301
302 เราคิดว่ ามีโอกาสจะ เกิดขึ้ นได้ จริง การได้ เห็นประชาชน เป็ น “หุนส้ ่ วน” ของรัฐ ในการขับเคลื่อน พัฒนา หรือแก้ ปั ญหาของ เมืองยะลาไปพร้ อมกัน อภินัิ ันท์ ธรร์มเสนา นักวิั ิจัยศูัูนย์มา์นุษยุวิิทยาสิิริินธร และหัวหน้ั าโครง ้การยะลาศึึกษา
303
304
305 ผมมองยะลา เหมือนคนรักน่ ะ อาจไม่ ใช่ผู้ หญิงทีสวยอะไรมาก่ แต่ เรารักทีจะ่ อยู่ ร่ วมกันกับเขา อย่ างนี้เรื่อยไป พงษ์์ ศัักดิ์์� ยิ่่ง�ชนม์เจ์ริิญ นายกเทศมนตรีีนครยะลา
306 ชั้ นเรียน ของผม ครึ่ งหนึ่ งเป็นคนพุทธ อีกครึ่ งเป็นคนมุสลิม แต่ เรา เป็ นเพื่อนกันหมด แต่ ไหนแต่ ไร คนยะลา อยูกันแบบนี ่้ กระทัง ่ วันหนึ่งจู่ ๆ ก็มีคนมาบอกว่ า พวกเราไม่ เหมือนกัน รศ.ฤทธิิรงค์ ์จิวิากานนท์์ ผู้้อำำนวยการสถาบัันไทยศึึกษา จุุฬาลงกรณ์ม์หาวิิทยาลัยั และนักวิั ิจัยั ในโครงการยะลาเมืืองแห่ง่การเรีียนรู้้
307
308 จุดเริมต่ ้ นทีง่่ ายทีสุด่ใน การปลูกฝั งจิตสำานึก ด้ านการอนุรักษ์แก่ เด็กๆ ก็คือ การฝึ กให้ เขาเป็ น คนรู้ จักช่ างสังเกต และ หมั่ นตั้ งคำาถาม ตอความหลากหลายรอบ่ ตัว ดร.ศุุภราภรณ์ ์ทวนน้อ้ย อาจารย์ค์ณะวิิทยาการสื่่�อสาร ดร.ธนากร จัันทสุุบรรณ อาจารย์ค์ณะวิิทยาศาสตร์์ และเทคโนโลยีี มหาวิิทยาลัยสังขลานคริินทร์์วิิทยาเขตปัั ตตานีี และคณะนักวิั ิจัยั ในโครงการยะลาเมืืองแห่ง่การเรีียนรู้้
309
310 การเรียนรู้ ด้ วย การลงมือทำา รู้ จักการเป็ นผู้ ให้และสนับสนุน ซึ่ งกันและกัน เหล่ านี้จะเปลี่ยนให้ ปมด้ อยของเด็กๆ กลายเป็ นปมเด่ น และเติบโตอย่ างมีเป้ าหมาย และความคิดสร้ างสรรค์ แอลลี่่�-อิิสมาแอ ตอกอย เจ้า้หน้า้ที่่ด้�าน้ทุุนการศึึกษาและเยียวยีา และเชฟประจำกลุ่่ำมกลุ่่ลูกูเหรีียง
311
312 ขณะทีคนในภาคอื่นๆ ่ พบปะเพื่อนฝูง ตามร้ านอาหารในมื้อเย็น คนยะลา ส่ วนใหญ่ จะเจอหน้ ากัน ตอนเช้ า ร้ านอาหารเช้ า จึงเหมือน เป็ นชีพจรของคนที่นี่ กุหุลาบ สััสดีพัี ันธ์์ เจ้าของ้ร้้ านไทยอิิสลาม ร้้ านอาหารเช้าเ ้ก่าแ่ก่คู่่่ คู่่ เมืืองยะลา
313
314
315 ทั้ งผังเมือง และ สวนสาธารณะ ตอกย้ำาว่ าเมืองยะลา เป็นเมืองสำาหรับคนยะลาจริงๆ เป็ นเมืองที่เป็ นมิตร กับคนในพื้นที่ และเป็นเมืองน่ าอยู่ อาดััม หะยีสีาแล เจ้าของ้ร้้ าน Gratio
316 กิจกรรม วงออร์เคสตรา เยาวชน มาไกลกว่ าการเป็น เครื่องมือสลายความขัดแย้ ง แตอาจเรียกได ่ ้ ว่ า เป็ นความภูมิใจหนึ่ง ของเยาวชนยะลา ธิิปัั ตยา คงสุุวรรณ ผู้้อำำนวยการส่่ วนส่่ งเสริิมการศึึกษา ศาสนา และวััฒนธรรม สำำนักกัารศึึกษา เทศบาลนครยะลา
317
318
319 ลูกค้ าประจำา บางคนสนิทกัน มาสังก่๋ วยจั๊บตีน ชามนึง หรือ แบบสั้นๆ “ขอตีนถ้ วย” ก็มี จิิรวิิทย์ แซ่์ ่ เจ็็ง ร้้ านก๋วยจั๊๊ ๋บเ�ฮีียตง (ข้างโร ้งแรมเทพวิิมาน)
320 เราจัดงาน ใหหน้ ่ วยงานรัฐ ก็ยอมมีการเมือง ่ เข้ ามาบ้ าง แต่ พอทำางาน จนเชี่ยวชาญ ก็ทำาให้ เรารู้ ว่ า จะต้ องคุยกับใครอย่ างไร ต้ องรับมือกับปั ญหา เฉพาะหน้ าอย่ างไร จุุติพิร น่ว่มทอง บริิษััทอีีเวนท์ออ์ร์์ แกไนซ์ OPAMP 741 ์
321
322 คนเราเกิดมา สิงสัมผัสแรก่ ก็คือผ้ า และสิงสุดท่ ้ ายทีจะ่ อยู่ กับร่ างกาย เราจนตาย ก็คือผ้ า ผ้ าคือวิถีชีวิตของมนุษย์ ผมจึงคิดว่ า ทำาไมเราไม่ สนใจ เขาหน่ อยหรือ ดุุลฟิิรตรีี เจ๊ะมะ ๊ นักสัะสมผ้า้พื้้�นถิ่่น� และเจ้าของ้ร้้ าน Adel Kraf
323
324 ถ้ าเด็กยะลา ทุกคนเข้ าถึง การศึกษา อย่ างเท่ าเทียม โดยไมต่ ้ องหลุดจาก ระบบกลางคัน เมืองของเราจะ ส่ งเสริมใหพวกเขา้ เข้ าถึงศักยภาพ และ ความสนใจที่แท้ จริง ของตัวเอง อย่ างมาก ธีีรพััฒน์ ์ง๊ะ ๊สมััน ผู้้อำำนวยการโรงเรีียนเทศบาล 2 บ้านมลา้ยููบางกอก
325
326
327 เพราะเรา ต้ องบอกนักเรียน ให้ ได้ ว่ าเราจะ เรียนรู้ เรื่องเมือง ของเราไปทำาไม ยะสีี ลาเต๊ะ ๊ ผู้้อำำนวยการส่่ วนบริิหารการศึึกษา สำำนักกัารศึึกษา เทศบาลนครยะลา
328
329 ผมเหมือนคน ที่ตกค้ างอยู่ ในกระแส ของกาลเวลานะ อาชีพทีดูเหมือน่ จะสูญหายไป จากสังคมแล้ ว แตก็ยังมีผม ่ทีหลงเหลืออยู่่ เจียีร เสีียงแจ้ว้ นายช่างเ่ขียีนคััทเอาท์โรงภา ์พยนตร์์ โคลีีเซียีม ยะลา นายช่างคน่สุุดท้า้ยของภาคใต้้
330 เคยคิดว่ า ถ้ าเราเรียนเก่ ง คนที่คอยตั้ งแง่ กับเพศสภาพ ก็อาจจะ ลืมตัวตนทีแท่ ้ จริง ของเรา ซึ่งเหนื่อยนะ ที่ต้ องทำาแบบนี้ ตััรมีซีี อนัันต์สัั ์ย เจ้า้หน้า้ที่่รั�ับฟัังและประสานงานชุุมชน ของโครงการพััฒนาแห่ง่ สหประชาชาติิ (UNDP)
331
332 ถ้ าเด็กๆ ได้ ทดลอง ทำาอะไรทีต่่ างไปจาก กรอบความคิด ของผู้ ใหญ่แล้ วเกิดผิดพลาดขึ้ นมา ผู้ ใหญก็มักจะซ้ำ ่าเติมว่ า “ก็บอกแล้ วไงไม่ ยอมฟั ง” สิงนี่กลายมา้ เป็นวัฒนธรรม ที่ฉุดใหการเรียนรู ้ ้ ในบ้ านเรา ไม่ ก้ าวหน้ าเสียที ลภัสัรดา เจริญิสุุข เจ้าของ้ร้้ านณััฐนัันท์ดอ์กไม้ส้ด และนักจัั ัดการศึึกษาผู้้ก่ อ่ ตั้้ง Raya Learning Center �
333
334 ความงดงาม ของการให้ คือการที่ ผู้ รับรับบางสิ่ งมา อย่ างรู้ คุณค่ า และหาวิธี ส่ งต่ อใหผู้ ้ อื่น เป็ นทอดๆ อย่ างนีไม้ส่ ิน้สุด จัสัมานีีย์ เ ์จ๊ะ ๊โกะ เจ้า้หน้า้ที่่�โครงการอาหารกลุ่่มกลุ่่ลูกูเหรีียง
335
336 เพราะอันทีจริงแล่ ้ ว หน่ วยงานรัฐ เป็ นแค่ ผู้ สร้ างแพลตฟอร์ ม และการอำานวยความสะดวก แตฝ่ ่ ายทีจะทำ่าให้ แพลตฟอร์ มนั้ น ตอบโจทย์ ความต้ องการ และวิถีชีวิตพวกเรา มากทีสุด ่ ก็คือพวกเราเอง วีีร์์ ธิิมา ส่่ งแสง ผู้้อำำนวยการกองยุทธศาุสตร์์ และงบประมาณ เทศบาลนครยะลา
337
338
339 ตอไปข ่ ้ างหน้ า โรงเรียนในสังกัดเทศบาล จะต้ องเป็ นตัวเลือก ที่ยอดเยี่ยม ของผู้ ปกครอง ซึ่ งไม่ เฉพาะ การจัดการเรียนการสอน ในระบบ แตยังรวมถึง ่ การเรียนรู้ ตลอดชีวิต แก่ คนยะลา ทุกเพศและวัย ศุุภวิิชญ์ ์สุุวรรณมณีี ผู้้อำำนวยการสำำนักกัารศึึกษา เทศบาลนครยะลา
340 นีคือเมืองเล็กๆ ที ่มี่ วัฒนธรรม หลากหลาย วิถีชีวิตผู้ คนคอนข่ ้ าง แตกต่ างกันมาก แต่ ทุกคน กลับเป็ นมิตร การีีม๊ะ กูู๊นิิง นักศึั ึกษามหาวิิทยาลัยัราชภััฏยะลา
341
342 แบวอร์ ก เป็ นการเล่ นคำา มาจาก แบเวาะ ทีแปลว่่ า ตัวเงินตัวทองในภาษายาวี เราเปลี่ยนคำาที่เป็ น hate speech ของพื้นที ให่ ้ กลายเป็นคำาสมาส ระหว่ างยาวีและอังกฤษ แปลว่ า เด็กผู้ ชาย (แบ) ที่เดินไปด้ วยกัน (วอร์ ก - walk) นุุรดีีน กาซอ ผู้้กำ กัำ ับภาพยนตร์์ และคอนเทนต์ค์รีีเอเตอร์์เพจ Baewalk
343
344 ถึงเวลา ที่ทั้ งคนยะลา และคนจากทีอื่น่ ควรเรียนรู้ ถึง ความแตกต่ าง หลากหลาย ใช้ สิงนี่ เป็นต ้้ นทุน เพื่อตอยอดไปสู ่ สิ่ งใหม่ๆ ่ ผมว่ ายะลา โตได้ มากกว่ านี้ อีกเยอะครับ เฟาซีี สาและ นักัออกแบบ SoulSouth Studio
345
346 ไม่ ใช่ นักออกแบบ ทุกคนที่อยากเข้ าไป ทำางานในกรุงเทพฯ หลายคนก็อยาก ทำางานทีตัวเองรัก่ ในบ้ านเกิดตัวเอง แต่ ที่ผ่ านมา มันเป็ นไปได้ ยาก อัับดุุลการิิม ปััตนกุุล นักัออกแบบ SoulSouth Studio
347
348 เราจะไมทำ ่าให้ ชาวบ้ านขายของได้ เพียงเพราะ ผู้ ซื้อรู้ สึกสงสาร แตต่ ้ องเกิดจากที่ ผู้ ซื้อตระหนัก ถึงมูลค่ า ของผลิตภัณฑ์นั้นจริงๆ เอกรััตน์ ์สุุวรรณรััตน์์ นักัออกแบบ ครีีเอทีฟี งาน Yala Stories และผู้้ก่ อ่ ตั้้ง SoulSouth Studio �
349
350 การศึกษาไม่ ได้ มีแค่ การฟั งครูสอน หรืออ่ านตำาราเท่ านั้น แตการทำ ่ากิจกรรมอื่นๆ หรือกระทัง่ การเล่ นสนุก ก็เป็ นการเรียนรู้ ได้ กนกภรณ์ ์รััตนยิ่่ง � ผู้้อำำนวยการโรงเรียีนเทศบาล 4 ธนวิิถีี ยะลา