃຫກອງ ້ ປະຊຸມມຄວາມ ີ ໝາຍສ າຄັນກວ່ າການຮ່ ວມປະຊຸມແບບບ ່ ມີ ແນວທາງ. ຕາຕະລາງ 7.13:ໄລຍະເວລາໃນການນາ ໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ ໜ່ວຍພາກຮຽນສກົ ສກຶ ສາ 1.ສງັລວມຜນົ ງານທຸກໆ 5.ສງັລວມຜນົ ງານຕະຫ ອດ 10.ເກບັຜນົ ງານອາທດິລະ2ບດົ 3-4ອາທດິ ພາກຮຽນ 11.ກວດສອບຜນົ ງານທຸກໆບດົ ໃນທຸກໆ 2.ເລອ ກແລະໃຫຂ້ ມ້ ູນປິ ້ນ 6.ເລອ ກຜນົ ງານຂັນ້ສຸດທາ້ຍ 3ເດອ ນແລວ້ຄດັ ເລອ ກເອາົ3-4ບດົ ກບັຜນົ ງານກ່ອນຈບົໜ່ວຍ 7-10ບດົ ໃນໄລຍະ4ອາທດິ 12.ທຸກໆ3ເດອ ນໃຫນ້ກັ ຮຽນຂຽນຜນົສະ 3.ການຈດັປະຊຸມໃນອາທດິກ່ອນສິ ້ນສຸດພາກຮຽນທອ້ນຕ ່ຕນົ ເອງ ສຸດທາ້ຍ 7.ໃຫເວລາ ້ ກບັນກັ ຮຽນໃນ 13.ເລອ ກຜນົ ງານສຸດທາ້ຍອອກມາ10-12 4.ໃຫເກຣດ ້ ໃນອາທດິສຸດການເລອ ກ,ການຈດັການ, ບດົກ່ອນປດພາກຮຽນ ິ 4ອາທດິ ທາ້ຍການສະທອ້ນຜນົ ງານ1ອາ 14.ໃຫເວລາ ້ ການສະທອ້ນຜນົ ງານ,ການ ທດິຈດັການແລະປະຊຸມ2-3ອາທດິ 8.ໃຊເວລາ ້ ໃນການປະຊຸມ1 15.ໃຊເວລາ ້ 1-2ອາທດິໃນການໃຫເກຣດ ້ ອາທດິ 9.ໃຊເວລາ ້ 1ອາທດິໃນການ ໃຫເກຣດ ້

142 7.4 ສະຫຸບ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານນັນ້ ກາຍເປັນເຕກັ ນກຶ ທີ ່ ສ າຄນັ ຢ່ າງວ່ ອງໄວໃນການປະເມນີ ແລະການຮຽນ-ການສອນ. ລກັ ສະນະທີ ່ ສ າຄນັ ຂອງແຟມ້ ສງັລວມແມ່ນການລວບລວມ ແລະການປະເມນີຜນົ ງານຢ່ າງຕ ່ ເນ ່ອງເຊິ ່ ງຜນົ ງານຂອງ ນກັ ຮຽນຈະສະແດງໃຫເ້ຫນັຄວາມກາ້ວໜາ້ສ່ ູເປົ ້ າໝາຍໃນການຮຽນ.ເມ ່ອລວມເອາົຫ ກັ ຂອງການປະເມນີຄວາມສາມາດ ແລະການສະທອ້ນຕນົ ເອງຂອງນກັ ຮຽນເຂົ ້າໃນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານກ ່ຈະເປນັ ເຄ ່ອງມທ ີ ່ມປີະສດິທພາບ ີ ໃນການປບັ ປຸງ ການຮຽນຈາກຄຸນສມົ ບດັທີ ່ ປບັ ປ່ ຽນໄດຂອງ ້ ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານເຮດັ ໃຫສາມາດ ້ ປະເມນີເປນັ ບຸກຄນົ ໄດເ້ຊິ ່ ງເຮດັ ໃຫ້ ເຮາສາມາດ ົ ປອ້ ນຂ ມ້ ູນກບັນກັ ຮຽນໄດຢ້່າງເຕມັ ສ່ວນ.ສິ ່ ງທີ ່ສ າຄນັຂອງບດົນີ ້ລວມມ:ີ - ການປະເມນີໂດຍໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານນັນ້ເປນັ ລະບບົ ແລະມຈີດຸ ປະສງົ - ການປະເມນີໂດຍການໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານລວມທງັການເລອ ກຜນົ ງານ ແລະການສະທອ້ ນຕນົ ເອງໂດຍ ນກັ ຮຽນອກີດວ້ຍ - ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານມີ3 ແບບຄ: ແບບສະແດງຜນົ ງານ, ແບບລວບລວມຜນົ ງານ ແລະ ແບບການປະເມນີ - ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານກວມເອາົການປະເມນີ ເຂົ ້າກບັການຮຽນ-ການສອນໂດຍແນໃສ່ ພດັທະນາການ ແລະ ຄວາມກາ້ວໜາ້ - ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານແມ່ນຈະເອນົມາໃຊກ້ ບັນກັ ຮຽນເປນັ ລາຍບຸກຄນົ - ການໃຫຄະ້ ແນນເປນັ ຂ ຈ້າ ກດັໜຶ ່ ງໃນແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ - ຄູຈະຕອ້ງໃຊເວລາ ້ ພ ສມົ ຄວນໃນການກະກຽມ ແລະນາ ໃຊແ້ຟມ້ ສງັງລວມຜນົ ງານ - ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານອາດຈະມຂີ ຈ້າ ກດັທາງດາ້ນການກວມລວມ - ການວາງແຜນການນ າໃຊແ້ຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານປະກອບມ: ີການລະບຸເປົາໝາຍໃນການຮຽນ ແລະການໃຊ້ ໂຄງສາ້ງທາງກາຍະພາບ,ແຫ່ ງທີ ່ມາ,ແນວທາງໃນການສະທອ້ນຕນົ ເອງຂອງນກັ ຮຽນ ແລະ ເກນການໃຫຄະ້ ແນນ - ການນາ ເອາົແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານປະກອບມ: ີການກວດສອບນກັ ຮຽນ, ການລວບລວມຜນົ ງານການປະເມນີ ຕນົ ເອງຂອງນກັ ຮຽນ, ການປະເມນີໂດຍຄູແລະການປະຊຸມຮ່ວມກນັລະຫວ່າງຄູກບັນກັ ຮຽນ - ນກັ ຮຽນຄວນມສີ່ວນຮ່ວມຫ າຍຂຶ ້ນໃນການເລອ ກຜນົ ງານ - ຕອ້ງລວບລວມຕວົຢ່າງຜນົ ງານໃຫພ້ ຽງພ - ຄວນມສາລະບານ ີ - ຈະຕອ້ງສອນວທິ ການ ີ ປະເມນີຕນົ ເອງໃຫນ້ນກັ ຮຽນ,ນກັ ຮຽນຄວນຈະທຄວາມ ີ ກາ້ວໜາ້ໄປພອ້ມ,ມລີກັ ສະນະ ໃນການວເຄາະ ິ ແລະວຈິານບດົຂອງຕນົ ແລະຜູອ້ ່ນ - ຄູຈະຕອ້ ງປະເມນີແບບກວດສອບເນ ້ອໃນ,ຄວາມສາມາດໃນການສາ້ງແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງາຂອງນກັ ຮຽນ, ຜນົ ງານແຕ່ບະບດົ ແລະສາລະບານ;ອາດຈະຄດິໄລ່ຄະແນນຈາກການວຈິານທີ ່ທການ ີ ບນັທກຶ ໄວ້ - ຄວນຈດັໃຫມ້ ການ ີ ປະຊຸມລະຫວ່າງຄູກບັນກັ ຮຽນຕະຫ ອດປເີພ ່ອກວດສອບຄວາມກາວໜາ້ແລະກ ານດົແຜນ ຕ ່ ໄປ

143 7.5 ຂ ສະ້ ເໜສີາ ລບັການວໄຈິ ປະຕບິດັການ 1) ການລວບລວມຕວົຢ່າງແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຈາກຄູຫ າຍໆຄນົປະມານ2-3 ແຟມ້ ,ເຊິ ່ ງ ກວດສອບເນ ້ອໃນແຟມ້ ເຫ ົ ່ານັນ້ຢ່າງຮອບຄອບ ແລະທດົລອງພຈິ າະນາລກັ ສະນະຕ່າງໆຕາມບດົຮຽນນີ ້ວ່າ ແຟມ້ ເຫ ົ ່ານີ ້ ເປນັ ແນວໃດ ແລະມຄວາມ ີ ແຕກຕ່າງກນັແນວໃດ.ແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຖກ ນ າໃຊເ້ພ ່ອຈດຸ ປະສງົທີ ່ ແຕກຕ່າງກນັ ຫ ບ ່ ,ໂຄງສາ້ງ ແລະ ເນ ້ອໃນເໝາະກບັ ຈດຸ ປປະສງົຫ ບ ່ ສ າພາດນກັ ຮຽນທີ ່ມປີ ະສບົ ການໃນການນ າໃຊແ້ ຟມ້ ສງັລວມ ຜນົ ງານໂດຍການຕັ ້ງຄ າຖາມວ່ານກັ ຮຽນມກັ ຫ ບ ່ມກັ ສິ ່ ງໃດກ່ ຽວກບັແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານ,ນກັ ຮຽນຕອ້ງໃຊເວລາ ້ ເຮດັ ສ າເລດັ ດນົ ປານໃດ ແລະຄູໃຫຄວາມ ້ ຊ່ ວຍເຫ ອ ແດ່ຫ ບ ່ ດວ້ ຍການລອງພຈິ າລະນາໃສ່ ວຽກຂອງການສະທອ້ ນຕນົ ເອງ ຂອງນກັ ຮຽນ ແລະຖາມນກັ ຮຽນວ່າພວກເຂາົປະເມນີຕນົ ເອງແນວໃດ ແລະ ໄດຮ້ ຽນຮູສ້ ິ ່ ງໃດຈາກຂະບບວນການເຫ ົ ່ານີ ້ 2) ທດົລອງໄປຢຽ້ມຢາມຊັນ້ ຮຽນອ ່ນໆປະມານ2-3ຊັນ້ ຮຽນເພ ່ອຖອດຖອນບດົຮຽນໃນການຈດັກການ ແລະ ເກບັຮກັ ສາແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານແນວໃດຖາເປນັ ໄປໄດກ້ ່ ໃຫໄປ້ ສນົທະນາກບັຄູແລະປ່ ຽນຄ າຄດິ ເຫນັກ່ ຽວກບັການ ຈດັການແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານຂອງນກັ ຮຽນໃນການຈດັຕັ ້ງປະຕບິດັ 3) ມອບໝາຍໃຫນ້ກັ ຮຽນເຮດັແຟມ້ ສງັລວມຜນົ ງານໂດຍປະຕບິດັຕາມຂັນ້ ຕອນ 9.1 ເຊິ ່ ງລວບລວມຕວົຢ່ າງທີ ່ ເປນັ ໄປໄດຈາກ ້ ນັນ້ຂ ໃຫຄູ້ຄນົອ ່ນປະມານ 2-3 ຄນົມາກວດສອບບດົທີ ່ຄູມອຍໝາຍໄປແລວ້ ແລະຊ່ວຍໃຫຂ້ ມ້ ູນວ່າຈະ ມການ ີ ປບັ ປຸງບດົນີ ້ໄດແນວ ້ ໃດ,ມຄວາມ ີ ເປນັ ໄປໄດຫ າຍ ້ ໜອ້ຍເທົ ່າໃດ ແລະນກັ ຮຽນຈະໄດປະ້ ໂຫຍດອນັ ໃດ

144 ບດົທ ີ8 ຈຸດມຸ່ງໝາຍ ແລະ ການປະເມນີຜນົການສກຶສາ 8.1 ຈຸດມຸ່ງໝາຍສາ ລບັການພດັທະນາຜູຮຽນ ້ 8.1.1 ການພດັທະນາທາງດາ້ນສະຕປິນັຍາ(ພຸດທພິໄສິ ) ການພດັ ທະນາທາງດາ້ນສະຕປິ ັນຍາ(ພຸດທພິ ໄສິ )ໄດແ້ ກ່ການພດັ ທະນາຜູຮຽນ ້ ໃຫມ້ ຄວາມ ີ ຮູໃນ້ ເລ ່ ອງໃດໜຶ ່ ງ ໂດຍການຮຽນຮູທາງ ້ ດາ້ນເນ ້ອໃນຂອງຫ ກັ ວຊິ າການຕ່າງໆທີ ່ ຜູຮຽນ ້ ຈະໃຊມ້ ນັ ສະໝອງຄົນ້ ຄດິ ເປັນຫ ກັ ການໃນການ ຮຽນຮູ. ້ສ າລບັການໃຊສະໝອງ ້ ໃນການຄົນ້ຄດິ ເພ ່ອການຮຽນຮູມ້ ນີກັ ວຊິ າການຈດັແບ່ງຂັນ້ ຕອນຂອງການຄົນ້ ຄດິຈາກ ງ່າຍໄປຫາຍາກ ເຊັ ່ນ: 6 ຂັນ້ຕອນຂອງບລູມ 1)ຄວາມຮູ້-ຄວາມຈາ (Knowledge) ຄວາມຮູ ້- ຄວາມຈ າ ໝາຍເຖງິການຮຽນຮູເ້ນ ້ອໃນ ແລະວທິ ີ ່ ການຕ່າງໆທີ ່ ຜູຮ້ ຽນເຄຍີ ໄດຍ້ ນິ ,ເຫນັ ,ອ່ານ ແລະສາມາດຈາ ຄວາມຮູນ້ ັນ້ ໄດເ້ຊິ ່ ງສາມາດແບ່ງອອກເປນັ 2 ລກັ ສະນະເຊັ ່ນ : (1)ການຈ ່ຈາ ໄດ(Recognition) ້ ໂດຍມສີງິກະຕຸນ້ກ່ອນຈຶ ່ ງຄດິອອກ . ຕວົ ຢ່ າງ :ເຄຍີມໝີ ່ ູຮຽນນ າກນັຕອນປະຖມົ ແລວ້ ຈາກກນັຫ າຍປີຈນົລມ ແລວ້ ຈນົມາຮອດປີ 2009 ໄດມາ ້ ສກຶ ສາຕ ່ ຢູ ຄະນະສກຶ ສາສາດ ເລຍີພບົກນັຈຶ ່ ງຮູວ້່າໝ່ເູຄຍີຮຽນນາ ກນັ . (2)ການລະນກຶຄນ ໄດ( Recoll ) ້ ດວ້ຍຕນົ ເອງໂດຍບ ່ມສີ ິ ່ ງໃດມາກະຕຸນ້ມີ3 ປະເພດຍ່ອຍຄ: - ຄວາມຮູສ້ ະເພາະເຊັ ່ນ :ປະເທດລາວມຈີກັ ແຂວງ? - ຄວາມຮູກ້ ຽ່ວກບັວທິ ກີ ານເຊັ ່ນ :ທກັ ສະຂອງຄນົດມີ ແນວ ີ ໃດ?ພທິ ການ ີ ອອກພນັສາຂອງຊາວລາວມຂີ ັນ້ ຕອນແນວໃດ? - ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັຫ ກັ ການທດິສະດເີຊັ ່ນ :ຫ ກັ ການແຕ່ງບດົສອນຂອງຄູມບີາດກາ້ວໄດແ້ດ່ ແລະທດິສະ ດກີ່ ຽວກບັການຮຽນ - ການສອນຂອງສະເປຍັ ແມນມຂີ ັນ້ຕອນແນວໃດ? ຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ ຄວາມເຂົ ້າໃຈ ການນາ ໄປໃຊ້ ການວເິຄາະ ການສງັເຄາະ ການປະເມນີຄ່າ

145 2) ຄວາມເຂົ ້າໃຈ(Comprehenion) ຄວາມເຂົ ້າໃຈ ໝາຍເຖິງຄວາມສາມາດຂອງຜູຄ້ ນົ ໃນການສົ ່ງຮບັ ຫ ສ ່ ຄວາມໝາຍ ຂອງສິ ່ ງທີ ່ ຕນົ ຕອ້ ງການໄປຢ່ າງ ຖກ ຕອ້ງ ໂດຍໃຊການ ້ ເວົ ້າ, ຂຽນ ແລະສົ ່ງສນັຍານແບ່ງອອກເປນັ 3 ລກັ ສະນະຄ : (1) ການແປຄວາມໝາຍ(Translation) ໄດແ້ກ່ການຮບັຮູຄວາມ ້ ໝາຍທີ ່ ແທຈ້ງິຂອງຄ າເວົ ້າ ຕວົຢ່ າງ :ຂາວຄຖານ ໄຟ ,ງາມຄຜ ,ີດຄີ ໂຈນ ...ການແປຄວາມໝາຍຍງັກວມໄປເຖງິຄວາມສາມາດໃນການແປ ຄວາມໝາຍຕາຕະລາງ ແລະ ເສັນ້ສະແດງອ ່ນໆ. (2) ຕຄວາມ ີ ໝາຍ(Application) ໄດແ້ກ່ຄວາມສາມາດຂອງຜູຮຽນ ້ ທີ ່ ໄດເ້ຫນັແນວໂນມ້ ຂອງການປ່ ຽນແປງ ຕ່າງໆທີ ່ ເປນັ ໄປໄດໂດຍ ້ ຢດຶຖພ ້ນຖານຂ ມ້ ູນທີ ່ມມາ ີ ແລວ້. ຕວົຢ່າງ :ການເຮດັນາຍລວງໜາ້ກຽວກບັສກຶ ສາສາດຈາກຂ ມ້ ູນໃນຊ່ວງ 10 ປຜີ່ານມາ 3) ການນາ ໃຊ(Application) ້ ການນ າໃຊ ້ແມ່ນຄວາມສາມາດຂອງຜູຮຽນ ້ ທີ ່ ໄດນ້ າເອາົຄວາມຮູທ້ ີ ່ ໄດຮຽນ ້ ໄປໝູນໃຊໃນ້ ສະຖານະການຫ ເງ ່ອນໄຂ ແຕກຕ່າງກນັ ໄປ ຈາກເດມີ ໃນເວລາຮຽນຢູ ່ ໃນຫອ້ງຮຽນ. ຕວົຢ່າງ :ນກັ ຮຽນບ ລຫິ ານຫ ງັຈາກຈບົ ໄປແລວ້ເປນັ ຜູບ້ ລຫິ ານໂຮງຮຽນແລວ້ ນ າໃຊຫ້ ກັ ການບ ລຫານ ິ ຕນົ ໄດມາ ້ ໝນູ ໃຊ້ ໃນສະຖານະການຕວົຈງິຢ່າງຖກ ຕອ້ງ. 4) ການວເຄາະ ິ (Analysis) ການວເຄາະ ິ ໝາຍເຖງິຄວາມສາມາດຂອງຜູຮຽນ ້ ໃນການແນມເຫນັ ໂຄງສາ້ງເງ ່ອນໄຂ ,ຫ ກັ ການຫ ພ າວະເບ ່ອ ງຫ ງັທີ ່ ເຊ ່ອງຊອ້ນຢູ ່ .ການແນມເຫນັດັ ່ງກ່າວນັນ້ເກດີຈາກຄວາມສາມາດໃນການພຈິາລະນາ ໂດຍໃຊປ້ນັ ຍາຂອງຕນົ ເອງ . ເຊິ ່ ງເພິ ່ນໄດແ້ບ່ງອອກເປນັ 3 ປະເພດ ຄ: (1) ວເຄາະ ິ ອງົປະກອບ ແມ່ນຄວາມສາມາດໃນການບົ ່ງບອກຈຸດມຸ່ງໝາຍໃນການຂຽນບດົ ຄວາມໃດໜຶ ່ ງ ຂອງຜູຮຽນ ້ ຄນົ ໃດຄນົໜຶ ່ ງ. ຕວົຢ່ າງ :ຄວາມສາມາດແນມເຫນັຫ ກັ ການທີ ່ ໃຊໃນການຂຽນ ້ ຫວົຂ ຂ້່າວ ແລະຄວາມສາມາດໃນການອະທບາຍ ິ ສາເຫດຂອງເລ ່ອງຕ່າງໆໄດ.້ (2)ການວເຄາະ ິ ຄວາມສ າພນັ ໄດແ້ກ່ການແນມເຫນັສາຍກ່ ຽວພນັ ເຊ ່ອມໂຍງຂອງສິ ່ ງຕ່າງໆທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນ ໂດຍສາມາດສງັຮວມເປນັຫ ກັ ການໃຫຍ່ຫ ເນ ້ອໃນລວມໄດ.້ ຕວົຢ່າງ: ລດົຈກັມກັ ເກດີອຸປະຕເິຫດຫ າຍກວ່າລດົ ໃຫຍ່ຢູ ່ ເທງິທະໜນົ . (3) ການວເຄາະ ິ ອງົປະກອບລວມກນັ ໄດແ້ກ່ການຊອກຫາລກັ ສະນະລວມຂອງສິ ່ ງໄໃດສິ ່ ງໜຶ ່ ງຈາກຂ ມ້ ູນ ໜອ້ຍໆທີ ່ມຢີູ ່ . ຕວົຢ່າງ :ເປນັຫຍງັນກັ ຮຽນຈຶ ່ ງມກັຂາດຮຽນ?. 5)ການສງັເຄາະ(Synthesis) ການສງັເຄາະ ແມ່ນໝາຍເຖງິຄວາມສາມາດຂອງຄນົ ໃນການຄົນ້ ຄດິປະດດິສາ້ງສິ ່ ງໃໝ່ ໆໃຫເ້ກດີຂຶ ້ນໃນຮູບ ແບບຕ່າງໆໃນເງ ່ອນໄຂວ່າສິ ່ ງທີ ່ ເຮດັ ຂຶ ້ນຈະຕອ້ງເຮດັ ດວ້ ຍຕນົ ເອງ ໂດຍບ ່ ລອກແບບຂອງໃຜທງັສິ ້ນເຊັ ່ນ :ບດົ ຄວາມ , ເຄ ່ອງໃຊ ,້ຮູບພາບ ,ຜນົ ງານ ...ການສງັເຄາະແບ່ງອອກເປນັ ປະເພດຄ :

146 (1) ການສງັເຄາະຂ ຄ້ ວາມ. ຕວົຢ່າງ :ການແຕ່ງເລ ່ອງ ,ແຕ່ງກອນ ,ແຕ່ງປຶ ້ມສອນ ,ການອອກແບບເຮອ ນ ແລະອຶ ່ນໆ. (2)ການສງັເຄາະລກັ ສະນະຂອງການວາງແຜນ. ຕວົຢ່າງ: ໃນປີ2020 ຈະເຮດັ ໃຫຄ້ນົລາວອ່ານອອກຂຽນເປນັ ໄດ100 ້ % (3) ການສງັເຄາະແບບນາມມະເຮດັ . ຕວົຢ່າງ: ການສະຫຸ ບສິ ່ ງທີ ່ ໄດຄ້ ົນ້ພບົ ໃຫໄ້ດເ້ປນັທດິສະດໃີໝ່ທີ ່ສາມາດນາ ໄປໃຊໄ້ດ້ 6)ການປະເມນີຄ່າ(Evaluation) ການປະເມນີຄ່າໝາຍເຖງິການລງົຄວາມເຫນັ ,ຕດັສນິ ,ພຈິ າລະນາຄຸນຄ່າສິ ່ ງໃດໜຶ ່ ງວ່າ :ດຫີ ບ ່ ດ ,ີຄວນມຫີ ບ ່ ມ ີ ,ຖກ ຫ ຜ ດິ ,ເໝາະສມົ ຫ ບ ່ ເໝາະສມົ .ໂດຍມເກນ ີ ທີ ່ ກ ານດົ ຂຶ ້ນ ເພ ່ ອເປັນແນວທາງການຕດັ ສນິ ໃຈຄຸນຄ່າ .ການປະ ເມນີແຍກອອກເປນັ ສອງລກັ ສະນະຄ: (1)ການປະເມນີຄ່າດວ້ຍການໃຊເກນ ້ ພາຍໃນໄດຈາກ ້ ການເບິ ່ ງຄຸນຄ່າຂອງສິ ່ ງນັນ້ ຕວົຢ່າງ :ການປະເມນີຄ່າວ່າທາ້ວ ແດງ ເປນັ ນກັ ຮຽນດ ີແລະຮຽນເກັ ່ງທີ ່ ສຸດຫ ບ ່ ໃນໂຮງຮຽນມດັທະຍມົ ສມົ ບູນ ສາທດິຄະນະສກຶ ສາສາດມຊ ໂດຍການພຈິ າລະນາຈາກການກະເຮດັທີ ່ ສະແດງອອກທາງກລິຍິ າມາລະຍາດ ແລະຕອບ ຄ າຖາມໝ່ ູແລະຄູ- ອາຈານໃດຖກ ຕອ້ງ. (2)ການປະເມນີຄ່າດວ້ຍການໃຊເ້ກນພາຍນອກໄດຈ້າກການເບິ ່ ງຄ່ ຸນຄ່າຂອງສິ ່ ງນັນ້ ຕວົ ຢ່ າງ:ການປະເມນີ ຄ່ າ ທາ້ວ ແດງເປັນນກັ ຮຽນດີ ແລະ ເກັ ່ງທີ ່ ສຸດຫ ບ ່ ໃນໂຮງຮຽນສາທດິ ຄະນະສກຶ ສາ ສາດມຊ ໂດຍພຈິາລະນາຈາກການກະເຮດັ ເຊັ ່ນ :ຊ່ວຍເຫ ອ ເພ ່ອນອາຈານ ແລະຄະແນນສູງກວ່າໝ່ .ູ 8.1.2 ການພດັທະນາດາ້ນຈດິພໄສິ ການພດັທະນາດາ້ນຈດິວພິ ໄິສເປນັ ສ່ວນໜຶ ່ ງຂອງການສກຶ ສາອບົຮມົ ບົ ່ມນໄສິ ໃຫເ້ປນັ ຄນົດມີ ຄວາມ ີ ປະພດຶປະຕບິດັຕາມ ຄວາມມຸ່ງວງັຂອງສງັຄມົ ,ການພດັທະນາດາ້ນຈດິພໄສິ ນີ ້ສາມາດແບ່ງອອອກເປນັ 5 ຂັນ້ຕອນດັ ່ງລ່ ຸມນິ ້ : 1)ການຮບັ ຮູເ້ປັນຂັນ້ ຕອນຂອງການພດັທະນາການທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ເຊັ ່ນ: ຮບັ ຮູວ້່າຄູຕອ້ ງໃຫນ້ ກັ ຮຽນຕັ ້ງໃຈ ຮຽນ ແລວ້ເຮດັ ໃຫເ້ຮາົຮຽນເກັ ່ງ. 2)ການຕອບສະໜອງເປນັ ຂັນ້ຕອນນກັ ຮຽນຕັ ້ງໃຈຮຽນເພາະມຄີ າສັ ່ງ ແລະ ເພາະຢາກໄດລ້າງວນັ ເຊັ ່ນ: ນກັ ຮຽນ ຕັ ້ງໃຈຮຽນເພາະຄູໃສ່ ໂທດຫ ເພະຄູຈະຍອ້ງຍຊ ມົ ເຊຍີ. ການຈດຼັລະບບົຄນຸ ຄາ່ ການໃຫຄຸ້ ນຸ ຄາ່ ການຕອບສະໜອງ ການຮບຼັຮູຸ້ ການພດຼັທະນາບກຸ ຄະລິກກະພາບ

147 3)ການໃຫຄຸ້ນຄ່າເປນັ ຂັນ້ ຕອນນກັ ຮຽນຕັ ້ງໃຈຮຽນ ເລີ ່ມເຫນັຄວາມສ າຄນັ ຂອງມນັ ເຊັ ່ນ: ນກັ ຮຽນຕັ ້ງໃຈຮຽນ ແລວ້ຈະເຮດັ ໃຫເ້ຮາົປະສບົຜນົສ າເລດັທີ ່ດີແລະຄວນຈະເຮດັ . 4)ການຈດັລະບບົ ຄຸນຄ່າ ແມ່ນນກັ ຮຽນເລີ ່ມຂະຫຍາຍຜນົ ຄຸນຄ່າລກັ ສະນະເລົ ່ານັນ້ ໆ, ກາຍເປັນສ່ ວນໜຶ ່ ງຂອງ ຊວີດິຂອງພດຶຕກິ າ ປະຈາ ວນັ ເຊັ ່ນ: ນກັ ຮຽນຕັ ້ງໃຈຮຽນໃຫເ້ປນັ ລະບບົທຸກວຊິາ ແລະ ເຮດັ ເປນັ ປະຈາ . 5)ການພດັທະນາເປນັ ບຸກຄະລກິ ກະພາບ ແມ່ນກາຍເປນັ ລກັ ສະນະນໃສິ ສ່ ວນໜຶ ່ ງຂອງຕນົ ເຮາົຢູ ່ ບ່ ອນໃດກ ຈະ ເຮດັສິ ່ ງນັນ້ ບ ່ວ່າເມ ່ອໃດກຕ າມການສກຶ ສາເປນັ ສິ ່ ງທີ ່ສ າຄນັ . 8.1.3ການພດັທະນາການທາງດາ້ນທກັສະພໄສິ ການພດັທະນາການທາງດາ້ນທກັ ສະພໄສິ ເປນັ ສ່ ວນໜຶ ່ ງຂອງການຮຽນຮູໃນ້ ການກະເຮດັສິ ່ ງໃດໜຶ ່ ງທີ ່ຖກ ຕອ້ງ ໃຊຄວາມ ້ ຊ ານຊິ ານານຂອງກາມຊີ ້ນສ່ວນໃດສ່ວນໜຶ ່ ງຂອງຮ່າງກາຍເປນັຫ ກັ ໃນການກະເຮດັ . ຕວົ ຢ່ າງ:ການເຕາະບານຕອ້ ງໃຊທ້ ກັ ສະໃນການແລ່ ນການເຄ ່ ອນໄຫວຂອງຮ່າງກາຍ ແລະຕນີ ເປັນຕົນ້ . ການກະເຮດັ ດັ ່ງກ່າວຈະໄດດ້ຈະີ ຕອ້ງອາໃສການເຝກິກາ້ມຊີ ້ນສ່ວນໜຶ ່ ງທີ ່ກ່ ຽວຂອ້ງຈນົ ເກດີທີ ່ ເປນັທກັ ສະພດັທະນາການຂອງທກັ ສະ ແບ່ງອອກເປນັ 3 ຂັນ້ຕອນຄ: 1) ແອບເຮດັ ຕາມແບບ ໝາຍເຖງິຜູຮຽນ ້ ເຝກຶ ຝນົທກັ ສະການໃຊກ້ າ້ມຊີ ້ນໃນເລ ່ ອງໜຶ ່ ງໆ ໂດຍເຮດັ ໃຫໄປ້ ຕາມ ຄ າແນະນາ ເຊັ ່ນ :ແອບແກບ້ດົ ເລກຕາມແບບຄູພາແກ.້ 2)ເຮດັ ຕາມແບບຢ່ າງຄ່ ອງແຄວວອງ ້ ໄວ ເປັນຂັນ້ ຕອນທີ ່ ຜູຮຽນ ້ ເລີ ່ ມມຄີວາມຊ ານຊິ ານານສາມາດເຮດັ ຕາມ ແບບຢ່ າງຄ່ ອງແຄວ້ ວ່ ອງໄວ ເຊັ ່ນ :ແກບ້ ດົ ເລກຕາມແບບຄູພາແກສ້ າເລດັ ພາຍໃນເວລາອນັວ່ ອງໄວ ແລະຜນົ ງານກ ມຄຸ ີ ນນະພາບ. 3)ພດັທະນາແບບຫ ສ າ້ງແບບດວ້ ຍຕນົ ເອງເປັນຂັນ້ ຕອນທີ ່ ຜູເ້ກດີຄວາມຊ ານຊິ ານານສາມາດປະດດິ ແຕ່ງຕ ່ມ , ເຮດັວຽກແຕກຕ່າງໄປຈາກເດມີ ,ໃຫຜ້ ນົ ງານຄຸນນະພາບດຂີ ຶ ້ນຫ ໄວຂຶ ້ນກວ່າແຕ່ກອນ. ໃນການຈດັ ການສກຶ ສາບ ່ ວ່ າຈະເປັນເວລາໃດ ໃນລະດບັ ແລະຊັນ້ ຮຽນໃດ .ຄູສອນໃຫນ້ ກັ ຮຽນເກດີ ມສາມ ີ ພາກສ່ ວນໃນການຮຽນຮູ ້ຄ : ມຄວາມ ີ ຮູ ,້ ຮູຈ້ ກັ ຄດິ ແລະຮກັ ມກັ ວຊິ າທີ ່ ຮຽນ ສາມາດປະຕບິ ດັ ໄດໃນ້ ສ່ ວນທີ ່ ລງົມ ປະຕບິດັຈນົໄດ.້ ເຮດັວຽກຕາມແບບຄ່ອງແຄວ້ວອງໄວ ເຮດັວຽກຕາມແບບ ພດັທະນາແບບ ຫ ສາ້ງແບບດວ້ ຍຕນົ ເອງ

148 8.2 ການປະເມນີຜນົສາ ເລດັຂອງການຮຽນຮູ້ ທີ ່ກ່າວມາແລວ້ນັນ້ ໃນການຈດັການສກຶ ສາ ເພ ່ອພດັທະນາແມ່ນແນໃສ່ພດັທະນາ 3 ດາ້ນຄ: ພຸດທພິ ໄສິ , ຈດິພໄສິ ແລະທກັ ສະພໄສິ . ສະນັນ້ການປະເມນີຜນົການຈດັການສກຶ ສານັນ້ກຈ ະດ າເນນີໃຫຄ້ບົຖວ້ ນທງັ 3 ດາ້ນ ລາຍລະອຽດດັ ່ງ ຕ ່ ໄປນີ ້ . 8.2.1 ການປະເມນີຜນົທາງດາ້ນສະຕປິນັຍາພຸດທພິໄສິ . 1)ການສງັເກດເວລາສອນ: ໃນໄລຍະເວລາທີ ່ ກ າລງັສອນຄູຄວນໃຊສາຍຕາ ້ ຂອງຕນົ ເອງສງັເກດພດຶ ຕກິ າຂອງ ການຮຽນ - ການສອນ ໃຫຄວາມ ້ ສນົ ໃຈຕ ່ ບດົຮຽນຂອງນກັ ຮຽນ ,ຖາ້ສອນແລວ້ ນກັ ຮຽນສ່ ວນຫ າຍເຂົ ້າໃຈຫ ຕດຕາມ ິ ບດົ ຮຽນທນັ ,ມສີໜີ າ້ສາຍຕາສະແດງອອກ ເຖງິຄວາມເບກີ ບານແຈ່ມໃສ ,ມຄວາມ ີ ຮູສ້ ກຶ ສນົ ໃຈໃນການສອນ ,ແຕ່ ກງົກນັ ຂາ້ມຖາ້ນກັ ຮຽນບ ່ ມຄວາມ ີ ສນົ ໃຈຫ ຮ ຽນແລວ້ ບ ່ ເຂົ ້າໃຈ ,ມສີ ີໜາ້ສະແດງເຖິງຄວາມຫຍຸງ້ຍາກ ,ບ ່ ເຂົ ້າໃຈ , ສບັສນົ ,ວຸນ້ວາຍ ແລະອາດເປນັ ຄວາມຕງຶຄຽດຫ ອ າດເປນັ ສະພາບຂອງຄວາມບ ່ ເຂົ ້າໃຈຫ ບ ່ຮູສ້ງິໃດເລຍີ. 2)ການຊກັ ຖາມປະກອບການສອນ: ການສອນທີ ່ ດບີ ່ ຈ າເປັນຕອ້ງສອນດວ້ ຍການບອກ ແລະບ ່ ຈາ ເປນັ ຕອ້ງໃຊ້ ປະໂຫຍດບອກເລົ ່າສະເໝໄປີ .ໃນລະຫວ່າງການຮຽນ - ການສອນການເຮດັກດິຈະກ າຕ່າງໆຄູຄວນມການ ີ ຊກັ ຖາມໃຫ້ ນກັ ຮຽນຕອບເປນັ ໄລຍະ ,ຄ າຖາມຂອງຄຄວນ ູ ເປນັ ປະໂຫຍກບ ່ຕ ່າກວ່າ 2 ປະການຄ : (1)ເຮດັ ໃຫນ້ກັ ຮຽນຕດິຕາມບດົຮຽນ ແລະ ໃຫເ້ຂົ ້າໃຈບດົຮຽນເພາະອາດຈະໄດຮ້ບັການຊກັຖາມຈາກຄູ. (2) ຄ າຖາມຂອງຄູຈະຊ່ ວຍໃຫໄ້ດວ້່ານກັ ຮຽນໄດຕ້ ດິຕາມບດົ ຮຽນທນັຫ ບ ່ ແລະ ເຂົ ້າໃຈບດົ ຮຽນທີ ່ກ າລງັ ສອນຫ ບ ່ ເຊິ ່ ງຈະເປນັ ຜນົ ຊ່ ວຍໃຫຄູ້ສາມາດປບັ ປຸງບດົຮຽນ ,ປບັ ປຸງການສອນໃດທີ ່ ສອດຄ່ ອງກບັລະດບັຄວາມສາມາດ ຂອງຜູຮຽນ ້ . 3)ກວດກາຜນົ ງານຫ ກ ວດບດົ ເຝກິ ຫດັ ກວດກາຜນົ ງານແມ່ ນການຊກັ ຖາມການປະກອບການສອນ ,ການໃຫ້ ນກັ ຮຽນເຮດັກດິຈະກ າຫ ເຮດັ ບດົ ເຝກິ ຫດັ ອນັ ໃດອນັ ໜຶ ່ ງທີ ່ ສາມາດສົ ່ງໃຫຄູ້ກວດໄດ ້ຈາກກວດຜນົທີ ່ ນກັ ຮຽນສົ ່ງໃຫ້ ຈະຊ່ ວຍໃຫຄູ້ຮູຄວາມ ້ ສ າເລດັ ໃນການສອນລວມທງັຜນົ ການຮຽນ,ຂ ບ້ ກົ ຜ່ ອງນກັ ຮຽນເຊິ ່ ງຈະໄດມ້ ການ ີ ແກໄຂ້ ບນັຫາ ໃນເວລາສອນຂອງຕນົ ໃຫທ້ ນັ ເວລາ. 4)ການໃຊແບບ ້ ທດົສອບ: ຖວ ່າເປນັ ການປະເມນີຜນົທາງດາ້ນພຸດພໄສິ ທີ ່ ໄດເ້ອາົມາໃຊເ້ປນັ ວທິ ີ ່ການຫ ກັ ເຊິ ່ ງໄດ້ ສະເໜລາຍ ີ ລະອຽດໃນບດົທີ ່ 3 ກ່ ຽວກບັ ເຄ ່ອງມການ ວດັ ແລະປະເມນີຜນົ . 8.2.2ການປະເມນີດາ້ນຈດິພໄສິ ການປະເມນີຜນົທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ແມ່ນມເີນ ້ອໃນ ດັ ່ງນີ ້ : 1)ບນັຫາຂອງການປະເມນີທາງດາ້ນຈດິພໄສິ . 2)ແນວຄດິທີ ່ບົ ່ງບອກເຖງິພດຶຕກິ າ . 3)ຫ ກັ ການ ແລະການປະເມນີຜນົທາງຈດິພໄສິ . (1)ການປະເມນີຜນົທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ໂດຍສະເພາະແລວ້ຈະເກດີມບີນັຫາດັ ່ງລ່ ຸມນີ ້ : -ບນັຫາທາງດາ້ນການແປຄວາມໝາຍ :ການແປຄວາມໝາຍທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ມກັຈະຕອ້ງ

149 ກ່ ຽວຂອ້ງກບັສິ ່ ງທີ ່ ເປນັ ນາມມະເຮດັ ເຊັ ່ນ :ດຸໝັ ່ນ ,ສດັຊ ່ ,ປະຍດັອດົທນົ ,ການປະພດຶການກະເຮດັ ເລົ ່ານີ ້ ເຊິ ່ ງຄນົ ເຮາົອາດ ສາມາດປະຕບິດັ ໄດ.້ -ການປະຈບົປະແຈງ :ແມ່ນເວົ ້າເຖງິການເຮດັການກະເຮດັທີ ່ກງົກນັຂາ້ມກບັລະບບົແນວຄດິເຊິ ່ ງ ມນັສະແດງອອກທາງດາ້ນການກະເຮດັບາງຄນົ ເວົ ້າດຫີ ວົມ່ວນ ,ແຕ່ການກະເຮດັພດັກງົກນັຂາ້ມ ,ແຕ່ ບາງຄນົມກັ ໃຊຄ້ າ ເວົ ້າບ ່ດບີ ່ງາມ ,ແຕ່ການກະເຮດັດ.ີ -ການຕວົ ະຕນົ ເອງໂດຍທົ ່ ວໄປຄນົ ເຮາົຖາ້ເຮດັ ອນັ ໃດອນັ ໜຶ ່ ງບ ່ ດຫີ ບ ່ ສອດຄ່ ອງກບັ ຄວາມຕອ້ງການ ຂອງຕນົ ເອງແທນທີ ່ຈະໂທດຕນົ ເອງວ່າບ ່ດີແຕ່ກງົກນັຂາ້ມພດັ ໄປໂທດຄນົອ ່ນຫ ສະພາບແວດລອ້ມເຊັ ່ນ :ນກັ ຮຽນເສງັຕກົຖາ້ຖາມວ່າເປນັຫຍງັຈຶ ່ ງເສງັຕກົ ກ ຈະຕອບວ່າບ ່ມເວລາ ີ ເບິ ່ ງບດົຮຽນເພາະເຮດັ ວຽກຊ່ວຍພ ່ ແມ່ ແລະຜນົອຶ ່ນໆ.. )2(ແນວຄດິທີ ່ບົ ່ງບອກເຖງິພດຶທກິ າ . ພດຶຕກິ າ ທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ເປນັ ພດຶຕກິ າທີ ່ ຂອ້ ນຂາ້ງຄວາມໝາຍກວາ້ງຂວາງ ແລະມພາວະນາ ີ ມມະເຮດັ .ດັ ່ງນັນ້ ,ກອນ ຈະປະເມນີທາງຈດິພໄສິ ດາ້ນໃດໜຶ ່ ງຄູຈະຕອ້ງກ ານດົສິ ່ ງຕ່າງໆທີ ່ ບົ ່ງບອກເຖງິພດຶຕກິ າທີ ່ ຕອ້ງການປະເມນີໃຫກ້ ານກະ ເຮດັຊດັ ເຈນຂຶ ້ນ ເຊັ ່ນ :ຄວາມສດັຊ ່ ,ຄນົທີ ່ ສດັຊ ່ຄວນສະແດງອອກໃນພດຶຕກິ າດັ ່ງນີ ້ :ສນັຍາກບັຄູວ່າຈະບ ່ກນິ ເຂົ ້າໜມົ ໃນເວລາຮຽນ ແລວ້ປະຕບິດັຈນົໄດ.້ )3(ຫ ກັ ການ ແລະວທິ ີ ່ການປະເມນີທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ຫ ກັ ການທາງດາ້ນຈດິພໄສິ : ການປະເມນີທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ເປນັ ເລ ່ອງທີ ່ຍາກທີ ່ຈະໄດຮ້ບັຜນົ 100 %.ດັ ່ງ ນັນ້, ເຮາົຕອ້ງອງີໃສ່ຫ ກັ ການ ດັ ່ງນີ ້ : - ການປະເມນີທາງດາ້ນຈດິພໄສິ ຄວນປະເນນີຫ າຍເທ ່ອ. - ການປະເມນີຈາກພດຶຕກິ າ ເປນັການຊີ ້ບອກ. - ແຕ່ລະເທ ່ອທີ ່ ເຮດັການປະເມນີຈະຕອ້ງແນໃຈວ່າແມ່ນພດຶຕກິ າ ທີ ່ ແທຈ້ງິຂອງນກັ ຮຽນ. - ເຮາົຕອ້ງມການ ີ ບນັທກ ຜນົຂອງການດ າເນນີການຢ່າງສະໝ ່າສະເໝ.ີ (4)ວທິ ປະີ ເມນີຜນົທາງດາ້ນຈດິພໄສສາມາດ ິ ເຮດັ ໄດຫ້ າຍວທິ ີ ່ ວທິ ປະີ ເມນີຜນົທາງດາ້ນຈດິພໄສສາມາດ ິ ເຮດັ ໄດຫ້ າຍວທິ ີ ່ ເຊັ ່ນ: - ໃຊການ ້ ສງັເກດພດຶ ຕກິ າທີ ່ ບຸກຄນົ ສະແດງອອກໂດຍສະເພາະແມ່ ນພດຶ ຕກິ າປະຈ າວນັ ຕາມສະພາບ ປກົ ກະຕໃນິ ເວລາທີ ່ມການ ີ ຈດັການຮຽນ - ການສອນ - ໃຊການ ້ ສນົທະນາສ າພາດນກັ ຮຽນ - ໃຊແບບ ້ ທດົສອບວດັທາງດາ້ນຈດິພໄສິ - ໃຊມາດຕາ ້ ສ່ວນປະເມນີຄ່າໂດຍໃຊເ້ຄ ່ອງມບ ນັທກຶ ພດຶຕກິ າ 8.2.3ການປະເມນີຜນົທາງດາ້ນທກັສະພໄສິ . ການປະເມນີທາງດາ້ນທກັ ສະພໄສິ ສາມາດແບ່ງການປະເມນີ ໄດ້3 ປະເພດຄ: 1)ການປະເມນີຜນົທີ ່ ເຮດັແລວ້.

150 ທກັ ສະພໄສິ ບາງສ່ວນທີ ່ຄໄູ ດບອກ ້ ໃຫນ້ກັ ຮຽນເຮດັ ເຊັ ່ນ: ການຕດັ ເສ ້ອ, ການຈດັການສກຶ ສາ, ການເຮດັ ເຄ ່ອງ ຫດັຖະກ າ, ການລະບາຍສ, ີການປະດບັ ປະດາອຶ ່ນໆເມ ່ອນກັ ຮຽນເຮດັສ າເລດັ ແລວ້ ກ ເອາົໄປສງົໃຫຄູ້. ສາມາດປະເມນີ ເພ ່ອໃຫຄະ້ ແນນໃດໂດຍແບບປະເມນີແຕ່ຄວນຈະມລາຍລະອຽດ ີ ຊດັ ເຈນ ແລະວາງເກມການປະເມນີຜນົດັ ່ງນີ ້ : ດຫີ າຍ5 , ດ4 ີ , ປານກາງ3 , ໜອ້ຍ 2 , ໜອ້ຍທີ ່ສຸດ1. ຕວົຢ່າງ: ການປະເມນີຜນົການເຮດັ ເຕົ ້າດອກໄມດ້ວ້ຍດນິໜຽວ. ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍສຸດ 1 ການອອກແບບຮູບຊງົ 2 ການເຮດັລວດລາຍ 3 ຄວາມປານດີ 2)ການປະເມນີຜນົ ໃນເວລາທີ ່ດ າເນນີການຢູ ່ . ໃນການສະແດງອອກທາງດາ້ນທກັ ສະບາງປະການອາດຈະບ ່ ປະກດົ ເປນັ ຜນົ ງານໄດ ,້ການປະເມນີສ່ ວນນີ ້ຈະ ປະຕບິດັ ໃນເວລາທີ ່ກາ ລງັສະແດງພດຶຕກິ າ ເຊັ ່ນ :ການຮອ້ງເພງ ,ການຟອ້ ນ ,ການສະແດງລະຄອນ ແລະອຶ ່ນໆ. ຕວົຢ່າງ: ການຮອ້ງເພງ 3)ການປະເມນີຜນົຜະລດິ. ແມ່ນການປະເມນີທາງດາ້ນທກັ ສະທີ ່ຜູປະ້ ເມນີເນັນ້ໜກັ ການປະເມນີໃນທຸກຂັນ້ຕອນຂອງການປະຕບິດັ ງານ ຕັ ້ງແຕ່ເລີ ່ມຕົນ້ຈນົສ າເລດັຜນົ ຕວົຢ່າງ: ການປະເມນີດອກກຸລາບທຽມ (1) ການກະກຽມ ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍສຸດ 1 ການກຽມອຸປະກອນ 2 ການເລອ ກອຸປະກອນ ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍທີ ່ສຸດ 1 ສຽງ 2 ສ ານຽງພາສາ 3 ຈງັຫວະ 4 ທ່າທາງ

151 (2) ການດ າເນນີການ (3)ຜນົຜະລດິ ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍສຸດ 1 ຄວາມຈບົ ງາມ 2 ການອອກແບບ (4) ສ່ວນຂອງຈດິພໄິສ ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍທີ ່ສຸດ 2 ຄວາມຮບັພຊິອບຕ ່ວຽກງານ ລ າດບັ ລາຍການປະເມນີຜນົ ດຫີ າຍ ດີ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍທີ ່ສຸດ 1 ເຮດັຕາມຂັນ້ຕອນຢ່າງຖກ ຕອ້ງ 2 ຄວາມລະອຽດໃນການເຮດັ

152 ບດົທີ9 ເຄ ່ອງມສ າລບັການວດັຜນົການສກຶສາ ໃນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນສ າລບັການວດັ ແລະປະເມນີຜນົ ເນັນ້ສ່ວນຫ າຍແລວ້ ໄດນ້າ ໃຊເ້ຄ ່ອງມປະ ເພດຕ່າງໆ ເຊັ ່ນ : ແບບທດົສອບ ,ແບບສງັເກດ ,ແບບສ າພາດ ,ແບບສອບຖາມການໃຫປ້ ະຕບິດັຈງິ ,ການຈດັອນັດບັຄຸນນະພາບ ,ສງັຄມົ ມຕິ ,ິການສກຶ ສາຫ າຍກລ ະນີແລະການສາ້ງຄວາມຈນິຕະນາການ ແລະມລາຍ ີ ລະອຽດດັ ່ງລ່ ຸມນີ ້ : 9.1 ແບບທດົສອບ(Test) ແບບທດົສອບແມ່ນຊຸດຂອງຄ າຖາມທີ ່ ສາ້ງຂຶ ້ນ ເພ ່ອກະຕຸນ້ ໃຫຜູ້ຕອບ ້ ສະແດງພດຶຕກິ າໂຕຕອບ ້ ອອກມາເພ ່ອໃຫສ້ງັ ເກດໄດ. ້ການຕອບນັນ້ ຈະຢູ ່ ໃນຮູບແບບຂຽນຕອບ, ຕອບປາກເປົ ່ າ, ການປະຕບິດັທີ ່ ສາມາດສງັເກດໄດຫ້ ວ ດັ ຜນົ ໃຫ້ ເປນັ ປະລມິ ານໄດ.້ ແບບທດົ ສອບແບ່ງອອກເປັນຫ າຍປະເພດ ແຕ່ ຈະເວົ ້າບາງປະເພດທີ ່ ສ າຄນັ ຄ: ແບບທດົ ສອບອດັ ຕະໄນ ແລະ ແບບປາລະໄນ. 9.1.1 ແບບທດົສອບແບບອດັຕະໄນ ເປນັ ແບບຄ າຖາມທີ ່ຄູກາ ນດົຄ າຖາມແລວ້ໃຫຜູ້ຕ້ ອບຂຽນຄ າຕອບຍາວໆໂດຍໃຫນ້ກັ ຮຽນສາມາດສະແດງຄວາມ ຄດິຄວາມຄດິເຫນັໄດຢ້່າງເຕມັ ທີ ່ . 1)ຫ ກັ ການສາ້ງຂ ສ້ ອບອດັຕະໄນແລະຫ ກັ ການໃຫຄ້ ະແນນ (1)ແບບຈດັຄວາມໄວ, ແບບວດັຄວາມສາມາດສູງ )ແບ່ງຕາມຄວາມໄວ( (2) ແບບປາກເປົ ່ າ ,ແບບການຂຽນ( ແບ່ງຕາມລກັ ສະນະການຕອບ) (3)ແບ່ງແບບຈດຸ ປະສງົການໃຊ ,້ແບບຍ່ອຍ ,ແບບລວມ. 2)ຫ ກັ ການສາ້ງຂ ສ້ ອບແບບອດັຕະໄນ (1)ຂຽນຄ າອະທບິາຍໃຫຊ້ດັ ເຈນກຽ່ວກບັການຕອບຄ າຖາມ ,ເວລາທີ ່ ໃຊແ້ລະຄະແນນເຕມັໃນແຕ່ລະຂ ້. (2)ຄວນໃຊຄ້ າຖາມໃນສິ ່ ງທີ ່ຂ ສ້ ອບສາມາດວດັ ໄດທ້ ີ ່ດທີ ີ ່ສຸດເຊັ ່ນການບນັລະຍາຍ ,ການສະແດງຄວາມຄດິ ເຫນັແລະວຈິານຕ່າງໆ ,ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ຄ າຖາມທີ ່ ເປນັ ຈ ່ຈາ . (3)ຄວນຄ ານງຶເຖິ ່ ງຄ າຖາມທີ ່ ເປນັ ຈດຸ ປະສງົທີ ່ວາງໄວໃ້ນຕາຕະລາງວເິຄາະຫ ກັ ສູດໂດຍເລອ ກເອາົຈດຸ ສະເພາະຈດຸ ທີ ່ສ າຄນັທີ ່ສຸດ. (4)ພະຍາຍາມສາ້ງຂ ສ້ ອບໃຫເ້ໝາະກບັ ເວລາທີ ່ ໃຊໃ້ນການສອບ. (5)ຄວນໃຫນ້ກັ ຮຽນເລອ ກຕອບເປນັ ບ່າງຂ ້ເຊັ ່ນມີ5 ຂ ້ ,ຕອບພຽງແຕ່ 4 ຂ ໊ເພາະອຽດຈະມກີ ານໄດປ້ ຽບ ເສຍປຽບເພາະຂ ສ້ ອບຈະມຄີວາມຍາກງ່າຍບ ່ ເທາົກນັຈະເຮດັໃຫຄ້ ະແນນທີ ່ໄດນ້ ັນ້ປຽບທຽບກບັບ ່ ໄດ.້ 3)ຫ ກັ ການກວດກາໃຫຄ້ ະແນນ ຂ ສ້ ອບອດັ ຕາໄນເປນັ ຂ ສ້ ອບທີ ່ ບ ່ມຄີ າຕອບທີ ່ ແນ່ນອນພຽງຄ າດຽ່ວເທົ ່ານັນ້, ແຕ່ ຍງັຂຶ ້ນກບັອງົປະກອບອຶ ່ນໆ ອກີຫ າຍປະການເຊັ ່ນ: ຄວາມສາມາດໃນການໃຊພ້າສາ, ການສະເໜຄີວາມຄດິຢ່າງມເີຫດຜນົ , ການນາ ຂ ມ້ ູນອາ້ງອງີທງັນີ ້

153 ກ ຂຶ ້ນກບັ ລກັ ສະນະຂອງຄ າຖາມໃນການກວດຢ່ າງແນ່ ນອນແລະຕາຍຕວົ ແຕ່ ຢ່ າງໃດກ ຕາມຜູກ້ ວດຕອ້ງປະຕບິດັ ຕາມ ຫ ກັ ການດັ ່ງຕ ່ ໄປນີ ້ . (1)ສາ້ງຂະໜານຕອບໃຫສ້ມົ ບູນແລະກາ ນດົຄະແນນແຕ່ລະຄ າຕອບ. (2)ຄວນໃຫຄ້ ະແນນຄ າຕອບທີ ່ ເປນັການລວບລວມຄວາມຄດິ , ລກັ ສະນະການຂຽນໃຫຊ້ດັ ເຈນການ ອະທບິາຍຖກ ຕອ້ງຂອງແຕ່ລະຕອນ. (3)ຄວນກວດສອບຂອງຜູສ້ ອບເທ ່ອລະຂ ພ້ ອ້ມກນັທຸກຄນົແລວ້ຈຶ ່ ງກວດຂ ຕ້ ່ ໄປ. (4)ຄວນປະເມນີຜນົຂອງຄ າຕອບທີ ່ນກັ ຮຽນຕອບບ ່ຄວນເອາົຄວາມຮູສ້ກຶ ດາ້ນອ ່ນໄປປະປນົ ເຊັ ່ນ: ຮກັ ຜູ້ ນັນ້ ,ຊງັຜູນ້ ີ ້ . (5)ຖາ້ເປນັໄປໄດຄ້ວນມຜີູກ້ ວດຢ່າງໜອ້ຍ 2 ຄນົຂຶ ້ນໄປໃນການກວດຂ ສ້ ອບດຽວກນັ . 4)ຕວົຢ່າງຂ ສ້ ອບອດັຕະໄນ 1) ການວດັຜນົແລະການປະເມນີຜນົການສກຶ ສາແຕກຕ່າງກນັແນວໃດ? 2)ທ່ານມຄີວາມເຫນັແນວໃດກບັຄ າເວົ ້າທີ ່ວ່າການໃຊຂ້ ສ້ ອບປາລະໄນເຮດັໃຫນ້ກັ ຮຽນບ ່ຮູຈ້ກັຄດິ. 3)ຄວາມເປນັ ເຮດັແລະຄວາມອະເຮດັຕ່າງກນັແນວໃດ? 5)ຈດຸ ດແີລະຈດຸ ອ່ອນຂອງຂ ສ້ ອບອດັຕາໄນ (1)ຈດຸ ດີ -ສາມາດວດັຂະບວນການຄດິແລະຄວາມສາມາດໃນການຂຽນ. -ສາມາດວດັຄວາມຄດິສາ້ງສນັແລະຄວາມສາມາດໃນການວດັປະເມນີຄ່າໄດດ້.ີ - ສາມາດວດັທກັ ສະນະຄະຕແິລະຄວາມຄດິຄວາມເຫນັຕ່າງໆໄດດ້.ີ - ມຄີວາມສະດວກໃນການອອກຂ ສ້ ອບ. -ຜູຕ້ ອບມອີດິສະລະໃນການຕອບແລະສະແດງຄ າຄດິຄ າເຫນັໄດຢ້່າງເຕມັ ທີ ່ . (2)ຈດຸ ອ່ອນ -ການໃຫຄ້ ະແນນບ ່ ແນ່ນອນຄະແນນຂຶ ້ນກບັຜູກ້ ວດເຊັ ່ນ :ອາລມົ ,ທດັສະຄະຕແິລະຕວົໜງັສ. -ຂາດຄວາມທຽງຕງົດາ້ນເນ ້ອໃນເພາະອອກຂ ສ້ ອບໄດໜ້ ອ້ຍຂ ຈ້ ຶ ່ ງບ ່ຄວບຄຸມທຸກເນ ້ອໃນທີ ່ຮຽນມາ. - ກວດໃຫຄ້ ະແນນຍາກແລະເສຍເວລາຫ າຍ. 9.1.2 ຂ ສ້ອບແບບປາລະໄນ ຂ ສ້ ອບແບບປາລະໄນປະກອບດວ້ ຍ 2 ພາກສ່ ວນຄ: ຄ າຖາມແລະຄ າຕອບ. ຄ າຖາມຂອງຂ ສ້ ອບປະລະໄນແຕ່ ລະຂ ຈ້ ະເຈາະຈງົສະເພາະຈດຸ ໜອ້ຍຂອງເນ ້ອໃນຂອງບດົຮຽນ .ສະນັນ້ຈຶ ່ ງມຄີ າຖາມຫ າຍຂ ສ້່ວນຄ າຕອບນັນ້ຜູຕ້ ອບຕອ້ງ ໃຊເ້ວລາໃນການຄດິແລວ້ ຂຽນຄ າຕອບເປນັ ປະ ໂຫຍກສັນ້ ໆຫ ຂ ດີ ເຄ ່ອງໝາຍໃສ່ ຄ າຕອບທີ ່ ຕອ້ງການເລອ ກ .ດັ ່ງນັນ້ ,ຜູ້ ຕອບຕອ້ງປະຕບິດັດັ ່ງນີ ້ : ຕອ້ງອ່ານຂ ສ້ ອບແຕ່ລະຂ ທ້ ງັຄ າຖາມແລະຄ າຕອບທີ ່ສມົ ບູນ. 1) ເລອ ກຄ າຕອບທີ ່ຖກ ທີ ່ສຸດຈາກຕວົ ເລອ ກທີ ່ຂຽນກາ ນດົມາແລວ້. 2) ຕອບຄ າຖາມຈາກແບບທດົສອບຫ າຍຂ ້.

154 ແບບທດົສອບປາລະໄນແບ່ງອອກເປນັ 5 ແບບຄ: (1) ແບບຕອບສັນ້ໆ. (2) ແບບຕ ່ມຄ າ. (3) ແບບຈບັຄູ. (4) ແບບຖກ - ຜດິ . (5) ແບບເລອ ກຕອບ. ຂ ສ້ ອບແບບຕອບສັນ້ໆ ຂ ສ້ ອບປະກອບດວ້ ຍຄ າຖາມທີ ່ ສມົ ບູນແລວ້ໃຫຜູ້ຕ້ ອບສະແດງຄວາມສາມາດດວ້ ຍການແກໄ້ຂຫາຫາການຂຽນຄ າ ຕອບເປນັ ຄ າດຽວຫ ປ ະໂຫຍກສັນ້ໆ. 1) ຫ ກັ ການສາ້ງ ຕັ ້ງບນັຫາເປນັ ຮູບຄ າຖາມທີ ່ຕອ້ງການຄ າຕອບສັນ້ໆເຊັ ່ນ: - ປະເທດລາວມຈີກັ ແຂວງ? - ແຂວງທີ ່ມເີນ ້ອທີ ່ ໃຫຍ່ທີ ່ສຸດຂອງລາວແມ່ນແຂວງໃດ?. - ຕອ້ງເປນັ ຄ າຖາມທີ ່ມຄີ າຕອບຕາຍຕວົແນ່ນອນ. 2)ຈດຸ ດີ (1)ສາ້ງງ່າຍ, ສະດວກແລະສາ້ງໄດໄ້ວ. (2) ສາມາດຂຽນຄ າຖາມໄດຫ້ າຍຂ ້. (3) ຂຽນຄ າຕອບງ່າຍກວ່າຂ ສ້ ອບອດັຕະໄນ. (4) ເໝາະສ າລບັວດັພດຶຕກິ າ ດາ້ນຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ ເຊັ ່ນຖາມກຽ່ວກບັຄ າສບັກດົ ເກນ, ນຍິາມ. 3)ຈດຸ ອ່ອນ (1) ບາງຄັ ້ງອາດເກດີບນັຫາໃນການໃຫຄ້ ະແນນເຊັ ່ນ: ຜູຕ້ ອບໃຊພ້າສາຜດິພາດ. (2) ບ ່ສາມາດວດັພດຶຕກິ າ ການວເິຄາະ, ການສງັເຄາະແລະການປະເມນີຄ່າ. (3) ຍາກທີ ່ຈະຂຽນຄ າຕອບໃຫໄ້ດພ້ ຽງຄ າຕອບດຽວ. 4) ຕວົຢ່າງ (1) ນາຍກົ ລດັຖະມນົຕຂີອງລາວຄນົປະຈບຸ ນັມຊີ ່ແລະນາມສະກຸນວ່າແນວໃດ? (2) ເລ ່ອງສນິໄຊແມ່ນບດົປະພນັຂອງຜູໃ້ດ?

155 ຂ ສ້ ອບແບບຕ ່ມຄ າ. ຄ າຖາມທີ ່ຈະໃຊໃ້ນຮູບແບບປະໂຫຍກໃດໜຶ ່ ງໄວແ້ລວ້ຈງົຫວ່າງໄວທ້ າງກາງຫ ສ ຸດທາ້ຍຂອງປະໂຫຍກເພ ່ອໄວໃ້ຫຕ້ ່ມ ແລະໃຫໄ້ດປ້ ະໂຫຍກທີ ່ສມົ ບູນ ,ການຈງົຫວ່າງໄວໃ້ຫຕ້ ່ມໃສ່ນັນ້ສາມາດຈົ ່ງໄດຫ້ າຍຫວ່າງ. 1)ຫ ກັ ການສາ້ງ ພະຍາຍາມຂຽນປະໂຫຍກໃຫຊ້ດັ ເຈນເພ ່ອບ ່ ໃຫຜູ້ຕ້ ອບເສຍເວລາໃນການຕຄີວາມໝາຍເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ: ີຜູທ້ ີ ່ຈະເຂົ ້າຮຽນມະຫາວທິ ະຍາໄລ............................................................................ ແບບດ: ີຜູທ້ ຈີະເຂົ ້າຮຽນມະຫາວທິ ະຍາໄລຕອ້ງຈບົ ................................................................... ບ ່ຄວນຈົ ່ງຫວ່າງຫ າຍເກນີໄປຈນົບ ່ສາມາດຮໄູ້ດວ້່າຕອ້ງການຫຍງັເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ: ........................ ີ ຊອກໄດໂ້ດຍເອາົ.............................ຫານໃຫ.................................. ້ ແບບດ: ີຄວມໄວຊອກໄດໂ້ດຍເອາົ ...........................ຫານໃຫ........................... ້ ຄ າທີ ່ ຈະເອາົມາຕ ່ມນັນ້ ຕອ້ງເປນັ ຄ າທີ ່ສ າຄນັ ເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ: 1492 ີ ໂກລນົບສັພບົ ..................................................................... ແບບດ: ີໂກລນັບສັພບົອາເມລກິ າໃນປ............................................................. ີ ການຈົ ່ງວ່າງໄວຄ້ວນຈົ ່ງໄວທ້ າ້ຍປະໂຫຍກດກີວ່າການຈົ ່ງໄວທ້ າງກາງຫ ຕ ົນ້ປະໂຫຍກເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ: .......................................................... ີ ຄສ ນັຍາລກັທາງເຄມຂີອງນ ້າ ແບບດ: ີສນັຍາລກັທາງເຄມຂີອງນ ້າຄ........................................................... ບ ່ຄວນກ່າຍເອາົ ປະໂຫຍກໃດໜຶ ່ ງໃນບດົ ຮຽນຄວນເອາົມາຂຽນຄ າອອກມາເພາະຈະເຮດັໃຫນ້ ກັ ຮຽນຕອບດວ້ ຍການເລົ ່າບດົ ຮຽນຄວນ ສາ້ງຄ າຖາມເພ ່ ອໃຫໄ້ດຄ້ າຕອບທີ ່ ສັນ້ ທີ ່ ສຸດຄວນສາ້ງຄ າຖາມເພ ່ ອໃຫໄ້ດຄ້ າຕອບພຽງຄ າຕອບດຽວຈົ ່ງຫວ່າງເພ ່ ອໃຫ້ ຂຽນຄ າຕອບໃຫພ້ ຽງພ ແລະຄວນຈົ ່ງຫວ່າງໃຫເ້ທົ ່າກນັແລະຄະແນນແຕ່ລະຫວ່າງຄວນໃຫເ້ທົ ່າກນັ . 2)ຈດຸ ດ.ີ (1) ສາ້ງງາຍສະດວກແລະສາ້ງໄດໄ້ວ. (2) ໂອກາດທີ ່ຕອບຖກ ໂດຍການເດາົມໜີ ອ້ຍ. (3) ສາມາດສາ້ງຄ າຖາມໃນເລ ່ອງໜຶ ່ ງໄດຫ້ າຍຂ ້. 3)ຈດຸ ອ່ອນ. ວດັໄດແ້ຕ່ ພດຶ ຕກິ າດາ້ນຄວາມຮູຄ້ ວາມຈ ່ຈ າຖາ້ວ່າຕອງ້ການໃຫຕ້ ່ມມຫີ າຍຫວ່າງກ ບ ່ ຂຽນຄ າຖາມປະເພດນີ ້ ເພາະຈະເປນັການແນະຄ າຕອບເຊັ ່ນ: ທຸງຊາດລາວມ.......... ີ ..................ສຄີ 1 ສ...................2 ີ ສ...........................3 ີ ສ....................... ີ ຖາ້ຂຽນປະໂຫຍກບ ່ດຈີະເປນັ ຄ າຖາມແບບປາລະໄນເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ: ີສະບູເປນັ ............................................................................................................... ແບບດ: ີສະບູເປນັທາດປະສມົ ລະຫວ່າງ.................ກບັ .................................................................. 4) ຕວົຢ່າງ ສາຂາຂອງແມ່ນ ້າຂອງທີ ່ຍາວທີ ່ສຸດຄນ ້າ........................................................................................ ພູທີ ່ ສູງທີ ່ ສຸດໃນປະເທດລາວມີຊ ່ ວ່ າ ........................................................................... ນາຍກົ ລດັຖະມນົຕປີະເທດລາວຄນົປະຈບຸ ນັມຊີ ່ແລະນາມສະກຸນວ່າ..................................................

156 ຂ ສ້ ອບແບບຈບັຄ່ ູ ຂ ສ້ ອບປະກອບດວ້ຍພາກຄ າຖາມ ແລະ ພາກຄ າຕອບໂດຍຜູຕ້ ອບຈະຕອ້ງຊອກຫາຄ່ ູລະຫວ່າງຄ າຖາມ ແລະ ຄ າຕອບທີ ່ກາ ນດົໄວນ້ ັນ້ ໃຫກ້ງົກນັ ຫ ພວົພນັກນັຢ່າງມເີຫດຜນົ ເຊັ ່ນ: ຄ າອະທບິາຍ : ຈົ ່ງຈບັຄ່ ູຄາສບັລ່ ຸມນີທ້ ີ ່ ເໝາະສມົ ຄ າໜຶ ່ ງສາມາດຈບັຄ່ ູກບັຄ າອ ່ນໄດຫ້ າຍກວ່າ ໜຶ ່ ງຄ າ ຫ ບ ່ໄດຈ້ກັຄ າ 1.......... ເຂມັ ປາກເຊ 2.......... ຊາ້ງ ໂຕ 3.......... ປຶ ້ມ ເຫ ັມ້ 4.......... ລດົ ດາງ 5.......... ແຫ ຜນ ຫ ງັ ຫວົ 1)ຫ ກັ ການສາ້ງ (1) ຄວນຂຽນຄ າອະທບິາຍໃຫຜູ້ຕ້ ອບປະຕບິດັຢ່າງຊດັ ເຈນ. (2) ຈາ ນວນຂ ້ໃນພາກຄ າຕອບຄວນໃຫມ້ ຫີ າຍກວ່າຈາ ນວນຂ ້ໃນຄ າຖາມ. (3) ຄ າຖາມທີ ່ຢູ ່ ໃນພາກສ່ວນຄ າຖາມ ແລະ ຄ າຕອບຊະນດິດຽ່ວກນັ . (4) ຄ າທີ ່ ເວົ ້າທີ ່ຄ່ ູກນັຄວນຢູ ່ ສະຫ ບັກນັ ຫ ອາດຈດັລຽນລ າດບັຕວົອກັ ສອນ, ເວລາ ຫ ຈາກໜອ້ຍຫາຫ າຍ (5) ພະຍາຍາມໃຫພ້າກຄ າຖາມ ແລະ ຄ າຕອບໃຫດ້່ ຸນດ່ ຽງກນັ (6) ຈາ ນວນຂ ຍ້່ອຍໃນພາກຄ າຖາມຄວນຢູ ່ ໃນລະຫວ່າງ 5 – 8 ຂ ້ເຊັ ່ນ: - ພາກຄ າຖາມມີ5 ຂ ພ້າກຄ າຕອບມີ8 – 10 ຂ ້. - ພາກຄ າຖາມມີ7 ຂ ພ້າກຄ າຕອບຄວນມີ10 – 12 ຂ ້. - ທງັພາກຄ າຖາມແລະພາກຄ າຕອບຄວນຢູ ່ ໃນໜາ້ດຽວກນັ . 2)ຈດຸ ດີ (1) ສາ້ງງ່າຍ ແລະ ປະຍດັ ເວລາ (2) ສາມາດຖາມໄດຫ້ າຍຂ ້ໃນເວລາຈາ ກດັ . (3) ເໝາະສມົ ສ າລບັວດັຄວາມຈາ . (4) ກວດໃຫຄ້ ະແນນໄວແລະສາມາດໃຊຄ້ອມພວີເຕກີວດໄດ.້ (5) ສາມາດພດັທະນາເປນັ ຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຕອບໄດ.້ 3)ຈດຸ ອ່ອນ (1) ສາ້ງຂ ສ້ ອບທີ ່ມກີ ານພວົພນັກນັຍາກ. (2) ວດັພດິຕກິ າ ຂັນ້ສູງໄດໜ້ ອ້ຍ. (3) ຂ ສ້ ອບຂ ທ້ ີ ່ຢູ ່ ຕອນທາ້ຍໂອກາດຕອບຖກ ໄດງ້່າຍ.

157 ຂ ສ້ ອບແບບຖກ ຫ ຜ ດິ ເປນັ ຂ ສ້ ອບທີ ່ ໃຫພ້ ຈິາລະນາວ່າຄ າຖາມທີ ່ຖາມໄປນັນ້ຖກ ຫ ຜ ດິຕາມເນ ້ອໃນຂອງບດົຮຽນເຊັ ່ນ :ຜູ້ ທີ ່ຕອບຕອ້ງຂຽນຄ າວ່າຖກ ຫ ຜ ດິ ,ແມ່ນຫ ບ ່ ແມ່ນ ,ເຫນັດຫີ ບ ່ ເຫນັດ.ີ 1)ຫ ກັ ການສາ້ງ (1)ຂຽນຂ ສ້ ອບໃຫເ້ປນັ ປະໂຫຍກບອກເລົ ່າແລະບ ່ຄວນຖາມຍາກເກນີໄປ. (2) ຄວນໃຊພ້າສາງ່າຍເຊັ ່ນ: ແບບບ ່ດ :ີຖກ ຫ ຜ ດິທຸກຄນົມຄີວາມເທົ ່າທຽມກນັ ແບບດີ:ຖກ ຫ ຜ ດິລດັຖະທ າມະນນູ ຂອງສປປລາວລະບໄຸ ວວ້່າທຸກຄນົມສີດິເທົ ່າທຽມກນັ . (3) ຫ ກີ ເວັນ້ການໃຊຄ້ າສບັບາງປະເພດທີ ່ ເປນັການແນະນາ ຄ າຕອບເຊັ ່ນ: ທງັໝດົ , ສະເໜ, ີບ ່ມເີລຍີ, ທຸກໆ ...ເພາະ ຄ າສບັ ປະເພດນີ ້ຈະເຮດັໃຫປ້ ະໂຫຍກຜດິຫ າຍກວ່າຖ ກ ,ສ່ ວນຄ າວ່າອາດຈະ ,ບາງຢ່ າງບາງຄັ ້ງອາດຈະເຮດັໃຫ້ ປະໂຫຍກນັນ້ຖກ ຫ າຍກວ່າຜດິ . (4) ພະຍາຍາມໃຊຄ້ າເວົ ້າທີ ່ສະແດງເຖງິປະລມິ ານຫ າຍກວ່າຄ າເວົ ້າທີ ່ສະແດງເຖງິຄຸນນະພາບ. ການໃຊຄ້ າ ວ່າ :ຫ າຍ ,ໜອ້ຍ ,ດ ,ີຊົ ່ວເປນັ ສງິທີ ່ຕດັສນິໃຈຍາກ. (5) ບ ່ຄວນໃຊຄ້ າສບັທີ ່ມລີກັ ສະນະຄ າສັ ່ງ (6) ບ ່ຄວນໃຊຄ້ າປະຕເິສດຊອ້ນກນັ . (7) ຖາ້ອອກຂ ສ້ ອບຖກ ຜດິທງັໝດົຄວນສ້ ່າງຄ າຖາມໃຫຫ້ າຍຂ ້ເຊັ ່ນ: 50, 100 ຫ 200 ຂ ແ້ລະຄວນ ວາງຂ ຖ້ ກ ຜດິສະຫ ບັກນັຢ່າງບ ່ມລີະບບົ . (8) ຄວນກາ ນດົຄະແນນໄວໃ້ນຄ າອະທບິາຍໃຫແ້ນນອນເຊັ ່ນ: ຂ ລ້ ະ1 ຄະແນນແລະບ ່ຄວນຫກັ ຄະແນນຫ ໃ ຫຄ້ ະແນນຕດິລບົ ໃນຂ ທ້ ີ ່ ເຮດັຜດິ . 2) ຈດຸ ດີ (1) ກວດງ່າຍ, ໄວ, ຍຸດຕເິຮດັແລະເປນັ ປະລະໄນ. (2) ສາມາດວດັຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ ໄດ.້ (3) ສາມາດວດັ ເນ ້ອໃນບດົ ໄດຫ້ າຍກ່ວາຂ ສ້ ອບແບບອຶ ່ນໆ. (4) ສາມາດພດັທະນາເປນັ ຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຕອບໄດ.້ (5) ອອກຂ ສ້ ອບໄດງ້າຍໄດຈ້າ ນວນຫ າຍຂ ້. 3)ຈດຸ ອ່ອນ (1) ນກັ ຮຽນໄດຄ້ ະແນນຈາກການເດາົສູງ. (2) ບ ່ສາມາດຮໄູ້ດວ້່ານກັ ຮຽນເຮດັຜດິນັນ້ຍອ້ນສາເຫດໃດ.? (3) ມຄີວາມເຊ ່ອໝັນ້ຕ ່າດັ ່ງນັນ້ຄວນອອກຂ ສ້ ອບ 50 ຂ ຂ້ ຶ ້ນໄປ. (4) ສາມາດວດັສະເພາະພດຶຕກິ າ ຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ . (5) ສົ ່ງເສມີ ການຮຽນບ ່ດສີ າລບັນກັ ຮຽນ.

158 ຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຕອບ ຂ ສ້ ອບປະກອບດວ້ຍຄ າຖາມທີ ່ ເປນັ ປະໂຫຍກທີ ່ສມົ ບູນເພ ່ອວດັຄວາມຮູຄ້ ວາມສາມາດກບັຕວົ ເລອ ກນບັແຕ່ 3 ຕວົ ຂຶ ້ນໄປ .ໃນຕວົ ເລອ ກນັນ້ຈະມທີ ງັຄ າຕອບຖກ ແລະຄ າຕອບຜດິທີ ່ ເປນັ ຕວົລວງມາໃຫນ້ກັ ຮຽນພຈິາລະນາ 1)ຫ ກັ ການສາ້ງ. ຄ າຖາມຄວນເປນັ ປະໂຫຍກທີ ່ ສມົ ບູນແລວ້ໃຊເ້ຄ ່ອງໝາຍ(?)ເພ ່ອຊ່ ວຍໃຫມ້ ຄີວາມຊດັ ເຈນແລະເຂົ ້າໃຈງ່າຍ ຂຶ ້ນເຊັ ່ນ: ແບບຂ ່ບ້ ່ດ.ີ ຄ າຖາມ: ໂລກປິ ່ ນອອ້ມຕວົມນັ ເອງ ກ. ເຮດັໃຫເ້ກດີມລີະດູຂ. ໃຊເ້ວລາ 24 ຊົ ່ວໂມງ ຄ. ເຮດັໃຫເ້ກດີມນີ ້າຂຶ ້ນ, ນ ້າລງົ ງ. ເຮດັໃຫມ້ ກີ າງເວນັ , ກາງຄນ ແບບຂ ດ້ ີ ຄ າຖາມ :ໂລກປິ ່ ນອອ້ມຕວົມນັ ເອງເຮດັໃຫມ້ ປີະກດົການຫຍງັ? ກ. ເຮດັໃຫເ້ກດີມລີະດູຂ. ໃຊເ້ວລາ 24 ຊົ ່ວໂມງ ຄ. ເຮດັໃຫເ້ກດີມນີ ້າຂຶ ້ນ, ນ ້າລງົ ງ. ເຮດັໃຫມ້ ກີ າງເວນັ , ກາງຄນ (1) ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ປະໂຫຍກປະຕເິສດ (2) ຄວນໃຊຄ້ າຖາມສັນ້ແລະໄດໃ້ຈຄວາມ (3) ຖາມໃນສິ ່ ງທີ ່ ເປນັ ປະ ໂຫຍກເພາະຈະເຮດັໃຫນ້ກັ ຮຽນໄດຮ້ ຽນຮູສ້ ິ ່ ງທີ ່ດີ (4) ຖາມໃນສິ ່ ງທີ ່ຫາຂ ຍຸ້ດຕໄິດໃ້ນບດົ ຮຽນເພ ່ ອໃຫນ້ ກັ ຮຽນໃຊຄ້ ວາມຄດິ , ບ ່ ຄວນຖາມໃນສິ ່ ງທີ ່ ເປນັ ຄວາມເຊ ່ອ. (5) ຄວນຖາມພດຶຕກິ າທີ ່ ເປນັ ຄວາມຄດິແລະຫ ກີ ເວັນ້ການຖາມຄວາມຈາ ຈາກບດົຮຽນໃຊພ້ າສາທີ ່ ເ ໝາະສມົ ກບັນກັ ຮຽນ. (6) ໃຊຄ້ າຖາມຍວົະຊກັ ຊວນໃຫນ້ກັ ຮຽນຄດິ , ບາງຄັ ້ງຕັ ້ງຄ າຖາມເປນັ ຮູບພາບ, ສນັຍາລກັ ສະຖານະ ການເພ ່ອໃຫນ້ກັ ຮຽນຢາກເຮດັ . (7)ຕວົ ເລອ ກຄວນມຄີວາມຍາວໃກຄ້ ຽງກນັຖາ້ມຄີວາມຍາວແລວ້ບ ່ ໃຫມ້ ຄີ າຖາມສັນ້ປະປນົ ຢູ ່ ນາ ຫ ຈ າກໜອ້ຍຫາຫ າຍ. (8) ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ການຂຽນຕວົໜງັສແ ລະຄວາມໝາຍຄກ ນັ . (9) ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ການຂຽນຄ າຖາມທີ ່ບ ່ມທີ າງອອກ. (10) ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ການຂຽນຄ າຖາມແນະນາ ຄ າຕອບ. (11) ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ການຂຽນຄ າຖາມທີ ່ນກັ ຮຽນຈ ່ ໄດກ້ ບັປາກ. (12) ຄວນກະຈາຍຕວົ ເລອ ກທີ ່ ເປນັ ຂ ຖ້ ກ ຢູ ່ ໃນຕ າແໜ່ງທີ ່ຕ່າງກນັແຕ່ລະຕວົຄວນມໂີອກາດເປນັ ຂ ຖ້ ກ້ ເທົ ່າໆກນັ .

159 2)ຈດຸ ດີ (1) ວດັພດຶຕກິ າ ໄດຫ້ າຍດາ້ນ. (2) ກວດກາໃຫຄ້ ະແນນງ່າຍຖກ ຕອ້ງໄວແລະເປນັ ປະລະໄນ. (3) ສາມາດຄວບຄຸມຄວາມຍາກງ່າຍຂອງຂ ສ້ ອບໄດ.້ (4) ສາມາດວນິດິໄສໄດວ້່ານກັ ຮຽນເຮດັຜດິນັນ້ມາຈາກສາເຫດອນັໃດ. (5)ມຄີວາມເຊ ່ອໜັນ້ສູງເພາະວ່າຂ ສ້ ອບຫ າຍຂ ແ້ລະໂອກາດການເດາົມໜີ ອ້ຍ. 3)ຈດຸ ອ່ອນ (1)ສາ້ງຂ ສ້ ອບໃຫດ້ ໂີດຍໃຫຕ້ວົລວງທີ ່ມປີະສດິທພິ າບໄດຍ້າກແລະໃຊເ້ວລາໃນການສາ້ງຫ າຍ. (2)ບ ່ ເໝາະໃນການວດັຄວາມຄດິສາ້ງສນັແລະທກັ ສະດາ້ນການຂຽນ. (3)ສີ ້ນເປອ ງຄ່າໃຊຈ້່າຍໃນການສາ້ງຂ ສ້ ອບ. 4)ຮູບແບບຂອງຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຕອບ. ຮູບແບບຂອງຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຕອບທີ ່ນນິມົໃຊມ້ ີ3 ປະເພດຄ: (1) ປະເພດຄ າຖາມດ່ ຽວ. ເປນັ ຂ ສ້ ອບເລອ ກຕອບທີ ່ ແຕ່ລະຂ ຈ້ ະຖາມໃນເລ ່ອງໃດເລ ່ອງໜ ່ ງສະເພາະແລະສມົ ບູນໃນຕວົ ໂດຍບ ່ກ່ ຽວຂອ້ງ ກບັຂ ອ້ ຶ ່ນໆໝາຍຄວາມວ່າແຕ່ລະຂ ້ເປນັ ອດິສະຫ ະຈາກກນັ . (2)ປະເພດຕວົ ເລອ ກຄງົທີ ່ . ໃນແຕ່ລະຕອນມຕີວົ ເລອ ກຢູ ່ ຊຸດໜຶ ່ ງເພ ່ອໃຫນ້ກັ ຮຽນພຈິາລະນາຕວົ ເລອ ກເລົ ່ານັນ້ແລວ້ ຕອບຄ າຖາມທີ ່ກ ານດົ ມາໃຫ.້ (3)ປະເພດສະຖານະການ. ຄ າຖາມຊະນດິນີ ້ປະກອບດວ້ຍບດົຄວາມ, ຮູບພາບຫ ບ ດົ ເລ ່ອງໜຶ ່ ງມາໃຫນ້ ກັ ຮຽນອ່ານແລວ້ ຕັ ້ງຄ າຖາມຫ າຍຂ ້ ຫ າຍດາ້ນທີ ່ກຽ່ວຂອ້ງກບັ ເລ ່ອງນັນ້. ຄ າຖາມຊະນດິນີມ້ ຄີຸນຄ່າທີ ່ ຈະວດັ ຜນົ ສ າເລດັ ຂອງການສກຶ ສາໄດເ້ປັນຢ່ າງດແີລະ ສາມາດວດັສະຖານະພາບທາງສະໜອງໄດງ້່າຍກວ່າຂ ສ້ ອບປະເພດອຶ ່ນໆ. ຂ ສ້ ອບແບບປາລະໄນແມ່ນຂ ສ້ ອບທີ ່ມຄີ າຕອບຕາຍຕວົ , ແນ່ນອນຈະມຄີ າຕອບຖກ ພຽງແຕ່ ຄ າຕອບດຽວເທົ ່ານັນ້. ດັ ່ງນັນ້, ການກວດຄະແນນຈຶ ່ ງງ່າຍແຕ່ ແນວໃດກ ຕາມຜູກ້ ວດກ ານດົຄະແນນໄວເ້ປນັ ຢ່ າງດເີຊັ ່ນດຽວກບັແບບອດັຕາໄນ, ການກວດສອບແບບປະລະໄນມວີທິ ກີ ານແຕກຕ່າງກນັຕາມຊະນດິຂອງຂ ສ້ ອບເຊັ ່ນ: ຄ າຕອບຜດິ , ຖກ , ຈບັຄ່ ູ, ຕ ່ມຄ າ ຕອບ, ຕອບສັນ້ໆໂດຍປະຕບິດັດັ ່ງນີ ້ : (1)ຂຽນຄ າຕອບທີ ່ຖກ ຕອ້ງທີ ່ສຸດໄວລ້່ວງໜາ້ໂດຍພຈິາລະນາໃຫລ້ ະອຽດ. (2)ກາ ນດົມາດຕະຖານໃນການໃຫຄ້ ະແນນວ່າຈະໃຫຂ້ ລ້ ະຈກັຄະແນນປກົ ກະຕແິລວ້ຕາມຂ ສ້ ອບ ປາລະໄນມກັ ຈະໃຫຂ້ ລ້ ະ 1 ຄະແນນຖາ້ແມ່ນຂ ສ້ ອບແບບຕ ່ມຄ າຫ ຕ ອບສັນ້ ຄວນກ ານດົ ໃຫຄ້ ກັ ກວ່າຖາ້ນກັ ຮຽນຂຽນ ຄ າຕອບຜດິດ່ ຽງໄປເລກັ ໜອ້ຍຈະໃຫຄ້ ະແນນແນວໃດ? (3)ຖາ້ແມ່ນຂ ສ້ ອບແບບເລອ ກຄ າຕອບຄູຂຽນຄ າຕອບໃສ່ເຈຍ້ທີ ່ມຂີະໜາດດຽວກນັກບັໃນເຈຍ້ຄ າ

160 ຕອບຂອງນກັ ຮຽນ ,ຈາກນັນ້ ແລວ້ ຄູຜູກ້ ວດຈະຮູຄ້ າຕອບທີ ່ ຖ ກນັນ້ ໄປຕດິ ໃສ່ ບດົ ຕອບຂອງນກັ ຮຽນຖາ້ບ ່ ຖ ກຈະຮູ້ ສະແດງວ່າຄ າຕອບຜດິການກວດວທິ ີ ່ນີ ້ຈະໄວແລະງ່າຍເຖງິວທິ ກີ ານກວດສອບປາລະໄນທີ ່ ງ່າຍກ ຕາມຄູບ ່ ຄວນໃຫຜູ້ອ້ ່ນ ກວດຊ່ວຍດແີທຄູ້ຜູກ້ ວດຄວນກວດສອງຄັ ້ງເພ ່ອບ ່ ໃຫກ້ ານນບັຄະແນນຜດິພາດ. 9.2ແບບສງັເກດ(Observation) ການສງັເກດເປນັ ເຄ ່ອງມສ າລບັການເກບັກ າຂ ມ້ ູນທີ ່ ຕອ້ງອາໄສປະສາດສ າພດັຫ າຍຢ່ າງໂດຍສະປະສາດສ າພດັ ທາງຕາແລະຫູເປນັ ສ າຄນັຂອງການສງັເກດໃຊໄ້ດດ້ສີ າລບັການສກຶ ສາຄຸນລກັ ສະນະແລະພດຶຕກິ າ ຂອງບຸກຄນົ . ການສງັເກດແບບວທິ ກີ ານໜຶ ່ ງສ າລບັການເກບັຂ ມ້ ູນໃນລກັ ສະນະທີ ່ ເປນັ ເຫດການສະຖານະການຫ ປ ະກດົການຕ່າງໆ ການສງັເກດນີ ້ ເໝາະສ າລບັການສກຶ ສາພດຶຕກິ າ ທີ ່ບ ່ສາມາດແທກໄດໂ້ດຍວທິ ີ ່ການອ ່ນ. 9.2.1ການສງັເກດທີ ່ ໃຊໃ້ນການເກບັກາ ຂ ມ້ ນູ ການສງັເກດທີ ່ ໃຊໃ້ນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນແບ່ງອອກເປນັ 2 ປະເພດຄ: 1)ການສງັເກດແບບມສີ່ວນຮ່ວມ. ແມ່ນການສງັເກດທີ ່ຜູສ້ງັເກດເຂົ ້າໄປມສີ່ວນຮ່ວມເປນັ ສ່ວນໜຶ ່ ງຂອງກ່ ຸມເຊັ ່ນ: ການສງັເກດພດຶຕກິ າການຮຽນການສອນໃນຂະນະທີ ່ຄູກາ ລງັສອນຢູ ່ . 2)ການສງັເກດແບບບ ່ມສີ່ວນຮ່ວມ. ແມ່ນການສງັເກດໂດຍຜູສ້ ງັເກດບ ່ໄດເ້ຂົ ້າໄປມສີ່ ວນຮ່ ວມໃນເຫດການໝາຍຄວາມວ່າຜູທ້ ີ ່ ສງັເກດຢູ ່ ຂາ້ງນອກຂອງ ເຫດການເຊັ ່ນ: ການສງັເກດພດຶຕກິ າ ຂອງນກັ ຮຽນກາ ລງັຫ ິ ້ນຢູ ່ ເດີ ່ນໂຮງຮຽນ. ດັ ່ງນັນ້ ,ແບບສງັເກດເປນັ ເຄ ່ອງມຊ ະນດິໜຶ ່ ງທີ ່ສາ້ງຂຶ ້ນເພ ່ອບນັທກຶ ຜນົການສງັເກດແບບກວດສອບລາຍການ. 9.2.2ການບນັທກຶ ເຫດການໃນການສງັເກດ. ການບນັທກຶ ເຫດການໃນການສງັເກດກ ແມ່ນວທິ ກີ ານເກບັກ າຂ ມ້ ູນຊະນດິໜຶ ່ ງທີ ່ ໄດຜ້ ນົ ເຊິ ່ ງຜູສ້ງັເກດຕອ້ງໄດ້ ຂຽນບນັທກຶ ເຫດການຕ່າງໆທີ ່ທ່ານໄດເ້ຫນັ , ໄດຍ້ນິໃນເວລາສງັເກດຢູ ່ ໃນຫອ້ງຮຽນ. ການສງັເກດຕອ້ງມຈີດຸ ເລງັສະເພາະໃນບນັຫາໃດບນັຫາໜຶ ່ ງຕອ້ງການສງັເກດເຊິ ່ ງມນັພວົພນັກບັຫວົຂ ຫ້ ບ ນັຫາ ທີ ່ທ່ານຕອ້ງການຢາກຮູໃ້ນເວລາສງັເກດທ່ານອາດຂຽນຕວົຫຍ ຕ້ ່ກບັຄ າສບັໃດໜຶ ່ ງທີ ່ທ່ານເຄຍີໃຊເ້ພ ່ອຮບັປະກນັຄວາມ ວ່ອງໄວໃນການບນັທກຶ . ຕວົຢ່າງ )ຄູ- ນກັ ຮຽນ( ແລະອຶ ່ນໆ.........ການບນັທກຶ ເຫດການໃນການສງັເກດສາມາດນ າໃຊ້ ໂຄງຮ່າງຫ ຕ າຕະລາງຂາ້ງລ່ ຸມນີ ້ : ຢາກສງັເກດໄດດ້ຕີອ້ງ 1)ມຄີວາມຕັ ້ງໃຈ 2) ປະສານສ າພດັດີ 3)ການຮບັຮູ້

161 ຕວົຢ່າງ : ແບບການບນັທກຶ ເຫດການໃນການສງັເກດ ຊ ່ຜູສ້ງັເກດ.............................................................................................................. ຊ ່ຜູຖ້ ກ ສງັເກດ...........................ຫອ້ງຮຽນ................................ໂຮງຮຽນ............................ ວນັ /ເດອ ນ/ປຂີອງການສງັເກດ....................................................................................... ບນັທກຶ ພດຶ ຕກິ າຕ່າງໆຂອງຄູແລະນກັ ຮຽນທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນ ໃນເວລາສອນ ສະຫຸ ບຜນົທີ ່ ໄດຈ້າກການສງັເກດ -ໃນເວລາສງັເກດທ່ານຕອ້ງບນັທກຶ ທຸກໆເຫດການທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນຢູ ່ ໃນຫອ້ງຮຽນຊິ ່ ງມນັມກັ ພວົພນັກບັບນັຫາຫ ຫວົ ຂ ທ້ ີ ່ທ່ານຈະລງົໃສ່ ໃນຫອ້ງນີ ້ໃຫຄ້ ບົຖວ້ ນວ່າຄູໄດ້ ເຮດັຫຍງັແລະນກັ ຮຽນໄດເ້ຮດັຫຍງັໃນຊົ ່ວໂມງນັນ້. -ຫ ງັຈາກທ່ານໄດບ້ ນັ ທກຶ ເຫດການທີ ່ ເກດີ ຂຶ ້ນໄດແ້ ລວ້ ທ່ານຄວນສະຫຸ ບເຫດການຕ່າງໆໂດຍຈດັ ເປນັ ໝວດໝ່ ູ ຂອງຂ ມ້ ູນເພ ່ ອສະດວກໃນການຕລີ າຄ່າຫ ວ ເິຄາະຂ ມ້ ູນ ໃນບາດກ້ ່າວຕ ່ ໄປ. 9.2.3 ແບບກວດຕາມລາຍການ(Check list) ແບບກວດຕາມລາຍການແມ່ນເຄ ່ ອງມເ ກບັກ າຂ ມ້ ູນປະເພດທີ ່ ໃຊເ້ພ ່ ອການກວດສອບເບິ ່ ງພດຶ ຕກິ າຫ ເ ຫດການ ຕ່າງໆທີ ່ ໄດກ້ າ ນດົ ໄວຢູ້ ່ ໃນລາຍການທີ ່ຕອ້ງການຢາກຮູວ້່າມຫີ ບ ່ມີ,ແມ່ນຫ ບ ່ ແມ່ນ ,ເກດີຂຶ ້ນຫ ວ ່າບ ່ ເກດີຂຶ ້ນ. ຕວົຢ່າງ :ການກວດເບິ ່ ງການແຕມ້ ຮູບ ລ/ດ ເນ ້ອໃນ ມ ີ ບ ່ມີ 1 2 3 4 ຮ່າງຮູບກອ້ນ ໃຊວ້ດັສະດຸແຕມ້ ທີ ່ ເໝາະສມົ ການໃສ່ສເີໝອ ນຈງິ ..................................... 9.2.4 ຫກ ັການໃນການສງັເກດ 1)ໃນການສງັເກດຕອ້ງກ ານດົຈດຸ ປະສງົທີ ່ ຈະສງັເກດໄວໃ້ຫແ້ນ່ນອນໂດຍອາດຈະເຮດັ ເປນັ ລາຍການພດຶຕກິ າທີ ່ ສງັເກດໄວລ້່ວງໜາ້ຊດັ ເຈນ,ພອ້ມທງັກາ ນດົວ່າຈະບນັທກຶການສງັເກດແນວໃດ? 2)ການສງັເກດຕອ້ງມພີ ້ນຖານຄວາມຮູກ້ ຽ່ວກບັ ເລ ່ອງທີ ່ຈະສງັເກດ. 3)ການສງັເກດຕອ້ງນຍິາມສິ ່ ງທີ ່ຈະສງັເກດໃຫຈ້ ະແຈງ້ວ່າໝາຍເຖງິຫຍງັມຂີອບເຂດຂະໜາດໃດ. 4)ການສງັເກດຕອ້ງໃດຂ້ ມ້ ູນທາງປະລມິ ານເພ ່ອນາ ໄປວເິຄາະຜນົ ໄດແ້ລະຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຄີວາມຄດິບ ່ອະຄະຕ.ິ 5) ການສງັເກດຜູສ້ງັເກດຕອ້ງໄດຮ້ບັການເຝກິ ຜນົ ໃນເລ ່ອງທີ ່ຈະສງັເກດໄປຢ່າງດ.ີ 6) ການສງັເກດຕອ້ງສງັເກດຢ່າງລະອຽດຖີ ່ຖວ້ ນແລະເຂົ ້າໃຈພດຶຕກິ າ ຢ່າງເລກິ ເຊິ ່ ງ. 7) ການສງັເກດຕອ້ງມກີ ານບນັທກຶໂດຍທນັທ.ີ

162 8) ໃຊເ້ຄ ່ອງມປ ະກອບການສງັເກດທີ ່ ເໝາະສມົ ເຊັ ່ນ :ແບບກວດສອບລາຍການຫ ຕ າຕະລາງທີ ່ ບນັທກຶ ທີ ່ ອອກ ແບບສະເພາະແລະອຶ ່ນໆ. 9.2.5 ລກັສະນະຂອງຜູສ້ງັເກດ 1) ຕອ້ງມຄີວາມຕັ ້ງໃຈ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຈີດຸ ປະສງົທີ ່ ແນ່ນອນແລະມຈີດິໃຈຈດົຈ ່ໃນເລ ່ອງທີ ່ຈະສງັເກດ. 2) ຕອ້ງມປີະສາດສ າພດັທີ ່ດ :ີຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຄີວາມພອ້ມທີ ່ຈະຮບັຮໄູ້ດໄ້ວປະສາດສ າພດັ ໃນທີ ່ ນີ ້ໄດແ້ກ່ຕາແລະ ຫ.ູ 3) ຕອ້ງມກີ ານຮບັ ຮໄູ້ດດ້ :ີຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຄີວາມພອ້ ມທີ ່ ຈະຮບັ ຮູແ້ລະສາມາດແປຄວາມໝາຍສິ ່ ງທີ ່ ຮບັ ຮູນ້ ັນ້ ຖກ ຕອ້ງ. 9.2.6 ການສງັເກດຂຶ ້ນກບັຫ າຍອງົປະກອບ ການສງັເກດຂຶ ້ນກບັອງົປະກອບຕ່າງໆເຊັ ່ນ: 1) ອາລມົ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມອີາລມົ ໝັນ້ຄງົແລະມຈີດິໃຈທ່ ຸນທຽ່ງ. 2) ແຮງຈງູໃຈ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຄີວາມຮູສ້ ກຶ ຢາກສງັເກດໃນສງິທີ ່ ສງັເກດຢ່ າງເຕມັໃຈແລະມຄີວາມຮູສ້ ກຶ ເຫນັ ຄຸນຄ່າໃນສິ ່ ງທີ ່ຈະສງັເກດ. 3) ຄວາມກຽດຊງັ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງບ ່ມຄີວາມກຽດຊງັຕ ່ກບັຜູທ້ ີ ່ຖກ ສງັເກດຄ : ຕອ້ງເຮດັຈດິໃຈໃຫຍຸ້ດຕເິຮດັບ ່ ໃຊ້ ຄວາມຮູສ້ກຶ ສ່ວນຕວົ ເຂົ ້າໄປກ່ ຽວຂອ້ງ ,ຕອ້ງສງັເກດແລະບນັທກຶ ຄວາມເປນັ ຈງິຕາມພດຶຕກິ າ ທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນ. 4) ປນັ ຍາ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມຄີວາມຮູໃ້ນເລ ່ອງທີ ່ ຈະສງັເກດເປນັ ຢ່ າງດແີລະສາມາດແປຄວາມໝາຍພດຶຕກິ າທີ ່ ຈະ ສງັເກດໄປຢ່າງຖກ ຕອ້ງ. 5) ສະພາບທາງຮ່າງກາຍ :ຜູສ້ງັເກດຕອ້ງມສີຸຂະພາບປກົ ກະຕດິ ເີຊັ ່ນ :ບ ່ ເຈບັປ່ ວຍ ,ບ ່ ອດຶຫວີ ,ບ ່ງວງນອນແລະ ອາລມົ ດ.ີ 9.2.7 ຈດຸ ດແີລະຈດຸ ອ່ອນຂອງການສງັເກດ 1) ຈດຸ ດີ ການສງັເກດທາງກງົເຮດັໃຫໄ້ດຂ້ ມ້ ູນທີ ່ຖກ ຕອ້ງແລະເປນັ ຈິ ່ ງໄດຫ້ າຍເພາະເປນັ ການເກບັກ າຂ ມ້ ູນເບ ້ອງຕນົ ໃນ ສະຖານະການຈງິການສງັເກດຊ່ວຍໃຫໄ້ດຂ້ ມ້ ູນທີ ່ຜູຖ້ ກ ສງັເກດບ ່ ເຕມັໃຈເລົ ່າອອກມາດວ້ຍຄ າເວົ ້າເນ ່ອງຈາກວ່າບ ່ ແນ່ ໃຈ ໃນຄວາມເປນັ ຈງິຫ ຢ າ້ນວ່າບອກແລວ້ ຈະເປນັໄພຕ ່ ຕນົ ເອງ .ການສງັເກດໃນກ ລະນທີ ີ ່ ບ ່ ສາມາດໃຊວ້ທິ ີ ່ ເກບັກ າປະເພດ ອ ່ນ. 2) ຈດຸ ອ່ອນ (1) ການສງັເກດບ ່ສາມາດເກບັກາ ຂ ມ້ ູນໄດທ້ ຸກແງ່ມູມເພາະວ່າຜູທ້ ີ ່ສງັເກດກາ ນດົສິ ່ ງທີ ່ສງັເກດສະເພາະບາງ ເລ ່ອງ. (2)ການສງັເກດຖາ້ຜູສ້ງັເກດບ ່ມຄີວາມຮູໃ້ນເລ ່ອງທີ ່ ຈະສງັເກດແລະຂາດການເຝກິ ຜນົ ຂ ມ້ ູນທີ ່ໄດອ້າດຈະມີ ການຄາດເຄ ່ອນ. (3)ການສງັເກດອາດເກດີຄວາມຄາດເຄ ່ອນໄດເ້ນ ່ອງຈາກຜູສ້ງັເກດມຄີວາມຄດິອະຄະຕ.ິ (4) ການສງັເກດຕອ້ງອາໄສການບນັທກຶທີ ່ວ່ອງໄວແລະຖກ ຕອ້ງ ,ຖາ້ການບນັທກຶ ບ ່ດກີຈ ະມຄີວາມຄາດເຄ ່ອນ.

163 (5)ການສງັເກດເຮດັໄດພ້ ຽງແຕ່ ພດຶຕກິ າພາຍນອກສ່ ວນພດຶຕກິ າພາຍໃນເຊັ ່ນ :ຄວາມຮູສ້ ກຶ ,ຄວາມນກຶ ຄດິບ ່ ອາດສງັເກດໄດ.້ (6)ໃນຄະນະທີ ່ດ າເນນີການສງັເກດມບີາງພດຶຕກິ າ ຕອ້ງການຢາກຮູອ້າດບ ່ ເກດີຂຶ ້ນ. (7) ໃນກລ ະນທີ ີ ່ຜູຖ້ ກ ສງັເກດຮູລ້ວງໜາ້ຈະເຮດັໃຫມ້ ກີ ານປະຕບິດັ ງານແຕ່ກຕ່າງຈາກສະຖານະການປກົ ກະຕິ ເຊິ ່ ງຈະເຮດັໃຫຂ້ ມ້ ູນບ ່ຖກ ກບັຄວາມເປນັ ຈງິ. 9.3 ແບບສາ ພາດ ແບບສ າພາດແມ່ນເຄ ່ ອງມທ ີ ່ ໃຊໃ້ນການເກບັກ າຂ ມ້ ູນມລີກັ ສະນະຄກ ນັກບັຖາມປາກຕ ່ ປາກຕອ້ງອາໄສການແລກ ປຽນສນົທະນາທາງດາ້ນພາສາ ,ແບບສ າພາດໃຊສ້ າລບັການເກບັກ າຂ ມ້ ູນກ່ ຽວກບັຄວາມຮູສ້ ກຶ ,ຄວາມສນົໃຈ ,ຄວາມ ຄດິ ເຫນັ ແລະທດັ ສະນະຄະຕໃິນເລ ່ ອງຕ່າງໆທີ ່ ເປັນຂ ມ້ ູນທາງດາ້ນອາລມົ ຈດິບາງຄັ ້ງກ ເປັນຂ ມ້ ູນທາງດາ້ນຄວາມຮູສ້ ກຶ ແລະຄວາມຄດິຕ່າງໆ. 9.3.1 ປະເພດຂອງແບບສາ ພາດ ການສ າພາດແບ່ງອອກເປນັ 2 ປະເພດຄ: 1)ການສ າພາດແບບມໂີຄງສາ້ງ ເປັນແບບສ າພາດທີ ່ໄດກ້ ານດົ ຄ າຖາມໄວລ້່ ວງໜາ້ແລະການສ າພາດຈະດ າເນນີໄປຕາມໂຄງສາ້ງຂອງແບບ ສ າພາດທີ ່ໄດກ້ າ ນດົ ໄວ.້ 2)ການສ າພາດແບບບ ່ມໂີຄງສາ້ງ ແມ່ນແບບສ າພາດທີ ່ ຜູສ້ າພາດຊກັ ຊວນໃຫຜູ້ຖ້ ກ ສ າພາດໄດສ້ ນົທະນາກນັ ໄປເລ ້ອຍໆໂດຍຜູສ້ າພາດເອງບ ່ໄດ້ ກາ ນດົຄ າຖາມແລະໂຄງສາ້ງຂອງຄ າຖາມໄວຢ້່າງລະອຽດເປນັ ພຽງການກ ານດົຂອບເຂດແລະແນວທາງແບບລວມໆຂອງ ເລ ່ອງນັນ້. ເຕກັ ນກິ ດັ ່ງກ່າວເປັນເຕກັ ນກິທີ ່ ໃຊຫ້ າຍທີ ່ ສຸດໃນການສກຶ ສາກ່ ຽວກບັ ພດຶ ຕກິ າການດ າລງົຊວີດິ , ແບບແຜນທາງ ວດັທະນາເຮດັຫ ຄ ວາມຮູສ້ ກຶ ນກຶ ຄດິຂອງກ່ ຸມຄນົ . ຄ າຖາມທີ ່ ໃຊກ້ ານສ າພາດປະເພດນີ ້ສ່ ວນຫ າຍມກັ ໃຊຄ້ າຖາມແບບ ປາຍເປດີ . 9.3.2 ສ່ວນປະກອບຂອງແບບສາ ພາດ ແບບສ າພາດປະກອບດວ້ຍ 3 ພາກສ່ວນຄ: 1)ຂ ມ້ ູນກ່ ຽວກບັຊ ່ແລະທີ ່ຢູຂອງຜູໃ້ຫຂ້ ມ້ ູນ .ໃນກ ລະນຢີາກຮກັ ສາຊ ່ຂອງຜູໃ້ຫຂ້ ມ້ ູນໄວເ້ປນັ ຄວາມລບັຕອ້ງໃສ່ ລະຫດັ . 2)ຂ ມ້ ູນສ່ວນຕວົຂອງຜູຖ້ ກ ສ າພາດເຊັ ່ນ :ເພດ ,ອາຍຸ ,ອາຊບີ ,ລາຍໄດ ,້ເຊ ້ອຊາດແລະຂ ມ້ ູນອ ່ນທີ ່ກ່ ຽວຂອ້ງເຊິ ່ ງ ຜູເ້ກບັກາ ຂ ມ້ ູນຕອ້ງການນາ ມາໃຊໃ້ນການບນັລະຍາຍເຖງິຄວາມເປນັ ມາຂອງຜູໃ້ຫຂ້ ມ້ ູນຫ ສ ກຶ ສາກ່ ຽວກບັຕວົປ່ ຽນບາງ ຕວົ . 3)ຂ ມ້ ູນກ່ ຽວກບັ ເນ ້ອໃນທີ ່ຈະສ າພາດທີ ່ ເປນັ ຄ າຖາມກ່ ຽວພນັກບັຫວົຂ ຫ້ ບ ນັຫາການຄົນ້ຄວາ້. 9.3.3 ຄາ ຖາມທີ ່ ໃຊໃ້ນການສາ ພາດ. ຄ າຖາມທີ ່ ໃຊໃ້ນການສ າພາດປະກອບມີ2 ປະເພດ.

164 1)ຄ າຖາມທີ ່ມຄີ າຕອບໃຫເ້ລອ ກຢ່າງຊດັ ເຈນ ຕວົຢ່າງ :ສ າພາດນກັ ຮຽນດວ້ຍຄ າຖາມທີ ່ວ່າ: ນອ້ງມກັຮຽນວຊິາຄະນດິສາດຍອ້ນຫຍງັ? )(ເປນັ ວຊິາບ ່ ໄດເ້ລົ ່າ )(ເປນັ ວຊິາທີ ່ທາ້ທາຍຄວາມສາມາດທາງການຄດິ )(ເປນັ ວຊິາທີ ່ ໃຊປ້ ະຈາ ວນັ )(ເປນັ ວຊິາທີ ່ສາມາດນາ ໃຊໃ້ນຄອມພວີເຕໄີດສ້ ະດວກ 2)ຄ າຖາມທີ ່ມລີກັ ສະນະມາດຕາສ່ວນ ຕວົຢ່າງ :ນອ້ງມວີຊິາຄວາມຮູທ້ າງດາ້ນວຊິາຄະນດິສາດຂອງຊັນ້ມ 5 ຫ າຍປານໃດ? )(ຫ າຍທີ ່ສຸດ )( ຫ າຍ )(ປານກາງ )( ໜອ້ຍ 9.3.4 ຂ ແ້ນະນາ ບາງຢ່າງກອນການສາ ພາດ 1)ການຕັ ້ງຄ າຖາມຕອ້ງຊອດຄ່ອງກບັຈດຸ ປະສງົຂອງການຄົນ້ຄວາ້. 2)ປະເພດຂອງຄ າຖາມທີ ່ ເລອ ກໃຊຕ້ອ້ງເໝາະສມົ ກບັລກັ ສະນະຂອງຂ ມ້ ູນທີ ່ຄວນຈະໄດຈ້າກການ ສ າພາດ. 3)ຄ າຖາມທີ ່ ໃຊຕ້ອ້ງບອກຄວາມໝາຍໃຫຊ້ດັ ເຈນເຊັ ່ນ :ໃນການສ າພາດກ່ ຽວກບັພດຶຕກິ າ ການສອນຂອງ ຄູໃນໂຮງຮຽນມດັທະຍມົ . (1)ຄ າຖາມທີ ່ບອກຄວາມໝາຍບ ່ຊດັ ເຈນຄ : ປກົ ກະຕແິລວ້ອາຈານສອນນກັ ຮຽນແນວໃດ? (2)ຄ າຖາມທີ ່ ໃຊບ້ອກຄວາມໝາຍໃດຊດັ ເຈນຄ : ເທກັ ນກິການສອນທີ ່ອາຈານໃຊເ້ປນັ ປະຈາ ຄວ ທິ ີ ່ ສອນແບບໃດ? 4)ຄ າຖາມທີ ່ບ ່ຄວນໃຊເ້ປນັ ຄ າຖາມແບບແນະນາ ຄ າຕອບເຊັ ່ນ :ການສ າພາດກ່ ຽວກບັການສອນຂອງຄູ (1) ຄ າຖາມທີ ່ ແນະນາ ຄ າຕອບ :ອາຈານໄດວ້າງແຜນການສອນແຕ່ເລີ ່ມຕົນ້ ໄດດ້ຕີະຫ ອດມາແມ່ນບ ່ ? (2)ຄ າຖາມທີ ່ບ ່ ແນະນາ ຄ າຕອບ :ວທິ ີ ່ສອນທີ ່ຈະໄດນ້ບັຜນົດອີາຈານໄດວ້່າງແຜ່ ນການສອນໄວຄ້ ແນວໃດ? 5)ຄ າຖາມທີ ່ ໃຊບ້ ່ ຄວນເປນັ ຄ າຖາມແຍກຫ ເ ປນັ ຄ າຖາມທີ ່ ຜູຖ້ ກ ສ າພາດບ ່ ສາມາດຕອບໄດ .້ຄວນລະມດັລະວງັ ໃນການໃຊຄ້ າຖາມທີ ່ອາດຈະເຮດັໃຫຜູ້ຕ້ ອບເກດີການໜາ້ອາຍຫ ໃ ຫຂ້ ມ້ ູນບ ່ ຈງິເຊັ ່ນ :ການຖາມໃນເລ ່ອງມາສອນໜງັສ ຊາ້ ,ເລ ່ອງຂາດສອນ ....ການສາ້ງຄ າຖາມໃນການສ າພາດຄວນຄ ານງຶເຖງິເວລາທີ ່ຕອ້ງການໃນການສ າພາດເພ ່ອບ ່ ຢາກໃຫ້ ຜູຖ້ ກ ສ າພາດເກດີຄວາມເບ ່ອໜ່າຍ. 9.3.5 ການທດົລອງເຄ ່ອງມໃ ນການສາ ພາດ ຫ ງັຈາກຜູຄ້ ົນ້ ຄວາ້ສາ້ງແບບສ າພາດຂຶ ້ນມາແລວ້ ກອນຈະນ າໄປໃຊກ້ ຄວນຈະມກີ ານທດົ ລອງກອນໂດຍນ າເອາົ ແບບສ າພາດດັ ່ງກາ້ວໄປໃຊໃ້ນແບບສ າພາດກບັບຸກຄນົທີ ່ ລກັ ສະນະຄາ້ຍຄກ ນັກບັກ່ ຸມຕວົ ຢ່ າງທີ ່ ເປັນເປົ ້ າໝາຍໃນການ ສ າພາດຈງິເພ ່ອຈະຮູວ້່າເຄ ່ອງມຂ ອງການສ າພາດນັນ້ມຈີດຸ ດແີລະຈດຸ ອ່ອນແນວໃດແລວ້ ນ າມາປບັ ປຸງໃຫມ້ ຄີຸນນະພາບດີ ທີ ່ສຸດ.

165 9.3.6 ການເຝກິຊອ້ມຜູສ້າ ພາດ. ໃນກລ ະນນີກັ ຄົນ້ຄວາ້ບ ່ສາມາດເກບັກາ ຂ ມ້ ູນໄດດ້ວ້ຍຕນົ ເອງຫ ຕ ອ້ງການໃຫຜູ້ອ້ ່ນມາຊ່ ວຍໃນການເກບັກ າຂ ມ້ ູນ ຫ ໃ ນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນມຄີວາມຕອ້ງການໃຊຜູ້ສ້ າພາດຫ າຍຄນົຄວນຈດັໃຫມ້ ກີ ານເຝກິ ຊອ້ມຮ່ ວມກນັ ເພ ່ອໃຫມ້ ຄີວາມ ເຂົ ້າໃຈແລະດ າເນນີການສ າພາດເປນັ ເອກະພາບກນັ . 9.3.7 ຂັນ້ຕອນໃນການສາ ພາດ 1)ກອນການສ າພາດຄວນມກີ ານກະກຽມດັ ່ງນີ ້ : (1)ເລ ່ອກປະຊາກອນແລະກ່ ຸມຕວົຢ່າງທີ ່ຕອ້ງການສກຶ ສາ. (2)ມກີ ານນດັໝາຍລວງໜາ້ເລ ່ອງວນັ ,ເວລາ ,ສະຖານທີ ່ . 2)ໃນວນັການສ າພາດຄວນມກີ ານປະຕບິດັ ໃນວນັການສ າພາດຄວນມກີ ານປະຕບິດັດັ ່ງນີ ້ : (1)ຜູສ້ າພາດຄວນແຕ່ງກ່າຍໃຫເ້ໝາະສມົ ໂດຍຄ າໜຶ ່ ງເຖິ ່ ງສະຖານທີ ່ ແລະບຸກຄນົທີ ່ ໃຫສ້ າພາດ. (2)ກະກຽມເອກະສານເຄ ່ອງໃຊຕ້່າງທີ ່ຈາ ເປນັ . (3)ຄວນໄປເຖິ ່ ງສະຖານທີ ່ນດັໝາຍທນັ ເວລາ. (4)ໃນການເລີ ່ມຕົນ້ການສ າພາດ ,ຄວາມສ າຄນັຂອງຂ ມ້ ູນທີ ່ ໄດຈ້າກການສ າພາດແລະການຮກັ ສາຄວາມ ລບັຂອງຂ ມ້ ູນ. (5)ໃນກລ ະນທີ ີ ່ຜູສ້ າພາດຕອ້ງການໃຊເ້ທບເພ ່ອບນັທກຶການສ າພາດຄວນຈະຂ ອະນຸຍາດນາ ຜູຖ້ ກ ສ າພາດ ກອນ ,ຖາ້ບ ່ ໄດຮ້ບັການອະນຸຍາດກບ ່ຄວນໃຊ.້ (6)ໃນລະຫວ່າງການສ າພາດຜູສ້ າພາດບ ່ຄວນຖຕ ນົ ເອງວ່າຍງິໃຫຍ່ກວ່າ ,ສະຫ າດກວ່າ,ເກັ ່ງກວ່າຫ ສ ະແດງ ຄວາມສາມາດຂອງຕນົ ເອງເໜ ່ອກວ່າຜູຖ້ ກ ສ າພາດ. (7)ຜູສ້ າພາດຄວນເລີ ່ມຕົນ້ສ າພາດໄປຕາມລ າດບັຂອງຄ າຖາມທີ ່ກຽມໄວໂ້ດຍຮບັຟງັຄ າຕອບຢ່າງຈງິໃຈ , ໃຫກ້ ຽດຕ ່ຄ າເຫນັຫ ຕ າຕອບຕ່າງໆຂອງຜູຖ້ ກ ສ າພາດ. 9.3.8 ການປດິການສາ ພາດ ເມ ່ອການສ າພາດສິ ້ນສຸດລງົຜູສ້ າພາດຄວນຈະກາ້ວເຖີງຄວາມສ າຄນັ ຂອງຂ ມ້ ູນທີ ່ໄດຮ້ ບັຈາກຜູຖ້ ກ ສ າພາດເພ ່ ອ ເປນັການຈບົການສ າພາດ. 9.3.9 ຫກ ັການສາ ພາດ ການສ າພາດທີ ່ດຄີວນມຫີ ກັ ການດັ ່ງນີ ້ : 1)ການສ າພາດຕອ້ງມຈີດຸ ປະສງົຢ່າງແນ່ນອນໝາຍຄວາມວ່າຜູສ້ າພາດຕອ້ງຮູວ້່າການສ າພາດຄັ ້ງນີ ້ຕອ້ງການຂ ມ້ ູນ ກຽວກບັຫຍງັ? 2)ຜູສ້ າພາດຕອ້ງກຽມຄ າຖາມໄວລ້ວງໜາ້ແລະລຽງລ າດບັຄວາມທີ ່ ຈະຖາມໄວເ້ປນັ ລະບບົ ເພ ່ອບ ່ ໃຫເ້ກດີຄວາມ ສບັສນົ . 3)ຄວນມກີ ານເຝກິ ຊອ້ມຫ ທ ດົລອງກອນການສ າພາດຕວົຈງິ.

166 4)ໃນການສ າພາດຕອ້ງສາ້ງບນັ ຍາກາດໃຫເ້ປັນກນັ ເອງເພ ່ອໃຫຜູ້ຖ້ ກ ສ າພາດມຄີວາມສະບາຍໃຈແລະໃຫຂ້ ມ້ ູນ ຕາມຄວາມເປນັ ຈງິໃຫຫ້ າຍທີ ່ສຸດ. 5)ຜູສ້ າພາດຕອ້ງມຄີວາມຮູເ້ລ ່ອງທີ ່ຈະສ າພາດເປນັ ຢ່າງດເີພ ່ອສາມາດແປຄວາມໝາຍແລະສະຫຸ ບໃຫຖ້ ກ ຕອ້ງ. 6)ຜູສ້ າພາດຄວນໃຊຄ້ າເວົ ້າສຸພາບ ,ຊດັ ເຈນແລະເຂົ ້າໃຈງ່າຍ . 7)ການສ າພາດຕອ້ງມກີ ານກະຕຸນ້ ໃຫຜູ້ຖ້ ກ ສ າພາດຢາ້ກໃຫຄ້ າຕອບແລະສະແດງຄວາມຄດິເຫນັ . 8)ການສ າພາດຕອ້ງມກີ ານບນັທກຶ ຜນົ ຂອງການສ າພາດ ,ການບນັທກຶ ຕອ້ງລະມດັລະຫວງັເພ ່ອບ ່ ໃຫເ້ກດີຄວາມ ຄາດເຄ ່ອນແລະທາງທີ ່ດຄີວນໃຊເ້ທບບນັທກຶການສ າພາດຊ່ວຍ. 9)ຜູສ້ າພາດຕອ້ງມມີ າລະຍາດທີ ່ດໃີນການຮບັຟງັຄ າຕອບດວ້ຍຄວາມສນົໃຈ. 9.3.10 ຈດຸ ດີ- ຈດຸ ອ່ອນຂອງການສາ ພາດ 1)ຈດຸ ດີ (1)ໃຊໄ້ດກ້ ບັບຸກຄນົທຸກປະເພດແລະທຸກລະດບັຂອງການສກຶ ສາ. (2)ມລີກັ ສະນະປບັ ປຽນຄ : ສາມາດດດັແປງແກໄ້ຂຂ ຄ້ າຖາມຈນົກວ່າຜູຕ້ ອບຈະເຂົ ້າໃຈ. (3)ຊ່ວຍໃຫຜູ້ສ້ າພາດສາມາດກວດສອບຄວາມຖກ ຕອ້ງຂອງຂ ມ້ ູນໄດເ້ນ ່ອງຈາກຜູສ້ າພາດຮູດ້ວີ່າຜູ້ ຕອບມຄີວາມພ ໃຈຫ ບ ່ ພ ໃຈໃນການຕອບຄ າຖາມແຕ່ ລະຄ າຖາມນອກຈາກນັນ້ ຍງັຮູວ້່າຜູຕ້ ອບໄດຕ້ ອບດວ້ ຍຄວາມ ຕັ ້ງໃຈຫ ບ ່ຕັ ້ງໃຈ. (4)ການສ າພາດເໝາະສມົ ທີ ່ສຸດສ າລບັການຄົນ້ຄວາ້ທາງດາ້ນວທິ ະຍາສາດທີ ່ກ່ ຽວຂອ້ງກບັການສກຶ ສາທາງ ດາ້ນພດຶຕກິ າ ຂອງມະນຸດເຊັ ່ນ :ຄວາມຮູສ້ກຶ ນກຶຄດິ ,ອາລມົ ຈດິ ,ທດັສະນະຄະຕແິລະອຶ ່ນໆ.. 2)ຈດຸ ອ່ອນ (1)ການສ າພາດຂຶ ້ນກບັ ປະສບົ ການ ,ຄວາມຮູແ້ ລະຄວາມສ ານານຂອງຜູສ້ າພາດ .ຖາ້ຫາກຜູສ້ າພາດຂາດ ຄຸນສມົ ບດັດັ ່ງກາ້ວຂ ມ້ ູນທີ ່ ໄດມ້ າກຂ າດຄວາມເຊ ່ອໝັນ້. (2)ເປນັການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນທີ ່ຊີ ້ນເປ ້ອງຄ່າໃຊຈ້່າຍໃນການເດນີທາງໄປສ າພາດ ,ເສຍເວລາແລະແຮງງານ ໃນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນເພາະວ່າໄດສ້ າພາດເປນັ ແຕ່ລະບຸກຄນົ . (3)ຂ ມ້ ູນທີ ່ໄດຈ້າກການສ າພາດຈະມຄີວາມໜາ້ເຊ ່ອຖຫ ບ ່ມຄີວາມໜາ້ເຊ ່ອຖນ ັນ້ມນັຂຶ ້ນກບັການໃຫ້ ຄວາມຮ່ວມມຂ ອງຜູຖ້ ກ ສ າພາດ. 9.4 ແບບສອບຖາມ ແບບສອບຖາມແມ່ນເຄ ່ອງມທ ປີະກອບດວ້ ຍຊຸດຂອງຄ າຖາມທີ ່ ຕອ້ງການໃຫຜູ້ຕ້ ອບແບບສອບຖາມໄດຕ້ ອບແລະ ມກັຈະສາ້ງຂຶ ້ນເພ ່ອເກບັກາ ຂ ມ້ ູນຈາກປະຊາກອນທີ ່ມຈີາ ນວນຫ ວງຫ າຍ ,ມລີກັ ສະນະແຕ່ກຕ່າງກນັແລະຢູ ່ ຢາງກະແຈກ ກະຈ່າຍ. ຂ ມ້ ູນທີ ່ ຕອ້ ງການເກບັ ກ າສ່ ວນໃຫຍ່ ຈະເປັນຂ ມ້ ູນທາງດາ້ນປະລມິ ານສ່ ວນຫ າຍກວ່ າຂ ມ້ ູນທາງດາ້ນຄຸນ ນະພາບເຊັ ່ນ: ຄວາມເປນັ ຈງິ, ຄວາມຄດິເຫນັແລະຄວາມຮູສ້ກຶ . ແບບສອບຖາມເປັນເຄ ່ອງມທ ີ ່ມປີະໂຫຍດເພາະວ່າໃຊເ້ກບັກ າຂ ມ້ ູນໄດຢ້່ າງກວາ້ງຂວາງແຕ່ ເຖງິຢ່ າງໃດກ ຕາມຖາ້ຜູ້ ຕອບບ ່ຕອບເລຍີຫ ຕ ອບພຽງບາງສ່ ວນຂ ມ້ ູນທີ ່ ໄດມ້ າຈະບ ່ ເປນັ ປະ ໂຫຍກສະນັນ້, ຜູຄ້ ົນ້ ຄວາ້ຕອ້ງຫາທາງໃຫຜູ້ຕ້ ອບໄດ້ ຕອບຫ າຍຂຶ ້ນ.

167 ສ າລບັການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນດວ້ຍວທິ ນີ ີ ້ຕອ້ງໃຊຄ້ າຖາມທີ ່ ເຂົ ້າໃຈງ່າຍ ,ຈາ ນວນຄ າຖາມບ ່ຫ າຍເກນີໄປແລະຄ ານງຶເຖງິໄວ້ ອາຍຸ, ລະດບັ ຊັນ້ ຮຽນແລະຈາ ນວນນກັ ຮຽນອກີ ດວ້ ຍ .ໃນກ ລະນີທ້ ີ ່ ນກັ ຮຽນຢູ ່ ໃນລະດບັ ຊັນ້ ນອ້ ຍກ ບ ່ ເໝາະທີ ່ ຈະໃຊ້ ແບບຊອບຖາມເພາະເດກັ ຫຍງັຂາດທກັ ສະການອ່ານຫ ເ ດກັ ນອ້ ຍຫຍງັອ່ານໜງັສບ ່ ທນັ ໄດດ້ .ີໂຮງຮຽນທີ ່ ມຈີ ານວນ ນກັ ຮຽນໜອ້ ຍຫ ຂ ະໜາດຂອງກ່ ຸມຕວົ ຢ່ າງໜອ້ ຍຄູຄວນໃຊວ້ ທິ ີ ່ ສ າພາດແທນກ ໄດໂ້ດຍຄ ານງຶເຖິງລກັ ສະນະຂ ມ້ ູນທີ ່ ຕອ້ງການ. 9.4.1 ສ່ວນປະກອບຂອງແບບສອບຖາມ ແບບສອບຖາມປະກອບດວ້ຍ 3 ພາກສ່ວນຄ: 1)ຄ າຊີ ້ແຈງ້ເຊິ ່ ງປະກອບດວ້ ຍການບອກຈດຸ ປະສງົຂອງການເກບັກ າຂ ມ້ ູນໂດຍຈະຕອ້ງຊີ ້ແຈງ້ໃຫຜູ້ຕ້ ອບເຂົ ້າໃຈ ວ່າຕອ້ງການໄປເພ ່ອຫຍງັຄ າຕອບນັນ້ມຄີຸນປະ ໂຫຍກຫຍງັແລະມຄີວາມສ າຄນັ ແນວໃດ. ໂດຍທົ ່ວໄປແລວ້ມກັ ຈະໃຫ້ ເຫດຜນົວ່າເປນັ ປະ ໂຫຍກທາງວຊິາການສິ ່ ງສ າຄນັອກີ ຢ່ າງໜຶ ່ ງຄ: ຕອ້ງຊີ ້ແຈງ້ວ່າຄ າຕອບຂອງເຂົ ້າເຈົ ້າຈະບ ່ມຜີນົ ເສຍແຕ່ ຢ່າງໃດຕ ່ກບັຜູຕ້ ອບແລະພອ້ມກນັນັນ້ກຕ ອ້ງຊີ ້ແຈງ້ກ່ ຽວກບັວທິ ກີ ານຕອບແບບສອບຖາມ. 2)ສະຖາ້ນະພາບຂອງຜູຕ້ ອບແມ່ນຂ ມ້ ູນສ່ວນຕວົທີ ່ກ່ ຽວກບັຄວາມຈງິຂອງຜູຕ້ ອບທີ ່ຕອ້ງການສກຶ ສາເຊັ ່ນ :ເພດ, ອາຍຸ, ອາຊບີ, ລະດບັການສກຶ ສາແລະສະຖານະພາບທາງສງັຄມົ . 3)ເນ ້ອໃນຂອງແບບສອບຖາມທີ ່ ປະກອບດວ້ ຍຄ າຕ່າງໆທີ ່ ກ່ ຽວຂອ້ ງກບັຫວົ ຂ ຄ້ ົນ້ ຄວາ້ເຊິ ່ ງສາມາດແບ່ງອອກ ເປນັ ຕອນໆໄດເ້ຊິ ່ ງມນັຂຶ ້ນກບັຫວົຂ ທ້ ີ ່ຈະສກຶ ສາ. 9.4.2 ປະເພດຂອງແບບສອບຖາມ ໂດຍທົ ່ວໄປເພິ ່ນມກັ ແບ່ງແບບສອບຖາມອອກເປນັ 2 ປະເພດຫ ກັ ຄ: 1)ແບບສອບຖາມປາຍປດິ ເປນັ ແບບສອບຖາມທີ ່ຜູສ້າ້ງແບບສອບຖາມໄດກ້ າ ນດົຕວົ ເລອ ກຫ ຄ າຕອບໄວແ້ລວ້ ໂດຍຜູຕ້ ອບເລອ ກຕອບທີ ່ກາ ນດົ ໃຫເ້ຊິ ່ ງມລີກັ ສະນະຕ່າງໆດັ ່ງລ່ ຸມນີ ້ : (1)ແບບເລອ ກຕອບ ຕວົຢ່າງ: ເພດ()ຍງິ ()ຊາຍ ພວກນອ້ງມຄີວາມຮູສ້ກຶ ແນວໃດຕ ່ການຮຽນເປນັກ່ ຸມ ) ( ?ມກັ ) ( ບ ່ມກັ ) ( ບ ່ມຄີ າເຫນັ ໃນຄວາມຄດິຂອງພວກນອ້ງການຮຽນແບບເປນັກ່ ຸມມຜີນົດຄີແ ນວໃດ? ສາມາດຕອບໄດຫ້ າຍກວ່າ 1 ຂ ້ ) (ໄດແ້ລກປ່ ຽນຄວາມຄດິເຫນັກບັໝ່ຄູ ່ ູໃນຫອ້ງ. ) (ໄດຮ້ ຽນຮູໃ້ນສິ ່ ງທີ ່ຕນົ ເອງບ ່ ຮູຈ້າກໝ່ຄູ ່ ູ. ) (ໄດເ້ຝກິການສະແດງຄວາມຄດິເຫນັແລະການຮບັຟງັຄວາມຄດິເຫນັຂອງຜູອ້ ່ນ ( )ໄດເ້ຝກິການເຮດັວຽກເປນັກ່ ຸມ. (2) ແບບຈດັລຽງລ າດບັ ຕວົຢ່າງ: ຈົ ່ງຈດັລຽງລ າດບັຄວາມສ າຄນັຂອງປ ້ມຂາ້ງລ່ ຸມນີ ້ ເປນັ 3 ລ າດບັທີ ່ນກັ ຮຽນມກັອ່ານໂດຍໃຫຕ້ວົ ເລກ ,1 3 ,2 ຕາມລ າດບັ .

168 ) (ປ ້ມແບບຮຽນ ) (ປ ້ມອ່ານປະກອບ ) ( ປ ້ມນະວະນຍິາຍ ) (ປ ້ມຄວາມຮູຮ້ອບຕວົ ) ( ໜງັສພ ມຶ ) ( ວາລະສານ ) (ປ ້ມກະຕຸນ ) (ບດົກາວີ ) ( ອຶ ່ນໆ (3)ແບບມາດຕາສ່ວນປະມານຄ່າເປນັ ແບບໃຫຈ້ດັລ າດບັຄວາມສ າຄນັຫ ລ າດບັຄວາມຄດິເຫນັຕ່າງໆ ຕວົຢ່າງ: ນກັ ຮຽນມກັຮຽນວຊິາຄະນດິສາດຫ າຍນອ້ຍປານໃດ? ) (ຫ າຍ ) (ປານກາງ ) ( ໜອ້ ຍ ຄວາມຄດິເຫນັຂອງນກັ ຮຽນກ່ ຽວກບັ ເອກກະສານ ໃຫນ້ກັ ຮຽນຂດີເຄ ່ອງໝາຍ ) ( ລງົໃສ່ຊ່ອງຫວ່າງທີ ່ກງົກບັຄວາມຄດິເຫນັຂອງນກັ ຮຽນ. ເນ ້ອໃນ ລາ ດບັຄວາມຄດິເຫນັ ຫ າຍ ທີ ່ສຸດ ຫ າຍ ປານກາງ ໜອ້ຍ ໜອ້ຍ ທີ ່ສຸດ 1. ການຈດັລຽງເນ ້ອໃນເໜາະສມົ 2.ຄວາມເໜາະສມົ ຂອງຈາ ນວນຕວົຢ່າງ 3.ຄວາມເໜາະສມົ ຂອງຈາ ນວນແບບເຝກິຫດັ 4.……………………………………… 10. ປ ້ມເຫັລ້ມນີມ້ ປີະໂຫຍກ ໝາຍເຫດ:ຄ າຕອບຈາກລ າດບັຄວາມຄດິເຫນັສາມາດນາ ມາແປຄະແນນໄດດ້ ັ ່ງນີ ້ : ຫ າຍທີ ່ສຸດ ມຄີ່າເທົ ່າກບັ 5 ຄະແນນ ຫ າຍ ມຄີ່າເທົ ່າກບັ 4 ຄະແນນ ປານກາງ ມຄີ່າເທົ ່າກບັ 3 ຄະແນນ ໜອ້ຍ ມຄີ່າເທົ ່າກບັ 2 ຄະແນນ ໜອ້ຍທີ ່ສຸດ ມຄີ່າເທົ ່າກບັ 1 ຄະແນນ (4)ແບບສອບຖາມປາຍເປດີ ເປນັ ແບບສອບຖາມທີ ່ ໃຫອ້ດິສະຫ ະແກ່ຜູຕ້ ອບໃນການຕອບຄ າຖາມທີ ່ ເປນັ ຈງິໄດ້ ຕາມຄວາມຕອ້ງການແບບສອບຖາມປະເພດນີ ້ແບ່ງອອກເປນັ 2 ປະເພດຄ: -ແບບໃຫຕ້ອບຢ່າງເສລີ ຕວົຢ່າງ: ຈົ ່ງໃຫເ້ຫດຜນົທີ ່ສ າຄນັວ່າເປນັຫຍັ ງທ່ານຈຶ ່ ງເລອ ກມາສະຖາບນັສາ້ງຄູແຫ່ງນີ ້ :

169 ……………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………… -ແບບກາ ນດົຕວົ ເລອ ກໄວບ້າງສ່ວນແລະໃຫຜູ້ຕ້ ອບເພີ ່ມເຕມີ ອກີບາງສ່ວນ. ຕວົຢ່າງ: ວຊິາທີ ່ທ່ານມກັຮຽນຄ: ( ) ເລກ, ( ) ພາສາລາວ, ( ) ພາສາອງັກດິ, ( ) ປະຫວັດສາດ, ( ) ພູມສາດ, ( ) ອຶ ່ນໆ… 9.4.3 ຂັນ້ຕອນໃນການສາ້ງແບບສອບຖາມ ໃນການສາ້ງແບບສອບຖາມຄດ າເນນີຕາມຂັນ້ຕອນຕ ່ ໄປນ:ີຕອ້ງພຈິາລະນາຫວົຂ ບ້ ນັຫາແລະຈດຸ ປະສງົຂອງການ ຄົນ້ຄວາ້ເພ ່ອຢາກຮູວ້່າຕອ້ງການຂ ມ້ ູນດາ້ນໃດແດ່ ? ຕວົຢ່າງ: 1)ສກຶ ສາຄວາມຄດິເຫນັກ່ ຽວກບັການສອນຂອງຄູຂ ມ້ ູນທີ ່ຕອ້ງການກຄ ຄ ວາມຄດິເຫນັ ເຊິ ່ ງເປນັ ຂ ມ້ ູນທາງດາ້ນ ທດັສະນະຄະຕ, ິດັ ່ງນັນ້ ,ກຕ ອ້ງໃຊແ້ບບສອບຖາມກ່ ຽວກບັວທິ ກີ ານສອນ, ຄວາມຄດິເຫນັກ່ ຽວກບັການປະເມນີຜນົ ຂອງຄູແລະອຶ ່ນໆ… 2)ຕອ້ງພຈິາລະນາຮູບແບບຂອງແບບສອບຖາມທີ ່ຈະໃຊວ້່າຈະໃຊແ້ບບໃດເຊັ ່ນ: ແບບປາຍປດິຫ ປ າຍ ເປດີຫ ແ ບບປະສມົ ປະສານ. 3)ສາ້ງຮ່າງແບບສອບຖາມຂຶ ້ນມາໃນຂັນ້ຕອນນີ ້ ເປນັການລງົມຂ ຽນຄ າຖາມຕ່າງໆໃຫສ້ອດຄ່ອງກບັ ຫວົຂ ບ້ ນັຫາແລະຈດຸ ປະສງົທີ ່ໄດກ້ າ ນດົ ໄວ.້ 4)ກວດສອບແບບສອບຖາມສະບບັທີ ່ ເຮາົໄດສ້າ້ງເປນັ ຮ່າງໄວນ້ ັນ້ເພ ່ອປບັ ປຸງແກໄ້ຂການກວດສອບ ເຮດັໄດໃ້ນ 2 ລະດບັຄ: ກວດສອບໂດຍຜູສ້າ້ງແບບສອບຖາມເອງໝາຍເຖງິການກວດສອບເບິ ່ ງສ ານວນຄ າເວົ ້າ ແລະປະໂຫຍກຈະແຈງ້ຫ ບ ່ຈະເຮດັໃຫຜູ້ຕ້ ອບເຂົ ້າໃຈຄ າຖາມຊດັ ເຈນຫ ບ ່ການລຽງລ າດບັຂ ຄ້ າຖາມຂຶ ້ນກ່ອນ, ຄ າຕອບ ໄວຫ້ ງ ັເຊິ ່ ງຈະຊ່ວຍໃຫຜູ້ຕ້ ອບຄົນ້ຫາຄ າຕອບແບບຕ ່ ເນ ່ອງແລະເພ ່ອບ ່ສາ້ງຄວາມສບັສນົໃຫແ້ກ່ຜູຕ້ ອບ. 5)ການກວດສອບໂດຍຜູຊ້ ຽວຊານໃນເລອ ງທີ ່ຈະຄົນ້ຄວາ້ເປນັ ການຄົນ້ຄວາ້ການພຈິາລະນາເຖງິຄວາມທຽງຕງົ ຂອງການໃຊເ້ຄ ່ອງມທ ຈີະເອາົໄປໃຊໂ້ດຍພຈິາລະນາວ່າຂ ຄ້ າຖາມຕ່າງໆນັນ້ມນັສອດຄ່ອງກບັຫວົຂ ບ້ ນັຫາຫ ຈ ດຸ ປະສງົ ຂອງການຄົນ້ຄວາ້ຫ ບ ່ . ເມ ່ອກວດສອບແລວ້ກນ າ ມາປບັ ປຸງແກໄ້ຂຕາມຄ າແນະນາ ຂອງຜູສ້ ຽວຊານ. 6)ການດ າເນນີການທດົລອງແບບຄ າຖາມໝາຍຄວາມວ່ານາ ເອາົແບບສອບຖາມທີ ່ສອບແລວ້ ນັນ້ໄປທດົ ລອງກບັກ່ ຸມອ ່ນທີ ່ມລີກັ ສະນະຄາຍຄກ ບັກ່ ຸມຕວົຢ່າງທີ ່ ເຮາົເກບັກາ ຂ ມ້ ຸນຈງິ, ຫ ງັຈາກນັນ້ກນ າ ຜນົທດົລອງມາວີ ເຄາະເບິ ່ ງຈດຸ ບກົ ຜ່ ອງຂອງຄ າຖາມແຕ່ລະຂ ວ້່າໄດຄ້ າຕອບໃນສິ ່ ງທີ ່ຢາກຮູຫ້ ບ ່ ,ຜູຕ້ ອບຄ າຖາມມຄີວາມເຂົ ້າໃຈຕ ່ກບັການ ຕອບຄ າຖາມຫ ບ ່ , ຖາ້ຄ າຖາມໃດມຂີ ບ້ກົ ຜ່ ອງກນ າ ມາປບັ ປຸງຄນ . 7)ສາ້ງແບບສອບຖາມສະບບັສມົ ບູນໂດຍມກີ ານພຈິາລະນາກ່ ຽວກບັວກັ ຕອນການສະກດົຄ າມຄີວາມ ຖກ ຕອ້ງຫ ບ ່ ແລະການຈດັວາງຂ ຄ້ ວາມໃຫເ້ໜາະສມົ ກບັໜາ້ເຈຍ້ສິ ່ ງເຫ ົ ່ານີ ້ອາດເປນັ ເລ ່ອງນອ້ຍແຕ່ກເ ປນັ ຄວາມ ສ າຄນັ ເຊິ ່ ງຕອ້ງການຄວາມລະອຽດອ່ອນ. 8)ເມ ່ອສາ້ງສະບບັສມົ ບູນແລວ້ ຈຶ ່ ງນາ ເຂົ ້າອດັສ າເນາົແລະນາ ເອາົໄປເກບັກາ ຂ ມ້ ູນກບັກ່ ຸມຕວົຢ່າງ.

170 9.4.4 ເຕກັນກິການສາ້ງຄາ ຖາມຂອງແບບສອບຖາມ ເຕກັ ນກິການສາ້ງຄ າຖາມຂອງແບບສອບຖາມມດີ ັ ່ງນີ ້ : ໃຊຄ້ າສບັທີ ່ ງ່າຍ, ຊດັ ເຈນ ,ບ ່ມຫີ າຍຄວາມໝາຍແລະບ ່ຄວນໃຊຄ້ າປະຕເິສດຊອ້ນກນັ ເຊັ ່ນວ່າ: ທ່ານຖກ ຫາ້ມບ ່ ໃຫອ້ ະນຸຍາດໃຫນ້ກັ ຮຽນອາບນ ້າທນັທີ ່ຫ ັ ່ງຈາກການອອກກາ ລງັກາຍ .ລະວງັຢ່າໃຫມ້ ຕີວົ ເລອ ກຕອບໜອ້ຍເກນີໄປ. 1)ຫ ີກ້ ເວັນ້ຄ າຖາມທີ ່ມສີອງສ ານວນໃນຄ າຖາມດຽວກນັ ເຊັ ່ນ: ທ່ານຄດິວ່າເດກັ ສະຫລາດຄວນໄດຮ້ບັການຄດັ ເລອ ກໄປເຂົ ້າກ່ ຸມພເິສດແລະຈດັສອນພເິສດບ ? 2)ຂດີກອ້ງທີ ່ຕອ້ງການເນັນ້ໜກັ ເຊັ ່ນວ່າໂຮງຮຽນທງັໜດົຄວນສອນຕາມວທິ ກີ ານສອນແບບຍດຶນກັ ຮຽນເປນັໃຈ ກາງ. 3)ຄ າຖາມຕອ້ງສັນ້ແຕ່ມເີນ ້ອໃນ. ຄວນຫ ກີ ເວັນ້ຄ າຖາມທີ ່ກ່ ຽວກບັຄຸນນະພາບເຊັ ່ນ:ດ, ີບ ່ດ, ີຫ າຍ, ໜອ້ຍແລະບ ່ຄວນໃຊຄ້ າຖາມຊະນດິທີ ່ ເຮດັໃຫຜູ້ຕ້ ອບມຄີວາມອ່ ຽງໄປໃນທາງໃດທາງໜຶ ່ ງເຊັ ່ນ:ຖາມວ່າລາຍໄດ້ ຂອງ ທ່ານພຽງພ ກບັການດ າລງົຊວີດິຫ ບ ? 4)ຄ າຖາມໜຶ ່ ງໆຄວນຖາມພຽງປະເດນັດຽວຢ່າໃຫມ້ ຫີ າຍປະເດນັ ເພາະຈະເຮດັໃຫຜູ້ຕ້ ອບບ ່ຮູຈ້ກັຈະຕອບ ຕວົຢ່າງ: ໃນເວລາຫວ່າງທ່ານມກັ ເຮດັຫຍັ ງ? ເຮດັແນວໃດ? ໃນກລ ະນດີ ັ ່ງກ່າວນີ ້ຄວນແຍກອອກເປນັ 2 ຄ າຖາມ ເຊັ ່ນ:ໃນເວລາຫວ່າງທ່ານມກັ ເຮດັຫຍງັ?ສິ ່ ງທີ ່ທ່ານເຮດັນັນ້ເຮດັແນວໃດ? ໃນແບບສອບຖາມຄວນບນັຈຄຸ າຖາມປາຍປດິຫລາຍກວ່າປາຍເປດີ . 9.4.5 ຈດຸ ດີ- ຈດຸ ອ່ອນ 1)ຈດຸ ດີ (1) ແບບສອບຖາມສາມາດສົ ່ງໄປຫາຜູຕ້ ອບທີ ່ຫ່າງໄກຫ ຢ ູ ່ ກະແຈກກະຈາຍໄດໃ້ນເວລາດຽວກນັພອ້ມທງັເຮດັໃຫ້ ປະຢດັ ເວລາ,ແຮງງານແລະຄ່າໃຊຈ້່າຍໃນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນ. (2) ຜູຕ້ ອບແບບສອບຖາມມຄີວາມເປນັ ອດິສະຫ ະໃນການຕອບແລະສາມາດເລອ ກຕອບໃນເວລາໃດກໄ ດພ້າຍ ໃນຊ່ອງເວລາທີ ່ກາ ນດົໃຫສ້ ົ ່ງຄນ . (3) ເກບັກາ ຂ ມ້ ູນໄດຫ້ າຍ,ຂ ມ້ ູນມລີກັ ສະນະດຽວກນັແລະສະດວກໃນການວເິຄາະ. 2)ຈດຸ ອ່ອນ (1) ແບບສອບຖາມບ ່ສາມາດປບັ ປ່ ຽນໄດໝ້ າຍຄວາມວ່າໃນກລ ະນຄີ າຖາມບ ່ ແຈງ້ຜູຕ້ ອບຄ າຖາມບ ່ ເຂົ ້າໃຈກບ ່ມີ ໂອກາດຊກັຖາມໄດຜູ້ຕ້ ອບອາດຄາດຄະເນຄ າຕອບເຊິ ່ ງເຮດັໃຫຜ້ ນົການຕອບມກີ ານຄາດເຄ ່ອນໄດ.້ (2) ແບບສອບຖາມບ ່ສາມາດໃຊກ້ ບັ ເດກັ ນອ້ຍຫ ຄ ນົທີ ່ອ່ານໝງັສບ ່ ໄດອ້ ດັຕາສ່ວນການໄດຮ້ບັແບບສອບຖາມ ກບັຄນ ໂດຍທົ ່ວໄປຈະໄດຕ້ ່າ, ເຮດັໃຫໄ້ດຂ້ ມ້ ູນມາພຽງບາງສ່ວນເຊິ ່ ງບ ່ສາມາດເປນັ ຕວົແທນໃຫຈ້າ ນວນປະຊາກອນຂອງ ກ່ ຸມຕວົຢ່າງທີ ່ຕອ້ງການສກຶ ສາ.

171 9.5 ການໃຫປ້ ະຕບິດັຕວົຈງິ(Performance Test) ການປະຕບິດັຕວົຈງິເປນັ ວທິ ກີ ານວດັຜນົທີ ່ ໃຊໃ້ນພດຶຕກິ າ ດາ້ນທກັ ສະພໄິສ, ສ່ວນຫ າຍມກັໃຊໃ້ນລາຍວຊິາທີ ່ມີ ໃນພາກປະຕບິດັຕວົຈງິເຊັ ່ນ: ພະລະສກຶ ສາ, ສລິະປະ, ເທກັໂນ, ຫດັຖະກາ …ເຊິ ່ ງເປນັການວດັສິ ່ ງທີ ່ຮຽນແລວ້ນາ ເອາົໄປ ປະຕບິດັຕວົຈງິເພ ່ອໃຫເ້ກດີຄວາມຊ ານຊິ ານານແລະມປີະສດິທພິ າບ. 9.5.1 ຂັນ້ຕອນໃນການວດັຜນົຂອງການປະຕບິດັຕວົຈງິ 1)ຂັນ້ກະກຽມຄູຄວນເຕອ ນໃຫນ້ກັ ຮຽນຮູລ້່ວງໜາ້ກ່ອນວ່າການວດັຜນົຈະຈດັຂຶ ້ນໃນເວລາໃດ. 2)ຂັນ້ປະຕບິດັຕວົຈງິແມ່ນລງົມປ ະຕບິດັຕວົຈງິເພ ່ອໃຫບ້ນັລຸຜນົຕາມເປົ ້ າໝາຍທີ ່ວາງໄວແ້ລະເປນັໄປຕາມລ າດບັ ຂອງຂັນ້ຕອນຖ ກ້ ຕອ້ງຕາມຫ ກັ ການແລະວທິ ກີ ານວດັຜນົ . 3)ຂັນ້ປະເມນີຜນົ ງານເປນັ ຂັນ້ສຸດທາຍເມ ່ອນກັ ຮຽນປະຕບິດັຕາມການວດັຜນົຢ່າງມຄີຸນນະພາບ. 9.5.2 ຄຸນລກັສະນະຂອງການປະຕບິດັຕວົຈງິ ໃນຂະບວນການຂອງການປະຕບິດັຕວົຈງິນັນ້ຄູຄວນເອາົໃຈໃສ່ຄຸນລກັ ສະນະລວມຂອງການປະຕບິດັຕວົຈງິດັ ່ງນີ ້ : 1)ຄວາມໄວ ໃນການວດັຜນົການປະຕບິດັນັນ້ຄູຄວນເອາົໃຈໃສໃນດາ້ນຄວາມໄວໝາຍຄວາມວ່ານກັ ຮຽນຈະໃຊເວລາເທາົໃດ ໃນການປະຕບິດັຜູທ້ ີ ່ໄວທີ ່ສຸດໃຊເ້ວລາເທົ ່າໃດແລະຜູຊ້າ້ທີ ່ສຸດໃຊເ້ວລາຊາ້ເທົ ່າໃດ. 2)ຄວາມຖກ ຕອ້ງ ຄູຕອ້ງສງັເກດວ່າການກະທ າຂອງນກັ ຮຽນນັນ້ມຄີວາມຖກ ຕອ້ງພຽງໃດຫ ມ ຄີວາມຜດິພາດຫ າຍເທົ ່າໃດເຊິ ່ ງເປນັ ຄຸນລກັ ສະນະທີ ່ສ າຄນັຂອງການປະຕບິດັ . 3)ການຈາ ແນກ ຄຸນລກັ ສະນະນີມ້ ກັຈະກ່ ຽວຂອ້ງກບັການວດັຜນົພາກປະຕບິດັທນີາ ໃຊເ້ຄ ່ອງມໃ ນການປະຕບິດັຄ: ຄູຈະຕອ້ງໄດ້ ສງັເກດວ່ານກັ ຮຽນໄດກ້ ະກຽມແລະນາ ໃຊເ້ຄ ່ອງມໃ ນການປະຕບິດັຖກ ຕອ້ງຫ ບ ່ຖາ້ເປນັ ວຊິາດນົຕຄີູຈະຕອ້ງໄດສ້ງັເກດ ວ່ານກັ ຮຽນສາມາດຈາ ແນກສຽງຫ ລ ະດບັຂອງສຽງພຽງໃດ. 4)ການປະຢດັ ແຮງງານ ການປະຢດັ ແຮງງານສາມາດວດັໄດຈ້າກການນບັຈາ ນວນຄັ ້ງຂອງການກະທ າທີ ່ໄດຮ້ບັຜນົດຕີ ່ຈາ ນວນຄັ ້ງທີ ່ບ ່ໄດ້ ຮບັຜນົຖາ້ຈາ ນວນຄັ ້ງທີ ່ ໄດຮ້ບັຜນົດສີູງກວ່າກສ ະແດງວ່າເປນັການປະຢດັ ແຮງງານ. 5)ຈັ ່ງຫວະ ແມ່ນຄຸນລກັ ສະນະກ່ ຽວກບັການປະສານສມົ ທບົກນັລະຫວ່າງພາກສວນຕ່າງໆໃນການປະຕບິດັ ງານເຊັ ່ນ: ການ ເຮດັວຽກຂອງພາກສ່ວນຕ່າງໆຂອງເຄອ ງຈກັການເຮດັວຽກເປນັ ໝ່ຄູ ະນະການຫ ິ ້ນກລິາເປນັ ເທມີ … 6)ຄວາມແຮງ ຄວາມແຮງແມ່ນລກັ ສະນະທີ ່ສ າຄນັອນັໜຶ ່ ງຂອງການປະຕບິດັ ເຊັ ່ນ:ການຫ ິ ້ນກລິາການບງັຄບັວດັຖຸຕ່າງໆ. ຄວາມ ແຮງນີ ້ຂຶ ້ນກບັລກັ ສະນະຂອງການປະຕບິດັ ງານບາງຢ່າງກຕ ອ້ງໃຊແ້ຮງຫ າຍບາງຢ່າງກຕ ອ້ງໃຊແ້ຮງງານໜອ້ຍ , ດັ ່ງນັນ້, ຄູຕອ້ງພຈິາລະນາໃຫຖ້ ກ ຕອ້ງໃນການໃຫຄ້ ະແນນ. 7)ການຕ ່ ເນ ່ອງເປນັ ອນັໜຶ ່ ງອນັດຽວ

172 ການວດັຜນົການປະຕບິດັຕວົຈງິມລີະດບັຂັນ້ຂອງການປະຕບິດັໄດຫ້ າຍວທິ ເີຊິ ່ ງເຮາົສາມາດໃຊວ້ທິ ໃີດໜຶ ່ ງທີ ່ ສມົ ບູນໄດ .້ດັ ່ງນັນ້,ຄູຄວນຖເ ອາົຄວາມຖກ ຕອ້ງສອດຄ່ອງເໝາະສມົ ລະຫວ່າງແຕ່ລະຂັນ້ຕອນຂອງການປະຕບິດັ ເປນັ ຫ ກັ ໃນການໃຫຄ້ ະແນນ. 9.6 ການຈດັອນັດບັຄຸນນະພາບ (Rating) 9.6.1 ການຈດັອນັດບັຄຸນນະພາບຂອງຂ ມ້ ນູ ການຈດັອນັດບັຄຸນນະພາບໃຊສ້ າລບັຈດັອນັດບັຂອງຂ ມ້ ູນຫ ຜ ນົ ງານຕ່າງໆຂອງນກັ ຮຽນແລວ້ ຈິ ່ ງໃຫຄ້ ະແນນ ຕາມຫ ງັຄູບ ່ ຄວນໃຫຂ້ ະແນນໂດຍທນັທເີພາະຈະເຮດັໃຫມ້ ຄີວາມຜດິພາດການຈດັອນັດບັຄຸນນະພາບນີມ້ ກັ ຈະໃຊບ້າງ ວຊິ າທີ ່ ໃຫຂ້ ະແນນຍາກຫ ບ ່ ຄວນໃຫຂ້ ະແນນໂດຍກງົເຊັ ່ນ: ວຊິ າຫດັ ແຕ່ງ, ແຕມ້ ຮູບ້, ຮອ້ງເພງ . . . ສວນວທິ ໃີຫຂ້ ະ ແນນນັນ້ ໃຫປ້ ະຕບິດັຄ: 1)ພຈີ າລະນາຜນົ ງານຂອງນກັ ຮຽນຫ ຜ ນົ ງານນາມມະທ າອາດໃຊວ້ ທິ ຂີຽນຊ ່ນກັ ຮຽນລງົໃນບດັທີ ່ມຂີະໜາດເທົ ່າ ກນັ ເພອ ສະດວກໃນການຈດັລຽງໃຫລ້ ະອຽດແລະຮອບຄອບແລວ້ພຈິາລະນາແຍກເປນັກ່ ຸມ. 2)ນ າເອາົຜນົ ງານທີ ່ ດທີ ີ ່ ສຸດໃນແຕ່ ລະກ່ ຸມທີ ່ ຈດັ ໄວໃ້ນ 1 ມາລຽງລ າດບັພາຍໃນກ່ ຸມອກີ ຄັ ້ງໜຶ ່ ງລຽງຈາກຫ າຍໄປ ຫາໜອ້ຍນັນ້ຄຜ ນົ ງານທີ ່ດທີ ສີຸດໃນແຕ່ລະກ່ ຸມຈະຂຶ ້ນຢູ ່ ເທິ ່ ງສຸດ. 3)ໃຫເ້ອາົຜນົ ງານທດີທີ ສີຸດຢູ ່ ເທງິແລວ້ຮອງລງົມາຕາມລ າດບັ . ໃນການລຽງນັນ້ສິ ່ ງທີ ່ ຈະຕອ້ງພຈິ າລະນາອກີ ເທ ່ອ ໜຶ ່ ງຄຜ ນົ ງານຈະເຊ ່ອມຕ ່ ລະຫວ່າງກຸມໃຫພ້ ຈິ າລະນາໃຫດ້, ີຄນົສຸດທາ້ຍຂອງກ່ ຸມທ າອດິຈະຕອ້ງດກີ ວ່າຄນົທ າອດິຂອງ ກ່ ຸມຖດັໄປ. 4)ຫ ງັຈາກນັນ້ໃຫປ້ ະໄວໄ້ລຍະໜຶ ່ ງແລວ້ ນ າມາພຈິ າລະນາເບິ ່ ງໃໝ່ ອກີ ເທອ ໜຶ ່ ງເພ ່ອເປນັ ການຕດັສນິ ໃຈເທ ່ອສຸດ ທາ້ຍ. 5)ແປງອນັດບັຄຸນນະພາບໃຫເ້ປນັ ຄະແນນດວ້ຍການຫາອດັຕາສ່ວນອດັຕາສ່ວນຮອ້ຍໂດຍໃຊສູ້ດ. ອດັຕາສ່ວນຮອ້ຍ= 100x(ອນັດບັທີ ່−0.5) ຈາ ນວນຄນົທງັໝດົ ຫ ງັຈາກອດັຕາສ່ວນຮອ້ຍແລວ້ໃຫເ້ປດີຕາຕະລາງການປຽນອດັຕາສ່ວນຮອ້ຍໃຫເ້ປນັ ຄະແນນ ຕວົຢ່າງ: ນກັ ຮຽນມີ40 ຄນົຫ ງັຈາກຄູລຽງລ າດບັຄວາມປະພດຶຂອງນກັ ຮຽນໃນຫອ້ງ ແລວ້ຕອ້ງການຜນົອອກໃຫເ້ປນັ ຄະແນນທາ້ວຄ າດຖີ ກ ລຽງຢູ ່ ໃນອນັດບັທີ ່ 10 ຖາມວ່າທາ້ວຄ າດີ ໄດຄ້ ະແນນເທົ ່າໃດຖາ້ຄະແນນເຕມັ 100 ຄະແນນ ວທິ ຊີອກ: ອດັຕາສວນຮອ້ຍ= 100(10−0.5) 40 = 1009.5 40 = 95 4 = 23.75 ຕາຕະລາງສ າລບັແປງອນັດບັຄຸນນະພາບໃຫເ້ປນັ ຄະແນນເຫນັວ່າອດັຕາສ່ວນຮອ້ຍ 23.75

173 ໃກຄ້ ຽງກບັ 23.88 ເຊິ ່ ງປ່ ຽນເປນັ ຄະແນນເທົ ່າກບັ 64 ຄະແນນຈາກ 100 ຄະແນນດັ ່ງນັນ້, ທາ້ວຄ າດໄີດຄ້ ະແນນຄວາມ ປະພດຶ ເທົ ່າກບັ64 ຄະແນນ ຕາຕະລາງປ່ ຽນອນັດບັຄຸນນະພາບໃຫເ້ປນັ ຄະແນນ ອດັຕາ ສ່ວນຮອ້ຍ ຄະແນນ ອດັຕາ ສ່ວນຮອ້ຍ ຄະແນນ ອດັຕາ ສ່ວນຮອ້ຍ ຄະແນນ ອດັຕາ ສ່ວນຮອ້ຍ ຄະແນນ 0,09 99 11,03 74 52,02 49 90,63 24 0,20 98 12,04 73 54,03 48 91,69 23 0,32 97 13,11 72 56,03 47 92,45 22 0,45 96 14,25 71 58,03 46 93,19 21 0,61 95 15,44 70 59,99 45 93,86 20 0,78 94 16,69 69 61,94 44 94,49 19 0,97 93 18,01 68 63,85 43 95,08 18 1,18 92 19,39 67 65,73 42 95,62 17 1,42 91 20,95 66 67,48 41 96,11 16 1,68 90 22,32 65 69,39 40 96,57 15 1,96 89 23,88 64 71,74 39 96,99 14 2,28 88 25,48 63 72,85 38 97,37 13 2,63 87 27,15 62 74,52 37 97,72 12 3,01 86 28,86 61 75,12 36 98,04 11 3,43 85 30,16 60 77,68 35 98,32 10 3,89 84 32,42 59 79,17 34 98,58 9 4,38 83 34,25 58 80,61 33 98,82 8 4,92 82 36,15 57 81,99 32 99,03 7 5,51 81 38,06 56 83,31 31 99,22 6 6,14 80 40,01 55 84,56 30 99,39 5 6,81 79 41,97 54 85,75 29 99,55 4 7,55 78 43,97 53 86,89 28 99,68 3 8,33 77 45,97 52 87,96 27 99,80 2 9,17 76 47,98 51 88,97 26 99,91 1 10,06 75 50,00 50 89,94 25 100,00 0 9.6.2ມາດຕາສ່ວນປະກອບຄ່າແບບເປນັຕວົເລກ(Numerical Rating Scale) ມາດຕາສ່ວນປະເມນີຄ່າແບບນີ ້ສະເໜຕີວົ ເລກສ າລບັວດັລກັ ສະນະຕ່າງໆ ຂອງບຸກຄນົຕວົ ເລກທີ ່ ຈດັຂຶ ້ນເປນັ ລະບບົ ຕາມລ າດບັຜູປະ້ ເມນີຈະຕອ້ງກາ ນດົຄ່າຕວົ ເລກຕາມທີ ່ສງັເກດໄດ.້ ຕວົຢ່າງ: ກາ ນດົໃຫ້ 5 ໝາຍເຖງິດຫ າຍ ີ 4 ໝາຍເຖງິດີ 3 ໝາຍເຖງິປານກາງ

174 2 ໝາຍເຖງິອ່ອນ 1 ໝາຍເຖງິອ່ອນຫ າຍ ການຈດັອນັດບັຄວາມດຸໝັ ່ນຂອງນກັ ຮຽນອາດຈະຈດັລ າດບັຄວາມດຸໝັ ່ນຕາມມາດຕາສ່ວນປະມານຄ່າ ດັ ່ງນີ ້ : 1)ເມ ່ອເຖງິເວລາເລິ ່ມເຮດັວຽກທນັທີ5 4 3 2 1 2) ເຮດັວຽກຕາມແຜນການ 5 4 3 2 1 3)ຕັ ້ງໃຈເຮດັວຽກ 1 2 3 4 5 4)ປະສດິທພາບ ິ ຂອງວຽກງານ 1 2 3 4 5 5)ວຽກສ າເລດັຕາມເວລາທີ ່ກາ ນດົ 1 2 3 4 5 9.6.3 ມາດຕາສ່ວນປະມານຄ່າແບບພາສາ ເປັນມາດຕາສ່ ວນປະມານຄ່າແບບທີ ່ ຂຽນຄຸນລກັ ສະນະຂອງສິ ່ ງທີ ່ ຕອ້ ງການວດັ ໂດຍໃຊພາສາ ້ ເຊິ ່ ງບອກລະດບັ ຄວາມເຂັມ້ ,ຄວາມຖີ ່ ່ ໂດຍແບ່ງເປນັ ຊວງລະດບັ ແລວ້ມຄີ າບນັລະຍາຍຢູ ່ ຂາ້ງ ເຊັ ່ນ :ການປະມານຄ່າຂອງການປະຕບິດັ ກດິຈະກາ ຂອງການອະພປິາຍໃນຫອ້ງຮຽນ. ບ ່ ເຄຍີ ດນົໆຕ ່ຄັ ້ງ ເປນັ ບາງຄັ ້ງ ຂອ້ນຂາ້ງເລ ້ອຍ ເລ ້ອຍໆ 9.7 ແບບສງັຄມົ ມຕິ ິ ສງັຄມົ ມຕິແິມ່ນຮູບແບບການວດັປະເພດໜຶ ່ ງທີ ່ ໃຊເ້ພ ່ອການສກຶ ສາສະພາບການທາງສງັຄມົໃນກ່ ຸມນກັ ຮຽນ, ເຊິ ່ ງ ເປນັ ວທິ ກີ ານທີ ່ມປີະ ໂຫຍກສ າລບັຄູໃນການແກໄ້ຂບນັຫາຕ່າງໆທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນໃນການຮຽນ - ການສອນ. ໃນການສກຶ ສາສະພາບທາງສງັຄມົ ປະກອບມີ2 ວທິ ຄີ: 9.7.1 ການສກຶສາບຸກຄະລກິລກັສະນະ ການສກຶ ສາບຸກຄະລກິລກັ ສະນະແມ່ນການສກຶ ສາເບິ ່ ງລກັ ສະນະຂອງບຸກຄນົຢູ ່ ໃນກ່ ຸມນກັ ຮຽນໂດຍແມ່ນການໃຊ້ ຄ າຖາມເພ ່ອຖາມນກັ ຮຽນກ່ ຽວກບັປະເດນັໃດໜຶ ່ ງ. ຕວົຢ່າງ: 1)ໃຜມຈີດິໃຈກວາ້ງຂວາງທີ ່ສຸດ? 2)ໃຜຄວນຈະເປນັຫວົໜາ້ຫອ້ງ? 3)ໃຜບ ່ມກັ ເຮດັກດິຈະກາ ຮ່ວມກບັໝ່ເູພ ່ອນ? ຄໃູ ຫຄ້ າເຫ ົ ່ານີ ້ແລວ້ໃຫນ້ກັ ຮຽນຕອບຫ ງັຈາກນັນ້ກນ າ ເອາົຄ າຕອບດັ ່ງກ່າວນັນ້ ໄປຊອກຫາຄວາມຖີ ່ ແລວ້ຕລີາຄາ ບຸກຄະລກິລກັ ສະນະຂອງນກັຮຽນຄນົໃດຄນົໜຶ ່ ງທີ ່ມຢີູໃນຄ າຕອບ. 9.7.2 ການສາ້ງແຜນວາດຂອງສງັຄມົ ການສາ້ງແຜນວາດຂອງສງັຄມົ ແມ່ນການສກຶ ສາສະພາບຄວາມສ າພນັທາງດາ້ນສງັຄມົໃນກຸມນກັ ຮຽນເຊັ ່ນ: ຄູ ຕອ້ງການຢາກຮູວ້່ານກັ ຮຽນແຕ່ລະຄນົມກັ ເຮດັກດິຈະກາ ຮ່ວມກບັໃຜຫ ມ ຄີວາມຮກັ ແພງກບັໃຜຫ າຍກວ່າໝ່ ໂູ ດຍໃຫ້

175 ນກັ ຮຽນຂຽນຊ ່ຜູທ້ ີ ່ຕນົ ເອງເຮດັກດິຈະກາ ຮ່ວມ 2 – 1 ຄນົແລວ້ສົ ່ງໃຫຄູ້, ຈາກນັນ້ຄູນາ ເອາົຄ າຕອບດງັກ່າວໄປສງັລວມ ໂດຍຊອກຫາຄວາມຖີ ່ຫ ສ າ້ງແຜນວາດທບີ ົ ່ງບອກເຖງິຄວາມສ າພນັຂອງນກັ ຮຽນກ່ ຸມນັນ້ແລະ ເກບັ ເປນັ ຄວາມລບັ . 9.7.3 ຫກ ັການໃນການສາ້ງສງັຄມົ ມຕິ.ິ ຫ ກັ ການໃນການສາ້ງສງັຄມົ ມຕິມິ ດີ ັ ່ງນີ ້ : 1)ຄວນເຮດັໃນກ່ ຸມນກັ ຮຽນທີ ່ ຮູຈ້ກັກນັມາພ ສມົ ຄວນ. 2)ຄູຄວນເກບັໄວເປນັ ຄວາມລບັຖາ້ບ ່ ເຮດັແນວນັນ້ອາດຈະເຮດັໃຫມ້ ຄີວາມແຕກແຍກຫ ເ ຮດັໃຫນ້ກັ ຮຽນມີ ບນັຫາຢູ ່ ແລວ້ມບີນັຫາເພີ ່ມຂຶ ້ນ. 3)ການພຈິາລະນາສງັຄມົ ມຕິຂິອງນກັ ຮຽນຄູຄວນສນົ ໃຈນກັ ຮຽນຜູທ້ ີ ່ບ ່ ໄດຮ້ບັການເລອ ກຫ າຍກວ່າແລະສກຶ ສາລາຍລະອຽດເພີ ່ມອກີ ເພ ່ອຊອກຫາວທິ ແີກໄ້ຂເພາະນກັ ຮຽນແຕ່ລະຄນົມບີນັຫາແຕກຕ່າງກນັ . 4)ສງັຄມົ ມຕິຂິອງນກັ ຮຽນຈະບ ່ຄງົຕວົຕະຫ ອດບາງຄັ ້ງມກີ ານປ່ ຽນແປງໄວໂດຍສະເພາະໃນຊັນ້ປະຖມົ . ດັ ່ງນັນ້, ຄວນສກຶ ສາສງັຄມົ ມຕິຂິອງນກັ ຮຽນໃນຊ່ວງເວລາອນັ ເໝາະສມົ . 9.8 ການສກຶສາແຕ່ລະກລ ະນີ ການສກຶ ສາແຕ່ລະກລ ະນແີມ່ນການສກຶ ສາລາຍລະອຽດກ່ ຽວກບັບຸກຄນົທີ ່ມບີນັຫາເຊນັ : ນກັ ຮຽນຂີ ້ດ ້ , ມກັຂາດ ໂຮງຮຽນ, ຜນົການຮຽນຕ ່າ ແລະອຶ ່ນໆເຊິ ່ ງມຈີດຸ ປະສງົເພ ່ອສກຶ ສາສະພາບບນັຫາແລະຊອກຫາວທິ ທີ າງແກໄ້ຂໂດຍການ ນາ ໃຊເ້ຄ ່ອງມເ ກບັກາ ຂ ມ້ ູນຫ າຍປະເພດເຊັ ່ນ: ແບບສອບຖາມ, ແບບສ າພາດ, ແບບສງັເກດ, ແບບສງັຄມົ ມຕິແິລະ ແບບອຶ ່ນໆ. ໃນການສກຶ ສາແຕ່ລະກລ ະນຄີວນເອາົໃຈໃສ່ບາງປະເດນັລ່ ຸມນີ ້ : 1)ການສກຶ ສາແຕ່ລະກລ ະນກີ່ ຽວກບັໃຜກຕ ອ້ງສກຶ ສາຊວີະປະຫວດັຂອງຄນົຜູນ້ ັນ້ໃຫລ້ ະອຽດຮອບຄອບ ສາກ່ອນ. 2)ການສາຶສາແຕ່ລະກລ ະນຕີອ້ງອາໄສຄວາມລະອຽດຮອບຄອບແລະການໃກສ້ດິຕດິແທດຈິ ່ ງຈະໄດຂ້ ມ້ ູນທີ ່ ເປນັ ໜາ້ເຊ ່ອຖໄ ດ.້ 3)ໃນການສກຶ ສາແຕ່ລະກລ ະນຄີວນມກີ ານຕດິຕາມພດຶຕກິ າ ຕ່າງໆຂອງຜູທ້ ີ ່ ເປນັ ເປົ ້ າໝາຍເພ ່ອສກຶ ສາຕະລອດ ເວລາ. 4)ໃນການເກບັກາ ຂ ມ້ ູນຫ ເ ວລາແກໄ້ຂບນັຫາຈະຕອ້ງຜູທ້ ກີ່ ຽວຂອ້ງກບັນກັ ຮຽນທີ ່ຕອ້ງການສກຶ ສານັນ້ຄ: ຜູ້ ປກົ ຄອງ, ຜູບ້ ລຫິ ານໂຮງຮຽນ, ເພ ່ອນນກັ ຮຽນ, ຕ າຫ ວດ, ຈດິຕະແພດ... 5)ການສກຶ ສາແຕ່ລະກລ ະນກີ່ ຽວກບັນກັ ຮຽນກຄ ວນຈະແມ່ນຄູເປນັ ຜູດ້ າເນນີການສກຶ ສາ. 9.9 ການໃຫສ້າ້ງຈນິຕະນາການ (Projective Technique) ການໃຫສ້າ້ງຈດິຕະນາການແມ່ນການວດັຊະນດິໜຶ ່ ງກຽ່ວກບັຄວາມຮູສ້ ກຶ ນກຶ ຄດິ , ອາລມົ ຈດິແລະສິ ່ ງທີ ່ ເຊ ່ອງຊອ້ ນຢູ ່ ພາຍໃນຕວົຂອງນກັ ຮຽນໂດຍການນາ ເອາົຜນົຂອງການວດັໄປປບັ ປຸງແກໄ້ຂສິ ່ ງທີ ່ ເປນັ ບນັຫາຂອງນກັ ຮຽນ. ໃນການດ າເນນີການວດັໂດຍໃຫສ້າ້ງຈນິຕະນາການນີ ້ສ່ວນຫ າຍແມ່ນເພ ່ອຈະໃຊກ້ ບັສິ ່ ງຂອງຫ ສ າ້ງສະຖານະການ ເພ ່ ອກະຕຸນ້ ໃຫບຸ້ກຄນົທີ ່ ເຮາົຕອ້ງການສກຶ ສາໄດສ້ ະແດງປະຕກິ ລິຍິ າຕອບສະໜອງດວ້ ຍການກະທ າຫ ສ ະແດງຄວາມ ຮູສ້ກຶ ອອກມາ, ຈາກນັນ້ກນ າ ເອາົຜນົການວດັທີ ່ໄດມ້ ານັນ້ ໄປຕຄີວາມໝາຍ. ໃນການຕຄີວາມໝາຍຕອ້ງອາໃສຜູມ້ ທີ ກັ ສະ

176 ໃນການແປຄວາມໝາຍເພ ່ ອບ ່ ໃຫເ້ກີດໃນການຕີຄວາມໝາຍຜິດພາດ.ການວັດຜົນຊະນິດນີມ້ ກັ ໃຊກ້ ບັ ກ່ ຸມນັກ ຈດິຕະວທິ ະຍາ. 9.10 ວທິ ການ ີ ວດັຜນົການຮຽນຮູຂອງ ້ ນກັຮຽນແບບປະຕບິດັແຕ່ລະຄນົ . ວທິ ການ ີ ວດັຜນົການຮຽນຮູຂອງ ້ ນກັ ຮຽນແບບປະຕບິດັແຕ່ລະຄນົສາມາດແບ່ງອອກເປນັ 3 ວທິ ຄີ ້ :ວທິ ວີດັຈາກການ ສ ່ສານບຸກຄນົ , ວທິ ວີດັຈາກການປະຕບິດັແລະວທິ ວີດັແບບທດົສອບ. 10.1 ວທິ ການ ີ ວດັຈາກການສ ່ສານສວ່ນບຸກຄນົ 1)ການຖາມຕອບໃນຫອງ້ຮຽນ 2)ການພບົປະໂອລ້ມົ ກບັຜູຮຽນ ້ 3) ການຊກັຖາມຜູອ້ ່ນ 4)ການສນົທະນາໃນຫອງ້ຮຽນ 5)ການສອບເສງັປາກເປົ ່ າ 6)ການອ່ານບດົບນັທກຶ ເຫດການຂອງຜູຮຽນ ້ 10.2 ວທິ ການ ີ ວດັຈາກການປະຕບິດັ ເປັນການວດັທີ ່ ໃຫຜູ້ຮຽນ ້ ສະແດງພດຶຕກິ າໃຫເ້ບິ ່ ງໂດຍໃຊຄວາມ ້ ສາມາດທາງສະໝອງຫ ທ າງກາຍຫ ທ ງັສອງ ແບບກໄ ດເ້ພ ່ອໃຫຜູ້ສອນ ້ ໄດຕ້ດັສນີລະດບັຄວາມສາມາດໃນການປະຕບິດັຂອງຜູຮຽນ ້ ວ່າມຄວາມ ີ ຖກ ຕອງ້ໃນຂະບວນ ການປະຕບິດັຫ ບ ່ໂດຍໃຊເ້ຄ ່ອງມປະ ກອບດັ ່ງນີ ້ : 1)ແບບສ າຫ ວດລາຍການ 2)ແບບປະເມນີຊະນດິມາດຕາປະເມນີຄ່າ 3)ແບບໃຫຄະ້ ແນນ Rubricsນຍິມົ ປະເມນີ 2 ສວ່ນຄຂ ະບວນການແລະຜນົ ງານ 10.3 ວທິ ການ ີ ວດັຈາກແບບທດົສອບ ແບບທດົ ສອບທີ ່ ນ າໃຊຄ້ າຖາມແບບປາລະໄນ ໂດຍປກົ ກະຕແິລວ້ ເພິ ່ນວາງຄາດໝາຍໃຫຄະ້ ແນນຂ ລະ ້ 1ຄະ ແນນຖາ້ຕອບຖກ ແລະ 0 ຄະແນນຖາ້ຕອບຜດິ .ສ າລບັ ແບບທດົສອບທີ ່ ນ ້າໃຊຄ້ າຖາມແບບອດັຕະໄນຕອງ້ໄດກ້ ານດົ ຄາດໝາຍໃຫຄະ້ ແນນໄວກ້່ອນໂດຍອງີໃສ່ລະດບັຄວາມສ າຄນັຂອງແຕ່ ລະຂ ຄ້ າຖາມຫ ແ ຕ່ ລະສ່ ວນຍ່ອຍໆຂອງເນ ້ອໃນ ຄ າຕອບໃນແຕ່ ລະຂ ້ ) Scoring Rubric (ເຊິ ່ ງມຊີດັສ່ ວນໃນການໃຫຄະ້ ແນນ, ມລີກັ ສະນະຂອງແຕ່ ລະພດຶຕກິ າໃນ ແຕ່ ລະສດັສ່ ວນແລະມເີປົ ້ າໝາຍທີ ່ ຊດັ ເຈນເຊິ ່ ງຈດັ ໄວເ້ປນັ ມາດຕະຖານ .Rubric ມສອງ ີ ຮູບແບບຄ : Rubric ແບບ ພນັລະນາລວມ) Holistoc Rubric (ແລະ Rubric ແບບແຍກສ່ວນ) Analytic Rubric.( 1)Rubric ແບບພນັລະນາລວມ( Holistic Rubric ( Holistic Rubricເປນັ Rubric ທີ ່ ພຈາ ິ ລະນາຈາກພາບລວມຂອງທງັໝດົຄ າຕອບໂດຍຈະມຄີ າອະທບາຍ ິ ລກັ ສະນະຂອງຄ າຕອບໃນແຕ່ລະລະດບັໄວຢ້່າງຊດັ ເຈນ.

177 ຕວົຢ່າງ :Holistic Rubricວດັທກັ ສະການຂຽນ ລະດບັ ຄ່າສະເລ່ຍ ລກັ ສະນະຂອງການຂຽນ ດີ 3 -ຂຽນໄດກ້ງົປະເດນັຕາມທີ ່ກາ ນດົ ໄວ້ - ມການ ີ ຈດັລະບບົການຂຽນເຊັ ່ນ: ມຄີ ານາ ເນ ້ອໃນແລະສະຫຸ ບຖກ ຕອງ້ຊດັ ເຈນ -ພາສາທີ ່ ໃຊເ້ຊັ ່ນ: ຕວົສະກດົແລະໄວຍາກອນມຄວາມ ີ ຖກ ຕອງ້ເຮດັ ໃຫຜູ້ອ້່ານເຂົ ້າໃຈງ່າຍ - ມແນວ ີ ຄດິທີ ່ໜາ້ສນົ ໃຈໃຊພ້າສາຖກ ຕອງ້ຊດັ ເຈນດ.ີ ກາງ 2 -ຂຽນໄດກ້ງົປະເດນັຕາມທີ ່ກາ ນດົ ໄວ້ - ມກີ ານຈດັລະບບົການຂຽນ ເຊັ ່ນ: ມຄີ ານາ ເນ ້ອໃນ ແລະ ສະຫຸ ບຖກ ຕອງ້ຊດັ ເຈນ -ພາສາທີ ່ ໃຊພ້ ອ່ານເຂົ ້າໃຈ -ຄ າສບັທີ ່ ໃຊພ້ ເໝາະສມົ ອ່ອນ 1 -ຂຽນໄດແ້ຕ່ບ ່ກງົກບັປະເດນັຕາມທີ ່ກາ ນດົໄວ້ -ບ ່ມການ ີ ຈດັລະບບົ ໃນການຂຽນ -ພາສາທີ ່ ໃຊໃ້ຫຜູ້ອ້່ານສບັສນົ -ໃຊຄ້ າສບັຍງັບ ່ ເໝາະສມົ ຕວົຢ່າງ: Holistic Rubricວດັທກັ ສະການອ່ານ ລະດບັ ຄ່າສະເລ່ຍ ລກັ ສະນະຂອງການອ່ານ ດີ 3 -ອ່ານອອກສຽງໄດຊ້ດັ ເຈນດີ - ອ່ານອອກສຽງໄດລ້່ ຽນໄຫ ດີ -ອ່ານອອກສຽງຖກ ກບັຫ ກັ ໄວຍະກອນດີ ກາງ 2 -ອ່ານອອກສຽງໄດຊ້ດັ ເຈນ - ອ່ານອອກສຽງໄດແ້ຕ່ຊາ້ -ອ່ານອອກສຽງຖກ ກບັຫ ກັ ໄວຍະກອນ ອ່ອນ 1 -ອ່ານອອກສຽງໄດແ້ຕ່ບ ່ຊດັ ເຈນ - ອ່ານອອກສຽງໄດແ້ຕ່ຊາ້ -ອ່ານອອກສຽງບ ່ຖກ ກບັຫ ກັໄວຍະກອນ

178 2) Rubeic ແບບແຍກສ່ວນ (Analytic Ruburic) ເປນັການກາ ນດົການໃຫຄະ້ ແນນໂດຍພຈາ ິ ລະນາຈາກແຕ່ລະສ່ວນ ຕວົຢ່າງ :Analytic Ruburicເພ ່ອໃຫຄະ້ ແນນການແຕ່ງເລ ່ອງ ລາຍການທີ ່ ຈະວດັ ນ ້າໜກັ ລະດບັຄຸນນະພາບ ຄະແນນທີ ່ ໄດ້ ອງົປະກອບຂອງບດົ )ເປດີຫວົ ເລ ່ອງ, ເດນີເລ ່ອງແລະສະຫຸ ບ ( 2 3 6 ເນ ້ອໃນລະອຽດມສີາລະດີ 3 2 6 ການໃຊພ້າສາ 2 1 2 ຫ ກັ ໄວຍາກອນ 3 2 6 ລ່ວມຄະແນນທີ ່ ໄດ້ 20 ຕວົຢ່າງ :ການກາ ນດົ ເກນການໃຫຄະ້ ແນນວຽກບາ້ນຫ ບ ດົລາຍງານ ລ າດບັ ຊ ່ແລະ ນາມສະກຸນ ເກນໃນການໃຫຄະ້ ແນນ ຄວາມຄບົ ຖວ້ ນ )2( ຄວາມຖກ ຕອງ້ )4( ສົ ່ງຕາມ ເວລາ )2( ຄວາມເປນັ ລະບຽບ )2( ຄະແນນ ລວມ )10( 1 ທ. ສມົ ໝາຍ 2 3 2 1 8 2 ນ. ວນັຄ າ 1 2 2 1 6 3 ….. 4 ..... ຕວົຢ່າງ :ການກາ ນດົໃຫຄະ້ ແນນແຕ່ລະກດິຈະກາ ໃນ 1 ພາກຮຽນ ລ.ດ ຊ ່ແລະນາມສະ ກຸນ ຂຶ ້ນຫອງ້ )10( ວຽກ ບາ້ນ )10( ກວດກາ ຍ່ອຍ)20( ເສງັກາງ ພາກ)20( ເສງັທາ້ຍ ພາກ)40( ຄະແນນ ລວມ ລະດບັ

179 ບດົທີ10 ການວເິຄາະຫ ກັ ສູດ ການວເິຄາະຫ ກັ ສູດເປນັ ການແບ່ງຫ ກັ ສູດອອກເປນັ ອງົປະກອບຍ່ອຍໆໃນດາ້ນເນ ້ອໃນ ແລະ ຈດຸ ປະສງົທີ ່ ຈະ ເຮດັໃຫເ້ກດີພດຶຕກິ າ , ແນໃສ່ ໃຫເ້ຫນັຄວາມສ າພນັລະຫວ່າງເນ ້ອໃນກບັພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຜີນົ ຕ ່ການອອກຂ ສ້ ອບໃຫຖ້ ກ ຕອງ້ ຕາມເນ ້ອໃນ ແລະ ໂຄງສາ້ງຂອງຫ ກັ ສູດຄ: 1. ການສອບເສງັຈະເໜັນ້ໜກັ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ໃດ? 2. ການສອບເສງັ ແລະ ການວດັພດຶຕກິ າ ຕ່າງໆຫ າຍໜອ້ຍພຽງໃດ? 3. ການສອບເສງັ ແລະ ວດັພດຶຕກິ າ ເຫ ົ ່ານັນ້ດວ້ຍວທິ ໃີດ? 4. ແບບທດົສອບທີ ່ສາ້ງຂຶ ້ນຈະຖກ ຕອ້ງຕາມເນ ້ອໃນ ແລະ ໂຄງສາ້ງຂອງຫ ກັ ສູດ. 10.1ຂັນ້ຕອນການວເິຄາະຫກ ັ ສູດ ຂັນ້ຕອນທ ີ1: ແຕ່ງຕັ ້ງຄະນະກາ ມະການດ າເນນີການວເິຄາະຫ ກັ ສູດ ຄະນະກາ ມະການວເິຄາະຫ ກັ ສູດຄວນຈະມີ6 ຫາ 9 ຄນ ົ ເພ ່ອໃຫກ້ ານວເິຄາະຫ ກັ ສູດມປີະສດິທພິ າບຜູເ້ຮດັ ການວເິຄາະຕອ້ງແມ່ນຜູສ້ ອນວຊິານັນ້ໆ, ຄວນມນີກັ ວດັຜນົ ແລະ ນກັ ພດັທະນາຫ ກັ ສູດແນວລະຄນົ ເຂົ ້າຮວ່ມນາ . ຂັນ້ຕອນທີ2: ວເຄາະ ິ ເນ ້ອໃນ ການວເຄາະ ິ ເນ ້ອໃນເປັນການແຍກເນ ້ອໃນວຊາ ິ ອອກເປັນຂ ຍ້່ ອຍໆ ເຊງິວເິຄາະຫ ກັ ສູດຈະຕອງ້ໃຊຫ້ ກັ ສູດ ແບບຮຽນຕ່າງໆ ແລະ ຄ່ ູມ ແລວ້ ນ າເນ ້ອໃນນັນ້ມາລຽງລ າດບັການສອນຈາກກ່ອນໄປຫ ງັການວເຄາະ ິ ເນ ້ອໃນນັນ້ຄວນ ເຮດັວຊາ ິ ລະເທ ຶ ່ອ. ຂັນ້ຕອນທີ3: ວເຄາະ ິ ຈຸດປະສງົ ການວເຄາະ ິ ຈຸດປະສງົເປນັການແປຄວາມໝາຍ ແລະ ຈາ ແນກຈຸດປະສງົການສອນອອກມາເປນັ ພດຶຕກິ າ ຄາດ ຫວງັວ່າໃນການສອນແຕ່ລະບດົ ຫ ແຕ່ລະຫວົຂ ນ້ ັນ້ຕອງ້ໃຫນ້ກັ ຮຽນເກດີພດຶຕກິ າ ແນວໃດ. ຂັນ້ຕອນທີ4: ກາ ນດົນ ້າໜກັ ການກາ ນດົນ ້າໜກັ ແມ່ນການໃຫຄະ້ ແນນແກ່ເນ ້ອໃນຍ່ອຍ ຫ ແຕ່ລະຫວົຂ ຕາມ ້ ແຕ່ ລະພດຶຕກິ າທີ ່ ເຫນັວ່າກງົ ກບັ ເນ ້ອໃນໃສ່ ແຕ່ລະຫອງ້ໃນຕາຕະລາງວເິຄາະຫ ກັ ສູດ . ການໃຫຄະ້ ແນນຕອ້ງໃຫເອ້ ກກະພາບຕາມມາດຕະຖານດ່ ຽວ ກນັ . ອາດກາ ນດົຄ່າຂອງຄະແນນເພ ່ອໃຊຮ້່ວມກນັດັ ່ງນີ ້ : ຄະແນນ 0 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ບ ່ຈາ ເປນັ ຕອ້ງເນັນ້ໜກັ . ຄະແນນ 1-2 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຄວາມ ີ ສ າຄນັໜອ້ຍ. ຄະແນນ 3-4 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຄວາມ ີ ສ າຄນັຂອ້ນຂາ້ງໜອ້ຍ. ຄະແນນ 5-6 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຄວາມ ີ ສ າຄນັປານກາງ. ຄະແນນ 7-8 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຄວາມ ີ ສ າຄນັຫ າຍ. ຄະແນນ 9-10 ໝາຍເຖງິ ເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ ທີ ່ມຄວາມ ີ ສ າຄນັຫ າຍທີ ່ສຸດ.

180 ຂັນ້ຕອນທີ ່ 5: ເກບັຄະແນນຈາກຜູວ້ເຄາະ ິ ເອາົຄະແນນຈາກຜູວ້ ເຄາະ ິ ແຕ່ ລະຄນົທີ ່ກ ານດົລງົຕາຕະລາງມາສະເລ່ ຍເຂົ ້າກນັ ໂດຍເອາົຄະແນນຜູວ້ ເຄາະ ິ ແຕ່ ລະຄນົ ທີ ່ ໄດກ້ ານດົ ໃນແຕ່ ລະຫອງ້ໃນແຕ່ ລະຕາຕະລາງມາລວມເຂົ ້າກນັ ແລວ້ ຫານໃຫຈ້ ານວນຄນົ ກາຍເປັນຄະແນນສະເລ່ ຍ ຂອງກ່ ຸມວເຄາະ ິ . ຂັນ້ຕອນທີ ່ 6: ລວມຄະແນນ - ລວມຄະແນນທາງດາ້ນເນ ້ອໃນ ແລະ ພດຶຕກິ າ , ແລວ້ມາລວມເປນັ ຄະແນນລວມທງັໝດົ . - ແປງຄະແນນລວມທງັໝດົ ໃຫເ້ປນັ ຄະແນນສວ່ນ 100 ຫ ສ ວ່ນ 1000 (ຫ ຈ າ ນວນຂ ສອບ ້ ທງັໝດົທີ ່ ຈະ ສາ້ງໃຫກ້ ບັ ເນ ້ອໃນຫ ກັ ສູດທີ ່ ເຮາົວເຄາະ ິ )ໂດຍເອາົຄະແນນແຕ່ລະຕວົຢູ ່ ໃນຕາຕະລາງມາຫານໃຫຄະ້ ແນນລວມທງັໝດົ ແລວ້ຄູນໃຫຈ້າ ນວນຂ ສອບ ້ ທງັໝດົທີ ່ຈະສາ້ງ. ຕວົຢ່າງຕາຕະລາງວເິຄາະຫ ກັ ສູດ ຊວ ຊາ ິ …………..….…………………………… ຊ ່ຜູວ້ເຄາະ ິ ……….... ເລ ່ອງ ທີ ່ ເນ ້ອໃນ ຈຸດປະສງົເພ ່ອໃຫນ້ກັ ຮຽນເກດີພດຶຕກິ າ ດາ້ນປນັ ຍາສກຶສາ ລວມ ອນັດບັ ຄວາມຮູ້ ທີ ຄວາມຈາ ຄວາມ ເຂົ ້າໃຈ ການນາ ໄປໃຊ້ ການວິ ເຄາະ ການປະ ເມນີຜນົ ການປະ ດດິສາ້ງ 1 2 3 4 5 ລວມ ອນັດບັຄວາມ ສ າຄນັ

181

182 ບດົທີ11 ການຂຽນຂ ສອບ ້ ວດັພດຶຕກິ າ ດາ້ນສະຕປິນັຍາ (Cognitive Domain) Benjamin Bloom ແລະ ຄະນະໄດຈ້າ ແນກພດຶຕກິ າຕາມຈດຸ ປະສງົດາ້ນສະຕປິນັ ຍາ(Cognitive Domain)ຫ ລະດບັຄວາມຮບັຮູອ້ອກເປນັ 6 ລະດບັດັ ່ງນີ ້ : 1. ດາ້ນຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ 2. ຄວາມເຂົ ້າໃຈ 3. ການນາ ໄປໃຊ້ 4. ການວເຄາະ ິ 5. ການສງັເຄາະ 6. ການປະເມນີຄ່າ 11.1 ດາ້ນຄວາມຮູຄ້ວາມຈາ (Knowledge) ຄວາມຮູຄວາມ ້ ຈາ ຄ ຄວາມສາມາດໃນການຈ ່ຈາ ເລ ່ອງລາວຕ່າງໆ ທີ ່ ເຄຍີພບົມາທງັໃນຫອ້ງຮຽນ ແລະນອກຫອ້ງ ຮຽນ. 11.1.1 ຄວາມຈາ ສະເພາະເລ ່ອງ (Knowledge of specifics) ມີ2 ປະເພດ ຄ: 1) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັຄ າສບັ ແລະ ນຍິາມ (1)ຄ າສບັ ໝາຍເຖງິ ການໃຫຄວາມ ້ ໝາຍຄ ານັນ້ ໃຫກ້ ະຈ່າງແຈງ້ສ່ວນຫ າຍມກັ ແປຄວາມໝາຍຕາມວດັ ຈະນານຸກມົ , ປະທານນຸກມົ ຫ ສາລະນຸກມົ . (2) ນຍິາມ ໝາຍເຖງິ ການໃຫຄວາມ ້ ໝາຍ ໂດຍສະເພາະຂອງຄ າເລົ ່ານັນ້. ຂ ສອບ ້ ແຕ່ລະຂ ຈະ້ ຖາມກ່ ຽວກບັ ຄ າສບັ , ນຍິາມ, ຄວາມໝາຍ, ຊ ່ , ສນັຍາລກັ , ເຄ ່ອງໝາຍ ແລະ ຮູບພາບ. ຕວົຢ່າງ: - ຄ າໃດມຄວາມ ີ ໝາຍຄາ້ຍຄຄ າວ່າ ໂລຫດິ )ເລອ ດ(. - ຄ າໃດມຄວາມ ີ ໝາຍຄາ້ຍຄຄ າວ່ານາວາ )ເຮອ (. 2) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັກດົ ເກນ ແລະ ຄວາມເປນັ ຈງິສະເພາະເລ ່ອງ (Knowledge of Specifics Facts). (1)ກດົ ເກນ ໝາຍເຖງິສິ ່ ງທີ ່ຕັ ້ງຂຶ ້ນໄວເ້ປນັຫ ກັຖານ. (2)ຄສາມຈງິໝາຍເຖງິສິ ່ ງທີ ່ປະກດົຕວົຢູ ່ ຕາມເນ ້ອເລ ່ອງ. (3)ຂ ສອບ ້ ຈະຖາມກ່ ຽວກບັກດົ ເກນ ,ສູດ ,ຄວາມຈງິໃນບດົ ເລ ່ອງ ,ຂະໜາດ ,ທດິທາງ ,ເວລາ ,ຄຸນສມົ ບດັ , ໄລຍະທາງ, ປະກດົການ, ຈດຸ ປະສງົ, ສາເຫດ, ຜນົປະໂຫຍດ, ບຸນຄຸນ, ໂທດ ແລະໜາ້ທີ ່ . ຕວົຢ່າງ: - ວງົມນົໜຶ ່ ງມມີ ູມເທົ ່າກບັຈກັອງົສາ? )360 ອງົສາ(.

183 - ແຂວງໃດມເີນ ້ອທີ ່ ໃຫຍ່ທີ ່ສຸດຂອງປະເທດລາວ )ສະຫວນັນະເຂດ(. - ການດ ່ມນ ້າເປນັ ປກົ ກະຕມິ ປະີ ໂຫຍດຕ ່ຮ່າງກາຍຄນົ ເຮາົແນວໃດ? )ເລອ ດໝຸນວຽນໃດສະດວກ( 11.1.2 ຄວາມຮູໃນ້ ວທິ ດີາ ເນນີການ (Knoeledge of Ways and Means of Dealing with Specifics) 1) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັລະບຽບແບບແຜນ(Knoeledge of Conventions) ລະບຽບແບບແຜນ ໝາຍເຖງິ ແບບຢ່າງຫ ເ ຮດັນຽມປະເພນທີ ີ ່ນຍິມົ ປະຕບິດັກນັມາເປນັທີ ່ຍອມຮບັ ໃນສງັຄມົ . ຂ ສອບຈະ ້ ຖາມກ່ ຽວກບັ ຮູບແບບ ,ລະບຽບ ,ແບບແຜນ ,ກດົ ເກນ ,ການໃຊເ້ຄ ່ ອງມ , ແບບສນັ ຍາລກັ ,ປະເພນ ,ີ ວດັທະນາເຮດັ ແລະອຶ ່ນໆ.... ຕວົຢ່າງ : (1) ໄຟແດງສນັຍານບອກໃຫເ້ຮດັຫຍງັ? )ໃຫຍຸດ້ ( (2) ນກັ ຮຽນທີ ່ ເປນັ ເຍາົວະຊນົຕອ້ງເປນັ ຄນົແນວໃດ? )ເປນັ ແບບຢ່າງທີ ່ດໃີຫເ້ພ ່ອນ ແລະ ເປນັ ຄນົດໃນີ ສງັ ຄມົ ) 2) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັແນວໂນມ້ ແລະລະດບັຂັນ້(Knowledge of Trends Sequence) (1) ແນວໂນມ້ ໝາຍເຖງິການເບງິເຫນັທາທວີ່າ ເປນັ ແນວໃດ ໃນອະນາຄດົ ,ໂດຍພຈິ າລະນາຂ ມ້ ູນໃນອາດດີ ແລະປະຈຸບນັ . (2)ລະດບັຂັນ້ ໝາຍເຖງິລະດບັການເກດີກ່ອນ-ຫ ງັ ຂອງເລ ່ອງລາວຫ ເຫດການຕ່າງໆ. (3)ຄ າຖາມກ່ ຽວກບັ ລະດບັ ຂັນ້ ເປັນການຖາມກ່ ຽວກບັ ເຫດການທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນກ່ ອນ ,ຫ ງັຫ ກ ານລຽງລ າດບັ . ການຖາມກ່ ຽວກບັແນວໂນມ້ ມກັຈະຖາມກ່ ຽວກບັ ເຫດການທີ ່ ເກດີຂຶ ້ນເລ ່ອຍໆ. (4)ຄ າຖາມສ່ວນຫ າຍຈະໃຊຄ້ າວ່າ( :ມກັຈະ )ເຊງິເປນັການຄາດຄະເນເຫດການລວງໜາ້. ຕວົຢ່າງ : - ຄນົທີ ່ມຄວາມ ີ ເອາົໃຈໃສ, ມານະອດົທນົ ແລະດຸໝັນ້ຂະຫຍນັພຽນອານາຄດົມກັ ເປນັ ແນວໃດ?. -ໃນການນ່ ຸງສິ ້ນໃໝ, ເສ ້ອໃໝ ແລະບ່ ຽງແພມກັຈະເປນັ ເອກະລກັ ຂອງແມ່ຍງິຊາດໃດ? 3) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັການຈາ ແນກປະເພດ(knowledge of Classification and Categories) ໝາຍເຖງິການຈດັ ເຂົ ້າໝວດໝ່ຕາມ ູ ປະເພດ ,ຊະນດິ ,ສະກຸນ ,ເຫດການ ,ຂ ຄ້ ວາມ ,ຄນົ ,ສດັ ,ພດຶ ,ສິ ່ ງຂອງ , ວນັ ,ເວລາ ,ສະຖານທີ ່ ໂດຍພຈິາລະນາລກັ ສະນະຂອງສິ ່ ງເລົ ່ານັນ້. ຕວົຢ່າງ: (1) ສດັ ເຄິ ່ ງບກົ ເຄິ ່ ງນ ້າມສີດັຫຍງັແດ່ )ກບົ , ແຂ, ້ແລນ, ງູ ( (2) ຂ ້ໃດເປນັມູມສາກ )30 ອງົສາ, 45 ອງົສາ, 90 ອງົສາ, 180 ອງົສາ( 4) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັຫ ກັ ເກນ(knowledge of Criteria) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັຫ ກັ ເກນຕ່າງໆ ທີ ່ ໃຊເ້ປນັ ຕວົປ່ ຽບທຽບ ຫ ຕດັສນິ. ຕວົຢ່າງ: (1) ລກັ ສະນະໃດທີ ່ສະແດງວ່າ ເປນັ ເອກະຜນົຄວນຈ ່? (a+b)2 (2) ເຮາົໃຊເກນ ້ ໃດມາຕດັສນິວ່າ ທາ້ວ ຄ າ ເປນັ ນກັ ຮຽນດີແລະ ເກັ ່ງ )ເປນັ ແບບຢ່າງທີ ່ດີແລະ ມຄະີ

184 ແນນສູງກວ່າໝ່)ູ 5) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັລະບຽບວທິ ີ(Knowledge of Methodology) ເປນັການຖາມເຖງິວທິ ການ ີ ,ແນວການປະຕບິດັຕາມຫ ກັ ວຊິາການຫ າຍກວ່າທີ ່ຈະມາຖາມເຖງິຄວາມສາມາດ ໃນການນາ ເອາົວທິ ການ ີ ທີ ່ຮຽນມານາ ໃຊ.້ ຕວົຢ່າງ: (1) ເວລາໄປການ ແມ່ຍງິລາວຄວນແຕ່ງຕວົແນວໃດ? (2) ປະເພນລາວ ີ ມຂີ ັນ້ຕອນແນວໃດໃນງານດອງ? 11.1.3 ຄວາມຮູລວມຍອດ ້ ເນ ້ອໃນເລ ່ອງ( Knowledge of the Universais and Abstractions in a fiels) ຄວາມຮູລວມຍອດ ້ ເນ ້ອໃນເລ ່ອງມີ2 ປະເພດ ຄ: 1) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັຫ ກັ ວຊາ ິ ແລະຂະຫຍາຍຫ ກັ ວຊິາ(Knowledge of principles and Generalization) (1)ຫ ກັ ວຊິາ ໝາຍເຖງິຕວົຫ ກັ ການເຊິ ່ ງເປນັ ຂ ສ້ ະຫຸ ບຫ ຫ ວົ ໃຈຂອງເລ ່ອງ. (2)ການຂະຫຍາຍຫ ກັ ວຊິ າໝາຍເຖງິການແຜ່ ່ ຂອບເຂດໃຫຄຸມ້ ໄປໃນດາ້ນຕ່າງໆຂອງວຊິ ານັນ້ ,ອາດຈະນ າ ຫ ກັ ການທີ ່ ໄດມາ ້ ໃຊໃນ້ ເລ ່ອງອ ່ນທີ ່ຄາ້ຍຄກ ນັ . ຕວົຢາງ: (1)ບາ້ນເມອ ງຈະມຄວາມ ີ ຈະເລນີຕອ້ງຄ ານງຶເຖງິເລ ່ອງໃດເປນັ ສ າຄນັ .? (2)ນກັ ຮຽນເຝກິ ຄູນ ແລະ ຫານເລກຕອ້ງເລີ ່ມຈາກຈຸດໃດກ່ອນ?. 2) ຄວາມຮູກ້່ ຽວກບັທດິສະດີແລະ ໂຄງສາ້ງ(Knowledge of Theories and Structure) (1) ທດິສະດີໝາຍເຖງິ ສິ ່ ງທີ ່ ໄດພ້ ສິູດ ແລະ ເປນັທີ ່ຍອມຮບັແລວ້. (2) ໂຄງສາ້ງ ໝາຍເຖງິ ສິ ່ ງທີ ່ປະກອບເຂົ ້າກນັຫ າຍພາກສ່ວນໃຫເ້ປນັ ໂຄງສາ້ງຂຶ ້ນມາ. ຕວົຢ່າງ: (1) ປ ້ມອ່ານ, ຕ າລາສອນ, ວດັຈະນານຸກມົ ເປນັ ປ ້ມຄ າສອນປະເພດດຽວກນັ ເພາະຢດຶຖເ ປນັການໃຫ້ ຄວາມຮູ້ເປນັຫ ກັ . 11.2 ຄວາມເຂົ ້ າໃຈ (Comphrension) ຄວາມເຂົ ້າໃຈ ຄຄວາມ ສາມາດໃນການແປຄວາມ, ຕຄວາມ ີ ແລະ ຂະຫຍາຍຄວາມໄດ້ຄ າຖາມປະເພດນີ ້ຄວນ ເປນັ ຂ ຄ້ ວາມໃໝ່ທີ ່ຄູກາ ນດົສະຖາ້ນະການຂຶ ້ນໂດຍໃຊການ ້ ໃຊເ້ນ ້ອໃນເກົ ່າມາຮຽບຮຽງ ໃໝ່ . 11.2.1 ການແປຄວາມ (Translation) ເປນັການສາມາດໃນການສ ່ສານຄວາມໝາຍຈາກພາສາໜຶ ່ ງ ຫ ຮູບໜຶ ່ ງໄປສ່ ູອກີພາສາໜຶ ່ ງ ຫ ອກີຮູບໜຶ ່ ງ ເຊັ ່ນ: 1) ແປຈາກພາສາງ່າຍໄປຫາພາສາຍາກ ຫ ຈາກຍາກໄປຫາງ່າຍ. 2) ແປພາສາທາງການໄປຫາພາສາສາມນັ ຫ ກງົກນັຂາ້ມ. 3) ແປພາສາເວົ ້າເປນັ ພາສາຂຽນ ຫ ກງົກນັຂາ້ມ. 4) ແປຈາກພດຶຕກິ າ , ຮູບພາບ, ທາທາງເປນັ ຂ ຄ້ ວາມ.