g]kfn ;/sf/
lzIff, lj1fg tyf k|ljlw dGqfno
kf7o\ •d ljsf; s]Gb|
;fgfl] 7dL, eStk'/
d/] f] gk] fnL
sIff !
d]/f] gk] fnL
sIff !
gfd M ===========================================================================
/f]n gDa/ M ====================
ljBfno M ===========================================================================
gk] fn ;/sf/ d]/f] g]kfnL, sIff ! 1
lzIff, lj1fg tyf kl| jlw dGqfno
kf7o\ •d ljsf; s]Gb|
;fgfl] 7dL, eStk/'
k|sfzs M gk] fn ;/sf/
lzIff, lj1fg tyf kl| jlw dGqfno
kf7\o•d ljsf; sG] b|
;fgfl] 7dL, eStk/'
ISBN M
© ;jfl{ wsf/ k|sfzsdf
kf7\o•d ljsf; sG] bs| f] lnlvt :jLs[ltlagf o;sf] k/' } jf cf+lzs efu xa' x' ks| fzg ug,{
kl/jtg{ u/]/ k|sfzg ug,{ s'g} ljBt' Lo ;fwg jf cGo /s] 8{ ug{ / kl| tlnlk lgsfNg kfOg]
5g} . kf7\ok':ts ;DaGwdf ;´' fj ePdf kf7o\ •d ljsf; sG] b|, ;dGjo tyf k|sfzg zfvfdf
k7fOlbgx' g' cg'/fw] 5 .
klxnf] ;+:s/0f M lj= ;=+ @)&^
d"No M ?=
d'b|s M
ljt/s M
tkfO{‘n] lsgs] f] k':tsdf 5kfO kl| jlw;DaGwL s'g} q'l6 k]mnf k/]df ljt/s cyjf :yfgLo
lj•t] faf6 pSt k':ts ;f6\g ;Sgx' g' ] 5 .
– d'bs| tyf ljt/s
2 d]/f] g]kfnL, sIff !
xfd|f] egfO
kf7\o•d lzIf0f l;sfOsf] d"n cfwf/ xf] . kf7\ok:' ts ljBfyL{df ckl] Ift bIftf ljsf; ug]{ Ps d'Vo ;fwg xf] . o; kIfnfO{
b[li6ut ub{} kf7o\ •d ljsf; sG] b|n] ljBfno lzIffnfO{ Jofjxfl/s, ;do;fk]If / u'0f:t/Lo agfpg] pŸZ] on] kf7o\ •d
tyf kf7o\ k:' tssf] ljsf; tyf kl/dfhg{ sfo{nfO{ lg/Gt/tf lbbF } cfPsf] 5 . cfwf/et" lzIffn] afnaflnsfdf cfwf/et"
;fIf/tf, ul0ftLo cjwf/0ff / l;k Pjd\ hLjgf]kof]uL l;ksf] ljsf;sf ;fy} JolStut :jf:Yo tyf ;/;ŒfO;DaGwL afgLsf]
ljsf; ug]{ cj;/ kb| fg ugk{' 5{ . cfwf/et" lzIffsf] dfWodaf6 afnaflnsfx¿n] k|fs[lts tyf ;fdflhs jftfj/0fkl| t
;rt] eO{ cgz' f;g, ;bfrf/ / :jfjnDag h:tf ;fdflhs Pjd\ rfl/lqs u'0fsf] ljsf; ugk{' 5{ . o;n] lj1fg, jftfj/0f
/ ;"rgf kl| jlw;DaGwL cfwf/e"t 1fgsf] ljsf; u/fO{ snf tyf ;f}Gbok{ l| t cle?lr hufpgk' 5{ . zf/Ll/s tGb'?:tL,
:j:ys/ afgL Pjd\ l;hg{ fTdstfsf] ljsf; tyf hfthflt, wd,{ efiff, ;:+ sl[ t, If]qkl| t ;Ddfg / ;defjsf] ljsf; klg
cfwf/et" lzIffsf ckl] Ift kIf x'g\ . bz] k]|d, /fli6«o Pstf, nfs] tflGqs d"NodfGotf tyf ;:+ sf/ l;sL Jofjxfl/s hLjgdf
ko| fu] ug{', ;fdflhs u0' fsf] ljsf; tyf gful/s stJ{ ok|lt ;hutf ckgfpg,' :t/cgs' n" Jojxf/sz' n l;ksf] ko| fu]
ug{' / b}lgs hLjgdf cfOkg]{ Jofjxfl/s ;d:ofx¿sf] klxrfg u/L ;dfwfgsf pkfosf] vfh] L ug'{ klg cfwf/et" txsf]
lzIffsf cfjZos kIf xg' \ . o; kIfnfO{ bl[ i6ut u/L b]zsf ljleGg ljBfnodf k/LIf0f u/]/ k|fKt k[i7kfi] f0fsf cfwf/df
kl/isf/ tyf kl/dfhg{ u/L cfwf/e"t tx -sIff !–#_ sf] kf7o\ •d @)&^ cg¿' k bz] e/ k7gkf7g ug{ ;lsg] u/L of]
k':ts ljsf; ul/Psf] 5 . of] k':ts cfwf/et" ljBfno txsf] sIff ! df gd'gf kf7\ok':ts tyf sfo{k:' tssf ¿kdf
ko| f]u ul/g] 5 . o;df axl' jifos PsLs[t 9fFrfsf] kf7o\ •dsf] sfof{GjognfO{ ;xof]u k'Ug] u/L ljifoj:t'nfO{ ljleGg
ljifo;Fu ;DalGwt x'g] ljifo Ifq] df cfwfl/t ul/Psf] xFb' f ljBfyL{sf] l;sfOnfO{ cGt/;DalGwt u/L bl} gs hLjg;uF
;DalGwt ug{ / ;fGbles{ agfpg ;xofu] k'Ug] ljZjf; ul/Psf] 5 .
gk] fnL efiff ljifosf] o; k':tssf] ljsf; ;?' df 8f= /fdk|;fb 1jfnL, 8f= bj] L gk] fn, >L xl/x/ ltdlN;gf /
k?' iffQ] d l3ld/n] ] ug{'ePsf] xf] . k/LIf0faf6 k|fKt ki[ 7kfi] f0f;dt] df cfwfl/t eO{ o; k':tssf] kl/dfh{g tyf ;Dkfbg
ug{] sfo{ nv] s ;dx" ;lxt >L u0f]zk|;fb e66\ /fO{, >L 6's/fh clwsf/L, >L OGb' vgfn, >L lrgfsd' f/L lg/fn} faf6 ePsf]
xf] . kf7o\ k:' tsnfO{ o; :j¿kdf Nofpg] sfo{df s]Gb|sf dxflgb]{zs 8f= n]vgfy kf}8n] , kf| =8f= /dz] k|;fb e66\ /fO,{
8f= gj/fh s6\6n] , 8f= uLtf v/n] , 8f= hfgs' f gk] fn, >L gf/fo0fhªu\ yfkfsf] ljz]if of]ubfg /xs] f] 5 . o;
kf7o\ k:' tssf] lrqfª\sg >L pHjn tfdfª tyf >L ;fg] fd tfdfª / nc] fp6 l8hfOg >L eStaxfb/' sfsLa{ f6 ePsf] xf] .
o; k:' tssf] ljsf; tyf kl/dfh{g sfo{df ;n+ Ug / k|of]Stf ;ak} |lt kf7\o•d ljsf; sG] b| wGojfb ks| 6 ub5{ .
kf7o\ k':tsn] ljBfyL{df lgwf{l/t ;Ifdtf ljsf;sf nflu ljBfyLn{ fO{ ;xof]u ug]{ 5 . o;n] ljBfyLs{ f] l;sfOdf ;xofu]
k¥' ofpg] Pp6f dxìjk0" f{ / cfwf/et" ;fduL| sf ¿kdf sIff l•ofsnfkaf6 xg' ] l;sfOnfO{ dhat' agfpg ;xofu] ug]{
5 . To;}n] of] lzIfssf] l;sfO l•ofsnfksf] of]hgf geO{ ljBfyLs{ f l;sfOnfO{ ;xofu] k'¥ofpg] ;fduL| xf] . o;sf
nflu o; kf7o\ k':tsnfO{ ljBfyLs{ f] l;sfOdf ;xofu] k'¥ofpg] Pp6f dxìjk"0f{ cfwf/sf ¿kdf afnsl] Gbt| , l;sfOs]lGbt| ,
cge' js]lGbt| , pŸZ] odn" s, k|of]ud'vL / l•ofsnfkdf cfwfl/t agfpg] ko| f; ul/Psf] 5 . l;sfO / ljBfyLs{ f] hLjGt
cg'ejlar tfbfTDo sfod ub}{ o;sf] ;xh k|of]u ug{ lzIfsn] ;xhstf{, pTk]/| s, k|jw{s / vfh] stfs{ f ¿kdf
el" dsf lgjfx{ ugk{' g]{ ckI] ff ul/Psf] 5 . o;nfO{ c´ kl/is[t kfgs{ f nflu lzIfs, ljBfyL,{ cleefjs, al' 4hLjL Pjd\
;Dk"0f{ kf7sx¿sf] ;dt] ljz]if el" dsf /xg] xb'F f ;Da4 ;a}sf] /rgfTds ;'´fjsf nflu kf7\o•d ljsf; s]Gb| xflbs{
cg'/f]w ub5{ .
lj=;+= @)&^ kf7o\ •d ljsf; sG] b|
d]/f] gk] fnL, sIff ! 3
4 d]/f] gk] fnL, sIff !
ljifo;"rL ki[ 7;ª\Vof
•=;= ljifoIfq] !
!%
!= d / d/] f] kl/jf/ @&
@= d/] f] bl} gs hLjg #(
#= xfdf| ] ;d'bfo $(
$= d]/f] ljBfno ^%
%= xfd|f] jftfj/0f *#
^= xfd|f] l;hg{ f !)!
&= ?lr / afgL !!(
*= xfd|f] ;:+ sl[ t !#(
(= ;~rf/, kl| jlw / ahf/ !%#
!)= xfd|f] l•ofsnfk
!!= xfd|f] j/k/sf] ;;+ f/
d]/f] gk] fnL, sIff ! 5
6 d]/f] gk] fnL, sIff !
ljifoIf]q d / d]/f] kl/jf/
kf7 !
;'Ggx' f;] \ / no ldnfO{ ufpg'xf;] \ M d lzIfs xF' .
tkfOx{‘ ¿ sf]
;a}nfO{ gd:sf/ x'g'xG' 5 <
kt' nL ´F} ag/]
cfPF k9g\ eg]/
d t eG5' d/] f] gfd
s] xf] ;fyL ltd|f] gfd <
´f]nfleq sfkL 5
d/] f] ;fyL hftL 5
slt /fd|f] Jojxf/
;a}nfO{ gd:sf/ .
lrq x]/]/ pQ/ eGgx' f];\ M
-s_ of] sg' 7fpsF f] lrq xf] < -v_ ;fyLx¿ s] ub{} 5g\ <
d]/f] g]kfnL, sIff ! 1
lzIfsn] eg]sf] zAb ;G' g'xf;] \ / lrq lrGgx' f;] \ M
xh'/a'af
alxgL xh/' cfdf
efO d
lbbL a'af
cfvF f cfdf
gfs bfh'
sfg
xft dv'
bftF
2 d/] f] g]kfnL, sIff ! 3f6F L
uf8] f
;G' g'xf;] \ / zAbx¿ eGg'xf];\ M /fd/fd
P]gfdf d 6fl;b]n]
5\ofhfnf]
d P]gfcufl8 plePF . dn} ] gfs bv] ]F . sfg bv] ]F .
cfFvf b]vF] . lgwf/ bv] ]F . ufnf bv] ]F . cf7] bv] F] .
bftF klg b]vF] . lrpF8f] bv] F] . ;a} hf]l8P/ a;] .
cfxf Û d]/f] cg'xf/ Û
gfs sfg lrpF8f] lgwf/ cf]7
lzIfsn] egs] f] ;'gL ;fyL;Fu s/' fsfgL ugx'{ f;] \ M
cd/ M gd:sf/, ;fg] fd bfO Û
;fg] fd M gd:t], cd/ efO Û ltdL stf hfg nfUof} <
cd/ M cfzf;uF vN] g hfg nfu]sf] x'F .
;fg] fd M ltdLn] ljBfnodf s] s] k9o\ f} <
cd/ M cF=== z/L/sf cªu\ af/] k9]F .
;fg] fd M d ltdLnfO{ z/L/sf cªu\ af/] ;fW] 5' x} .
cd/ M x'G5 .
;fg] fd M cf}nF fn] gfs / sfg b]vfpg ;S5f} <
cd/ M n x]gx'{ f];,\ bfO Û
;f]gfd M dv' / bftF klg bv] fpg ;S5f} <
cd/ M ;S5' lg Û d t 38F' f / sDd/
klg b]vfpg ;S5' . ˆofŒ'Nnf ;j] f/f]
;fg] fd M n, ltdLnfO{ tf/d] fd
wGojfb 5 .
d/] f] g]kfnL, sIff ! 3
gldNg] lrqdf ufn] f] 3/] f -O_ nufpgx' f;] \ M
;'Ggx' f];\ / pQ/ eGgx' f];\ M
slt ld7f]
cfFvfn] sfgnfO{ ;f]Wof,] æltdL s] u5f}{ <Æ
sfgn] eGof,] æd ;'G5' .Æ
sfgn] gfsnfO{ ;f]Wof,] æltdL s] u5f}{ <Æ
gfsn] eGof,] æd af:gf lnG5' .Æ
gfsn] dv' nfO{ ;fW] of,] æltdL s] u5f{} <Æ
d'vn] eGof], æd vfgf vfG5' .Æ
lhaf| n] eGof], æcfxf Û vfgfsf] :jfb slt
ld7f] ÛÆ
-s_ s;n] sfgnfO{ ;f]Wof] < -v_ sfgn] gfsnfO{ s] eGof] <
-u_ s;n] vfgfsf] :jfb kfof] <
4 d]/f] gk] fnL, sIff !
hf8] f ldnfpg'xf;] \ M
yfK] nfdf /v] f tfGg'xf;] \ M
yfK] nfdf /]vf tfgL p:t} /ª egx{' f;] \ M
d/] f] gk] fnL, sIff ! 5
kf7 @
;'Ggx' f];\ / no ldnfO{ ufpg'xf;] \ M
stf x/fP
eft kfSof] efF8fdf, yfk yfndf
w]/} g'g gxfn, ;fu bfndf
rDrf NofO{ rnfpm, lrgL lrofsf]
ld7f] crf/ aG5 /], Œ;L{ laofFsf] .
:ofp hfdf nufO{, otf cfpF5
cfn' 6fk] L 9NsfO,{ uLt ufp5F
cªu\ '/ s]/f dj] fn], dnfO{ afn] fP
´fn] f sfkL snd, stf x/fP <
lrq x/] L gfd eGgx' f;] \ M
;G' g'xf;] \ / zAbx¿ eGgx' f;] \ M
ca, d s] vfpmF <
dnfO{ efs] nfUof] . d efG;fsf]7fdf uPF . d}n]
Pp6f ef8F fdf lv/ b]vF] . csf]{ ef8F fdf crf/
bv] F] . yfndf /f6] L bv] ]F . 6fs] /Ldf s]/f / ;'Gtnf
b]v]F . s?jfdf kfgL bv] ]F . srf}/fdf t/sf/L bv] F] .
cfxf Û slt w/] } vfg]s'/f . ca, d s] vfpmF <
/f]6L kfgL lv/ crf/ s]/f
6 d]/f] g]kfnL, sIff !
hf]8f ldnfpgx' f];\ M
;'Gg'xf;] \ / pQ/ eGgx' f];\ M
rDrf / yfn
s's/ rn' fdfly a:of] . s's/df eft
kfSof] . s/fxLdf t/sf/L kfSof] .
yfnn] eGof], ædnfO{ ef]s nfUof] .Æ
klgpFn] yfnnfO{ eft lbof] . 8f8n' ]
srf}/fdf t/sf/L lbof] . lunf;n]
kfgL Nofof] . lunf;n] eGof,] æca rDrfn] eft vfpm .Æ yfnn] eGof,]
ærDrfn] eft vfg] xf] / < eft t dflg;n] kf] vfg] xf] ÛÆ
-s_ sd] f eft kfSof] < -v_ yfnn] s] eGof] <
-u_ s;n] kfgL Nofof] <
gldNg] lrqdf uf]nf] 3]/f -O_ nufpgx' f];\ M
d/] f] gk] fnL, sIff ! 7
kf7 ;'Gg'xf];\ / eGgx' f];\ M d/] f] sf7] f
yf]Knfdf /v] f tfGg'xf];\ M
efG;fsf]7f otf 5
;T' g] sf7] f ptf 5
‰ofn9f]sf oxL‘ 5g\
3/sf] 5fgf] stf 5 <
e'OF tnf tn 5
sf};L rflxF dfly 5
d/] f] sf7] f oxL‘ 5
vf6 rflxF sxfF 5 <
yf]Knfdf /]vf tfgL p:t} /ª egx{' f];\ M
8 d]/f] gk] fnL, sIff !
kf7 #
;'Gg'xf;] \ / no ldnfO{ ufpg'xf];\ M
d kf] s] agF"
d/] f afaf ak] f/L, ;fgf] k;n
d]/L cfdf lzIfs, ;f/} c;n
7'nL lbbL ;g] fdf, ;fgL kx| /L
sf]xL klg a:bg} g\, sfd gu/L .
sfsL d/] L 8fS6/, sfsf ls;fg
hfgx' 'G5 af/Ldf, ;f´F laxfg .
k9\g n]Vg l;s]/, s] kf] aGg] xf] <
d t clxn] elGbg,F kl5 eGg] xf] .
sf] sf] s] s] ub{5} g\ < eGg'xf];\ M
d/] f] gk] fnL, sIff ! 9
s;n] s] nufpF5g\ < hf8] f ldnfpg'xf];\ M
8fS6/ efG;]
kx| /L sfdbf/
;G' gx' f];\ / zAbx¿ eGgx' f;] \ M
df]afOnsf ;fyL
6]andf 38L, sDKo'6/,
/]l8of] / l6eL lyP .
ToxfF df]afOn cfOk'Uof] .
38Ln] df]afOnnfO{ eGof],
æltdL k/} a; .Æ
/]l8of] / l6eL 38Llt/}
nfu] . ;a} l/;fPsf]
bv] ]/ dfa] fOn 8/fof] .
p;n] eGof], æ;fyL
xf] Û d}n] ltdLx¿sf]
sfd ul/lbPsf] 5' .
ef]ln efl] n klg ;3fpnF f lg ÛÆ dfa] fOnsf] s/' f] ;an} fO{ dg k¥of] . pgLx¿
ldn]/ a:g yfn] .
38L /]l8of] sDKo6' / 6l] nlehg dfa] fOn
10 d]/f] gk] fnL, sIff !
yf]Knfdf /]vf tfGg'xf;] \ M
ss] f sltcf]6f lrq 5g\ < eGgx' f];\ M
6]lnlehg /l] 8of]
SofNs'n]6/ dfa] fOn
38L
! @# $%
d/] f] gk] fnL, sIff ! 11
;G' g'xf;] \ / pQ/ eGgx' f;] \ M
/fdf| ] ljgo
ufpdF f dn] f nfu]sf] lyof] . ;an} ] cfŒn" fO{ dg
kg]{ nu' f nufP . cfdfn] ;f8L / rfn] f]
nufpge' of] . bfhn' ] sldh / kfOG6 nufpge' of] .
aa' fn] bf}/f / ;?' jfn nufpg'eof] . efph"n] st' f{
/ ;'?jfn nufpg'eof] . ljgon] klg /fd|f nu' f
nufP/ cfof] . ljgon] xf:F b} ;f]Wof,] æd}n] nufPsf]
n'uf s:tf] 5 <Æ cfxf Û ljgo t s:tf] /fdf| ]
b]lvof] . ;a} v;' L eP .
-s_ cfdfn] s] nufpge' of] < -v_ aa' fn] s] nufpg'eof] <
-u_ ljgon] s] s] nufPsf] /x5] <
do"/sf] KjfFvdf dfq /ª egx'{ f];\ M
12 d]/f] gk] fnL, sIff !
lgb{]zgcg';f/ l•ofsnfk ug'{xf];\ M -O_ ;a}nfO{ gd:sf/
-s_ ;g' /] eGgx' f];\ / ugx{' f];\ M
-c_ gd:sf/ -cf_ ;fyLnfO{ gd:sf/
-v_ tnsf lrqsf gfd eGg'xf];\ M
xh/' cfdf 8fS6/ cfvF f 38L
-u_ gldNg] lrqdf ufn] f] 3]/f -O_ nufpg'xf];\ M
/fof] /fof] /fof] dn' f
s's/ ss' / tfKs] s's/
wfg uxF' wfg wfg
d/] f] gk] fnL, sIff ! 13
-3_ tnsf kZ| gsf] pQ/ eGgx' f;] \ M
-c_ tkfO{‘sf] gfd s] xf] < -cf_ tkfO{‘sf] :s'nsf] gfd s] xf] <
-O_ tkfO‘s{ f] cfdfaa' fsf] gfd s] xf] <
-ª_ yfK] nfdf /v] f tfGg'xf;] \ M
-r_ leGgfleGg} a]n'gdf Œ/s Œ/s /ª egx{' f];\ M
14 d]/f] gk] fnL, sIff ! lzIfssf] x:tfIf/ M ================== cleefjssf] x:tfIf/ M ==================
ljifoIf]q d]/f] bl} gs hLjg
kf7 $
;'Gg'xf];\ / no ldnfO{ ufpg'xf;] \ M
cfxf Û sk8f
cvaf/ k9/] , cIf/ lrGg] xf]
ca ahf/ uP/, cGg lsGg] xf]
lgwf/df cIftf, l6sL nfP/
c;f/df gfRg] xf,] uLt ufP/ .
cfdf lnO{ cfpg'ef], cfxf Û sk8f
a'af cfO{ lbg'ef], cfn'av8f
cf7 ah] cfsfz, sfnf]d}nf] ef]
cfh 5ftf cf]9]/, :s'n hfg] xf] .
lrq x]/L j0f{g ugx{' f;] \ M
d]/f] gk] fnL, sIff ! 15
;G' gx' f];\ / zAb eGgx' f;] \ M
;/;ŒfO
cd/n] cdnf l6k] . cd/ / clg;fn]
cdnf vfP . cdnfsf bfgf sf]7fdf
5l/P . sf]7f Œf]xf/] eof] . cfdf
cfpg'eof] . cfdfn] eGg'eof], æsf]7f
Œfx] f]/ eP5 . sf7] f ;Œf /fv x} ÛÆ
cfdfn] l7s eGg'eof] . æsf7] f ;Œf
/fVgk' 5{ .Æ eGb} clg;fn] sf]7f
a9fl/g\ . cd/n] ‰ofn k5' ] .
cdnf cd/ clg;f cfdf
lrq x/] L gfd eGg'xf];\ / ;?' sf] j0fd{ f uf]nf] (O) 3/] f nufpg'xf;] \ M
cgf/ cdnf
c
cgx' f/ cvaf/
yf]Knfdf /]vf tfGg'xf];\ M
16 d]/f] gk] fnL, sIff !
hf]8f ldnfpgx' f];\ M !
cb'jf c
c crf/
cª\s
cIf/
lrq x]/L j0f{g ug'{xf;] \ M
d/] f] gk] fnL, sIff ! 17
lrq x/] L gfd eGgx' f;] \ / ;?' sf] j0f{df ufn] f] (O) 3]/f nufpgx' f;] \ M
cfn' cf?
cf
cfuf] cfsfz
yf]Knfdf /v] f tfGgx' f];\ M
;'Ggx' f;] \ / pQ/ eGgx' f];\ M cfTyf Û lhaf| ] kf]Nof]
-s_ cfdfn] s] ksfpge' of] < cfdfn] cfuf] afNg'eof] . cfdfn] /f6] L
-u_ lha|f] kf]Nbf efOn] s] eGof] < ksfpge' of] . dn} ] cfwf /f]6L vfPF .
efOn] klg cfwf /f]6L vfof] . cfdfn]
eft vfpm eGge' of] . ;a}n] eft,
t/sf/L / crf/ vfg yfNof}F . afafn]
cfn' pl;Gge' of] . efOn] xtf/ xtf/
u/L tftf] cfn' vfof] . efOn] eGof,]
æcfTyf Û lha|f] kf]Nof] .Æ
-v_ afafn] s] pl;Gge' of] <
18 d]/f] gk] fnL, sIff !
vfnL 7fpFdf cf j0f{ n]Vg'xf];\ M uf]=============
n'=============
df=============
f
wf============= cf
======================
p:t} agfP/ ;fgx{' f];\ M ====================== ======================
c
======================
====================== ======================
yf]Knfdf /v] f tfgL p:t} /ª egx{' f];\ M
d/] f] gk] fnL, sIff ! 19
kf7 %
;G' gx' f;] \ / no ldnfO{ ufpg'xf];\ M
Onf uOg\ Onfd
Onf uOg\ Onfd O{zfgn] egs] f]
pgn] kfOg\ Ogfd O{Zj/Ln] ;'gs] f]
lyof] gofF laxfgL slt /fdf| ] dfnL ufO{
Ogf/df OGb]g| L . dfof u5{g\ lbbLefO .
lrq x/] L j0f{g ug{x' f;] \ M
;G' g'xf;] \ / zAb eGgx' f;] \ M
cfsfzdf OGb]g| L Û
cd/ Ogf/5p] uP . Ogf/df OGbg]| L bv] ] .
pgn] OnfnfO{ afn] fP . Onf klg Ogf/5p]
uOg\ . Ogf/ ulx/f] lyof] . Ogf/df kfgL
lyof] . kfgLdf cd/ / Onfsf] 5fof
b]lvof] . Ogf/df cfsfz b]lvof] . cfxf Û
cfsfzdf t OGb|]gL kf] /x5] Û
Ogf/ OGb|g] L Onf cfsfz
20 d/] f] g]kfnL, sIff !
lrq x]/L gfd eGgx' f;] \ / ;?' sf] j0f{df ufn] f] (O) 3/] f nufpgx' f];\ M
O Gb]|gL O Ogf/
Ogfd OdnL
yfK] nfdf /]vf tfGgx' f;] \ M
;'Gg'xf];\ / pQ/ eGgx' f];\ M
cfdfaa' f g} OZ{ j/
O{zfg laxfg} p7] . Oz{ fg
bfO;Fu k;n uP . k;n vfnL
lyof] . pgLx¿ u'?cfdfsf
3/df uP . u?' cfdf
OZ{ j/sf af/d] f atfpFb}
x'gx' 'GYof] . O{zfgn] ;fw] ],
æu'?cfdf, OZ{ j/ sf]
x'g\ < pgL sxfF 5g\ <Æ
u'?cfdfn] eGge' of], æcfdfaa' f g} O{Zj/ xg' \ . OZ{ j/ ltdLx¿;uF } a:5g\
lg ÛÆ O{zfg OZ{ j/ lrg/] bªu\ k/] .
-s_ Oz{ fg sf;] Fu k;n uP < -v_ Oz{ fgn] u'?cfdfnfO{ ss] f af/d] f ;fw] ] <
-u_ OZ{ j/ sf] /x5] g\ <
d/] f] g]kfnL, sIff ! 21
lrq x]/L j0fg{ ugx{' f;] \ M
;G' g'xf];\ / O{ j0f{ lrg/] uf]nf] (O) 3/] f nufpgx' f;] \ M
O{ z O{sf/
O{Oz{ fg OZ{ j/L
O{Zj/ O{iof{
yf]Knfdf /]vf tfGgx' f;] \ M
22 d]/f] gk] fnL, sIff !
hf8] f ldnfpgx' f;] \ M L
f
cf l
O
O{ O
p:t} agfP/ ;fg'x{ f;] \ M ======================
c cf O{
====================== ====================== ======================
cfO{ f l L
====================== ====================== ====================== ======================
O l O{ L
====================== ====================== ====================== ======================
…cfdfaa' f g} OZ{ j/Ú kf7df c, cf, O, O,{ f, l, L dfqf k|ofu] ePsf zAb
lrg/] tL j0f{df uf]nf] (O) 3]/f nufpg'xf];\ .
d]/f] g]kfnL, sIff ! 23
lrq x/] L vfnL 7fpdF f ldNg] j0f{ nV] gx' f];\ M
c cf O O{
df==================
uf====================
gf/================
dnf================
yfK] nfdf /v] f tfgL p:t} /ª eg{x' f];\ M
24 d/] f] gk] fnL, sIff !
lgb{]zgcg';f/ l•ofsnfk ug{x' f;] \ M
-s_ lrqsf] gfd eGgx' f;] \ / /ftf] /ªdf nl] vPsf j0f{ pRrf/0f ugx{' f;] \ M
cdnf cfdf Ogf/ ;nfO{
-v_ lrq x/] L sDtLdf tLg jfSo eGg'xf];\ M
-u_ k9]/ ;'gfpgx' f];\ M
c cf O O{
cf O c O{
O cf O{ c
O{ c O cf
d]/f] gk] fnL, sIff ! 25
-3_ k9s] f] ;g' /] k|Zgsf] pQ/ eGg'xf];\ M
cd/n] cgf/ NofP . cª\u/' klg NofP . cfdf;Fu cfzf lyOg\ . cfzfn]
cfuf] NofOg\ . Onf Onfd uOg\ . Onfn] Ogfd lnO{ cfOg\ . O{zfg /
O{Zj/ klg cfP . cgf/ / cªu\ '/ vfP .
-c_ cd/n] s] s] NofP < -cf_ cfzf sf;] Fu lyOg\ <
-O_ Onf sxfF uOg\ <
-ª_ p:t} agfP/ ;fg{x' f;] \ M
c cf O O{
====================== ====================== ====================== ======================
cfO{ f l L
====================== ====================== ====================== ======================
-r_ yf]Knfdf /v] f tfgL p:t} /ª egx{' f;] \ M
26 d]/f] g]kfnL, sIff ! lzIfssf] x:tfIf/ M ================== cleefjssf] x:tfIf/ M ==================
ljifoIfq] xfd|f] ;d'bfo
kf7 ^
;G' g'xf;] \ / no ldnfO{ ufpg'xf;] \ M
pmld{ xfF:g yflng\
piff;uF v]Ng kfO{, pdf kl/g\ bª\u
pbonfO{ ;fy lnO{, lxlF 8g\ p;};Fu
pgL nflug\ ptflt/, pv' vfg egL
piffnfO{ ;fy lbof,] pbon] klg .
vfgnfO{ Pp6f pv', pkxf/ kfP
cfk;df aflF 8rF'8L, ld7f] dfgL vfP
pv' vfbF f pmhf{ ldNof,] pmidf gfRg yflng\
cfpm ufpm uLt eGb,} pmld{ xfF:g yflng\ .
lrq x/] L j0fg{ ugx'{ f];\ M
d]/f] gk] fnL, sIff ! 27
;G' g'xf];\ / pQ/ eGgx' f;] \ M
pNn'
laxfgsf] ;do lyof] . pbo cf5] \ofgdf
;t' s] f lyP . ‰ofn vn' f lyof] . ‰ofndf
Pp6f r/f] /x]5 . r/fn] eGof], æp7g\ 'xf];\
;fyL Û pHofnf] eO;Sof] . ca]/;Dd
;T' gn] fO{ cN5L eG5g\ . tkfO‘{ t cN5L
s6] f] xfO] g lg ÛÆ pbo p7] . sf]7fdf
cfdf cfpg'eof] . cfdfnfO{ bv] /] r/f]
p8\of] . pbon] cfdfnfO{ r/fsf] gfd
;fw] ] . cfdfn] r/fsf] gfd eGg'eof] . P, Tof] r/f] t pNn' kf] /x5] Û
-s_ sf] cf5] o\ fgdf lyP < -v_ r/f] lsg p8o\ f] <
-u_ pNns' f] csf]{ gfd s] xfn] f <
lrq x]/L gfd eGgx' f;] \ / ;'?sf] j0f{df ufn] f] (O) 3]/f nufpgx' f;] \ M
pv' pg
p
p8'; psfnf]
yf]Knfdf /v] f tfGg'xf];\ M
28 d/] f] gk] fnL, sIff !
;'Gg'xf;] \ / zAb eGgx' f;] \ M pHofnf] pbo
rf}tf/Ldf pT;j
ærft} f/Ldf cfcf] .Æ pT;j
hf]8l;t s/fP . pmidf
cfOg\ . pbo klg cfP .
pT;jn] eg], ækfl/ 8fF8fdf
x/] t ÛÆ ;a}n] 8f8F flt/ x]/] .
8f8F fdfly ;"o{ pbfPsf] lyof] .
pT;jn] eg], æ;"on{ ] pHofnf]
lbG5 . ;o" {n] pmhf{ klg
lbG5 .Æ
pT;j pmidf pmhf{
;'Ggx' f];\ / pm j0fd{ f ufn] f] (O) 3/] f nufpg'xf];\ M
pmsf/ pm?
pmpmhf{ pmi0f
pmidf plgpF
yf]Knfdf /v] f tfGg'xf];\ M
d]/f] gk] fnL, sIff ! 29
;fg{'xf];\ M
================= ================= ================= p pm
================= =================
f l L ' "
================= ================= ================= ================= =================
cf O{ pm cfO{ cfpm
================= ================= ================= ================= =================
k9]/ ;fyLnfO{ ;'gfpg'xf];\ M O{ p pm
-s_ c cf O L
-v_ cfO{ cfpm '
l
hf]8f ldnfpgx' f;] \ M f
"
pm
cf
O
O{
p
30 d]/f] gk] fnL, sIff !
lrq x/] L j0f{g ug'x{ f;] \ M
lrq;Fu ldNg] j0fd{ f hf]8f ldnfpgx' f];\ M c
cf
pm O
O{
yf]Knfdf /]vf tfgL p:t} /ª egx{' f];\ M p
pm
d/] f] gk] fnL, sIff ! 31
kf7 & ld7f] uLt ufP5
;G' gx' f];\ / no ldnfO{ ufpgx' f;] \ M cfN] nf] 3/ Crfsf]
kNnf] 3/ Ct'sf]
lrq x/] L j0f{g ug'{xf;] \ M dfYnf] 3/ Cifesf]
tNnf] 3/ si[ fssf] .
Ct' clg Crfn]
ahfP5g\ Pstf/]
PsnJo cfP5
ld7f] uLt ufP5 .
;'Ggx' f;] \ / C j0f{df ufn] f] (O) 3/] f nufpgx' f];\ M
Clif Cife
CCt' C0fL
C0f Cl4
Crf Csf/
32 d]/f] g]kfnL, sIff !
yfK] nfdf /]vf tfGg'xf];\ M
;G' gxf;] \ / pQ/ eGg'xf];\ M
Cife / Crf
Cife PSn} lyP . Pstf/] afs] L Clif/fd
cfP . Clif/fdn] CrfnfO{ klg af]nfP .
pgLx¿ dn] f 3D' g uP . af6fdf Cl4 klg
e]l6Og\ . af6f5] ]pdf /ªu\ Lrª\uL Œ"n
Œ'n]sf /x5] g\ . Crf / Cl4 Œ"n b]v/]
/dfP . ToxfF w/] } kt' nL cfP . k'tnLn] Œ"nsf /; r':g yfn] . Ps x'n
dfx'/L klg cfP . ltgn] klg /; r';] . Cifen] eg,] æcfˆgf] /; r:' bf
klg Œ"nn] lsg sx] L gegs] f] xf]nf <Æ pQ/ t s;n} fO{ yfxf lyPg .
Clif/fdn] eg,] ælx8F , dn] fdf w]/} dfG5] x'G5g\ . ltgnfO{ ;f]wfn}F f .Æ
-s_ Cifesf] 3/df sf] uP < -v_ Œ"n bv] /] sf] sf] /dfP <
-u_ Clif/fdn] s] eg] <
lrq x]/L j0fg{ ugx{' f;] \ M
d/] f] g]kfnL, sIff ! 33
lrq x]/L gfd eGgx' f;] \ / ;?' sf] j0f{df uf]nf] (O) 3]/f nufpgx' f;] \ M
PP s Pstf/]
P3f/ PsbGt
yfK] nfdf /v] f tfGgx' f;] \ M
hf8] f ldnfpg'xf];\ M f pm '
] O{ "
P pL
C [
cf Clifsf] Pstf/]
kfnk} fnf] eGgx' f;] \ M M u'?hL gd:sf/ Û
M gd:sf/ Û s] 5, Cife afa' Û
lzio
u?' tkfOs‘{ f] va/ <
M dnfO{ Pp6f s/' f ;f]Wg' 5, u'?
lzio
Clifn] lsg Pstf/] afs] ]sf xg' \ <
34 d/] f] gk] fnL, sIff !
u'? M Clif ehg ufp5F g\ . ld7f] wg' ahfp5F g\ . To;}n] Pstf/] rflxPg
t<
lzio M o;nfO{ lsg Pstf/] eg]sf] xf]nf, u'? <
u'? M Pstf/] afhfdf Pp6f tf/ dfq x'G5 . To;n} ] Pstf/] egs] f] xf] .
Pstf/s] f] w'g ld7f] x'G5 lg Û
lzio M P Û To;n} ] Clifn] Pstf/] ahfPsf xf]nfg\ Û
u?' M xf] t . n, tkfO‘{ klg Psl5g Pstf/] ahfpg'xf];\ .
nV] g'xf;] \ / k9g\ 'xf];\ M
cf O{ cf P cfpm cfO{
cfO{
k9g\ x' f];\ / ;fyLnfO{ ;'gfpgx' f;] \ M
C P cfP cfpm
;G' gx' f;] \ / zAb eGgx' f;] \ M
ldlnh'nL vfP
Pp6f k'tnL cfof] . p;n] Œn" x¿ uGof]– Ps,
b'O{, tLg . pm Pp6f Œ"ndf uP/ a:of] . P3f/
dfx'/L cfP . ltgLx¿n] cfŒ" a:g] 3f/ agfP .
Pslt; sldnf cfP . ltgLx¿n] cfŒ" a:g]
ufn] f] agfP . k'tnLn] /f]6L Nofof] . dfx'/Ln]
dx NofP . sldnfn] lrgL NofP . ;an} ]
ldlnhn' L /f6] L, dx / lrgL vfP .
Pp6f Ps cfP P3f/ uP/
d]/f] gk] fnL, sIff ! 35
p:t} agfP/ ;fg{'xf];\ M
Œ"n / kftdf c bl] v P ;Ddsf j0f{ n]Vgx' f];\ M
=============
============= ============= =============
============= =============
============= =============
…Cife / CrfÆ kf7df k|of]u ePsf C / P j0fd{ f ufn] f] (O) 3]/f
nufpgx' f];\ .
•d ldnfP/ sfkLdf ;fg'x{ f;] \ / k9\gx' f;] \ M
O cf c p C P O{ pm
36 d]/f] gk] fnL, sIff !
lgbz]{ gcg;' f/ l•ofsnfk ugx{' f];\ M
-s_ lrqsf] gfd eGg'xf;] \ / /ftf] /ªdf n]lvPsf j0f{ tyf zAb k9\g'xf;] \ M
pm
pg Pstf/] Clif pmsf/
cfP cfpm cfO{
-v_ lrq x]/L rf/ jfSo eGg'xf];\ M
-u_ k9]/ ;g' fpgx' f;] \ M
p pm C P
pm C P p
C P p pm
P C pm p
d/] f] g]kfnL, sIff ! 37
-3_ n]Vgx' f;] \ / k9\gx' f;] \ M
cf O{ cf P cfpm cfO{
cfO{
-ª_ k9]sf] ;'g]/ kZ| gsf] pQ/ eGgx' f];\ M
pdfn] plgpF NofOg\ . pbon] pv' NofP . Clif/fdn] Pstf/] NofP . pdf
/ pbon] pv' vfP . Clif/fdn] Pstf/] ahfP . pbo gfr] . pdf klg
gflrg\ .
-c_ pdfn] s] NofOg\ < -cf_ Pstf/] s;n] NofP < -O_ sf] sf] gfr] <
-r_ 5'6]sf j0f{ nV] g'xf];\ / k9\gx' f;] \ M
c O p C============= ============
============= =============
-5_ j0f{cg;' f/ dfqf n]Vgx' f;] \ M
cf O O{ p pm C P
f======= ====== ================ ================ ================ ================ ============== ==============
-h_ k9g\ x' f];\ / nV] gx' f];\ M
cfO{ cfpm cfP
============================ ============================ ============================
38 d/] f] gk] fnL, sIff ! lzIfssf] x:tfIf/ M ================== cleefjssf] x:tfIf/ M ==================
ljifoIf]q d/] f] ljBfno
kf7 *
;'Gg'xf;] \ / no ldnfO{ ufpgx' f;] \ M
Pg] f b]lvg\ /]
;fgL ;fgL d;' Ln,] P]gf bl] vg\ /]
la/fnLn] sfkLdf, Ps] f/ n]lvg\ /]
;fgf ;fgf a'6fdf, kfSof] P]F;]n'
7'nf 7'nf ?vdf, cfof] PhF] ?] .
;fgL ;fgL d';L t, ´l/g\ cf]/fnL
cfb] fg vfH] g bf}l85g,\ ;/' L la/fnL
cf8] f/5p] bj' }n,] b]v] cfv] n
cfv] tL xf] eg/] , vfP cfv] / .
lrq x/] L j0f{g ug'x{ f;] \ M
d]/f] g]kfnL, sIff ! 39
lrq x/] L gfd eGgx' f;] \ / ;?' sf] j0fd{ f ufn] f] (O) 3]/f nufpg'xf;] \ M
P]/fjt P] P]of
Pg] f P;]F n] '
yfK] nfdf /v] f tfGgx' f];\ M
;'Ggx' f;] \ / zAb eGgx' f];\ M dg} f
40 d]/f] gk] fnL, sIff ! dg} f r/Ln] P]gf x¥] of] . ptfaf6
kR' 5/ xNnfpbF } P/] fjt cfof] . æof]
Pg] f s;sf] xf] <Æ P]/fjtn] ;fW] of] .
P/] fjtn] klg P]gfdf cfˆgf] cgx' f/
x]¥of] . P/] fjtsf] ;F'8n] d}gfnfO{
nfUof] . dg} fn] P]of eGof] . P]/fjtn]
dfŒL dfUof] . d}gfn] dfŒL lbof] .
P]/fjtn] dg} fnfO{ lkl7pFdf afS] of] .
dg} f P/] fjtdfly r9\of] . d}gf P]gf xb] {}
jglt/ nfUof] .
P/] fjt Po] f xb] {} P]gf d}gf
;'Gg'xf;] \ / cf] j0f{df uf]nf] (O) 3]/f nufpg'xf];\ M cf]bfg
cf]/fnL
cf]7 cf]8f/
cf]cfv] n
cf]vtL
yfK] nfdf /]vf tfGgx' f];\ M
hf8] f ldnfpg'xf;] \ M } p ]
O l" P f] '
cf]
pm d/] f] g]kfnL, sIff ! 41
P]
;G' gx' f];\ / pQ/ eGg'xf];\ M
cf7] df cfv] tL
cf]v/sf] af]65p] df cf]8f/ lyof] .
cf]8f/df cf;] kYof{] . To;}n] cf8] f/
lrKnf] lyof] . cf]8f/sf 5p] df
Pp6f :ofn a:Yof] . Ps lbg :ofn
cf8] f/df uof] . pm lrlKnP/ n8\of] . :ofnsf] cf]7df rf]6 nfUof] . pm
cfv] tL vfH] g cf]/fnf] nfUof] . :ofn cf´] f sfsfsf lkF9Ldf k'Uof] . p;n]
cf]efgf] ;s' 'n bV] of] . :ofn ;s' n' df ;'Tof] . p;n] cf]bfgdfly cf]ngsf]
efF8f] b]Vof] . cf´] f sfsf cfpFbf cfn] g lyPg . cf]ng sxfF uof] xfn] f <
-s_ cf8] f/ s:tf] lyof] < -v_ :ofn lsg cf]/fnf] nfUof] <
-u_ cf]ng sxfF lyof] < -3_ cf]ng sxfF uof] xfn] f <
n]Vg'xf];\ / k9\g'xf;] \ M
cfO{ cfP cf pm cf cf]
cf O{
lzIfsn] egs] f] ;'g/] vfnL 7fpFdf ldNg] zAb n]Vgx' f;] \ M
cfO{ cfpm cfP cfcf]
-s_ alxgL =================================== . -v_ clg;f ======================== .
-u_ cd/ / clg;f ==================== . -3_ ;a} hgf ====================== .
;fg{'xf];\ / k9\g'xf];\ M
P] cf] cfcf]
============================ ============================ ============================
cfˆgf] / bO' { hgf ;fyLsf] gfd sfkLdf n]vL lzIfsnfO{ bv] fpg'xf];\ .
42 d]/f] gk] fnL, sIff !