ใบความรู้้�ที่่� 3
Be Smart Say No To Drugs 83
ใบความรู้้�ที่่� 4
84 รู้้�คิิด รู้้�ทันั ป้อ้ งกันั ยาเสพติดิ
ใบความรู้้�ที่่� 5
การใช้้ยาเสพติดิ แบบผสมผสาน
เคนมผง
พบว่่า มีีการนำ�ำ ยาเสพติดิ หลายชนิดิ มาผสมกันั มีีชื่่อ� เรีียกแตกต่่างกันั เช่่นเคนมผงเคทะเลทราย
ในต่่างประเทศเรีียกว่่า ค็็อกเทล เป็็นต้้น ซึ่่ง� ส่่วนผสมหลัักจะประกอบไปด้้วย
1) เมทแอมเฟตามีีน (Methamphetamine)
2) เคตามีีน (Ketamine)
3) เฮโรอีีน (Heroin)
4) ฟลููไนตราซีีแปม (Flunitrazepam)
Be Smart Say No To Drugs 85
ใบความรู้้�ที่่� 6
การนำ�ำ ยารัักษาโรคมาใช้้ในทางที่่ผ� ิิด
ยานอนหลับั ยากล่่อมประสาท
- ไดอาซีีแพม
ยาแก้้ไอ
- เดกซ์์โทรเมเทอร์แ์ ฟน (Dextromethorphan)
อาการไอ
ดื่�่มน้ำ�ำ�อุ่�่นมากๆ
พัักผ่่อนให้้เพีียงพอ
ทำ�ำ ให้้อาการไอลดลง
และหายไอ
ที่่ม� า : https://yaandyou.net/content-view.php?conid=158
86 รู้ค�้ ิิด รู้ท้� ันั ป้้องกันั ยาเสพติิด
ใบความรู้้�ที่่� 6
ยาแก้้ปวด
- ทรามาดอล (Tramadol)
Be Smart Say No To Drugs 87
ใบความรู้้�ที่่� 6
ยาแก้้แพ้้ / ยาแก้้หวัดั
- โปรโคดิิล (Procodyl)
88 รู้้ค� ิดิ รู้ท�้ ันั ป้อ้ งกัันยาเสพติิด
ใบความรู้้�ที่่� 6
กลุ่่�มยาโอปิอิ อยด์์
- มอร์์ฟีนี (Morphine)
Be Smart Say No To Drugs 89
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดัับชั้้น� ประถมศึึกษาปีีที่�่ 6
เรื่อ่� ง My Choice (เวลา 60 นาทีี)
มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้�วัดั
พ 5.1 ป.6/3 วิเิ คราะห์์สาเหตุุของการติิดสารเสพติิดและชักั ชวนให้้ผู้้อ�ื่�นหลีีกเลี่�ย่ งสารเสพติิด
สาระสำำ�คััญ
ปัจั จุุบันั ปัญั หายาเสพติดิ มีีผลกระทบและเป็น็ ภัยั ต่่อประเทศ เด็ก็ และเยาวชนเป็น็ กลุ่ม�่ ที่ม่� ีีโอกาสเข้้าไป
ใช้้ยาเสพติิดได้้ง่่ายเนื่่�องจากเป็็นวััยที่�่อยากรู้�้อยากเห็็นและอยากลอง ต้้องการสร้้างการยอมรัับ จึึงจำำ�เป็็นต้้อง
ให้้เด็็ก เยาวชนเรีียนรู้ว�้ ิิธีีป้อ้ งกัันยาเสพติิด วิธิ ีีการปฎิิเสธไม่่เข้้าไปยุ่�ง่ เกี่่ย� วกับั สิ่�งมอมเมาต่่างๆ
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติิกรรมทัักษะชีวี ิติ สาระการเรีียนรู้้�
1. นัักเรีียนสามารถบอก องค์ป์ ระกอบที่่� 2 1. ทักั ษะการปฏิเิ สธ
ความสำ�ำ คัญั ของการป้อ้ งกันั ตนเอง การคิดิ วิิเคราะห์ต์ ัดั สินิ ใจ การยับั ยั้ง� ชั่ง� ใจ
จากยาเสพติดิ ได้้ และแก้้ปััญหาอย่่างสร้้างสรรค์์ 2. การปฏิบิ ัตั ิติ นเมื่อ� อยู่�่
2. นักั เรีียนสามารถอธิบิ ายวิธิ ีีการ ข้้อ 6 รู้จ้� ักั วิิธีีการและขั้น� ตอน ในสถานการณ์เ์ สี่ย่� ง
ปฏิิเสธเพื่่อ� ป้อ้ งกันั ตนเองจาก การตัดั สิินใจและแก้้ไขปัญั หา
ยาเสพติิดได้้ ที่ถ�่ ููกต้้อง
3. นัักเรีียนสามารถบอกวิิธีีการ
ปฏิเิ สธเมื่�ออยู่ใ่� นสถานการณ์์จริงิ
ได้้อย่่างถููกต้้อง
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� นำำ� (10 นาทีี)
1. นักั เรีียนและครููร่่วมกันั ทบทวนเนื้้อ� หาและกิจิ กรรมเกี่ย�่ วกับั ประเภทการออกฤทธิ์์ข� องยาเสพติดิ
และการใช้้ยารัักษาโรคในทางที่ผ�่ ิิด
2. นัักเรีียนชมคลิิปวีีดิิโอเรื่�อง “การบำำ�บััดฟื้้�นฟููผู้้�ใช้้ยาเสพติิดโดยชุุมชนเป็็นฐาน” และร่่วมกััน
อภิปิ รายถึงึ ตััวละครแต่่ละตัวั พอสัังเขป
ขั้้น� กิิจกรรม (40 นาทีี) ใช้้ใบงาน
1. นักั เรีียนแบ่่งเป็น็ 4 กลุ่ม่� กลุ่ม�่ ละเท่่าๆ กันั หรือื ตามความเหมาะสม สุ่ม่� ตัวั ละคร My Choice
ในคลิิปวีีดีีโอ (ถ้้ามีีมากกว่่า 4 กลุ่�่ม สามารถใช้้ตััวละครซ้ำำ�� กัันได้้) ครููแจกใบงาน
“My Choice” ของตััวละครตามที่่�แต่่ละกลุ่่�มสุ่ม่� ได้้
90 รู้ค้� ิิด รู้�้ทััน ป้้องกัันยาเสพติิด
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
2. ให้้แต่่ละกลุ่่ม� ร่่วมกัันระดมสมองแต่่งเรื่�องราวต่่อจากใบงาน “My Choice” ที่ค่� รููแจกให้้ โดยให้้
ออกแบบทางเลือื กใหม่่ โดยที่ต�่ ัวั ละครไม่่เลือื กใช้้ยาเสพติดิ และให้้แทรกเนื้้อ� หาการตัดั สินิ ใจ การแก้้ปัญั หา
การรู้จ�้ ัักหลีีกเลี่่ย� งปฏิิเสธ และการต่่อรอง เข้้าไปด้้วย
3. ให้้ทุุกกลุ่�่มนำำ�เสนอเรื่อ� งราวที่่แ� ต่่งขึ้น� เพื่่อ� แลกเปลี่่ย� นเรีียนรู้�ห้ น้้าชั้น� เรีียน
ขั้้�นสรุุป (10 นาทีี)
1. นัักเรีียนและคุุณครููร่่วมกัันสรุุปเนื้้�อหาและกิิจกรรมในชั่�วโมงเรีียนเกี่่�ยวกัับทัักษะการปฏิิเสธ
และการหลีีกเลี่�่ยงยาเสพติดิ
2. ใช้้คำำ�ถาม R – C – A เพื่่อ� นำ�ำ ไปสู่่�การพัฒั นาทักั ษะชีีวิิต
R : นัักเรีียนรู้้�สึกึ อย่่างไรกับั พฤติกิ รรมตัวั ละครในหนัังสั้น�
C : ในอดีีตที่่�ผ่่านมานัักเรีียนเคยพบเจอเหตุุการณ์์ที่�่ตรงกัับในหนัังสั้�นบ้้างหรืือไม่่ มีีวิิธีีการ
ปฏิบิ ััติิตนอย่่างไร
A : หากในอนาคต มีีคนชวนให้้นัักเรีียนใช้้ยาเสพติิด นักั เรีียนจะปฏิิบััติอิ ย่่างไร
ภาระ/ชิ้้น� งาน
เรื่อ� งราวที่่น� ักั เรีียนแต่่งขึ้น�
สื่�อ่ /แหล่ง่ เรีียนรู้้�
1. หนังั สั้น� / เนื้้อ� เรื่�องของตััวละคร
2. ใบงาน
การวััดผลและประเมิินผล
1. ใบงาน
2. ทักั ษะการมีีส่่วนร่่วมในกิิจกรรมกลุ่่ม�
3. สัังเกตแนวคิดิ ของนักั เรีียนในการเลืือกทางเลืือกใหม่่ของตัวั ละคร
คลิปิ วีีดิโิ อ
“การบำ�ำ บัดั ฟื้�้นฟูผู ู้ใ�้ ช้ย้ าเพสติิดโดยชุุมชนเป็็นฐาน”
Be Smart Say No To Drugs 91
เนื้้อ� เรื่่อ� งตัวั ละครตามวีดี ิิโอเรื่่อ� ง
“การบำ�ำ บััดฟื้�้นฟููผู้ใ้� ช้้ยาเสพติดิ โดยชุุมชนเป็็นฐาน”
แบงค์์ (ไม่่ชอบเรีียนหนัังสืือ)
แบงค์์ เป็็นเด็็กที่�่เรีียนหนัังสืือไม่่เก่่ง แต่่เก่่งในด้้านกีีฬา ไม่่ว่่าจะเป็็นฟุุตบอล ปิิงปอง ตะกร้้อ เขาแข่่ง
ไม่่เคยแพ้้เลย ปััจจุุบัันเขาอาศััยอยู่่�กัับแม่่ในแหล่่งชุุมชนที่่�เต็็มไปด้้วยยาเสพติิดหลากหลายรููปแบบ พ่่อของเขา
ได้้เสีียชีีวิิตลงเมื่�อเขายัังเด็็ก แม่่ของแบงค์์คาดหวัังในตััวของเขามากและมัักจะพููดเสมอว่่า “ตั้�งใจเรีียนนะลููก
เรีียนหนัังสืือให้้เก่่งๆ จบมาจะได้้เป็็นเจ้้าคนนายคน”
แบงค์์มัักจะไปปรัับทุุกข์์กัับกลุ่�่มเพื่่�อนเป็็นประจำ�ำ เรื่�องที่�่แม่่คาดหวัังในตััวของเขามากเกิินไป และ
ไม่่ยอมเข้้าใจในความชอบของแบงค์เ์ ลย ซึ่่�งสุุดท้้ายก็ล็ งเอยด้้วยการโดดเรีียน
อยู่ม�่ าวันั หนึ่่ง� ขณะที่แ่� บงค์แ์ ละกลุ่ม่� เพื่่อ� นโดดเรีียนอยู่น่�ั้้น� ก็ไ็ ด้้พบกันั รุ่น่� พี่ค�่ นหนึ่่ง� รุ่น�่ พี่ค่� นนั้้น� ได้้ชักั ชวนให้้
ลองเสพยาเสพติดิ ดููเพื่่�อคลายเครีียด…..
แตน (เด็็กมีีปััญหา)
ครอบครัวั ของแตนประกอบไปด้้วย พ่่อ แม่่ และต่่อ พี่ส�่ าวของแตน พี่ต่� ่่อเป็น็ คนที่ข�่ ยันั เรีียนเป็น็ อย่่างมาก
สอบได้้เกรด 4 ตลอด และประสบความสำ�ำ เร็จ็ ในชีีวิิต ซึ่่�งผิดิ กับั ตัวั แตนเอง แตนเป็็นคนที่่�ชอบร้้องเพลง เต้้นรำำ�
เล่่นละคร ความฝัันของเธอคืืออยากจะเป็็นศิิลปิิน เธอมัักจะน้้อยเนื้้�อต่ำ��ำ ใจ และโทษตััวเองอยู่�่เสมอว่่าพ่่อแม่่
ไม่่สนใจเพราะตนไม่่เก่่งเท่่าพี่่�ต่่อ
แตนมีีนิิสััยที่อ�่ ยากรู้้�อยากลอง ชอบเสี่�ย่ ง และมักั จะแอบหนีีเที่ย่� วเป็็นประจำ�ำ เพราะการที่่�เธอได้้อยู่ก่� ัับ
เพื่่�อนๆ ได้้ลองทำำ�อะไรแปลกๆ ใหม่่ๆ ด้้วยกััน จนไม่่สนว่่าสิ่�งนั้้�นจะผิิดกฎหมายหรืือไม่่ เธอคิิดเพีียงว่่าสิ่�งที่่�
เธอทำำ�นั้้�น มันั จะทำำ�ให้้เธอได้้เป็็นที่�ย่ อมรับั ในกลุ่ม่� เพื่่�อน และได้้รัับความสนใจจากคนรอบข้้างบ้้าง
จนคืืนหนึ่่�ง มีีกลุ่�่มรุ่่�นพี่่�ที่�่เธอรู้�้จััก ได้้ท้้าให้้เธอได้้ลองยาเสพติิดชนิิดหนึ่่�ง เพื่่�อที่�่กลุ่่�มรุ่่�นพี่่�จะได้้รัับเธอ
เข้้ากลุ่ม่� ใหญ่่…..
โก๋๋ (ชอบสร้้างความเดืือดร้้อน)
โก๋๋เป็็นเด็็กกำำ�พร้้า ไม่่มีีพ่่อแม่่ เขาอาศััยอยู่่�ยายแค่่ 2 คน ยายของโก๋๋มัักจะใช้้เวลาทั้้�งวัันหมดไปกัับ
การเล่่นไพ่่ เล่่นการพนััน ไม่่ค่่อยสนใจใส่่ใจโก๋๋เท่่าที่ค�่ วร
ในทุุกๆ วััน โก๋๋ชอบไปรวมกลุ่�่มกัับแก๊๊งมอเตอร์์ไซค์์ซิ่�งแถวบ้้าน เพราะเขาชื่�นชอบมอเตอร์์ไซค์์
และความเร็ว็ เป็น็ ชีีวิติ จิติ ใจ โก๋๋คิิดว่่าการที่�่ซิ่ง� มอเตอร์ไ์ ซค์์ดัังๆ มันั ทำำ�ให้้เขาดููเท่่ และเป็น็ ที่�ส่ นใจของคนรอบข้้าง
เขาไม่่รู้�้เลยว่่า สิ่่ง� ที่่�เขาทำ�ำ นั้้�น มัันเป็็นการสร้้างความรำ�ำ คาญ สร้้างความเดืือดร้้อนให้้กัับคนในชุุมชนมากแค่่ไหน
และแล้้วเขาจึงึ ตัดั สินิ ใจออกจากโรงเรีียนกลางคันั ทำำ�ให้้เขาเรีียนไม่่จบชั้น� ม.1 แล้้วหันั มาซิ่ง� มอเตอร์ไ์ ซค์์
แทน หลัังจากนั้้�นไม่่นาน ครููประจำำ�ชั้้�นมาหาโก๋๋ที่�่บ้้าน เพื่่�อโน้้มน้้าวให้้โก๋๋กลัับไปเรีียนให้้จบ โก๋๋รู้้�สึึกไม่่พอใจ
จึึงรีีบหนีีออกจากบ้้านทันั ทีี…..
มาวินิ (ติดิ ยา)
มาวิิน เคยติิดคุุกข้้อหาเสพสารเสพติิด แต่่เขาได้้รัับการช่่วยเหลืือจากเจ้้าหน้้าที่่� ป.ป.ส. พาเขาเข้้ารัับ
การบำำ�บััด จนกระทั่่�งหายดีี และได้้ออกจากโรงพยาบาลกลัับมาใช้้ชีีวิติ ตามปกติทิ ี่่�บ้้าน
มาวิินหวัังว่่า เมื่�อกลัับมาแล้้ว เพื่่�อนบ้้านและคนในชุุมชนจะเข้้าใจและยอมรัับในตััวเขาใหม่่ แต่่สิ่่�งที่่�
เขาหวัังก็็ไม่่เป็็นดั่ �งหวััง คนในชุุมชนต่่างพากัันซุุบซิิบนิินทา บ้้างก็็ตราหน้้าว่่าเขาเป็็นคนติิดยา บ้้างก็็บอกว่่า
เขาไม่่มีีทางเลิกิ ได้้หรอก เดี๋ย� วก็็กลัับไปใช้้มันั อีีก แม้้เขาพยายามจะทำ�ำ ตัวั ใหม่่ให้้ดีีขึ้้น� มากแค่่ไหน หรือื พยายาม
หางานทำ�ำ เพื่่�อเลี้�ยงชีีพ ก็ไ็ ม่่มีีใครให้้โอกาสเขาเลย มาวิินเริ่�มรู้ส�้ ึึกท้้อแท้้และสิ้�นหวังั
จนกระทั่่ง� วันั หนึ่่�ง มีีชายคนหนึ่่�งได้้มาเสนอขายยาเสพติิดให้้มาวินิ อีีกครั้้�ง....
92 รู้ค�้ ิิด รู้ท้� ััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ
ใบงาน
เรื่่อ� ง “My Choice”
ชื่อ�่ - สกุลุ : ชั้้น� : เลขที่่� :
คำำ�ขี้้�แจง ให้้นัักเรีียนแต่่งเรื่อ� งราวตอนจบที่อ่� ยากจะให้้เป็็นของตััวละครด้้านล่่างนี้้�
โดยที่ต�่ ัวั ละครต้้องปฏิิเสธไม่่เลืือกใช้้ยาเสพติิด พร้้อมนำ�ำ เสนอหน้้าชั้�นเรีียน
แบงค์์ เป็็นเด็็กที่�่เรีียนหนัังสืือไม่่เก่่ง แต่่เก่่งในด้้านกีีฬา ไม่่ว่่าจะเป็็นฟุุตบอล ปิิงปอง ตะกร้้อ เขาแข่่ง
ไม่่เคยแพ้้เลย ปััจจุุบัันเขาอาศััยอยู่�่กัับแม่่ในแหล่่งชุุมชนที่�่เต็็มไปด้้วยยาเสพติิดหลากหลายรููปแบบ พ่่อของเขา
ได้้เสีียชีีวิิตลงเมื่ �อเขายัังเด็็ก แม่่ของแบงค์์คาดหวัังในตััวของเขามากและมัักจะพููดเสมอว่่า “ตั้�งใจเรีียนนะลููก
เรีียนหนังั สืือให้้เก่่งๆ จบมาจะได้้เป็็นเจ้้าคนนายคน”
แบงค์ม์ ักั จะไปปรับั ทุุกข์ก์ ับั กลุ่ม�่ เพื่่อ� นเป็น็ ประจำ�ำ เรื่อ� งที่แ�่ ม่่คาดหวังั ในตัวั ของเขามากเกินิ ไป และไม่่ยอม
เข้้าใจในความชอบของแบงค์์เลย ซึ่่�งสุุดท้้ายก็ล็ งเอยด้้วยการโดดเรีียน
อยู่ม�่ าวันั หนึ่่ง� ขณะที่แ�่ บงค์แ์ ละกลุ่�่มเพื่่อ� นโดดเรีียนอยู่น่� ั้้น� ก็ไ็ ด้้พบกันั รุ่น�่ พี่ค่� นหนึ่่ง� รุ่น่� พี่ค่� นนั้้น� ได้้ชักั ชวน
ให้้ลองเสพยาเพติิดดููเพื่่อ� คลายเครีียด…..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Be Smart Say No To Drugs 93
ใบงาน
เรื่อ�่ ง “My Choice”
ชื่�อ่ - สกุลุ : ชั้้�น : เลขที่่� :
คำำ�ขี้้�แจง ให้้นัักเรีียนแต่่งเรื่�องราวตอนจบที่อ่� ยากจะให้้เป็็นของตััวละครด้้านล่่างนี้้�
โดยที่ต่� ัวั ละครต้้องปฏิเิ สธไม่่เลืือกใช้้ยาเสพติิด พร้้อมนำ�ำ เสนอหน้้าชั้�นเรีียน
ครอบครัวั ของแตนประกอบไปด้้วย พ่่อ แม่่ และต่่อ พี่ส�่ าวของแตน พี่ต�่ ่่อเป็น็ คนที่ข�่ ยันั เรีียนเป็น็ อย่่างมาก
สอบได้้เกรด 4 ตลอด และประสบความสำำ�เร็จ็ ในชีีวิิต ซึ่่�งผิิดกัับตััวแตนเอง แตนเป็็นคนที่่�ชอบร้้องเพลง เต้้นรำำ�
เล่่นละคร ความฝัันของเธอคืืออยากจะเป็็นศิิลปิิน เธอมัักจะน้้อยเนื้้�อต่ำ��ำ ใจ และโทษตััวเองอยู่่�เสมอว่่าพ่่อแม่่
ไม่่สนใจเพราะตนไม่่เก่่งเท่่าพี่�่ต่่อ
แตนมีีนิิสััยที่่�อยากรู้�้อยากลอง ชอบเสี่�่ยง และมัักจะแอบหนีีเที่�่ยวเป็็นประจำ�ำ เพราะการที่�่เธอได้้อยู่่�
กับั เพื่่�อนๆ ได้้ลองทำำ�อะไรแปลกๆใหม่่ๆด้้วยกันั จนไม่่สนว่่าสิ่ง� นั้้น� จะผิดิ กฎหมายหรือื ไม่่ เธอคิดิ เพีียงว่่าสิ่�งที่่เ� ธอ
ทำำ�นั้้น� มันั จะทำำ�ให้้เธอได้้เป็็นที่่ย� อมรับั ในกลุ่ม�่ เพื่่�อน และได้้รัับความสนใจจากคนรอบข้้างบ้้าง
จนคืืนหนึ่่�ง มีีกลุ่�่มรุ่่�นพี่่�ที่�่เธอรู้�้จััก ได้้ท้้าให้้เธอได้้ลองยาเสพติิดชนิิดหนึ่่�ง เพื่่�อที่�่กลุ่�่มรุ่่�นพี่�่จะได้้รัับเธอ
เข้้ากลุ่�่มใหญ่่…..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
94 รู้�้คิิด รู้�้ทััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ
ใบงาน
เรื่่�อง “My Choice”
ชื่�่อ - สกุุล : ชั้้น� : เลขที่่� :
คำำ�ขี้้�แจง ให้้นัักเรีียนแต่่งเรื่�องราวตอนจบที่�่อยากจะให้้เป็น็ ของตัวั ละครด้้านล่่างนี้้�
โดยที่่�ตัวั ละครต้้องปฏิิเสธไม่่เลือื กใช้้ยาเสพติิด พร้้อมนำ�ำ เสนอหน้้าชั้น� เรีียน
โก๋เ๋ ป็น็ เด็ก็ กำ�ำ พร้้า ไม่่มีีพ่่อแม่่ เขาอาศัยั อยู่ย�่ ายแค่่ 2 คน ยายของโก๋ม๋ ักั จะใช้้เวลาทั้้ง� วันั หมดไปกับั การเล่่นไพ่่
เล่่นการพนััน ไม่่ค่่อยสนใจใส่่ใจโก๋เ๋ ท่่าที่ค�่ วร
ในทุุกๆ วันั โก๋ช๋ อบไปรวมกลุ่ม�่ กับั แก๊ง๊ มอเตอร์ไ์ ซค์ซ์ิ่ง� แถวบ้้าน เพราะเขาชื่น� ชอบมอเตอร์ไ์ ซค์แ์ ละความเร็ว็
เป็น็ ชีีวิติ จิติ ใจ โก๋ค๋ ิดิ ว่่าการที่ซ�่ิ่ง� มอเตอร์ไ์ ซค์ด์ ังั ๆ มันั ทำำ�ให้้เขาดููเท่่ และเป็น็ ที่ส่� นใจของคนรอบข้้าง เขาไม่่รู้เ�้ ลยว่่า
สิ่�งที่�่เขาทำ�ำ นั้้น� มัันเป็็นการสร้้างความรำำ�คาญ สร้้างความเดือื ดร้้อนให้้กับั คนในชุุมชนมากไหนแค่่
และแล้้วเขาจึงึ ตัดั สินิ ใจออกจากโรงเรีียนกลางคันั ทำำ�ให้้เขาเรีียนไม่่จบชั้น� ม.1 แล้้วหันั มาซิ่ง� มอเตอร์ไ์ ซค์์
แทน หลังั จากนั้้น� ไม่่นาน ครููประจำำ�ชั้้น� มาหาโก๋ท๋ ี่�่บ้้าน เพื่่อ� โน้้มน้้าวให้้โก๋ก๋ ลับั ไปเรีียนให้้จบ โก๋๋รู้ส�้ ึึกไม่่พอใจ จึงึ รีีบ
หนีีออกจากบ้้านทันั ทีี…..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
Be Smart Say No To Drugs 95
ใบงาน
เรื่อ�่ ง “My Choice”
ชื่อ�่ - สกุุล : ชั้้น� : เลขที่่� :
คำำ�ขี้้แ� จง ให้้นัักเรีียนแต่่งเรื่�องราวตอนจบที่อ�่ ยากจะให้้เป็็นของตััวละครด้้านล่่างนี้้�
โดยที่�่ตััวละครต้้องปฏิิเสธไม่่เลือื กใช้้ยาเสพติิด พร้้อมนำ�ำ เสนอหน้้าชั้น� เรีียน
มาวิิน เคยติิดคุุกข้้อหาเสพสารเสพติิด แต่่เขาได้้รัับการช่่วยเหลืือจากเจ้้าหน้้าที่�่ ป.ป.ส. พาเขาเข้้ารัับ
การบำำ�บัดั จนกระทั่่�งหายดีี และได้้ออกจากโรงพยาบาลกลัับมาใช้้ชีีวิติ ตามปกติทิ ี่บ่� ้้าน
มาวินิ หวังั ว่่า เมื่อ� กลับั มาแล้้ว เพื่่อ� นบ้้านและคนในชุุมชนจะเข้้าใจและยอมรับั ในตัวั เขาใหม่่ แต่่สิ่่ง� ที่เ�่ ขาหวังั
ก็็ไม่่เป็็นดั่ �งหวััง คนในชุุมชนต่่างพากัันซุุบซิิบนิินทา บ้้างก็็ตราหน้้าว่่าเขาเป็็นคนติิดยา บ้้างก็็บอกว่่าเขาไม่่มีีทาง
เลิิกได้้หรอก เดี๋�ยวก็็กลัับไปใช้้มัันอีีก แม้้เขาพยายามจะทำ�ำ ตััวใหม่่ให้้ดีีขึ้้�นมากแค่่ไหน หรืือพยายามหางานทำ�ำ
เพื่่อ� เลี้ย� งชีีพ ก็ไ็ ม่่มีีใครให้้โอกาสเขาเลย มาวินิ เริ่ม� รู้�ส้ ึึกท้้อแท้้และสิ้น� หวััง
จนกระทั่่ง� วันั หนึ่่�ง มีีชายคนหนึ่่ง� ได้้มาเสนอขายยาเสพติิดให้้มาวินิ อีีกครั้้�ง.....
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
96 รู้้�คิิด รู้�ท้ ััน ป้้องกันั ยาเสพติิด
ตอนที่่�
แนวทางการจัดั การเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ
มัธั ยมศึึกษา
ตารางวิเิ คราะห์ค์ วามสัมั พันั ธ์์
ระหว่่างตัวั ชี้้�วัดั กลุ่่�มสาระการเรีียนรู้้ส� ุุขศึึกษาและพลศึึกษา พฤติิกรรมทัักษะชีีวิติ และสมรรถนะด้้านยาเสพติิด
ชั้้น� มัธั ยมศึึกษาปีที ี่�่ 1
สาระที่่� ตัวั ชี้้�วัดั พฤติิกรรมทักั ษะชีีวิิต สมรรถนะด้้านยาเสพติิด
สาระที่่� 5 พ 5.1 ม.1/2 อธิบิ ายลักั ษณะ องค์ป์ ระกอบที่่� 2 1) ตรวจสอบ/รู้เ�้ ท่่าทัันข่่าวสาร
ความปลอดภัยั อาการของผู้ต� ิิดสารเสพติิด การคิิดวิิเคราะห์ ์ ตัดั สิินใจและ จากโซเชีียลมีีเดีีย โดยเฉพาะที่�่
ในชีวี ิิต และการป้้องกันั การติิด แก้้ปััญหาอย่่างสร้้างสรรค์์ เกี่�่ยวกับั ยาเสพติดิ
สารเสพติิด ข้้อ 2 ตัดั สินิ ใจในสถานการณ์์ 2) พิจิ ารณาข้้อมููลก่่อนแชร์์ใน
ต่่างๆ ที่่เ� ผชิิญอย่่างมีีเหตุุผล โซเชีียลมีีเดีีย (ชััวร์ก์ ่่อนแชร์)์
และรอบคอบ
พ 5.1 ม.1/3 อธิบิ ายความ องค์ป์ ระกอบที่่� 2
สัมั พันั ธ์์ของการใช้้สารเสพติิด การคิดิ วิิเคราะห์ ์ ตััดสินิ ใจ
กัับการป้้องกัันโรค และแก้้ปััญหาอย่่างสร้้างสรรค์์
และอุุบัตั ิิเหตุุ ข้้อ 1 เลืือกรับั ข้้อมููลข่่าวสาร
อย่่างไตร่่ตรองและรู้เ�้ ท่่าทััน
สังั คมที่�่เปลี่�ย่ นแปลง
พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธิ ีีการ องค์ป์ ระกอบที่่� 4
ชัักชวนผู้อ�ื่น� ให้้ลด ละ เลิิก การสร้้างสััมพันั ธภาพที่ด�่ ีีกับั
สารเสพติดิ โดยใช้้ทัักษะต่่างๆ ผู้�อื่น�
ข้้อ 5 สร้้างสัมั พัันธภาพที่่�ดีีกัับ
ผู้อ�ื่�นด้้วยการสื่่อ� สารเชิิงบวก
ข้้อ 7 ให้้คำำ�ปรึกึ ษากับั ผู้�อื่น� ได้้
แนวทางการจัดั การเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดัับชั้้น� มัธั ยมศึึกษาปีที ี่�่ 1
ลำ�ำ ดัับที่�่ ชื่�่อกิจิ กรรม เวลาที่ใ่� ช้จ้ ััดกิจิ กรรม (นาทีี)
1 เท่่าทันั สื่�อ 50
2 ชััวร์์ ก่่อน แชร์์ 50
Be Smart Say No To Drugs 97
แนวทางการจัดั การเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดับั ชั้้น� มัธั ยมศึึกษาปีที ี่่� 1
เรื่่�อง เท่่าทันั สื่อ�่ (เวลา 50 นาทีี)
มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้ว� ัดั
พ 5.1 ม.1/2 อธิิบายลัักษณะอาการของผู้ต� ิดิ สารเสพติิดและการป้อ้ งกันั การติดิ สารเสพติิด
พ 5.1 ม.1/3 อธิบิ ายความสััมพันั ธ์์ของการใช้้สารเสพติดิ กับั การเกิิดโรคและอุุบััติิเหตุุ
สาระส�ำคญั
บุุคคลที่่�ได้้รัับผลกระทบจากปััญหายาเสพติิดทั้้�งต่่อตนเอง ครอบครััว ชุุมชน สัังคม และประเทศชาติิ
ซึ่�งเด็็กและเยาวชนเป็็นประชากรกลุ่่�มเสี่่�ยงต่่อปััญหานี้้�มากที่�่สุุด ในปััจจุุบัันปััจจััยเสี่่�ยงสำำ�คััญประการหนึ่่�ง
คือื การที่�เ่ ด็ก็ และเยาวชนได้้รับั สื่�อเชิิงลบที่ช�่ ัักนำำ�ให้้เกี่ย�่ วข้้องกับั ยาเสพติดิ โดยเฉพาะสื่อ� โซเชีียลมีีเดีีย
ดัังนั้้�น นัักเรีียนจึึงจำำ�เป็็นอย่่างยิ่�งที่�่ต้้องได้้เรีียนรู้�้และพััฒนาสมรรถนะให้้รู้้�เท่่าทัันสื่�อต่่างๆ โดยเป็็น
ผู้�รัับสื่�ออย่่างมีีวิิจารณญาณ ทั้้�งข่่าวสารจากสื่่�อที่�่เกี่่�ยวกัับยาเสพติิดและเรื่�องอื่�นๆ ทั้้�งนี้้� เพื่่�อให้้ที่�่นัักเรีียน
มีีทัักษะรู้�้เท่่าทัันข่่าวสาร สามารถหลีีกเลี่่�ยง และป้้องกัันตนเองจากสารเสพติิดที่�่มาพร้้อมข้้อมููลข่่าวสาร
ที่ผ�่ ิดิ จากสื่่อ� ต่่างๆ
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติกิ รรมทักั ษะชีวี ิิต สาระการเรีียนรู้้�
1. นัักเรีียนสามารถรู้้�เท่่าทัันสื่ �อ องค์ป์ ระกอบที่่�2 การคิดิ วิเิ คราะห์์ 1. การคิิดวิิเคราะห์เ์ นื้้�อหา
และเผยแพร่่ข้้อมููลได้้ ตััดสินิ ใจและแก้้ปัญั หา ความเชื่�อถือื ได้้ของสื่อ� ต่่างๆ
2. นัักเรีียนสามารถใช้้ทักั ษะ อย่่างสร้้างสรรค์์ 2. ผลกระทบจากการใช้้สื่่�อต่่างๆ
การคิิดวิิเคราะห์แ์ ละตััดสินิ ใจ ข้้อ 1 เลืือกรัับข้้อมููลข่่าวสาร โดยเฉพาะสื่ �อโซเชีียลมีีเดีีย
ในการเผยแพร่่ข้้อมููลข่่าวสาร อย่่างไตร่่ตรองและรู้เ�้ ท่่าทันั สังั คม ในทางที่ผ่� ิิด
ได้้อย่่างเหมาะสม ที่เ�่ ปลี่�่ยนแปลง 3. การใช้้สื่่อ� โซเชีียลมีีเดีีย
อย่่างเหมาะสม
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� นำำ�เข้้าสู่่�บทเรียี น (5 นาทีี)
นัักเรีียนและครููร่่วมกัันสนทนาแลกเปลี่่�ยนถึึงการรัับข่่าวสารของนัักเรีียนที่�่มาจากช่่องทางต่่างๆ
อะไรบ้้าง โดยในปััจจุุบัันการรัับข่่าวสารจากสื่่�อมีีหลากหลายช่่องทาง และมีีความรวดเร็็ว โดยเฉพาะ
โซเชีียลมีีเดีีย ซึ่่ง� เป็น็ ช่่องทางที่น่� ัักเรีียนเข้้าถึงึ มากที่ส�่ ุุด
98 รู้ค�้ ิดิ รู้ท�้ ันั ป้อ้ งกันั ยาเสพติิด
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� กิิจกรรม (40 นาทีี) ใช้ใ้ บงาน
1. นัักเรีียนรัับใบงานจากครููและนัักเรีียนแต่่ละคนระบุุข่่าวเกี่่�ยวกัับบุุคคลที่�่ใช้้ เท่่าทันั สื่่�อ
สารเสพติิดที่�่มีีคนอ่่านและแชร์์สููงสุุด (ติิดเทรนด์์) ทางสื่�อโซเชีียลมีีเดีียในช่่วงสััปดาห์์
ที่�่ผ่่านมาคนละ 1 หััวข้้อข่่าว แล้้วรวบรวมหััวข้้อข่่าวจากใบงานที่�่มีีซ้ำ�ำ� กัันมากที่�่สุุด
5 อัันดัับแรก มาเขีียนขึ้�นบนบอร์์ดหน้้าห้้องเรีียน (ประมาณ 5 นาทีี)
2. นักั เรีียนและครููทบทวนข่่าวบนบอร์ด์ แต่่ละเรื่อ� ง มีีนักั เรีียนได้้แสดงคอมเม้้นท์์
กดไลค์์และแชร์ห์ รือื รีีทวิิต (เผยแพร่่ต่่อ) ข่่าวใดบ้้าง (ประมาณ 5 นาทีี)
ตัวั อย่า่ ง ข่่าวที่่�ติิด Trend ในสัปั ดาห์์ที่่�ผ่า่ นมา
1. นักั เรีียนตีีกันั (มีีนัักเรีียนกดไลค์์ 8 คน / คอมเม้้นท์์ 9 คน / แชร์์ต่่อ 12 คน)
2. ดาราคู่่�รักั เลิกิ กันั (มีีนักั เรีียนกดไลค์์ 10 คน / คอมเม้้นท์์ 5 คน / แชร์์ต่่อ 6 คน)
3. อื่น� ๆ …………………………………………………………………………................................
4. …………………………………………………………………………………..............................
3. นัักเรีียนดููคลิิปเกี่�่ยวกัับการสื่่�อสารทางโซเชีียลมีีเดีียเชิิงลบ (ที่่�ให้้มาพร้้อมแผนฯ) ให้้นัักเรีียนดูู
(ประมาณ 5 นาทีี)
4. หลัังจากดููคลิิปจบแล้้ว นัักเรีียนตอบคำ�ำ ถาม ดัังนี้้� นัักเรีียนคิิดว่่า คลิิปบอกอะไร และนัักเรีียน
เชื่อ� เรื่�องในคลิปิ หรืือไม่่ อย่่างไร (ประมาณ 5 นาทีี)
5. แบ่่งกลุ่ม�่ นัักเรีียนเป็น็ 5 กลุ่�่ม โดยแต่่ละกลุ่ม�่ ช่่วยกันั วิิเคราะห์ข์ ่่าวบนบอร์์ด (กลุ่ม�่ ละ 1 เรื่อ� ง)
6. นักั เรีียนนำำ�เสนอ (กลุ่่ม� ละ 2 นาทีี x 5 กลุ่ม�่ ) (ประมาณ 10 นาทีี)
ขั้้�นสรุุป (5 นาทีี)
7. นัักเรีียนและครููร่่วมกัันสรุุปคอมเม้้นท์์ การกดไลค์์ แชร์์หรืือรีีทวิิต (เผยแพร่่ต่่อ) ข่่าวที่�่มีีผลต่่อ
บุุคคลอื่่�นทั้้�งทางบวกและทางลบ นัักเรีียนจำำ�เป็็นต้้องรู้้�เท่่าทัันสื่�อ เพื่่�อไม่่ให้้เกิิดผลกระทบต่่อผู้�อื่�น โดยที่�่
นักั เรีียนจะเจตนาหรือื ไม่่เจตนาก็ต็ าม (ประมาณ 5 นาทีี) โดยใช้้คำำ�ถาม R - C - A เพื่่อ� นำำ�ไปสู่ก่� ระบวนการสรุุป
R : นัักเรีียนรู้้ส� ึกึ อย่่างไรกัับคลิปิ ข่่าวหรืือข่่าวที่ต�่ ิดิ เทรนด์บ์ นบอร์ด์
C : ที่ผ�่ ่่านมานัักเรีียนเคยกดไลค์์ แชร์์หรืือคอมเมนท์ข์ ่่าวที่�่นัักเรีียนอ่่านในโซเซีียลหรือื ไม่่
การทำำ�เช่่นนั้้น� ส่่งผลอย่่างไร
A : ถ้้านัักเรีียนเห็น็ ข่่าวในโซเขีียลที่�่มีีผลกระทบต่่อบุุคคลอื่่�น นัักเรีียนจะปฎิบิ ัตั ิิอย่่างไร
Be Smart Say No To Drugs 99
ภาระ/ชิ้้�นงาน
ใบงาน สำ�ำ หรับั ให้้นัักเรีียนเขีียน ข่่าวที่่�ติิดเทรนด์์ในช่่วงสัปั ดาห์ท์ ี่�ผ่ ่่านมา 3 หััวข้้อข่่าว
สื่่อ� /แหล่ง่ เรีียนรู้้�
- คลิปิ วิิดีีโอข่่าว
- เนื้้�อข่่าว
- ใบงาน
การวัดั ผลและประเมินิ ผล
- แบบสัังเกตพฤติกิ รรมการมีีส่่วนร่่วมในชั้�นเรีียน
- การประเมิินจากการตอบคำ�ำ ถาม
100 รู้ค้� ิิด รู้�ท้ ันั ป้้องกัันยาเสพติิด
ใบงาน
เรื่อ�่ ง เท่่าทัันสื่อ�่
ชื่อ� – สกุุล : ____________________________ ห้้อง : _____________________
ชื่�อกลุ่�่ม : ________________________________________________________
ลำำ�ดัับที่่� ข่่าวที่่ไ� ด้้รัับความนิยิ มสููงสุดุ การมีีส่่วนร่ว่ มกับั ข่่าว
1 ข่่าวดาราเกาหลีี Like Shared Comment
2 ข่่าวคนป่่วยซึึมเศร้้า
3 ข่่าวค้้ายาเสพติิด 35 10 7
15 2 9
10 7 5
คำ�ำ ชี้้�แจง : ให้้นัักเรีียนแต่่ละคนระบุุข่่าวที่่�มีีคนอ่่าน - แชร์์สููงสุุด (ติิดเทรนด์์) ทางสื่�อโซเชีียลมีีเดีีย
ในช่่วงสััปดาห์์ที่�่ผ่่านมา คนละ 1 หััวข้้อข่่าว แล้้วรวบรวมหััวข้้อข่่าวจากใบงานที่่�มีีซ้ำ��ำ กัันมากที่�่สุุด
5 อัันดัับแรก มาเขีียนขึ้ น� บนบอร์์ดหน้้าห้้องเรีียน (สามารถใช้้มือื ถืือ/คอมพิวิ เตอร์ส์ ืืบค้้นข้้อมููลได้้)
Be Smart Say No To Drugs 101
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดับั ชั้้�นมัธั ยมศึกึ ษาปีีที่�่ 1
เรื่�อ่ ง ชััวร์์ ก่อ่ น แชร์์ (เวลา 50 นาทีี)
1. มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้ว� ัดั
พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธิ ีีการชัักชวนผู้อ�ื่�นให้้ลด ละ เลิกิ สารเสพติิดโดยใช้้ทักั ษะต่่างๆ
2. สาระสำำ�คััญ
บุุคคลที่่�ได้้รัับผลกระทบจากปััญหายาเสพติิดทั้้�งต่่อตนเอง ครอบครััว ชุุมชน สัังคม และประเทศชาติิ
ซึ่�งเด็็กและเยาวชนเป็็นประชากรกลุ่�่มเสี่่�ยงต่่อปััญหานี้้�มากที่�่สุุด ในปััจจุุบัันปััจจััยเสี่่�ยงสำ�ำ คััญประการหนึ่่�ง
คือื การที่่�เด็ก็ และเยาวชนได้้รับั สื่�อเชิิงลบที่ช่� ักั นำำ�ให้้ยุ่ง่� เกี่ย�่ วกัับยาเสพติดิ โดยเฉพาะสื่อ� โซเชีียลมีีเดีีย
ดัังนั้้�น นัักเรีียนจึึงจำำ�เป็็นอย่่างยิ่�งที่่�ต้้องมีีความรู้�้เกี่่�ยวกัับยาเสพติิดเพิ่่�มเติิมจากระดัับชั้�นประถมศึึกษา
เช่่น ลักั ษณะและอาการของผู้ต� ิดิ สารเสพติดิ ผลกระทบของปัญั หายาเสพติดิ ความสัมั พันั ธ์ข์ องการใช้้สารเสพติดิ
กัับการเกิิดโรคและอุุบััติิเหตุุ ควบคู่�่กัับมีีทัักษะรู้้�เท่่าทัันสื่�อ เพื่่�อที่่�นัักเรีียนจะมีีความสามารถหลีีกเลี่�่ยง
และป้้องกัันตนเองและผู้ �อื่�นจากสารเสพติิด รวมทั้้�งการรู้้�เท่่าทัันข่่าวสารและสามารถเผยแพร่่ข้้อมููลข่่าวสาร
ได้้อย่่างถููกต้้อง
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติกิ รรมทักั ษะชีวี ิิต สาระการเรีียนรู้้�
1. นัักเรีียนสามารถรู้้�เท่่าทัันสื่ �อ องค์ป์ ระกอบที่่�2 การคิดิ วิเิ คราะห์์ 1. การคิิดวิเิ คราะห์์เนื้้อ� หา
และเผยแพร่่ข้้อมููลได้้ ตัดั สินิ ใจและแก้้ปัญั หา ความเชื่�อถือื ได้้ของสื่อ� ต่่างๆ
2. นัักเรีียนสามารถใช้้ทักั ษะ อย่่างสร้้างสรรค์์ 2. ผลกระทบจากการใช้้สื่่�อต่่างๆ
การคิิดวิิเคราะห์แ์ ละตัดั สิินใจ ข้้อ 2 ตััดสิินใจในสถานการณ์์ โดยเฉพาะสื่ �อโซเชีียลมีีเดีีย
ในการเผยแพร่่ข้้อมููลข่่าวสาร ต่่าง ๆ ที่เ�่ ผชิญิ อย่่างมีีเหตุุผลและ ในทางที่่�ผิิด
ได้้อย่่างเหมาะสม รอบคอบ 3. การใช้้สื่่�อโซเชีียลมีีเดีีย
อย่่างเหมาะสม
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� นำำ�เข้้าสู่่�บทเรียี น (5 นาทีี)
นักั เรีียนและครููทบทวนสาระสำำ�คัญั ของการเรีียนครั้้ง� ที่ผ่� ่่านมา โดยนักั เรีียนพบว่่า การไม่่เท่่าทันั สื่อ�
อาจทำำ�ให้้นักั เรีียนคอมเม้้นท์์ กดไลค์์ แชร์ห์ รืือรีีทวิติ (เผยแพร่่ต่่อ) ข่่าวต่่างๆ ที่ส�่ ่่งผลกระทบทั้้ง� ทางลบและ
ทางบวก หรือื ละเมิดิ ต่่อผู้อ�ื่�นได้้ ทั้้�งโดยเจตนาหรืือไม่่เจตนา
ขั้้น� กิิจกรรม (35 นาทีี) Power point
1. นัักเรีียนดูู Power point เล่่าเรื่�อง เกี่�่ยวกัับ การสื่่อ� สารทางโซเชีียลมีีเดีียเชิงิ บวก illride with
(ที่่�ให้้มาพร้้อมแผนฯ) และสรุุปผลของการใช้้สื่่�อโซเชีียลมีีเดีีย อาจมีีผลต่่อผู้�ที่�่เกี่่�ยวข้้องได้้
2 ทาง คือื ผลกระทบทางลบ (ดังั ที่เ่� รีียนมาแล้้ว) และผลกระทบทางบวก (ตาม Power point) you
(ประมาณ 5 นาทีี)
102 รู้้�คิดิ รู้้�ทันั ป้อ้ งกัันยาเสพติดิ
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
2. นัักเรีียนแบ่่งกลุ่่�มๆ ละ 4 คน โดยแต่่ละกลุ่่�มศึึกษาเนื้้�อหาในใบงานที่�่มีี ใช้้ใบงาน
ข่่าวเกี่่�ยวกัับยาเสพติิด (ที่�่มาพร้้อมแผนฯ) และให้้นัักเรีียนคิิดข้้อความหรืือ Caption ชััวร์์ ก่อ่ น
เพื่่�อส่่งต่่อหรืือโพสต์์ข่่าวดัังกล่่าว โดยแต่่ละกลุ่�่มคิิดข้้อความหรืือ Caption เชิิงบวก
และเชิิงลบ แล้้วเขีียนลงในกระดาษ A4 พร้้อมคำำ�อธิบิ ายพอสังั เขป (ประมาณ 20 นาทีี) แชร์์
ตัวั อย่า่ งการเขีียนบอร์์ดหน้้ากระดาน
กลุ่่�มผลกระทบเชิิงบวก กลุ่่�มผลกระทบเชิิงลบ
ผลงานกลุ่่ม� ผลงานกลุ่่ม� ผลงานกลุ่ม่� ผลงานกลุ่ม่�
3. ครููแบ่่งกระดานเป็น็ 2 ฝั่่ง� ให้้นักั เรีียนนำำ�ข้้อความหรือื Caption ที่เ่� ขีียนออกมาติดิ บอร์ด์ หน้้าห้้อง
และนำ�ำ เสนอหน้้าชั้�นเรีียน (ประมาณ 10 นาทีี)
ขั้้�นสรุุป (10 นาทีี)
4. นักั เรีียนและครููร่่วมกัันสรุุปโดยใช้้คำ�ำ ถาม R - C - A เพื่่�อนำำ�ไปสู่�่กระบวนการคิิดวิิเคราะห์์
R : นัักเรีียนรู้�้สึึกอย่่างไร ถ้้าข่่าวที่�่นัักเรีียนกดไลค์์ แชร์์ ส่่งต่่อหรืือคอมเมนท์์มีีผลกระทบ
ต่่อบุุคคลอื่่น�
C : ที่ผ่� ่่านมา นักั เรีียนเคยส่่งต่่อข่่าวที่ส่� ่่งผลกระทบทางลบหรือื ทางบวกลงในสื่อ� โซเซีียลหรือื ไม่่
ผลเป็น็ อย่่างไร
A : ถ้้านัักเรีียนพบข่่าวที่�่อาจส่่งผลกระทบทั้้�งทางบวกหรืือทางลบต่่อบุุคคลอื่่�น นัักเรีียน
จะตััดสิินใจอย่่างไร
ภาระ/ชิ้้น� งาน
ใบงานของกลุ่ม�่ ที่เ่� ขีียนข้้อความหรืือ Caption ของนักั เรีียนในห้้อง
สื่�่อ/แหล่่งเรีียนรู้้�
- เนื้้อ� ข่่าว
- ใบงาน
การวัดั ผลและประเมิินผล
- แบบสัังเกตพฤติกิ รรมการมีีส่่วนร่่วมในชั้�นเรีียน
Power point
“illride with you”
Be Smart Say No To Drugs 103
แบบสังั เกตพฤติิกรรมการมีีส่ว่ นร่ว่ มในชั้้�นเรีียน
กลุ่ม่� ที่�่ (ชื่อ� กลุ่่ม� ).................................................................................................................................................
สมาชิิกในกลุ่ม�่
1...................................................................... 2.................................................................................
3...................................................................... 4.................................................................................
5...................................................................... 6.................................................................................
คำำ�ชี้้แ� จง ให้้ทำำ�เครื่่�องหมาย ✓ ในช่่องที่ต�่ รงกัับความเป็็นจริิง
พฤติิกรรมที่่ส� ัังเกต 4 คะแนน
(ดีมี าก) 321
1. การตอบคำำ�ถามสอดคล้้องกัับเนื้้�อหา (ดี)ี (ปานกลาง) (ปรัับปรุุง)
2. การมีีส่่วนร่่วมในการทำำ�งานเป็น็ ทีีม
3. การให้้ความร่่วมมือื ในการทำำ�งาน
4. การแสดงความคิดิ เห็น็
5. การนำ�ำ เสนอความคิิดสร้้างสรรค์์
รวม
ลงชื่อ� ............................................................................ผู้�ประเมินิ
.................../................../..................
เกณฑ์ก์ ารให้้คะแนน
พฤติิกรรมที่่�ปฏิบิ ัตั ิิเป็น็ ประจำ�ำ ให้้ 4 คะแนน (ดีีมาก)
พฤติิกรรมที่่�ปฏิิบัตั ิบิ ่่อยครั้้�ง ให้้ 3 คะแนน (ดีี)
พฤติกิ รรมที่�่ปฏิบิ ััติิบางครั้้ง� ให้้ 2 คะแนน (ปานกลาง)
พฤติิกรรมที่่�ปฏิบิ ัตั ิิน้้อยครั้้�ง ให้้ 1 คะแนน (ปรัับปรุุง)
104 รู้�ค้ ิิด รู้้�ทันั ป้้องกัันยาเสพติิด
ข่า่ ว
เด็็กชายวััยประถม นำำ� “ยาอีี” ที่่เ� จอในรถพ่่อ ไปแจกเพื่่อ� นๆ เพราะ
คิิดว่่าเป็น็ “ขนม”
เน็็กซ์ช์ าร์์ก รายงานว่่า เมื่�อวันั ที่�่ 10 ก.ย. ที่ผ่� ่่านมา ที่�่ เมือื งเรีียว ประเทศอิินโดนีีเซีีย คุุณ
พ่่อวััย 46 ปีถี ููกจับั กุุม หลัังจากลููกชายของเขาพบห่่อ ยาอีี และนำำ�ไปแจกเพื่่อ� นๆ ที่�่โรงเรีียนประถม
เพราะคิิดว่่ามัันคืือ “ขนม”
ในตอนแรก ห่่อยาอีีถููกพบในรถของพ่่อโดยลููกชายคนเล็ก็ วััย 2 ขวบ เขาจึึงนำ�ำ มัันไปให้้กัับ
พี่่�ชายคนโตวััย 8 ขวบ ซึ่่�งคิิดว่่ามัันคืือขนม พี่�่ชายวััยประถมนำ�ำ มัันไปโรงเรีียนเพื่่�อแจกจ่่ายเพื่่�อนๆ
ให้้กิินด้้วยกััน จนเกิิดอาการปวดหััว วิิงเวีียนศีีรษะ ต้้องส่่งโรงพยาบาล ส่่วนน้้องชายวััย 2 ขวบ
และเพื่่�อนของเขาไม่่ได้้กิินยาอีีเข้้าไปเพราะมัันมีีรสชาติขิ ม
“เด็ก็ ๆ คิดิ ว่า่ ยาอีีในรถของพ่่อเป็น็ ขนม แล้้วก็เ็ อามัันไปแจกเพื่�อ่ นๆ” ตำ�ำ รวจเมือื งเรีียวกล่่าว
“พวกเขาดีขี ึ้้น� แล้้วตอนนี้้ห� ลังั ได้้รัับการรัักษา”
ทางด้้านพ่่อของเด็็ก หลัังรับั สารภาพว่่ายาอีีดัังกล่่าวเป็็นของตน ยัังไม่่มีีรายงานระบุุว่่าเขา
ถููกตั้้�งข้้อหาหรืือดำำ�เนิินคดีีอะไรหรืือไม่่ อย่่างไรก็็ตามเหตุุการณ์์ลัักษณะนี้้�ก็็เป็็นเรื่ �องน่่ากัังวลใจ
ของผู้�ปกครองในอิินโดนีีเซีีย เพราะมีีความเชื่�อว่่าผู้�ค้้ายาอาจหลอกให้้ยาอีีกัับเด็็กๆ ในรููปแบบ
ของขนม เพื่่�อให้้เด็็กๆ เสพติิดยาในที่ส่� ุุด
ที่่�มา : เด็ก็ ชายวััยประถม นำ�ำ “ยาอีี” ที่่�เจอในรถพ่่อ ไปแจกเพื่่�อนๆ เพราะคิดิ ว่่าเป็น็ “ขนม” - ข่่าวสด (khaosod.co.th)
Be Smart Say No To Drugs 105
ชื่�อกลุ่่�ม : ____________________________ ห้้อง : _____________________
ใบงาน
เรื่่อ� ง ชััวร์์ ก่่อน แชร์์
คำ�ำ ชี้้แ� จง : ให้้นักั เรีียนแบ่่งกลุ่ม่� กลุ่ม่� ละ 4 คน โดยให้้ศึกึ ษาเนื้้อ� หาในใบงานที่ม่� ีีข่่าวเกี่ย่� วกับั ยาเสพติดิ
(ที่�่มาพร้้อมแผนฯ) และให้้นัักเรีียนคิิดข้้อความหรืือ Caption เพื่่�อส่่งต่่อหรืือโพสต์์ข่่าวดัังกล่่าว
โดยกลุ่ม�่ แรกคิิดข้้อความหรืือ Caption เชิิงบวก และกลุ่่�มที่ส�่ องคิิดข้้อความหรืือ Caption เชิิงลบ
พร้้อมคำ�ำ อธิิบายพอสัังเขป เขีียนลงในกระดาษ A 4 (ประมาณ 20 นาทีี)
Caption เชิงิ บวก / Caption เชิงิ ลบ
คำ�ำ อธิบิ าย : .....................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................
106 รู้�้คิดิ รู้้ท� ันั ป้อ้ งกันั ยาเสพติิด
ตารางวิเิ คราะห์ค์ วามสัมั พันั ธ์์
ระหว่า่ งตัวั ชี้�้วััดกลุ่่ม� สาระการเรีียนรู้�้สุุขศึึกษาและพลศึึกษา พฤติิกรรมทัักษะชีีวิติ และสมรรถนะด้้านยาเสพติิด
ชั้้�นมััธยมศึกึ ษาปีีที่�่ 2
สาระที่่� ตัวั ชี้้�วัดั พฤติิกรรมทัักษะชีีวิติ สมรรถนะด้้านยาเสพติิด
สาระที่่� 5 พ 5.1 ม.2/1 ระบุุวิิธีีการ องค์ป์ ระกอบที่่� 4 1) ใช้้ทัักษะการปฏิิเสธเพื่่อ�
ความปลอดภัยั ปััจจัยั แหล่่งที่่�ช่่วยเหลือื ฟื้้�นฟูู การสร้้างสััมพันั ธภาพที่ด่� ีี ป้้องกัันตนเองจากยาเสพติิด
ในชีวี ิติ ผู้�ติดิ สารเสพติิด กับั ผู้อ�ื่�น 2) ร่่วมรณรงค์์เผยแพร่่ให้้
ข้้อ 4 มีีจิติ อาสาช่่วยเหลือื ผู้อ�ื่น� ความรู้�เ้ พื่่อ� ป้้องกัันยาเสพติิด
พ 5.1 ม.2/2 อธิบิ ายวิิธีีการ องค์ป์ ระกอบที่่� 2
หลีีกเลี่�่ยงพฤติกิ รรมเสี่่�ยง การคิิดวิิเคราะห์ ์ ตัดั สินิ ใจและ
และสถานการณ์เ์ สี่่�ยง แก้้ปััญหาอย่่างสร้้างสรรค์์
ข้้อ 3 รู้้จ� ัักแก้้ปััญหาใน
สถานการณ์ว์ ิิกฤตได้้อย่่างเป็น็
ระบบและสร้้างสรรค์์
พ 5.1 ม.2/3 ใช้้ทักั ษะชีีวิิต องค์ป์ ระกอบที่่� 2
ในการป้้องกัันตนเองและ การคิิดวิิเคราะห์ ์ ตัดั สินิ ใจและ
หลีีกเลี่�่ยงสถานการณ์ค์ ับั ขันั แก้้ไขปััญหาอย่่างสร้้างสรรค์์
ข้้อ 3 รู้จ�้ ัักแก้้ไขปััญหาใน
สถานการณ์ว์ ิิกฤตได้้อย่่างเป็็น
ระบบและสร้้างสรรค์์
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดัับชั้้น� มัธั ยมศึกึ ษาปีีที่่� 2
ลำำ�ดัับที่่� ชื่อ�่ กิจิ กรรม เวลาที่่ใ� ช้จ้ ััดกิิจกรรม (นาทีี)
1 คนไหน ต้้องรับั โทษ 50
2 ปฏิเิ สธอย่่างไร 50
Be Smart Say No To Drugs 107
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติิดระดัับชั้้�นมััธยมศึกึ ษาปีที ี่่� 2
เรื่่อ� ง คนไหน ต้้องรับั โทษ (เวลา 50 นาทีี)
1. มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้�วััด
มาตรฐาน พ5.1 ป้้องกัันและหลีีกเลี่�่ยงปััจจััยเสี่�่ยง พฤติิกรรมเสี่�่ยงต่่อสุุขภาพ อุุบััติิเหตุุ การใช้้ยา
สารเสพติิด และความรุุนแรง
ตัวั ชี้้ว� ััด พ5.1 ม.2/1 ระบุุวิิธีีการปัจั จััย แหล่่งที่ช่� ่่วยเหลืือฟื้น้� ฟููผู้้ต� ิิดสารเสพติดิ
ตัวั ชี้้ว� ััด พ5.1 ม.2/3 ใช้้ทัักษะชีีวิติ ในการป้อ้ งกัันตนเองและหลีีกเลี่�ย่ งสถานการณ์์คัับขััน
2. สาระสำำ�คััญ
เด็ก็ และเยาวชน คือื อนาคตของชาติิ เป็น็ วัยั ที่ม�่ ีีความเสี่ย�่ งสููงต่่อการใช้้ยาเสพติดิ เนื่่อ� งจากเป็น็ ช่่วงของ
การปรับั ตัวั มีีการเปลี่ย�่ นแปลงของระดับั ฮอร์โ์ มนในร่่างกายสููงที่ส่� ุุด ทำำ�ให้้มีีความอยากรู้อ�้ ยากลอง มีีความเป็น็
ตััวของตััวเอง เมื่�อเสพยาเสพติิดจนติิดแล้้วมัักจะถููกชัักจููงไปเป็็นผู้�ค้้ายาเสพติิด ซึ่่�งการครอบครอง การเสพ
การจำำ�หน่่ายยาเสพติิด เป็็นการกระทำ�ำ ผิิดที่�่ต้้องรัับโทษตามกฎหมาย โดยส่่งผลกระทบ และโทษที่�่เกิิดขึ้�น
ต่่อตนเอง ครอบครััว เศรษฐกิจิ และสัังคม
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติกิ รรมทัักษะชีวี ิิต สาระการเรีียนรู้้�
1. นัักเรีียนระบุุหรืืออธิิบายวิิธีี องค์ป์ ระกอบที่่�2 การคิดิ วิเิ คราะห์์ 1. การดููแล บำำ�บััด รักั ษา ผู้้�ป่่วย
การบำ�ำ บัดั รักั ษายาเสพติดิ ได้้ ตัดั สิินใจและแก้้ปััญหา ยาเสพติิด และการให้้โอกาส
2. นักั เรีียนอธิิบายหรือื ให้้เหตุุผล อย่่างสร้้างสรรค์์ คืนื สู่่�สัังคม
เกี่�่ยวกัับกรณีีตััวอย่่างของข้้อหา ข้้อ 3 รู้้จ� ักั แก้้ไขปัญั หา 2. กฎหมายยาเสพติดิ และ
และอััตราโทษของการกระทำำ� ในสถานการณ์์วิกิ ฤต บทลงโทษเมื่อ� กระทำำ�ความผิิด
ความผิดิ ที่เ�่ กี่ย�่ วข้้องกับั ยาเสพติดิ ได้้อย่่างเป็น็ ระบบและสร้้างสรรค์์
ได้้
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้�นนำ�ำ เข้้าสู่่�บทเรีียน (5 นาที)ี
นักั เรีียนและครููสนทนาประเด็น็ ความรู้ใ�้ นข้้อหาและอัตั ราโทษของผู้ก� ระทำ�ำ ความผิดิ เกี่ย�่ วกับั ยาเสพติดิ
ขั้้�นกิิจกรรม (30 นาทีี) ใช้้
1. นักั เรีียนแบ่่งกลุ่ม่� ๆ ละเท่่าๆ กันั จำำ�นวน 3 กลุ่่�ม หรืือตามความเหมาะสม QR CODE
2. นัักเรีียนส่่งตััวแทนกลุ่�่มออกมารัับใบงานเนื้้�อข่่าว “คนไหน....ต้้องรัับโทษ” เนื้้�อข่่าว
กลุ่�ม่ ละ 1 เรื่อ� ง ดังั นี้้�
2.1 ตำำ�รวจล่่อซื้อ� ยานรก
2.2 ทลายแก๊ง๊ ยาข้้ามชาติิ ตะลึงึ เงิินหมุุน 10 ล้้าน
2.3 จับั ไอซ์ล์ อตใหญ่่
108 รู้�ค้ ิดิ รู้ท้� ััน ป้อ้ งกัันยาเสพติดิ
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
3. ตััวแทนกลุ่่�มแจกใบงานเนื้้�อข่่าว “คนไหน....ต้้องรัับโทษ” ให้้นัักเรีียนทุุกคนในกลุ่�มอ่่านข่่าว
ว่่าใคร ทำ�ำ อะไร ที่ไ�่ หน เมื่อ� ไหร่่ อย่่างไร
4. นักั เรีียนในกลุ่ม�่ ร่่วมกัันสนทนาเกี่ย�่ วกัับเนื้้�อข่่าวตามใบงาน ยกตััวอย่่างเช่่น
4.1 ผู้้ก� ระทำ�ำ ความผิดิ มีีจำ�ำ นวนกี่่�คน ใช้้ใบงาน
4.2 ยาเสพติิดตามข่่าวมีีอะไรบ้้าง ปริมิ าณเท่่าใด คนไหน
5. นักั เรีียนร่่วมกัันวิเิ คราะห์์ข้้อหาและอััตราโทษของผู้ก� ระทำำ�ความผิิดที่่�ลงใน ต้อ้ งรับั โทษ
กระดาษ ฟลิิปชาร์ต์ หรืือกระดาษตามความเหมาะสม
6. นักั เรีียนส่่งตัวั แทนกลุ่ม่� ออกมานำำ�เสนอ แลกเปลี่�่ยนเรีียนรู้้ห� น้้าชั้น� เรีียน
ขั้้น� สรุุป (10 นาทีี)
1. นักั เรีียนและครููร่่วมกันั สรุุปข้้อหาและอัตั ราโทษของการกระทำ�ำ ความผิิดเกี่ย่� วกับั ยาเสพติิดตาม
ข่่าวที่่�เป็น็ ตัวั อย่่าง ตามใบสรุุป เรื่อ� ง “คำ�ำ พิพิ ากษา”
2. ครููใช้้คำ�ำ ถาม R - C - A เพื่่อ� นำ�ำ ไปสู่่�การพััฒนาชีีวิิต
R : นักั เรีียนมีีความรู้้�สึกึ ต่่อข้้อหาและอััตราโทษคดีียาเสพติิดอย่่างไร
C : ที่่�ผ่่านมานัักเรีียนทราบหรือื ไม่่ว่่าหากกระทำ�ำ ความผิดิ เกี่่ย� วกับั ยาเสพติดิ จะมีีโทษอย่่างไร
A : ในอนาคตหากมีีบุุคคลที่�่กระทำำ�ความผิิดเกี่�่ยวกัับยาเสพติิดนัักเรีียนจะสามารถคาดคะเน
ข้้อหาและลงโทษได้้หรืือไม่่ อย่่างไร
ภาระ/ชิ้้น� งาน
ใบงาน
สื่�่อ/แหล่่งเรีียนรู้้�
- ใบงาน เรื่�อง “คนไหน....ต้้องรับั โทษ”
- กระดาษฟลิปิ ชาร์์ต หรือื ตามความเหมาะสม
- ปากกาเคมีี หรืือ ตามความเหมาะสม
- ใบสรุุป เรื่�อง “คำ�ำ พิพิ ากษา”
การวัดั ผลและประเมิินผล
- ครููประเมินิ ความรู้้�ความเข้้าใจของนัักเรีียนจากการนำ�ำ เสนอกิิจกรรมกลุ่ม่�
- สังั เกตพฤติกิ รรมการทำำ�งานกลุ่่ม�
- การตอบคำ�ำ ถามเพื่่อ� กระตุ้�นความคิิด
Be Smart Say No To Drugs 109
เนื้้อ� ข่า่ วที่่� 1
“ตำำ�รวจล่่อซื้้�อยานรก”
ตำำ�รวจกองบัังคัับการสายตรวจและปฏิบิ ััติกิ ารพิเิ ศษ ล่อ่ ซื้้�อยาเสพติดิ จากพ่่อค้้ายา
ตำำ�รวจสืบื ทราบว่่า “นาย A ชายชาวต่่างชาติ”ิ มีีพฤติกิ รรมเป็น็ เอเย่่นต์ค์ ้้ายาอีีรายใหญ่่ จากขยายผล
ผ่่าน “นาย B ผู้้เ� สพ” จึึงให้้สายลับั ติิดต่่อล่่อซื้อ� ยาเสพติดิ
นัดั รับั ยา
ต่่อมา “นาย A ชายชาวต่่างชาติ”ิ ยอมเจรจาซื้อ� ขายยาเสพติิด ณ ร้้านกาแฟ หลังั จากพููดคุุยกััน
ประมาณ30นาทีี สายลับั ขับั รถพา“นายAชายชาวต่่างชาติ”ิ ไปที่ร�่้้านส้้มตำำ� โดยเสนอขอซื้อ� ยาอีี 1,000เม็ด็
ราคา 150,000 บาท แต่่ “นาย A ชายชาวต่่างชาติิ” เกี่�่ยงขอดููเงิินให้้แน่่ใจก่่อน จึึงมีีการนััดอีีกครั้้�ง
เพื่่�อขอดููเงิิน ณ ห้้างสรรพสิินค้้า โดยเจ้้าหน้้าที่�่ได้้ถ่่ายสำ�ำ เนาเงิินของกลางไว้้เป็็นหลัักฐานแล้้ว จากนั้้�น
เมื่อ� “นาย A ชายชาวต่่างชาติ”ิ ตรวจนับั เงินิ ของกลางจนพอใจ จึงึ พาสายลับั ไปที่ล่� านจอดรถของคอนโด
เพื่่อ� ไปรับั ยาอีี โดย “นาย A ชายชาวต่่างชาติิ” ได้้โทรศััพท์์ไปหา “นาย C” ให้้ลงมาพบที่�่ลานจอดรถ
เจรจากับั ตำำ�รวจก่อ่ นขึ้้�นไปหยิิบยาบนห้้องมาส่่งให้้
เมื่อ� เจรจากันั ได้้พักั หนึ่่ง� “นาย C” ได้้เดินิ กลับั ขึ้น� ไปบนคอนโด ก่่อนจะกลับั ลงไปอีีกครั้้ง� พร้้อมกับั
ถุุงกระดาษสีีขาว ยื่่�นส่่งให้้ “นาย A ชายชาวต่่างชาติิ” และส่่งต่่อมาถึึงมืือสายลัับ เมื่�อเปิิดดููพบว่่าเป็็น
ยาอีี 10 ถุุง บรรจุุถุุงละ 100 เม็็ด รวม 1,000 เม็ด็ สายลัับจึงึ ส่่งสัญั ญาณให้้ตำำ�รวจที่�แ่ อบซุ่ม�่ อยู่่�แสดงตััว
เข้้าจัับกุุมทัันทีี หลัังถููกจัับ “นาย C” ยอมรัับสารภาพ และบอกว่่าพัักอยู่�่กัับแฟนสาว “นางสาว D”
และยัังมีียาเสพติิดซุุกซ่่อนอยู่่�อีีก เจ้้าหน้้าที่่�จึึงเข้้าตรวจค้้น พบยาอีี 1,989 เม็็ด ยาเคชนิิดน้ำ��ำ จำำ�นวน
4 ขวด และกัญั ชา 1 ห่่อ (13 กรััม) แต่่ในระหว่่างจัับกุุม “นางสาว D” ไม่่ได้้อยู่่�ในห้้องพักั
ตำ�ำ รวจจับั กุุมแฟนสาว
ต่่อมาตำ�ำ รวจกองปราบฯ ก็ส็ ามารถจับั กุุม “นางสาว D” ได้้ที่บ�่ ้้านพักั ในต่่างจังั หวัดั แต่่ “นางสาว D”
ปฏิิเสธว่่าไม่่มีีส่่วนรู้�เ้ ห็น็ ในการกระทำำ�ความผิดิ แต่่อย่่างใด
110 รู้ค�้ ิดิ รู้�้ทันั ป้้องกัันยาเสพติิด
เนื้้�อข่า่ วที่่� 2
“ทลายแก๊๊งยาข้า้ มชาติิ
ตะลึึงเงิินหมุุน 10 ล้า้ น”
ตำ�ำ รวจ บช.ปส. บุุกขยายผลจับั กุุมแก๊๊งยาเสพติิดข้้ามชาติิ
เจ้้าหน้้าที่่�ตำ�ำ รวจจากกองบััญชาการปราบปรามยาเสพติิด บุุกเข้้าจัับกุุม “นายดำ�ำ ชาวต่่างชาติิ”
ได้้ที่ห่� ้้องพักั โรงแรมแห่่งหนึ่่ง� พร้้อมของกลางเคตามีีน น้ำ��ำ หนักั รวมสิ่่ง� ห่่อหุ้้ม� 5,170 กรัมั บรรจุุถุุงใส ซุุกซ่่อน
ในที่เ่� ขี่่�ยบุุหรี่�่ 39 ชิ้้�น ในกล่่องกระดาษ
สอบสวนให้้การซััดทอดผู้�ร่่วมขบวนการ จึึงติิดตามไปจัับกุุม “นายแดง” และ “นางสาวขาว”
ซึ่�งทั้้�งคู่�่เป็็นสามีีภรรยากััน ที่�่บ้้านพักั พร้้อมตรวจยึึดของกลางยาเสพติิดที่�พ่ บภายในบ้้าน ประกอบด้้วย
ไอซ์์ 98.3 กรัมั ยาบ้้า 8 เม็ด็ ยาอีี 10 เม็็ด เคตามีีน 10 กรัมั กัญั ชาแห้้ง 40 กรัมั และสารเคมีีหลายชนิิด
พร้้อมอุุปกรณ์ท์ ี่เ�่ ชื่อ� ว่่าจะใช้้ผลิติ ยาเสพติิด พร้้อมส่่งผู้ต� ้้องหาทั้้�งสาม ทำำ�บัันทึึกจัับกุุมที่ส่� ำำ�นัักงาน ป.ป.ส.
ท่่าอากาศยานสุุวรรณภููมิิ แล้้วส่่งตััวไปควบคุุมตััวที่่� บช.ปส.
ตำ�ำ รวจเปิดิ เผยว่่า เจ้้าหน้้าที่ไ่� ด้้รับั ข้้อมููลว่่า “นายดำ�ำ ชาวต่่างชาติ”ิ จะเดินิ ทางเข้้ามาในประเทศไทย
เพื่่อ� ลักั ลอบนำำ�ยาเสพติดิ ออกนอกประเทศ จึงึ เฝ้า้ ติดิ ตามจนกระทั่่ง� พบว่่า “นายดำ�ำ ชาวต่่างชาติ”ิ เข้้าพักั
ที่โ่� รงแรม จากนั้้น� “นายแดง” ก็เ็ ช่่าห้้องพักั ในโรงแรมเดีียวกันั โดยนำำ�กระเป๋า๋ สัมั ภาระและกระเป๋า๋ เดินิ ทาง
ใบใหญ่่ไปเก็็บไว้้ในห้้องดังั กล่่าว ก่่อนจะออกมาพร้้อมกล่่องกระดาษใบใหญ่่แล้้วเดิินทางกลับั บ้้านพัักไป
ต่่อมา “นายดำำ�ชาวต่่างชาติิ” เข้้าไปเอาสััมภาระในห้้องพัักที่�่ “นายแดง” เปิิดไว้้ พร้้อมฝากให้้
เจ้้าหน้้าที่่�โรงแรมส่่งพััสดุุจำำ�นวนมากไปยัังต่่างประเทศ ในช่่วงเช้้า กระทั่่�งช่่วงบ่่ายบริษิ ััทจััดส่่งเข้้ามารัับ
พััสดุุ “นายดำำ�ชาวต่่างชาติิ” ออกมาชำำ�ระเงิิน ชุุดจับั กุุมจึึงแสดงตััวเข้้าตรวจค้้นพััสดุุดัังกล่่าว ภายในพบ
เคตามีีน 5,170 กรัมั บรรจุุถุุงใสในที่่�เขี่่�ยบุุหรี่�่แบบตลับั กลม ใส่่ในลัังกระดาษ 4 กล่่อง กล่่องละ 10 ชิ้้�น
รวม 39 ชิ้้�น
จากการสอบสวน “นายดำ�ำ ชาวต่่างชาติ”ิ ซัดั ทอดไปถึงึ “นายแดง” และ “นางสาวขาว” จึงึ ขยายผล
ตรวจค้้นบ้้านพัักของทั้้�งสอง ก่่อนพบยาเสพติิดหลายชนิิด ขณะที่่�การสอบสวน ผู้้�ต้้องหาทั้้�งหมด
รับั สารภาพ
Be Smart Say No To Drugs 111
เนื้้อ� ข่า่ วที่่� 3
“จับั ไอซ์์ลอตใหญ่”่
ตำำ�รวจสายตรวจ พบรถต้้องสงสัยั สีีดำำ�คันั หนึ่่ง� จอดอยู่บ่� ริเิ วณริมิ ถนนก่่อนถึงึ ด่่านตรวจยาเสพติดิ
มีี “นายหนึ่่ง� ” เป็น็ ผู้ข� ับั ขี่เ่� มื่อ� นายหนึ่่ง� เห็น็ ตำำ�รวจได้้แสดงท่่าทางมีีพิริุุธ ตำำ�รวจจึงึ ขอเข้้าตรวจค้้น เบื้้อ� งต้้น
ไม่่พบสิ่ง� ผิดิ กฎหมาย แต่่ระหว่่างตรวจค้้นอยู่น�่ั้้น� ได้้มีีโทรศัพั ท์โ์ ทรเข้้ามาหา นายหนึ่่ง� ทำ�ำ ตัวั มีีพิริุุธไม่่ยอมรับั
โทรศัพั ท์์ ตำำ�รวจจึึงสัันนิษิ ฐานว่่ารถของนายหนึ่่ง� เป็็นรถขับั นำำ�ทางรถขนยาเสพติดิ
หลัังจากนั้้�นไม่่นานมีีรถสีีขาวคัันหนึ่่�งซึ่�งมีี “นายสอง” เป็็นผู้�ขัับขี่�่ เป็็นผู้�ขัับขี่่�ได้้ขัับเข้้ามาใกล้้
ด่่านตรวจ เมื่�อรถคัันดัังกล่่าวเห็็นด่่านตำ�ำ รวจจึึงพยายามจะขัับหลบหนีี ตำ�ำ รวจจึึงแจ้้งสกััดจัับและจัับได้้
ในเวลาต่่อมา จากการตรวจสอบพบว่่ามีีของกลางไอซ์ซ์ ุุกซ่่อนอยู่บ�่ ริเิ วณเบาะหลังั รถสีีขาวจำ�ำ นวน 209 ถุุง
และกระโปรงหลัังรถอีีก 295 ถุุง คำ�ำ นวณเป็น็ สารบริิสุุทธิ์์ม� ากถึึง 495,382.680 กรััม
จากการสอบสวนนายสองให้้การว่่าไอซ์ส์ ่่วนหนึ่่ง� จะนำ�ำ ไปขายในตลาดมืดื อีีกส่่วนหนึ่่ง� “นายสาม”
ซึ่�งเป็็นน้้องชายจะนำ�ำ ไปโพสต์์ขายผ่่านสื่�อโซเชีียลมีีเดีีย โดยกลุ่่�มลููกค้้าเป็็นเยาวชนและนัักเที่่�ยว
สถานบัันเทิิง ข้้อความที่่�มัักใช้้ในการโพสต์์ เช่่น “ตำ�ำ รวจว่่าไง ขายยาเสพติิดเดลิิเวอรี่�่ ลดแลกแจกแถม
ส่่งจริิงภายใน 24 ชั่่�วโมง” หรืือ “โอน แพ็ค็ ส่่ง 1g 1,000 บาท / 5g 3,500 บาท / 10g 5,000 บาท”
112 รู้้�คิดิ รู้้�ทันั ป้้องกันั ยาเสพติดิ
แนวการตอบ
คำำ�พิิพากษา “ตำ�ำ รวจล่่อซื้้�อยานรก”
นาย A ชายชาวต่่างชาติิ
ศาลพิิพากษาให้้ ชายชาวต่่างชาติิ มีีความผิิดฐานครอบครองยาอีี จำ�ำ คุุกตลอดชีีวิิต ปรัับ
1 ล้้านบาท และฐานจำ�ำ หน่่ายยาอีี จำำ�คุุกตลอดชีีวิิต ปรัับ 1 ล้้านบาทเช่่นกััน แต่่คำ�ำ รัับสารภาพ
ฐานจำ�ำ หน่่ายยาอีีเป็็นประโยชน์์ โทษจำำ�คุุกตลอดชีีวิิต ให้้ลดลงเหลืือ 25 ปีี และปรัับ 5 แสนบาท
โทษฐานเป็็นคนต่่างด้้าวหลบหนีีเข้้าเมือื ง จำ�ำ คุุก 2 เดืือน เมื่อ� ใช้้โทษสููงสุุดเป็น็ เกณฑ์แ์ ล้้ว ให้้จำ�ำ คุุก
จำ�ำ เลยตลอดชีีวิิต ปรับั 1.5 ล้้านบาท
นาย B ผู้เ้� สพ
การบำ�ำ บัดั ฟื้น�้ ฟููผู้้�เสพผู้ต� ิดิ ยาเสพติดิ มีี 3 ระบบ ได้้แก่่ ระบบสมัคั รใจ กรณีีเข้้ารับั การบำ�ำ บััด
รัักษาที่�่สถานพยาบาลด้้วยตนเอง ระบบบัังคัับบำ�ำ บััด กรณีีสมััครใจเข้้ารัับการบำำ�บััดฟื้้�นฟููต่่อ
เจ้้าหน้้าที่่�กฎหมายยาเสพติิด (ไม่่มีีประวััติิคดีีอาญา) และระบบต้้องโทษ กรณีีถููกบัังคัับบำำ�บััดตาม
พระราชบััญญััติิฟื้้�นฟููสมรรถภาพผู้�ติิดยาเสพติิด พ.ศ. 2545 (มีีประวััติิคดีีอาญาจนกว่่าจะบำำ�บััด
ฟื้น้� ฟููสำ�ำ เร็็จ)
นาย C
ศาลพิิพากษาให้้ นาย C มีีความผิิดฐานมีียาอีีในครอบครอง ให้้จำำ�คุุกตลอดชีีวิิต ปรัับ
1 ล้้านบาท ฐานจำ�ำ หน่่ายยาอีี จำำ�คุุกตลอดชีีวิิต ปรับั 1 ล้้านบาท มีีกััญชาเพื่่อ� เสพ จำ�ำ คุุก 4 เดืือน
มีียาเคเพื่่�อจำำ�หน่่าย จำ�ำ คุุก 5 ปีี คำ�ำ รัับสารภาพมีีประโยชน์์ คงลดโทษ ให้้กึ่่�งหนึ่่�ง ให้้รัับโทษฐาน
ครอบครองจำ�ำ คุุก 25 ปีี ปรัับ 5 แสนบาท ฐานจำ�ำ หน่่าย 25 ปีี ปรัับ 5 แสนบาท ฐานมีี กััญชา
จำำ�คุุก 2 เดืือน ครอบครองยาเค จำำ�คุุก 2 ปีี 6 เดืือน ทั้้�งนี้้� กฎหมายอาญาให้้ลงโทษแล้้วไม่่เกิิน
50 ปี ี คงจำำ�คุุกเป็็นเวลา 50 ปีี ปรับั 1 ล้้านบาท
นางสาว D
ในชั้�นพิิจารณาคดีี ศาลชั้้�นต้้นได้้พิิพากษายกฟ้้อง เพราะได้้ปฏิิเสธมาตั้�งแต่่ต้้น รวมทั้้�ง
หลักั ฐานและพยานก็็ไม่่สามารถระบุุได้้ว่่ามีีความผิิด
Be Smart Say No To Drugs 113
แนวการตอบ
คำำ�พิพิ ากษา “ทลายแก๊ง๊ ยาข้า้ มชาติิ ตะลึงึ เงิินหมุุน 10 ล้้าน”
ศาลชั้้�นต้้นตััดสิินคดีี นายดำ�ำ ชาวต่่างชาติิ นายแดง และนางสาวขาว ฐานสมคบฯเกี่่�ยวกัับ
ยาเสพติิด ฐานสมคบฯความผิดิ ฐานฟอกเงินิ ฯ และร่่วมกัันฟอกเงินิ ฐานร่่วมกันั มีียาเสพติิดให้้โทษ
ประเภท 1 ไว้้ในครอบครองเพื่่�อจำำ�หน่่ายฯ ฐานร่่วมกัันมีีคีีตามีีนและสารเสพติิดชนิิดอื่�น ๆ
ไว้้ในครอบครองเพื่่�อจำำ�หน่่ายฯ
พิพิ ากษาว่่า ให้ล้ งโทษ ดังั นี้้�
- ความผิิดฐานร่่วมกัันมีีคีีตามีีนไว้้ในครอบครองเพื่่�อขายซึ่�งเป็็นโทษหนัักสุุด จำำ�คุุกนายดำ�ำ
ชาวต่่างชาติิ นายแดง และนางสาวขาว คนละ 20 ปีี ปรับั คนละ 2,000,000 บาท
- ความผิิดฐานมีีคีีตามีีนไว้้ในครอบครอง เพื่่�อขาย และจำำ�คุุกนายดำ�ำ ชาวต่่างชาติิ กำ�ำ หนด
5 ปี ี ปรับั 500,000 บาท
- ความผิดิ ฐานร่่วมกันั มีีเมทแอมเฟตามีีน เมทิลิ -ลีีนไดออกซีีเมทแอมเฟตามีีน เฮโรอีีนผสมรวม
กับั ฟีโี นบาร์บ์ ิทิ าลไทยฟลููออโรเมทิลิ ฟีนี ีีลพิเิ พอราซีีนเมฟีโี ดรน และเมทิลิ ลีีนไดออกซิไิ พโรวาเลนโรน
ไว้้ในครอบครองเพื่่�อจำ�ำ หน่่าย และจำ�ำ คุุกนายแดง และนางสาวขาวตลอดชีีวิิต ปรัับคนละ
1,000,000 บาท
- ความผิิดฐานร่่วมกัันมีีคีีตามีีนไว้้ในครอบครองเพื่่�อขายและจำำ�คุุกนายแดง
และนางสาวขาว คนละ 6 ปี ี ปรัับคนละ 600,000 บาท
- ความผิิดฐานร่่วมกัันมีีเจดัับเบิิลยููเอช-018 ไว้้ในครอบครองโดยไม่่ได้้รัับอนุุญาต
และจำ�ำ คุุกนายแดง และนางสาวขาว คนละ 1 ปีี
- ความผิดิ ฐานเสพเมทแอมเฟตามีีน จำำ�คุุกนายแดงและนางสาวขาว คนละ 6 เดืือน
สรุุปได้้ว่่า ศาลสั่่�งจำ�ำ คุุก “นายแดง” และ “นางสาวขาว” ตลอดชีีวิิต แต่่คำำ�ให้้การเป็็นประโยชน์์
ลดโทษกึ่�งหนึ่่�ง เหลืือจำ�ำ คุุก คนละ 38 ปีี 9 เดืือน ปรัับอีีกคนละ 1.8 ล้้านบาท ส่่วน “นายดำำ�
ชาวต่่างชาติิ” ได้้ลดโทษกึ่�งหนึ่่�งเช่่นกััน เหลืือจำ�ำ คุุก 12 ปีี 6 เดืือน ปรัับ 1,250,000 บาท หาก
ไม่่ชำ�ำ ระค่่าปรัับให้้กักั ขัังแทนที่ศ่� าลอาญา
114 รู้�้คิิด รู้�้ทััน ป้อ้ งกัันยาเสพติดิ
แนวการตอบ
คำ�ำ พิิพากษา “จัับไอซ์ล์ อตใหญ่่”
นายหนึ่่ง� และนายสอง
ในชั้�นพิิจารณาผู้�ต้้องหาทั้้�งหมดให้้การรัับสารภาพ ซึ่่�งศาลได้้พิิพากษาความผิิดของจำำ�เลย
ได้้แก่่ นายหนึ่่�ง นายสอง ให้้ลงโทษฐานร่่วมกัันมีีไอซ์์ (ยาเสพติิดประเภท 1 เมทแอมเฟตามีีน)
ไว้้ในครอบครองเพื่่อ� จำ�ำ หน่่าย ให้้ประหารชีีวิติ แม้้ว่่าจะสารภาพ แต่่พิเิ คราะห์ก์ ารกระทำ�ำ ความผิดิ ครั้้ง� นี้้�
เป็็นกระบวนการค้้ายาเสพติิดรายใหญ่่ โดยมีีของกลางจำำ�นวน 500 ถุุง คำ�ำ นวณเป็็นสารบริิสุุทธิ์์�
มากถึึง 495,382.680 กรััม หากมีีการจำ�ำ หน่่ายไปจะส่่งผลกระทบและสร้้างปััญหาแก่่สัังคม
และประเทศชาติิ เป็น็ อย่่างมาก พฤติกิ รรมเป็น็ เรื่อ� งร้้ายแรง จึงึ ไม่่ลดโทษให้้ ตามประมวลกฎหมาย
อาญา มาตรา 78 คงให้้ประหารชีีวิติ สถานเดีียว และริบิ เมทแอมเฟตามีีน รถยนต์์ โทรศัพั ท์เ์ คลื่่อ� นที่�่
เป็็นของกลาง
นายสาม
การโพสต์์ขายยาเสพติิดในสื่�อโซเชีียลมีีเดีียเป็็นความผิิดฐาน “โฆษณายาเสพติิดให้้โทษ”
ตามพระราชบััญญััติิยาเสพติิดให้้โทษ พ.ศ. 2522 มาตรา 48 มีีโทษ จำ�ำ คุุกไม่่เกิิน 2 ปีี หรืือปรัับ
ตั้ง� แต่่ 20,000 – 200,000 บาท หรืือทั้้�งจำำ�ทั้้�งปรัับ
สำ�ำ หรัับการโพสต์์ภาพขายยาเสพติิดนั้้�น หากตรวจสอบพบว่่าเป็็นความผิิดจริิงจะเข้้าข่่าย
ความผิิด พ.ร.บ.ยาเสพติิดทัันทีี แต่่ยัังไม่่เข้้าข่่ายความผิิด พ.ร.บ.คอมพิิวเตอร์์ เนื่่�องจากยัังไม่่มีี
การบิิดเบือื นข้้อมููลในระบบคอมพิวิ เตอร์์
Be Smart Say No To Drugs 115
คำำ�ชี้้�แจง
นัักเรีียนร่่วมกัันวิเิ คราะห์์ข้้อหาและอััตราโทษของผู้�กระทำ�ำ ความผิดิ แต่่ละรายลงในกระดาษ
และส่่งตััวแทนกลุ่ม�่ ออกมานำำ�เสนอหน้้าชั้น� เรีียน
1 ชื่่�อผู้้�กระทำ�ำ ความผิิด :
2 ฐานความผิิด
3 อััตราโทษ
116 รู้้�คิดิ รู้ท้� ััน ป้อ้ งกันั ยาเสพติิด
ใบความรู้้�ที่�่
1
Be Smart Say No To Drugs 117
ใบความรู้้�ที่่�
2
118 รู้้�คิิด รู้�ท้ ันั ป้อ้ งกัันยาเสพติิด
ใบความรู้้�ที่่�
3
Be Smart Say No To Drugs 119
ใบความรู้้�ที่่�
4
บทลงโทษเกี่�่ยวกับั ยาเสพติดิ
120 รู้�้คิิด รู้ท�้ ััน ป้อ้ งกันั ยาเสพติิด
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติิดระดัับชั้้�นมััธยมศึึกษาปีีที่่� 2
เรื่อ�่ ง ปฏิเิ สธอย่า่ งไร (เวลา 50 นาทีี)
1. มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้ว� ััด
มาตรฐาน พ5.1 ป้้องกัันและหลีีกเลี่่�ยงปััจจััยเสี่�่ยง พฤติิกรรมเสี่่�ยงต่่อสุุขภาพ อุุบััติิเหตุุ การใช้้ยา
สารเสพติิด และความรุุนแรง
ตััวชี้้ว� ัดั พ5.1 ม.2/2 อธิบิ ายวิิธีีการหลีีกเลี่�ย่ งพฤติกิ รรมเสี่่�ยงและสถานการณ์์เสี่�่ยง
2. สาระสำำ�คััญ
การปฏิิเสธ เป็็นทัักษะชีีวิิตที่�่สำำ�คััญและจำ�ำ เป็็นในการสื่่�อสารระหว่่างบุุคคลลัักษณะหนึ่่�ง ต้้องได้้รัับ
การฝึึกฝน โดยเฉพาะการปฏิิเสธในเรื่�องที่�่ไม่่ต้้องการ หรืือในสถานการณ์์เสี่�่ยงที่�่อาจนำำ�ภััยเข้้ามาสู่่�ชีีวิิต
เช่่น เพื่่อ� นชวนไปเสพยาเสพติดิ ฯลฯ ซึ่่ง� การปฏิเิ สธอย่่างถููกวิธิ ีี นอกจากจะช่่วยให้้นักั เรีียนรอดพ้้นจากภัยั ต่่างๆ
ที่�่จะตามมาได้้แล้้ว ยัังช่่วยรักั ษาสััมพัันธภาพที่่�ดีีกัับผู้อ�ื่�นด้้วย
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติกิ รรมทักั ษะชีวี ิติ สาระการเรีียนรู้้�
1. นักั เรีียนสามารถอธิบิ ายวิธิ ีี องค์ป์ ระกอบที่่�2 การคิดิ วิเิ คราะห์์ ทัักษะการปฏิิเสธ
การปฏิิเสธเพื่่�อป้อ้ งกันั ตนเอง ตััดสิินใจและแก้้ปััญหา
จากยาเสพติดิ อย่่างสร้้างสรรค์์
2. นัักเรีียนสามารถแสดงทักั ษะ ข้้อ 3 รู้�จ้ ัักแก้้ไขปััญหา
การปฏิเิ สธเมื่อ� อยู่ใ�่ นสถานการณ์์ ในสถานการณ์ว์ ิิกฤต
จริิงได้้อย่่างถููกต้้อง ได้้อย่่างเป็น็ ระบบและสร้้างสรรค์์
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้�นนำ�ำ เข้้าสู่่�บทเรียี น (10 นาที)ี
นัักเรีียนและครููสนทนาเกี่่�ยวกัับความรู้้�ในเรื่�องของทัักษะการปฏิิเสธเพื่่�อเชื่�อมโยงกัับการป้้องกััน
ตนเองจากยาเสพติดิ
ขั้้�นกิิจกรรม (30 นาทีี) ใช้ใ้ บงาน
1. นัักเรีียนแบ่่งกลุ่่�มๆ ละเท่่าๆ กััน ตามความเหมาะสม และให้้แต่่ละกลุ่�่ม ปฏิิเสธ
ระดมสมองวิเิ คราะห์ ์ การหลีีกเลี่ย�่ งสถานการณ์เ์ สี่ย�่ งตามบทบาทสมมติใิ นใบงาน “ปฏิเิ สธ อย่า่ งไร
อย่่างไร” และให้้เขีียนการปฏิิเสธโดยไม่่เสีียสััมพัันธภาพลงในใบงานให้้ได้้มากที่�่สุุด
โดยให้้นักั เรีียนวิเิ คราะห์์ทีีละบทบาท
Be Smart Say No To Drugs 121
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
2. นักั เรีียนแต่่ละกลุ่ม่� แข่่งขันั กันั บอกทักั ษะการปฏิเิ สธของสถานการณ์เ์ สี่ย�่ งทีีละบทบาท ตามลำ�ำ ดับั
กลุ่ม่� ละ 1 คำำ�ตอบ วนไปเรื่อ� ยๆ ห้้ามซ้ำ��ำ กันั โดยมีีครููเป็น็ ผู้ด� ำ�ำ เนินิ การแข่่งขันั อาจจับั เวลาในการคิดิ ก่่อนตอบ
กลุ่่�มละ 5 วิินาทีี ถ้้าครบ 5 วิินาทีีแล้้ว ยัังคิิดคำ�ำ ตอบไม่่ได้้ ให้้ข้้ามไปอีีกกลุ่�่ม กลุ่�่มไหนได้้จำำ�นวนคำ�ำ ตอบ
มากที่ส�่ ุุด ถืือว่่า ชนะ
การวิิเคราะห์์การหลีกี เลี่�ยงสถานการณ์์เสี่ย� ง โดยใช้้ทัักษะปฏิิเสธ
ตามบทบาทสมมติิ มีดี ัังนี้้�
- เพื่อ�่ น
วัันปิิดภาคการศึึกษา เป็็นวัันสุุดท้้ายของการสอบก่่อนการปิิดเทอมใหญ่่ เด็็กชายเอและ
เด็็กชายบีีเป็็นเพื่่�อนสนิิทกัันตั้�งแต่่ชั้้�นประถม เพราะบ้้านใกล้้กััน เด็็กชายเอได้้ชวนเด็็กชายบีีมาเลี้�ยงฉลอง
เรีียนจบที่่บ� ้้านของเขาเหมือื นทุุกปีี แต่่มีีสิ่่ง� ที่�ไ่ ม่่เหมืือนเดิมิ คือื คืนื นั้้น� บ้้านของเด็ก็ ชายเอไม่่มีีใครอยู่่�เลย
ณ คืนื นั้้น� เด็ก็ ชายเอได้้เข้้ามาหาเด็ก็ ชายบีี และบอกว่่า
“ลองนี่�ห่ น่่อยมั้�ย เม็็ดเดีียว ฟิินทั้้�งคืืน”
ด้้วยความตกใจ เด็ก็ ชายบีีจึงึ ถามไปว่่า “ไปเอามาจากไหน นี่ม�่ ันั ยาเสพติดิ ผิดิ กฎหมายนะ”
เด็ก็ ชายเอได้้บอกว่่า “เอาน่่า ไม่่มีีใครรู้�ห้ รอก ไหนๆ ก็ป็ ิิดเทอมแล้้ว”
ถ้้านักั เรียี นเป็็นเด็็กชายบีี นัักเรียี นจะมีีแนวทางการปฏิเิ สธหรืือหลีีกเลี่�ยงโดยไม่่เสีียสััมพันั ธภาพอย่่างไร
- ครอบครััว
ครอบครััวของเด็็กหญิิงซีี ประกอบไปด้้วย พ่่อกัับแม่่ที่่�ทำำ�งานหามรุ่่�งหามค่ำำ�� ในบางครั้้�ง
พ่่อกัับแม่่ก็็จะขอให้้ป้้ามาช่่วยเลี้ �ยงเด็็กหญิิงซีีตอนที่่�พวกเขากลัับดึึก เด็็กหญิิงซีีจึึงมีีความสนิิทสนมกัับป้้า
ของเธอมาก แต่่มีีพฤติิกรรมบางอย่่างที่่�ป้้าขอให้้เด็็กหญิิงซีีเก็็บเป็็นความลัับระหว่่างพวกเขา นั่่�นก็็คืือ
ป้้ามัักจะขอให้้เธอช่่วยเอาของที่�่บรรจุุอยู่�่ในซองไปให้้เพื่่�อนของป้้าอยู่่�เสมอ ด้้วยความสนิิทกัันเด็็กหญิิงซีี
จึึงทำ�ำ ให้้โดยไม่่เอะใจอะไร จนกระทั่่�งวัันหนึ่่�งเด็็กหญิิงซีีบัังเอิิญได้้ยิินป้้าคุุยโทรศััพท์์ จึึงได้้รู้�้ว่่าผงที่�่อยู่่�
ในซองนั้้น� คืือเฮโรอีีน มัันคืือยาเสพติิดและมัันผิดิ กฎหมาย
ในวัันเดีียวกัันนั้้�นเอง พ่่อกัับแม่่ของเธอก็็ออกไปทำำ�งาน และปล่่อยให้้เด็็กหญิิงซีีและป้้า
อยู่่�ด้้วยกัันตามปกติิ ในขณะที่่�เด็็กหญิิงซีีดููโทรทััศน์อ์ ยู่น�่ ั้้น� ป้้าก็็เดินิ มาพร้้อมยื่่�นซองมาให้้เธอ และบอกว่่า
“ซีีจ๊๊ะ ป้้าฝากเอาของนี่่�ไปให้้ ลุุงหน้้าปากซอยหน่่อยสิ”ิ
ถ้า้ นักั เรียี นเป็น็ เด็็กหญิิงซีี นักั เรียี นจะมีีแนวทางการปฏิเิ สธหรือื หลีีกเลี่ย� งโดยไม่เ่ สีียสััมพันั ธภาพอย่่างไร
- คนรััก
เด็็กหญิิงเอฟเป็็นเด็็กขยััน ตั้้�งใจเรีียน แต่่เธอมีีรููปร่่างค่่อนข้้างท้้วม เธอมัักจะถููกเพื่่�อนๆ
ในชั้น� เรีียนล้้อรููปร่่างเป็น็ ประจำำ� ในทุุกวันั เธอจะกลับั บ้้านมาด้้วยความน้้อยใจ และหวังั ว่่าจะมาปรับั ทุุกข์ก์ ับั
ตายายที่เ่� ธออาศัยั อยู่ด่� ้้วย และนี่ก่� ็เ็ ป็น็ อีีกหนึ่่ง� วันั ที่ป่� กติทิ ี่ต�่ ายายของเธอไม่่อยู่บ�่ ้้าน เนื่่อ� งจากต้้องทำำ�งานหนักั
จึงึ ไม่่มีีเวลาดููแลให้้คำ�ำ ปรึึกษาในเรื่�องต่่างๆ กัับเธอ แต่่กลายเป็็นว่่า นายจีี รุ่่น� พี่่ช� ายคนสนิิทของเธอ
122 รู้้�คิดิ รู้้�ทััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
กลัับทำ�ำ หน้้าที่่�คอยดููแล ให้้คำำ�ปรึึกษา ให้้กำำ�ลัังใจ ทั้้�งด้้านการเรีียน ด้้านจิิตใจ เด็็กหญิิงเอฟจึึงเปรีียบ
เขาเสมืือนเป็็นทุุกอย่่างในชีีวิติ ของเธอ
อยู่ม�่ าวัันหนึ่่ง� นายจีี ได้้มาบอกกัับเด็็กหญิงิ เอฟว่่า
“น้้องเอฟ พี่่�มีีวิิธีีหาเงินิ ให้้ได้้เยอะๆ แล้้วนะ” เด็ก็ หญิิงเอฟถามกลับั ด้้วยความสงสััย ว่่าวิิธีี
อะไรที่ท�่ ำ�ำ ให้้เงิินเยอะขนาดนั้้น� นายจีีจึึงตอบว่่า
“พี่่�มีียาตัวั นี้้� ขายได้้เงินิ ดีีมาก ถ้้าน้้องเอฟมาช่่วยพี่�่ขาย เราจะได้้เงินิ ตอบแทนเป็น็ สองเท่่า
เลยนะ มาเถอะ”
ถ้า้ นักั เรียี นเป็น็ เด็ก็ หญิงิ เอฟ นักั เรียี นจะมีแี นวทางการปฏิเิ สธหรือื หลีกี เลี่ย� งโดยไม่เ่ สียี สัมั พัันธภาพอย่า่ งไร
2. นัักเรีียนและครููร่่วมอภิิปรายแนวทางการปฏิิเสธแต่่ละบทบาท โดยให้้นัักเรีียนทุุกคนเสนอแนวทาง
ที่่ต� นเขีียน และร่่วมกัันสรุุปรายบทบาท
ขั้้น� สรุุป (10 นาที)ี
1. นักั เรีียนและครููะร่่วมกันั สรุุปความรู้�้ เรื่�อง ทักั ษะการปฏิิเสธเพื่่อ� ป้อ้ งกัันตนเองจากยาเสพติิด
2. นักั เรีียนตอบคำ�ำ ถาม R - C - A เพื่่อ� นำำ�ไปสู่�ก่ ารพััฒนาชีีวิติ
R : นักั เรีียนมีีความรู้้�สึกึ อย่่างไรเมื่�อเป็น็ ผู้�ปฏิเิ สธ
C : ที่ผ�่ ่่านมานักั เรีียนเคยถููกชักั ชวนให้้ลองใช้้ยาเสพติดิ หรือื ไม่่ และตอนนั้้น� นักั เรีียนทำ�ำ อย่่างไร
A : ถ้้ามีีคนชัักชวนให้้ใช้้ยาเสพติิด นัักเรีียนจะมีีวิิธีีการอย่่างไรที่�่จะปฏิิเสธ โดยไม่่ให้้เสีีย
สัมั พันั ธภาพ
ภาระ/ชิ้้น� งาน
ใบงานการแสดงทักั ษะการปฏิเิ สธ
สื่อ�่ /แหล่่งเรีียนรู้้�
- ใบงาน
- ใบความรู้�้
- หนังั สืือเรีียนสุุขศึกึ ษา ม.2
การวััดผลและประเมินิ ผล
- การตอบคำ�ำ ถามเพื่่�อกระตุ้น� ความคิิด
- สังั เกตพฤติกิ รรมการมีีส่่วนร่่วม
Be Smart Say No To Drugs 123
ใบงานที่�่ 1
124 รู้้�คิดิ รู้�ท้ ััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ
ใบงานที่�่ 2
Be Smart Say No To Drugs 125
ใบงานที่�่ 3
126 รู้้�คิดิ รู้�ท้ ััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ
ใบความรู้้�เรื่อ�่ ง ทักั ษะการปฏิิเสธ
ในสังั คมปัจั จุุบันั มีีสิ่่ง� ยั่ว� ยุุมากมายที่ท�่ ำ�ำ ให้้วัยั รุ่น่� มีีพฤติกิ รรมไม่่เหมาะสมกับั วัยั ปัญั หาทั้้ง� เรื่อ� ง บุุหรี่ �่ สุุรา
ยาเสพติดิ การมีีเพศสัมั พันั ธ์ร์ วมไปถึงึ เรื่อ� งของการติดิ เกม จนทำำ�ให้้เกิดิ ปัญั หาตามมาอีีกหลายเรื่อ� ง ทั้้ง� ทะเลาะ
วิิวาท อาชญากรรม เหล่่านี้้�ดููเหมืือนว่่าจะมีีเพิ่่�มมากขึ้้�นเรื่�อยๆ โดยเฉพาะในกลุ่่�มของเด็็กๆ และวััยรุ่่�น
นัักวิิชาการหลายแขนงต่่างๆ ออกมาวิิเคราะห์์และให้้เหตุุผลร่่วมกัันว่่า ส่่วนหนึ่่�งมีีเหตุุมาจากเด็็กขาดทัักษะ
ที่่�เรีียกว่่า ทัักษะการปฏิิเสธ เพราะวััยนี้้�เป็็นวััยที่�่ให้้ความสำ�ำ คััญต่่อเพื่่�อน ในบางครั้้�งเมื่�อมีีเพื่่�อนมาชัักชวน
ก็็ไม่่ได้้คิิดให้้รอบคอบ เพราะเกรงใจ หรืือรู้�้เท่่าไม่่ถึึงการณ์์หรืือไม่่รู้้�จะปฏิิเสธอย่่างไร กลััวเพื่่�อนโกรธ ดัังนั้้�น
ทัักษะปฏิิเสธ จึึงจำำ�เป็็นสำำ�หรัับวััยรุ่�่น โดยจะต้้องวิิเคราะห์์สถานการณ์์ ว่่ามีีความเสี่่�ยงต่่อการที่่�จะเดืือดร้้อน
หรือื ได้้รับั อันั ตราย โดยวิธิ ีี ดังั ต่่อไปนี้้�
ขั้้�นตอนการตััดสิินใจ
การตััดสิินใจเป็น็ สิิทธิสิ ่่วนบุุคคล ในการเลือื กที่จ�่ ะทำ�ำ หรือื ไม่่ทำ�ำ มีี 4 ขั้้น� ตอน คืือ
1. กำำ�หนดทางเลือื กเพื่่อ� ตัดั สิินใจ
2. วิิเคราะห์์ผลดีี-ผลเสีียของทางเลืือกทั้้�งสองทาง
3. ตัดั สิินใจเลืือกทางใดทางหนึ่่ง�
4. หาทางแก้้ไขข้้อเสีียที่�่เกิดิ ขึ้น� จากการตัดั สินิ ใจนั้้น�
และเมื่�อวิิเคราะห์์สถานการณ์์ ว่่าต่่อไปจะเป็็นอย่่างไร(คาดเหตุุการณ์์)แล้้ว ตััดสิินใจที่�่จะไม่่ทำ�ำ แล้้ว
จึึงบอกให้้คนที่่�มาชวนรัับรู้�้การตััดสิินใจของเราการปฏิิเสธเป็็นสิิทธิิส่่วนบุุคคลที่�่ทุุกคนควรเคารพ และยอมรัับ
การปฏิิเสธที่�่ใช้้ได้้ผลมัักเป็็นการปฏิิเสธในสถานการณ์์ที่�่ถููกชวนไปกระทำ�ำ ในสิ่�งที่�่ไม่่เกิิดประโยชน์์หรืือเกิิด
ผลกระทบในแง่่ลบตามมา จึึงมีีหลัักในการปฏิิเสธเพื่่�อให้้ได้้ผลและไม่่เสีียเพื่่�อน ดังั นี้้�
หลัักการปฏิิเสธ
1. ปฏิิเสธอย่่างจริงิ จัังทั้้ง� ท่่าทางคำ�ำ พููดและน้ำ�ำ�เสีียง เพื่่�อแสดงความตั้้ง� ใจอย่่างชัดั เจน
2. ใช้้ความรู้้�สึึกเป็็นข้้ออ้้างประกอบเหตุุผลเพราะการใช้้เหตุุผลอย่่างเดีียวมัักถููกโต้้แย้้งด้้วยเหตุุผลอื่่�น
การอ้้างความรู้ส�้ ึึกจะทำำ�ให้้โต้้แย้้งได้้ยากขึ้้น� เช่่น ฉันั ไม่่สบายใจเลยเพราะอาจทำ�ำ ให้้คนเข้้าใจผิดิ ได้้
3. การบอกปฏิเิ สธให้้ชััดเจน เช่่น ฉันั ไม่่ไปด้้วยหรอก ฉัันขอไม่่ไป ผมไม่่ชอบ … ฯลฯ
4. การขอความเห็น็ ชอบและแสดงอาการขอบคุุณเมื่�อผู้ช� วนยอมรัับและเป็็นการรัักษาน้ำ�ำ�ใจของผู้ช� วน
เช่่น คุุณคงไม่่ว่่านะ คุุณคงเข้้าใจนะ ฯลฯ
5. เมื่�อถููกเซ้้าซี้�หรืือสบประมาท ไม่่ควรหวั่�นไหวไปกัับคำ�ำ พููดเหล่่านั้้�น เพราะจะทำ�ำ ให้้ขาดสมาธิิ
ควรยืืนยันั การปฏิิเสธและหาทางออกโดยเลืือกวิธิ ีีต่่อไปนี้้�
5.1 ปฏิิเสธซ้ำำ�� โดยไม่่ต้้องใช้้ข้้ออ้้างพร้้อมทั้้�งบอกลาแล้้วเดิินจากไปทันั ทีี
5.2 การต่่อรอง โดยการชัักชวนให้้ทำำ�กิิจกรรมอื่่�นทดแทน เช่่น เรากลัับบ้้านกัันดีีกว่่า
เดี๋ย� วพ่่อ แม่่จะเป็็นห่่วง เราไปเล่่นกีีฬากันั ดีีกว่่า ไปห้้องสมุุดกันั ไหม พร้้อมทั้้ง� บอกลาแล้้วเดินิ จากไปทัันทีี
Be Smart Say No To Drugs 127
5.3 การผััดผ่่อน โดยการขอยืืดระยะเวลาออกไป เพื่่�อให้้ผู้้�ชวนเปลี่่�ยนความตั้้�งใจ เช่่น เอาไว้้
วันั หลังั ดีีกว่่า ไว้้โอกาสหน้้าก็แ็ ล้้วกััน ตอนนี้้�ยัังไม่่ว่่างไว้้ให้้มีีเวลาว่่างก่่อนนะ ฯลฯพร้้อมทั้้ง� บอกลาแล้้วเดิินจาก
ไปทัันทีี
6. ออกจากสถานการณ์น์ ั้้�น
หมายเหตุุ หากเป็น็ สถานการณ์ท์ ี่่เ� กี่ย� วข้อ้ งกับั บุคุ คลอื่่น� ๆที่่ไ� ม่น่ ่า่ ไว้ว้ างใจมากๆและอาจเป็น็ อันั ตราย ไม่จ่ ำำ�เป็น็
ต้้องรักั ษาน้ำ��ำ ใจเพียี งแต่ป่ ฏิเิ สธให้ส้ ุภุ าพแล้ว้ ออกมาจากสถานการณ์โ์ ดยเร็ว็
บางครั้้ง� ผู้�ชักั ชวนจะมีีการสร้้างความสัับสนให้้คู่ส�่ นทนามีี 6 แบบ ดังั นี้้�
1. การดููถููก : เอ็ง็ กลััวใช่่ไหม, ไม่่กล้้านี่่�
2. การโต้้แย้้ง : ทำ�ำ ไมละ ใครๆเขาก็็ทำ�ำ กันั ทั้้�งนั้้�น, คนรุ่่�นใหม่่เขาทำ�ำ กัันอย่่างนี้้�ทุุกคนละ
3. การข่่มขู่�่ : จะทำ�ำ หรืือไม่่ทำ�ำ ไป..ไปเดี๋�ยวนี้้,� นี่่�ถ้้าแกไม่่ทำ�ำ ..เจ็็บแน่่
4. การพยายามมองไม่่เห็น็ ปัญั หา : ไม่่มีีอะไรร้้ายแรงหรอก, พ่่อไม่่ว่่าหรอก, ไม่่มีีใครเห็น็ หรอก, ไม่่มีีใครรู้ห�้ รอก
5. การอ้้างเหตุุผล : เธอโตแล้้วนะอย่่าเป็็นเด็็กอยู่่�เลย, ผมรัักคุุณจริิงๆนะ มาเถอะ, ไม่่มีีใครทำำ�อะไรคุุณน่่า..
ผมอยู่�่ทั้้ง� คน, ทำำ�ไมต้้องแคร์ค์ นอื่น� นี่เ�่ ป็น็ เรื่�องของเราสองคนเท่่านั้้�น
6. การพยายามออกนอกเรื่อ� ง : เพิ่่�งรู้�้ว่่า..เธอโมโหแล้้วสวยจังั เลย
คำำ�พููดเพื่่อ� ยุุติกิ ารสร้้างความสัับสนให้้คู่�ส่ นทนา มีีดัังนี้้�
1. ขอให้้ฉันั พููดให้้จบก่่อน
2. เดี๋�ยวฉัันพููดก่่อนซิิ
3. อย่่าเพิ่่�งขััดจังั หวะซิ.ิ .ฉันั ยังั พููดไม่่จบเลย
4. ดีี..ข้้อเสนอเธอ..แต่่ฟัังฉันั ก่่อนนะ
5. ฉันั เข้้าใจ..แต่่ให้้ฉันั พููดให้้จบก่่อนนะ
อ้้างอิงิ จาก : http://elsd.ssru.ac.th/jarmon_si/mod/page/view.php?id=13
128 รู้ค้� ิิด รู้ท�้ ันั ป้อ้ งกันั ยาเสพติิด
ตารางวิเิ คราะห์ค์ วามสัมั พันั ธ์์
ระหว่า่ งตััวชี้้�วััดกลุ่่ม� สาระการเรีียนรู้ส�้ ุุขศึกึ ษาและพลศึกึ ษา พฤติิกรรมทัักษะชีีวิติ และสมรรถนะด้้านยาเสพติดิ
ชั้้น� มััธยมศึกึ ษาปีที ี่่� 3
สาระที่�่ ตัวั ชี้้�วััด พฤติิกรรมทัักษะชีีวิิต สมรรถนะด้้านยาเสพติดิ
สาระที่่� 2 พ 2.1 ม.3/2 วิิเคราะห์์ องค์ป์ ระกอบที่่� 2 บููรณาการเนื้้�อหา
ชีีวิิตครอบครัวั ปัจั จััย ที่ม่� ีีผลกระทบ การคิิดวิิเคราะห์์ ยาเสพติิด
ต่่อการตั้้�งครรภ์์ ตัดั สินิ ใจ และแก้้ปัญั หา ได้้ตามความเหมะสม
อย่่างสร้้างสรรค์์
ข้้อ 5 มีีทัักษะในการ
แสวงหาข้้อมููลให้้เป็น็
ประโยชน์ต์ ่่อตนเอง
และผู้ อ� ื่ น�
สาระที่่� 3 พ 3.1 ม.3/2 นำำ�หลััก องค์์ประกอบที่่� 1 บููรณาการเนื้้�อหา
การเคลื่่�อนไหว การความรู้้�และทัักษะ การตระหนักั รู้้� และเห็น็ ยาเสพติิด
การออกกำำ�ลัังกาย ในการเคลื่่อ� นไหว คุุณค่่าในตนเองและผู้ อ� ื่ �น ได้้ตามความเหมะสม
การเล่น่ เกม กิิจกรรมทางกาย ข้้อ 5 รักั และเห็็นคุุณค่่า
กีฬี าไทยและกีีฬา การเล่่นเกม และการเล่่น ในตนเองและผู้ �อื่ �น
สากล กีีฬาไปใช้้สร้้างเสริิม
สุุขภาพ อย่่างต่่อเนื่่อ� ง
เป็น็ ระบบ
พ 3.2 ม.3/3 ปฏิิบััติิตน
ตามกฎกติกิ าและ
ข้้อตกลงในการเล่่น
ตามชนิดิ กีีฬาที่เ�่ ลือื ก และ
นำำ�แนวคิิดที่ไ�่ ด้้ไปพัฒั นา
คุุณภาพชีีวิิตของตน
ในสังั คม
สาระที่่� 4 พ 4.1 ม.3/3 รวบรวม องค์ป์ ระกอบที่่� 4 บููรณาการเนื้้อ� หา
การสร้้างเสริิม ข้้อมููลและเสนอแนวทาง การสร้้างสััมพันั ธภาพที่ด�่ ีี ยาเสพติิด
สุขุ ภาพ แก้้ไขปััญหาสุุขภาพ กัับผู้ �อื่ �น ได้้ตามความเหมะสม
สมรรถภาพ ในชุุมชน ข้้อ 3 ทำำ�งานร่่วมกับั ผู้อ�ื่�น
และการป้้องกััน ตามวิถิ ีีประชาธิปิ ไตย
โรค ข้้อ 4 มีีจิติ อาสา
ช่่วยเหลืือผู้ �อื่ �น
Be Smart Say No To Drugs 129
สาระที่่� ตััวชี้้ว� ัดั พฤติิกรรมทัักษะชีีวิิต สมรรถนะด้้านยาเสพติดิ
สาระที่่� 5 พ 5.1 ม.3/1 องค์ป์ ระกอบที่่� 2 วิิเคราะห์ป์ ััจจัยั /
ความปลอดภััย วิิเคราะห์์ปัจั จััยเสี่่�ยง การวิเิ คราะห์ ์ ตัดั สินิ ใจ พฤติกิ รรมเสี่่�ยงที่ส�่ ่่งผล
ในชีีวิิต และพฤติิกรรมเสี่่ย� ง และแก้้ไขปัญั หาอย่่าง ต่่อค่่านิิยมในการ
ที่่�มีีต่่อสุุขภาพ สร้้างสรรค์์ ใช้้ยาเสพติิด/
และแนวทางป้อ้ งกันั ข้้อ 6 ประเมินิ และสร้้าง สารเสพติิด
ข้้อสรุุปบทเรีียนชีีวิิต
พ 5.1 ม.3/4 ของตนเอง
วิเิ คราะห์์ความสััมพันั ธ์์ องค์์ประกอบที่่� 3
ของการดื่่�มเครื่่�องดื่ �ม การจััดการกับั อารมณ์์
ที่ม่� ีีแอลกอฮอล์์ และความเครีียด
ต่่อสุุขภาพ ข้้อ 4 รู้้�จัักคลายเครีียด
และการเกิดิ อุุบััติเิ หตุุ ด้้วยวิิธีีการที่�่สร้้างสรรค์์
ข้้อ 4 รู้�้จัักสร้้างความสุุข
ให้้กัับตนเองและผู้ อ� ื่ �น
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติดิ ระดับั ชั้้น� มััธยมศึกึ ษาปีีที่่� 3
ลำ�ำ ดับั ที่่� ชื่่�อกิิจกรรม เวลาที่�ใ่ ช้้จัดั กิิจกรรม (นาทีี)
1 อวสานเซลล์แ์ มน 50
130 รู้้�คิิด รู้�้ทันั ป้อ้ งกันั ยาเสพติดิ
แนวทางการจััดการเรีียนรู้้�ยาเสพติิดระดัับชั้้�นมัธั ยมศึึกษาปีีที่่� 3
เรื่�อ่ ง อวสานเซลล์์แมน (เวลา 50 นาทีี)
1. มาตรฐานการเรีียนรู้้�และตััวชี้้�วัดั
พ 5.1 ม.3/1 วิิเคราะห์์ปัจั จััยเสี่�่ยงและพฤติกิ รรมเสี่่ย� งที่ม่� ีีต่่อสุุขภาพและแนวทางการป้อ้ งกััน
พ 5.1 ม.3/4 วิิเคราะห์์ความสััมพัันธ์์ของการดื่่�มเครื่่�องดื่�มที่่�มีีแอลกอฮอล์์ต่่อสุุขภาพและการเกิิด
อุุบััติิเหตุุ
2. สาระสำำ�คัญั
ปัจั จุุบัันปััญหายาเสพติิดที่�่แพร่่ระบาดในกลุ่่�มวััยรุ่่�น เกิิดจากทััศนคติิและความเชื่�อที่�่ผิิดในการชัักชวน
กลุ่ม�่ เพื่่�อนมาลองใช้้เหล้้า บุุหรี่�่ และนำำ�ยารัักษาโรคมาใช้้ในทางที่่�ผิดิ จนนำ�ำ ไปสู่่ก� ารใช้้ยาเสพติิดและก่่อให้้เกิดิ
ภัยั ร้้ายแรงทั้้ง� ต่่อบุุคคล ครอบครัวั ชุุมชน สังั คม และประเทศชาติ ิซึ่่ง� มีีความสัมั พันั ธ์ก์ ับั การเกิดิ โรคและอุุบัตั ิเิ หตุุ
ส่่งผลกระทบต่่อสุุขภาพกาย สุุขภาพจิติ ตลอดจนความปลอดภัยั ของผู้เ� สพ อีีกทั้้ง� ยังั สร้้างปัญั หาต่่างๆ ให้้กับั ผู้อ�ื่น�
จุุดประสงค์์การเรีียนรู้้� พฤติิกรรมทักั ษะชีวี ิิต สาระการเรีียนรู้้�
นัักเรีียนสามารถวิเิ คราะห์์ องค์ป์ ระกอบที่่�2 การคิดิ วิเิ คราะห์์ 1. ค่่านิยิ มของวัยั รุ่�่น
ปััจจััยเสี่�่ยงของการดื่่�มเครื่่อ� งดื่ม� ตััดสินิ ใจและแก้้ปัญั หา (ใบความรู้ท�้ ี่่� 1 )
แอลกอฮอล์ท์ ี่�่มีีความสััมพันั ธ์์ อย่่างสร้้างสรรค์์ 2. การใช้้ยาในทางที่่�ผิดิ
ต่่อการใช้้ยาเสพติิดของวัยั รุ่่น� ได้้ ข้้อ 6 ประเมินิ และสร้้างข้้อสรุุป (ใบความรู้ท�้ ี่่� 2 )
บทเรีียนชีีวิิตของตนเอง 3. แนวทางการตอบคำำ�ถาม
ในการสนทนา (ใบความรู้้ท� ี่่� 3 )
กิจิ กรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� นำ�ำ เข้้าสู่่�บทเรียี น (10 นาที)ี
1. นัักเรีียนและครููร่่วมกัันสนทนาถึึงเทคนิิคการขายสิินค้้า ที่�่สามารถดึึงดููดลููกค้้า และสามารถ
เพิ่่ม� ยอดขายให้้ได้้มากที่ส่� ุุด พร้้อมทั้้ง� เปิิด คลิิป/สคลิิป “บังั ฮัันซััน ขายของทะเล” และสื่�อโมษณา
(ที่ม่� า คนมีีดีี kon_me_d https://www.youtube.com/watch?v=MoXHpGzVX4k&t=75s)
2. นักั เรีียนตอบคำ�ำ ถาม
- นักั เรีียนรู้้ส� ึกึ อย่่างไรบ้้างหลัังจากที่่�นักั เรีียนได้้รัับชมคลิปิ /สคลิิปหรืือโฆษณา
- ที่ผ�่ ่่านมานัักเรีียนเคยตััดสินิ ใจซื้้อ� สิินค้้าจากการดููคลิปิ /สคลิิปหรือื สื่อ� โฆษณาหรืือไม่่
- นัักเรีียนมีีวิิธีียัับยั้�งหรืือปฏิิเสธการซื้้�อสิินค้้าจากคลิิป/สคลิิปหรืือสื่�อโฆษณาที่�่ได้้รัับชม
อย่่างไรบ้้าง
Be Smart Say No To Drugs 131
กิิจกรรมการเรีียนรู้้�
ขั้้น� กิิจกรรม (30 นาที)ี
1. นัักเรีียนแบ่่งกลุ่�่มออกเป็็นกลุ่่�มละเท่่าๆ กััน เพื่่�อช่่วยกัันคิิดวิิธีีโฆษณาสิินค้้า ใช้ใ้ บ
กิจิ กรรม
ที่�่ครููกำ�ำ หนดให้้ โดยครููนำ�ำ โมเดล/หรือื รููปสินิ ค้้ามาให้้นักั เรีียนประกอบการขาย
2. ตััวแทนแต่่ละกลุ่ม�่ ออกมาจัับฉลากสิินค้้าที่ค�่ รููกำำ�หนดให้้ ได้้แก่่
- เหล้้า อวสาน
เซลล์์แมน
- บุุหรี่่�
- ยาที่ใ�่ ช้้ในทางที่ผ�่ ิดิ เช่่น โซแลม ยาแก้้ไอ เดกซ์โ์ ทรเมทอร์แ์ ฟน ยาทรามาดอล สี่ค่� ููณร้้อย
3. จากนั้้�นแต่่ละกลุ่่�มส่่งตััวแทน กลุ่่�มละ 1 คน เพื่่�อทำำ�หน้้าที่่�เป็็นเซลขายสิินค้้าที่่�กลุ่�่มของตนเอง
จับั ฉลากได้้ โดยมีีเวลาในการขายสินิ ค้้ากลุ่ม่� ละ 3 - 5 นาทีี เมื่อ� นักั เรีียนที่ท่� ำ�ำ หน้้าที่เ�่ ป็น็ เซลขายสินิ ค้้าได้้ขาย
สินิ ค้้าเสร็จ็ ให้้ผู้้�ขายหันั หลังั ให้้กับั ผู้�ซื้อ� ทั้้�งหมด
4. วิธิ ีีการ ให้้นักั เรีียนทุุกคนเป็น็ ผู้ซ�ื้�อสินิ ค้้า (ยกเว้้นเซลขายสินิ ค้้า)
- นักั เรีียน 1 คนสามารถเลืือกซื้้�อสิินค้้าได้้ 1 อย่่าง
- ผู้้�ซื้�อมีีสิิทธิิในการเลืือกว่่าจะซื้�อสิินค้้าหรืือไม่่ซื้้�อก็็ได้้ ผู้้�ที่่�ซื้�อสิินค้้าชนิิดใด (เหล้้า บุุหรี่่�
ยาที่ใ�่ ช้้ในทางที่่ผ� ิดิ ) ให้้ไปต่่อหลังั คนขายสินิ ค้้าชนิดิ นั้้�น ผู้้ท� ี่�ไ่ ม่่เลืือกสิินค้้าให้้นั่่ง� อยู่่ก� ัับที่่ �
- แบ่่งนักั เรีียนออกตามกลุ่ม�่ ที่ซ่�ื้อ� สินิ ค้้า และไม่่ซื้้อ� สินิ ค้้า แล้้วให้้ทั้้ง� 2 กลุ่ม่� อธิบิ ายถึงึ เหตุุผล
ที่�เ่ ลือื กซื้้�อสินิ ค้้าชนิดิ นั้้น� และเหตุุผลที่ไ�่ ม่่เลืือกซื้้�อสิินค้้าชนิดิ นั้้น�
ขั้้�นสรุปุ (10 นาที)ี
นัักเรียี นตอบคำ�ำ ถาม R - C - A เพื่�อ่ นำ�ำ ไปสู่่�การพััฒนาทักั ษะชีีวิิต
R : นักั เรีียนรู้้ส� ึึกอย่่างไรกับั การขายสินิ ค้้าที่ผ�่ ิิดกฎหมาย
C : นักั เรีียนเคยเห็น็ โฆษณาชวนเชื่อ� ที่แ่� อบอ้้างสรรพคุุณเกินิ จริงิ หรือื ไม่่ นักั เรีียนตัดั สินิ ใจอย่่างไร
A : ในอนาคตถ้้านัักเรีียนถููกเชิิญชวนให้้ซื้้�อสิินค้้าที่่�โฆษณาเกิินจริิงหรืือสิินค้้าผิิดกฎหมาย
นักั เรีียนสามารถบอกวิธิ ีีป้อ้ งกัันและปฏิเิ สธได้้หรืือไม่่ อย่่างไร
ภาระ/ชิ้้น� งาน
ใบกิจิ กรรม อวสานเซลล์์แมน
สื่อ่� /แหล่่งเรีียนรู้้�
- คลิปิ /สคลิิป “บัังฮัันซััน ขายของทะเล”
- สื่่อ� โฆษณาสินิ ค้้า
การวััดผลและประเมิินผล
- พิจิ ารณาจากการตอบคำ�ำ ถาม สามารถตอบคำำ�ถามได้้ถููกต้้อง ร้้อยละ 80
- พิจิ ารณาจากคำ�ำ ถาม R - C - A
คลิิปวีีดีีโอ เรื่�อ่ ง
LIVE ฮาซันั ทั้้ง� มัันและฮา ลููกค้้าติดิ ตรึมึ !
(ที่ม�่ า คนมีีดีี kon_me_d
https://www.youtube.com/watch?v=MoXHpGzVX4k&t=75s)
132 รู้ค้� ิิด รู้้�ทััน ป้้องกันั ยาเสพติดิ